text:
# (2912) Lapalma
(2912) Lapalma (1942 DM) – planetoida z pasa głównego asteroid okrążająca Słońce w ciągu 3,47 lat w średniej odległości 2,29 j.a. Odkryta 18 lutego 1942 roku.

title: (2912) Lapalma

wikitext:
{{Planetoida infobox
 |       numer = 2912
 |       nazwa = Lapalma
 |  oznaczenie =
 |     zdjęcie =
 |        opis =
 |    odkrywca = [[Liisi Oterma]]
 |       dzień = 18 lutego
 |         rok = 1942
 |występowanie =
 |       epoka =
 |wielka_półoś = 2,2894
 |    mimośród = 0,0702
 |  peryhelium = 2,1285
 |    aphelium = 2,4503
 |         lat = 3
 |         dni = 170
 |      godzin = 7
 |    prędkość = 19,68
 |  nachylenie = 7,27
 |    średnica =
 |        masa =
 |     gęstość =
 |okres_obrotu =
 |      albedo =
 |     jasność = 12,7
 |         typ =
 |    satelity =
}}
'''(2912) Lapalma (1942 DM)''' – [[planetoida]] z [[pas planetoid|pasa głównego asteroid]] okrążająca [[Słońce]] w ciągu 3,47 lat w średniej odległości 2,29 [[jednostka astronomiczna|j.a.]] Odkryta [[18 lutego]] [[1942]] roku.

== Zobacz też ==
* [[lista planetoid 2001–3000]]
* [[lista planetoid]]

== Linki zewnętrzne ==
* {{JPL|2912}}
* {{JPLorb|2912}}
* {{MPC|2912}}

{{DEFAULTSORT:Lapalma}}

[[Kategoria:Planetoidy pasa głównego]]
[[Kategoria:Nazwane planetoidy]]
[[Kategoria:Obiekty astronomiczne odkryte w 1942]]

title: (2912) Lapalma

Odkrywca: Liisi Oterma

Data odkrycia: 18 lutego 1942

Okres obiegu · wokół Słońca: 3 lata 170 dni 7 godzin


text:
# Żelechlin (województwo łódzkie)
Żelechlin – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Żelechlinek.
Do 1953 roku istniała gmina Żelechlin. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa piotrkowskiego.

wikiname: plwiki

title: Żelechlin (województwo łódzkie)

in_language: pl

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Żelechlin
 |rodzaj miejscowości    = wieś
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = łódzkie
 |powiat                 = [[Powiat tomaszowski (województwo łódzkie)|tomaszowski]]
 |gmina                  = [[Żelechlinek (gmina)|Żelechlinek]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               =
 |liczba ludności        =
 |rok                    =
 |strefa numeracyjna     = 44
 |kod pocztowy           = 97-226<ref>{{Poczta Polska|2022-10|s=1644}}</ref>
 |tablice rejestracyjne  = ETM
 |SIMC                   = 0558682
 |kod mapy               = Żelechlinek (gmina)
 |współrzędne            = 51°42'26"N 20°00'34"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|163586|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Żelechlin''' – [[wieś]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo łódzkie|województwie łódzkim]], w [[Powiat tomaszowski (województwo łódzkie)|powiecie tomaszowskim]], w [[Żelechlinek (gmina)|gminie Żelechlinek]].

Do [[1953]] roku istniała [[Żelechlin (gmina)|gmina Żelechlin]]. [[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] miejscowość należała administracyjnie do [[województwo piotrkowskie|województwa piotrkowskiego]].

== Zobacz też ==
* [[Żelechlin]], [[Żelechlinek]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Gmina Żelechlinek}}

[[Kategoria:Żelechlinek (gmina)]]

title: Żelechlin

Państwo: Polska

Województwo: łódzkie

Powiat: tomaszowski

Gmina: Żelechlinek

Tablice rejestracyjne: ETM


text:
# Blizzard of Ozz
Blizzard of Ozz – debiutancki solowy album Ozzy’ego Osbourne’a, wydany 20 września 1980 roku. Jest to pierwszy solowy album Osbourne’a i jeden z dwóch studyjnych albumów przed śmiercią gitarzysty Randy’ego Rhoadsa w marcu 1982. Jako single z płyty zostały wydane utwory „Crazy Train” oraz „Mr. Crowley”.
W roku 2002 dokonano reedycji albumu, dodając utwór „You Lookin' At Me Lookin' At You” (w późniejszych wydaniach zmieniając nieco pisownię tytułu na „You Looking At Me, Looking At You”). W wyników sądowych sporów o tantiemy pomiędzy Osbourne'em a byłymi członkami jego zespołu oryginalne partie basu i perkusji zastąpiono nowymi ścieżkami nagranymi przez muzyków wówczas z nim współpracujących, Roberta Trujillo i Mike'a Bordina, co wywołało niezadowolenie fanów wokalisty. Podczas kolejnego rozszerzenia albumu w 2011 roku (dodano do listy utworów nowy miks piosenki „Goodbye To Romance” oraz 70-sekundowy fragment gry na gitarze w wykonaniu Rhoadsa) przywrócono płycie pierwotne brzmienie sekcji rytmicznej.

## Kontrowersje
Utwór „Suicide Solution” był wielokrotnie krytykowany za tekst, który miałby rzekomo zachęcać do popełnienia samobójstwa, i był uznawany za główną przyczynę odebrania sobie życia przez Johna McColluma, czternastoletniego fana Ozzy'ego, który zastrzelił się słuchając tej piosenki. Stało się to w październiku 1984 roku. Rodzice chłopca oskarżyli Osbourne'a oraz CBS Records za „zachęcanie do samo-destrukcyjnego zachowania” młodych osób, które są szczególnie wrażliwe na takie niebezpieczne wpływy. W swojej obronie, Osbourne powiedział, iż utwór ten tak naprawdę mówi o przedwczesnej śmierci wokalisty AC/DC, Bona Scotta, który zginął dusząc się swoimi własnymi wymiocinami po alkoholowej libacji zaledwie na kilka miesięcy przed wydaniem „Blizzard of Ozz”. Basista Bob Daisley zaprzeczył jednak temu, tłumacząc że piosenkę napisał na temat uzależnienia samego Osbourne'a od alkoholu i narkotyków.

## Lista utworów
Źródło.
1. „I Don't Know” - 5:11
2. „Crazy Train” - 4:49
3. „Goodbye To Romance” - 5:32
4. „Dee” - 0:50
5. „Suicide Solution” - 4:17
6. „Mr. Crowley” - 4:55
7. „No Bone Movies” - 3:53
8. „Revelation (Mother Earth)” - 6:10
9. „Steal Away (The Night)” - 3:28
10. „You Lookin' At Me Lookin' At You” - 4:19 (utwór dodany przy reedycji albumu w 2002 roku)

## Twórcy
1. Ozzy Osbourne - wokal
2. Randy Rhoads - gitara
3. Bob Daisley - gitara basowa
4. Lee Kerslake - perkusja
5. gościnnie: Don Airey - instrumenty klawiszowe

title: Blizzard of Ozz

wikitext:
{{Album muzyczny infobox
 |rodzaj albumu             = studyjny
 |tytuł                     = Blizzard of Ozz
 |okładka                   =
 |wykonawca                 = [[Ozzy Osbourne]]
 |wydany                    = [[20 września]] [[1980]]
 |nagrywany                 = od [[22 marca]] do [[19 kwietnia]] [[1980]]
 |gatunek                   = [[heavy metal]]
 |długość                   = 39:35
 |wytwórnia                 = Jet Records
 |producent                 = [[Ozzy Osbourne]]
 |oceny                     = * [[Album of the Year (magazyn)|Album of the Year]] 72/100<ref>{{cytuj stronę |url = https://www.albumoftheyear.org/album/18392-ozzy-osbourne-blizzard-of-ozz.php |tytuł = Ozzy Osbourne – Blizzard of Ozz |autor = Album of the Year |opublikowany = [[Album of the Year (magazyn)|Album of the Year]] |język = en |data dostępu = 2025-08-20}}</ref>
* [[AllMusic]] {{ocena|5|4.5}}<ref>{{cytuj stronę |url = https://www.allmusic.com/album/blizzard-of-ozz-mw0000195174 |tytuł = Blizzard of Ozz – Ozzy Osbourne |autor = Steve Huey |opublikowany = [[AllMusic]] |język = en |data dostępu = 2025-08-20}}</ref>
* [[laut.de]] {{ocena|5|5}}<ref>{{cytuj stronę |url = https://laut.de/Ozzy-Osbourne/Alben/Blizzard-Of-Ozz-19933 |tytuł = Ozzy Osbourne – Blizzard Of Ozz |autor = Gil Bieler |opublikowany = [[laut.de]] |język = de |data dostępu = 2025-08-20}}</ref>
* [[The Rolling Stone Album Guide|The New Rolling Stone Record Guide]] {{ocena|5|2}}<ref>{{Cytuj książkę |nazwisko = Marsh |imię = (red.) Dave |nazwisko2 = Swenson |imię2 = (red.) John|tytuł = The New Rolling Stone Record Guide – Ozzy Osbourne |url = https://archive.org/details/newrollingstoner00mars/page/372/mode/1up?view=theater |wydanie = |wydawca = Random House |miejsce = New York |data = |rok = 1983 |strony = 372 |id = |isbn = 0-394-72107-1 |oclc = |lccn = |cytat = |język = en}}</ref>
 |rok wydania               = 1980
 |poprzedni album           =
 |rok poprzedniego albumu   =
 |następny album            = [[Diary of a Madman]]
 |rok następnego albumu     = 1981
 |1. singel                 = [[Crazy Train]]
 |data 1. singla            = 20 września 1980
 |2. singel                 = [[Mr. Crowley]]
 |data 2. singla            = listopad 1980
}}
'''Blizzard of Ozz''' – debiutancki solowy album [[Ozzy Osbourne|Ozzy’ego Osbourne’a]], wydany [[20 września]] [[1980 w muzyce|1980]] roku<ref>{{cytuj stronę | url = https://loudwire.com/ozzy-osbourne-blizzard-of-ozz-anniversary/ | tytuł = 42 YEARS AGO: OZZY OSBOURNE COMES BACK TO LIFE WITH ‘BLIZZARD OF OZZ’ | autor = Jon Wiederhorn | opublikowany = loudwire.com | praca = | data = 2022-09-20 | język = en | data dostępu = 2023-01-10}}</ref>. Jest to pierwszy solowy album Osbourne’a i jeden z dwóch studyjnych albumów przed śmiercią gitarzysty [[Randy Rhoads|Randy’ego Rhoadsa]] w marcu 1982. Jako single z płyty zostały wydane utwory „[[Crazy Train]]” oraz „[[Mr. Crowley]]”.

W roku 2002 dokonano reedycji albumu, dodając utwór „You Lookin' At Me Lookin' At You” (w późniejszych wydaniach zmieniając nieco pisownię tytułu na „You Looking At Me, Looking At You”). W wyników sądowych sporów o tantiemy pomiędzy Osbourne'em a byłymi członkami jego zespołu oryginalne partie basu i perkusji zastąpiono nowymi ścieżkami nagranymi przez muzyków wówczas z nim współpracujących, [[Robert Trujillo|Roberta Trujillo]] i [[Mike Bordin|Mike'a Bordina]], co wywołało niezadowolenie fanów wokalisty. Podczas kolejnego rozszerzenia albumu w 2011 roku (dodano do listy utworów nowy miks piosenki „Goodbye To Romance” oraz 70-sekundowy fragment gry na gitarze w wykonaniu Rhoadsa) przywrócono płycie pierwotne brzmienie sekcji rytmicznej.

== Kontrowersje ==
Utwór „Suicide Solution” był wielokrotnie krytykowany za tekst, który miałby rzekomo zachęcać do popełnienia [[samobójstwo|samobójstwa]], i był uznawany za główną przyczynę odebrania sobie życia przez Johna McColluma, czternastoletniego fana Ozzy'ego, który zastrzelił się słuchając tej piosenki. Stało się to w październiku 1984 roku. Rodzice chłopca oskarżyli Osbourne'a oraz CBS Records za „zachęcanie do samo-destrukcyjnego zachowania” młodych osób, które są szczególnie wrażliwe na takie niebezpieczne wpływy. W swojej obronie, Osbourne powiedział, iż utwór ten tak naprawdę mówi o przedwczesnej śmierci wokalisty [[AC/DC]], [[Bon Scott|Bona Scotta]], który zginął dusząc się swoimi własnymi wymiocinami po alkoholowej libacji zaledwie na kilka miesięcy przed wydaniem „Blizzard of Ozz”. Basista Bob Daisley zaprzeczył jednak temu, tłumacząc że piosenkę napisał na temat uzależnienia samego Osbourne'a od alkoholu i narkotyków.

== Lista utworów ==
Źródło<ref>{{Cytuj | url=http://ozzy.rockmetal.art.pl/ozzyplyty/studyjne/plyta1.html | tytuł=Wszystko o Ozzy'm Osbournie<!-- Tytuł wygenerowany przez bota --> | opublikowany=ozzy.rockmetal.art.pl | data dostępu=2017-11-22 | archiwum=https://web.archive.org/web/20111011004916/http://ozzy.rockmetal.art.pl/ozzyplyty/studyjne/plyta1.html | zarchiwizowano=2011-10-11 }}</ref>.
# „I Don't Know” - 5:11
# „[[Crazy Train]]” - 4:49
# „Goodbye To Romance” - 5:32
# „Dee” - 0:50
# „[[Suicide Solution]]” - 4:17
# „[[Mr. Crowley]]” - 4:55
# „No Bone Movies” - 3:53
# „Revelation (Mother Earth)” - 6:10
# „Steal Away (The Night)” - 3:28
# „You Lookin' At Me Lookin' At You” - 4:19 (utwór dodany przy reedycji albumu w 2002 roku)

== Twórcy ==
# [[Ozzy Osbourne]] - [[śpiew|wokal]]
# [[Randy Rhoads]] - [[gitara]]
# [[Bob Daisley]] - [[gitara basowa]]
# [[Lee Kerslake]] - [[perkusja]]
# gościnnie: [[Don Airey]] - instrumenty klawiszowe

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Ozzy Osbourne}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Albumy Ozzy’ego Osbourne’a]]
[[Kategoria:Albumy muzyczne wydane w roku 1980]]
[[Kategoria:Albumy Jet Records]]

title: Blizzard of Ozz

Wydany: 20 września 1980

Nagrywany: od 22 marca do 19 kwietnia 1980

Gatunek: heavy metal

Wydawnictwo: Jet Records

Producent: Ozzy Osbourne

Blizzard of Ozz · (1980) · Diary of a Madman · (1981)


text:
# Marian von Reinhard
Marian Fiodorowicz von Reinhard, ros. Мариан Федорович фон Рейнгард (ur. 5 września 1881 w Wiłkomierzu w guberni kowieńskiej, zm. 16 czerwca 1976 pod Buenos Aires) – rosyjski, a następnie litewski wojskowy (pułkownik), wykładowca wojenny.
W 1899 r. ukończył Połocki Korpus Kadetówu, zaś w 1902 r. Michajłowską Szkołę Atylerii. Służył w lejbgwardii jednego z dywizjonów artylerii. W 1909 r. awansował do stopnia sztabskapitana. W 1910 r. ukończył Michajłowską Akademię Artylerii, zaś w 1914 r. Nikołajewską Akademię Sztabu Generalnego.
Brał udział w I wojnie światowej. Służył w lejbgwardii Strzeleckiej Brygady Artylerii. W listopadzie 1914 r. mianowano go kapitanem, zaś w grudniu 1915 r. pułkownikiem. W 1916 r. prawdopodobnie w charakterze agenta wojskowego został skierowany do Włoch, gdzie przebywał do 1922 r. Następnie zamieszkał na Litwie. Wstąpił do armii litewskiej, zostając specjalistą wojskowym w zarządzie wojskowo-szkoleniowym Sztabu Generalnego. W 1929 r. ukończył wyższe kursy oficerskie, po czym objął funkcję inspektora oddziału ogólnego Sztabu Generalnego. Jednocześnie wykładał matematykę, topometrię, chemię bojową itp. na wyższych kursach oficerskich. Był autorem konspektów szkoleniowych pt. „Tieorija wierojatnostiej i jejo primienienije w art. strielbach” i „Nieorganiczeskaja chimia i wwiedienije w organiczeskuju chimiju”. W 1931 r. uzyskał tytuł wojskowego inżyniera – technologa.
W 1933 r. odszedł do rezerwy. Po zakończeniu II wojny światowej przebywał 3 miesiące w obozie dla uchodźców cywilnych, po czym przybył do Włoch. W 1948 r. wyemigrował do Argentyny, gdzie pracował jako inżynier.

title: Marian von Reinhard

wikitext:
{{Żołnierz infobox
 |imię i nazwisko     = Marian von Reinhard
 |pełne imię i nazwisko = Marian Fiodorowicz von Reinhard
 |imię i nazwisko org = {{k|ru|Мариан Федорович фон Рейнгард}}
 |pseudonim           =
 |rodzaj wojsk        = lądowe
 |zwycięstwa          =
 |grafika             =
 |opis grafiki        =
 |stopień grafika     =
 |stopień             =
 |data urodzenia      = {{data|1881-09-05|linkuj=nie}}
 |miejsce urodzenia   = [[Wiłkomierz]]
 |data śmierci        = 16 czerwca 1976
 |miejsce śmierci     = pod [[Buenos Aires]]
 |lata służby         =
 |siły zbrojne        = [[Plik:Coat of Arms of Russian Empire.svg|20px]] [[Armia Imperium Rosyjskiego]]
 |jednostki           =
 |stanowiska          =
 |wojny i bitwy       = [[I wojna światowa]]
 |późniejsza praca    =
 |odznaczenia         =
 |commons             =
 |wikicytaty          =
}}
'''Marian Fiodorowicz von Reinhard''', [[język rosyjski|ros.]] Мариан Федорович фон Рейнгард (ur. [[5 września]] [[1881]] w [[Wiłkomierz]]u w guberni kowieńskiej, zm. [[16 czerwca]] [[1976]] pod [[Buenos Aires]]) – rosyjski, a następnie litewski wojskowy ([[pułkownik]]), wykładowca wojenny.

W 1899 r. ukończył [[Połocki Korpus Kadetów]]u, zaś w 1902 r. [[Michajłowska Szkoła Artylerii|Michajłowską Szkołę Atylerii]]. Służył w lejbgwardii jednego z dywizjonów artylerii. W 1909 r. awansował do stopnia sztabskapitana. W 1910 r. ukończył [[Michajłowska Akademia Artylerii|Michajłowską Akademię Artylerii]], zaś w 1914 r. [[Nikołajewska Akademia Sztabu Generalnego|Nikołajewską Akademię Sztabu Generalnego]].

Brał udział w [[I wojna światowa|I wojnie światowej]]. Służył w lejbgwardii Strzeleckiej Brygady Artylerii. W listopadzie 1914 r. mianowano go kapitanem, zaś w grudniu 1915 r. pułkownikiem. W 1916 r. prawdopodobnie w charakterze agenta wojskowego został skierowany do [[Włochy|Włoch]], gdzie przebywał do 1922 r. Następnie zamieszkał na [[Litwa|Litwie]]. Wstąpił do armii litewskiej, zostając specjalistą wojskowym w zarządzie wojskowo-szkoleniowym Sztabu Generalnego. W 1929 r. ukończył wyższe kursy oficerskie, po czym objął funkcję inspektora oddziału ogólnego Sztabu Generalnego. Jednocześnie wykładał matematykę, topometrię, chemię bojową itp. na wyższych kursach oficerskich. Był autorem konspektów szkoleniowych pt. „Tieorija wierojatnostiej i jejo primienienije w art. strielbach” i „Nieorganiczeskaja chimia i wwiedienije w organiczeskuju chimiju”. W 1931 r. uzyskał tytuł wojskowego inżyniera – technologa.

W 1933 r. odszedł do rezerwy. Po zakończeniu [[II wojna światowa|II wojny światowej]] przebywał 3 miesiące w obozie dla uchodźców cywilnych, po czym przybył do Włoch. W 1948 r. wyemigrował do [[Argentyna|Argentyny]], gdzie pracował jako inżynier.

== Bibliografia ==
* Siergiej W. Wołkow, Офицеры российской гвардии, 2002

== Linki zewnętrzne ==
* [https://archive.is/20130417072222/http://www.maxknow.ru/images/upload/articles60/411.htm Biografia Mariana F. von Reinharda (jęz. rosyjski)]
* [http://www.grwar.ru/persons/persons.html?id=2125 Kolejna biografia Mariana F. von Reinharda (jęz. rosyjski)]

{{SORTUJ:Reinhard von, Marian}}
[[Kategoria:Absolwenci Nikołajewskiej Akademii Sztabu Generalnego]]
[[Kategoria:Litewscy wojskowi]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Wiłkomierzu]]
[[Kategoria:Oficerowie Imperium Rosyjskiego]]
[[Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Imperium Rosyjskie)]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1881]]
[[Kategoria:Zmarli w 1976]]
[[Kategoria:Absolwenci Połockiego Korpusu Kadetów]]
[[Kategoria:Absolwenci Michajłowskiej Szkoły Artylerii]]
[[Kategoria:Absolwenci Michajłowskiej Akademii Artylerii]]

title: Marian von ReinhardМариан Федорович фон Рейнгард

Pełne imię i nazwisko: Marian Fiodorowicz von Reinhard

Data i miejsce urodzenia: 24 sierpnia?/5 września 1881 · Wiłkomierz

Data i miejsce śmierci: 16 czerwca 1976 · pod Buenos Aires

Siły zbrojne: Armia Imperium Rosyjskiego

Główne wojny i bitwy: I wojna światowa


text:
# Brzozówka (powiat rawski)
Brzozówka – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie rawskim, w gminie Cielądz.
W latach 1975–1998 wieś należała administracyjnie do województwa skierniewickiego.

## Historia
Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie rawskim ziemi rawskiej województwa rawskiego.
Brzozówka była gniazdem rodu Brzozowskich herbu Lubicz; dwór w Brzozówce wymienia akt erekcyjny parafii w Sierzchowach z roku 1394. Łukasz Brzozowski był dwukrotnie posłem Ziemi Rawskiej: w 1569 roku na Sejm Unijny w Lublinie – od 10 stycznia do 12 sierpnia, wraz z Bronisławem Grabią z Grabic, gdzie podpisał unię Polski z Litwą, a następnie w roku 1570 na Sejm w Warszawie, wraz z Janem Gostomskim. Historia Brzozówki w wieku XVIII jest trudna do prześledzenia z uwagi na zniszczenie akt grodzkich i ziemskich rawskich w 1944 r. Wiadomo ze panem brzozowskim w 1742 roku był Jacek Bębnowski herbu Odrowąż, cześnik rawski, ożeniony z Anną Nieborowską, córką Wacława Nieborowskiego, herbu Prawdzic, dziedzica Sierzchów, zmarłego około roku 1740, po którym dobra przejął jego zięć, Jacek Bębnowski. W 1752 roku Brzozówkę wziął od niego w dzierżawę w 1752 roku Łukasz Moraczewski herbu Cholewa, cześnik łęczycki, który kupił ją w 1758 roku wraz z częścią wsi Parolice (do 1945 roku Brzozówka i Parolice stanowiły jeden majątek i numer hipoteczny). Druga żona Łukasza Moraczewskiego, Józefa-Teresa Stępowska po śmierci męża sprzedała dobra Tadeuszowi Bliżeńskiemu, który sprzedał je z kolei 29 lipca 1803 roku Piotrowi Bagniewskiemu herbu Bawola Głowa, dziedzicowi Sierzchów. Od tej chwili aż do konfiskaty majątku przez komunistów w 1945 roku dobra pozostały w rękach rodziny. Żoną Piotra Bagniewskiego była Katarzyna Święcicka. Bagniewski był ponadto właścicielem Małej Wsi i innych. Inwentarz spisany w Rawie mazowieckiej 26 lutego 1810 roku po zgonie Piotra Bagniewskiego tak opisuje dwór w Brzozówce:
"Dwór bardzo stary z drzewa nie podmurowany pod gontem. Po jednej stronie pokojów 3, okien 5, po drugiej stronie izba czeladna o 1 oknie, do tego dworu przystawiona izba z alkierzem o 2 oknach. Kominy są, i piece murowane. Chlewy, obory, owczarnia, stodoły, spichrz, browarek, karczma drewniana. Sad z drzewami starymi, naprzeciw dworu sadzawka, zarośnięta, włościan 6..."
W 1812 roku posesorem dzierżawnym dóbr brzozowskich był Feliks Kurzewski, syn Józefa, z tytułu długu u Katarzyny Bagniewskiej.Drugim mężem Katarzyny ze Święcickich Bagniewskiej był Jakub Pikarski herbu Półkozic, poseł Ziemi Rawskiej na Sejm Księstwa Warszawskiego i sędzia pokoju w Rawie, dziedzic na Małym Rylsku, Zuskach i Woli Strońskiej. 28 marca 1833 roku we dworze w Walach dokonano podziału dóbr po Piotrze Bagniewskim: syn Ludwik Napoleon Bagniewski otrzymał Sierzchowy, jego brat Dionizy Małą Wieś, a siostra Monika Bagniewska Brzozówkę. Wyszła ona za Mikołaja Colonna Walewskiego, pułkownika artylerii Wojsk Polskich, dziedzica na Sołku i Walach pod Chociwiem. Zmarł on 18 grudnia 1825 roku. Drugim jej mężem był Kazimierz Bogatko herbu Pomian, dziedzic dóbr Czerwonki, Podkonice, Bieliny i innych, ślub zawarto po spisaniu intercyzy w Sierzchowach 8 sierpnia 1829 roku. Bogatko wziął w posagu Wale i Brzozówkę, zmarł 30 czerwca 1832 roku w Walach. Trzecim mężem Moniki z Bagniewskich był Walery Kurzewski herbu Topacz, dziedzic dóbr Czerwonki, syn Antoniego i Zofii z Boskich. W 1838 roku kupił on w Warszawie od swej przyszłej żony za 42 tysiące złotych Brzozówkę, której właścicielem był następnie jego syn, Tadeusz. Monika z Bagniewskich primo voto Colonna Walewska, 2.v. Bogatkowa, 3.v. Kurzewska zmarła w Brzozówce 8 marca 1866 roku.
W 1867 roku aktami z dnia 27 i 29 czerwca Walery Kurzewski odpisał dla rolników z tytułu serwitutów 287 mórg i 25 prętów. 28 maja 1889 roku aktem w Rawie Tadeusz Kurzewski sprzedał dobra Brzozówka Bolesławowi Iwickiemu z Sakaniec na Litwie, który ożenił się z Barbarą Bogatko, wnuczką Moniki z Bagniewskich.
W Brzozówce do lat 70. XX wieku znajdował się klasycystyczny dwór, zbudowany przez Kurzewskich herbu Topacz. Majątek Brzozówka należał od 28 maja 1889 roku do Bolesława Iwickiego herbu Paprzyca (27 października 1864 – 9 sierpnia 1931) (syna Roberta Iwickiego h. Paprzyca (1820–1885) z Sakaniec, parafia Daugi, na Ziemi Trockiej i Stefanii z Dunin-Możeyków herbu Łabędź (1840–1903)), ichtiologa, absolwenta Akademii Rolniczej w Dublanach pod Lwowem, a następnie do jego potomstwa. W majątku tym Bolesław Iwicki prowadził m.in. wzorowe gospodarstwo rybne, które zniszczono po przejęciu go na cele reformy rolnej.
Żoną Bolesława Iwickiego była Barbara Józefina Bogatko herbu Pomian (27 listopada 1870 – 2 stycznia 1952), córka Jana Prota Bogatko (1830–1905) i Emilii z Łuszczewskich herbu Korczak (1839–1906). Wychowana w patriotycznej rodzinie Barbara Iwicka prowadziła wśród dzieci chłopskich ożywioną działalność oświatową, prowadząc ochronkę i nauczając historii i języka polskiego, dzięki czemu we wsi nie było analfabetyzmu. Po I wojnie światowej Iwicki patronował odbudowie ze zniszczeń wojennych kolateralnego kościoła parafialnego w Sierzchowach. W Brzozówce urodziło się  ośmioro jego dzieci. Byli to m.in. synowie: najstarszy Robert Bolesław (2 maja 1892 – 17 października 1947), ofiara zbrodni katyńskiej ppor. rezerwy Kazimierz (14 czerwca 1897-kwiecień 1940) i jako siódmy z rodzeństwa Feliks (22 sierpnia 1900 – 24 stycznia 1984), absolwent Gimnazjum im. św. Stanisława Kostki w Warszawie, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, absolwent wydziału lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego, lekarz, współzałożyciel warszawskiego klubu sportowego Skra.

title: Brzozówka (powiat rawski)

wikitext:
{{Inne znaczenia|2=[[Brzozówka|Brzozówka w innych znaczeniach tej nazwy]]}}
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Brzozówka
 |rodzaj miejscowości    = wieś
 |zdjęcie                = Dwór w Brzozówce przed rokiem 1905.jpg
 |opis zdjęcia           = Dwór Iwickich w Brzozówce przed 1905 rokiem
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = łódzkie
 |powiat                 = [[Powiat rawski|rawski]]
 |gmina                  = [[Cielądz (gmina)|Cielądz]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               =
 |liczba ludności        = 173<ref>{{Cytuj |url=https://bdl.stat.gov.pl/bdl/metadane/cechy/4182 |tytuł=NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych |data=2022-09-19 |data dostępu=2022-10-04 |opublikowany=Bank Danych Lokalnych GUS}}</ref>
 |rok                    = 2022
 |strefa numeracyjna     = 46
 |kod pocztowy           = 96-214{{r|poczta}}
 |tablice rejestracyjne  = ERW
 |SIMC                   = 0726270
 |kod mapy               = Cielądz (gmina)
 |współrzędne            = 51°41'29"N 20°18'37"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|11804|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                = Category:Brzozówka (powiat rawski)
 |www                    =
}}
'''Brzozówka''' – [[wieś]] w [[Polska|Polsce]], położona w [[województwo łódzkie|województwie łódzkim]], w [[powiat rawski|powiecie rawskim]], w [[Cielądz (gmina)|gminie Cielądz]]{{r|R2013|teryt}}.

[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] wieś należała administracyjnie do [[województwo skierniewickie|województwa skierniewickiego]].

== Historia ==
Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie rawskim [[ziemia rawska|ziemi rawskiej]] [[Województwo rawskie|województwa rawskiego]]<ref>Corona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego</ref>.

Brzozówka była gniazdem rodu Brzozowskich herbu [[Lubicz (herb szlachecki)|Lubicz]]; dwór w Brzozówce wymienia akt erekcyjny parafii w [[Sierzchowy|Sierzchowach]] z roku 1394. Łukasz Brzozowski był dwukrotnie posłem Ziemi Rawskiej: w 1569 roku na Sejm Unijny w Lublinie – od 10 stycznia do 12 sierpnia, wraz z Bronisławem Grabią z Grabic, gdzie podpisał unię Polski z Litwą, a następnie w roku 1570 na Sejm w Warszawie, wraz z Janem Gostomskim. Historia Brzozówki w wieku XVIII jest trudna do prześledzenia z uwagi na zniszczenie akt grodzkich i ziemskich rawskich w 1944 r. Wiadomo ze panem brzozowskim w 1742 roku był Jacek Bębnowski herbu [[Odrowąż (herb szlachecki)|Odrowąż]], cześnik rawski, ożeniony z Anną Nieborowską, córką Wacława Nieborowskiego, herbu [[Prawdzic (herb szlachecki)|Prawdzic]], dziedzica Sierzchów, zmarłego około roku 1740, po którym dobra przejął jego zięć, Jacek Bębnowski. W 1752 roku Brzozówkę wziął od niego w dzierżawę w 1752 roku Łukasz Moraczewski herbu [[Cholewa (herb szlachecki)|Cholewa]], cześnik łęczycki, który kupił ją w 1758 roku wraz z częścią wsi Parolice (do 1945 roku Brzozówka i Parolice stanowiły jeden majątek i numer hipoteczny). Druga żona Łukasza Moraczewskiego, Józefa-Teresa Stępowska po śmierci męża sprzedała dobra Tadeuszowi Bliżeńskiemu, który sprzedał je z kolei 29 lipca 1803 roku Piotrowi Bagniewskiemu herbu [[Bawola Głowa]], dziedzicowi Sierzchów. Od tej chwili aż do konfiskaty majątku przez komunistów w 1945 roku dobra pozostały w rękach rodziny. Żoną Piotra Bagniewskiego była Katarzyna Święcicka. Bagniewski był ponadto właścicielem Małej Wsi i innych. Inwentarz spisany w Rawie mazowieckiej 26 lutego 1810 roku po zgonie Piotra Bagniewskiego tak opisuje dwór w Brzozówce:

: ''"Dwór bardzo stary z drzewa nie podmurowany pod gontem. Po jednej stronie pokojów 3, okien 5, po drugiej stronie izba czeladna o 1 oknie, do tego dworu przystawiona izba z alkierzem o 2 oknach. Kominy są, i piece murowane. Chlewy, obory, owczarnia, stodoły, spichrz, browarek, karczma drewniana. Sad z drzewami starymi, naprzeciw dworu sadzawka, zarośnięta, włościan 6..."''

W 1812 roku posesorem dzierżawnym dóbr brzozowskich był Feliks Kurzewski, syn Józefa, z tytułu długu u Katarzyny Bagniewskiej.Drugim mężem Katarzyny ze Święcickich Bagniewskiej był Jakub Pikarski herbu [[Półkozic]], poseł Ziemi Rawskiej na Sejm [[Księstwo Warszawskie|Księstwa Warszawskiego]] i sędzia pokoju w Rawie, dziedzic na Małym Rylsku, Zuskach i Woli Strońskiej. 28 marca 1833 roku we dworze w [[Wale (województwo łódzkie)|Walach]] dokonano podziału dóbr po Piotrze Bagniewskim: syn Ludwik Napoleon Bagniewski otrzymał Sierzchowy, jego brat Dionizy Małą Wieś, a siostra Monika Bagniewska Brzozówkę. Wyszła ona za Mikołaja Colonna Walewskiego, pułkownika artylerii Wojsk Polskich, dziedzica na Sołku i Walach pod Chociwiem. Zmarł on 18 grudnia 1825 roku. Drugim jej mężem był Kazimierz Bogatko herbu [[Pomian (herb szlachecki)|Pomian]], dziedzic dóbr Czerwonki, Podkonice, Bieliny i innych, ślub zawarto po spisaniu [[Umowa majątkowa małżeńska|intercyzy]] w Sierzchowach 8 sierpnia 1829 roku. Bogatko wziął w posagu Wale i Brzozówkę, zmarł 30 czerwca 1832 roku w Walach. Trzecim mężem Moniki z Bagniewskich był Walery Kurzewski herbu [[Topacz (herb szlachecki)|Topacz]], dziedzic dóbr Czerwonki, syn Antoniego i Zofii z Boskich. W 1838 roku kupił on w Warszawie od swej przyszłej żony za 42 tysiące złotych Brzozówkę, której właścicielem był następnie jego syn, Tadeusz. Monika z Bagniewskich primo voto Colonna Walewska, 2.v. Bogatkowa, 3.v. Kurzewska zmarła w Brzozówce 8 marca 1866 roku.

W 1867 roku aktami z dnia 27 i 29 czerwca Walery Kurzewski odpisał dla rolników z tytułu [[serwitut]]ów 287 [[morga|mórg]] i 25 [[pręt (miara)|prętów]]. 28 maja 1889 roku aktem w Rawie Tadeusz Kurzewski sprzedał dobra Brzozówka Bolesławowi Iwickiemu z Sakaniec na Litwie, który ożenił się z Barbarą Bogatko, wnuczką Moniki z Bagniewskich.

W Brzozówce do [[lata 70. XX wieku|lat 70.]] XX wieku znajdował się [[klasycyzm|klasycystyczny]] dwór, zbudowany przez Kurzewskich herbu [[Topacz (herb szlachecki)|Topacz]]. Majątek Brzozówka należał od 28 maja 1889 roku do [[Bolesław Iwicki|Bolesława Iwickiego]] herbu [[Kuszaba (herb szlachecki)|Paprzyca]] (27 października 1864 – 9 sierpnia 1931) (syna Roberta Iwickiego h. Paprzyca (1820–1885) z Sakaniec, parafia Daugi, na Ziemi Trockiej i Stefanii z Dunin-Możeyków herbu [[Łabędź (herb szlachecki)|Łabędź]] (1840–1903)), ichtiologa, absolwenta [[Akademia Rolnicza w Dublanach|Akademii Rolniczej w Dublanach]] pod [[Lwów|Lwowem]], a następnie do jego potomstwa. W majątku tym Bolesław Iwicki prowadził m.in. wzorowe <!-- wzorcowe? -->gospodarstwo rybne, które zniszczono po przejęciu go na cele [[reforma rolna|reformy rolnej]].

Żoną Bolesława Iwickiego była Barbara Józefina Bogatko herbu [[Pomian (herb szlachecki)|Pomian]] (27 listopada 1870 – 2 stycznia 1952), córka Jana Prota Bogatko (1830–1905) i Emilii z Łuszczewskich herbu [[Korczak (herb szlachecki)|Korczak]] (1839–1906). Wychowana w patriotycznej rodzinie Barbara Iwicka prowadziła wśród dzieci chłopskich ożywioną działalność oświatową, prowadząc ochronkę i nauczając historii i języka polskiego, dzięki czemu we wsi nie było analfabetyzmu. Po [[I wojna światowa|I wojnie światowej]] Iwicki patronował odbudowie ze zniszczeń wojennych [[kolator|kolateralnego]] kościoła parafialnego w [[Sierzchowy|Sierzchowach]]. W Brzozówce urodziło się  ośmioro jego dzieci<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.sejm-wielki.pl/b/8.162.48|tytuł=Bolesław Iwicki z Iwiczny h. Kuszaba (Paprzyca)|autor=M.J. Minakowski|opublikowany=Genealogia potomków Sejmu Wielkiego}}</ref>. Byli to m.in. synowie: najstarszy Robert Bolesław (2 maja 1892 – 17 października 1947), ofiara [[zbrodnia katyńska|zbrodni katyńskiej]] ppor. rezerwy Kazimierz (14 czerwca 1897-kwiecień 1940) i jako siódmy z rodzeństwa [[Feliks Iwicki|Feliks]] (22 sierpnia 1900 – 24 stycznia 1984), absolwent [[Gimnazjum im. św. Stanisława Kostki w Warszawie|Gimnazjum im. św. Stanisława Kostki]] w Warszawie, uczestnik [[wojna polsko-bolszewicka|wojny polsko-bolszewickiej]], absolwent wydziału lekarskiego [[Uniwersytet Warszawski|Uniwersytetu Warszawskiego]], lekarz, współzałożyciel warszawskiego klubu sportowego [[RKS Skra Warszawa|Skra]].

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name = R2013>''Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ({{Dziennik Ustaw|2013|200}})</ref>
* <ref name = "teryt">[http://www.stat.gov.pl/broker/access/performSearch.jspa?searchString=&level=miejsc&wojewodztwo=&powiat=&gmina=&miejscowosc=&advanced=true GUS. Rejestr TERYT]</ref>
* <ref name=poczta>{{Poczta Polska|2013|s=99|data dostępu=2020-12-23}}</ref>
}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj|autor = [[Tadeusz Epsztein]];; [[Sławomir Górzyński]]; |tytuł = Spis Ziemian Rzeczypospolitej Polskiej w roku 1930, województwo warszawskie |data = 1991 |isbn = 83-900086-1-0 |miejsce = Warszawa |wydawca = Oficyna Wydawnicza Blitz-Print |oclc = 749153229}}
* Zygmunt Matuszewski, ''Powiat Rawsko Mazowiecki'', Rawa Mazowiecka, 1929
* Wojciech Kawecki,''Gimnazjum i Liceum Męskie Koła Szkolnego im. Św. Stanisława Kostki,'' Warszawa, 2001, {{ISBN|83-88823-05-1}}
* Teki Pałygi, Miejska Biblioteka Publiczna w Rawie

{{Gmina Cielądz}}

[[Kategoria:Cielądz (gmina)]]
[[Kategoria:Wsie szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo rawskie)]]

title: Brzozówka

Powiat: rawski

Gmina: Cielądz

Tablice rejestracyjne: ERW


text:
# Koritna (żupania zagrzebska)
Koritna – wieś w Chorwacji, w żupanii zagrzebskiej, w gminie Dubrava. W 2011 roku liczyła 182 mieszkańców.

title: Koritna (żupania zagrzebska)

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Koritna
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |godło                        =
 |pieczęć                      =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Chorwacja
 |1. jednostka administracyjna = [[Żupania zagrzebska|zagrzebska]]
 |2. jednostka administracyjna = [[gmina Dubrava|Dubrava]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 182{{r|stat}}
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
 |kod mapy                     = żupania zagrzebska
}}
'''Koritna''' – [[wieś]] w [[Chorwacja|Chorwacji]], w [[Żupania zagrzebska|żupanii zagrzebskiej]], w [[gmina Dubrava|gminie Dubrava]]. W 2011 roku liczyła 182 mieszkańców{{r|stat}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="stat">{{Popis 2011|s=116}}</ref>
}}

{{Gmina Dubrava}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w żupanii zagrzebskiej]]

title: Koritna

Państwo: Chorwacja

Żupania: zagrzebska

Gmina: Dubrava


text:
# Natko Nodilo
Natko Nodilo (ur. 31 sierpnia 1834 w Splicie, zm. 21 maja 1912 w Zagrzebiu) – chorwacki polityk, publicysta i historyk.

## Życiorys
W latach 1853–1856 studiował teologię w Zadarze, jednak studiów nie ukończył, zostając pracownikiem liceum w Splicie. W latach 1857–1861 studiował natomiast historię i geografię w Wiedniu.
W latach 1862–1867 był redaktorem zadarskiej gazety Narodni list. Opowiadał się za zjednoczeniem Dalmacji z resztą ziem chorwackich, polemizując z poglądami autonomistów Niccolò Tommasea. Był członkiem partii Narodna stranka u Dalmaciji. Za swoją działalność polityczną był ścigany. W 1867 i 1870 był wybierany do Sejmu Krajowego Dalmacji. Od 1867 roku pracował również jako nauczyciel w zadarskim gimnazjum. W 1874 roku rozpoczął pracę na Uniwersytecie w Zagrzebiu jako wykładowca historii powszechnej. W swoich pracach szczególną uwagę poświęcał wczesnośredniowiecznej historii Chorwatów i Europy Południowo-Wschodniej. W latach 1890–1891 sprawował funkcję rektora. Na naukową emeryturę odszedł w 1901 roku. W 1907 roku został przewodniczącym literackiego Društva hrvatskih književnikak.

## Wybrane prace
- Postanje svjetovne papinske vlasti ili pedeset godina talijanske historije (724–774) (1878)
- Historija srednjega vijeka za narod hrvatski i srpski (I–III, 1898–1905).

title: Natko Nodilo

wikitext:
{{Biogram infobox
 |imię i nazwisko           = Natko Nodilo
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |alt grafiki               =
 |data urodzenia            = 31 sierpnia 1834
 |miejsce urodzenia         = [[Split]]
 |data śmierci              = 21 maja 1912
 |miejsce śmierci           = [[Zagrzeb]]
 |zawód                     = polityk, pisarz, historyk
 |narodowość                = [[Chorwaci|chorwacka]]
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
}}
'''Natko Nodilo''' (ur. 31 sierpnia 1834 w [[Split|Splicie]], zm. 21 maja 1912 w [[Zagrzeb]]iu) – [[Chorwaci|chorwacki]] [[polityka|polityk]], publicysta i historyk{{r|enciklopedija}}.

== Życiorys ==
W latach 1853–1856 studiował teologię w [[Uniwersytet w Zadarze|Zadarze]], jednak studiów nie ukończył, zostając pracownikiem liceum w [[Split|Splicie]]. W latach 1857–1861 studiował natomiast historię i geografię w [[Uniwersytet Wiedeński|Wiedniu]]{{r|enciklopedija}}.

W latach 1862–1867 był redaktorem zadarskiej gazety ''[[Narodni list]]''. Opowiadał się za zjednoczeniem [[Królestwo Dalmacji|Dalmacji]] z resztą ziem chorwackich, polemizując z poglądami autonomistów [[Niccolò Tommaseo|Niccolò Tommasea]]{{r|enciklopedija}}. Był członkiem partii [[Narodna stranka u Dalmaciji]]{{r|partia}}. Za swoją działalność polityczną był ścigany. W 1867 i 1870 był wybierany do [[Sejm Krajowy Dalmacji|Sejmu Krajowego Dalmacji]]. Od 1867 roku pracował również jako nauczyciel w zadarskim gimnazjum. W 1874 roku rozpoczął pracę na [[Uniwersytet w Zagrzebiu|Uniwersytecie w Zagrzebiu]] jako wykładowca historii powszechnej. W swoich pracach szczególną uwagę poświęcał wczesnośredniowiecznej historii [[Chorwaci|Chorwatów]] i Europy Południowo-Wschodniej. W latach 1890–1891 sprawował funkcję rektora. Na naukową emeryturę odszedł w 1901 roku. W 1907 roku został przewodniczącym literackiego ''Društva hrvatskih književnika''k{{r|enciklopedija}}.

== Wybrane prace ==
* ''Postanje svjetovne papinske vlasti ili pedeset godina talijanske historije'' (724–774) (1878)
* ''Historija srednjega vijeka za narod hrvatski i srpski'' (I–III, 1898–1905).

== Przypisy ==
<references>
<ref name="enciklopedija">{{cytuj stronę |url = https://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=43982 |tytuł = Nodilo, Natko – Hrvatska enciklopedija |opublikowany = enciklopedija.hr |język = hr |data dostępu = 2022-10-30}}</ref>
<ref name="partia">{{cytuj stronę |url = https://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=49237 |tytuł = političke stranke – Hrvatska enciklopedija |opublikowany = enciklopedija.hr |język = hr |data dostępu = 2022-10-30}}</ref>
</references>

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Nodilo, Natko}}
[[Kategoria:Chorwaccy politycy]]
[[Kategoria:Chorwaccy publicyści]]
[[Kategoria:Chorwaccy historycy]]
[[Kategoria:Chorwaccy nauczyciele]]
[[Kategoria:Rektorzy Uniwersytetu w Zagrzebiu]]
[[Kategoria:Ludzie związani z Królestwem Dalmacji]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Splicie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1834]]
[[Kategoria:Zmarli w 1912]]
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu w Zadarze]]

title: Natko Nodilo

Data i miejsce urodzenia: 31 sierpnia 1834 · Split

Data i miejsce śmierci: 21 maja 1912 · Zagrzeb

Zawód, zajęcie: polityk, pisarz, historyk

Narodowość: chorwacka


text:
# Picatrix
Picatrix - klasyczny grimoire średniowieczny, jedna z najpopularniejszych i najstarszych ksiąg magicznych. Najprawdopodobniej napisany na przełomie XII i XIII wieku przez pisarza pochodzenia arabskiego, al-Majritiego, jednak jego autorstwo nie jest do końca potwierdzone. Tekst księgi został przetłumaczony na łacinę w 1256 r. przez Alfonsa X Mądrego. Dzieło to wywarło ogromny wpływ na zachodnioeuropejską myśl ezoteryczną i okultystyczną.
Księga ta podzielona jest na cztery części. Pierwsza część poświęcona jest naturze nieba i zjawisk atmosferycznych. Druga część omawia wpływ ośmiu sfer niebiańskich na świat. Trzecia część przedstawia zagadnienia związane z planetami i znakami zodiakalnymi, metody przywoływania duchów planetarnych i inne praktyki magiczne. Ostatnia część opisuje cechy duchów i ich właściwości oraz sposoby przygotowania talizmanów.

title: Picatrix

wikitext:
{{dopracować|źródła=2009-09}}
'''''Picatrix''''' - klasyczny [[grimoire]] średniowieczny, jedna z najpopularniejszych i najstarszych ksiąg [[magia|magicznych]]. Najprawdopodobniej napisany na przełomie [[XII wiek|XII]] i [[XIII wiek|XIII]] wieku przez pisarza pochodzenia arabskiego, [[al-Majriti]]ego, jednak jego autorstwo nie jest do końca potwierdzone. Tekst księgi został przetłumaczony na [[łacina|łacinę]] w [[1256]] r. przez [[Alfons X Mądry|Alfonsa X Mądrego]]. Dzieło to wywarło ogromny wpływ na zachodnioeuropejską myśl ezoteryczną i okultystyczną.

Księga ta podzielona jest na cztery części. Pierwsza część poświęcona jest naturze nieba i zjawisk atmosferycznych. Druga część omawia wpływ ośmiu sfer niebiańskich na świat. Trzecia część przedstawia zagadnienia związane z [[planeta]]mi i znakami [[zodiak]]alnymi, metody przywoływania duchów planetarnych i inne praktyki magiczne. Ostatnia część opisuje cechy [[duch (spirytyzm)|duchów]] i ich właściwości oraz sposoby przygotowania [[talizman]]ów.

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Grymuary]]


text:
# Togetsukyō (Kimi omou)
„Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) – czterdziesty pierwszy singel japońskiej piosenkarki Mai Kuraki, wydany 12 kwietnia 2017 roku. Został wydany w czterech edycjach: regularnej, limitowanej, FC & Musing Edition oraz „Detektyw Conan”. Utwór Muteki na Heart został wykorzystany jako 55 ending (odc. 876~886) anime Detektyw Conan oraz piosenka przewodnia filmu Meitantei Conan: Kara kurenai no love letter. 13 września 2017 roku ukazała się edycja Kyōto-ban (jap. 京都盤).
Singel osiągnął 5 pozycję w rankingu Oricon i pozostał na liście przez 42 tygodnie, sprzedał się w nakładzie 76 305 egzemplarzy i zdobył status platynowej płyty (digital download).

## Lista utworów

### Wersja regularna
| CD | CD                                                                                | CD         | CD               | CD               | CD      |
| Nr | Tytuł utworu                                                                                | Tekst      | Kompozycja       | Aranżacja        | Długość |
| -- | ------------------------------------------------------------------------------------------------------ | ---------- | ---------------- | ---------------- | ------- |
| 1. | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜)                                                     | Mai Kuraki | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga | 4:07    |
| 2. | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Instrumental)                                      |            | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga | 4:07    |
| 3. | „Time After Time (Hana Mau Machi de)” (jap. Time after time〜花舞う街で〜) (TIME TRAVEL PARADOX REMIX) | Mai Kuraki | Aika Ōno         | Cybersound       | 4:54    |

### Wersja limitowana
| CD | CD                                                                | CD         | CD               | CD               | CD      |
| Nr | Tytuł utworu                                                      | Tekst      | Kompozycja       | Aranżacja        | Długość |
| -- | ----------------------------------------------------------------- | ---------- | ---------------- | ---------------- | ------- |
| 1. | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜)                | Mai Kuraki | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga | 4:07    |
| 2. | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Instrumental) |            | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga | 4:07    |

| DVD | DVD                                                              | DVD     |
| Nr  | Tytuł utworu                                                     | Długość |
| --- | ---------------------------------------------------------------- | ------- |
| 1.  | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Music Clip)) |         |

### Kyōto-ban
| CD | CD                                                                                | CD         | CD               | CD               | CD      |
| Nr | Tytuł utworu                                                                                | Tekst      | Kompozycja       | Aranżacja        | Długość |
| -- | -------------------------------------------------------------------------------------------- | ---------- | ---------------- | ---------------- | ------- |
| 1. | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜)                                           | Mai Kuraki | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga | 4:07    |
| 2. | „Togetsukyō ~Kimi omou~” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Instrumental)                            |            | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga | 4:07    |
| 3. | „Togetsukyō ~Kimi omou~ (Wagakki Ver.)” (jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (和楽器 Ver./Instrumental) |            | Akihito Tokunaga | Akihito Tokunaga |         |

## Notowania
| Lista                             | Pozycja |
| --------------------------------- | ------- |
| Oricon Weekly Singles Chart       | 5       |
| Oricon Yearly Singles Chart       | 19      |
| Billboard Japan Hot 100           | 2       |
| Billboard Japan Top Singles Sales | 5       |

title: Togetsukyō (Kimi omou)

wikitext:
{{Singel infobox
 |tytuł                     = Togetsukyō ~Kimi omou~
 |okładka                   =
 |wykonawca                 = [[Mai Kuraki]]
 |album                     = [[Kimi omou ~Shunkashūtō~]]
 |strona A                  = Togetsukyō ~Kimi omou~
 |strona B                  =
 |wydany                    = 12 kwietnia [[2017 w muzyce|2017]] (CD)
19 kwietnia 2017 (digital download)
13 września 2017 (Kyōto-ban)
 |nagrywany                 =
 |gatunek                   = [[j-pop]]
 |długość                   = 13:08
 |wytwórnia                 = [[Northern Music]]
 |producent                 = Mai Kuraki, KANNONJI
 |format                    = [[singel CD]], [[digital download]]
 |autor                     =
 |kompozytor                =
 |twórca tekstu             =
 |poprzedni singel          = [[Yesterday Love|YESTERDAY LOVE]]
 |następny singel           = [[We Are Happy Women|WE ARE HAPPY WOMEN]]
 |rok poprzedniego singla   = 2017
 |rok 1. wydania            = 2017
 |rok następnego singla     = 2018
}}
{{nihongo|'''„Togetsukyō ~Kimi omou~”'''|渡月橋 〜君 想ふ〜}}<ref name=oricon/> – czterdziesty pierwszy singel japońskiej piosenkarki [[Mai Kuraki]], wydany 12 kwietnia 2017 roku<ref name=oricon>{{cytuj stronę|url=https://www.oricon.co.jp/prof/230196/products/1225765/1/|tytuł=渡月橋 ～君 想ふ～|opublikowany=[[Oricon]]|data dostępu=2019-05-26|język=ja}}</ref>. Został wydany w czterech edycjach: regularnej, limitowanej, FC & Musing Edition oraz „Detektyw Conan”. Utwór ''Muteki na Heart'' został wykorzystany jako 55 ending (odc. 876~886) [[anime]] ''[[Detektyw Conan]]'' oraz piosenka przewodnia filmu ''[[Meitantei Conan: Kara kurenai no love letter]]''<ref name=oricon/>. 13 września 2017 roku ukazała się edycja {{nihongo|Kyōto-ban|京都盤}}<ref name=kioto/>.

Singel osiągnął 5 pozycję w rankingu [[Oricon]] i pozostał na liście przez 42 tygodnie<ref name=oricon/>, sprzedał się w nakładzie {{formatnum:76305}} egzemplarzy<ref>{{cytuj stronę|url=https://www.ptt.cc/bbs/MaiKuraki/M.1516707485.A.3E7.html|tytuł=渡月橋 ～君 想ふ～」oricon weekly ranking|opublikowany=ptt.cc|data dostępu=2019-05-26|język=ja}}</ref> i zdobył status platynowej płyty (digital download)<ref>{{cytuj stronę|url=https://www.riaj.or.jp/f/data/cert/hs.html|tytuł=有料音楽配信認定 2017年9月|data dostępu=2019-05-26|opublikowany=[[Recording Industry Association of Japan|RIAJ]]|język=ja}}</ref>.

== Lista utworów ==
=== Wersja regularna ===
{{Lista utworów2
| tytuł               = CD<ref name=oricon/>
| nagłówek            = tak
| szerokość           = *
| 2-kolumna szerokość = *
| 3-kolumna           = Kompozycja
| 3-kolumna szerokość = *
| 4-kolumna           = Aranżacja
| 4-kolumna szerokość = *
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜||Mai Kuraki|Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|4:07
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Instrumental|||Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|4:07
||[[Time After Time (Hana Mau Machi de)]]|jap. Time after time〜花舞う街で〜) (TIME TRAVEL PARADOX REMIX||Mai Kuraki|Aika Ōno|Cybersound|4:54
}}
=== Wersja limitowana ===
{{Lista utworów2
| tytuł               = CD
| nagłówek            = tak
| szerokość           = *
| 2-kolumna szerokość = *
| 3-kolumna           = Kompozycja
| 3-kolumna szerokość = *
| 4-kolumna           = Aranżacja
| 4-kolumna szerokość = *
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜||Mai Kuraki|Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|4:07
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Instrumental|||Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|4:07
}}
{{Lista utworów2
| tytuł               = DVD
| nagłówek            = tak
| szerokość           = *
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Music Clip)|||||
}}

=== Kyōto-ban ===
{{Lista utworów2
| tytuł               = CD<ref name=kioto>{{cytuj stronę|url=https://www.oricon.co.jp/prof/230196/products/1249708/1/|tytuł=渡月橋 ～君 想ふ～(京都盤/完全限定生産)|opublikowany=[[Oricon]]|data dostępu=2019-05-26|język=ja}}</ref>
| nagłówek            = tak
| szerokość           = *
| 2-kolumna szerokość = *
| 3-kolumna           = Kompozycja
| 3-kolumna szerokość = *
| 4-kolumna           = Aranżacja
| 4-kolumna szerokość = *
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜||Mai Kuraki|Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|4:07
||Togetsukyō ~Kimi omou~|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (Instrumental|||Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|4:07
||Togetsukyō ~Kimi omou~ (Wagakki Ver.)|jap. 渡月橋 〜君 想ふ〜) (和楽器 Ver./Instrumental|||Akihito Tokunaga|Akihito Tokunaga|
}}

== Notowania ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
|-
!align="left"|Lista
!align="left"|Pozycja
|-
| [[Oricon]] Weekly Singles Chart || 5<ref name="oricon"/>
|-
| Oricon Yearly Singles Chart
| 19<ref>{{cytuj stronę|url=https://www.oricon.co.jp/rank/js/y/2018/p/2/|tytuł=年間 シングルランキング 2018年度 (11-20)|opublikowany=[[Oricon]]|data dostępu=2019-05-25|język=ja}}</ref>
|-
| ''Billboard'' [[Japan Hot 100]]
| 2<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.billboard-japan.com/charts/detail?a=hot100&year=2017&month=05&day=1|tytuł=Billboard Japan Hot 100 2017/05/01 付け|opublikowany=billboard-japan.com|data dostępu=2019-05-25|język=ja}}</ref>
|-
| ''Billboard'' Japan Top Singles Sales
| 5<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.billboard-japan.com/charts/detail?a=sales&year=2017&month=04&day=24|tytuł=Billboard Japan Top Singles Sales 2018/05/28 付け|opublikowany=billboard-japan.com|data dostępu=2019-05-25|język=ja}}</ref>
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* [http://mai-kuraki.com/disco/detail.html?c=sg&v=VNCM-6040&k=24 Profil singla na stronie artystki (wer. regularna)] {{lang|ja}}
* [http://mai-kuraki.com/disco/detail.html?c=sg&v=VNCM-6039&k=25 Profil singla na stronie artystki (wer. limitowana)] {{lang|ja}}
* [http://mai-kuraki.com/disco/detail.html?c=sg&v=VNCM-6041&k=23 Profil singla na stronie artystki (wer. limitowana anime)] {{lang|ja}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=gt5AqNiTj1E Teledysk do ''Togetsukyō ~Kimi omou~''] w serwisie [[YouTube]]
* [https://www.oricon.co.jp/prof/230196/products/1225765/1/ Profil singla na Oricon (edycja regularna)] {{lang|ja}}
* [https://www.oricon.co.jp/prof/230196/products/1225764/1/ Profil singla na Oricon (edycja limitowana)] {{lang|ja}}
* [https://www.oricon.co.jp/prof/230196/products/1225766/1/ Profil singla na Oricon (edycja „Detektyw Conan”)] {{lang|ja}}
* [https://www.oricon.co.jp/prof/230196/products/1249708/1/ Profil singla na Oricon (edycja Kyōto-ban)] {{lang|ja}}

{{Mai Kuraki}}

[[Kategoria:Single Mai Kuraki]]
[[Kategoria:Single wydane w roku 2017]]

title: Togetsukyō ~Kimi omou~

Strona A: Togetsukyō ~Kimi omou~

Wydany: 12 kwietnia 2017 (CD) · 19 kwietnia 2017 (digital download) · 13 września 2017 (Kyōto-ban)

Gatunek: j-pop

Wydawnictwo: Northern Music

Producent: Mai Kuraki, KANNONJI

Format: singel CD, digital download

„YESTERDAY LOVE” · (2017): „Togetsukyō ~Kimi omou~” · (2017) · „WE ARE HAPPY WOMEN” · (2018)


text:
# Smardzewice
Smardzewice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Tomaszów Mazowiecki. 7 km od centrum Tomaszowa Mazowieckiego. We wsi znajduje się największe nad Zalewem Sulejowskim nabrzeże rekreacyjno-turystyczne, przez wiele lat istnienia akwenu służące jako miejsce wypoczynku dla pracowników dużych zakładów przemysłowych Łodzi i Tomaszowa Mazowieckiego.

## Toponimia
Nazwa miejscowości pochodzi od smardza, w średniowieczu bardzo popularnego w okolicznych lasach grzyba jadalnego, dziś niezwykle rzadkiego i pod ochroną. Początkowo wieś nazywano Smarzewiec, później Smarzewice, pod koniec XVIII utrwaliła się obecna nazwa. Mieszkaniec wsi to smardzewianin, mieszkanka to smardzewianka, mieszkańcy zaś to smardzewianie.

## Położenie
Wieś położona jest nad rzeką Pilicą. Przy południowo-zachodniej granicy wsi znajduje się zapora wodna na utworzonym na przełomie lat 60. i 70 XX wieku, Zalewie Sulejowskim. Od zachodu, przez rzekę Pilicę Smardzewice graniczą z wsią Swolszewice Małe do których droga prowadzi przez zaporę. W latach 1975–1998 Smardzewice administracyjnie należały do województwa piotrkowskiego, zaś przed 1975 rokiem do województwa kieleckiego.
W latach 1915–1918 nieopodal wsi przebiegała granica pomiędzy Austro–Węgrami a Cesarstwem Niemieckiem. Jeszcze 5 listopada 1918 roku by uczestniczyć w odsłonięciu pomnika Tadeusza Kościuszki na głównym placu Tomaszowa, konna banderia ze Smardzewic musiała wystąpić o zbiorowe przepustki uprawniające do wjazdu na teren zaboru pruskiego, by dojechać do oddalonego o 7 km miejskiego placu.

## Historia
W zachodniej części wsi obok Białej Góry w 1930 roku znaleziono kilka urn oraz szereg innych artefaktów: umbo, ostrze włóczni, fibule, sprzączki, klucze i nożyczki. Badania wykazały, że północno-zachodnie obszary dzisiejszej wsi były zajmowane przez plemiona gockie w okresie halsztackim.
W 1399 roku, w księdze ziemskiej piotrkowskiej oznaczonej nr I, na karcie 21, został w gronie świadków wymieniony Marcin ze Smardzewic. Zapis wspomniany tylko w jednym źródle historycznym i trudny do zweryfikowania, gdyż wszystkie księgi ziemskie piotrkowskie spłonęły w Warszawie podczas II wojny światowej.
Za datę założenia wsi uznaje się 1412 rok, z którego pochodzi pierwsza udokumentowana i weryfikowalna do dziś wzmianka o Smardzewicach. W dokumencie dotyczącym rozgraniczenia dóbr kapituły włocławskiej od dóbr szlacheckich Trzebiatów i Błogie, będących w posiadaniu cześnika sieradzkiego Dobiesława z Błogiego i Michała z Radoni – w gronie kilku wsi biskupich występują Smardzewice (Smargowicze). Południowo-wschodnią, prawobrzeżną granicę dóbr biskupich wyznaczył i dokument sporządził skarbnik powiatu opoczyńskiego Jaszko Radwański z pomocą woźnego sądowego tegoż powiatu, Łobody. Oblatowano [wpisano w akta] go 21 maja 1412 w obecności dostojnych panów: sędziego Piotra z Widawy, podkomorzego Jakuba, podsędka sieradzkiego Świętosława, podsędka łęczyckiego Prandoty, Chebdy z Niewiesia, Stanisława z Drużbic oraz innych licznie zgromadzonych wiarygodnych.
W 1509 roku w Smardzewicach wzniesiono dwór biskupi, w którym mieści się kaplica. Kapelanem jej został mianowany, po śmierci dotychczasowego kapelana Świętosława, sekretarz kancelarii królewskiej Jan z Wolborza.
Według legendy i zapisów kościelnych w 1620 roku jednemu z mieszkańców Smardzewic – Wojciechowi Głowie – objawiła się święta Anna. W lipcu 2020 roku wieś uroczyście obchodziła 400. rocznicę legendarnego wydarzenia, a ogólnopolskie media katolickie relacjonowały uroczystości związane z rocznicą.

### Początki szkolnictwa
Początki oświaty we wsi sięgają ostatniej dekady XIX wieku. Urodzony we wsi Franciszek Dziubałtowski wspominał, że jego brat Seweryn (ur. 1883), późniejszy profesor botanik,  pierwsze nauki pobierał przy klasztorze, gdzie działał nauczyciel o nazwisku Rycerz. Działalność oświatową we wsi prowadził następnie, na początku XX wieku, Józef Ostrowski (ur. 1866, zm. 1939), późniejszy poseł do rosyjskiej Dumy Państwowej. We wsi, we własnym domu założył on tajną szkołę, w której nauczano w języku polskim. Po kilku latach, władze rosyjskie zakazały działalności oświatowej w domu Ostrowskiego. Następnie ponownie uczono dzieci po polsku przy klasztorze franciszkanów. Szkoła ta zakończyła działalność w 1914 roku. Po przesunięciu frontu I wojny światowej, Smardzewice administrowane były przez okupacyjne władze austro-węgierskie. Z zaboru austriackiego przybyła do wsi nauczycielka Jadwiga Kazanecka, która w 1915 roku rozpoczęła uczyć miejscowe dzieci. Działalność Kazaneckiej uznaje się za początek istnienia szkoły w Smardzewicach. Szkoła powstała za zgodą władz austriackich, jednak jej status prawny był nadal nieokreślony. W 1917 roku dzięki staraniom byłego już posła do Dumy Rosyjskiej Józefa Ostrowskiego formalnie utworzono w Smardzewicach szkołę ludową. Od samego początku edukację dzieci wspierali mieszkańcy Smardzewic, którzy udostępniali swoje domy w celu prowadzenia w nich zajęć lekcyjnych.
W 1929 roku w Smardzewicach odbyły się ogólnopolskie dożynki z udziałem prezydenta RP Ignacego Mościckiego. W tym czasie również oddano do użytku willę Juliusza Ostrowskiego, służącą m.in. jako schronisko dla młodzieży (obecnie hotel i restauracja przy ul. Zacisze 24).
W 1974 uruchomiono elektrownię wodną „Smardzewice” na zaporze czołowej Zalewu Sulejowskiego.

## Przemysł
W Smardzewiciach od 1922 roku działają Tomaszowskie Kopalnie Surowców Mineralnych „Biała Góra” wydobywające piasek kwarcowy, obecnie kopalnie są własnością niemieckiej firmy „Quarzwerke” (w 2019 roku sprzedaż ostatnich udziałów należących do Skarbu Państwa), i należą do największych w Europie. W latach PRL przy kopalni powstało osiedle mieszkaniowe złożone z bloków z wielkiej płyty.

## Transport
Przez wieś odbywa się ruch tranzytowy zarówno do najbliższego miasta – Tomaszowa Mazowieckiego, jak również Opoczna, Sulejowa, oraz wsi: Sławno i Karolinów które w ostatnich latach są coraz bardziej popularne wśród dawnych mieszkańców pobliskich miast jako miejsca budowy całorocznych domów jednorodzinnych. Transport zbiorowy we wsi obsługiwany jest przez MZK Tomaszów Mazowiecki (linie: 2, 40), PKS Opoczno oraz prywatne busy. Dzięki kopalniom „Biała Góra” od 1927 roku wieś posiada połączenie kolejowe ze stacją Jeleń. W 2023 roku Smardzewice połączono z Tomaszowem Mazowieckim ścieżką rowerową.

## Turystyka
W Smardzewicach znajduje się największe nad Zalewem Sulejowskim nabrzeże rekreacyjno–turystyczne, w 2023 roku przeprowadzono jego rewitalizację. W okolicy Smardzewic od 1934 roku istnieje Ośrodek Hodowli Żubrów którym zarządza Kampinoski Park Narodowy. Wśród katolików w Polsce znane jest również sanktuarium św. Anny oraz legendarne miejsce jej objawienia (ulica Wesoła, koło „sadzawki” – niedaleko kaplicy, przy ul. Wesołej 31). We wsi istnieje wybudowany w czasach PRL duży ośrodek konferencyjno–wczasowy „Molo”, hotel po przedwojennym schronisku młodzieżowym – dworek „Biały domek”, rozwinięta jest również agroturystyka. Przez wieś przebiega  pieszy Szlak Rekreacyjny Rzeki Pilicy oraz  Łódzka magistrala rowerowa (ukł, W-E). Pod koniec 2020 roku na zachodnich obrzeżach wsi, nad rzeką Pilicą wybudowano przystań kajakową z altanami, ławkami, stolikami, miejscem na ognisko i grille.

## Stajnia policji konnej
Na terenie wsi przy ulicy Łąkowej 1, przy zaporze wodnej na Zalewie Sulejowskim znajduje się stajnia koni policyjnych Komendy Powiatowej Policji w Tomaszowie Mazowieckim. Tomaszowski Zespół Konny Ogniwa Ochronnego Wydziału Prewencji jest jednym z siedmiu w Polsce.

## Kultura
Od 1912 roku działa orkiestra dęta, której istnienie doprowadziło do powołania niedługo potem ochotniczej straży pożarnej. Od 1964 roku działa zespół ludowy „Smardzewianie”.
We wsi istnieje również Gminna Biblioteka Publiczna której podlegają cztery filie, we wsiach: Komorów, Twarda, Zawada, Wiaderno. W 2022 roku otworzono w Smardzewicach świetlicę.
Smardzewice są miejscem akcji wydanej w 1977 roku w Londynie powieści „Płonąca wieś” Ludwika Stańczykowskiego. Fabuła oparta na autentycznych wydarzeniach opowiada o odwecie wojsk carskich, które w 1905 roku spaliły wieś mszcząc się za zamordowanie lokalnego pisarza, który okazał się być szpiegiem ochrany.
W 2012 roku mieszkańcy i władze gminy uczciły 600–lecie Smardzewic plenerowym przedstawieniem teatralnym odnoszącym się do kluczowych wydarzeń z historii wsi. Spektakl odbywał się trzech miejscach – w okolicach bijącego do dziś źródełka (upamiętnienie objawienia); – pod kościołem św. Anny (Wielka Sobota 1905 roku – antycarskie wzmożenie); – w ogrodach smardzewickich (wizyta prezydenta Ignacego Mościckiego we wsi w 1929 roku).

## Zabytki
Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty:
- zespół klasztorny franciszkanów, nr rej.: 343 z 21.06.1967:
  - kościół pw. św. Anny, 1683-99, nr rej.: 461 z 28.02.1957;
  - klasztor, obecnie plebania, 1 poł. XVIII wieku;
  - dzwonnica, z 1722 roku;
  - kaplica, XVIII/XIX wieku;
  - ogrodzenie klasztoru z dwiema basztami, XVIII wieku;
- krzyż modrzewiowy z 1620 roku (zabytek uległ spaleniu w 2004 roku, ocalałe elementy wkomponowane są w replikę);
- replika XVII-wiecznej studni z bijącym źródłem.

## Religia
Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii świętej Anny.
Na terenie wsi znajduje się sanktuarium św. Anny, pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny, parafia (oficjalnie od 26 lipca 1975) oraz klasztor Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych (franciszkanów) i ich nowicjat.

title: Smardzewice

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Smardzewice
 |rodzaj miejscowości    = wieś
 |zdjęcie                = Główna Street - the main street in the village of Smardzewice near Sulejowski Reservoir, in the Łódź Voivodeship, Poland.jpg
 |opis zdjęcia           = Ulica Główna w Smardzewicach, w tle przystanki [[Miejski Zakład Komunikacyjny w Tomaszowie Mazowieckim|MZK Tomaszów Mazowiecki]], dalej szkoła podstawowa.
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = łódzkie
 |powiat                 = [[Powiat tomaszowski (województwo łódzkie)|tomaszowski]]
 |gmina                  = [[Tomaszów Mazowiecki (gmina wiejska)|Tomaszów Mazowiecki]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               = 185
 |liczba ludności        = 1966
 |rok                    = 2018
 |strefa numeracyjna     = 44
 |kod pocztowy           = 97-213<ref>{{Poczta Polska|2022-10|s=1180}}</ref>
 |tablice rejestracyjne  = ETM
 |SIMC                   = 0553733
 |kod mapy               = Tomaszów Mazowiecki (gmina wiejska)
 |współrzędne            = 51°28'43"N 20°01'46"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|125075|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                = Category:Smardzewice
 |www                    =
}}
{{ISG|Smardzewice}}
[[Plik:11.06.2023 The intersection of Wodna, Klonowa and Łąkowa streets in Smardzewice, during the reconstruction of the recreational and tourist infrastructure. Gmina Tomaszów Mazowiecki. Poviat Tomaszowski, Łódź Voivodeship, Poland.jpg|thumb|Skrzyżowanie ulic Wodnej, Klonowej, Łąkowej w Smardzewicach podczas odbudowy (czerwiec 2023 roku), w tle zapora na Zalewie Sulejowskim]]
[[Plik:12.06.2023 New infrastructure of the eastern coast of Sulejowski Reservoir. Tomaszów Mazowiecki Gmina, Tomaszowski Poviat, Łódź Voivodeship, Poland.jpg|thumb|Wschodnie nabrzeże Zalewu Sulejowskiego, wzdłuż ulicy Klonowej (w trakcie odbudowy, czerwiec 2023 roku)]]
[[Plik:The village of Smardzewice, the gate to the Franciscan monastery complex. Tomaszów Mazowiecki gmina, Tomaszowski poviat, Łódź Voivodeship, Poland.jpg|thumb|Brama klasztoru franciszkanów]]
'''Smardzewice''' – [[wieś]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[Województwo łódzkie|województwie łódzkim]], w [[Powiat tomaszowski (województwo łódzkie)|powiecie tomaszowskim]], w [[Tomaszów Mazowiecki (gmina wiejska)|gminie Tomaszów Mazowiecki]]. 7 km od centrum [[Tomaszów Mazowiecki|Tomaszowa Mazowieckiego]]<ref>Kalkulator odległości: Smardzewice – Tomaszów Mazowiecki, http://www.wyznaczanie-trasy.pl/planowanie-trasy.</ref>. We wsi znajduje się największe nad [[Jezioro Sulejowskie|Zalewem Sulejowskim]] nabrzeże rekreacyjno-turystyczne, przez wiele lat istnienia [[akwen]]u służące jako miejsce wypoczynku dla pracowników dużych zakładów przemysłowych [[Łódź|Łodzi]] i Tomaszowa Mazowieckiego.

== Toponimia ==
Nazwa miejscowości pochodzi od [[Smardz jadalny|smardza]], w średniowieczu bardzo popularnego w okolicznych lasach grzyba jadalnego, dziś niezwykle rzadkiego i pod ochroną<ref name=":0">{{Cytuj |tytuł = Historia Sanktuarium |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = klasztor.website.pl |url = http://klasztor.website.pl/historia_parafii.html}}</ref>. Początkowo wieś nazywano Smarzewiec, później Smarzewice, pod koniec XVIII utrwaliła się obecna nazwa<ref name=":1" />. Mieszkaniec wsi to smardzewianin, mieszkanka to smardzewianka, mieszkańcy zaś to smardzewianie<ref>{{Cytuj |autor = Stefan Zdonek |tytuł = Historia Smardzewic |data = 2008 |data dostępu = 2023-06-19 |isbn = 978-83-927940-0-4 |s = 53 |język = pl}}</ref>.

== Położenie ==
Wieś położona jest nad rzeką [[Pilica|Pilicą]]. Przy południowo-zachodniej granicy wsi znajduje się zapora wodna na utworzonym na przełomie lat 60. i 70 XX wieku, Zalewie Sulejowskim. Od zachodu, przez rzekę Pilicę Smardzewice graniczą z wsią [[Swolszewice Małe]] do których droga prowadzi przez zaporę. [[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] Smardzewice administracyjnie należały do [[Województwo piotrkowskie|województwa piotrkowskiego]], zaś przed 1975 rokiem do [[Województwo kieleckie (1945–1975)|województwa kieleckiego]].

W latach 1915–1918 nieopodal wsi przebiegała granica pomiędzy [[Austro-Węgry|Austro–Węgrami]] a [[Cesarstwo Niemieckie|Cesarstwem Niemieckiem]]. Jeszcze 5 listopada 1918 roku by uczestniczyć w odsłonięciu pomnika Tadeusza Kościuszki na głównym placu Tomaszowa, konna banderia ze Smardzewic musiała wystąpić o zbiorowe przepustki uprawniające do wjazdu na teren [[Zabór pruski|zaboru pruskiego]], by dojechać do oddalonego o 7 km miejskiego placu<ref name=":2">{{Cytuj |autor = Stefan Zdonek |tytuł = Historia Smaredzewic |data = 2008 |data dostępu = 2023-06-19 |isbn = 978-83-927940-0-4 |s = 51 |język = pl}}</ref>.

== Historia ==
[[Plik:Wyszycia na bieliznie, wies Smardzewice 1896 (106773174) (cropped).jpg|mały|Wyszycia na bieliźnie, Smardzewice, 1896]]
W zachodniej części wsi obok Białej Góry w 1930 roku znaleziono kilka [[Urna (pojemnik)|urn]] oraz szereg innych [[Artefakt (archeologia)|artefaktów]]: [[umbo]], ostrze włóczni, [[Fibula|fibule]], sprzączki, klucze i nożyczki. Badania wykazały, że północno-zachodnie obszary dzisiejszej wsi były zajmowane przez [[Goci|plemiona gockie]] w [[Okres halsztacki|okresie halsztackim]]<ref name=":1">{{Cytuj |autor = Stefan Zdonek |tytuł = Historia Smardzewic |data = 2008 |data dostępu = 2023-06-19 |isbn = 978-83-927940-0-4 |s = 26 |język = pl}}</ref>.

W 1399 roku<ref name=":1" />, w księdze ziemskiej piotrkowskiej oznaczonej nr I, na karcie 21, został w gronie świadków wymieniony Marcin ze Smardzewic. Zapis wspomniany tylko w jednym źródle historycznym i trudny do zweryfikowania, gdyż wszystkie księgi ziemskie piotrkowskie spłonęły w Warszawie podczas [[II wojna światowa|II wojny światowej]].

Za datę założenia wsi uznaje się 1412 rok, z którego pochodzi pierwsza udokumentowana i weryfikowalna do dziś wzmianka o Smardzewicach<ref name=":0" />. W dokumencie dotyczącym rozgraniczenia dóbr [[Kapituła|kapituły]] [[Włocławek|włocławskiej]] od dóbr szlacheckich Trzebiatów i Błogie, będących w posiadaniu cześnika sieradzkiego Dobiesława z Błogiego i Michała z [[Radonia (województwo łódzkie)|Radoni]] – w gronie kilku wsi biskupich występują Smardzewice (Smargowicze). Południowo-wschodnią, prawobrzeżną granicę dóbr biskupich wyznaczył i dokument sporządził skarbnik powiatu opoczyńskiego Jaszko Radwański z pomocą woźnego sądowego tegoż powiatu, Łobody. Oblatowano [wpisano w akta] go 21 maja 1412 w obecności dostojnych panów: sędziego Piotra z Widawy, podkomorzego Jakuba, podsędka sieradzkiego Świętosława, podsędka łęczyckiego Prandoty, Chebdy z Niewiesia, Stanisława z Drużbic oraz innych licznie zgromadzonych wiarygodnych.

W 1509 roku w Smardzewicach wzniesiono dwór biskupi, w którym mieści się kaplica. Kapelanem jej został mianowany, po śmierci dotychczasowego kapelana Świętosława, sekretarz kancelarii królewskiej Jan z [[Wolbórz|Wolborza]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Smardzewianie mają 55 lat {{!}} Kalejdoskop kulturalny regionu łódzkiego |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = e-kalejdoskop.pl |archiwum = https://web.archive.org/web/20230614114836/https://www.e-kalejdoskop.pl/muzyka-a212/smardzewianie-maja-55-lat-r8252 |zarchiwizowano = 2023-06-14 |język = pl}}</ref>.

Według legendy i zapisów kościelnych w 1620 roku jednemu z mieszkańców Smardzewic – Wojciechowi Głowie – objawiła się [[święta Anna]]. W lipcu 2020 roku wieś uroczyście obchodziła 400. rocznicę legendarnego wydarzenia, a ogólnopolskie media katolickie relacjonowały uroczystości związane z rocznicą<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.gosc.pl/doc/6419395.Czcijcie-mnie-moja-Corke-i-Wnuka |tytuł = KS. ZBIGNIEW NIEMIRSKI, Czcijcie mnie, moją Córkę i Wnuka – Sanktuarium św. Anny w Smardzewicach |opublikowany = Gość Niedzielny, 26 lipca 2020, nr 30, s. 26-27}}</ref><ref name=":3" /><ref>{{Cytuj |tytuł = Gmina Tomaszów Mazowiecki – Obchody 400- lecia objawień św. Anny w Smardzewicach |data dostępu = 2023-06-20 |opublikowany = gminatomaszowmaz.pl |url = https://www.gminatomaszowmaz.pl/pl/obchody-400-lecia-objawien-sw.-anny-w-smardzewicach}}</ref><ref>{{Cytuj |autor = Instytut Gość Media |tytuł = 400. rocznica objawienia św. Anny w Smardzewicach |data = 2020-07-26 |data dostępu = 2023-06-20 |opublikowany = Instytut Gość Media |url = https://radom.gosc.pl/doc/6426056.400-rocznica-objawienia-sw-Anny-w-Smardzewicach}}</ref>.

=== Początki szkolnictwa ===
Początki oświaty we wsi sięgają ostatniej dekady XIX wieku. Urodzony we wsi Franciszek Dziubałtowski wspominał, że jego brat [[Seweryn Dziubałtowski|Seweryn]] (ur. 1883), późniejszy profesor botanik,  pierwsze nauki pobierał przy klasztorze, gdzie działał nauczyciel o nazwisku Rycerz. Działalność oświatową we wsi prowadził następnie, na początku XX wieku, Józef Ostrowski (ur. 1866, zm. 1939), późniejszy poseł do [[Duma Państwowa (Imperium Rosyjskie)|rosyjskiej Dumy Państwowej]]. We wsi, we własnym domu założył on tajną szkołę, w której nauczano w języku polskim. Po kilku latach, władze rosyjskie zakazały działalności oświatowej w domu Ostrowskiego. Następnie ponownie uczono dzieci po polsku przy klasztorze franciszkanów. Szkoła ta zakończyła działalność w 1914 roku. Po przesunięciu frontu [[I wojna światowa|I wojny światowej]], Smardzewice administrowane były przez okupacyjne władze austro-węgierskie. Z [[Zabór austriacki|zaboru austriackiego]] przybyła do wsi nauczycielka Jadwiga Kazanecka, która w 1915 roku rozpoczęła uczyć miejscowe dzieci. Działalność Kazaneckiej uznaje się za początek istnienia szkoły w Smardzewicach<ref name=":2" />. Szkoła powstała za zgodą władz austriackich, jednak jej status prawny był nadal nieokreślony. W 1917 roku dzięki staraniom byłego już posła do Dumy Rosyjskiej Józefa Ostrowskiego formalnie utworzono w Smardzewicach szkołę ludową. Od samego początku edukację dzieci wspierali mieszkańcy Smardzewic, którzy udostępniali swoje domy w celu prowadzenia w nich zajęć lekcyjnych<ref>{{Cytuj |autor = Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Smardzewicach |tytuł = Nasza historia |data dostępu = 2023-06-17 |opublikowany = zsp-smardzewice.edu.pl |url = http://www.zsp-smardzewice.edu.pl/wp-content/uploads/2015/11/Publikacja-3.pdf |język = pl}}</ref><ref>{{Cytuj |autor = Stefan Zdonek |tytuł = Historia Smardzewic |data = 2008 |data dostępu = 2023-06-19 |s = 165 |język = pl}}</ref>.

W 1929 roku w Smardzewicach odbyły się ogólnopolskie [[dożynki]] z udziałem prezydenta RP [[Ignacy Mościcki|Ignacego Mościckiego]]. W tym czasie również oddano do użytku willę Juliusza Ostrowskiego, służącą m.in. jako schronisko dla młodzieży (obecnie hotel i restauracja przy ul. Zacisze 24)<ref>{{Cytuj |tytuł = Czas dziękczynienia, czyli jak świętowano dożynki |data = 2011-09-09 |data dostępu = 2023-06-17 |opublikowany = Tomaszów Mazowiecki Nasze Miasto |url = https://tomaszowmazowiecki.naszemiasto.pl/czas-dziekczynienia-czyli-jak-swietowano-dozynki/ar/c8-1071459 |język = pl}}</ref>.

W 1974 uruchomiono [[Elektrownia wodna|elektrownię wodną]] „Smardzewice” na zaporze czołowej [[Jezioro Sulejowskie|Zalewu Sulejowskiego]].

== Przemysł ==
W Smardzewiciach od 1922 roku działają [[Kopalnia Biała Góra|Tomaszowskie Kopalnie Surowców Mineralnych „Biała Góra”]] wydobywające piasek [[kwarc]]owy, obecnie kopalnie są własnością niemieckiej firmy „[[Quarzwerke]]” (w 2019 roku sprzedaż ostatnich udziałów należących do Skarbu Państwa<ref>{{Cytuj |tytuł = Sprzedaż udziałów w Tomaszowskich Kopalniach Surowców Mineralnych „Biała Góra” Sp. z o.o. – Ministerstwo Rozwoju i Technologii – Portal Gov.pl |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = Ministerstwo Rozwoju i Technologii |url = https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/sprzedaz-udzialow-w-tomaszowskich-kopalniach-surowcow-mineralnych-biala-gora-sp-z-oo |język = pl}}</ref>), i należą do największych w Europie. W latach [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL]] przy kopalni powstało osiedle mieszkaniowe złożone z bloków z wielkiej płyty<ref>Strona internetowa niemieckiego właściciela kopalń „Biała Góra https://web.archive.org/web/20170412144310/http://bialagora.quarzwerke.com/.</ref>.

== Transport ==
Przez wieś odbywa się ruch tranzytowy zarówno do najbliższego miasta – Tomaszowa Mazowieckiego, jak również [[Opoczno|Opoczna]], [[Sulejów|Sulejowa]], oraz wsi: [[Sławno (województwo łódzkie)|Sławno]] i [[Karolinów (gmina Tomaszów Mazowiecki)|Karolinów]] które w ostatnich latach są coraz bardziej popularne wśród dawnych mieszkańców pobliskich miast jako miejsca budowy całorocznych domów jednorodzinnych. Transport zbiorowy we wsi obsługiwany jest przez [[Miejski Zakład Komunikacyjny w Tomaszowie Mazowieckim|MZK Tomaszów Mazowiecki]] (linie: 2, 40), PKS Opoczno oraz prywatne busy. Dzięki kopalniom „Biała Góra” od 1927 roku wieś posiada połączenie kolejowe ze [[Jeleń (stacja kolejowa)|stacją Jeleń]]<ref>{{Cytuj |autor = Archiwum Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim Oddział w Tomaszowie Mazowieckim |tytuł = Tomaszowskie Kopalnie Surowców Mineralnych im. Oskara Langego „Biała Góra” |data dostępu = 2023-06-21 |opublikowany = szukajwarchiwach.gov.pl |url = https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/ru/zespol/-/zespol/80804 |język = pl}}</ref>. W 2023 roku Smardzewice połączono z Tomaszowem Mazowieckim ścieżką rowerową<ref>{{Cytuj |tytuł = Trwa budowa ścieżki rowerowej z Tomaszowa przez Białą Górę do Smardzewic [ZDJĘCIA] |data = 2023-03-08 |data dostępu = 2023-06-09 |opublikowany = Tomaszów Mazowiecki Nasze Miasto |url = https://tomaszowmazowiecki.naszemiasto.pl/trwa-budowa-sciezki-rowerowej-z-tomaszowa-przez-biala-gore/ar/c7-9237479 |język = pl}}</ref>.

== Turystyka ==
W Smardzewicach znajduje się największe nad Zalewem Sulejowskim nabrzeże rekreacyjno–turystyczne, w 2023 roku przeprowadzono jego rewitalizację<ref>{{Cytuj |tytuł = Nad Zalewem Sulejowskim praca wre. Tak zmienia się plaża i tereny rekreacyjne w Smardzewicach – ZDJĘCIA |data = 2023-03-26 |data dostępu = 2023-06-09 |opublikowany = Piotrków Trybunalski Nasze Miasto |url = https://piotrkowtrybunalski.naszemiasto.pl/nad-zalewem-sulejowskim-praca-wre-tak-zmienia-sie-plaza-i/ar/c7-9263381 |język = pl}}</ref>. W okolicy Smardzewic od 1934<ref name=":0" /> roku istnieje Ośrodek Hodowli Żubrów którym zarządza [[Kampinoski Park Narodowy]]<ref>{{Cytuj |tytuł = OHŻ w Smardzewicach |data dostępu = 2023-06-11 |opublikowany = kampinoski-pn.gov.pl |url = https://www.kampinoski-pn.gov.pl/edukacja/ohz-w-smardzewicach}}</ref>. Wśród katolików w Polsce znane jest również sanktuarium św. Anny oraz legendarne miejsce jej objawienia (ulica Wesoła, koło „sadzawki” – niedaleko kaplicy, przy ul. Wesołej 31)<ref name=":3">{{Cytuj |tytuł = Smardzewice – miejsce objawień św. Anny – BŁĘKITNE GRANIE |data = 2021-07-25 |data dostępu = 2023-06-20 |url = https://radioniepokalanow.pl/smardzewice-miejsce-objawien-sw-anny/ |język = pl}}</ref>. We wsi istnieje wybudowany w czasach PRL duży ośrodek konferencyjno–wczasowy „Molo”, hotel po przedwojennym schronisku młodzieżowym – dworek „Biały domek”, rozwinięta jest również [[agroturystyka]]. Przez wieś przebiega {{szlak|niebieski}} pieszy [[Szlak Rekreacyjny Rzeki Pilicy]] oraz {{szlak|czerwony}} Łódzka magistrala rowerowa (ukł, W-E). Pod koniec 2020 roku na zachodnich obrzeżach wsi, nad rzeką Pilicą wybudowano przystań kajakową z altanami, ławkami, stolikami, miejscem na ognisko i grille<ref>{{Cytuj |tytuł = Przystań kajakowa i miejsce rekreacji w Smardzewicach lada dzień dostępne dla turystów i mieszkańców [ZDJĘCIA] |data = 2020-09-19 |data dostępu = 2023-06-09 |opublikowany = Tomaszów Mazowiecki Nasze Miasto |url = https://tomaszowmazowiecki.naszemiasto.pl/przystan-kajakowa-i-miejsce-rekreacji-w-smardzewicach-lada/ar/c1-7904645 |język = pl}}</ref>.

== Stajnia policji konnej ==
[[Plik:Horse trailers for transporting horses of the Tomaszów Mazowiecki Police Department. Stables of police horses of the Tomaszów Mazowiecki police in Smardzewice on the Sulejowski Reservoir.jpg|thumb|Stajnia tomaszowskiej policji konnej (Smardzewice, ul. Łąkowa 1)]]
Na terenie wsi przy ulicy Łąkowej 1, przy zaporze wodnej na Zalewie Sulejowskim znajduje się stajnia koni policyjnych Komendy Powiatowej Policji w Tomaszowie Mazowieckim<ref>{{Cytuj |tytuł = Policyjna jednostka konna w Smardzewicach. Wizyta Radia Łódź – Radio Łódź |data = 2023-01-18 |data dostępu = 2023-06-11 |opublikowany = radiolodz.pl |url = https://radiolodz.pl/policyjna-jednostka-konna-w-smardzewicach,193902/ |język = pl}}</ref>. Tomaszowski Zespół Konny Ogniwa Ochronnego Wydziału Prewencji jest jednym z siedmiu w Polsce<ref>{{Cytuj |autor = Centrum Szkolenia Policji |tytuł = Koń służbowy w polskiej Policji |data dostępu = 2023-06-12 |opublikowany = Centrum Szkolenia Policji |url = https://csp.edu.pl/csp/aktualnosci/2627,Kon-sluzbowy-w-polskiej-Policji.html |język = pl}}</ref>.

== Kultura ==
Od 1912 roku działa [[orkiestra dęta]], której istnienie doprowadziło do powołania niedługo potem ochotniczej straży pożarnej<ref>{{Cytuj |tytuł = OSP Smardzewice spełniają marzenia. Jakie jeszcze mają do realizacji? |data = 2020-01-25 |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = tygodnik-rolniczy.pl |url = https://www.tygodnik-rolniczy.pl/rolnictwo/wies-i-rodzina/osp-smardzewice-spelniaja-marzenia-jakie-jeszcze-maja-do-realizacji-2379222 |język = pl}}</ref>. Od 1964 roku działa zespół ludowy „Smardzewianie”<ref>{{Cytuj |tytuł = Smardzewianie mają 55 lat {{!}} Łódzki Dom Kultury |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = ldk.lodz.pl |url = https://www.ldk.lodz.pl/aktualnosci-a3/smardzewianie-maja-55-lat-r4638}}</ref>.

We wsi istnieje również Gminna Biblioteka Publiczna której podlegają cztery filie, we wsiach: [[Komorów (powiat tomaszowski)|Komorów]], [[Twarda]], [[Zawada (powiat tomaszowski)|Zawada]], [[Wiaderno]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Gmina Tomaszów Mazowiecki – Gminna Biblioteka Publiczna |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = gminatomaszowmaz.pl |url = https://www.gminatomaszowmaz.pl/pl/gminna-biblioteka-publiczna-1003}}</ref>. W 2022 roku otworzono w Smardzewicach [[Świetlica|świetlicę]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Gmina Tomaszów Mazowiecki – Świetlica Wiejska w Smardzewicach już gotowa |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = gminatomaszowmaz.pl |url = https://www.gminatomaszowmaz.pl/pl/swietlica-wiejska-w-smardzewicach-juz-gotowa-}}</ref>.

Smardzewice są miejscem akcji wydanej w 1977 roku w Londynie powieści „Płonąca wieś” [[Ludwik Stańczykowski|Ludwika Stańczykowskiego]]. Fabuła oparta na autentycznych wydarzeniach opowiada o odwecie wojsk carskich, które w 1905 roku spaliły wieś mszcząc się za zamordowanie lokalnego pisarza, który okazał się być szpiegiem [[Ochrana|ochrany]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Płonąca wieś – Ludwik Stańczykowski {{!}} książka w tezeusz.pl książki promocje, używane książki, nowości wydawnicze |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = tezeusz.pl |url = https://tezeusz.pl/plonaca-wies-ludwik-stanczykowski |język = pl}}</ref>.

W 2012 roku mieszkańcy i władze gminy uczciły 600–lecie Smardzewic plenerowym przedstawieniem teatralnym odnoszącym się do kluczowych wydarzeń z historii wsi. Spektakl odbywał się trzech miejscach – w okolicach bijącego do dziś źródełka (upamiętnienie objawienia); – pod kościołem św. Anny (Wielka Sobota 1905 roku – antycarskie wzmożenie); – w ogrodach smardzewickich (wizyta prezydenta Ignacego Mościckiego we wsi w 1929 roku)<ref>{{Cytuj |tytuł = Smardzewice zawsze wolne w trzech aktach. Dziś wielkie widowisko |data = 2012-07-27 |data dostępu = 2023-06-14 |opublikowany = Tomaszów Mazowiecki Nasze Miasto |url = https://tomaszowmazowiecki.naszemiasto.pl/smardzewice-zawsze-wolne-w-trzech-aktach-dzis-wielkie/ar/c8-1490235 |język = pl}}</ref>.

== Zabytki ==
Według rejestru zabytków [[Narodowy Instytut Dziedzictwa|Narodowego Instytutu Dziedzictwa]]<ref>{{cytuj stronę |url = http://www.nid.pl/pl/Informacje_ogolne/Zabytki_w_Polsce/rejestr-zabytkow/zestawienia-zabytkow-nieruchomych/LDZ-rej.pdf |tytuł = Rejestr zabytków nieruchomych, województwo łódzkie |autor = NID |data dostępu = 2008-09-19|archiwum = https://web.archive.org/web/20210830225303/http://www.nid.pl/pl/Informacje_ogolne/Zabytki_w_Polsce/rejestr-zabytkow/zestawienia-zabytkow-nieruchomych/LDZ-rej.pdf |zarchiwizowano = 2021-08-30 }}</ref> na listę zabytków wpisane są obiekty:
* zespół klasztorny franciszkanów, nr rej.: 343 z 21.06.1967:
** kościół pw. św. Anny, 1683-99, nr rej.: 461 z 28.02.1957;
** klasztor, obecnie plebania, 1 poł. XVIII wieku;
** dzwonnica, z 1722 roku;
** kaplica, XVIII/XIX wieku;
** ogrodzenie klasztoru z dwiema basztami, XVIII wieku;
* krzyż modrzewiowy z 1620 roku (zabytek uległ spaleniu w 2004 roku, ocalałe elementy wkomponowane są w replikę);
* replika XVII-wiecznej studni z bijącym źródłem.

== Religia ==
Wieś jest siedzibą [[Kościół łaciński|rzymskokatolickiej]] parafii [[Parafia św. Anny w Smardzewicach|świętej Anny]]{{r|par}}.

Na terenie wsi znajduje się [[sanktuarium]] św. Anny, pod wezwaniem [[Maria z Nazaretu|Najświętszej Maryi Panny]], parafia (oficjalnie od 26 lipca 1975)<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.franciszkanie-warszawa.pl/?page_id=3378 |tytuł = Rys historyczny franciszkańskiej placówki w Smardzewicach |język = pl |data dostępu = 2020-10-20}}</ref> oraz klasztor [[Zakon Braci Mniejszych Konwentualnych|Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych]] (franciszkanów) i ich [[nowicjat]].

== Przypisy ==
<references>
<ref name="par">[https://diecezja.radom.pl/smardzewice-parafia-pw-sw-anny-sanktuarium/ Opis parafii na stronie diecezji].</ref>
</references>

== Linki zewnętrzne ==
* {{SgKP|X|866|Smardzewice 1.) w 1521}}
* [https://polona.pl/item/charakterystyka-antropologiczna-ludnosci-smardzewicz,Njc4NjM3NDI Stanisław Lencewicz, Charakterystyka antropologiczna ludności Smardzewic], Warszawa 1911

{{Gmina Tomaszów Mazowiecki}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Smardzewice| ]]

title: Smardzewice

Gmina: Tomaszów Mazowiecki


text:
# Thomas Smet
Thomas Smet (ur. 12 lipca 1988 w Wilrijk) – belgijski lekkoatleta specjalizujący się w rzucie oszczepem.
Brązowy medalista mistrzostw Europy juniorów w roku 2007 – na stadionie w Hengelo uzyskał wynik 72,56. Reprezentant Belgii w zimowym pucharze Europy w rzutach lekkoatletycznych w 2008, 2009, 2010, 2011 oraz 2012 roku.
Rekord życiowy: 79,14 (2 sierpnia 2009, Oordegem).

title: Thomas Smet

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Thomas Smet
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = lekkoatletyka
 |grafika                   = 110619-065 Thomas Smet - EK landen 2011 improved version.jpg
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            =
 |miejsce urodzenia         =
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|BEL}}
{{Medalista infobox/nagłówek|[[Mistrzostwa Europy juniorów w lekkoatletyce|Mistrzostwa Europy juniorów]]|L}}
{{Medalista infobox/wiersz|3|[[Mistrzostwa Europy Juniorów w Lekkoatletyce 2007|Hengelo 2007]]|rzut oszczepem}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Thomas Smet''' (ur. [[12 lipca]] [[1988]] w [[Wilrijk]]) – [[Belgia|belgijski]] [[lekkoatletyka|lekkoatleta]] specjalizujący się w [[rzut oszczepem|rzucie oszczepem]].

Brązowy medalista [[Mistrzostwa Europy Juniorów w Lekkoatletyce 2007|mistrzostw Europy juniorów]] w roku [[2007]] – na stadionie w [[Hengelo]] uzyskał wynik 72,56. Reprezentant Belgii w [[Zimowy puchar Europy w rzutach|zimowym pucharze Europy w rzutach lekkoatletycznych]] w [[Zimowy Puchar Europy w Rzutach 2008|2008]], [[Zimowy Puchar Europy w Rzutach 2009|2009]], [[Zimowy Puchar Europy w Rzutach 2010|2010]], [[Zimowy Puchar Europy w Rzutach 2011|2011]] oraz [[Zimowy Puchar Europy w Rzutach 2012|2012]] roku.

Rekord życiowy: 79,14 ([[2 sierpnia]] [[2009]], [[Oordegem]]).

== Bibliografia ==
* {{IAAF name|id=237969}}

{{DEFAULTSORT:Smet, Thomas}}
[[Kategoria:Belgijscy oszczepnicy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1988]]

title: · Thomas Smet

Data i miejsce urodzenia: 12 lipca 1988 · Wilrijk

title: Dorobek medalowy

brąz: Hengelo 2007 · rzut oszczepem


text:
# Elevation: Live from Boston
Elevation: Live from Boston – wideo rockowego zespołu U2, będące zapisem bostońskiego koncertu grupy, w ramach trasy Evelation Tour. Zostało ono nagrane 6 czerwca 2001 roku w TD Banknorth Garden. Na DVD ukazało się pod koniec 2001 roku. Wideo nagrywał Hamish Hamilton, który nakręcił również pozostałe DVD grupy.
Był to pierwszy z dwóch filmów uwieczniających koncerty podczas Elevation Tour. Drugi, U2 Go Home: Live from Slane Castle, ukazał się jednak dopiero w 2003 roku.

## Lista utworów
1. „Elevation”
2. „Beautiful Day”
3. „Until the End of the World”
4. „Stuck in a Moment You Can’t Get Out Of”
5. „Kite”
6. „Gone”
7. „New York”
8. „I Will Follow”
9. „Sunday Bloody Sunday”
10. „In a Little While”
11. „Desire”
12. „Stay (Faraway, So Close!)”
13. „Bad” / „40”
14. „Where the Streets Have No Name”
15. „Bullet the Blue Sky”
16. „With or Without You”
17. „The Fly”
18. „Wake Up Dead Man” (częściowo) / „Walk On”

## Materiały bonusowe
- Dysk 1
  - Tworzenie Elevation: U2 Live from Boston
- Dysk 2
  - Inna perspektywa – koncert nagrywany przez zarówno reżysera, jak i fanów
  - Dzień z trasy koncertowej
  - Dodatkowe tracki:
    - „Beautiful Day” na żywo z Dublina, wrzesień 2000
    - „Elevation” na żywo z Miami, pamiętka z pierwszego występu, marzec 2001
    - „Stuck in a Moment You Can't Get Out Of” na żywo z Hanoveru, Dublina i Francji, czerwiec 2000

  - Trailery
    - Zoo TV: Live from Sydney
    - Popmart: Live from Mexico City

title: Elevation: Live from Boston

wikitext:
{{Album muzyczny infobox
 |rodzaj albumu             = koncert
 |tytuł                     = Elevation: Live from Boston
 |okładka                   =
 |wykonawca                 = [[U2]]
 |wydany                    = 26 listopada/4 grudnia 2001
 |nagrywany                 = 5/6 2001, [[TD Garden|Fleet Center]], [[Boston]]
 |gatunek                   = [[rock]]
 |długość                   = 107 min.
 |wytwórnia                 = [[Island Records|Island]]/[[Interscope Records|Interscope]]
 |producent                 = Ned O’Hanlon
 |oceny                     =
 |rok wydania               = 2001
 |poprzedni album           = [[The Best of 1980–1990]]
 |rok poprzedniego albumu   = 1999
 |następny album            = [[The Best of 1990–2000]]
 |rok następnego albumu     = 2003
}}
'''Elevation: Live from Boston''' – wideo [[rock]]owego zespołu [[U2]], będące zapisem [[Boston|bostońskiego]] koncertu grupy, w ramach trasy ''Evelation Tour''. Zostało ono nagrane 6 czerwca 2001 roku w [[TD Garden|TD Banknorth Garden]]. Na [[DVD]] ukazało się pod koniec 2001 roku. Wideo nagrywał Hamish Hamilton, który nakręcił również pozostałe DVD grupy.

Był to pierwszy z dwóch filmów uwieczniających koncerty podczas ''Elevation Tour''. Drugi, [[U2 Go Home: Live from Slane Castle]], ukazał się jednak dopiero w 2003 roku.

== Lista utworów ==
# „[[Elevation (singel)|Elevation]]”
# „[[Beautiful Day]]”
# „[[Until the End of the World]]”
# „[[Stuck in a Moment You Can’t Get Out Of]]”
# „[[Kite (piosenka U2)|Kite]]”
# „[[Gone (utwór U2)|Gone]]”
# „[[New York (utwór U2)|New York]]”
# „[[I Will Follow]]”
# „[[Sunday Bloody Sunday]]”
# „[[In a Little While]]”
# „[[Desire (singel U2)|Desire]]”
# „[[Stay (Faraway, So Close!)]]”
# „[[Bad (utwór U2)|Bad]]” / „40”
# „[[Where the Streets Have No Name]]”
# „[[Bullet the Blue Sky]]”
# „[[With or Without You]]”
# „[[The Fly (singel)|The Fly]]”
# „[[Wake Up Dead Man]]” (częściowo) / „[[Walk On]]”

== Materiały bonusowe ==
* '''Dysk 1'''
** Tworzenie ''Elevation: U2 Live from Boston''
* '''Dysk 2'''
** Inna perspektywa – koncert nagrywany przez zarówno reżysera, jak i fanów
** Dzień z trasy koncertowej
** Dodatkowe tracki:
*** „Beautiful Day” na żywo z Dublina, wrzesień 2000
*** „Elevation” na żywo z Miami, pamiętka z pierwszego występu, marzec 2001
*** „Stuck in a Moment You Can't Get Out Of” na żywo z Hanoveru, Dublina i Francji, czerwiec 2000
** Trailery
*** ''[[Zoo TV: Live from Sydney]]''
*** ''[[Popmart: Live from Mexico City]]''

{{U2}}

[[Kategoria:Albumy koncertowe U2]]
[[Kategoria:Wideografia U2]]
[[Kategoria:Albumy Island Records]]
[[Kategoria:Albumy wideo koncertowe]]
[[Kategoria:Albumy muzyczne wydane w roku 2001]]

title: Elevation: Live from Boston

Wydany: 26 listopada/4 grudnia 2001

Nagrywany: 5/6 2001, Fleet Center, Boston

Gatunek: rock

Wydawnictwo: Island/Interscope

Producent: Ned O’Hanlon

The Best of 1980–1990 · (1999): Elevation: Live from Boston · (2001) · The Best of 1990–2000 · (2003)


text:
# Soreniec żółtawy
Soreniec żółtawy, obrost żółtawy (Physconia enteroxantha (Nyl.) Poelt) – gatunek grzybów z rodziny obrostowatych (Physciaceae). Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do porostów.

## Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Physciaceae, Caliciales, Lecanoromycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w roku 1873 William Nylander nadając mu nazwę Physcia enteroxantha. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w roku 1966 Josef Poelt, przenosząc go do rodzaju Physconia.
Niektóre synonimy naukowe:

- Parmelia lithotea (Ach.) Röhl. 1913
- Parmelia subdetersa (Nyl.) Kernst. 1891
- Physcia cycloselis var. lithotea (Ach.) Ach. 1803
- Physcia enteroxantha Nyl. 1873
- Physcia enteroxanthella (Harm.) H. Olivier 1907
- Physcia lithotea (Ach.) Nyl. 1877
- Physcia obscura var. lithotea (Ach.) Nyl. 1861
- Physcia pityrea var. enteroxanthella Harm. 1897
- Physcia subdetersa Nyl. 1878
- Xanthoria lithotea (Ach.) Horw. 1912
- Xanthoria subdetersa (Nyl.) Horw. 1912

Nazwa polska według W. Fałtynowicza.

## Charakterystyka
Plecha listkowata, tworząca rozetki lub nieregularna. Osiąga średnicę do 6 cm, jest głęboko wcinana, jej odcinki o szerokości 0,5-2 mm zachodzą na siebie lub stykają się brzegami. Są płaskie lub wklęsłe i mają zaokrąglone brzegi. Górna powierzchnia plechy ma barwę szarozieloną lub szarą i pokryta jest białawymi plamkami, zwłaszcza na końcach. Na obrzeżach odcinków znajdują się skupiska soraliów tworzące pofałdowane pasemka. Mają barwę żółtawą lub żółtozieloną.   Plecha jest heteromeryczna z glonami protokokkoidalnymi. Powierzchnia dolna na obwodzie jest jasnobrązowa, ku środku stopniowo ciemniejąca do barwy czarnej. Jest matowa lub nieco błyszcząca i znajdują się na niej czarniawe, krzaczkowato rozgałęzione chwytniki. Górna kora jest pseudoparenchymatyczna, rdzeń ma barwę od białej do żółtawej, dolna kora jest nieregularnie protoplektynchymatyczna
Lekanorowe apotecja występują  bardzo rzadko. Mają średnicę do 2 mm i niekarbowany brzeżek plechowy, na którym szybko jednak pojawiają się  urwistki. W jednym worku powstaje po 8 zarodników o rozmiarach  38 × 15-18 (20)  μm.
Reakcje barwne:
- kora: wszystkie reakcje negatywne,
- rdzeń:  K + żółtawy (czasami bardzo jasny), C, KC + żółty do żółto-pomarańczowego, P-,
- soralia: K + i KC + żółtawy do żółtego pomarańczowego lub K-, KC- (zwłaszcza gdy soredia są brązowawe).

Kwasy porostowe: głównie kwas sekalonowy.

## Występowanie i siedlisko
Na półkuli północnej gatunek szeroko rozprzestrzeniony. Występuje w Ameryce Północnej, Europie, Afryce Północnej i Azji (Rosja). W Europie występuje na całym obszarze, z wyjątkiem Grenlandii i Islandii, na północy sięga po północne krańce Półwyspu Skandynawskiego. W Polsce jest pospolity na terenie całego kraju.
Rośnie głównie na korze drzew, rzadziej, na drewnie, mchach, skałach.

## Gatunki podobne
Najbardziej charakterystyczną dla tego gatunku soreńca cechą są żółtawe soredia i żółtawy rdzeń plechy. Barwę tę zawdzięczają kwasowi sekalonowemu. Jeśli jednak plecha zawiera niewielką jego ilość, łatwo pomylić soreńca żółtawego z podobnymi gatunkami soreńców, szczególnie z soreńcem dachówkowatym (Physconia perisidiosa) i soreńcem popielatym (Physconia grisea).

title: Soreniec żółtawy

wikitext:
{{Takson infobox
 |nazwa                = Soreniec żółtawy
 |grafika              = Yellow-edged Frost Lichen (4775849177).jpg
 |opis grafiki         =
 |alt grafiki          =
 |systematyka ref      =
 |domena               = [[eukarionty]]
 |królestwo            = [[grzyby]]
 |typ                  = [[workowce]]
 |klasa                = [[miseczniaki]]
 |rząd                 = [[pałecznikowce]]
 |rodzina              = [[obrostowate]]
 |rodzaj               = [[Physconia|soreniec]]
 |gatunek              = soreniec żółtawy
 |nazwa łacińska       = Physconia enteroxantha
 |autor                = (Nyl.) Poelt
 |cytat                = ''[[Nova Hedwigia]]'' 12: 125 (1966)
 |synonimy             =
 |wikispecies          =
 |commons              = category: Physconia enteroxantha
}}
[[Plik:Physconia entroxantha BG4 (1).jpg|thumb|240px]]
[[Plik:Physconia enteroxantha 93026.jpg|thumb|240px]]
'''Soreniec żółtawy''', obrost żółtawy (''Physconia enteroxantha'' (Nyl.) Poelt) – [[Gatunek (biologia)|gatunek]] grzybów z rodziny [[Obrostowate|obrostowatych]] (''Physciaceae'')<ref name=if>{{Cytuj |url = http://www.indexfungorum.org/names/NamesRecord.asp?RecordID=345633 |tytuł = Index  Fungorum |data dostępu = 2020-10-13}}</ref>. Ze względu na współżycie z [[glony|glonami]] zaliczany jest do [[Porosty|porostów]]<ref name=faltynowicz>[[Wiesław Fałtynowicz]], ''The Lichenes, Lichenicolous and allied Fungi of Poland. [[Krytyczna lista porostów i grzybów naporostowych Polski]]'', Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2003, {{ISBN|83-89648-06-7}}</ref>.

== Systematyka i nazewnictwo ==
Pozycja w klasyfikacji według [[Index Fungorum]]: ''Physciaceae, Caliciales, Lecanoromycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi''<ref name=if/>.

Po raz pierwszy [[takson]] ten zdiagnozował w roku 1873 [[William Nylander]] nadając mu nazwę ''Physcia enteroxantha''. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w roku 1966 [[Josef Poelt]], przenosząc go do rodzaju ''Physconia''<ref name=if />.

Niektóre [[synonim (taksonomia)|synonimy naukowe]]<ref name=sf>{{Cytuj |url = http://www.speciesfungorum.org/Names/SynSpecies.asp?RecordID=345633 |tytuł = Species Fungorum |data dostępu = 2014-05-01}}</ref>:
{{Układ wielokolumnowy |szerokość=24em <!-- od 9 do 24 --> |liczba=2 |
* ''Parmelia lithotea'' (Ach.) Röhl. 1913
* ''Parmelia subdetersa'' (Nyl.) Kernst. 1891
* ''Physcia cycloselis'' var. ''lithotea'' (Ach.) Ach. 1803
* ''Physcia enteroxantha'' Nyl. 1873
* ''Physcia enteroxanthella'' (Harm.) H. Olivier 1907
* ''Physcia lithotea'' (Ach.) Nyl. 1877
* ''Physcia obscura'' var. ''lithotea'' (Ach.) Nyl. 1861
* ''Physcia pityrea'' var. ''enteroxanthella'' Harm. 1897
* ''Physcia subdetersa'' Nyl. 1878
* ''Xanthoria lithotea'' (Ach.) Horw. 1912
* ''Xanthoria subdetersa'' (Nyl.) Horw. 1912
}}
Nazwa polska według W. Fałtynowicza<ref name=faltynowicz/>.

== Charakterystyka ==
[[Plecha]] listkowata, tworząca rozetki lub nieregularna. Osiąga średnicę do 6 cm, jest głęboko wcinana, jej odcinki o szerokości 0,5-2 mm zachodzą na siebie lub stykają się brzegami. Są płaskie lub wklęsłe i mają zaokrąglone brzegi. Górna powierzchnia plechy ma barwę szarozieloną lub szarą i pokryta jest białawymi plamkami, zwłaszcza na końcach. Na obrzeżach odcinków znajdują się skupiska [[soralia|soraliów]] tworzące pofałdowane pasemka. Mają barwę żółtawą lub żółtozieloną.   Plecha jest [[plecha heteromeryczna|heteromeryczna]] z [[Glony protokokkoidalne|glonami protokokkoidalnymi]]. Powierzchnia dolna na obwodzie jest jasnobrązowa, ku środku stopniowo ciemniejąca do barwy czarnej. Jest matowa lub nieco błyszcząca i znajdują się na niej czarniawe, krzaczkowato rozgałęzione [[chwytniki]]. Górna kora jest [[pseudoparenchyma]]tyczna, rdzeń ma barwę od białej do żółtawej, dolna kora jest nieregularnie protoplektynchymatyczna<ref name=herbaria>{{Cytuj |url = http://lichenportal.org/portal/taxa/index.php?taxon=55159  |tytuł=Consortium of North American Lichen Herbaria |data dostępu =2015-03-03}}</ref>

[[Apotecjum|Lekanorowe apotecja]] występują  bardzo rzadko. Mają średnicę do 2 mm i niekarbowany brzeżek plechowy, na którym szybko jednak pojawiają się  [[urwistki]]. W jednym [[Worek grzyba|worku]] powstaje po 8 [[zarodnik]]ów o rozmiarach  38 × 15-18 (20)  μm<ref name=herbaria/>.

[[Reakcje barwne porostów|Reakcje barwne]]<ref name=herbaria/>:
* kora: wszystkie reakcje negatywne,
* rdzeń:  K + żółtawy (czasami bardzo jasny), C, KC + żółty do żółto-pomarańczowego, P-,
* soralia: K + i KC + żółtawy do żółtego pomarańczowego lub K-, KC- (zwłaszcza gdy soredia są brązowawe).
[[Kwasy porostowe]]: głównie kwas sekalonowy<ref name=herbaria/>.

== Występowanie i siedlisko ==
Na półkuli północnej gatunek szeroko rozprzestrzeniony. Występuje w Ameryce Północnej, Europie, Afryce Północnej i Azji (Rosja). W Europie występuje na całym obszarze, z wyjątkiem Grenlandii i Islandii, na północy sięga po północne krańce Półwyspu Skandynawskiego<ref>{{Cytuj |url=https://www.discoverlife.org/search.html  |tytuł=Discover Life Maps|data dostępu = 2014-04-18}}</ref>. W Polsce jest pospolity na terenie całego kraju<ref name=faltynowicz/>.

Rośnie głównie na korze drzew, rzadziej, na drewnie, mchach, skałach<ref name=faltynowicz/>.

== Gatunki podobne ==
Najbardziej charakterystyczną dla tego gatunku soreńca cechą są żółtawe soredia i żółtawy rdzeń plechy. Barwę tę zawdzięczają kwasowi sekalonowemu. Jeśli jednak plecha zawiera niewielką jego ilość, łatwo pomylić soreńca żółtawego z podobnymi gatunkami soreńców, szczególnie z [[soreniec dachówkowaty|soreńcem dachówkowatym]] (''Physconia perisidiosa'') i [[soreniec popielaty|soreńcem popielatym]] (''Physconia grisea'')<ref name=herbaria/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Obrostowate]]
[[Kategoria:Porosty]]
[[Kategoria:Mykobiota Polski]]

title: Soreniec żółtawy

Domena: eukarionty

Królestwo: grzyby

Typ: workowce

Klasa: miseczniaki

Rząd: pałecznikowce

Rodzina: obrostowate

Rodzaj: soreniec

Gatunek: soreniec żółtawy