text:
# Linia kolejowa nr 273
Linia kolejowa nr 273 Wrocław Główny – Szczecin Główny (potocznie linia nadodrzańska, magistrala nadodrzańska,  Nadodrzanka) – linia kolejowa w zachodniej Polsce łącząca Wrocław ze Szczecinem przez Brzeg Dolny, Wołów, Głogów, Nową Sól, Zieloną Górę, Kostrzyn nad Odrą i Gryfino. Położona w granicach województw dolnośląskiego, lubuskiego i zachodniopomorskiego oraz na obszarze Zakładów Linii Kolejowych PKP PLK we Wrocławiu, w Zielonej Górze i w Szczecinie.

## Przebieg linii
Podział linii według obszarów działania Zakładów Linii Kolejowych spółki PKP Polskie Linie Kolejowe (w nawiasach podano krańcowe stacje):
- od początku linii w km −0,306 do km 116,000 (Wrocław Główny – Czerna): Zakład Linii Kolejowych we Wrocławiu,
- od km 116,000 do km 285,000 (Bytom Odrzański – Bielin): Zakład Linii Kolejowych w Zielonej Górze,
- od km 285,000 do końca linii w km 355,819 (Witnica Chojeńska – Szczecin Główny): Zakład Linii Kolejowych w Szczecinie.

Numery tabel w rozkładzie jazdy:
- od Wrocławia Gł. do Głogowa – tabela 265,
- od Głogowa do Kostrzyna – tabela 355,
- od Kostrzyna do Szczecina Gł. – tabela 366.

Podział linii według województw:
- od Wrocławia Gł. do Czernej – dolnośląskie,
- od Bytomia Odrzańskiego do Kostrzyna – lubuskie,
- od Namyślina do Szczecina Gł. – zachodniopomorskie.

## Historia

### do 1945 r.
Budowę linii nadodrzańskiej prowadziło Towarzystwo Kolei Wrocławsko-Świdnicko-Świebodzickiej. Zanim powstał pierwszy odcinek obecnej linii 273, w 1856 r. BFE wybudowało tory łączące swoją pierwszą linię Wrocław-Świebodzice z węzłem w Jaworzynie Śląskiej z linią Kolei Dolnośląsko-Marchijskiej (Wrocław-Berlin) z węzłem w Legnicy; pierwotnie więc linia zaczynała się w Legnicy. Od końca lat 60. XIX wieku otwierano kolejne odcinki linii nadodrzańskiej:
- grudzień 1869 r. – z Legnicy do Lubina Górniczego,
- styczeń 1871 r. – do Rudnej Gwizdanowa,
- październik 1871 r. – do Czerwieńska,
- maj 1874 r. – do Rzepina,
- styczeń 1875 r. – do Kostrzyna,
- listopad 1876 r. – do Chojny,
- 15 maja 1877 r. – ostatni odcinek do Szczecina.

W międzyczasie w sierpniu 1874 r. linię nadodrzańską od stacji Rudna Gwizdanów połączono bezpośrednio z Wrocławiem przez Wołów. Końcowymi stacjami były Breslau-Freiburger Bahnhof (Dworzec Świebodzki) we Wrocławiu oraz Stettin-Breslauer Bahnhof (Dworzec Wrocławski) w Szczecinie (początkowo pod nazwą Stettin-Breslau-Freiburger Bahnhof).
W przeciwieństwie do dworców budowanych we Wrocławiu, gdzie każdy prywatny zarządca kolei posiadał „własny” dworzec końcowy (w sumie powstały obok siebie aż 4), w Szczecinie były tylko 2 – Dworzec Berliński (ob. Główny) i właśnie Dworzec Wrocławski, oddalone od siebie o ok. 5 km i nieposiadające torowego połączenia, co stanowiło problem dla pasażerów. Wskutek tego, po upaństwowieniu przedsiębiorstwa BFE w 1884 r., podjęto decyzję o skierowaniu pociągów na Dworzec Berliński położony bliżej centrum. Po niespełna 10 latach, w 1886 r., Dworzec Wrocławski przestał pełnić funkcję dworca pasażerskiego i obsługiwał już tylko ruch towarowy. Do 1945 r. pociągi kursujące z Wrocławia w kierunku Głogowa korzystały jeszcze z dwóch dworców: Świebodzkiego i Głównego.
W rozkładzie jazdy pociągów Kursbuch na lata 1944/45 (tabela 144) po całej trasie nie kursował już żaden pociąg. Kursowało natomiast kilkanaście par pomiędzy różnymi odcinkami linii:
- z Wrocławia Gł. – do Ścinawy: 8 par, do Głogowa: 5 par,
- z Głogowa – do Czerwieńska: 5 par, do Kostrzyna: 2 pary,
- z Kostrzyna do Gryfina i Szczecina Gł.: 2 pary.

Najwięcej pociągów na dobę według rozkładu było na trasie Gryfino – Szczecin Gł. – aż 20 par.
Nazwy stacji przed 1945 r. (linki prowadzą do artykułów o miejscowościach, linki do stacji znajdują się w infoboksie):
| - Breslau Hauptbahnhof → Wrocław Główny - Breslau Freiburger Bahnhof → Wrocław Świebodzki - Breslau Mochbern → Wrocław Muchobór - Breslau Schmiedefeld → Wrocław Kuźniki - Breslau Herrnprotsch → Wrocław Pracze - Klein Bresa → Brzezinka Średzka - Kniegnitz → Księginice - Dyhernfurth → Brzeg Dolny - Loßwitz → Łososiowice - Wohlau → Wołów - Kunzendorf (Oder) → Małowice Wołowskie - Steinau (Oder) → Ścinawa - Kulmikau → Chełmek Wołowski - Raudten Stadt → Rudna Miasto - Raudten-Queissen → Rudna Gwizdanów - Lindenbach (wcześniej: Kreidelwitz) → Krzydłowice - Gramschütz (Kr. Glogau) → Grębocice - Schwarztal (wcześniej: Schrepau) → Krzepów - Glogau → Głogów - Fröbel → Wróblin Głogowski → Głogów Wróblin - Brieg (Kr. Glogau) → Brzeg Głogowski - Alteichen (wcześniej: Klein Tschirne) → Czerna - Beuthen (Bz. Liegnitz) → Bytom Odrzański - Neusalz (Oder) → Nowa Sól - Nittritz → Niedoradz - Altkessel → Stary Kisielin - Grünberg (Schlesien) → Zielona Góra - Schertendorf → Przylep - Rothenburg (Oder) → Czerwieńsk - Straßburg (Oder) → Nietkowice - Rädnitz → Radnica | - Beutnitz (Mark) → Bytnica - Baudach (Mark) → Budachów - Pleiskehammer → Pliszka - Groß Gandern → Gądków Wielki - Hermania → Jerzmanice Lubuskie - Reppen → Rzepin - Drenzig → Drzeńsko - Kohlow → Kowalów - Groß Rade → Radów - Lässig → Laski Lubuskie - Göritz (Oder) → Górzyca - Göritz Bruch Güterbahnhof → Ługi Górzyckie - Kietzerbusch → Chyrzyno - Küstrin Neustadt Hauptbahnhof → Kostrzyn - Neumühl Kutzdorf → Namyślin - Fürstenfelde (Neumark) → Boleszkowice - Bärwalde (Neumark) → Mieszkowice - Bellin → Bielin - Vietnitz (Neumark) → Witnica Chojeńska - Jädickendorf → Godków - Königsberg (Neumark) → Chojna - Uchtdorf → Lisie Pole - Kehrberg → Krzywin Gryfiński - Wilhelmsfelde-Fiddichow → Widuchowa - Pakulent → Pacholęta - Neu Zarnow → Nowe Czarnowo - Greifenhagen → Gryfino - Wintersfelde → Czepino - Ferdinandstein → Daleszewo - Klütz → Szczecin Klucz - Podejuch → Szczecin Podjuchy - Stettin Breslauer Bahnhof → Szczecin Dworzec Wrocławski - Stettin Hauptbahnhof (wcześniej: Stettin Berliner Bahnhof) → Szczecin Główny |

### po 1945 r.
Z powodu zniszczonego mostu nad Regalicą pod koniec lat 40. XX wieku pociągi z Podjuch do Szczecina Głównego kursowały objazdem przez Zdroje i Dąbie, gdzie następowała zmiana czoła pociągu, a następnie trasą linii 351 przez Dziewoklicz. Przejazd między Podjuchami a dworcem głównym zajmował wówczas ok. 2 godzin. Poza tym zniszczone były jeszcze 2 mosty – przed Brzegiem Dolnym oraz między Czerwieńskiem a Nietkowicami.
W latach 1945–2007 na trasie zlikwidowano kilka stacji i przystanków, a kilka innych uruchomiono. Już w latach 60. lub 70. zlikwidowano stację Krzydłowice między Rudną Gwizdanowem a Grębocicami; w podobnym okresie uruchomiono przystanek Orzeszków koło Wołowa. W połowie lat 70. po uruchomieniu Huty Miedzi w Głogowie uruchomiono przy niej przystanek Głogów Huta. Podobnie stało się z otwartą w 1974 r. Elektrownią Dolna Odra na południe od Gryfina. Wówczas to zlikwidowano przystanek Nowe Czarnowo, a ok. 1 km na północ uruchomiono stację Dolna Odra. W połowie lat 80. wybudowano przystanek Czerna Mała we wsi Czerna. Koniec PRL-u przyniósł likwidację Dworca Świebodzkiego (pozostał tylko na potrzeby ruchu towarowego) oraz stacji Chyrzyno (została jako posterunek odgałęźny), jeszcze przed zamknięciem linii z Gorzowa Wielkopolskiego Zieleńca. Około 1991 r. uruchomiono stację Będów między Czerwieńskiem a Rzepinem. Ostatnią zlikwidowaną stacją był Szczecin Klucz (1997 r.; powodem była duża popularność komunikacji miejskiej). Stacja Kostrzyn Towarowy nigdy nie była stacją pasażerską; pomimo wybudowania peronu, z przyczyn technicznych, nie dopuszczono do obsługi pasażerów ze względu na zbyt bliskie usytuowanie słupów trakcyjnych od krawędzi peronu.
W 1981 r. między Wrocławiem a Głogowem kursowało 8 par pociągów, w tym 3 pospieszne (m.in. „Ślązak” relacji Kraków Gł. – Zielona Góra). Wszystkie pospieszne oraz połowa osobowych kursowało przez lub z Wrocławia Głównego, pozostałe z dworca Świebodzkiego. Cały odcinek Głogów – Kostrzyn pokonywały tylko 3 pary pociągów, w tym 2 osobowe z Krakowa Gł. do Szczecina Gł. (jeden z nich kursował przez Legnicę). Pomiędzy Kostrzynem a Szczecinem kursowało 8 par pociągów (pospieszny relacji Wrocław Gł. – Kołobrzeg kursował z pominięciem Szczecina Gł.)
W 1979 r., jednocześnie od Szczecina i Wrocławia, rozpoczęto montaż sieci trakcyjnej. Daty elektryfikacji poszczególnych odcinków:
- 1979 r.: Szczecin Główny – Szczecin Port Centralny podg SPA,
- pierwsza połowa 1982 r.: Wrocław Główny – Ścinawa,
- grudzień 1982 r.: Ścinawa – Głogów Wróblin,
- grudzień 1983 r.: Głogów Wróblin – Czerwieńsk oraz SPA – Nowe Czarnowo (Dolna Odra),
- grudzień 1984 r.: Czerwieńsk – Jerzmanice Lubuskie,
- maj 1985 r.: pozostały odcinek Czerwieńsk – Dolna Odra.

W grudniu 1984 r. otwarto obwodnicę (od razu zelektryfikowaną) dla pociągów towarowych pomiędzy Jerzmanicami Lubuskimi a Drzeńskiem, omijającą stację w Rzepinie. Stała się ona częścią linii 273, a odcinek przez Rzepin według PKP Polskich Linii Kolejowych jest sklasyfikowany jako 2 łącznice – nr 821 od Jerzmanic do Rzepina i nr 822 od Rzepina do podg Drzeńsko, w związku z czym Nadodrzanka zmieniła nieco swój przebieg i od tamtej pory omija Rzepin.
W 1991 r. w Genewie w Szwajcarii państwa europejskie podpisały umowę o ważnych międzynarodowych liniach transportu kombinowanego i obiektach towarzyszących. Jedną z nich jest linia nr 273 wpisana jako linia CE 59.
11 listopada 2011 r. w pobliżu Stadionu Miejskiego został otwarty przystanek Wrocław Stadion.
29 maja 2015 PKP PLK podpisały ze spółką Infra Silesia w konsorcjum z DB Schenker Rail Polska umowę na modernizację toru nr 2 w km 78,509 – 98,642 (Rudna Gwizdanów – Głogów). Realizacja kontraktu trwała do 30 czerwca 2017 i objęła wymianę nawierzchni torowej torów nr 1 i 2 na odcinku 30 km, modernizację 13 przejazdów kolejowo-drogowych, rewitalizację 26 obiektów inżynieryjnych – w tym dwóch mostów – oraz wymianę ośmiu rozjazdów kolejowych.
W 2015 roku wybudowany został również nowy przystanek na terenie Zielonej Góry – Nowy Kisielin, choć przez pierwsze lata nie zatrzymywały się na nim żadne pociągi. W latach 2015–2017 przeprowadzono naprawę główną torów, modernizację sieci trakcyjnej i peronów na odcinku Głogów – Głogów Wróblin – Bytom Odrzański, optymalizację prędkości na szlakach Boleszkowice – Mieszkowice, Kowalów – Laski Lubuskie oraz profilowanie ław torowiska z wymianą podrozjazdnic na stacji Szczecin Podjuchy połączone z remontem mostu zwodzonego oraz Jerzmanice Lubuskie – Drzeńsko. Wszystkie prace wykonała firma ZRK DOM Poznań, a prace pozwoliły zwiększyć prędkość do 120 km/h. W 2018 wykonane zostaną roboty wyprzedzające na pozostałych odcinkach linii kolejowej nr 273 w ramach zadania „Poprawa dostępu do portów morskich w Szczecinie i Świnoujściu”, które także wykona ZRK DOM Poznań.
7 czerwca 2017 PKP Polskie Linie Kolejowe podpisały umowę z konsorcjum firm Infra Silesia i Transkopol na remont toru nr 1 na odcinkach Wołów – Małowice Wołowskie oraz Grębocice – Głogów. 15 stycznia 2018 roku rozpoczęto modernizację odcinka Kostrzyn-Drzeńsko – Rzepin – Jerzmanice Lubuskie. Wymianie uległa nawierzchnia torowa, rozjazdy na podg Jerzmanice Lubuskie i podg Drzeńsko, a także perony na stacji Rzepin. Powstały również nowe stacje – Szczecin Łasztownia, zlokalizowana w strategicznym punkcie miasta i mająca za zadanie zapewnić dogodne połączenie z innymi środkami transportu takimi jak tramwaje i autobusy, oraz Szczecin Żydowce, która znajduje się w południowo-zachodnim obszarze miasta.
W sierpniu 2025 roku PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. podpisały dwie umowy na modernizację odcinków linii kolejowej nr 273, tzw. Nadodrzanki, przebiegającej przez województwa dolnośląskie, lubuskie i zachodniopomorskie. Pierwsza umowa obejmuje odcinek Wrocław Pracze – Głogów, gdzie po modernizacji pociągi pasażerskie będą mogły osiągać prędkość do 160 km/h, a towarowe do 100 km/h. Druga dotyczy odcinka od Głogowa do granicy województwa zachodniopomorskiego, gdzie prędkość pasażerska wzrośnie do 140 km/h. Prace obejmą m.in. wymianę torów, modernizację sieci trakcyjnej, urządzeń sterowania ruchem kolejowym, obiektów inżynieryjnych oraz przystanków. Modernizacja ma skrócić czas przejazdu z Wrocławia do Szczecina o ok. 40 minut. Roboty zostaną wykonane w formule „projektuj i buduj” przez firmę Trakcja S.A. (odcinek Wrocław Pracze – Głogów, wartość ok. 154 mln zł netto) oraz konsorcjum DOLKOM i SBM (odcinek Głogów – granica województwa zachodniopomorskiego, wartość ok. 216 mln zł netto). Projekt jest współfinansowany z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności, a zakończenie prac planowane jest na drugą połowę 2026 roku.

## Ruch pociągów
Linia została zakwalifikowana przez Biuro Eksploatacji spółki PKP Polskie Linie Kolejowe jako „linia o priorytecie towarowym”.
Minimalny (hipotetyczny) czas przejazdu całej linii z maksymalną dozwoloną prędkością wynosi 5:17 h dla toru nieparzystego (pociągi pasażerskie i szynobusy – średnio 67,4 km/h) oraz 6:12 h dla pociągów towarowych (śr. 58 km/h). Na torze parzystym 5:38 h dla szynobusów (62,7 km/h), 5:47 h dla pociągów pasażerskich (61,2 km/h) i 6:16 h dla pociągów towarowych (56,3 km/h).
Porównanie czasu przejazdów dla pociągów osobowych w wybranych latach (wartości uśrednione):

a) pomiędzy Wrocławiem Głównym a Głogowem (99 km):
| - 1944/45 r.: ok. 2:35 h - 1948 r.: część odcinka zamknięta - 1951/52 r.: ok. 2:15 h - 1967/68 r.: ok. 2:25 h - 1983/84 r.: ok. 1:55 h | - 1989/90 r.: ok. 1:50 h - 1995/96 r.: ok. 1:45 h - 2002 r.: ok. 2:25 h (z powrotem: 2:05 h) - 2007 r.: ok. 2:25 h - 2014 r.: ok. 2:00 h - 2019 r.: ok. 1:40 h |

b) pomiędzy Głogowem a Zieloną Górą (54 km):
| - 1944/45 r.: ok. 1:10 h - 1948 r.: ok. 1:25 h - 1951/52 r.: ok. 1:15 h - 1967/68 r.: ok. 1:15 h - 1983/84 r.: ok. 1:20 h | - 1989/90 r.: ok. 1:00 h - 1995/96 r.: ok. 0:55 h - 2002 r.: ok. 1:00 h - 2007 r.: ok. 1:15 h - 2010 r.: ok. 1:25 h (z powrotem: ok. 1:30 h) - 2019 r.: ok. 0:50 h |

c) pomiędzy Zieloną Górą a Kostrzynem (102 km):
| - 1944/45 r.: ok. 2:45 h - 1948 r.: część odcinka zamknięta - 1951/52 r.: ok. 2:40 h - 1967/68 r.: ok. 2:20 h - 1983/84 r.: ok. 2:30 h | - 1989/90 r.: ok. 1:55 h - 1995/96 r.: ok. 1:55 h - 2002 r.: ok. 2:05 h - 2007 r.: ok. 2:20 h - 2018 r.: ok. 1:20 h |

d) pomiędzy Kostrzynem a Szczecinem Głównym (100 km):
| - 1944/45 r.: ok. 2:40 h - 1948 r.: ok. 2:55 h (do Szcz. Dąbia) - 1951/52 r.: ok. 2:25 h (do Szcz. Dąbia) - 1967/68 r.: ok. 2:25 h - 1983/84 r.: ok. 2:20 h | - 1989/90 r.: ok. 2:05 h - 1995/96 r.: ok. 1:55 h - 2002 r.: ok. 2:15 h - 2007 r.: ok. 2:00 h (z powrotem: 2:30 h) - 2019 r.: ok. 1:26 h |

Statystyka pociągów kursujących na linii 273 (kursywą opisano nazwy pociągów):

### Pociągi regionalne
REGIO – na poszczególnych odcinkach kursuje od kilku do kilkunastu par pociągów regio obsługiwanych jednostkami EN57, EN71 i ED78.

### Pociągi dalekobieżne
6 par pociągów dalekobieżnych kursowało pomiędzy Zieloną Górą a obwodnicą Czerwieńska. Były to TLK „Zielonogórzanin” do Warszawy Wschodniej, TLK „Bachus” i „Stoczniowiec” do Gdyni Głównej, TLK „Ukiel” do Olsztyna Głównego, TLK „Czartoryski” do Lublina Głównego i IC „Wawel” do Krakowa Głównego.
.
Linia 273 jest często nazywana „Nadodrzanką”, ponieważ przez większość trasy prowadzi wzdłuż rzeki Odry. Przekracza ją pięciokrotnie (jadąc od Wrocławia) – przed Brzegiem Dolnym, Ścinawą, za Czerwieńskiem i dwukrotnie w Szczecinie: tuż za stacją Podjuchy – Regalicę (Odrę Wschodnią) i przed Dworcem Głównym – Odrę Zachodnią. Raz przekracza także największy dopływ Odry – Wartę przy jej ujściu przed Kostrzynem. Maksymalne oddalenie torów od Odry (w linii prostej) wynosi ok. 18 km od stacji Godków i ok. 17 km od stacji Gądków Wielki.
Jadąc ze Szczecina w kierunku Gryfina przed stacją Szczecin Podjuchy znajduje się jedyny w Polsce czynny kolejowy most zwodzony rozpięty nad rzeką Regalicą. To właśnie zburzenie tego mostu przez wycofujące się z miasta wojska III Rzeszy w 1945 r. przez kilka powojennych lat utrudniało wjazd pociągów do Szczecina. Most został odbudowany w 1949 r.
Układ torów na stacji w Czerwieńsku zmuszał do tego, że pociągi jadące z/do Zielonej Góry w/z kierunku Zbąszynka i Poznania Gł. za każdym razem musiały zmienić kierunek jazdy (czoło pociągu) – w pociągach dalekobieżnych konieczne było objechanie pociągu przez lokomotywę. Taki przymusowy ponad 10-minutowy postój miały (według rozkładu 2012/13) m.in. TLK (Zielonogórzanin i Lubuszanin) do/z Warszawy Wschodniej i pociąg TLK Bachus do/z Gdyni Głównej. 9 czerwca 2013 r. oddano do użytku kolejową obwodnicę Czerwieńska, która umożliwiła przejazd pociągów z pominięciem stacji Czerwieńsk i tym samym zaoszczędzenie czasu na procedurę zmiany czoła pociągu.

title: Linia kolejowa nr 273

wikitext:
{{Linia kolejowa infobox
 | rodzaj         =
 | lokalizacja    =
 | zarządca       = [[PKP Polskie Linie Kolejowe|PKP PLK]]
 | numer          = 273
 | nazwa          = Wrocław Główny – Szczecin Główny
 | mapa           = POL rail 273 map.svg
 | srjp           = 265, 355, 366
 | długość        = 356,125<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Akty_prawne_i_przepisy/Instrukcje/Wydruk/Id-12__D29__Wykaz_linii.pdf |tytuł = Id-12 (D29) Wykaz linii |autor = |opublikowany = plk-sa.pl |data = 2020-07-27 |język = pl |data dostępu = 2021-02-18}}</ref>
 | rozstaw        = 1435
 | trakcja        = 3000 V [[Prąd stały|DC]]
 | vmax           = 120
 | zdjęcie        = Linia kolejowa nr 273.JPG
 | opis           =
 | lata_budowy    = 1869–1877
 | rok_do_pkp     =
 | rok_elektry    = 1979–1985
 | rok_zaw_ruchu  =
 | rok_fiz_likw   =
 | przebieg       = {{LK|ELCa||KBHFa||0,000|6=[[Wrocław Główny]] ({{LK-linia|271}})}}
{{LK|BL||STRo||[[Wrocław]]|6=[[Ulica Zaporoska we Wrocławiu|ul. Zaporoska]]}}
{{LK|BL||DST||2,048|podg Grabiszyn}}
{{LK|BL|LSTRq|ABZglr|LSTRq|6={{LK-linia|271}} ← [[Poznań Główny|Poznań Gł.]] (←) i...}}
{{LK|BL||STR||6=... {{LK-linia|761}} → podg WSB (→)}}
{{LK|BL|LSTRq|KRZo|LSTRq|6={{LK-linia|274}} [[Wrocław Świebodzki|W. Świeb.]] – Gr. ([[przejście graniczne Zgorzelec-Görlitz (kolejowe)|Görlitz]])}}
{{LK|BL|LSTRq|KRZu|LSTRq|6={{LK-linia|349}} [[Wrocław Kuźniki|W. Kuźn.]] – [[Święta Katarzyna (stacja kolejowa)|Św. Katarz.]]}}
{{LK|BL||HST||4,900|[[Wrocław Muchobór]]}}
{{LK|BL||STRo||[[Wrocław]]|6=ul. Strzegomska}}
{{LK|BL|STR+l|ABZgr||}}
{{LK|BL|SBRÜCKE|SBRÜCKE||[[Wrocław]]|6=Estakada Gądowianka – {{AS-droga|K|5}}}}
{{LK|BL|STRl|KRZo|LSTRq|6={{LK-linia|275}} → Granica ([[Przejście graniczne Gubin-Guben (kolejowe)|Guben]])}}
{{LK|BL|LSTRq|KRZo|LSTRq|6={{LK-linia|751}} [[Wrocław Gądów|W. Gądów]] – [[Wrocław Zachodni|Wr. Zach.]]}}
{{LK|BL|LSTRq|ABZg+r||6={{LK-linia|349}} → [[Święta Katarzyna (stacja kolejowa)|Święta Katarzyna]]}}
{{LK|BL||BUE|||6=ul. Koszalińska {{AS-droga|W|362}}}}
{{LK|BL||BHF||7,184|[[Wrocław Kuźniki]]}}
{{LK|BL||HST||8,629|[[Wrocław Stadion]]}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||[[Wrocław]]|6=ul. Kosmonautów – {{AS-droga|K|94}}}}
{{LK|BL||SKRZ-Au||[[Wrocław]]|6={{AS-droga|A|4}}}}
{{LK|BL||BUE|||6=ul. Maślicka {{AS-droga|W|336}}}}
{{LK|BL||BHF||13,042|[[Wrocław Pracze]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Bystrzyca (dopływ Odry)|Bystrzyca]]}}
{{LK|BL||BHF||20,457|[[Brzezinka Średzka (stacja kolejowa)|Brzezinka Średzka]]}}
{{LK|BL||HST||23,040|[[Czerna Mała (przystanek kolejowy)|Czerna Mała]]}}
{{LK|BL||HST||26,097|[[Księginice (przystanek kolejowy)|Księginice]]}}
{{LK|BL||hKRZuWae|||rzeka [[Odra]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Brzeg Dolny|Brzeg D.]]|6=ul. Urazka – {{AS-droga|W|341}}}}
{{LK|BL||BHF||30,321|[[Brzeg Dolny (stacja kolejowa)|Brzeg Dolny]]}}
{{LK|BL||HST||35,577|[[Łososiowice (przystanek kolejowy)|Łososiowice]]}}
{{LK|BL||eABZg+l|exLSTRq||linia z [[Malczyce (stacja kolejowa)|Malczyc]] (rozebrana)}}
{{LK|BL||BUE||[[Wołów]]|6=ul. Wojska Polskiego – {{AS-droga|W|338}}}}
{{LK|BL||BHF||40,369|[[Wołów (stacja kolejowa)|Wołów]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Wołów]]|6=ul. Ścinawska – {{AS-droga|W|340}}}}
{{LK|BL||HST||51,885|[[Orzeszków (przystanek kolejowy)|Orzeszków]]}}
{{LK|BL||BHF||54,553|[[Małowice Wołowskie]]}}
{{LK|BL|exLSTRq|eABZg+r||6=l. z [[Kobylin (stacja kolejowa)|Kobylina]] (d. {{LK-linia|362}}, roz.)}}
{{LK|BL||STRo||6={{AS-droga|W|340}}}}
{{LK|BL||hKRZuWae|||rzeka [[Odra]]}}
{{LK|BL||BHF||58,720|[[Ścinawa (stacja kolejowa)|Ścinawa]]}}
{{LK|BL||eABZgl|exLSTRq|6=linia do [[Legnica (stacja kolejowa)|Legnicy]] (d. {{LK-linia|362}})}}
{{LK|BL||BUE||[[Ścinawa]]|6=ul. Lubińska – {{AS-droga|K|36}}}}
{{LK|BL||HST||65,577|[[Chełmek Wołowski (przystanek kolejowy)|Chełmek Wołowski]]}}
{{LK|BL||ABZg+l|LSTRq|6={{LK-linia|289}} → [[Legnica (stacja kolejowa)|Legnica]]}}
{{LK|BL||HST||74,469|[[Rudna Miasto]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Rudna (dopływ Odry)|Rudna]]}}
{{LK|BL||eABZg+l|exLSTRq|6=linia z [[Polkowice (stacja kolejowa)|Polkowic]] (rozebrana)}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||6={{AS-droga|W|292}}}}
{{LK|BL||BHF||77,651|[[Rudna Gwizdanów]]}}
{{LK|BL||eHST||(83,2)|[[Krzydłowice (stacja kolejowa)|Krzydłowice]] (zlikwidowana)}}
{{LK|BL||BHF||87,530|[[Grębocice (stacja kolejowa)|Grębocice]]}}
{{LK|BL||BHF||94,303|[[Krzepów (stacja kolejowa)|Krzepów]]}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||[[Głogów]]|6=ul. Rudnowska – {{AS-droga|W|292}}}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||[[Głogów]]|6=ul. Brama Brzostowska – {{AS-droga|K|12}}}}
{{LK|BL|LSTRq|ABZg+r||6={{LK-linia|14}} → [[Łódź Kaliska (stacja kolejowa)|Łódź Kaliska]]}}
{{LK|BL||BHF||99,095|[[Głogów (stacja kolejowa)|Głogów]]}}
{{LK|BL|STR+l|ABZgr||6={{LK-linia|14}} → Granica ([[Przejście graniczne Zasieki-Forst|Forst]])}}
{{LK|BL|STRl|KRZu|LSTRq|}}
{{LK|BL||HST||105,425|[[Głogów Huta]]}}
{{LK|BL||BHF||108,240|[[Głogów Wróblin]]}}
{{LK|BL||BUE||6={{AS-droga|W|292}}}}
{{LK|BL||HST||110,805|[[Brzeg Głogowski (przystanek kolejowy)|Brzeg Głogowski]]}}
{{LK|BL||HST||113,442|[[Czerna (przystanek kolejowy)|Czerna]]}}
{{LK|BL||BHF||118,708|[[Bytom Odrzański (stacja kolejowa)|Bytom Odrzański]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Bytom Odrzański|Byt. O.]]|6=ul. Ogrodowa – {{AS-droga|W|293}}}}
{{LK|BL||BUE||[[Bytom Odrzański|Byt. O.]]|6=ul. Kożuchowska – {{AS-droga|W|292}}}}
{{LK|BL||BUE||[[Nowa Sól|N. Sól]]|6=ul. Głogowska – {{AS-droga|W|292}}}}
{{LK|BL||ABZg+l|LSTRq|6={{LK-linia|371}} → [[Żagań (stacja kolejowa)|Żagań]]}}
{{LK|BL||BHF||130,675|[[Nowa Sól (stacja kolejowa)|Nowa Sól]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Czarna Struga (dopływ Odry koło Nowej Soli)|Czarna Struga]]}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||6=ul. S. Staszica – {{AS-droga|K|3}}{{AS-droga|E|65}}}}
{{LK|BL||ABZgl|STR+r|}}
{{LK|BL|LSTRq|KRZu|STRr|6={{LK-linia|371}} ← [[Wolsztyn (stacja kolejowa)|Wolsztyn]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Śląska Ochla]]}}
{{LK|BL||BHF||138,640|[[Niedoradz (stacja kolejowa)|Niedoradz]]}}
{{LK|BL||HST||144,848|[[Zielona Góra Nowy Kisielin]]}}
{{LK|BL||BHF||148,505|[[Zielona Góra Stary Kisielin]]}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||6={{AS-droga|W|279}}{{AS-droga|W|282}}}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||6=obw. Ziel. Góry – {{AS-droga|K|3}}{{AS-droga|E|65}}}}
{{LK|BL||BHF||153,858|[[Zielona Góra Główna]]}}
{{LK|BL||eABZg+l|exLSTRq|6=ł. do [[Zielona Góra Dworzec Szprotawski|Z. G. Dw. Szprot.]] (roz.)}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||[[Zielona Góra|Ziel. G.]]|6=al. Zjednoczenia – {{AS-droga|K|27}}}}
{{LK|BL||ABZgl|LSTRq|6={{LK-linia|370}} → [[Żary (stacja kolejowa)|Żary]]}}
{{LK|BL||STRo||[[Zielona Góra|Ziel. G.]]|6=ul. Trasa Północna – {{AS-droga|K|32}}}}
{{LK|BL||hKRZWae|||kanał [[Łącza (dopływ Zimnego Potoku)|Łącza (Złoty Potok)]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||kanał [[Łącza (dopływ Zimnego Potoku)|Łącza (Złoty Potok)]]}}
{{LK|BL||BUE||6={{AS-droga|W|280}}}}
{{LK|BL||HST||161,050|[[Zielona Góra Przylep]]}}
{{LK|BL||STRo||[[Czerwieńsk|Czerw.]]|6=ul. Spokojna – {{AS-droga|W|279}}}}
{{LK|BL|STR+l|KRZo|LSTRq|6={{LK-linia|358}} → [[Zbąszynek (stacja kolejowa)|Zbąszynek]]}}
{{LK|BL|hKRZWae|hKRZWae|||kanał [[Łącza (dopływ Zimnego Potoku)|Łącza (Złoty Potok)]]}}
{{LK|BL|STRl|ABZg+r|}}
{{LK|BL||BHF||166,545|[[Czerwieńsk (stacja kolejowa)|Czerwieńsk]]}}
{{LK|BL||ABZgl|LSTRq|6={{LK-linia|358}} → Granica ([[przejście graniczne Gubin-Guben (kolejowe)|Guben]])}}
{{LK|BL||eHST|||[[Czerwieńsk Mt]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||kanał [[Rokitna (dopływ Odry)|Rokitna (Zimna Woda)]]}}
{{LK|BL||DST||170,550|[[Czerwieńsk Towarowy]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||[[Kanał Kolejowy]]}}
{{LK|BL||hKRZuWae|||rzeka [[Odra]]}}
{{LK|BL||HST||173,035|[[Nietkowice (przystanek kolejowy)|Nietkowice]]}}
{{LK|BL||BUE||6={{AS-droga|W|278}}}}
{{LK|BL||HST||176,350|[[Będów (przystanek kolejowy)|Będów]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||struga [[Kozłowiec (dopływ Gryżyńskiego Potoku)|Kozłowiec]]}}
{{LK|BL||BUE||6={{AS-droga|W|276}}}}
{{LK|BL||BHF||179,814|[[Radnica (stacja kolejowa)|Radnica]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Biela (dopływ Odry)|Biela (Biała)]]}}
{{LK|BL||HST||189,450|[[Bytnica (przystanek kolejowy)|Bytnica]]}}
{{LK|BL||BHF||194,643|[[Budachów (stacja kolejowa)|Budachów]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Radomka (dopływ Jeziora Klepacz)|Radomka]]}}
{{LK|BL||BUE||6={{AS-droga|W|138}}}}
{{LK|BL||HST||201,898|[[Pliszka (przystanek kolejowy)|Pliszka]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Pliszka (rzeka)|Pliszka]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Moskawa (województwo lubuskie)|Moskawa]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||struga [[Łękosza]]}}
{{LK|BL||BHF||207,904|[[Gądków Wielki (stacja kolejowa)|Gądków Wielki]]}}
{{LK|BL||STRl|STR+r}}
{{LK|BL|||BHF|{{LKkm|217,356|0,001}}|[[Jerzmanice Lubuskie]]}}
{{LK|BL||STR+l|ABZgr|217,968|6={{LK-linia|821}} ← [[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepin]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|hKRZWae||struga [[Rzepia]]}}
{{LK|BL||eDST|eDST|220,330|[[Rzepinek (posterunek kolejowy)|Rzepinek]]}}
{{LK|BL||SBRÜCKE|SBRÜCKE||6={{AS-droga|A|2}}{{AS-droga|E|30}}}}
{{LK|BL||hKRZWae|hKRZWae||rzeka [[Ilanka (rzeka)|Ilanka]]}}
{{LK|BL||STRo|STR|[[Rzepin]]|6=ul. Okrężna – {{AS-droga|W|139}}}}
{{LK|BL||STRo|STRo|[[Rzepin]]|6=ul. A. Mickiewicza – {{AS-droga|W|134}}}}
{{LK|BL|LSTR|STR|STR|6={{LK-linia|3}} → [[Warszawa Zachodnia]]}}
{{LK|BL|ABZgl|ABZg+r|STR|5,413|6={{LK-linia|981}} → [[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepin]] RZA}}
{{LK|BL|BHF-L|BHF-R|STR|{{LKkm|5,513|0,250}}|[[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepin]]}}
{{LK|BL|ABZg+l|ABZgr|STR|||}}
{{LK|BL|STRl|KRZo|KRZo|6={{LK-linia|3}} → Granica ([[Przejście graniczne Kunowice-Frankfurt|Frankfurt/O.]])}}
{{LK|BL||STRl|ABZg+r|227,307|}}
{{LK|BL||exLSTRq|eABZg+r|227,307|6={{LK-linia|822}} ← [[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepin]]}}
{{LK|BL|||DST|{{LKkm|2,979|227,380}}|[[Drzeńsko (posterunek kolejowy)|Drzeńsko]]}}
{{LK|BL||STR+l|STRr|||}}
{{LK|BL||HST||228,079|[[Drzeńsko (przystanek kolejowy)|Drzeńsko]]}}
{{LK|BL||HST||231,253|[[Kowalów (przystanek kolejowy)|Kowalów]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Kowalów (województwo lubuskie)|Kowalów]]|6=ul. Słubicka – {{AS-droga|W|137}}}}
{{LK|BL||HST||235,295|[[Radów (przystanek kolejowy)|Radów]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Radów]]|6={{AS-droga|W|139}}}}
{{LK|BL||HST||238,994|[[Laski Lubuskie (przystanek kolejowy)|Laski Lubuskie]]}}
{{LK|BL||BHF||245,137|[[Górzyca (stacja kolejowa)|Górzyca]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||kanał [[Racza Struga]]}}
{{LK|BL||HST||247,039|[[Ługi Górzyckie (przystanek kolejowy)|Ługi Górzyckie]]}}
{{LK|BL||eABZgl+l|exLSTRq|6=d. → Granica Państwa}}
{{LK|BL||BUE||[[Chyrzyno]]|6={{AS-droga|K|22}}}}
{{LK|BL|exLSTRq|eABZg+r||6=d. {{LK-linia|414}} → [[Gorzów Wielkopolski Zieleniec|G. W. Zieleńca]]}}
{{LK|BL||DST||254,295|Chyrzyno (posterunek odgałęźny)}}
{{LK|BL||BUE||[[Kostrzyn nad Odrą|Kost. O.]]|6=ul. W. Sikorskiego – {{AS-droga|K|31}}}}
{{LK|BL||STR|LSTR+l||6={{LK-linia|492}}→ [[Küstrin-Kietz (stacja kolejowa)|Küstrin-Kietz]], [[Berlin Ostkreuz|Berlin-Ostkreuz]] {{LK-linia|6078|bez linku = tak}}{{LK-linia|KBS 209.26|bez linku = tak}}}}
{{LK|BL||STR|eHST||Küstrin-Altstadt}}
{{LK|BL||STR|TZOLLWo|[[Odra]]|↓{{LK-linia|203}}{{LK-linia|492}}↑ {{LK-granica|państw|Niemcy|Polska}}}}
{{LK|BL||hKRZWae|STR||Zalew [[Warta|Warty]]}}
{{LK|BL||hKRZuWae|hKRZuWae||rzeka [[Warta]]}}
{{LK|STR+l|ABZq+l|TBHFu|SHI4lrq| 255,485|[[Kostrzyn (stacja kolejowa)|Kostrzyn]]}}
{{LK|STR|ABZl+l|ABZg+r|STR|6={{LK-linia|827}} ← [[Kostrzyn KoA]] {{LK-linia|828}} ← [[Kostrzyn (stacja kolejowa)|Kostrzyn]]}}
{{LK|STR|STR|DST|STR|256,506|[[Kostrzyn KoB]]}}
{{LK|ABZgl|ABZg+r|STR|LABZgl||→ bocznica [[port rzeczny]]}}
{{LK|ABZg+l|ABZgr|STR|LSTRl||→ bocznica [[Arctic Paper]]}}
{{LK|DST-L|DST-R|STR|||[[Kostrzyn KoA]]}}
{{LK|LSTRr|STR|STR||6={{LK-linia|203}} ← [[Tczew (stacja kolejowa)|Tczew]]}} {{LK|BL|LSTRr|STR|||6={{LK-linia|410}} ← [[Grzmiąca (stacja kolejowa)|Grzmiąca]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Myśla (dopływ Odry)|Myśla]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Namyślin]]|6={{AS-droga|W|127}}}}
{{LK|BL||BHF||266,730|[[Namyślin (stacja kolejowa)|Namyślin]]}}
{{LK|BL||BHF||274,231|[[Boleszkowice (stacja kolejowa)|Boleszkowice]]}}
{{LK|BL||BHF||279,663|[[Mieszkowice (stacja kolejowa)|Mieszkowice]]}}
{{LK|BL||STRo||[[Mieszkowice|Mieszk.]]|6=ul. J. Poniatowskiego – {{AS-droga|W|126}}}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Kurzyca (rzeka)|Kurzyca]]}}
{{LK|BL||HST||284,415|[[Bielin (przystanek kolejowy)|Bielin]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Bielin (województwo zachodniopomorskie)|Bielin]]|6={{AS-droga|W|125}}}}
{{LK|BL||HST||289,539|[[Witnica Chojeńska]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|LSTR||rzeka [[Słubia]]}}
{{LK|BL||BUE|exBUE|[[Godków-Osiedle|Godków-Os.]]|6={{AS-droga|K|31}}}}
{{LK|BL||ABZg+l|STRr||6=d. {{LK-linia|411}} → [[Siekierki (stacja kolejowa)|Siekierki]]}}
{{LK|BL||BHF||293,417|[[Godków (stacja kolejowa)|Godków]]}}
{{LK|BL|exLSTRq|ABZgr|||6=d. {{LK-linia|411}} → [[Stargard (stacja kolejowa)|Stargard]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Chojna]]|6=ul. Słowiańska – {{AS-droga|K|26}}}}
{{LK|BL||BHF||300,567|[[Chojna (stacja kolejowa)|Chojna]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Rurzyca (dopływ Odry)|Rurzyca]]}}
{{LK|BL||HST||307,499|[[Lisie Pole (przystanek kolejowy)|Lisie Pole]]}}
{{LK|BL||BHF||314,856|[[Krzywin Gryfiński]]}}
{{LK|BL||BUE||[[Krzywin (powiat gryfiński)|Krzywin]]|6=ul. Widuchowska – {{AS-droga|W|122}}}}
{{LK|BL||hKRZWae|||[[Marwicka Struga]]}}
{{LK|BL||HST||318,966|[[Widuchowa (przystanek kolejowy)|Widuchowa]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||[[Marwicka Struga]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||[[Marwicka Struga]]}}
{{LK|BL||HST||324,746|[[Pacholęta (przystanek kolejowy)|Pacholęta]]}}
{{LK|BL||STRo||[[Nowe Czarnowo|Nw. Czarn.]]|6={{AS-droga|K|31}}}}
{{LK|BL||eHST||(328,3)|[[Nowe Czarnowo (przystanek kolejowy)|Nowe Czarnowo]]}}
{{LK|BL||BHF||329,448|[[Dolna Odra (stacja kolejowa)|Dolna Odra]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||rzeka [[Tywa]]}}
{{LK|BL|exLSTR|SBRÜCKE||[[Gryfino]]|6=ul. Łużycka – {{AS-droga|K|31}}}}
{{LK|BL|exHST|eHST||331,100|[[Tywa (przystanek kolejowy)|Tywa]]}}
{{LK|BL|exSTRl|eABZg+r||6=d. {{LK-linia|419}} → [[Pyrzyce (przystanek kolejowy)|Pyrzyce]]}}
{{LK|BL||BHF||334,406|[[Gryfino (stacja kolejowa)|Gryfino]]}}
{{LK|BL||STRo||[[Gryfino]]|6=ul. Grunwaldzka – {{AS-droga|W|120}}}}
{{LK|BL||STRo||[[Gryfino]]|6=ul. H. Kołłątaja – {{AS-droga|K|31}}}}
{{LK|BL||DST||337,779|[[Czepino Bocznica]]}}
{{LK|BL||HST||338,235|[[Czepino (przystanek kolejowy)|Czepino]]}}
{{LK|BL||BHF||340,752|[[Daleszewo (stacja kolejowa)|Daleszewo]]}}
{{LK|BL||HST||342,300|[[Radziszewo (stacja kolejowa)|Radziszewo]]}}
{{LK|BL||hKRZWae|||struga [[Omulna (struga)|Omulna (Wełtyńska Str.)]]}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||[[Szczecin]]|6=Autostrada – {{AS-droga|A|6}}{{AS-droga|E|28}}}}
{{LK|BL||eHST||345,432|[[Szczecin Klucz]]}}
{{LK|BL||HST||347,108|[[Szczecin Żydowce]]}}
{{LK|BL||BHF||348,178|[[Szczecin Podjuchy]]}}
{{LK|BL|LSTRq|ABZgr||348,662|6={{LK-linia|428}} → [[Szczecin Dąbie]]}}
{{LK|BL||hKRZuWae|||[[Kolejowy most zwodzony nad Regalicą|most zwodzony]] nad rzeką [[Odra|Odra Wsch.]] ([[Regalica]])}}
{{LK|BL||SBRÜCKE||[[Szczecin]]|6=[[Ulica Floriana Krygiera w Szczecinie|Autostr. Poznańska]] – {{AS-droga|K|31}}}}
{{LK|BL|ABZq+r|KRZu|LSTRq|6={{LK-linia|351}} [[Poznań Główny|Poznań Gł.]] – [[Szczecin Główny|Szcz. Gł.]]}}
{{LK|BL|STRl|ABZg+r||350,415|6={{LK-linia|855}} → podg Regalica}}
{{LK|BL|STR+l|ABZgr||{{LKkm|350,415|-0,166}}|6={{LK-linia|990}} (niezel.) → [[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szcz. PC]] SPD32}}
{{LK|BL|STR|STRl|STR+r}}
{{LK|BL|KRZo|LSTRq|STR||6={{LK-linia|992}} [[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szcz. PC]] SPA – Szcz. PC}}
{{LK|BL|STRo|STR+l|STRr|[[Szczecin]]|6=ul. Gdańska – {{AS-droga|K|10}}}}
{{LK|BL|hKRZuWae|STR|||rzeka [[Parnica (kanał)|Parnica]]}}
{{LK|BL|DST|STR|||[[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centr.]] SPD31}}
{{LK|BL|ABZgr|STR||4,572|6={{LK-linia|995}} → [[Nabrzeże Starówka]]}}
{{LK|BL|DST|STR||5,451|[[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centr.]] SPD32}}
{{LK|BL|exKBHFe|STR|||[[Szczecin Dworzec Wrocławski]]}}
{{LK|BL||ABZgl|STR+r|350,421|6={{LK-linia|991}} → [[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szcz. Port Centr.]]}}
{{LK|BL||BHF|STR|350,580|[[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centralny]] SPA}}
{{LK|BL|LSTRq|KRZu|STRr|}}
{{LK|BL|LSTRq|KRZu|ABZq+l|6={{LK-linia|854}} [[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szcz. PC]] SPB – [[Dziewoklicz|Dziew.]]}}
{{LK|BL||ABZg+l|STRr|351,697|6={{LK-linia|993}} → [[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centr.]] SPB}}
{{LK|BL||BHF||351,810|[[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centralny]] SPB}}
{{LK|BL|LSTRq|ABZg+r||350,421|6={{LK-linia|991}} → [[Szczecin Port Centralny (lokomotywownia)|Szcz. Port Centr. Lok.]]}}
{{LK|BL||HST||352,400|[[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centralny]] SPC21}}
{{LK|BL||BHF||354,535|[[Szczecin Port Centralny (stacja kolejowa)|Szczecin Port Centralny]]}}
{{LK|BL||hKRZuWae|||rzeka [[Parnica (kanał)|Parnica]]}}
{{LK|BL||eHST|| |[[Szczecin Łasztownia]]}}
{{LK|BL||hKRZuWae|||rzeka [[Odra|Odra (Zachodnia)]]}}
{{LK|ELCe||KBHFe||355,819|6=[[Szczecin Główny]] ({{LK-linia|351}})}}
 | commons        =
 | rok_otwarcia   =
}}
[[Plik:LKol237Szczecin.jpg|thumb|Linia 273 w Szczecinie-Kluczu]]
[[Plik:Wiadukt kolejowy, ul. Heyki, Szczecin.JPG|thumb|Wiadukt nad ul. Leona Heyki w ciągu linii nr 273 (Szczecin)]]
'''Linia kolejowa nr 273 [[Wrocław Główny]] – [[Szczecin Główny]]''' (potocznie '''linia nadodrzańska''', '''magistrala nadodrzańska''', ''' ''Nadodrzanka''<ref name="iripk">{{Cytuj stronę |url = http://iripk.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=72 |tytuł = Odra |autor = Instytut Rozwoju i Promocji Kolei |opublikowany = IRiPK.pl |data dostępu = 2014-01-26}}</ref><ref name="tuwroclaw">{{Cytuj stronę |url = http://www.tuwroclaw.com/wiadomosci,odkrywamy-wroclaw-dworzec-swiebodzki,wia5-3266-9828.html |tytuł = Odkrywamy Wrocław: Dworzec Świebodzki |autor = Wojciech Prastowski |data = 2012-01-15 |opublikowany = TuWroclaw.com |data dostępu = 2014-01-26}}</ref>''') – [[linia kolejowa]] w zachodniej [[Polska|Polsce]] łącząca [[Wrocław]] ze [[Szczecin]]em przez [[Brzeg Dolny]], [[Wołów]], [[Głogów]], [[Nowa Sól|Nową Sól]], [[Zielona Góra|Zieloną Górę]], [[Kostrzyn nad Odrą]] i [[Gryfino]]<ref name=atlas>{{cytuj książkę |nazwisko = Stankiewicz |imię = Ryszard |nazwisko2 = Stiasny |imię2 = Marcin |tytuł = Atlas Linii Kolejowych Polski 2011 |rozdział = Mapy ogólne |strony = A3-H12 |wydanie = pierwsze |wydawca = Eurosprinter |miejsce = Rybnik |rok = 2011 |język = pl|isbn = 978-83-931006-4-4}}</ref>. Położona w granicach województw [[województwo dolnośląskie|dolnośląskiego]], [[województwo lubuskie|lubuskiego]] i [[województwo zachodniopomorskie|zachodniopomorskiego]]{{r|atlas}} oraz na obszarze Zakładów Linii Kolejowych [[PKP Polskie Linie Kolejowe|PKP PLK]] we Wrocławiu, w Zielonej Górze i w Szczecinie<ref>{{Cytuj stronę |url = http://mapa.plk-sa.pl/ |tytuł = Mapa Interaktywna Linii Kolejowych. Warstwa: „Obszary działania PLK”. Podwarstwa: Oddziały Regionalne Centrum Realizacji Inwestycji |opublikowany = PKP Polskie Linie Kolejowe SA |data dostępu = 2014-01-26}}</ref>.

== Przebieg linii ==
Podział linii według obszarów działania Zakładów Linii Kolejowych spółki [[PKP Polskie Linie Kolejowe]] (w nawiasach podano krańcowe stacje):
* od początku linii w km −0,306 do km 116,000 (Wrocław Główny – Czerna): Zakład Linii Kolejowych we Wrocławiu,
* od km 116,000 do km 285,000 (Bytom Odrzański – Bielin): Zakład Linii Kolejowych w Zielonej Górze,
* od km 285,000 do końca linii w km 355,819 (Witnica Chojeńska – Szczecin Główny): Zakład Linii Kolejowych w Szczecinie.

Numery tabel w rozkładzie jazdy:
* od Wrocławia Gł. do Głogowa – tabela 265,
* od Głogowa do Kostrzyna – tabela 355,
* od Kostrzyna do Szczecina Gł. – tabela 366.

Podział linii według województw:
* od Wrocławia Gł. do Czernej – [[województwo dolnośląskie|dolnośląskie]],
* od Bytomia Odrzańskiego do Kostrzyna – [[województwo lubuskie|lubuskie]],
* od Namyślina do Szczecina Gł. – [[województwo zachodniopomorskie|zachodniopomorskie]].

== Historia ==
=== do 1945 r. ===
Budowę linii nadodrzańskiej prowadziło [[Kolej Wrocławsko-Świdnicko-Świebodzicka|Towarzystwo Kolei Wrocławsko-Świdnicko-Świebodzickiej]]. Zanim powstał pierwszy odcinek obecnej linii 273, w 1856 r. BFE wybudowało tory łączące swoją pierwszą linię [[Wrocław]]-[[Świebodzice]] z [[węzeł kolejowy|węzłem]] w [[Jaworzyna Śląska (stacja kolejowa)|Jaworzynie Śląskiej]] z linią [[Kolej Dolnośląsko-Marchijska|Kolei Dolnośląsko-Marchijskiej]] (Wrocław-[[Berlin]]) z węzłem w [[Legnica (stacja kolejowa)|Legnicy]]; pierwotnie więc linia zaczynała się w Legnicy. Od końca [[lata 60. XIX wieku|lat 60. XIX wieku]] otwierano kolejne odcinki linii nadodrzańskiej:
* grudzień 1869 r. – z Legnicy do [[Lubin Górniczy|Lubina Górniczego]],
* styczeń 1871 r. – do [[Rudna Gwizdanów|Rudnej Gwizdanowa]],
* październik 1871 r. – do [[Czerwieńsk (stacja kolejowa)|Czerwieńska]],
* maj 1874 r. – do [[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepina]],
* styczeń 1875 r. – do [[Kostrzyn (stacja kolejowa)|Kostrzyna]],
* listopad 1876 r. – do [[Chojna (stacja kolejowa)|Chojny]],
* 15 maja 1877 r. – ostatni odcinek do Szczecina.
W międzyczasie w sierpniu 1874 r. linię nadodrzańską od stacji Rudna Gwizdanów połączono bezpośrednio z Wrocławiem przez [[Wołów (stacja kolejowa)|Wołów]]. Końcowymi stacjami były ''Breslau-Freiburger Bahnhof'' ([[Wrocław Świebodzki|Dworzec Świebodzki]]) we [[Wrocław]]iu oraz ''Stettin-Breslauer Bahnhof'' ([[Szczecin Dworzec Wrocławski|Dworzec Wrocławski]]) w [[Szczecin]]ie (początkowo pod nazwą ''Stettin-Breslau-Freiburger Bahnhof'').

W przeciwieństwie do dworców budowanych we Wrocławiu, gdzie każdy prywatny zarządca kolei posiadał „własny” dworzec końcowy (w sumie powstały obok siebie aż 4), w Szczecinie były tylko 2 – Dworzec Berliński (ob. [[Szczecin Główny|Główny]]) i właśnie Dworzec Wrocławski, oddalone od siebie o ok. 5 km i nieposiadające torowego połączenia, co stanowiło problem dla pasażerów. Wskutek tego, po upaństwowieniu przedsiębiorstwa BFE w 1884 r., podjęto decyzję o skierowaniu pociągów na Dworzec Berliński położony bliżej centrum. Po niespełna 10 latach, w 1886 r., Dworzec Wrocławski przestał pełnić funkcję dworca pasażerskiego i obsługiwał już tylko ruch towarowy. Do 1945 r. pociągi kursujące z Wrocławia w kierunku Głogowa korzystały jeszcze z dwóch dworców: Świebodzkiego i [[Wrocław Główny|Głównego]].

W rozkładzie jazdy pociągów ''Kursbuch'' na lata 1944/45 (tabela 144) po całej trasie nie kursował już żaden pociąg. Kursowało natomiast kilkanaście par pomiędzy różnymi odcinkami linii:
* z Wrocławia Gł. – do Ścinawy: 8 par, do Głogowa: 5 par,
* z Głogowa – do Czerwieńska: 5 par, do Kostrzyna: 2 pary,
* z Kostrzyna do Gryfina i Szczecina Gł.: 2 pary.
Najwięcej pociągów na dobę według rozkładu było na trasie Gryfino – Szczecin Gł. – aż 20 par.

Nazwy stacji przed 1945 r. <small>(linki prowadzą do artykułów o miejscowościach, linki do stacji znajdują się w infoboksie)</small>:
{| width="60%"
|width="30%" valign="top"|
* '''Breslau Hauptbahnhof''' → [[Wrocław]] Główny
* '''Breslau Freiburger Bahnhof''' → Wrocław Świebodzki
* '''Breslau Mochbern''' → Wrocław [[Muchobór Mały|Muchobór]]
* '''Breslau Schmiedefeld''' → Wrocław [[Kuźniki (Wrocław)|Kuźniki]]
* '''Breslau Herrnprotsch''' → Wrocław [[Pracze Odrzańskie|Pracze]]
* '''Klein Bresa''' → [[Brzezinka Średzka]]
* '''Kniegnitz''' → [[Księginice (powiat średzki)|Księginice]]
* '''Dyhernfurth''' → [[Brzeg Dolny]]
* '''Loßwitz''' → [[Łososiowice]]
* '''Wohlau''' → [[Wołów]]
* '''Kunzendorf (Oder)''' → [[Małowice (województwo dolnośląskie)|Małowice Wołowskie]]
* '''Steinau (Oder)''' → [[Ścinawa]]
* '''Kulmikau''' → [[Chełmek Wołowski]]
* '''Raudten Stadt''' → [[Rudna (województwo dolnośląskie)|Rudna]] Miasto
* '''Raudten-Queissen''' → Rudna [[Gwizdanów]]
* '''Lindenbach''' (wcześniej: '''Kreidelwitz''') → [[Krzydłowice]]
* '''Gramschütz (Kr. Glogau)''' → [[Grębocice]]
* '''Schwarztal''' (wcześniej: '''Schrepau''') → [[Krzepów]]
* '''Glogau''' → [[Głogów]]
* '''Fröbel''' → Wróblin Głogowski → Głogów Wróblin
* '''Brieg (Kr. Glogau)''' → [[Brzeg Głogowski]]
* '''Alteichen''' (wcześniej: '''Klein Tschirne''') → [[Czerna (powiat głogowski)|Czerna]]
* '''Beuthen (Bz. Liegnitz)''' → [[Bytom Odrzański]]
* '''Neusalz (Oder)''' → [[Nowa Sól]]
* '''Nittritz''' → [[Niedoradz]]
* '''Altkessel''' → [[Stary Kisielin]]
* '''Grünberg (Schlesien)''' → [[Zielona Góra]]
* '''Schertendorf''' → [[Przylep (Zielona Góra)|Przylep]]
* '''Rothenburg (Oder)''' → [[Czerwieńsk]]
* '''Straßburg (Oder)''' → [[Nietkowice]]
* '''Rädnitz''' → [[Radnica]]
|width="30%" valign="top"|
* '''Beutnitz (Mark)''' → [[Bytnica]]
* '''Baudach (Mark)''' → [[Budachów]]
* '''Pleiskehammer''' → [[Pliszka (województwo lubuskie)|Pliszka]]
* '''Groß Gandern''' → [[Gądków Wielki]]
* '''Hermania''' → [[Jerzmanice|Jerzmanice Lubuskie]]
* '''Reppen''' → [[Rzepin]]
* '''Drenzig''' → [[Drzeńsko (województwo lubuskie)|Drzeńsko]]
* '''Kohlow''' → [[Kowalów (województwo lubuskie)|Kowalów]]
* '''Groß Rade''' → [[Radów]]
* '''Lässig''' → [[Laski Lubuskie]]
* '''Göritz (Oder)''' → [[Górzyca (województwo lubuskie)|Górzyca]]
* '''Göritz Bruch Güterbahnhof''' → [[Ługi Górzyckie]]
* '''Kietzerbusch''' → [[Chyrzyno]]
* '''Küstrin Neustadt Hauptbahnhof''' → [[Kostrzyn nad Odrą|Kostrzyn]]
* '''Neumühl Kutzdorf''' → [[Namyślin]]
* '''Fürstenfelde (Neumark)''' → [[Boleszkowice (powiat myśliborski)|Boleszkowice]]
* '''Bärwalde (Neumark)''' → [[Mieszkowice]]
* '''Bellin''' → [[Bielin (województwo zachodniopomorskie)|Bielin]]
* '''Vietnitz (Neumark)''' → [[Witnica (województwo zachodniopomorskie)|Witnica Chojeńska]]
* '''Jädickendorf''' → [[Godków-Osiedle|Godków]]
* '''Königsberg (Neumark)''' → [[Chojna]]
* '''Uchtdorf''' → [[Lisie Pole]]
* '''Kehrberg''' → [[Krzywin (powiat gryfiński)|Krzywin Gryfiński]]
* '''Wilhelmsfelde-Fiddichow''' → [[Widuchowa (województwo zachodniopomorskie)|Widuchowa]]
* '''Pakulent''' → [[Pacholęta]]
* '''Neu Zarnow''' → [[Nowe Czarnowo]]
* '''Greifenhagen''' → [[Gryfino]]
* '''Wintersfelde''' → [[Czepino]]
* '''Ferdinandstein''' → [[Daleszewo (stacja kolejowa)|Daleszewo]]
* '''Klütz''' → Szczecin [[Klucz (Szczecin)|Klucz]]
* '''Podejuch''' → Szczecin [[Podjuchy]]
* '''Stettin Breslauer Bahnhof''' → Szczecin Dworzec Wrocławski<ref group="uwaga">W 1886 r. przestał pełnić funkcję dworca pasażerskiego.</ref>
* '''Stettin Hauptbahnhof''' (wcześniej: '''Stettin Berliner Bahnhof''') → [[Szczecin]] Główny
|}

=== po 1945 r. ===
Z powodu zniszczonego mostu nad Regalicą pod koniec lat 40. XX wieku pociągi z Podjuch do Szczecina Głównego kursowały objazdem przez Zdroje i Dąbie, gdzie następowała zmiana czoła pociągu, a następnie trasą [[linia kolejowa nr 351|linii 351]] przez Dziewoklicz. Przejazd między Podjuchami a dworcem głównym zajmował wówczas ok. 2 godzin. Poza tym zniszczone były jeszcze 2 mosty – przed Brzegiem Dolnym oraz między Czerwieńskiem a Nietkowicami.

W latach 1945–2007 na trasie zlikwidowano kilka stacji i przystanków, a kilka innych uruchomiono. Już w latach 60. lub 70. zlikwidowano stację [[Krzydłowice (stacja kolejowa)|Krzydłowice]] między Rudną Gwizdanowem a Grębocicami; w podobnym okresie uruchomiono przystanek Orzeszków koło Wołowa. W połowie [[lata 70. XX wieku|lat 70.]] po uruchomieniu [[Huta Miedzi Głogów|Huty Miedzi w Głogowie]] uruchomiono przy niej przystanek Głogów Huta. Podobnie stało się z otwartą w 1974 r. [[Elektrownia Dolna Odra|Elektrownią Dolna Odra]] na południe od Gryfina. Wówczas to zlikwidowano przystanek [[Nowe Czarnowo (przystanek kolejowy)|Nowe Czarnowo]], a ok. 1 km na północ uruchomiono stację Dolna Odra. W połowie lat 80. wybudowano przystanek [[Czerna Mała (przystanek kolejowy)|Czerna Mała]] we wsi [[Czerna (powiat średzki)|Czerna]]. Koniec [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL-u]] przyniósł likwidację Dworca Świebodzkiego (pozostał tylko na potrzeby ruchu towarowego) oraz stacji Chyrzyno (została jako [[posterunek odgałęźny]]), jeszcze przed zamknięciem linii z [[Gorzów Wielkopolski Zieleniec|Gorzowa Wielkopolskiego Zieleńca]]. Około 1991 r. uruchomiono stację Będów między Czerwieńskiem a Rzepinem. Ostatnią zlikwidowaną stacją był [[Szczecin Klucz]] (1997 r.; powodem była duża popularność komunikacji miejskiej). Stacja Kostrzyn Towarowy nigdy nie była stacją pasażerską; pomimo wybudowania peronu, z przyczyn technicznych, nie dopuszczono do obsługi pasażerów ze względu na zbyt bliskie usytuowanie słupów trakcyjnych od krawędzi peronu.

W 1981 r. między Wrocławiem a Głogowem kursowało 8 par pociągów, w tym 3 pospieszne (m.in. ''„Ślązak”'' relacji Kraków Gł. – Zielona Góra). Wszystkie pospieszne oraz połowa osobowych kursowało przez lub z Wrocławia Głównego, pozostałe z dworca Świebodzkiego. Cały odcinek Głogów – Kostrzyn pokonywały tylko 3 pary pociągów, w tym 2 osobowe<ref group="uwaga">Były to pociągi osobowe przyspieszone – z taryfą opłat jak za pociągi osobowe, ale nie zatrzymujące się na wszystkich stacjach.</ref> z Krakowa Gł. do Szczecina Gł. (jeden z nich kursował przez Legnicę). Pomiędzy Kostrzynem a Szczecinem kursowało 8 par pociągów (pospieszny relacji Wrocław Gł. – Kołobrzeg kursował z pominięciem Szczecina Gł.)

W 1979 r., jednocześnie od Szczecina i Wrocławia, rozpoczęto montaż [[sieć trakcyjna|sieci trakcyjnej]]. Daty elektryfikacji poszczególnych odcinków:
* 1979 r.: Szczecin Główny – Szczecin Port Centralny podg SPA,
* pierwsza połowa 1982 r.: Wrocław Główny – Ścinawa,
* grudzień 1982 r.: Ścinawa – Głogów Wróblin,
* grudzień 1983 r.: Głogów Wróblin – Czerwieńsk oraz SPA – Nowe Czarnowo (Dolna Odra),
* grudzień 1984 r.: Czerwieńsk – Jerzmanice Lubuskie,
* maj 1985 r.: pozostały odcinek Czerwieńsk – Dolna Odra.
W grudniu 1984 r. otwarto obwodnicę (od razu zelektryfikowaną) dla pociągów towarowych pomiędzy Jerzmanicami Lubuskimi a Drzeńskiem, omijającą stację w Rzepinie. Stała się ona częścią linii 273, a odcinek przez Rzepin według [[PKP Polskie Linie Kolejowe|PKP Polskich Linii Kolejowych]] jest sklasyfikowany jako 2 łącznice – nr 821 od Jerzmanic do Rzepina i nr 822 od Rzepina do [[posterunek odgałęźny|podg]] Drzeńsko, w związku z czym ''Nadodrzanka'' zmieniła nieco swój przebieg i od tamtej pory omija Rzepin.

W 1991 r. w [[Genewa|Genewie]] w Szwajcarii państwa europejskie podpisały umowę o ważnych międzynarodowych liniach transportu kombinowanego i obiektach towarzyszących. Jedną z nich jest linia nr 273 wpisana jako [[Linia kolejowa C-E59|linia CE 59]].

11 listopada 2011 r. w pobliżu [[Stadion Wrocław|Stadionu Miejskiego]] został otwarty przystanek [[Wrocław Stadion]].

29 maja 2015 PKP PLK podpisały ze spółką [[Infra Silesia]] w konsorcjum z [[DB Cargo Polska|DB Schenker Rail Polska]] umowę na modernizację toru nr 2 w km 78,509 – 98,642 (Rudna Gwizdanów – Głogów)<ref>{{Cytuj stronę |url = http://ted.europa.eu/udl?uri=TED:NOTICE:200738-2015:TEXT:PL:HTML&src=0 |tytuł = Roboty budowlane – 200738-2015 |data = 2015-06-08 |opublikowany = ted.europa.eu |data dostępu = 2015-07-17}}</ref>. Realizacja kontraktu trwała do 30 czerwca 2017 i objęła wymianę nawierzchni torowej torów nr 1 i 2 na odcinku 30 km, modernizację 13 [[przejazd kolejowo-drogowy|przejazdów kolejowo-drogowych]], rewitalizację 26 obiektów inżynieryjnych – w tym dwóch mostów – oraz wymianę ośmiu rozjazdów kolejowych<ref name="RK-82786">{{Cytuj stronę |url = http://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/infra-silesia-zakonczyla-modernizacje-fragmentu-nadodrzanki-82786.html |tytuł = Infra Silesia zakończyła modernizację fragmentu Nadodrzanki |data = 2017-07-27 |opublikowany = rynek-kolejowy.pl |data dostępu = 2017-10-06}}</ref>.

W 2015 roku wybudowany został również nowy przystanek na terenie Zielonej Góry – [[Nowy Kisielin (przystanek kolejowy)|Nowy Kisielin]], choć przez pierwsze lata nie zatrzymywały się na nim żadne pociągi<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/przystanek-nowy-kisielin-czeka-na-potencjalnych-pasazerow-78954.html |tytuł = Przystanek Nowy Kisielin czeka na potencjalnych pasażerów |data = 2016-11-10 |opublikowany = rynek-kolejowy.pl |data dostępu = 2016-11-11}}</ref>. W latach 2015–2017 przeprowadzono naprawę główną torów, modernizację sieci trakcyjnej i peronów na odcinku [[Głogów (stacja kolejowa)|Głogów]] – [[Głogów Wróblin]] – [[Bytom Odrzański]]<ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/stabilizacja-toru-nr-2-szlak-wroblin-glogowski-czerna/ |tytuł = Stabilizacja toru nr 2, szlak: Wróblin Głogowski-Czerna. « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613160711/http://www.zrk-dom.com.pl/stabilizacja-toru-nr-2-szlak-wroblin-glogowski-czerna/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref><ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/stabilizacja-toru-nr-1-szlak-wroblin-glogowski-glogow/ |tytuł = Stabilizacja toru nr 1 – szlak Wróblin Głogowski-Głogów « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613161051/http://www.zrk-dom.com.pl/stabilizacja-toru-nr-1-szlak-wroblin-glogowski-glogow/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref><ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/kompleksowe-prace-infrastrukturalne-na-budowie-glogow/ |tytuł = Kompleksowe prace infrastrukturalne na budowie Głogów « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15}}</ref><ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/uzyskanie-przez-zrk-odbiorow-eksploatacyjnych-na-budowie-linii-kolejowej-glogow/ |tytuł = Uzyskanie przez ZRK odbiorów eksploatacyjnych na budowie linii kolejowej Głogów « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613160553/http://www.zrk-dom.com.pl/uzyskanie-przez-zrk-odbiorow-eksploatacyjnych-na-budowie-linii-kolejowej-glogow/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref>, optymalizację prędkości na szlakach [[Boleszkowice (stacja kolejowa)|Boleszkowice]] – [[Mieszkowice (stacja kolejowa)|Mieszkowice]]<ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/szlak-boleszkowice-mieszkowice/ |tytuł = Szlak Boleszkowice-Mieszkowice « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15}}</ref>, [[Kowalów (stacja kolejowa)|Kowalów]] – [[Laski Lubuskie]]<ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/naprawa-biezaca-nawierzchni-na-linii-kolejowej-273-na-szlaku-kowalow-laski-lubuskie/ |tytuł = Naprawa bieżąca nawierzchni na linii kolejowej 273 na szlaku Kowalów – Laski Lubuskie « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613161140/http://www.zrk-dom.com.pl/naprawa-biezaca-nawierzchni-na-linii-kolejowej-273-na-szlaku-kowalow-laski-lubuskie/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref> oraz profilowanie ław torowiska z wymianą podrozjazdnic na stacji [[Szczecin Podjuchy]]<ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/prace-na-linii-273-stacja-podjuchy-2/ |tytuł = Prace na linii 273 stacja Podjuchy « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613160457/http://www.zrk-dom.com.pl/prace-na-linii-273-stacja-podjuchy-2/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref> połączone z remontem mostu zwodzonego<ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/prace-na-linii-273-stacja-podjuchy/ |tytuł = Prace na linii 273 stacja Podjuchy. « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613160615/http://www.zrk-dom.com.pl/prace-na-linii-273-stacja-podjuchy/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref> oraz [[Jerzmanice Lubuskie]] – [[Drzeńsko (województwo lubuskie)|Drzeńsko]]<ref>{{Cytuj |url = http://www.zrk-dom.com.pl/optymalizacja-linii-273/ |tytuł = Optymalizacja linii 273 « Zakład Robót Komunikacyjnych – DOM w Poznaniu Sp. z o.o |opublikowany = zrk-dom.com.pl |język = en |data dostępu = 2018-06-15 |archiwum = https://web.archive.org/web/20180613160740/http://www.zrk-dom.com.pl/optymalizacja-linii-273/ |zarchiwizowano = 2018-06-13}}</ref>. Wszystkie prace wykonała firma ZRK DOM Poznań, a prace pozwoliły zwiększyć prędkość do 120 km/h. W 2018 wykonane zostaną roboty wyprzedzające na pozostałych odcinkach linii kolejowej nr 273 w ramach zadania „Poprawa dostępu do portów morskich w Szczecinie i Świnoujściu”, które także wykona ZRK DOM Poznań<ref>https://zamowienia.plk-sa.pl/servlet/HomeServlet?MP_module=main&MP_action=bestOfferDetails&demandIdentity=237502.</ref>.
7 czerwca 2017 PKP Polskie Linie Kolejowe podpisały umowę z konsorcjum firm [[Infra Silesia]] i Transkopol na remont toru nr 1 na odcinkach [[Wołów (stacja kolejowa)|Wołów]] – [[Małowice Wołowskie]] oraz [[Grębocice (stacja kolejowa)|Grębocice]] – [[Głogów (stacja kolejowa)|Głogów]]<ref>{{Cytuj stronę |url = https://kurierkolejowy.eu/aktualnosci/30265/z-wroclawia-do-wolowa-i-glogowa-po-nowych-torach.html |tytuł = Z Wrocławia do Wołowa i Głogowa po nowych torach |data = 2017-06-09 |opublikowany = rynek-kolejowy.pl |data dostępu = 2017-07-14}}</ref>{{r|RK-82786}}. 15 stycznia 2018 roku rozpoczęto modernizację odcinka [[Kostrzyn (stacja kolejowa)|Kostrzyn]]-[[Drzeńsko (przystanek kolejowy)|Drzeńsko]] – [[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepin]] – [[Jerzmanice Lubuskie]]. Wymianie uległa nawierzchnia torowa, rozjazdy na podg Jerzmanice Lubuskie i podg Drzeńsko, a także perony na stacji Rzepin<ref>{{Cytuj |url = http://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/nadodrzanka-rozpoczela-sie-modernizacja-na-odcinku-drzensko--kostrzyn-85287.html |tytuł = Nadodrzanka: Rozpoczęła się modernizacja na odcinku Drzeńsko – Kostrzyn – Wszystko na temat branży kolejowej: PKP, Intercity, przewozy regionalne, koleje mazowieckie, rozkłady... |opublikowany = rynek-kolejowy.pl |data dostępu = 2018-06-15}}</ref>. Powstały również nowe stacje – [[Szczecin Łasztownia]], zlokalizowana w strategicznym punkcie miasta i mająca za zadanie zapewnić dogodne połączenie z innymi środkami transportu takimi jak tramwaje i autobusy, oraz Szczecin Żydowce, która znajduje się w południowo-zachodnim obszarze miasta.

W sierpniu 2025 roku PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. podpisały dwie umowy na modernizację odcinków linii kolejowej nr 273, tzw. '''Nadodrzanki''', przebiegającej przez województwa dolnośląskie, lubuskie i zachodniopomorskie. Pierwsza umowa obejmuje odcinek Wrocław Pracze – Głogów, gdzie po modernizacji pociągi pasażerskie będą mogły osiągać prędkość do 160 km/h, a towarowe do 100 km/h. Druga dotyczy odcinka od Głogowa do granicy województwa zachodniopomorskiego, gdzie prędkość pasażerska wzrośnie do 140 km/h. Prace obejmą m.in. wymianę torów, modernizację sieci trakcyjnej, urządzeń sterowania ruchem kolejowym, obiektów inżynieryjnych oraz przystanków. Modernizacja ma skrócić czas przejazdu z Wrocławia do Szczecina o ok. 40 minut. Roboty zostaną wykonane w formule „projektuj i buduj” przez firmę Trakcja S.A. (odcinek Wrocław Pracze – Głogów, wartość ok. 154 mln zł netto) oraz konsorcjum DOLKOM i SBM (odcinek Głogów – granica województwa zachodniopomorskiego, wartość ok. 216 mln zł netto). Projekt jest współfinansowany z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności, a zakończenie prac planowane jest na drugą połowę 2026 roku.<ref>{{Cytuj |tytuł = Pociągi towarowe sprawniej dojadą Nadodrzanką do portów w Szczecinie i Świnoujściu |data = 2025-04-08 |data dostępu = 2025-08-10 |opublikowany = PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. |url = https://www.plk-sa.pl/o-spolce/biuro-prasowe/informacje-prasowe/szczegoly/pociagi-towarowe-sprawniej-dojada-nadodrzanka-do-portow-w-szczecinie-i-swinoujsciu-10968 |język = en}}</ref>

== Ruch pociągów ==
Linia została zakwalifikowana przez Biuro Eksploatacji spółki PKP Polskie Linie Kolejowe jako „linia o priorytecie towarowym”<ref>[http://siskom.waw.pl/komunikacja/kolej/mapa-sieci-kolejowej.jpg Biuro Eksploatacji PKP PLK: mapa sieci kolejowej], dostęp 2014-08-05.</ref>.

Minimalny (hipotetyczny) czas przejazdu całej linii z maksymalną dozwoloną prędkością wynosi 5:17 h dla toru nieparzystego (pociągi pasażerskie i szynobusy – średnio 67,4 km/h) oraz 6:12 h dla pociągów towarowych (śr. 58 km/h). Na torze parzystym 5:38 h dla szynobusów (62,7 km/h), 5:47 h dla pociągów pasażerskich (61,2 km/h) i 6:16 h dla pociągów towarowych (56,3 km/h).

Porównanie czasu przejazdów dla pociągów osobowych w wybranych latach (wartości uśrednione):<br />
a) pomiędzy Wrocławiem Głównym a Głogowem (99 km):
{| width="60%"
|width="30%" valign="top"|
* 1944/45 r.: ok. 2:35 h
* 1948 r.: część odcinka zamknięta
* 1951/52 r.: ok. 2:15 h
* 1967/68 r.: ok. 2:25 h
* 1983/84 r.: ok. 1:55 h
|width="30%" valign="top"|
* 1989/90 r.: ok. 1:50 h
* 1995/96 r.: ok. 1:45 h
* 2002 r.: ok. 2:25 h (z powrotem: 2:05 h)
* 2007 r.: ok. 2:25 h
* 2014 r.: ok. 2:00 h
* 2019 r.: ok. 1:40 h
|}
b) pomiędzy Głogowem a Zieloną Górą (54 km):
{| width="60%"
|width="30%" valign="top"|
* 1944/45 r.: ok. 1:10 h
* 1948 r.: ok. 1:25 h
* 1951/52 r.: ok. 1:15 h
* 1967/68 r.: ok. 1:15 h
* 1983/84 r.: ok. 1:20 h
|width="30%" valign="top"|
* 1989/90 r.: ok. 1:00 h
* 1995/96 r.: ok. 0:55 h
* 2002 r.: ok. 1:00 h
* 2007 r.: ok. 1:15 h
* 2010 r.: ok. 1:25 h (z powrotem: ok. 1:30 h)
* 2019 r.: ok. 0:50 h
|}
c) pomiędzy Zieloną Górą a Kostrzynem (102 km):
{| width="60%"
|width="30%" valign="top"|
* 1944/45 r.: ok. 2:45 h
* 1948 r.: część odcinka zamknięta
* 1951/52 r.: ok. 2:40 h
* 1967/68 r.: ok. 2:20 h
* 1983/84 r.: ok. 2:30 h
|width="30%" valign="top"|
* 1989/90 r.: ok. 1:55 h
* 1995/96 r.: ok. 1:55 h
* 2002 r.: ok. 2:05 h
* 2007 r.: ok. 2:20 h
* 2018 r.: ok. 1:20 h
|}
d) pomiędzy Kostrzynem a Szczecinem Głównym (100 km):
{| width="60%"
|width="30%" valign="top"|
* 1944/45 r.: ok. 2:40 h
* 1948 r.: ok. 2:55 h (do Szcz. Dąbia)
* 1951/52 r.: ok. 2:25 h (do Szcz. Dąbia)
* 1967/68 r.: ok. 2:25 h
* 1983/84 r.: ok. 2:20 h
|width="30%" valign="top"|
* 1989/90 r.: ok. 2:05 h
* 1995/96 r.: ok. 1:55 h
* 2002 r.: ok. 2:15 h
* 2007 r.: ok. 2:00 h (z powrotem: 2:30 h)
* 2019 r.: ok. 1:26 h
|}

Statystyka pociągów kursujących na linii 273 (''kursywą'' opisano nazwy pociągów):

=== Pociągi regionalne ===
'''REGIO''' – na poszczególnych odcinkach kursuje od kilku do kilkunastu par pociągów [[regio]] obsługiwanych jednostkami [[Pafawag 5B/6B|EN57]], [[Pafawag 5Bg/6Bg|EN71]] i [[Newag Impuls|ED78]].

=== Pociągi dalekobieżne ===
{{fakt|Według stanu na 30 października 2020 r., rozkład jazdy 2019/2020, na odcinku [[Wrocław Główny]] – [[Rudna Gwizdanów]] kursowała jedna para pociągów dalekobieżnych – [[Twoje Linie Kolejowe|TLK]] „Konopnicka” z [[Warszawa Wschodnia|Warszawy Wschodniej]] do [[Zielona Góra Główna|Zielonej Góry]]. Pozostałe pociągi dalekobieżne kursowały wówczas przez [[Legnica (stacja kolejowa)|Legnicę]] i [[Lubin (stacja kolejowa)|Lubin]]. Na linię 273 wjeżdżały dopiero na stacji Rudna Gwizdanów.

6 par pociągów dalekobieżnych kursowało pomiędzy [[Zielona Góra Główna|Zieloną Górą]] a obwodnicą [[Czerwieńsk (stacja kolejowa)|Czerwieńska]]. Były to [[Twoje Linie Kolejowe|TLK]] „Zielonogórzanin” do [[Warszawa Wschodnia|Warszawy Wschodniej]], TLK „Bachus” i „Stoczniowiec” do [[Gdynia Główna|Gdyni Głównej]], TLK „Ukiel” do [[Olsztyn Główny|Olsztyna Głównego]], TLK „Czartoryski” do [[Lublin Główny|Lublina Głównego]] i [[InterCity|IC]] „Wawel” do [[Kraków Główny|Krakowa Głównego]].

Ponadto z odcinka [[Rzepin (stacja kolejowa)|Rzepin]] – [[Szczecin Główny]] korzystała część pociągów dalekobieżnych jeżdżących objazdem z powodu modernizacji [[Linia kolejowa nr 351|linii 351]] między [[Poznań Główny|Poznaniem]] a [[Szczecin Główny|Szczecinem]]|data=2020-10}}.

Linia 273 jest często nazywana „Nadodrzanką”, ponieważ przez większość trasy prowadzi wzdłuż rzeki [[Odra|Odry]]. Przekracza ją pięciokrotnie (jadąc od Wrocławia) – przed [[Brzeg Dolny|Brzegiem Dolnym]], [[Ścinawa|Ścinawą]], za [[Czerwieńsk]]iem i dwukrotnie w [[Szczecin]]ie: tuż za stacją Podjuchy – [[Regalica|Regalicę]] (Odrę Wschodnią) i przed Dworcem Głównym – [[Odra Zachodnia|Odrę Zachodnią]]. Raz przekracza także największy dopływ Odry – [[Warta|Wartę]] przy jej ujściu przed [[Kostrzyn nad Odrą|Kostrzynem]]. Maksymalne oddalenie torów od Odry (w linii prostej) wynosi ok. 18 km od stacji ''Godków'' i ok. 17 km od stacji ''Gądków Wielki''.

Jadąc ze Szczecina w kierunku Gryfina przed stacją ''Szczecin Podjuchy'' znajduje się jedyny w Polsce czynny [[kolejowy most zwodzony nad Regalicą|kolejowy most zwodzony]] rozpięty nad rzeką Regalicą. To właśnie zburzenie tego mostu przez wycofujące się z miasta wojska [[III Rzesza|III Rzeszy]] w 1945 r. przez kilka powojennych lat utrudniało wjazd pociągów do Szczecina. Most został odbudowany w 1949 r.

Układ torów na stacji w Czerwieńsku zmuszał do tego, że pociągi jadące z/do [[Zielona Góra Główna|Zielonej Góry]] w/z kierunku [[Zbąszynek (stacja kolejowa)|Zbąszynka]] i [[Poznań Główny|Poznania Gł.]] za każdym razem musiały zmienić kierunek jazdy (czoło pociągu) – w pociągach dalekobieżnych konieczne było objechanie pociągu przez [[lokomotywa|lokomotywę]]. Taki przymusowy ponad 10-minutowy postój miały (według rozkładu 2012/13) m.in. [[Twoje Linie Kolejowe|TLK]] (''Zielonogórzanin'' i ''Lubuszanin'') do/z [[Warszawa Wschodnia|Warszawy Wschodniej]] i pociąg TLK ''Bachus'' do/z [[Gdynia Główna|Gdyni Głównej]]. 9 czerwca 2013 r. oddano do użytku kolejową obwodnicę Czerwieńska, która umożliwiła przejazd pociągów z pominięciem stacji [[Czerwieńsk (stacja kolejowa)|Czerwieńsk]] i tym samym zaoszczędzenie czasu na procedurę zmiany czoła pociągu.

== Uwagi ==
{{Uwagi}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Linie kolejowe w Polsce}}

[[Kategoria:Linie kolejowe w Polsce|273]]

title: Linia nr 273

Zarządca: PKP PLK

title: kolej

odcinek zelektryfikowany


text:
# Blandyna
Blandyna – żeńska forma imienia Blandyn, utworzona od łac. przymiotnika blandinus (ż. blandina), w znaczeniu „powabny, wdzięczny, czarujący, ew. uprzejmy, przyjacielski”.
Blandyna obchodzi imieniny 2 czerwca i 5 listopada.
Osoby noszące imię Blandyna:
- św. Blandyna  z Lyonu – męczennica z II w. n.e.
- bł.  Blandyna od Najświętszego Serca Jezusowego (1883–1918) – niemiecka urszulanka[1]
- Sługa Boży Blandina Segale – włoska zakonnica[3]
- Blanka Danilewicz, właśc. Blandyna Danilewicz (ur. 1937) – dziennikarka, reporter telewizyjny, filmowiec
- Blandyna Kaniewska-Wójcik (1948–2008) – polska konserwatorka dzieł sztuki

## Święci Cerkwi Prawosławnej[4]
- św. Blandyna z Lyonu – męczennica[5],

wikiname: plwiki

title: Blandyna

in_language: pl

wikitext:
{{Siostrzane projekty
 |słownik   = Blandyna
 |cytaty    =
}}
'''Blandyna''' – żeńska forma imienia [[Blandyn]], utworzona od [[łacina|łac.]] przymiotnika ''blandinus'' (ż. ''blandina'')<ref name="deon">{{Cytuj stronę | url = http://www.deon.pl/imieniny/imie,473,blandyny.html | tytuł = Blandyna | opublikowany = [[Deon.pl]] | data dostępu = 2014-10-18}}</ref>, w znaczeniu „powabny, wdzięczny, czarujący, ew. uprzejmy, przyjacielski”.

'''Blandyna''' obchodzi [[imieniny]] [[2 czerwca]]<ref name="deon"/> i [[5 listopada]]<ref name="Chruscicki-83">{{Cytuj |autor = Donat Chruścicki |tytuł = Skarbczyk imion |data = 1983 |miejsce = Warszawa |wydawca = Wydawnictwo [[Sport i Turystyka]] |s = 15 |język = pl}}</ref>.

Osoby noszące imię Blandyna:
* [[Blandyna z Lyonu|św. Blandyna  z Lyonu]] – męczennica z II w. n.e.
* [[Blandyna Merten|bł.  Blandyna od Najświętszego Serca Jezusowego]] (1883–1918) – niemiecka urszulanka<ref name="deon"/>
*[[Sługa Boży]] Blandina Segale – włoska zakonnica<ref>{{Cytuj |autor = Hannah Nordhaus |tytuł = Making the Case for the Next American Saint |data dostępu = 2021-04-14 |opublikowany = Smithsonian Magazine |url = https://www.smithsonianmag.com/history/next-american-saint-sister-blandina-regale-immigrants-womens-history-180960782/ |język = en}}</ref>
* [[Blanka Danilewicz]], właśc. Blandyna Danilewicz (ur. 1937) – dziennikarka, reporter telewizyjny, filmowiec
* [[Blandyna Kaniewska-Wójcik]] (1948–2008) – polska konserwatorka dzieł sztuki

== Święci Cerkwi Prawosławnej<ref>{{Cytuj |tytuł = Имена святых, упоминаемых в месяцеслове. Имена на букву Б. |data dostępu = 2021-04-14 |opublikowany = azbyka.ru |url = https://azbyka.ru/days/menology/B |język = ru}}</ref> ==

* św. Blandyna z Lyonu – [[Męczennicy wczesnochrześcijańscy|męczennica]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Мученица Бланди́на Лионская |data dostępu = 2021-04-14 |opublikowany = azbyka.ru |url = https://azbyka.ru/days/sv-blandina-lionskaya |język = ru}}</ref>,

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj|autor = [[Jan Grzenia]]; |tytuł = Słownik imion |data = 2002 |isbn = 83-01-13741-X |miejsce = Warszawa |wydawca = Wydawnictwo Naukowe PWN |oclc = 830306364 }}

{{Imiona}}

[[Kategoria:Żeńskie imiona łacińskie]]


text:
# Escuintla (departament)
Escuintla – jeden z 22 departamentów Gwatemali, położony w południowej części kraju. Stolicą departamentu jest miasto Escuintla. W skład departamentu wchodzi 13 gmin (municipios). Departament graniczy na zachodzie z departamentem Suchitepéquez, na północy z departamentami Chimaltenango, Sacatepéquez i Gwatemala na wschodzie z departamentem Santa Rosa, natomiast południową granicę stanowi wybrzeże Pacyfiku.
Najważniejszymi miastami w departamencie oprócz stołecznego są Palín, La Gomera i Santa Lucía Cotzumalguapa. Departament na południu ma charakter nizinny, natomiast na północy górzysty z kilkoma czynnymi wulkanami. Średnie wyniesienie nad poziom morza wynosi 347 m, natomiast klimat jest ciepły, tropikalny.

## Podział departamentu
W skład departamentu wchodzi 13 gmin (municipios).
1. Escuintla
2. Guanagazapa
3. Iztapa
4. La Democracia
5. La Gomera
6. Tiquisate
7. Masagua
8. Palín
9. San José
10. San Vicente Pacaya
11. Santa Lucía Cotzumalguapa
12. Siquinalá
13. Nueva Concepción

title: Escuintla (departament)

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Escuintla
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                =
 |jednostka                       = [[Podział administracyjny Gwatemali|departament]]
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            = Coat of arms of Escuintla.svg
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = GTM
 |siedziba                        = [[Escuintla (miasto)|Escuintla]]
 |data powstania                  = 1825<ref name=vg>{{cytuj stronę|url=https://archive.ph/20130428112400/http://www.viajeaguatemala.com/escuintla-1|tytuł=Viaje a Guatemala - Quiché|język=es|data dostępu = 2013-02-04}}</ref>
 |ISO 3166-2                      =
 |powierzchnia                    = 4 384 km²
 |rok                             = 2012
 |liczba ludności                 = 716 204<ref name=pob>{{cytuj stronę|url = https://www.ine.gob.gt/sistema/uploads/2013/12/09/EG6EoCwETtXFzYUM3wfvWUyR8W5zzAUa.pdf | tytuł = Caracterización Departamental Escuintla 2012| język = es| opublikowany = Instituto Nacional de Estadística Guatemala|data dostępu=2016-07-13}}</ref>
 |gęstość zaludnienia             = 163,37 os./km²<ref name=pob/>
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    =
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |nazwa 1. podziału               = gmin
 |1. podział                      = 13
 |mapa                            = EscuintlaGUAT.PNG
 |nazwa mapy                      = Gwatemali
 |współrzędne                     =
 |commons                         =
 |www                             =
}}
'''Escuintla''' – jeden z 22 [[Departament (podział administracyjny)|departamentów]] [[Gwatemala|Gwatemali]], położony w południowej części kraju. Stolicą departamentu jest miasto [[Escuintla (miasto)|Escuintla]]. W skład departamentu wchodzi 13 gmin (municipios). Departament graniczy na zachodzie z departamentem [[Suchitepéquez]], na północy z departamentami [[Chimaltenango (departament)|Chimaltenango]], [[Sacatepéquez]] i [[Gwatemala (departament)|Gwatemala]] na wschodzie z departamentem [[Santa Rosa (departament)|Santa Rosa]], natomiast południową granicę stanowi wybrzeże [[Ocean Spokojny|Pacyfiku]].

Najważniejszymi miastami w departamencie oprócz stołecznego są [[Palín]], [[La Gomera]] i [[Santa Lucía Cotzumalguapa]]. Departament na południu ma charakter nizinny, natomiast na północy górzysty z kilkoma czynnymi wulkanami. Średnie wyniesienie nad poziom morza wynosi 347 m, natomiast klimat jest ciepły, tropikalny<ref name=vg/>.

== Podział departamentu ==
W skład departamentu wchodzi 13 gmin (municipios).

# [[Escuintla (miasto)|Escuintla]]
# [[Guanagazapa]]
# [[Iztapa]]
# [[La Democracia (Escuintla)|La Democracia]]
# [[La Gomera (Escuintla)|La Gomera]]
# [[Tiquisate]]
# [[Masagua]]
# [[Palín]]
# [[San José (Escuintla)|San José]]
# [[San Vicente Pacaya]]
# [[Santa Lucía Cotzumalguapa]]
# [[Siquinalá]]
# [[Nueva Concepción]]

{{Zobacz też|Podział administracyjny Gwatemali}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Plik:2007 Volcan de Fuego.jpg|thumb|300 px|left|Widok na najbardziej aktywny wulkan w Ameryce Środkowej - [[Volcán de Fuego]], leżący na północnej granicy departamentu]]
{{Gminy departamentu Escuintla}}
{{Departamenty Gwatemali}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Departament Escuintla| ]]

title: Escuintla

Herb: Flaga

Państwo: Gwatemala

Siedziba: Escuintla


text:
# Kamienica Pod Złotym Słoniem w Krakowie
Kamienica Pod Złotym Słoniem – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I przy placu Wszystkich Świętych 11, na rogu z ulicą Grodzką 17, na Starym Mieście.

## Historia kamienicy
Kamienica została wydzielona z sąsiedniej kamienicy przy ulicy Grodzkiej 15 po wielkim pożarze Krakowa w 1850. Na fasadzie budynku umieszczono płaskorzeźbę przedstawiającą złotego słonia. W 1932 Tadeusz Oświecimski założył na parterze kamienicy aptekę, która od godła domu nazywana była "Apteką pod Złotym Słoniem". W 1950 kamienica została przejęta na własność miasta. Mieścił się w niej Wydział Kultury Urzędu Miasta Krakowa. W 2018 została decyzją sądu przekazana Fundacji im. Jana i Tadeusza Oświecimskich, założonej przez ostatnią spadkobierczynię przedwojennych właścicieli.

title: Kamienica Pod Złotym Słoniem w Krakowie

wikitext:
{{Budynek infobox
 |nazwa                 = Kamienica Pod Złotym Słoniem
 |nazwa oryginalna      =
 |zabytek               = A-555 z 28 lutego 1968<ref>{{zabytek|małopolskie|data dostępu=2022-04-15}}</ref>
 |zdjęcie               = Tenement house, 17 Grodzka street, Old Town, Kraków, Poland.jpg
 |opis zdjęcia          =
 |alt zdjęcia           =
 |państwo               = PL-MA
 |miejscowość           = [[Kraków]]
 |adres                 = [[Ulica Grodzka w Krakowie|ul. Grodzka]] 17<br />[[Plac Wszystkich Świętych w Krakowie|pl. Wszystkich Świętych]] 11
 |typ budynku           =
 |styl architektoniczny =
 |architekt             =
 |inwestor              =
 |wysokość całkowita    =
 |wysokość do dachu     =
 |kondygnacje           =
 |powierzchnia użytkowa =
 |rozpoczęcie budowy    =
 |ukończenie budowy     =
 |przebudowy            =
 |zniszczono            =
 |odbudowano            =
 |pierwszy właściciel   =
 |kolejni właściciele   =
 |właściciel            =
 |plan budynku          =
 |kod mapy              = Kraków (stare miasto)
 |współrzędne           = 50°3′33.46″N 19°56′15.30″E
 |commons               = Category:17 Grodzka Street in Kraków
 |www                   =
}}
'''Kamienica Pod Złotym Słoniem''' – zabytkowa [[Kamienica (architektura)|kamienica]] znajdująca się w [[Kraków|Krakowie]], w [[Dzielnica I Stare Miasto|dzielnicy I]] przy [[Plac Wszystkich Świętych w Krakowie|placu Wszystkich Świętych]] 11, na rogu z [[Ulica Grodzka w Krakowie|ulicą Grodzką]] 17, na [[Stare Miasto w Krakowie|Starym Mieście]].

== Historia kamienicy ==
Kamienica została wydzielona z sąsiedniej [[Kamienica przy ulicy Grodzkiej 15 w Krakowie|kamienicy przy ulicy Grodzkiej 15]] po [[pożar Krakowa (1850)|wielkim pożarze Krakowa]] w 1850. Na fasadzie budynku umieszczono płaskorzeźbę przedstawiającą złotego słonia. W 1932 Tadeusz Oświecimski założył na parterze kamienicy aptekę, która od godła domu nazywana była "Apteką pod Złotym Słoniem"<ref name=kp>[http://krakow-przewodnik.com.pl/uliczkami-i-placami/ulica-grodzka/ Ulica Grodzka – Przewodnik Kraków]</ref>. W 1950 kamienica została przejęta na własność miasta. Mieścił się w niej Wydział Kultury [[Urząd Miasta Krakowa|Urzędu Miasta Krakowa]]. W 2018 została decyzją sądu przekazana Fundacji im. Jana i Tadeusza Oświecimskich, założonej przez ostatnią spadkobierczynię przedwojennych właścicieli<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.fakt.pl/wydarzenia/polska/krakow/krakow-stracil-kamienice-w-centrum-miasta-przejela-ja-tajemnicza-fundacja/ry77vh9 | tytuł = ''Kraków stracił kamienicę w centrum miasta. Przejęła ją tajemnicza fundacja'' | opublikowany = fakt.pl | data dostępu = 2018-04-26}}</ref>.

[[Plik:KamienicaPodZłotymSłoniem-Godło-POL, Kraków.jpg|center|250px|thumb|Godło domu, znajdujące się od strony [[Plac Wszystkich Świętych w Krakowie|Placu Wszystkich Świętych]]]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Ulica Grodzka w Krakowie}}

[[Kategoria:Zabytkowe kamienice przy ulicy Grodzkiej w Krakowie]]
[[Kategoria:Obiekty w Krakowie wpisane do gminnej ewidencji zabytków]]
[[Kategoria:Dzielnica I Stare Miasto]]

title: Kamienica Pod Złotym Słoniem

Państwo: Polska

Województwo: małopolskie

Miejscowość: Kraków

Adres: ul. Grodzka 17 · pl. Wszystkich Świętych 11