text:
# Rezső Velez
Rezső Velez (ur. 31 sierpnia 1887 w Komárnie, zm. 15 maja 1971 w Budapeszcie) – węgierski strzelec, dwukrotny olimpijczyk.

## Życiorys
W zawodach w strzelectwie zaczął uczestniczyć w 1908 roku, a w 1911 roku został po raz pierwszy mistrzem kraju. Wygrał krajowe eliminacje do Letnich Igrzysk Olimpijskich 1912, na których wystartował w czterech konkurencjach. Najwyższą pozycję indywidualnie zajął w karabinie wojskowym w trzech postawach z 300 m, w którym uplasował się na siódmym miejscu. W drużynowym strzelaniu z karabinu wojskowego Węgrzy zajęli ostatnią pozycję, a Velez uzyskał trzeci wynik w sześcioosobowym zespole węgierskim. Zakwalifikował się również do Letnich Igrzysk Olimpijskich 1924 w Paryżu, gdzie wystąpił w siedmiu konkurencjach. Najlepsze wyniki osiągnął w rundzie pojedynczej do sylwetki jelenia – drużynowo zajął szóste, a indywidualnie dziesiąte miejsce.
Z zawodu był inżynierem mechanikiem, ukończył studia na Uniwersytecie Technicznym w Budapeszcie. Podczas kariery sportowej był sekretarzem generalnym Węgierskiego Związku Strzeleckiego (z funkcji zrezygnował w 1925 roku). Kierował węgierskim oddziałem marki Philips, a w 1928 roku był doradcą rządu węgierskiego.

## Wyniki

### Igrzyska olimpijskie
| Igrzyska       | Konkurencja                                     | Wynik                                         | Miejsce | Źródło |
| -------------- | ----------------------------------------------- | --------------------------------------------- | ------- | ------ |
| Sztokholm 1912 | Karabin dowolny, trzy postawy, 300 m            | 712 pkt. (289–240–183)                        | 72      | [ 7 ]  |
| Sztokholm 1912 | Karabin wojskowy, trzy postawy, 300 m           | 92 pkt. (42–50)                               | 7       | [ 2 ]  |
| Sztokholm 1912 | Karabin wojskowy, dowolna postawa, 600 m        | 60 pkt.                                       | 73      | [ 8 ]  |
| Sztokholm 1912 | Karabin wojskowy, drużynowo                     | 1333 pkt. (druż.) 226 pkt. ind. (64–63–60–39) | 10      | [ 4 ]  |
| Paryż 1924     | Karabin dowolny leżąc, 600 m                    | 79 pkt.                                       | 35      | [ 9 ]  |
| Paryż 1924     | Karabin dowolny, drużynowo                      | 113 pkt. (ind.)                               | DNF     | [ 10 ] |
| Paryż 1924     | Karabin małokalibrowy leżąc, 50 m               | 372 pkt.                                      | 47      | [ 11 ] |
| Paryż 1924     | Pistolet szybkostrzelny, 25 m                   | 15 pkt.                                       | 31      | [ 12 ] |
| Paryż 1924     | Runda pojedyncza do sylwetki jelenia            | 35 pkt.                                       | 10      | [ 5 ]  |
| Paryż 1924     | Runda pojedyncza do sylwetki jelenia, drużynowo | 97 pkt. (druż.) 23 pkt.                       | 6       | [ 6 ]  |
| Paryż 1924     | Runda podwójna do sylwetki jelenia              | DNF                                           | DNF     | [ 13 ] |

title: Rezső Velez

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Rezső Velez
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = strzelectwo
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 31 sierpnia 1887
 |miejsce urodzenia         = [[Komárno]]
 |data śmierci              = 15 maja 1971
 |miejsce śmierci           = [[Budapeszt]]
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      = [[Budapesti EAC|Budapesti Egyetemi Atlétikai Club]]<ref name="bio"/>
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    = {{Medalista infobox/reprezentacja|HUN|1918}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Rezső Velez''' (ur. [[31 sierpnia]] [[1887]] w [[Komárno|Komárnie]], zm. [[15 maja]] [[1971]] w [[Budapeszt|Budapeszcie]]) – [[Węgry|węgierski]] [[Strzelectwo|strzelec]], dwukrotny olimpijczyk<ref name="bio">{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/athletes/42825 | tytuł = Rezső Velez | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>.

== Życiorys ==
W zawodach w strzelectwie zaczął uczestniczyć w 1908 roku, a w 1911 roku został po raz pierwszy mistrzem kraju. Wygrał krajowe eliminacje do [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1912|Letnich Igrzysk Olimpijskich 1912]], na których wystartował w czterech konkurencjach. Najwyższą pozycję indywidualnie zajął w karabinie wojskowym w trzech postawach z 300 m, w którym uplasował się na siódmym miejscu<ref name="bio"/><ref name="karabin"/><ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.issf-sports.org/athletes/athlete.ashx?personissfid=SHHUNM0000000133 | tytuł = Rezsoe VELEZ Hungary (HUN) | opublikowany = issf-sports.org | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>. W drużynowym strzelaniu z karabinu wojskowego Węgrzy zajęli ostatnią pozycję, a Velez uzyskał trzeci wynik w sześcioosobowym zespole węgierskim<ref name="drużynowo"/>. Zakwalifikował się również do [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1924|Letnich Igrzysk Olimpijskich 1924]] w [[Paryż]]u, gdzie wystąpił w siedmiu konkurencjach. Najlepsze wyniki osiągnął w rundzie pojedynczej do sylwetki jelenia – drużynowo zajął szóste, a indywidualnie dziesiąte miejsce<ref name="rundaind"/><ref name="rundadruż"/>.

Z zawodu był inżynierem mechanikiem, ukończył studia na [[Uniwersytet Techniczno-Ekonomiczny w Budapeszcie|Uniwersytecie Technicznym w Budapeszcie]]. Podczas kariery sportowej był sekretarzem generalnym Węgierskiego Związku Strzeleckiego (z funkcji zrezygnował w 1925 roku). Kierował węgierskim oddziałem marki [[Philips]], a w 1928 roku był doradcą rządu węgierskiego<ref name="bio"/>.

== Wyniki ==
=== Igrzyska olimpijskie ===
{|class="wikitable" border="1" style="font-size:90%"
|-
! Igrzyska
! Konkurencja
! Wynik
! Miejsce
! Źródło
|-
|rowspan="4"|[[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1912|Sztokholm 1912]]
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1912 – karabin dowolny, trzy postawy, 300 m|Karabin dowolny, trzy postawy, 300 m]]
|align=center|712 pkt. (289–240–183)
|align=center|72
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51565 | tytuł = Free Rifle, Three Positions, 300 metres, Men | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1912 – karabin wojskowy, trzy postawy, 300 m|Karabin wojskowy, trzy postawy, 300 m]]
|align=center|92 pkt. (42–50)
|align=center|7
|align=center|<ref name=karabin>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51566 | tytuł = Military Rifle, Three Positions, 300 metres, Men | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1912 – karabin wojskowy, dowolna postawa, 600 m|Karabin wojskowy, dowolna postawa, 600 m]]
|align=center|60 pkt.
|align=center|73
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51567 | tytuł = Military Rifle, Any Position, 600 metres, Men | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1912 – karabin wojskowy, drużynowo|Karabin wojskowy, drużynowo]]
|align=center|1333 pkt. (druż.)
226 pkt. ind. (64–63–60–39)
|align=center|10
|align=center|<ref name=drużynowo>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51579 | tytuł = Military Rifle, 200, 400, 500, And 600 metres, Team, Men | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|rowspan="7"|[[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1924|Paryż 1924]]
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – karabin dowolny leżąc, 600 m|Karabin dowolny leżąc, 600 m]]
|align=center|79 pkt.
|align=center|35
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51624 | tytuł = Free Rifle, Prone, 600 metres, Men | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – karabin dowolny, drużynowo|Karabin dowolny, drużynowo]]
|align=center|113 pkt. (ind.)
|align=center {{kom-skrót|DNF}}
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51628 | tytuł = Free Rifle, 400, 600, and 800 metres, Team, Men | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – karabin małokalibrowy leżąc, 50 m|Karabin małokalibrowy leżąc, 50 m]]
|align=center|372 pkt.
|align=center|47
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51623 | tytuł = Small-Bore Rifle, Prone, 50 metres, Men | opublikowany = Olympedia | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – pistolet szybkostrzelny, 25 m|Pistolet szybkostrzelny, 25 m]]
|align=center|15 pkt.
|align=center|31
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51622 | tytuł = Rapid-Fire Pistol, 25 metres, Men | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – runda pojedyncza do sylwetki jelenia|Runda pojedyncza do sylwetki jelenia]]
|align=center|35 pkt.
|align=center|10
|align=center|<ref name=rundaind>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51625 | tytuł = Running Target, Single Shot, Men | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – runda pojedyncza do sylwetki jelenia, drużynowo|Runda pojedyncza do sylwetki jelenia, drużynowo]]
|align=center|97 pkt. (druż.)
23 pkt.
|align=center|6
|align=center|<ref name=rundadruż>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51629 | tytuł = Running Target, Single Shot, Team, Men | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|-
|[[Strzelectwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924 – runda podwójna do sylwetki jelenia|Runda podwójna do sylwetki jelenia]]
|align=center colspan=2 {{kom-skrót|DNF}}
|align=center|<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.olympedia.org/results/51626 | tytuł = Running Target, Double Shot, Men | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2022-01-30}}</ref>
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{SORTUJ:Velez, Rezső}}
[[Kategoria:Węgierscy strzelcy]]
[[Kategoria:Węgierscy olimpijczycy (Sztokholm 1912)]]
[[Kategoria:Węgierscy olimpijczycy (Paryż 1924)]]
[[Kategoria:Strzelcy na  Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1912]]
[[Kategoria:Strzelcy na  Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Komárnie]]
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Techniczno-Ekonomicznego w Budapeszcie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1887]]
[[Kategoria:Zmarli w 1971]]

title: · Rezső Velez

Data i miejsce urodzenia: 31 sierpnia 1887 · Komárno

Data i miejsce śmierci: 15 maja 1971 · Budapeszt

Klub: Budapesti Egyetemi Atlétikai Club


text:
# Łyżwiarstwo szybkie na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006 – bieg drużynowy mężczyzn
Bieg drużynowy mężczyzn w łyżwiarstwie szybkim na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006 rozegrano w dniach 15–16 lutego w Oval Lingotto. Mistrzostwo olimpijskie wywalczyła drużyna włoska, zdobywając pierwszy w historii złoty medal w łyżwiarstwie szybkim dla Włoch na igrzyskach olimpijskich.

## Wyniki

### Ćwierćfinały
| Pozycja       | Kraj     | Zawodnicy                                           | Czas    | Strata | Uwagi      |
| ------------- | -------- | --------------------------------------------------- | ------- | ------ | ---------- |
| Ćwierćfinał 1 |          |                                                     |         |        |            |
| 1             | Kanada   | Denny Morrison Jason Parker Justin Warsylewicz      | 3:52,01 |        | Półfinał 1 |
| 2             | Japonia  | Kesato Miyazaki Teruhiro Sugimori Takahiro Ushiyama | 3:53,88 | +1,87  | Finał D    |
| Ćwierćfinał 2 |          |                                                     |         |        |            |
| 1             | Włochy   | Matteo Anesi Enrico Fabris Ippolito Sanfratello     | 3:43,64 |        | Półfinał 1 |
| 2             | USA      | KC Boutiette Chad Hedrick Charles Leveille          | 3:44,11 | +0,47  | Finał D    |
| Ćwierćfinał 3 |          |                                                     |         |        |            |
| 1             | Holandia | Sven Kramer Carl Verheijen Erben Wennemars          | 3:44,65 |        | Półfinał 2 |
| 2             | Rosja    | Jewgienij Łalenkow Dmitrij Szepeł Iwan Skobriew     | 3:47,49 | +2,84  | Finał C    |
| Ćwierćfinał 4 |          |                                                     |         |        |            |
| 1             | Norwegia | Håvard Bøkko Eskil Ervik Mikael Flygind Larsen      | 3:47,81 |        | Półfinał 2 |
| 2             | Niemcy   | Jörg Dallmann Stefan Heythausen Tobias Schneider    | 3:49,68 | +1,87  | Finał C    |

### Półfinały
| Pozycja    | Kraj     | Zawodnicy                                       | Czas      | Strata  | Uwagi   |
| ---------- | -------- | ----------------------------------------------- | --------- | ------- | ------- |
| Półfinał 1 |          |                                                 |           |         |         |
| 1.         | Kanada   | Arne Dankers Denny Morrison Justin Warsylewicz  | 3:44,91   |         | Finał A |
| 2.         | Norwegia | Håvard Bøkko Eskil Ervik Øystein Grødum         | 3:47,81   | +2,90   | Finał B |
| Półfinał 2 |          |                                                 |           |         |         |
| 1.         | Włochy   | Matteo Anesi Enrico Fabris Ippolito Sanfratello | –         |         | Finał A |
| 2.         | Holandia | Sven Kramer Carl Verheijen Erben Wennemars      | Dogonieni | +1 okr. | Finał B |

### Finały
| Pozycja | Kraj     | Zawodnicy                                           | Czas    | Strata | Uwagi |
| ------- | -------- | --------------------------------------------------- | ------- | ------ | ----- |
| Finał A |          |                                                     |         |        |       |
|         | Włochy   | Matteo Anesi Enrico Fabris Ippolito Sanfratello     | 3:44,46 |        |       |
|         | Kanada   | Arne Dankers Steven Elm Justin Warsylewicz          | 3:47,28 | +2,82  |       |
| Finał B |          |                                                     |         |        |       |
|         | Holandia | Sven Kramer Mark Tuitert Carl Verheijen             | 3:44,53 |        |       |
| 4.      | Norwegia | Håvard Bøkko Eskil Ervik Mikael Flygind Larsen      | 3:45,96 | +1,43  |       |
| Finał C |          |                                                     |         |        |       |
| 5.      | Rosja    | Aleksandr Kibałko Dmitrij Szepeł Iwan Skobriew      | 3:46,91 |        |       |
| 6.      | USA      | KC Boutiette Charles Leveille Clay Mull             | 3:49,73 | +2,82  |       |
| Finał D |          |                                                     |         |        |       |
| 7.      | Niemcy   | Stefan Heythausen Robert Lehmann Tobias Schneider   | 3:48,28 |        |       |
| 8.      | Japonia  | Kesato Miyazaki Teruhiro Sugimori Takahiro Ushiyama | 3:50,37 | +2,09  |       |

wikiname: plwiki

in_language: pl

wikitext:
{{Konkurencja infobox
 |nazwa              = ZIO 2006: Bieg drużynowy mężczyzn
 |nazwa_oryginalna   =
 |zawody             =
 |poprzednie         =
 |następne           =
 |grafika            =
 |podpis_grafiki     =
 |miasto             =
 |kraj               =
 |wariant flagi      =
 |termin             =
 |liczba_ekip        =
 |liczba_sportowców  =
 |liczba_konkurencji =
 |miejsce_rozgrywek  =
 |złoty_medal        = {{państwo|ITA}}
 |srebrny_medal      = {{państwo|CAN}}
 |brązowy_medal      = {{państwo|NLD}}
}}
{{Łyżwiarstwo szybkie na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006}}
{{osobny artykuł|Łyżwiarstwo szybkie na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006}}
'''Bieg drużynowy mężczyzn w łyżwiarstwie szybkim''' na '''[[Zimowe Igrzyska Olimpijskie 2006|Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006]]''' rozegrano w dniach 15–16 lutego w [[Oval Lingotto]]. Mistrzostwo olimpijskie wywalczyła drużyna włoska, zdobywając pierwszy w historii złoty medal w łyżwiarstwie szybkim dla Włoch na igrzyskach olimpijskich.

== Wyniki ==
=== Ćwierćfinały ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! Pozycja || Kraj || Zawodnicy || Czas || Strata || Uwagi
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Ćwierćfinał 1
|- bgcolor="#ccffcc"
| 1 ||align=left| {{państwo|CAN}} ||align=left| [[Denny Morrison]]
[[Jason Parker]]
[[Justin Warsylewicz]] || 3:52,01 || || '''Półfinał 1'''
|-
| 2 ||align=left| {{państwo|JPN}} ||align=left| [[Kesato Miyazaki]]
[[Teruhiro Sugimori]]
[[Takahiro Ushiyama]] || 3:53,88 || +1,87 || '''Finał D'''
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Ćwierćfinał 2
|- bgcolor="#ccffcc"
| 1 ||align=left| {{państwo|ITA}} ||align=left| [[Matteo Anesi]]
[[Enrico Fabris]]
[[Ippolito Sanfratello]] || 3:43,64 || || '''Półfinał 1'''
|-
| 2 ||align=left| {{flaga|USA}} [[Stany Zjednoczone|USA]] ||align=left| [[KC Boutiette]]
[[Chad Hedrick]]
[[Charles Leveille]] || 3:44,11 || +0,47 || '''Finał D'''
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Ćwierćfinał 3
|- bgcolor="#ccffcc"
| 1 ||align=left| {{państwo|NLD}} ||align=left| [[Sven Kramer]]
[[Carl Verheijen]]
[[Erben Wennemars]] || 3:44,65 || || '''Półfinał 2'''
|-
| 2 ||align=left| {{państwo|RUS}} ||align=left| [[Jewgienij Łalenkow]]
[[Dmitrij Szepiel|Dmitrij Szepeł]]
[[Iwan Skobriew]] || 3:47,49 || +2,84 || '''Finał C'''
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Ćwierćfinał 4
|- bgcolor="#ccffcc"
| 1 ||align=left| {{państwo|NOR}} ||align=left| [[Håvard Bøkko]]
[[Eskil Ervik]]
[[Mikael Flygind Larsen]] || 3:47,81 || || '''Półfinał 2'''
|-
| 2 ||align=left| {{państwo|GER}} ||align=left| [[Jörg Dallmann]]
[[Stefan Heythausen]]
[[Tobias Schneider]] || 3:49,68 || +1,87 || '''Finał C'''
|}

=== Półfinały ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! Pozycja || Kraj || Zawodnicy || Czas || Strata || Uwagi
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Półfinał 1
|- bgcolor="#ccffcc"
| 1. ||align=left| {{państwo|CAN}} ||align=left| [[Arne Dankers]]
[[Denny Morrison]]
[[Justin Warsylewicz]] || 3:44,91 || || '''Finał A'''
|-
| 2. ||align=left| {{państwo|NOR}} ||align=left| [[Håvard Bøkko]]
[[Eskil Ervik]]
[[Øystein Grødum]] || 3:47,81 || +2,90 || '''Finał B'''
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Półfinał 2
|- bgcolor="#ccffcc"
| 1. ||align=left| {{państwo|ITA}} ||align=left| [[Matteo Anesi]]
[[Enrico Fabris]]
[[Ippolito Sanfratello]] || – || || '''Finał A'''
|-
| 2. ||align=left| {{państwo|NLD}} ||align=left| [[Sven Kramer]]
[[Carl Verheijen]]
[[Erben Wennemars]] || Dogonieni || +1 okr. || '''Finał B'''
|}

=== Finały ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! Pozycja || Kraj || Zawodnicy || Czas || Strata || Uwagi
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Finał A
|- bgcolor="Gold"
| [[Plik:Gold medal icon.svg]] ||align=left| {{państwo|ITA}} ||align=left| [[Matteo Anesi]]
[[Enrico Fabris]]
[[Ippolito Sanfratello]] || 3:44,46 || ||
|- bgcolor="Silver"
| [[Plik:Silver medal icon.svg]] ||align=left| {{państwo|CAN}} ||align=left| [[Arne Dankers]]
[[Steven Elm]]
[[Justin Warsylewicz]] || 3:47,28 || +2,82 ||
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Finał B
|- bgcolor="cc9966"
| [[Plik:Bronze medal icon.svg]] ||align=left| {{państwo|NLD}} ||align=left| [[Sven Kramer]]
[[Mark Tuitert]]
[[Carl Verheijen]] || 3:44,53 || ||
|-
| 4. ||align=left| {{państwo|NOR}} ||align=left| [[Håvard Bøkko]]
[[Eskil Ervik]]
[[Mikael Flygind Larsen]] || 3:45,96 || +1,43 ||
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Finał C
|-
| 5. ||align=left| {{państwo|RUS}} ||align=left| [[Aleksandr Kibałko]]
[[Dmitrij Szepiel|Dmitrij Szepeł]]
[[Iwan Skobriew]] || 3:46,91 || ||
|-
| 6. ||align=left| {{flaga|USA}} [[Stany Zjednoczone|USA]] ||align=left| [[KC Boutiette]]
[[Charles Leveille]]
[[Clay Mull]] || 3:49,73 || +2,82 ||
|-
|colspan="6" align="left" style="background: #eeeecc"| Finał D
|-
| 7. ||align=left| {{państwo|GER}} ||align=left| [[Stefan Heythausen]]
[[Robert Lehmann]]
[[Tobias Schneider]] || 3:48,28 || ||
|-
| 8. ||align=left| {{państwo|JPN}} ||align=left| [[Kesato Miyazaki]]
[[Teruhiro Sugimori]]
[[Takahiro Ushiyama]] || 3:50,37 || +2,09 ||
|}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj stronę | url = http://www.sports-reference.com/olympics/winter/2006/SSK/mens-team-pursuit-8-laps.html | tytuł = Wyniki na Sports Reference.com | opublikowany = sports-reference.com | archiwum = https://web.archive.org/web/20100216191244/http://www.sports-reference.com/olympics/winter/2006/SSK/mens-team-pursuit-8-laps.html | zarchiwizowano = 2010-02-16}} {{lang|en}}

[[Kategoria:Łyżwiarstwo szybkie na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006]]

title: ZIO 2006: Bieg drużynowy mężczyzn

Złoty medal: Włochy

Srebrny medal: Kanada

Brązowy medal: Holandia

title: Łyżwiarstwo szybkie na · Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006 ·

500 m: kobiety · mężczyźni

1 000 m: kobiety · mężczyźni

1 500 m: kobiety · mężczyźni

3 000 m: kobiety

5 000 m: kobiety · mężczyźni

10 000 m: mężczyźni

Bieg Drużynowy: kobiety · mężczyźni


text:
# 4 Dywizja Kawalerii (austro-węgierska)
4 Dywizja Kawalerii (4. Kavalleriedivision, 4. KD., 4. KTD., KTDiv. Lemberg) – wielka jednostka kawalerii cesarskiej i królewskiej Armii.

## Historia dywizji
Dywizja Kawalerii Lwów stacjonowała na terytorium 11 Korpusu. Dywizja podlegała bezpośrednio komendantowi 11 Korpusu. Komenda dywizji mieściła się w garnizonie Lwów.
W latach 1906–1908 w skład dywizji wchodziła:
- 18 Brygada Kawalerii w Złoczowie,
- 21 Brygada Kawalerii we Lwowie[1].

W 1908 roku dywizja została rozformowana. Komenda 18 Brygady Kawalerii została przeniesiona do Wiednia i włączona do Dywizji Kawalerii Wiedeń, a 21 Brygada Kawalerii podporządkowana komendantowi Dywizji Kawalerii Stanisławów. Dotychczasowy komendant dywizji, generał Karl Tersztyánszky von Nádas razem z oficerami sztabu (kpt. SG Alfred Dragoni von Rabenhorst i por. pd SG Karl Apponyi) oraz szefem sanitarnym (lekarz sztabowy Maximilian Wittlin), szefem intendentury (intendent wojskowy Wilhelm Dejonge) i wojskowym kancesistą kontroli Eduardem Rothem został przeniesiony do Bratysławy, do nowo utworzonej Komendy Dywizji Kawalerii Pozsony.
W sierpniu 1914 roku, po przeprowadzonej mobilizacji, w skład dywizji wchodziła:
- 18 Brygada Kawalerii,
- 21 Brygada Kawalerii,
- Dywizjon Artylerii Konnej Nr 11.
- Oddział Karabinów Maszynowych Kawalerii[5].

Dywizja podlegała bezpośrednio Naczelnej Komendzie Armii (niem. Armeeoberkommando).

## Obsada personalna komendy
Komendanci dywizji
- FML Edmund von Krieghammer (1886 – 1889 → komendant 1 Korpusu)
- FML Franz von Czeyda ( – 1 V 1904 → stan spoczynku)
- FML Adolf Dominik Ströhr (1904 – 1907)
- GM Karl Tersztyánszky von Nádas(inne języki) (1907 – 1908 → komendant Dywizji Kawalerii Pozsony[6])
- GM Edmund Ritter von Zaremba (7 IV – VIII 1914[7] )
- GM Otto Berndt (VIII 1914 – 1915[7] )
- FML Johann Ostermuth von Csajkov (IX 1915 – VIII 1916)

Szefowie sztabu
- mjr SG Paul Palkovics de Szenkvicz ( – 1907 → Komenda 4 Korpusu w Budapeszcie)
- kpt. SG Jan Romer (1907 – 1908 → Komenda 15 Korpusu w Sarajewie)

title: 4 Dywizja Kawalerii (austro-węgierska)

wikitext:
{{Galeria
|Nazwa            = Komendanci dywizji
|wielkość         = 120
|pozycja          = right
|Plik:EdmundKrieghammer.jpg|Gen. Edmund von Krieghammer
|Plik:Tersztyanszky Karoly GO 1854 1921 02.jpg|Gen. Karl Tersztyánszky von Nádas
}}
'''4 Dywizja Kawalerii''' (''4. Kavalleriedivision'', 4. KD., 4. KTD., KTDiv. Lemberg) – [[Związek taktyczny|wielka jednostka]] [[Jazda|kawalerii]] [[Armia Austro-Węgier|cesarskiej i królewskiej Armii]].

== Historia dywizji ==
Dywizja Kawalerii Lwów stacjonowała na terytorium [[11 Korpus (austro-węgierski)|11 Korpusu]]. Dywizja podlegała bezpośrednio komendantowi 11 Korpusu. Komenda dywizji mieściła się w [[Garnizon Lwów|garnizonie Lwów]].

W latach 1906–1908 w skład dywizji wchodziła:
* [[18 Brygada Kawalerii (austro-węgierska)|18 Brygada Kawalerii]] w Złoczowie,
* [[21 Brygada Kawalerii (austro-węgierska)|21 Brygada Kawalerii]] we Lwowie{{odn|Schematismus|1908|s=141}}.

W 1908 roku dywizja została rozformowana. Komenda 18 Brygady Kawalerii została przeniesiona do Wiednia i włączona do [[3 Dywizja Kawalerii (austro-węgierska)|Dywizji Kawalerii Wiedeń]], a 21 Brygada Kawalerii podporządkowana komendantowi [[8 Dywizja Kawalerii (austro-węgierska)|Dywizji Kawalerii Stanisławów]]{{odn|Schematismus|1909|s=127, 145}}. Dotychczasowy komendant dywizji, generał Karl Tersztyánszky von Nádas razem z oficerami sztabu (kpt. SG Alfred Dragoni von Rabenhorst i por. pd SG Karl Apponyi) oraz szefem sanitarnym (lekarz sztabowy Maximilian Wittlin), szefem intendentury (intendent wojskowy Wilhelm Dejonge) i wojskowym kancesistą kontroli Eduardem Rothem został przeniesiony do Bratysławy, do nowo utworzonej [[2 Dywizja Kawalerii (austro-węgierska)|Komendy Dywizji Kawalerii Pozsony]]{{odn|Schematismus|1908|s=141, 218, 220, 1158, 1189, 1217}}{{odn|Schematismus|1909|s=133, 224, 226, 1203, 1234, 1263}}.

W sierpniu 1914 roku, po przeprowadzonej mobilizacji, w skład dywizji wchodziła:
* [[18 Brygada Kawalerii (austro-węgierska)|18 Brygada Kawalerii]],
* [[21 Brygada Kawalerii (austro-węgierska)|21 Brygada Kawalerii]],
* [[11 Dywizjon Artylerii Konnej (austro-węgierski)|Dywizjon Artylerii Konnej Nr 11]].
* Oddział Karabinów Maszynowych Kawalerii<ref>Skład oddziału: 4 ciężkie karabiny maszynowe, 3 oficerów i 57 żołnierzy obsługi.</ref>.
Dywizja podlegała bezpośrednio Naczelnej Komendzie Armii (niem. ''Armeeoberkommando'').

== Obsada personalna komendy ==
;Komendanci dywizji
* FML Edmund von Krieghammer (1886 – 1889 → komendant [[1 Korpus (austro-węgierski)|1 Korpusu]])
* FML Franz von Czeyda ( – 1 V 1904 → stan spoczynku)
* FML Adolf Dominik Ströhr (1904 – 1907)
* [[Generał major|GM]] {{link-interwiki|Karl Tersztyánszky von Nádas|Q=Q90132}} (1907 – 1908 → komendant [[2 Dywizja Kawalerii (austro-węgierska)|Dywizji Kawalerii Pozsony]]{{odn|Schematismus|1909|s=133}})
* GM [[Edmund Ritter von Zaremba]] (7 IV – VIII 1914{{odn|Komendanci dywizji}})
* GM Otto Berndt (VIII 1914 – 1915{{odn|Komendanci dywizji}})
* FML Johann Ostermuth von Csajkov (IX 1915 – VIII 1916)

;Szefowie sztabu
* mjr SG Paul Palkovics de Szenkvicz ( – 1907 → Komenda 4 Korpusu w Budapeszcie)
* kpt. SG [[Jan Romer]] (1907 – 1908 → Komenda 15 Korpusu w Sarajewie)

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę | tytuł = Schematismus für das k.u.k. Heer und für die k.u.k. Kriegsmarine für 1908 | rok = 1907 | miesiąc = grudzień | miejsce = Wiedeń | wydawca = Nadworna i Państwowa Drukarnia | język = de | odn = {{odn/id|Schematismus|1908}} }}
* {{Cytuj książkę | tytuł = Schematismus für das k.u.k. Heer und für die k.u.k. Kriegsmarine für 1909 | rok = 1909 | miesiąc = styczeń | miejsce = Wiedeń | wydawca = Nadworna i Państwowa Drukarnia | język = de | odn = {{odn/id|Schematismus|1909}} }}
* {{cytuj książkę | nazwisko = Bator | imię = Juliusz | autor link = Juliusz Bator | tytuł = Wojna galicyjska. Działania armii austro-węgierskiej na froncie północnym (galicyjskim) w latach 1914-1915 | wydawca = Wydawnictwo EGIS Sp. z o.o. | miejsce = Kraków | rok = 2008 | język = pl | isbn = 978-83-7396-747-2}}
* {{Cytuj stronę | url = http://www.austro-hungarian-army.co.uk/divcomd2.htm | tytuł = Cavalry Divisional Commanders 1914-1918 | praca = Austro-Hungarian Land Forces 1848-1918 | opublikowany = Glenn Jewison & Jörg C. Steiner | data dostępu = 2020-01-24 | odn = {{odn/id|Komendanci dywizji}} | archiwum = https://web.archive.org/web/20191207104738/http://www.austro-hungarian-army.co.uk/divcomd2.htm | zarchiwizowano = 2019-12-07 }}

{{Kawaleria Austro-Węgier}}

[[Kategoria:Cesarska i Królewska Armia we Lwowie]]
[[Kategoria:Dywizje kawalerii austro-węgierskiej]]
[[Kategoria:Jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1908]]


text:
# Rafer Johnson
Rafer Lewis Johnson (ur. 18 sierpnia 1934 w Hillsboro, w Teksasie, zm. 2 grudnia 2020 w Sherman Oaks) – amerykański lekkoatleta, wieloboista, mistrz i wicemistrz olimpijski.

## Życiorys
Był Afroamerykaninem. Urodził się w Hillsboro, ale w wieku 9 lat przeprowadził się do Kingsburg w Kalifornii. W szkole średniej uprawiał futbol amerykański, koszykówkę i baseball, później jednak skoncentrował się na lekkiej atletyce. W 1954 po raz pierwszy wystąpił w dziesięcioboju, który stał się jego koronną konkurencją. Był wtedy na pierwszym roku UCLA. 11 czerwca 1955 poprawił rekord świata w dziesięcioboju, który przetrwał do 1958. Zwyciężył w igrzyskach panamerykańskich w 1955 w Meksyku.
Zakwalifikował się na igrzyska olimpijskie w 1956 w Melbourne w dziesięcioboju i w skoku w dal. Doznał kontuzji i nie wystartował w skoku w dal, ale w dziesięcioboju mimo to zdobył srebrny medal za swym rodakiem Miltem Campbellem. Była to ostatnia porażka Johnsona w dziesięcioboju.
W latach 1957 i 1959 nie startował z powodu kontuzji, ale w 1958 i 1960 poprawiał rekord świata, który w międzyczasie dwukrotnie tracił na rzecz Wasilija Kuzniecowa z ZSRR. Zdobywał również w tych latach mistrzostwo Stanów Zjednoczonych (AAU).
Na igrzyskach olimpijskich w 1960 w Rzymie zdobył złoty medal po dramatycznej walce z Yangiem Chuan-kwangiem z Tajwanu. Ustanowił wówczas rekord olimpijski.
Po igrzyskach wycofał się z wyczynowego uprawiania lekkoatletyki. Wystąpił w kilku filmach, był komentatorem sportowym. Wspierał kampanię prezydencką Roberta Kennedy’ego w 1968 i był obecny przy jego zabójstwie. Był jednym z ludzi, którzy obezwładnili zabójcę, Sirhana Sirhana. Podczas ceremonii otwarcia igrzysk olimpijskich w 1984 w Los Angeles zapalił znicz olimpijski.
Johnson był uhonorowany wieloma prestiżowymi nagrodami. W 1958 został ogłoszony "sportowcem roku" przez Sports Illustrated, a w 1960 otrzymał nagrodę im. Jamesa E. Sullivana dla najlepszego sportowca amatorskiego Stanów Zjednoczonych oraz został Lekkoatletą Roku miesięcznika Track & Field News.

## Rodzina
Córka Johnsona Jenny Johnson Jordan była siatkarką plażową, wicemistrzynią świata w tej dyscyplinie w 1999 i uczestniczką igrzysk olimpijskich w 2000 w Sydney.

title: Rafer Johnson

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Rafer Johnson
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = lekkoatletyka
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 18 sierpnia 1934
 |miejsce urodzenia         = [[Hillsboro (Teksas)|Hillsboro]]
 |data śmierci              = 2 grudnia 2020
 |miejsce śmierci           = [[Sherman Oaks]]
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    = {{Medalista infobox/reprezentacja|USA|49}}
{{Medalista infobox/nagłówek|IO}}
{{Medalista infobox/IO|L|Rzym|1960|lekkoatletyka|złoto|([[Lekkoatletyka na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1960 – dziesięciobój mężczyzn|dziesięciobój]])}}
{{Medalista infobox/IO|L|Melbourne|1956|lekkoatletyka|srebro|([[Lekkoatletyka na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1956 – dziesięciobój mężczyzn|dziesięciobój]])}}
{{Medalista infobox/nagłówek|[[Igrzyska panamerykańskie]]}}
{{Medalista infobox/wiersz|1|[[Lekkoatletyka na Igrzyskach Panamerykańskich 1955|Meksyk 1955]]|dziesięciobój}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   = Category:Rafer Johnson
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Rafer Lewis Johnson''' (ur. [[18 sierpnia]] [[1934]]<ref>{{Cytuj | autor= Charles Moritz | tytuł = Current Biography 1961 | url = https://archive.org/details/currentbiogr196100mori/ | wydawca = H.W. Wilson | miejsce = New York | data = 1962 | s= 222 | język = en}}</ref> w [[Hillsboro (Teksas)|Hillsboro]], w Teksasie, zm. [[2 grudnia]] [[2020]] w [[Sherman Oaks]]<ref name="ol">{{Cytuj | url = https://www.olympedia.org/athletes/78620 | tytuł = Rafer Johnson | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2020-12-03}}</ref><ref>{{Cytuj |url = http://www.thesportsexaminer.com/athletics-olympic-decathlon-gold-medalist-rafer-johnson-passes-at-85/ |tytuł = Olympic Decathlon gold medalist Rafer Johnson passes at 85 |opublikowany = thesportsexaminer.com |data = 2020-12-02 |autor = Rich Perelman |język = en}}</ref>) – amerykański [[lekkoatletyka|lekkoatleta]], [[Wieloboje lekkoatletyczne|wieloboista]], mistrz i wicemistrz olimpijski.

== Życiorys ==
Był [[Afroamerykanie|Afroamerykaninem]]. Urodził się w Hillsboro, ale w wieku 9 lat przeprowadził się do [[Kingsburg (Kalifornia)|Kingsburg]] w Kalifornii. W szkole średniej uprawiał [[futbol amerykański]], [[koszykówka|koszykówkę]] i [[baseball]], później jednak skoncentrował się na lekkiej atletyce. W 1954 po raz pierwszy wystąpił w [[dziesięciobój lekkoatletyczny|dziesięcioboju]], który stał się jego koronną konkurencją. Był wtedy na pierwszym roku [[Uniwersytet Kalifornijski w Los Angeles|UCLA]]. 11 czerwca 1955 poprawił [[Rekordy świata w lekkoatletyce|rekord świata]] w dziesięcioboju, który przetrwał do 1958<ref name="wr">{{cytuj| url = http://iaaf-ebooks.s3.amazonaws.com/2015/Progression-of-IAAF-World-Records-2015/projet/IAAF%2DWRPB%2D2015%2Epdf |tytuł = Progression of IAAF World Records. 2015 Edition |opublikowany = [[World Athletics|IAAF]] |s = 214–215 |data dostępu = 2020-12-03 |język = en}}</ref>. Zwyciężył w [[Igrzyska panamerykańskie|igrzyskach panamerykańskich]] w 1955 w [[Meksyk (miasto)|Meksyku]]<ref>{{Cytuj | url = {{gbrathletics|ic|pag}} | tytuł = Pan American Games | opublikowany = GBRAthletics | data dostępu = 2020-12-03 | język = en}}</ref><ref>{{Cytuj | url = http://atfs.org/wp-content/uploads/Pan-Am-Games-1955.pdf | tytuł = Pan-American Games, Mexico City, Mexico 1955 | opublikowany = atfs.org  | s = 17 | język = en | data dostępu = 2020-12-03}}</ref>.

Zakwalifikował się na [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1956|igrzyska olimpijskie w 1956]] w [[Melbourne]] w dziesięcioboju i w [[skok w dal|skoku w dal]]. Doznał kontuzji i nie wystartował w skoku w dal, ale w dziesięcioboju mimo to zdobył srebrny medal za swym rodakiem [[Milt Campbell|Miltem Campbellem]]<ref name="ol" />. Była to ostatnia porażka Johnsona w dziesięcioboju.

W latach 1957 i 1959 nie startował z powodu kontuzji, ale w 1958 i 1960 poprawiał rekord świata, który w międzyczasie dwukrotnie tracił na rzecz [[Wasilij Kuzniecow (lekkoatleta)|Wasilija Kuzniecowa]] z ZSRR. Zdobywał również w tych latach mistrzostwo Stanów Zjednoczonych ([[Amateur Athletic Union|AAU]])<ref>{{Cytuj | url = {{gbrathletics|nc|usa2}} | tytuł = United States Championshiops (Men 1943–) | opublikowany = GBRAthletics | data dostępu = 2020-12-03 | język = en}}</ref>.

Na [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1960|igrzyskach olimpijskich w 1960 w Rzymie]] zdobył złoty medal po dramatycznej walce z [[Yang Chuan-kwang|Yangiem Chuan-kwangiem]] z [[Republika Chińska|Tajwanu]]. Ustanowił wówczas [[Rekordy olimpijskie w lekkoatletyce|rekord olimpijski]]<ref name="ol" />.

Po igrzyskach wycofał się z wyczynowego uprawiania lekkoatletyki. Wystąpił w kilku filmach, był komentatorem sportowym. Wspierał kampanię prezydencką [[Robert F. Kennedy|Roberta Kennedy’ego]] w 1968 i był obecny przy jego zabójstwie. Był jednym z ludzi, którzy obezwładnili zabójcę, [[Sirhan Sirhan|Sirhana Sirhana]]. Podczas ceremonii otwarcia [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1984|igrzysk olimpijskich w 1984 w Los Angeles]] zapalił [[znicz olimpijski]]<ref name="ol" />.

Johnson był uhonorowany wieloma prestiżowymi nagrodami. W 1958 został ogłoszony "sportowcem roku" przez ''[[Sports Illustrated]]'', a w 1960 otrzymał nagrodę im. Jamesa E. Sullivana dla najlepszego sportowca amatorskiego Stanów Zjednoczonych oraz został [[Track & Field Athlete of the Year|Lekkoatletą Roku]] miesięcznika ''[[Track & Field News]]''.

== Rodzina ==
Córka Johnsona [[Jenny Johnson Jordan]] była [[Siatkówka plażowa|siatkarką plażową]], wicemistrzynią świata w tej dyscyplinie w [[Mistrzostwa Świata w Siatkówce Plażowej 1999|1999]] i uczestniczką [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 2000|igrzysk olimpijskich w 2000 w Sydney]]<ref name="ol" />.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj | url = https://www.olympedia.org/athletes/78620 | tytuł = Rafer Johnson | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2020-12-03}}

{{Mistrzowie olimpijscy w dziesięcioboju}}
{{Mistrzowie igrzysk panamerykańskich w dziesięcioboju}}
{{Mistrzowie Stanów Zjednoczonych w dziesięcioboju}}
{{James E. Sullivan Award}}
{{Sportowiec Roku Sports Illustrated}}
{{Sportowiec Roku Associated Press}}
{{Występ roku w dziesięcioboju}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Johnson, Rafer}}
[[Kategoria:Amerykańscy wieloboiści]]
[[Kategoria:Amerykańscy medaliści olimpijscy]]
[[Kategoria:Amerykańscy olimpijczycy (Melbourne 1956)]]
[[Kategoria:Amerykańscy olimpijczycy (Rzym 1960)]]
[[Kategoria:Lekkoatleci na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1956]]
[[Kategoria:Lekkoatleci na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1960]]
[[Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1956]]
[[Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1960]]
[[Kategoria:Medaliści Igrzysk Panamerykańskich 1955]]
[[Kategoria:Koszykarze UCLA Bruins]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1934]]
[[Kategoria:Zmarli w 2020]]

title: · Rafer Johnson

Data i miejsce urodzenia: 18 sierpnia 1934 · Hillsboro

Data i miejsce śmierci: 2 grudnia 2020 · Sherman Oaks

title: Dorobek medalowy

złoto: Rzym 1960 · lekkoatletyka · (dziesięciobój)

srebro: Melbourne 1956 · lekkoatletyka · (dziesięciobój)


text:
# Gavrila Törok
Gavrila Törok (ur. 7 maja 1919 w Timișoarze) – rumuński piłkarz wodny. Reprezentant kraju na igrzyskach olimpijskich w 1952 w Helsinkach. Na igrzyskach olimpijskich zagrał w obu meczach a w meczu ze Stanami Zjednoczonymi strzelił wszystkie 3 bramki dla reprezentacji Rumunii.

title: Gavrila Törok

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Gavrila Törok
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = piłka wodna
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 7 maja 1919
 |miejsce urodzenia         = [[Timișoara]]
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|ROM|1952}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Gavrila Törok''' (ur. [[7 maja]] [[1919]] w [[Timișoara|Timișoarze]]) – rumuński piłkarz wodny. [[Rumunia na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1952|Reprezentant kraju]] na [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1952|igrzyskach olimpijskich w 1952]] w Helsinkach. Na igrzyskach olimpijskich zagrał w obu meczach a w meczu ze [[Reprezentacja Stanów Zjednoczonych w piłce wodnej mężczyzn|Stanami Zjednoczonymi]] strzelił wszystkie 3 bramki dla reprezentacji Rumunii.
== Bibliografia ==
* {{cytuj | url = http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/to/gavrila-torok-1.html | tytuł = Gavrila Törok Biography and Olympic Results | opublikowany = Sports-Reference.com | język = en | data dostępu = 2011-05-12 | archiwum = https://web.archive.org/web/20121214065528/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/to/gavrila-torok-1.html | zarchiwizowano = 14 grudnia 2012}}

{{SORTUJ:Törok, Gavrila}}
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Timișoarze]]
[[Kategoria:Piłkarze wodni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1952]]
[[Kategoria:Rumuńscy olimpijczycy]]
[[Kategoria:Rumuńscy piłkarze wodni]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1919]]
[[Kategoria:Nieznana data śmierci]]

title: · Gavrila Törok

Data i miejsce urodzenia: 7 maja 1919 · Timișoara


text:
# Emil Karewicz
Emil Karewicz, właśc. Emilian Alojzy Karewicz (ur. 13 marca 1923 w Wilnie, zm. 18 marca 2020 w Warszawie) – polski aktor teatralny, filmowy i radiowy.

## Kariera aktorska
Karierę aktorską rozpoczął na bezpłatnym stażu w Wilnie w 1940, w tamtejszym Teatrze Małym, gdzie zagrał rolę Małpy w Kwartecie I. Kryłowa (scenę dzielił m.in. z Hanną Skarżanką). Po rozwiązaniu teatru pod koniec czerwca 1941 podjął się pracy w firmie transportowej przez Arbeitsamt, aby uniknąć wywiezienia na roboty przymusowe do III Rzeszy. Pod koniec wojny został aresztowany, a następnie przewieziony do Białegostoku, gdzie wcielony został do kompanii strzeleckiej 2 Armii Wojska Polskiego, z którą przeszedł szlak do Berlina. Po krótkim okresie przeniesiono go do plutonu artystycznego, który organizował koncerty dla wojska. Służbę wojskową zakończył w 1947. W międzyczasie ukończył też Studio Dramatyczne prowadzone przez Iwona Galla w Krakowie. W 1948 debiutował na scenie rolą kelnera w Klubie kawalerów Michała Bałuckiego w Miejskim Teatrze Wybrzeże w Gdańsku. Pod koniec lat 40. występował również w Teatrze Kameralnym w Sopocie, a następnie od 1949 na scenach łódzkich: im. S. Jaracza (1949–1957, 1958–1960) i Państwowym Teatrze Nowym (1960–1962); z rocznym epizodem w Teatrze Polskim w Poznaniu (1957–1958). Od 1962 związany z Warszawą, gdzie grał w teatrach: Ateneum (1962–1965), Dramatycznym (1965–1967) i Ludowym (od 1967; w 1974 przemianowanym na Nowy). Na emeryturę przeszedł w 1983.
Zagrał m.in. Oktawiana Augusta w Juliuszu Cezarze W. Shakespeare’a, Capignaca w Buonapartem i Sułkowskim R. Brandstaettera, Franciszka Moora w Zbójcach F. Schillera, Gospodarza w Weselu S. Wyspiańskiego (Łódź), Liapkin-Tiapkina w Rewizorze N. Gogola, Spodka w Śnie nocy letniej W. Shakespeare’a, Hetmana Kossakowskiego w Horsztyńskim J. Słowackiego, Pagatowicza w Grubych rybach M. Bałuckiego, Łomowa w Oświadczynach A. Czechowa, Janusza w Panu Jowialskim A. Fredry, Jenialkiewicza w Wielkim człowieku do małych interesów A. Fredry, Stomila w Tangu S. Mrożka, Geronta w Szelmostwach Skapena Moliera (Warszawa).
Największą popularność przyniosły mu role: Hermanna Brunnera w serialu Stawka większa niż życie, oficera Gestapo w filmie Jak rozpętałem drugą wojnę światową, a także króla Władysława Jagiełły w filmie Krzyżacy.
Występował w Teatrze Telewizji i Teatrze Polskiego Radia. W 2004 odcisnął swoją dłoń w Alei Gwiazd w Międzyzdrojach. Był ambasadorem Domu Artystów Weteranów w Skolimowie.
18 czerwca 2013, nakładem Wydawnictwa Melanż, ukazała się autobiografia Emila Karewicza zatytułowana „Moje trzy po trzy” (oprac. literackie Paweł Oksanowicz, ISBN 978-83-928029-5-2). W 2015 artysta zakończył karierę aktorską ze względu na postępującą chorobę.

## Życie prywatne
Był jedynym dzieckiem byłego oficera Cesarskiej Armii Rosyjskiej, później strażaka i felczera, i jego żony, Anny (1887–1973). Rodzice zamieszkali w 1919 w Wilnie. Związek ten nie był udany z powodu alkoholizmu i cudzołóstwa ojca. Kiedy miał 7 lat, jego rodzice się rozstali, a po rozprawie rozwodowej zamieszkał z matką. W latach 30. był ministrantem w wileńskiej parafii. Ponadto należał do lokalnej drużyny harcerskiej, którą Komenda Obrony Przeciwlotniczej Miasta zatrudniła jako gońców i przy obsłudze telefonów podczas obrony Wilna w czasie II wojny światowej.
Krótko po ukończeniu 18. roku życia ożenił się z Ewą, poznaną podczas pracy w firmie transportowej w 1941. Po II wojnie światowej rozwiedli się. Z drugą żoną, Delfiną, miał córkę Sylwię. Od 1950 do 2012 jego trzecią żoną była Teresa Karewicz (1925–2012), z którą miał dwójkę dzieci: Krzysztofa i Małgorzatę. W połowie lat 70. zamieszkali w domu z ogrodem w Aninie. Teresa zmarła po długiej chorobie sercowej 29 kwietnia 2012 w szpitalu w Aninie.
Oprócz aktorstwa, pasjonował się malarstwem, grą na pianinie i komponowaniem piosenek. Rysował karykatury kolegów w teatrach, dorabiając przy tym do gaży aktorskiej. Wiele obrazów namalował z pamięci, m.in. pejzaże Wilna i okolic; także w plenerze. Swoje prace kilkakrotnie wystawiał na wystawach w warszawskim Klubie Dowództwa Garnizonu przy alei Niepodległości 141, w Akademii Obrony Narodowej w Rembertowie, w Łódzkim Domu Kultury i w zamku w Nidzicy.
Aktor cierpiał na niewydolność serca (przez co spędził ponad tydzień w Instytucie Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego w 2009), a przez ostatnie lata życia zmagał się również z chorobą Ménière’a. Miał także wszczepiony rozrusznik serca.
17 marca 2020, około godziny 12 w południe, trafił do szpitala w Międzylesiu, gdzie stwierdzono u niego udar mózgu. Zmarł następnego dnia o godzinie 4 rano. W czasie pobytu w szpitalu tylko na sekundę odzyskał przytomność. Urnę z prochami Emila Karewicza złożono w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera G-TUJE-52). Ze względu na pandemię COVID-19 pogrzeb odbył się 23 czerwca 2020. Ceremonia miała charakter państwowy i świecki.

## Ordery i odznaczenia
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski – za „wybitne zasługi dla kultury polskiej” (2020, pośmiertnie)[5][6][7][19]
- Order Krzyża Grunwaldu III klasy
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1988)
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1982)
- Złoty Krzyż Zasługi (1977)
- Medal Zwycięstwa i Wolności 1945
- Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955)[20]
- Złota odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy”[21]
- Honorowa Odznaka Miasta Łodzi[21]
- Odznaka „Za Wybitne Zasługi dla ZKRPiBWP” (2013)[22]

## Występy wTeatrze TV(wybrane)
- Maximathic
- Młodość bez młodości
- Oszukana
- Poletko nad jeziorem
- Żółty Krzyż
- Faust
- Kryptonim Maks (Teatr Sensacji „Kobra”) jako leśniczy
- Amerykańska guma do żucia „Pinky” (Teatr Sensacji „Kobra”) jako kapitan MO prowadzący śledztwo
- Stawka większa niż życie (Teatr Sensacji „Kobra”) jako Hermann Brunner

## Filmografia
- (1950) Warszawska premiera – Georg
- (1951) Młodość Chopina – porucznik Józef Zaliwski
- (1951) Owe dni – sierżant
- (1955) Podhale w ogniu – dowódca hajduków
- (1956) Cień – Jasiczka, prowokator NSZ
- (1956) Nikodem Dyzma – Melonek, komisarz policji
- (1956) Kanał – porucznik AK „Mądry”, zastępca „Zadry”
- (1957) Skarb kapitana Martensa – Pieloch
- (1957) Pętla – Gienek, kelner w barze „Pod Orłem”
- (1958) Ostatni strzał – Giżycki, sierżant MO
- (1958) Historia jednego myśliwca – niemiecki pilot
- (1958) Ósmy dzień tygodnia – Zawadzki, sublokator Walickich
- (1958) Baza ludzi umarłych – Tadek „Warszawiak”
- (1959) Biały niedźwiedź – hauptmann Grimm
- (1960) Historia współczesna – Kazimierz Bielas
- (1960) Zbieg – milicjant
- (1960) Krzyżacy – król Władysław II Jagiełło
- (1961) Dziś w nocy umrze miasto – Kurt Zumpe
- (1962) Na białym szlaku – oberleutnant Weber
- (1963) Yokmok – Andrzej Klimecki vel Garlicki
- (1963) Ostatni kurs – barman Jurek
- (1966) Przedświąteczny wieczór  – kombatant, kolega Zapały
- (1967) Zamrożone Błyskawice – Jerzy
- (1967–1968) Stawka większa niż życie – Hermann Brunner
- (1969) Zbrodniarz, który ukradł zbrodnię – pułkownik
- (1969) Dzień oczyszczenia – „Stańczyk”, kapitan AK
- (1969) Jak rozpętałem drugą wojnę światową – oficer Gestapo
- (1970) Pogoń za Adamem – Władek Zabłocki
- (1973) Hubal – rotmistrz Stanisław Sołtykiewicz
- (1976) Szaleństwo Majki Skowron – Liwicz, ojciec Bogdana
- (1977) Lalka – Tomasz Łęcki, ojciec Izabeli
- (1977) Żołnierze wolności – kapitan AK (cz. 2)
- (1977) Wszyscy i nikt – Szef, starszy sierżant LWP wracający z wojny
- (1978) Hallo Szpicbródka, czyli ostatni występ króla kasiarzy – Maks
- (1978) Życie na gorąco – Jacques Boissant, pilot w firmie Suzanneta
- (1979) Golem – szef lekarzy
- (1979) Sekret Enigmy – Artur Szlich, pułkownik WP
- (1979) Aria dla atlety – Breitkopf, właściciel cyrku
- (1979) Ojciec królowej – hetman Stanisław Jan Jabłonowski
- (1980) Dzień Wisły – „Florian”, dowódca oddziału partyzanckiego
- (1980) Polonia Restituta – płk Edward House, współpracownik prezydenta Wilsona
- (1982, 1987) Dom jako kapitan kawalerzysta, były dowódca Leszka Talara
- (1983) Katastrofa w Gibraltarze – generał Kazimierz Sosnkowski
- (1983) Na odsiecz Wiedniowi – hetman wielki koronny Stanisław Jan Jabłonowski
- (1983) Alternatywy 4 – Leberka, sąsiad Balcerka z Targówka
- (1984–1987) Zdaniem obrony – mecenas Sokor
- (1986) Okruchy wojny – „Zawieja”
- (1988) Generał Berling – Józef Stalin
- (1994) Bank nie z tej ziemi – Herman Brunet (odc. 12)
- (1997) Sztos – Niemiec
- (1998) Klan – sprzedawca w sklepie z bronią (odc. 146)
- (2000) Rodzina zastępcza – pułkownik Hans Wolf (odc. 30)
- (2000) Bajland – Ignacy, lokaj Rydla
- (2000–2001) M jak miłość – Zenon Łagoda
- (2001) W kogo ja się wrodziłem – Edward Lechotycki, dziadek Tomka
- (2002) Wszyscy święci – Ryszard, ojciec Krystyny
- (2007–2015) Barwy szczęścia – Tadeusz Barczyk
- (2008) Plebania – Dziadek z lasu
- (2012) Hans Kloss. Stawka większa niż śmierć – Hermann Brunner
- (2013) Na dobre i na złe – aktor Marcin (odc. 541)

title: Emil Karewicz

wikitext:
{{Aktor infobox
 |imię i nazwisko           = Emil Karewicz
 |imię i nazwisko org       =
 |grafika                   = Emil Karewicz (2).jpg
 |opis grafiki              = Aktor w 2012.
 |alt grafiki               =
 |prawdziwe imię i nazwisko = Emilian Alojzy Karewicz
 |data urodzenia            = 13 marca 1923{{r|TVPInfo|GW}}
 |miejsce urodzenia         = [[Wilno]]{{r|TVPInfo|GW}}
 |data śmierci              = 18 marca 2020{{r|TVPInfo|GW}}
 |miejsce śmierci           = [[Warszawa]]{{r|SE1|DDTVN}}
 |zawód                     = [[aktor]]
 |lata aktywności           = 1948–2015
 |zespół artystyczny        =
 |odznaczenia               = {{order|OOP|KKO}} {{order|OKG|3}} {{order|OOP|KO}} {{order|OOP|KK}} {{order|KZ|Z}} {{order|MZiW}} {{order|MPL10}} [[Plik:POL Odznaka Za Wybitne Zasługi dla ZKRPiBWP BAR.png|border|40px|Odznaka „Za Wybitne Zasługi dla ZKRPiBWP”]]<br>{{order|PL-OHZMW|1}} {{order|PL-HOMŁ}}
 |faksymile                 = Karewicz signature.jpg
 |commons                   = Category:Emil Karewicz
 |wikicytaty                = Emil Karewicz
 |www                       =
}}
{{Galeria
| Nazwa =
| wielkość = 250
| pozycja = right
|Plik:Karewicz_Lipowska.jpg|Emil Karewicz i [[Teresa Lipowska]] w sztuce Teatru Nowego ''Pułapka''. Warszawa, listopad 1979
|Plik:Karewicz_berger_jankowska.jpg|Emil Karewicz i [[Ewa Berger-Jankowska]] w sztuce Teatru Ludowego ''Żołnierz i bohater''. Warszawa, czerwiec 1971
|Plik:Katowice,_Muzeum_Hansa_Klossa_-_fotopolska.eu_(15969).jpg|Figury postaci Hermanna Brunnera i Hansa Klossa z serialu ''Stawka większa niż życie''
}}
[[Plik:Emil Karewicz (grób) 01.jpg|thumb|Grób Emila Karewicza na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie]]
'''Emil Karewicz''', właśc. '''Emilian{{r|PR24|Onet.pl1|PN}} Alojzy{{r|cmentarzekomunalne}} Karewicz''' (ur. [[13 marca]] [[1923]] w [[Wilno|Wilnie]], zm. [[18 marca]] [[2020]] w [[Warszawa|Warszawie]]) – [[Polacy|polski]] [[aktor]] [[teatr]]alny, [[film]]owy i [[radio]]wy.

== Kariera aktorska ==
Karierę aktorską rozpoczął na bezpłatnym stażu w [[Wilno|Wilnie]] w 1940, w tamtejszym Teatrze Małym, gdzie zagrał rolę Małpy w ''Kwartecie'' [[Iwan Kryłow|I. Kryłowa]] (scenę dzielił m.in. z [[Hanna Skarżanka|Hanną Skarżanką]]){{r|GW}}. Po rozwiązaniu teatru pod koniec czerwca 1941 podjął się pracy w firmie transportowej przez [[Arbeitsamty w okupowanej Polsce|Arbeitsamt]], aby uniknąć wywiezienia na [[Roboty przymusowe w III Rzeszy|roboty przymusowe]] do [[III Rzesza|III Rzeszy]]{{r|Viva!|Interia.pl}}. Pod koniec wojny został aresztowany, a następnie przewieziony do [[Białystok|Białegostoku]], gdzie wcielony został do kompanii strzeleckiej [[2 Armia Wojska Polskiego|2 Armii Wojska Polskiego]], z którą przeszedł szlak do [[Berlin]]a{{r|GW|Interia.pl|Onet.pl2}}. Po krótkim okresie przeniesiono go do plutonu artystycznego, który organizował koncerty dla wojska. Służbę wojskową zakończył w 1947. W międzyczasie ukończył też Studio Dramatyczne prowadzone przez [[Iwo Gall|Iwona Galla]] w Krakowie. W 1948 debiutował na scenie rolą kelnera w ''[[Klub kawalerów (dramat)|Klubie kawalerów]]'' [[Michał Bałucki|Michała Bałuckiego]] w [[Teatr Wybrzeże|Miejskim Teatrze Wybrzeże w Gdańsku]]{{r|Onet.pl2}}. Pod koniec lat 40. występował również w Teatrze Kameralnym w [[Sopot|Sopocie]]{{r|GW|Viva!}}, a następnie od 1949 na scenach [[Łódź|łódzkich]]: [[Teatr im. Stefana Jaracza w Łodzi|im. S. Jaracza]] (1949–1957, 1958–1960) i [[Teatr Nowy w Łodzi|Państwowym Teatrze Nowym]] (1960–1962); z rocznym epizodem w [[Teatr Polski w Poznaniu|Teatrze Polskim w Poznaniu]] (1957–1958). Od 1962 związany z [[Warszawa|Warszawą]], gdzie grał w teatrach: [[Teatr Ateneum w Warszawie|Ateneum]] (1962–1965), [[Teatr Dramatyczny im. Gustawa Holoubka|Dramatycznym]] (1965–1967) i Ludowym (od 1967; w 1974 przemianowanym na [[Teatr Nowy w Warszawie (1947–2005)|Nowy]]). Na emeryturę przeszedł w 1983.

Zagrał m.in. [[Oktawian August|Oktawiana Augusta]] w ''[[Juliusz Cezar (sztuka)|Juliuszu Cezarze]]'' [[William Shakespeare|W. Shakespeare’a]], Capignaca w ''Buonapartem i Sułkowskim'' [[Roman Brandstaetter|R. Brandstaettera]], Franciszka Moora w ''[[Zbójcy (dramat)|Zbójcach]]'' [[Friedrich Schiller|F. Schillera]], Gospodarza w ''[[Wesele (dramat)|Weselu]]'' [[Stanisław Wyspiański|S. Wyspiańskiego]] (Łódź), Liapkin-Tiapkina w ''[[Rewizor (komedia)|Rewizorze]]'' [[Nikołaj Gogol|N. Gogola]], Spodka w ''[[Sen nocy letniej|Śnie nocy letniej]]'' W. Shakespeare’a, Hetmana Kossakowskiego w ''[[Horsztyński]]m'' [[Juliusz Słowacki|J. Słowackiego]], Pagatowicza w ''[[Grube ryby|Grubych rybach]]'' [[Michał Bałucki|M. Bałuckiego]], Łomowa w ''Oświadczynach'' [[Anton Czechow|A. Czechowa]], Janusza w ''Panu Jowialskim'' [[Aleksander Fredro|A. Fredry]], Jenialkiewicza w ''Wielkim człowieku do małych interesów'' A. Fredry, Stomila w ''[[Tango (dramat)|Tangu]]'' [[Sławomir Mrożek|S. Mrożka]], Geronta w ''[[Szelmostwa Skapena|Szelmostwach Skapena]]'' [[Molière|Moliera]] (Warszawa).

Największą popularność przyniosły mu role: [[Hermann Brunner|Hermanna Brunnera]] w serialu ''[[Stawka większa niż życie]]'', oficera [[Gestapo]] w filmie ''[[Jak rozpętałem drugą wojnę światową]]'', a także króla [[Władysław II Jagiełło|Władysława Jagiełły]] w filmie ''[[Krzyżacy (film)|Krzyżacy]]''.

Występował w [[Teatr Telewizji|Teatrze Telewizji]] i Teatrze [[Polskie Radio|Polskiego Radia]]. W 2004 odcisnął swoją dłoń w [[Promenada Gwiazd w Międzyzdrojach|Alei Gwiazd]] w [[Międzyzdroje|Międzyzdrojach]]. Był ambasadorem [[Dom Artystów Weteranów Scen Polskich|Domu Artystów Weteranów w Skolimowie]]{{r|TVPInfo|PN}}.

18 czerwca 2013, nakładem Wydawnictwa Melanż, ukazała się autobiografia Emila Karewicza zatytułowana „Moje trzy po trzy” (oprac. literackie [[Paweł Oksanowicz]], {{ISBN|978-83-928029-5-2}}){{r|Melanż|lubimyczytac3po3}}. W 2015 artysta zakończył karierę aktorską ze względu na postępującą chorobę.

== Życie prywatne ==
Był jedynym dzieckiem byłego oficera [[Armia Imperium Rosyjskiego|Cesarskiej Armii Rosyjskiej]], później strażaka i [[felczer]]a, i jego żony, Anny (1887–1973){{r|Interia.pl|timenote}}. Rodzice zamieszkali w 1919 w Wilnie{{r|Interia.pl}}. Związek ten nie był udany z powodu alkoholizmu i [[Cudzołóstwo|cudzołóstwa]] ojca{{r|Interia.pl}}. Kiedy miał 7 lat, jego rodzice się rozstali, a po rozprawie rozwodowej zamieszkał z matką{{r|Interia.pl}}. W latach 30. był [[ministrant]]em w wileńskiej parafii{{r|Interia.pl}}. Ponadto należał do lokalnej [[Harcerstwo Polskie|drużyny harcerskiej]], którą Komenda Obrony Przeciwlotniczej Miasta zatrudniła jako gońców i przy obsłudze telefonów podczas [[Obrona Wilna (1939)|obrony Wilna]] w czasie [[II wojna światowa|II wojny światowej]]{{r|GW}}.

Krótko po ukończeniu 18. roku życia ożenił się z Ewą, poznaną podczas pracy w firmie transportowej w 1941{{r|Viva!|Interia.pl}}. Po II wojnie światowej rozwiedli się{{r|Viva!}}. Z drugą żoną, Delfiną, miał córkę Sylwię{{r|Viva!}}. Od 1950 do 2012 jego trzecią żoną była Teresa Karewicz (1925–2012){{r|Viva!|timenote|SE2|Fakt}}, z którą miał dwójkę dzieci: Krzysztofa i Małgorzatę{{r|Viva!}}. W połowie lat 70. zamieszkali w domu z ogrodem w [[Anin]]ie{{r|GW}}. Teresa zmarła po długiej chorobie sercowej 29 kwietnia 2012 w szpitalu w Aninie{{r|Viva!|SE2|Fakt}}.

Oprócz aktorstwa, pasjonował się malarstwem, grą na pianinie i komponowaniem piosenek{{r|Interia.pl}}. Rysował karykatury kolegów w teatrach, dorabiając przy tym do gaży aktorskiej. Wiele obrazów namalował z pamięci, m.in. pejzaże Wilna i okolic; także w [[plener]]ze{{r|GW}}. Swoje prace kilkakrotnie wystawiał na wystawach w warszawskim Klubie Dowództwa Garnizonu przy [[Aleja Niepodległości w Warszawie|alei Niepodległości]] 141, w [[Akademia Obrony Narodowej|Akademii Obrony Narodowej]] w [[Rembertów|Rembertowie]], w [[Łódzki Dom Kultury|Łódzkim Domu Kultury]] i w [[Zamek w Nidzicy|zamku]] w [[Nidzica|Nidzicy]]{{r|GW}}.

Aktor cierpiał na [[niewydolność serca]] (przez co spędził ponad tydzień w [[Narodowy Instytut Kardiologii Stefana kardynała Wyszyńskiego|Instytucie Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego]] w 2009), a przez ostatnie lata życia zmagał się również z [[Choroba Ménière’a|chorobą Ménière’a]]{{r|Fakt|Onet.pl3}}. Miał także wszczepiony [[Stała elektrostymulacja serca|rozrusznik serca]]{{r|SE1|DDTVN}}.

17 marca 2020, około godziny 12 w południe, trafił do szpitala w [[Międzylesie (Warszawa)|Międzylesiu]], gdzie stwierdzono u niego [[udar mózgu]]{{r|SE1|DDTVN}}. Zmarł następnego dnia o godzinie 4 rano{{r|SE1|DDTVN}}. W czasie pobytu w szpitalu tylko na sekundę odzyskał przytomność{{r|SE1|DDTVN}}. Urnę z prochami Emila Karewicza złożono w Alei Zasłużonych na [[Cmentarz Wojskowy na Powązkach|Cmentarzu Wojskowym na Powązkach]]{{u|pogrzeb}}{{r|Onet.pl1|PN|ceremonia}} (kwatera G-TUJE-52){{r|cmentarzekomunalne}}. Ze względu na [[Pandemia COVID-19 w Polsce|pandemię COVID-19]] pogrzeb odbył się 23 czerwca 2020{{r|Onet.pl1|PN|ceremonia}}. Ceremonia miała charakter państwowy i świecki{{r|Onet.pl1|PN|ceremonia}}.

== Ordery i odznaczenia ==
* Krzyż Komandorski [[Order Odrodzenia Polski|Orderu Odrodzenia Polski]] – za „wybitne zasługi dla kultury polskiej” (2020, pośmiertnie){{r|PR24|Onet.pl1|PN|MP1}}
* [[Order Krzyża Grunwaldu]] III klasy
* Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1988)
* Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1982)
* [[Krzyż Zasługi|Złoty Krzyż Zasługi]] (1977)
* [[Medal Zwycięstwa i Wolności 1945]]
* [[Medal 10-lecia Polski Ludowej]] (1955){{r|MP2}}
* Złota [[odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy”]]{{r|kik}}
* Honorowa Odznaka Miasta Łodzi{{r|kik}}
* Odznaka „Za Wybitne Zasługi dla [[Związek Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych|ZKRPiBWP]]” (2013){{r|PolsceWierni}}

== Występy w [[Teatr Telewizji|Teatrze TV]] (wybrane) ==
* ''Maximathic''
* ''Młodość bez młodości''
* ''Oszukana''
* ''Poletko nad jeziorem''
* ''Żółty Krzyż''
* ''Faust''
* ''[[Kryptonim Maks]]'' ([[Teatr Sensacji|Teatr Sensacji „Kobra”]]) jako leśniczy
* ''[[Amerykańska guma do żucia Pinky|Amerykańska guma do żucia „Pinky”]]'' (Teatr Sensacji „Kobra”) jako kapitan [[Milicja Obywatelska|MO]] prowadzący śledztwo
* ''[[Stawka większa niż życie (Teatr Telewizji)|Stawka większa niż życie]]'' (Teatr Sensacji „Kobra”) jako [[Hermann Brunner]]

== Filmografia ==
{{Układ wielokolumnowy |szerokość=28em <!-- od 10 do 39 --> |liczba=2 |
* (1950) ''[[Warszawska premiera]]'' – Georg
* (1951) ''[[Młodość Chopina]]'' – porucznik [[Józef Zaliwski]]
* (1951) ''[[Owe dni]]'' – sierżant
* (1955) ''[[Podhale w ogniu]]'' – dowódca [[Piechota węgierska|hajduków]]
* (1956) ''[[Cień (film 1956)|Cień]]'' – Jasiczka, prowokator [[Narodowe Siły Zbrojne|NSZ]]
* (1956) ''[[Nikodem Dyzma (film)|Nikodem Dyzma]]'' – Melonek, komisarz policji
* (1956) ''[[Kanał (film)|Kanał]]'' – porucznik [[Armia Krajowa|AK]] „Mądry”, zastępca „Zadry”
* (1957) ''[[Skarb kapitana Martensa]]'' – Pieloch
* (1957) ''[[Pętla (film 1957)|Pętla]]'' – Gienek, kelner w barze „Pod Orłem”
* (1958) ''[[Ostatni strzał]]'' – Giżycki, sierżant [[Milicja Obywatelska|MO]]
* (1958) ''[[Historia jednego myśliwca]]'' – niemiecki pilot
* (1958) ''[[Ósmy dzień tygodnia]]'' – Zawadzki, sublokator Walickich
* (1958) ''[[Baza ludzi umarłych]]'' – Tadek „Warszawiak”
* (1959) ''[[Biały niedźwiedź (film)|Biały niedźwiedź]]'' – [[Kapitan (ranga)|hauptmann]] Grimm
* (1960) ''[[Historia współczesna]]'' – Kazimierz Bielas
* (1960) ''[[Zbieg (film 1960)|Zbieg]]'' – milicjant
* (1960) ''[[Krzyżacy (film)|Krzyżacy]]'' – król [[Władysław II Jagiełło]]
* (1961) ''[[Dziś w nocy umrze miasto]]'' – Kurt Zumpe
* (1962) ''[[Na białym szlaku (film)|Na białym szlaku]]'' – [[Porucznik|oberleutnant]] Weber
* (1963) ''[[Yokmok]]'' – Andrzej Klimecki vel Garlicki
* (1963) ''[[Ostatni kurs]]'' – barman Jurek
* (1966) ''[[Przedświąteczny wieczór]] '' – kombatant, kolega Zapały
* (1967) ''Zamrożone Błyskawice'' – Jerzy
* (1967–1968) ''[[Stawka większa niż życie]]'' – [[Hermann Brunner]]
* (1969) ''[[Zbrodniarz, który ukradł zbrodnię (film)|Zbrodniarz, który ukradł zbrodnię]]'' – pułkownik
* (1969) ''[[Dzień oczyszczenia]]'' – „Stańczyk”, kapitan AK
* (1969) ''[[Jak rozpętałem drugą wojnę światową]]'' – oficer [[Gestapo]]
* (1970) ''[[Pogoń za Adamem]]'' – Władek Zabłocki
* (1973) ''[[Hubal (film)|Hubal]]'' – rotmistrz [[Stanisław Sołtykiewicz]]
* (1976) ''[[Szaleństwo Majki Skowron (serial telewizyjny)|Szaleństwo Majki Skowron]]'' – Liwicz, ojciec Bogdana
* (1977) ''[[Lalka (serial telewizyjny)|Lalka]]'' – Tomasz Łęcki, ojciec [[Izabela Łęcka|Izabeli]]
* (1977) ''[[Żołnierze wolności (film)|Żołnierze wolności]]'' – kapitan AK (cz. 2)
* (1977) ''[[Wszyscy i nikt]]'' – Szef, starszy sierżant [[Ludowe Wojsko Polskie|LWP]] wracający z wojny
* (1978) ''[[Hallo Szpicbródka, czyli ostatni występ króla kasiarzy]]'' – Maks
* (1978) ''[[Życie na gorąco (serial telewizyjny)|Życie na gorąco]]'' – Jacques Boissant, pilot w firmie Suzanneta
* (1979) ''[[Golem (film 1979)|Golem]]'' – szef lekarzy
* (1979) ''[[Sekret Enigmy]]'' – [[Artur Szlich]], pułkownik [[Wojsko Polskie|WP]]
* (1979) ''[[Aria dla atlety]]'' – Breitkopf, właściciel cyrku
* (1979) ''[[Ojciec królowej]]'' – hetman [[Stanisław Jan Jabłonowski]]
* (1980) ''[[Dzień Wisły]]'' – „Florian”, dowódca oddziału partyzanckiego
* (1980) ''[[Polonia Restituta (film)|Polonia Restituta]]'' – płk [[Edward House]], współpracownik prezydenta [[Woodrow Wilson|Wilsona]]
* (1982, 1987) ''[[Dom (serial telewizyjny)|Dom]]'' jako kapitan kawalerzysta, były dowódca Leszka Talara
* (1983) ''[[Katastrofa w Gibraltarze (film)|Katastrofa w Gibraltarze]]'' – generał [[Kazimierz Sosnkowski]]
* (1983) ''[[Na odsiecz Wiedniowi]]'' – [[hetman wielki koronny]] Stanisław Jan Jabłonowski
* (1983) ''[[Alternatywy 4]]'' – Leberka, sąsiad [[Józef Balcerek|Balcerka]] z [[Targówek|Targówka]]
* (1984–1987) ''Zdaniem obrony'' – mecenas Sokor
* (1986) ''[[Okruchy wojny]]'' – „Zawieja”
* (1988) ''[[Generał Berling]]'' – [[Józef Stalin]]
* (1994) ''[[Bank nie z tej ziemi]]'' – Herman Brunet (odc. 12)
* (1997) ''[[Sztos (film)|Sztos]]'' – Niemiec
* (1998) ''[[Klan (serial telewizyjny)|Klan]]'' – sprzedawca w sklepie z bronią (odc. 146)
* (2000) ''[[Rodzina zastępcza (serial telewizyjny)|Rodzina zastępcza]]'' – pułkownik Hans Wolf (odc. 30)
* (2000) ''[[Bajland]]'' – Ignacy, lokaj Rydla
* (2000–2001) ''[[M jak miłość]]'' – Zenon Łagoda
* (2001) ''[[W kogo ja się wrodziłem]]'' – Edward Lechotycki, dziadek Tomka
* (2002) ''[[Wszyscy święci (film)|Wszyscy święci]]'' – Ryszard, ojciec Krystyny
* (2007–2015) ''[[Barwy szczęścia]]'' – Tadeusz Barczyk
* (2008) ''[[Plebania]]'' – Dziadek z lasu
* (2012) ''[[Hans Kloss. Stawka większa niż śmierć]]'' – Hermann Brunner
* (2013) ''[[Na dobre i na złe]]'' – aktor Marcin (odc. 541)
}}

== Uwagi ==
{{Uwagi
|pogrzeb=Pierwotnie pochówek zaplanowano w grobie rodzinnym na [[Cmentarz w Marysinie Wawerskim|cmentarzu w Marysinie Wawerskim]]{{r|Onet.pl1|oświadczenie}}. Jak podano w nekrologu zamieszczonym 21 marca w [[Gazeta Wyborcza|„Gazecie Wyborczej”]], w wydarzeniu mieli wziąć udział tylko najbliżsi zmarłego. W trakcie przygotowań pogrzebowych [[Związek Artystów Scen Polskich]] wystosował wniosek do [[Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego|Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego]] o pochowanie aktora w Alei Zasłużonych na [[Cmentarz Wojskowy na Powązkach|Cmentarzu Wojskowym na Powązkach]] w Warszawie{{r|oświadczenie}}. 14 kwietnia 2020 rodzina Emila Karewicza wydała oświadczenie, w którym wyjaśniła okoliczności zmiany planów dotyczących pogrzebu{{r|oświadczenie}}.
}}

== Przypisy ==
<references>
<ref name="TVPInfo">{{Cytuj stronę | url = https://www.tvp.info/47171235/nie-zyje-aktor-emil-karewicz | tytuł = Nie żyje aktor Emil Karewicz | data = 2020-03-18 | opublikowany = [[TVP Info|tvp.info]] | data dostępu = 2020-06-25}}</ref>
<ref name="GW">{{Cytuj stronę | url = http://gazetawawerska.pl/2020/08/27/wilnianin-z-urodzenia-wawerczyk-z-wyboru/ | tytuł = Wilnianin z urodzenia, Wawerczyk z wyboru | nazwisko = Janiak | imię = Dorota | data = 2020-08-27 | opublikowany = gazetawawerska.pl | data dostępu = 2021-08-13}}</ref>
<ref name="SE1">{{Cytuj stronę | url = https://www.se.pl/wiadomosci/gwiazdy/tak-wygladaly-ostatnie-godziny-zycia-karewicza-syn-zdradza-przyczyne-smierci-aa-VD9y-4pTz-Ypjm.html | tytuł = Tak wyglądały ostatnie godziny życia Karewicza. Syn zdradza przyczynę śmierci | data = 2020-04-18 | opublikowany = [[Super Express|se.pl]] | data dostępu = 2020-06-26}}</ref>
<ref name="DDTVN">{{Cytuj stronę | url = https://dziendobry.tvn.pl/a/syn-emila-karewicza-o-ostatnich-godzinach-zycia-ojca-tylko-na-sekunde-odzyskal-przytomnosc-na-co-zmarl-aktor | tytuł = Syn Emila Karewicza o ostatnich godzinach życia ojca: „Tylko na sekundę odzyskał przytomność”. Na co zmarł aktor? | nazwisko = Pyśkiewicz | imię = Wioleta | data = 2020-04-18 | opublikowany = [[Dzień dobry TVN|dziendobry.tvn.pl]] | data dostępu = 2020-06-26}}</ref>
<ref name="PR24">{{Cytuj stronę | url = https://www.polskieradio24.pl/5/1222/Artykul/2537430,Ostatnie-pozegnanie-Emila-Karewicza-Aktor-posmiertnie-odznaczony-przez-prezydenta | tytuł = Ostatnie pożegnanie Emila Karewicza. Aktor pośmiertnie odznaczony przez prezydenta | data = 2020-06-23 | opublikowany = [[Polskie Radio 24|polskieradio24.pl]] | data dostępu = 2020-06-25}}</ref>
<ref name="Onet.pl1">{{Cytuj stronę | url = https://kultura.onet.pl/film/wiadomosci/pogrzeb-emila-karewicza-rodzina-i-przyjaciele-pozegnali-aktora-zdjecia/z6gwwpn | tytuł = Pogrzeb Emila Karewicza. Aktor pochowany trzy miesiące po śmierci, bez księdza | data = 2020-06-23 | opublikowany = [[Onet.pl|kultura.onet.pl]] | data dostępu = 2020-10-25}}</ref>
<ref name="PN">{{Cytuj stronę | url = https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2020-06-23/pogrzeb-emila-karewicza-byl-zwyciezca-spelnionym-artysta/ | tytuł = Pogrzeb Emila Karewicza. "Był zwycięzcą, spełnionym artystą" | data = 2020-06-23 | opublikowany = [[Polsat News|polsatnews.pl]] | data dostępu = 2020-10-25}}</ref>
<ref name="cmentarzekomunalne">{{Cytuj stronę |url = http://www.cmentarzekomunalne.com.pl/mapa/mapa.php?cment=PWZKI&rzad=TUJE&kwatera=G&grob=52#kotwica |tytuł = Wyszukiwarka cmentarna --- Warszawskie cmentarze | data dostępu = 2020-06-25}}</ref>
<ref name="Onet.pl2">{{Cytuj stronę | url = https://kultura.onet.pl/film/wiadomosci/emil-karewicz-zostanie-pochowany-po-trzech-miesiacach-kiedy-pogrzeb/bh3ynbd | tytuł = Emil Karewicz zostanie pochowany dopiero po trzech miesiącach. Pogrzeb będzie świecki | data = 2020-06-09 | opublikowany = [[Onet.pl|kultura.onet.pl]] | data dostępu = 2020-06-28}}</ref>
<ref name="Viva!">{{Cytuj stronę | url = https://viva.pl/ludzie/newsy/emil-karewicz-zycie-prywatne-zona-dzieci-historia-milosci-slub-124436-r1/ | tytuł = Troje dzieci, pięcioro wnucząt i 62 lata w małżeństwie. Rodzina była ostoją dla Emila Karewicza | nazwisko = Szczęsny | imię = Konrad | data = 2020-03-18 | opublikowany = [[Viva!|viva.pl]] | data dostępu = 2020-06-20}}</ref>
<ref name="Interia.pl">{{Cytuj stronę | url = https://swiatseriali.interia.pl/newsy/seriale/kultowe-seriale-667/news-zycie-emila-karewicza-to-gotowy-scenariusz-na-serial,nId,4504604 | tytuł = Życie Emila Karewicza to gotowy scenariusz na serial | data = 2020-05-20 | opublikowany = [[Interia|swiatseriali.interia.pl]] | data dostępu = 2021-08-13}}</ref>
<ref name="Melanż">{{Cytuj stronę | url = http://www.genczelewska.pl/ksiazki/biografie/42-moje-trzy-po-trzy | tytuł = Emil Karewicz – Moje trzy po trzy | opublikowany = Wydawnictwo Melanż | data dostępu = 2020-06-25}}</ref>
<ref name="lubimyczytac3po3">{{Cytuj stronę | url = https://lubimyczytac.pl/ksiazka/184135/moje-trzy-po-trzy | tytuł = Moje trzy po trzy – Emil Karewicz | opublikowany = [[lubimyczytać.pl]] | data dostępu = 2020-06-25}}</ref>
<ref name="timenote">{{Cytuj stronę |tytuł = Teresa Karewicz |data dostępu = 2020-06-03 |opublikowany = timenote.info |url = https://timenote.info/pl/Teresa-Karewicz}}</ref>
<ref name="SE2">{{Cytuj stronę | url = https://www.se.pl/wiadomosci/polska/pogrzeb-zony-emila-karewicza-emil-karewicz-pozegna-ukochana-zone-aa-ZA16-KmPi-XPWP.html | tytuł = Pogrzeb żony Emila Karewicza: Emil Karewicz pożegnał ukochaną żonę Teresę | data = 2012-05-10 | opublikowany = [[Super Express|se.pl]] | data dostępu = 2021-08-13}}</ref>
<ref name="Fakt">{{Cytuj stronę | url = https://www.fakt.pl/kobieta/plotki/ostatnia-rozmowa-lipowskiej-z-karewiczem/3ljv5j1 | tytuł = Ostatnia rozmowa Lipowskiej z Karewiczem. Co jej powiedział? | nazwisko = Pańczyk | imię = Bartosz | data = 2020-04-18 | opublikowany = [[Fakt|fakt.pl]] | data dostępu = 2020-03-21}}</ref>
<ref name="ceremonia">{{Cytuj stronę | url = http://polskiemedia.org/ceremonia-pozegnalna-emila-karewicza/ | tytuł = Ceremonia pożegnalna Emila Karewicza | data = 2020-06-18 | opublikowany = polskiemedia.org | data dostępu = 2020-10-25}}</ref>
<ref name="Onet.pl3">{{Cytuj stronę | url = https://kultura.onet.pl/film/wiadomosci/emil-karewicz-trafil-do-szpitala/hwdx6s0 | tytuł = Emil Karewicz trafił do szpitala | data = 2009-10-22 | opublikowany = [[Onet.pl|kultura.onet.pl]] | data dostępu = 2021-08-13}}</ref>
<ref name="MP1">{{Monitor Polski|2020|697}}</ref>
<ref name="MP2">{{Monitor Polski|1956|3|27}}</ref>
<ref name="kik">{{Cytuj książkę | tytuł = Kto jest kim w Polsce | wydawca = [[Polska Agencja Interpress|Wydawnictwo Interpress]] | miejsce = Warszawa | rok = 1989 | strony = 507}}</ref>
<ref name="PolsceWierni">{{Cytuj pismo |url = http://www.kombatantpolski.pl/archiwum/2014_01_art4.html |tytuł = Wyróżnienia czołowych polskich aktorów. Od „Grunwaldu” do „Stawki większej niż życie” |czasopismo = Polsce Wierni |oznaczenie = 1 (217) |rok = 2014 |miesiąc = styczeń |wydawca = [[Związek Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych|Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych]] |issn = 1425-8633 |data dostępu = 2020-06-25}}</ref>
<ref name="oświadczenie">{{Cytuj stronę | url = http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/289131.html | tytuł = Warszawa. Oświadczenie rodziny w sprawie pogrzebu Emila Karewicza | nazwisko = Jankowski | imię = Grzegorz | autor link = Grzegorz Jankowski (dziennikarz) | data = 2020-04-14 | opublikowany = [[e-teatr.pl]] | data dostępu = 2020-06-23}}</ref>
</references>

== Bibliografia ==
* {{Filmpolski|osoba|114707|Emil Karewicz}}
* {{Filmweb|osoba|461|Emil Karewicz}}
* {{EncyklopediaTeatru |o |id = 2593 |nazwa = Emil Karewicz |data dostępu = 2021-04-10}}
* {{IMDb|osoba|0439202|Emil Karewicz}}
* {{Fototeka|osoba zdjęcia|Karewicz+Emil|Emil Karewicz}}
* [http://fototeka.fn.org.pl/pl/kolekcje/info/113/emil-karewicz.html Emil Karewicz o sobie, wirtualny album] w bazie Filmoteki Narodowej „[[Fototeka]]” [dostęp 2018-03-13]

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Karewicz, Emil}}
[[Kategoria:Aktorzy filmowi związani z Łodzią]]
[[Kategoria:Aktorzy teatralni związani z Łodzią]]
[[Kategoria:Aktorzy związani z Gdańskiem]]
[[Kategoria:Aktorzy związani z Poznaniem]]
[[Kategoria:Artyści Teatru Wybrzeże w Gdańsku]]
[[Kategoria:Artyści związani z Sopotem]]
[[Kategoria:Artyści związani z Warszawą]]
[[Kategoria:Artyści związani z Wilnem]]
[[Kategoria:Biografie kanonu polskiej Wikipedii]]
[[Kategoria:Członkowie Harcerstwa Polskiego]]
[[Kategoria:Harcerze – uczestnicy kampanii wrześniowej]]
[[Kategoria:Ludzie Polskiego Radia]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie]]
[[Kategoria:Obrońcy Wilna (1939)]]
[[Kategoria:Odznaczeni Honorową Odznaką Miasta Łodzi]]
[[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa)]]
[[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)]]
[[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa)]]
[[Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej]]
[[Kategoria:Odznaczeni Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945]]
[[Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy”]]
[[Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych”]]
[[Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy]]
[[Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa)]]
[[Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie]]
[[Kategoria:Polscy aktorzy filmowi]]
[[Kategoria:Polscy aktorzy radiowi]]
[[Kategoria:Polscy aktorzy teatralni]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1923]]
[[Kategoria:Zmarli w 2020]]
[[Kategoria:Żołnierze ludowego Wojska Polskiego – uczestnicy operacji berlińskiej (1945)]]

title: Emil Karewicz

Imię i nazwisko: Emilian Alojzy Karewicz

Data i miejsce urodzenia: 13 marca 1923 · Wilno

Data i miejsce śmierci: 18 marca 2020 · Warszawa

Zawód: aktor


text:
# Park Narodowy Villarrica
Park Narodowy Villarrica (hiszp. Parque nacional Villarrica) – park narodowy w Chile położony w regionach Araukania (prowincja Cautin) i Los Ríos (prowincja Valdivia). Został utworzony 28 listopada 1940 roku i zajmuje obszar 630 km². Od 2007 roku jest częścią rezerwatu biosfery UNESCO o nazwie „Bosques Templados Lluviosos de los Andes Australes”. W 2010 roku został zakwalifikowany przez BirdLife International jako ostoja ptaków IBA.

## Opis
Park obejmuje boczną, ciągnącą się ze wschodu na zachód, grań Andów odchodzącą od znajdującego się w głównej grani wulkanu Lanin (3776 m n.p.m.). Główna grań Andów stanowi tu granicę między Chile a Argentyną. Po stronie argentyńskiej znajduje się Park Narodowy Lanín. Boczna grań, którą obejmuje park Villarrica, to w głównej mierze wygasłe wulkany takie jak Quinquilil ( 2050 m n.p.m.) i Quetrupillán (2009 m n.p.m.), a także czynny wulkan Villarrica (2840 m n.p.m.). Ostatnia erupcja wulkanu Villarrica miała miejsce w marcu 2015 roku.
Na zboczach wulkanów znajdują się źródła wielu rzek takich jak np.: Trancura, Cavisani, Palguín, Turbio. Na wysokościach od 1000 do 1645 metrów występują jeziora. Są to m.in.: Quillelhue (największe o powierzchni 125 hektarów, 1015 m n.p.m.), Huinfiuca (1278 m n.p.m.), Verde (1645 m n.p.m.), Las Avutardas (1450 m n.p.m.), Azul (1590 m n.p.m.), Blanca (1640 m n.p.m.).
Od stycznia do marca temperatury minimalne sięgają +9 °C, a maksymalne wahają się od +20 °C do +23 °C. Najniższe średnie temperatury notowane są od maja do sierpnia i wynoszą +4 °C.

## Flora
Górna granica lasu w parku to wysokość między 1350 a 1460 m n.p.m.  Poniżej tej granicy występują lasy waldiwijskie. W najniżej położonych częściach dolin dominują rośliny z gatunków Nothofagus dombeyi i Gaultheria phillyreifolia. Wyżej rośnie głównie Nothofagus alpina, Dasyphyllum diacanthoide, Nothofagus pumilio, araukaria chilijska, Azara alpina, Nothofagus obliqua, Laurelia sempervirens i Nothofagus dombeyi. W najwyżej położonych częściach dolin występuje przeważnie zagrożona wyginięciem araukaria chilijska i Nothofagus dombeyi.

## Fauna
Najczęściej spotykanymi ssakami w parku są m.in.: ocelot chilijski, torbik bambusowy, koszatniczka leśna, nutria amerykańska, nibylis argentyński, nibylis andyjski, grizon mniejszy, skunksowiec andyjski, puma płowa i pudu południowy.
Ptaki żyjące w parku to m.in.: perkoz olbrzymi, magelanka zmienna, łabędź czarnoszyi, świstun chilijski, zbrojówka, pasożytka, Patagioenas araucana, dzięcioł magellański, sokół wędrowny, kondor wielki.
Płazy i gady tu występujące to m.in. Liolaemus chiliensis i gardłoród Darwina.

title: Park Narodowy Villarrica

wikitext:
{{Obszar chroniony infobox
 |nazwa                = Park Narodowy Villarrica
 |nazwa oryginalna     = Parque nacional Villarrica
 |kod obszaru          =
 |logo                 =
 |grafika              = Parque Nacional Villarrica 14.jpg
 |opis grafiki         =
 |rodzaj               = [[park narodowy]]
 |państwo              = Chile
 |położenie            = regiony [[Araukania (region administracyjny)|Araukania]] i [[Los Ríos (Chile)|Los Ríos]]
 |siedziba             =
 |mezoregion           =
 |data utworzenia      = 28 listopada 1940
 |akt prawny           =
 |data likwidacji      =
 |powód likwidacji     =
 |powierzchnia         = 630 km²
 |powierzchnia otuliny =
 |obszary chronione    =
 |ochrona              = kategoria [[Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody|IUCN]] – '''II''' (park narodowy)
 |odwiedzający         =
 |dyrekcja             =
 |plan                 =
 |opis planu           =
 |kod mapy             = CHL
 |współrzędne          = 39°25′00″S, 71°56′00″W
 |commons              = Category:Villarrica National Park
 |www                  = https://www.conaf.cl/parques/parque-nacional-villarrica/
}}
'''Park Narodowy Villarrica''' ([[Język hiszpański|hiszp.]] ''Parque nacional Villarrica'') – [[park narodowy]] w [[Chile]] położony w regionach [[Araukania (region administracyjny)|Araukania]] (prowincja [[Cautín|Cautin]]) i [[Los Ríos (Chile)|Los Ríos]] (prowincja [[Valdivia (prowincja)|Valdivia]]). Został utworzony 28 listopada 1940 roku i zajmuje obszar 630 km². Od 2007 roku jest częścią [[Rezerwat biosfery|rezerwatu biosfery]] [[UNESCO]] o nazwie „Bosques Templados Lluviosos de los Andes Australes”. W 2010 roku został zakwalifikowany przez [[BirdLife International]] jako [[Ostoje ptaków IBA|ostoja ptaków IBA]]<ref name=":0">{{Cytuj |tytuł = CONAF |data dostępu = 2022-11-10 |opublikowany = www.conaf.cl |url = https://www.conaf.cl/parques/parque-nacional-villarrica/ |język = es}}</ref><ref>{{Cytuj |autor =  |tytuł = Bosques Templados Lluviosos de los Andes Australes Biosphere Reserve, Chile |data = 2020-02-19 |data dostępu = 2022-11-10 |opublikowany = UNESCO |url = https://en.unesco.org/biosphere/lac/bosques-templados-lluviosos |język = en}}</ref><ref>{{Cytuj |autor = Biblioteca del Congreso Nacional |tytuł = Biblioteca del Congreso Nacional {{!}} Ley Chile |data dostępu = 2022-11-10 |opublikowany = www.bcn.cl/leychile |url = https://www.bcn.cl/leychile |język = es}}</ref><ref name=":1">{{Cytuj |tytuł = Información general Parque Nacional Villarrica |data dostępu = 2022-11-10 |opublikowany = GoChile |url = https://www.gochile.cl/es/parque-nacional-villarrica/ |język = es}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = BirdLife Data Zone |data dostępu = 2022-11-11 |opublikowany = datazone.birdlife.org |url = http://datazone.birdlife.org/site/factsheet/24757 |język = en}}</ref>.
[[Plik:VOLCAN VILLARICA.JPG|lewo|mały|Wulkan [[Villarrica (wulkan)|Villarica]]]]
[[Plik:Laguna Azul Parque Nacional Villarrica 15.jpg|lewo|mały|Jezioro [[Azul (jezioro)|Azul]]]]

== Opis ==
Park obejmuje boczną, ciągnącą się ze wschodu na zachód, [[grań]] [[Andy|Andów]] odchodzącą od znajdującego się w głównej grani [[wulkan]]u [[Lanín|Lanin]] (3776 m n.p.m.). Główna grań Andów stanowi tu granicę między Chile a [[Argentyna|Argentyną]]. Po stronie argentyńskiej znajduje się [[Park Narodowy Lanín]]. Boczna grań, którą obejmuje park Villarrica, to w głównej mierze [[Wulkan wygasły|wygasłe wulkany]] takie jak [[Quinquilil]] ( 2050 m n.p.m.) i [[Quetrupillán]] (2009 m n.p.m.), a także czynny wulkan [[Villarrica (wulkan)|Villarrica]] (2840 m n.p.m.). Ostatnia [[Erupcja wulkanu|erupcja]] wulkanu Villarrica miała miejsce w marcu 2015 roku<ref name=":2">{{Cytuj |tytuł = Parque Nacional Villarrica |data dostępu = 2022-11-10 |opublikowany = Sistema Nacional de Áreas Silvestres del Estado |url = https://www.parquesnacionales.cl/planifica-tu-visita/ficha-parque-nacional-villarrica/ |język = es}}</ref><ref name=":1" /><ref>{{Cytuj |tytuł = Parque Nacional Villarrica {{!}} {{!}} Attractions |data dostępu = 2022-11-10 |opublikowany = www.lonelyplanet.com |url = https://www.lonelyplanet.com/chile/la-araucania/attractions/parque-nacional-villarrica/a/poi-sig/1590967/1327014 |język = en}}</ref>.

Na zboczach wulkanów znajdują się źródła wielu rzek takich jak np.: [[Trancura]], [[Cavisani]], [[Palguín]], [[Turbio]]. Na wysokościach od 1000 do 1645 metrów występują jeziora. Są to m.in.: [[Quillelhue]] (największe o powierzchni 125 hektarów, 1015 m n.p.m.), [[Huinfiuca]] (1278 m n.p.m.), [[Verde (jezioro)|Verde]] (1645 m n.p.m.), [[Las Avutardas]] (1450 m n.p.m.), [[Azul (jezioro)|Azul]] (1590 m n.p.m.), [[Blanca (jezioro)|Blanca]] (1640 m n.p.m.)<ref name=":2" /><ref name=":1" />.

Od stycznia do marca temperatury minimalne sięgają +9 °C, a maksymalne wahają się od +20 °C do +23 °C. Najniższe średnie temperatury notowane są od maja do sierpnia i wynoszą +4 °C<ref name=":1" />.
[[Plik:Araucaria araucana by Scott Zona - 002.jpg|lewo|mały|[[Araukaria chilijska]]]]

== Flora ==
Górna granica lasu w parku to wysokość między 1350 a 1460 m n.p.m.  Poniżej tej granicy występują [[lasy waldiwijskie]]. W najniżej położonych częściach dolin dominują rośliny z gatunków ''[[Nothofagus dombeyi]]'' i ''[[Gaultheria phillyreifolia]]''. Wyżej rośnie głównie ''[[Nothofagus alpina]]'', ''[[Dasyphyllum diacanthoide]]'', ''[[Nothofagus pumilio]]'', [[araukaria chilijska]], ''[[Azara alpina]]'', ''[[Nothofagus obliqua]]'', ''[[Laurelia sempervirens]]'' i ''Nothofagus dombeyi.'' W najwyżej położonych częściach dolin występuje przeważnie [[Gatunek zagrożony|zagrożona wyginięciem]] araukaria chilijska i ''Nothofagus dombeyi''<ref name=":1" /><ref name=":3">{{Cytuj |tytuł = Parque Nacional "Villarrica (PN)" - SIMBIO |data dostępu = 2025-04-26 |opublikowany = simbio.mma.gob.cl |url = https://simbio.mma.gob.cl/CbaAP/Details/979#general |język = es}}</ref>.

== Fauna ==
Najczęściej spotykanymi [[Ssaki|ssakami]] w parku są m.in.: [[ocelot chilijski]], [[torbik bambusowy]], [[koszatniczka leśna]], [[nutria amerykańska]], [[nibylis argentyński]], [[nibylis andyjski]], [[grizon mniejszy]], [[skunksowiec andyjski]], [[puma płowa]] i [[pudu południowy]]<ref name=":1" /><ref name=":3" />.

[[Ptaki]] żyjące w parku to m.in.: [[perkoz olbrzymi]], [[magelanka zmienna]], [[łabędź czarnoszyi]], [[świstun chilijski]], [[zbrojówka]], [[pasożytka]], ''[[Patagioenas araucana]]'', [[dzięcioł magellański]], [[sokół wędrowny]], [[kondor wielki]]<ref name=":1" /><ref name=":0" /><ref name=":3" />.

[[Płazy]] i [[gady]] tu występujące to m.in. ''[[Liolaemus chiliensis]]'' i [[gardłoród Darwina]]<ref name=":1" /><ref name=":0" /><ref name=":3" />.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Parki narodowe w Chile}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Villarrica}}
[[Kategoria:Parki narodowe w Chile]]
[[Kategoria:Rezerwaty biosfery w Chile]]
[[Kategoria:Region Araukania]]
[[Kategoria:Region Los Ríos]]
[[Kategoria:Ostoje ptaków IBA w Chile]]

title: Park Narodowy VillarricaParque nacional Villarrica

Państwo: Chile

Położenie: regiony Araukania i Los Ríos

Data utworzenia: 28 listopada 1940

Powierzchnia: 630 km²

Ochrona: kategoria IUCN – II (park narodowy)


text:
# Kozići
Kozići (cyr. Козићи) – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Rogatica. W 2013 roku liczyła 23 mieszkańców.

title: Kozići

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Kozići
 |nazwa oryginalna             = {{k|sr|Козићи}}
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |godło                        =
 |pieczęć                      =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = BA-SRP
 |3. jednostka administracyjna = [[Gmina Rogatica|Rogatica]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2013
 |liczba ludności              = 23{{r|stat}}
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Kozići''' ([[Cyrylica serbska|cyr.]] Козићи) – [[wieś]] w [[Bośnia i Hercegowina|Bośni i Hercegowinie]], w [[Republika Serbska|Republice Serbskiej]], w [[Gmina Rogatica|gminie Rogatica]]. W 2013 roku liczyła 23 mieszkańców{{r|stat}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="stat">{{cytuj stronę|url=http://web.archive.org/web/20170323072344/http://www2.rzs.rs.ba/static/uploads/bilteni/popis/gradovi_opstine_naseljena_mjesta/Rezultati_Popisa_2013_Gradovi_Opstine_Naseljena_Mjesta_WEB.xlsx|tytuł=Резултати Пописа 2013, Градови, општине, насељена мјеста|opublikowany=Републички завод за статистику|język=sr|data dostępu=2019-09-23}}</ref>
}}

{{Gmina Rogatica}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w gminie Rogatica]]

title: KozićiКозићи

Państwo: Bośnia i Hercegowina

Część składowa: Republika Serbska

Gmina: Rogatica


text:
# Kozica (Bośnia i Hercegowina)
Kozica – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie środkowobośniackim, w gminie Fojnica. W 2013 roku liczyła 12 mieszkańców, z czego większość stanowili Boszniacy.

title: Kozica (Bośnia i Hercegowina)

wikitext:
{{inne znaczenia|wsi Kozica|[[Kozica (ujednoznacznienie)|inne znaczenia tej nazwy]]}}
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Kozica
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |godło                        =
 |pieczęć                      =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = BA-BIH
 |1. jednostka administracyjna = [[Kanton środkowobośniacki|środkowobośniacki]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Gmina Fojnica|Fojnica]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2013
 |liczba ludności              = 12{{r|stat}}
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Kozica''' – [[wieś]] w [[Bośnia i Hercegowina|Bośni i Hercegowinie]], w [[Federacja Bośni i Hercegowiny|Federacji Bośni i Hercegowiny]], w [[Kanton środkowobośniacki|kantonie środkowobośniackim]], w [[gmina Fojnica|gminie Fojnica]]. W 2013 roku liczyła 12 mieszkańców, z czego większość stanowili [[Boszniacy]]{{r|stat}}.

== Przypisy ==
<references responsive>
<ref name="stat">{{cytuj stronę|url=http://www.popis.gov.ba/popis2013/doc/Knjiga1/K1_B_E.pdf|tytuł=Popis 2013 u BiH|opublikowany=Federalni zavod za statistiku|język=bs|data dostępu=2020-04-17}}</ref>
</references>

{{gmina Fojnica}}
{{kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w gminie Fojnica]]

title: Kozica

Część składowa: Federacja Bośni i Hercegowiny

Kanton: środkowobośniacki

Gmina: Fojnica


text:
# Czamzinka
Czamzinka (ros. Чамзинка) – osiedle typu miejskiego w środkowej Rosji, na terenie wchodzącej w skład tego kraju Republiki Mordowii, we wschodniej Europie.
Miejscowość liczy 9842 mieszkańców (1 stycznia 2005 r.).

title: Czamzinka

wikitext:
{{Dopracować|źródła=2016-11}}
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Czamzinka
 |nazwa oryginalna             = {{k|ru|Чамзинка}}
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Mordowia
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2005
 |liczba ludności              = 9842
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  = 54°24′26″N 45°46′48″E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Czamzinka''' ([[język rosyjski|ros.]] Чамзинка) – [[osiedle typu miejskiego]] w środkowej [[Rosja|Rosji]], na terenie wchodzącej w skład tego kraju [[Mordowia|Republiki Mordowii]], we wschodniej [[Europa|Europie]].

Miejscowość liczy 9842 mieszkańców ([[1 stycznia]] [[2005]] r.).

== Zobacz też ==
* [[Mordowia]]

[[Kategoria:Osiedla typu miejskiego w Mordowii]]

title: CzamzinkaЧамзинка

Państwo: Rosja

Republika: Mordowia


text:
# Wieża Idei Dżucze
Wieża Idei Dżucze, zwana też Płomieniem Idei Dżucze (kor. 주체사상탑) – pomnik znajdujący się w Pjongjangu w Koreańskiej Republice Ludowo-Demokratycznej. Usytuowana jest na południowym brzegu rzeki Taedong-gang, naprzeciw znajdującego się po drugiej stronie tej rzeki Placu Kim Ir Sena. Powstała w 1982, aby upamiętnić 70. rocznicę urodzin Kim Ir Sena. Ceremonia odsłonięcia odbyła się 15 kwietnia 1982, w dniu 70. urodzin „Wielkiego Przywódcy”. Pomysł stworzenia monumentu oficjalnie przypisuje się Kim Dzong Ilowi, jednak wywiady z byłymi północnokoreańskimi urzędnikami zdały się świadczyć przeciwko tej tezie. Nazwa wieży pochodzi od Idei Dżucze, wymyślonej przez Kim Ir Sena mieszanki autarkii, izolacjonizmu, marksizmu-leninizmu i koreańskiego tradycjonalizmu.
170-metrowa konstrukcja, której kompozycja przedstawia płonący znicz, składa się z wysokiej na 150 m czworobocznej zwężającej się ku górze iglicy zbudowanej z 25550 granitowych bloków (365x70, jeden na każdy dzień życia Kim Ir Sena, wyłączając dni dodatkowe lat przestępnych), pokrytej białym kamieniem z siedemdziesięcioma podziałkami, oznaczającymi lata życia koreańskiego przywódcy (jest to najwyższa na świecie budowla granitowa), oraz 20-metrowego, ważącego 45 ton, wykonanego z pomalowanego na czerwono metalu płomienia (symbolizującego światło, jakie niesie Idea Dżucze). Na wieży znajduje się platforma widokowa.
U podstawy umieszczono rocznicową tablicę pamiątkową wychwalającą Kim Ir Sena, filozofię Dżucze oraz rzekomo panujące w Korei wolność oraz dobrobyt.
Według dostępnych informacji została zbudowana w 35, a wykończona w 76 dni. Jest drugim co do wysokości obiektem w mieście po Hotelu Ryugyŏng.
Przypuszczało się, że projekt w dużym stopniu opierano na Pomniku Waszyngtona, który wieża przewyższa o niecały metr. W architekturze monumentu daje się również zauważyć elementy tradycyjnie koreańskie.
W pobliżu wieży wzniesiono wysoką na 30 m statuę, składająca się z trzech postaci – jednej dzierżącej młot, drugiej trzymającej sierp, oraz trzeciej z piórem w dłoni (wizerunki kolejno: wyidealizowanego robotnika, rolnika i „pracującego intelektualisty”, inspirowane radziecką rzeźbą Robotnik i kołchoźnica). Kompozycja i atrybuty postaci nawiązują do symboli znajdujących się na fladze Koreańskiej Partii Pracy.
Wieżę otacza także sześć niższych (10 m) pomników symbolizujących inne aspekty ideologii Kim Ir Sena oraz różnego rodzaju pawilony i fontanny. Nieopodal znajduje się również mur 82 „tablic przyjaźni”, przypuszczalnie pochodzących od zagranicznych sponsorów. Najbardziej zasłużonych dla budowy monumentu, na przykład wieloletniego sojusznika Kim Dzong Ila, Omara Bongo, uhonorowano specjalnymi tablicami umieszczonymi u podnóża wieży.
Uważa się, że wieża i jej okolice stały się popularnym miejscem tak wśród Koreańczyków, jak i nielicznych odwiedzających kraj turystów – jeśli wierzyć Koreańskiej Centralnej Agencji Prasowej, od czasu otwarcia odwiedziło ją ponad dwa miliony zwiedzających.
Monument otaczają reflektory służące do oświetlenia konstrukcji w nocy i chociaż Pjongjang często dotykają braki prądu, wieża jest zawsze jasno oświetlona jako ważny symbol ideologiczny.

title: Wieża Idei Dżucze

wikitext:
{{Pomnik infobox
 |nazwa                 = Wieża Idei Dżucze
 |nazwa oryginalna      =
 |grafika               = Dprk pyongyang chuche monument 05.jpg
 |opis grafiki          =
 |państwo               = PRK
 |miejscowość           = [[Pjongjang]]
 |miejsce               =
 |typ pomnika           =
 |styl architektoniczny = [[socrealizm]]
 |projektant            =
 |fundator              =
 |materiał              =
 |całkowita wysokość    = 170
 |data budowy           = 1982
 |data odsłonięcia      = 15 kwietnia 1982
 |ważniejsze przebudowy =
 |data likwidacji       =
 |kod mapy              = KP-01
 |współrzędne           = 39°1′3.52″N 125°45′48.05″E
 |commons               = Juche Tower
}}
'''Wieża Idei Dżucze'''<ref>{{Cytuj stronę | url = http://ksng.gugik.gov.pl/pliki/zmiany_egzonimow/zmiany_egzonimow_na_96_posiedzeniu.pdf | tytuł = Zmiany wprowadzone na 96. posiedzeniu Komisji (1 lutego 2017 roku) | opublikowany = [[Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej]] | data dostępu = 2017-02-26}}</ref>, zwana też '''Płomieniem Idei Dżucze''' ([[Język koreański|kor.]] 주체사상탑) – [[pomnik]] znajdujący się w [[Pjongjang]]u w [[Korea Północna|Koreańskiej Republice Ludowo-Demokratycznej]]. Usytuowana jest na południowym brzegu rzeki [[Taedong-gang]], naprzeciw znajdującego się po drugiej stronie tej rzeki [[Plac Kim Ir Sena|Placu Kim Ir Sena]]. Powstała w 1982, aby upamiętnić 70. rocznicę urodzin [[Kim Ir Sen]]a. Ceremonia odsłonięcia odbyła się 15 kwietnia 1982, w dniu 70. urodzin „Wielkiego Przywódcy”<ref name="toji">{{cytuj stronę| url = http://www.orientalarchitecture.com/koreanorth/pyongyang/jucheidea.php| tytuł = Tower of the Juche Idea| data dostępu = 2009-08-24| autor = www.orientalarchitecture.com| opublikowany = | praca = | data = | język = en}}</ref>. Pomysł stworzenia monumentu oficjalnie przypisuje się [[Kim Dzong Il]]owi<ref>{{Cytuj stronę |imię = Clifford|nazwisko = Coonan|url = http://www.independent.co.uk/news/world/asia/kim-jong-il-the-tyrant-with-a-passion-for-wine-women-and-the-bomb-421016.html|tytuł = Kim Jong Il, the tyrant with a passion for wine, women and the bomb|praca = |opublikowany = [[The Independent]]|data = 22 października 2006|data dostępu = 2009-08-21}}</ref>, jednak wywiady z byłymi północnokoreańskimi urzędnikami zdały się świadczyć przeciwko tej tezie<ref>{{Cytuj książkę | nazwisko=K. Martin | imię=Bradley | tytuł=Under the loving care of the fatherly leader: North Korea and the Kim Dynasty | data=2004 | wydawca=Thomas Dunne Books | miejsce=New York  | isbn=0-312-32221-6 | strony=626}}</ref>. Nazwa wieży pochodzi od [[Dżucze|Idei Dżucze]], wymyślonej przez Kim Ir Sena mieszanki [[Autarkia (ekonomia)|autarkii]], [[izolacjonizm]]u, [[leninizm|marksizmu-leninizmu]] i koreańskiego tradycjonalizmu.

170-metrowa konstrukcja, której kompozycja przedstawia płonący [[Znicz olimpijski|znicz]], składa się z wysokiej na 150 m czworobocznej zwężającej się ku górze iglicy zbudowanej z 25550 granitowych bloków (365x70, jeden na każdy dzień życia Kim Ir Sena, wyłączając dni dodatkowe lat przestępnych), pokrytej białym kamieniem z siedemdziesięcioma podziałkami, oznaczającymi lata życia koreańskiego przywódcy (jest to najwyższa na świecie budowla [[granit]]owa), oraz 20-metrowego, ważącego 45 ton, wykonanego z pomalowanego na czerwono metalu płomienia (symbolizującego światło, jakie niesie Idea Dżucze). Na wieży znajduje się platforma widokowa.

U podstawy umieszczono rocznicową tablicę pamiątkową wychwalającą Kim Ir Sena, filozofię Dżucze oraz rzekomo panujące w Korei wolność oraz dobrobyt<ref>{{cytuj stronę| url = http://tongilkorea.net/library/the-juche-idea-shine-all-over-the-world/| tytuł = The Juche Idea, Shine All Over The World!| data dostępu = 2009-08-24| autor = Tongil Korea Net| opublikowany = | praca = | data = 14 sierpnia 2009| język = en}}</ref>.

Według dostępnych informacji została zbudowana w 35, a wykończona w 76 dni. Jest drugim co do wysokości obiektem w mieście po [[Hotel Ryugyŏng|Hotelu Ryugyŏng]].

Przypuszczało się, że projekt w dużym stopniu opierano na [[Pomnik Waszyngtona|Pomniku Waszyngtona]], który wieża przewyższa o niecały metr<ref>{{cytuj książkę |nazwisko = McCormack | imię = Gavan | tytuł = Target North Korea: Pushing North Korea to the Brink of Nuclear Catastrophe | wydawca = Nation Books | miejsce = | rok = 2004 | strony = 59| isbn = 1560255579}}</ref>. W architekturze monumentu daje się również zauważyć elementy tradycyjnie koreańskie<ref name="toji"/>.

W pobliżu wieży wzniesiono wysoką na 30 m statuę, składająca się z trzech postaci – jednej dzierżącej młot, drugiej trzymającej sierp, oraz trzeciej z piórem w dłoni (wizerunki kolejno: wyidealizowanego robotnika, rolnika i „pracującego intelektualisty”, inspirowane [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|radziecką]] rzeźbą ''[[Robotnik i kołchoźnica]]''). Kompozycja i atrybuty postaci nawiązują do symboli znajdujących się na fladze [[Partia Pracy Korei|Koreańskiej Partii Pracy]]<ref name="toji"/>.

Wieżę otacza także sześć niższych (10 m) pomników symbolizujących inne aspekty [[ideologia|ideologii]] Kim Ir Sena oraz różnego rodzaju pawilony i fontanny. Nieopodal znajduje się również mur 82 „tablic przyjaźni”, przypuszczalnie pochodzących od zagranicznych sponsorów. Najbardziej zasłużonych dla budowy monumentu, na przykład wieloletniego sojusznika [[Kim Dzong Il]]a, [[Omar Bongo|Omara Bongo]], uhonorowano specjalnymi tablicami umieszczonymi u podnóża wieży.

Uważa się, że wieża i jej okolice stały się popularnym miejscem tak wśród Koreańczyków, jak i nielicznych odwiedzających kraj turystów – jeśli wierzyć [[Koreańska Centralna Agencja Prasowa|Koreańskiej Centralnej Agencji Prasowej]], od czasu otwarcia odwiedziło ją ponad dwa miliony zwiedzających<ref>{{cytuj stronę| url = http://www.kcna.co.jp/item/2009/200904/news13/20090413-09ee.html| tytuł = Tower of Juche Idea Draws Endless Stream of Visitors| data dostępu = 2009-08-24| autor = Korean Central News Agency| opublikowany = | praca = | data = 13 kwietnia 2009| język = en| archiwum = https://web.archive.org/web/20110609222812/http://www.kcna.co.jp/item/2009/200904/news13/20090413-09ee.html| zarchiwizowano = 9 czerwca 2011}}</ref>.

Monument otaczają reflektory służące do oświetlenia konstrukcji w nocy i chociaż Pjongjang często dotykają braki prądu, wieża jest zawsze jasno oświetlona jako ważny symbol ideologiczny.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.orientalarchitecture.com Asian Historical Architecture]
* [http://tongilkorea.net/ Tongil Korea Net]
* {{Cytuj stronę | url = http://www.kcna.co.jp/ | tytuł = Koreańska Centralna Agencja Prasowa | opublikowany = kcna.co.jp | archiwum = https://web.archive.org/web/20041006163736/http://www.kcna.co.jp/ | zarchiwizowano = 2004-10-06}}
* [http://www.independent.co.uk The Independent]

[[Kategoria:Architektura Korei Północnej]]
[[Kategoria:Pomniki w Pjongjangu]]
[[Kategoria:Wieże|Dżucze]]

title: Wieża Idei Dżucze

Państwo: Korea Północna

Miejscowość: Pjongjang

Styl architektoniczny: socrealizm

Data odsłonięcia: 15 kwietnia 1982