text:
# Sauromuraenesox vorax
Sauromuraenesox vorax – gatunek ryby węgorzokształtnej z rodziny murenoszczukowatych (Muraenesocidae). Reprezentuje monotypowy rodzaj Sauromuraenesox. Został opisany naukowo przez Alfreda Williama Alcocka w 1889 na podstawie jednego osobnika z Zatoki Bengalskiej. W drugiej połowie XX wieku oraz w 2007 roku w Morzu Arabskim odłowiono jeszcze 3 osobniki u wybrzeży Omanu i jeden we wschodniej części morza. Największy okaz mierzył 41,5 cm długości całkowitej (TL).

title: Sauromuraenesox vorax

wikitext:
{{Tytuł kursywą}}
{{Zwierzę infobox
 |nazwa łacińska         = ''Sauromuraenesox vorax''
 |TSN                    = 635679
 |zoolog                 = [[Alfred William Alcock|Alcock]], 1889
 |okres istnienia        =
 |grafika                =
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |nadgromada             = [[Ryby kostnoszkieletowe|kostnoszkieletowe]]
 |gromada                = [[promieniopłetwe]]
 |podgromada             = [[nowopłetwe]]
 |infragromada           = [[doskonałokostne]]
 |rząd                   = [[węgorzokształtne]]
 |rodzina                = [[murenoszczukowate]]
 |rodzaj                 = ''Sauromuraenesox''
 |autor rodzaj           = Alcock, 1889
 |gatunek                = ''Sauromuraenesox vorax''
 |synonimy               =
 |wikispecies            =
 |commons                =
}}
'''''Sauromuraenesox vorax''''' – [[gatunek (biologia)|gatunek]] ryby [[węgorzokształtne]]j z rodziny [[murenoszczukowate|murenoszczukowatych]] (Muraenesocidae). Reprezentuje [[takson monotypowy|monotypowy]] rodzaj ''Sauromuraenesox''. Został opisany naukowo przez [[Alfred William Alcock|Alfreda Williama Alcocka]] w 1889 na podstawie jednego osobnika z [[Zatoka Bengalska|Zatoki Bengalskiej]]{{r|E}}. W drugiej połowie XX wieku oraz w 2007 roku w [[Morze Arabskie|Morzu Arabskim]] odłowiono jeszcze 3 osobniki u wybrzeży [[Oman]]u i jeden we wschodniej części morza. Największy okaz mierzył 41,5 cm [[pomiary ryb|długości całkowitej (TL)]]{{r|Smith}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name=E>{{Cytuj stronę|url=http://researcharchive.calacademy.org/research/ichthyology/catalog/fishcatmain.asp|tytuł=Catalog of Fishes: genera, species, references (electronic version) |nazwisko= Fricke| imię = R. | nazwisko2 = Eschmeyer |imię2 = W. N.|autor link2 = William Eschmeyer | nazwisko3 = van der Laan (eds)|imię3 = R. |opublikowany=California Academy of Sciences|język=en|data dostępu= 2019-02-03}}</ref>
* <ref name="Smith">{{Cytuj pismo | autor = Smith, D.G., Jawad, L. & Al-Kharusi, L.H. | tytuł = New records and new information on four eel species from Oman (Teleostei: Anguilliformes: Congridae, Muraenesocidae) | czasopismo = Journal of the Ocean Science Foundation | wolumin = 28 | strony = 34–46 | język = en | data = 2017 | doi = 10.5281/zenodo.996846}}</ref>
}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Murenoszczukowate]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1889 roku]]

Domena: eukarionty

Królestwo: zwierzęta

Typ: strunowce

Podtyp: kręgowce

Nadgromada: kostnoszkieletowe

Gromada: promieniopłetwe

Podgromada: nowopłetwe

Infragromada: doskonałokostne

Rząd: węgorzokształtne

Rodzina: murenoszczukowate

Rodzaj: Sauromuraenesox · Alcock, 1889

Gatunek: Sauromuraenesox vorax


text:
# Zamek w Nowym Korczynie
Zamek w Nowym Korczynie – obecnie nieistniejący zamek królewski wzniesiony przez Kazimierza Wielkiego w drugiej połowie XIV w., na prawym brzegu Nidy – naprzeciw Nowego Miasta Korczyna. Zniszczony podczas potopu szwedzkiego oraz w pożarze w 1702 roku, rozebrany w 1776 roku. W połowie XVI wieku znajdował się na terenie powiatu wiślickiego województwa sandomierskiego.

## Architektura
Zamek był zbudowany na planie regularnym, otoczony przez odnogi rzeki i położony na sztucznym wzniesieniu o wymiarach u podstawy 90x100 m. Wjazd do zamku znajdował się od strony zachodniej przez most zwodzony i następnie droga skręcała na północ w stronę miasta przez bramę zwaną Samborzem i kolejny most. Z wyjątkiem strony północnej, która była usytuowana bezpośrednio przy rzece, zamek otoczony był fosą. Na zamku znajdowała się sypialnia królewska, domy mieszkalne oraz budynki gospodarcze. Zamek wzniesiono z wypalanej cegły. Głównymi obiektami były dwa budynki, od północy i od południa o szerokości 5,5 metra. Od południowego zachodu w narożu wznosiła się wieża. Mur obwodowy z cegły wybudowano na kamiennych fundamentach. Była tu także kaplica pw. Świętej Trójcy i św. Stanisława.
W latach 1403–1408 zamek został rozbudowany przez Jagiełłę. Dobudowano m.in. skarbiec oraz salę górną.
W XVI wieku zamek stopniowo przebudowywano, przekształcając go w renesansową rezydencję. Pierwsza przebudowa miała miejsce w 1517 r. Jej inicjatorem był kanclerz wielki koronny Krzysztof Szydłowiecki. W 1572 roku opisywano, że zamek ma około 80 pomieszczeń, w tym 8 komnat, 9 izb, 3 sale, 5 sieni i ponad 20 komór. W części gospodarczej były 2 kuchnie, 3 spiżarnie, 5 piwnic i 6 "sklepów". Inwentarze z XVII wieku wspominają o więzieniu, które mieściło się w murowanej wieży, w południowo-zachodnim narożniku budowli. Z zewnątrz do murów tej wieży przylegał drewniany budynek, w którym znajdował się browar i rezydencja burgrabiego.

## Historia
Zamek w Nowym Korczynie w czasach Kazimierza Wielkiego był jednym z najważniejszych ośrodków dóbr królewskich w Małopolsce. Bywał tu dwór królewski oraz odbywały się liczne zjazdy. Na zamku przyjmowane były także poselstwa zagraniczne. Zamek był ulubioną siedzibą także króla Władysława Jagiełły, który bywał tu 83 razy. Na jego polecenie zamek naprawiono w latach 1388-1389. W 1403 r. Jagiełło gościł tu kilku książąt piastowskich. W 1404 r. król przyjął na nowokorczyńskim zamku poselstwo moskiewskie, a w 1409 r. poselstwo krzyżackie, które doręczyło królowi pisemne wypowiedzenie wojny. Zamek rozbudowano w latach 1403-1408 w czasach panowania Władysława Jagiełły.
W 1438 r. na zamku przebywała delegacja czeskich husytów, którzy zaproponowali koronę Czech królewiczowi Kazimierzowi. Zjazd rycerstwa, który odbył się tu w 1456 r. oficjalnie przyjął wiadomość o śmierci króla Władysława i obwołał królem jego brata Kazimierza. Największe znaczenie rezydencja w Nowym Mieście Korczynie osiągnęła w latach 70. XV w., kiedy to wizyty króla Kazimierza Jagiellończyka przeciągały się często na więcej niż 50 dni, a w 1478 roku monarcha stacjonował na zamku z dworem aż 103 dni. W dniu 6 października 1479 w zamkowej izbie większej hołd polskiemu królowi złożył Wielki Mistrz Krzyżacki Martin Truchsess. Na nowokorczyńskim zamku odbywały się sądy dla powiatów wiślickiego i pilźnieńskiego oraz zjazdy szlacheckie. Zimowało tutaj przeszło 100 koni z królewskiej stajni. Na początku XV wieku planowano nawet przeniesienie tu skarbca z Wawelu. W latach 1515–1532 kanclerz Krzysztof Szydłowiecki zbudował na zamku pomieszczenia reprezentacyjne dla starosty i dla króla.
Zamek został zniszczony podczas potopu szwedzkiego w dniu 26 marca 1657 r. przez węgierskie oddziały Jerzego Rakoczego. W 1661 roku opisywano, że zamek był spalony i zrujnowany tak, że zostały same mury, ale częściowo już jest odbudowywany przez starostę. Zamek uległ również pożarowi w 1702 r. W 1776 r. jego pozostałości rozebrano. Na pewien czas pozostawiono jedną z baszt, w której jeszcze w 1789 r. znajdował się areszt. Współcześnie nie ma widocznych śladów po zamku. Na terenie dawnej budowli postawiono zabudowania wsi Podzamcze.

## Badania archeologiczne
- 1959, badania sondażowe
- 1963, Irena Górska, Archeologiczne badania na terenie średniowiecznego zamku w Nowym Mieście Korczynie powiat Busko, [w:] Badania archeologiczne w okolicy Wiślicy, Warszawa 1963, s. 215-258;
- 1972, Stanisław Michno, Zygmunt Pyzik, Krzysztof Ciuk, Nowy Korczyn, pow. Busko-Zdrój, „Informator Archeologiczny. Badania 1972", Warszawa 1973, s. 261

wikiname: plwiki

title: Zamek w Nowym Korczynie

in_language: pl

wikitext:
{{Budynek infobox
 |nazwa                 = Zamek w Nowym Korczynie
 |nazwa oryginalna      =
 |zabytek               =
 |zdjęcie               =
 |opis zdjęcia          =
 |alt zdjęcia           =
 |państwo               = Polska
 |miejscowość           = [[Podzamcze (powiat buski)|Podzamcze koło Nowego Korczyna]]
 |adres                 =
 |typ budynku           =
 |styl architektoniczny = gotyk, renesans
 |architekt             =
 |inwestor              = król
 |wysokość całkowita    =
 |wysokość do dachu     =
 |kondygnacje           =
 |powierzchnia użytkowa =
 |rozpoczęcie budowy    = 2 poł. XIV w.
 |ukończenie budowy     =
 |przebudowy            = 1403-1408, 1517
 |zniszczono            = 1657, 1702, 1776
 |odbudowano            =
 |pierwszy właściciel   = Kazimierz III Wielki
 |kolejni właściciele   =
 |właściciel            =
 |plan budynku          =
 |kod mapy              = Nowy Korczyn (gmina)
 |współrzędne           = 50°17′45.73″N 20°48′40.08″E
 |commons               =
 |www                   =
}}
'''Zamek w Nowym Korczynie''' – obecnie nieistniejący zamek królewski wzniesiony przez [[Kazimierz III Wielki|Kazimierza Wielkiego]] w drugiej połowie XIV w., na prawym brzegu [[Nida (dopływ Wisły)|Nidy]] – naprzeciw [[Nowy Korczyn|Nowego Miasta Korczyna]]. Zniszczony podczas [[potop szwedzki|potopu szwedzkiego]] oraz w pożarze w 1702 roku, rozebrany w 1776 roku. W połowie XVI wieku znajdował się na terenie powiatu wiślickiego [[województwo sandomierskie (I Rzeczpospolita)|województwa sandomierskiego]]<ref>Województwo sandomierskie w drugiej połowie XVI wieku; Cz.1, Mapy, plany, Warszawa 1993, k. 4</ref>.

== Architektura ==
Zamek był zbudowany na planie regularnym, otoczony przez odnogi rzeki i położony na sztucznym wzniesieniu o wymiarach u podstawy 90x100 [[metr|m]]. Wjazd do zamku znajdował się od strony zachodniej przez most zwodzony i następnie droga skręcała na północ w stronę miasta przez bramę zwaną ''Samborzem'' i kolejny most. Z wyjątkiem strony północnej, która była usytuowana bezpośrednio przy rzece, zamek otoczony był [[fosa|fosą]]. Na zamku znajdowała się sypialnia królewska, domy mieszkalne oraz budynki gospodarcze. Zamek wzniesiono z wypalanej cegły. Głównymi obiektami były dwa budynki, od północy i od południa o szerokości 5,5 metra<ref>https://nid.pl/dopobrania/KSIEGARNIA/Informator_Archeologiczny/IA_Badania1972.pdf</ref>. Od południowego zachodu w narożu wznosiła się wieża. Mur obwodowy z cegły wybudowano na kamiennych fundamentach. Była tu także kaplica pw. [[Trójca Święta|Świętej Trójcy]] i [[Stanisław ze Szczepanowa|św. Stanisława]].

W latach 1403–1408 zamek został rozbudowany przez Jagiełłę<ref name=":0">{{Cytuj |autor = Leszek Kajzer, Jan Salm, Stanisław Kołodziejski |tytuł = Leksykon Zamków w Polsce |data = 2022 |wydanie = 2 |miejsce = Warszawa |wydawca = Arkady |s = 324-325 |język = pl}}</ref>. Dobudowano m.in. skarbiec oraz salę górną.

W XVI wieku zamek stopniowo przebudowywano, przekształcając go w [[renesans]]ową rezydencję. Pierwsza przebudowa miała miejsce w 1517 r. Jej inicjatorem był [[kanclerz wielki koronny]] [[Krzysztof Szydłowiecki]]. W 1572 roku opisywano, że zamek ma około 80 pomieszczeń, w tym 8 komnat, 9 izb, 3 sale, 5 sieni i ponad 20 komór. W części gospodarczej były 2 kuchnie, 3 spiżarnie, 5 piwnic i 6 "sklepów"<ref name=":0" />. Inwentarze z XVII wieku wspominają o więzieniu, które mieściło się w murowanej wieży, w południowo-zachodnim narożniku budowli. Z zewnątrz do murów tej wieży przylegał drewniany budynek, w którym znajdował się browar i rezydencja [[Burgrabia starościński|burgrabiego]].
[[File:Wizja zamku w Nowym Mieście Korczynie w 2 połowie XIV. Autor Krzysztof Moskal.jpg|thumb|Wizja zamku w Nowym Mieście Korczynie w 2 połowie XIV. Autor Krzysztof Moskal|249x249px]]

== Historia ==
Zamek w Nowym Korczynie w czasach Kazimierza Wielkiego był jednym z najważniejszych ośrodków dóbr królewskich w Małopolsce. Bywał tu dwór królewski oraz odbywały się liczne zjazdy. Na zamku przyjmowane były także poselstwa zagraniczne. Zamek był ulubioną siedzibą także króla [[Władysław II Jagiełło|Władysława Jagiełły]], który bywał tu 83 razy. Na jego polecenie zamek naprawiono w latach 1388-1389<ref name=":0" />. W 1403 r. Jagiełło gościł tu kilku książąt piastowskich. W 1404 r. król przyjął na nowokorczyńskim zamku poselstwo moskiewskie, a w 1409 r. poselstwo krzyżackie, które doręczyło królowi pisemne [[wypowiedzenie wojny]]. Zamek rozbudowano w latach 1403-1408 w czasach panowania Władysława Jagiełły<ref name=":0" />.

W 1438 r. na zamku przebywała delegacja czeskich [[Husytyzm|husytów]], którzy zaproponowali koronę Czech królewiczowi [[Kazimierz IV Jagiellończyk|Kazimierzowi]]. Zjazd rycerstwa, który odbył się tu w 1456 r. oficjalnie przyjął wiadomość o śmierci króla [[Władysław III Warneńczyk|Władysława]] i obwołał królem jego brata Kazimierza. Największe znaczenie rezydencja w Nowym Mieście Korczynie osiągnęła w latach 70. XV w., kiedy to wizyty króla Kazimierza Jagiellończyka przeciągały się często na więcej niż 50 dni, a w 1478 roku monarcha stacjonował na zamku z dworem aż 103 dni<ref>Irena Sułkowska-Kurasiowa, ''Itinerarij Kazimira Jagellona (sostojanie podgotovki)'', [w:] Issledovanija po istorii Litovskoj Metriki, Moskva 1988, s. 264-334</ref>. W dniu 6 października 1479 w zamkowej izbie większej hołd polskiemu królowi złożył Wielki Mistrz Krzyżacki [[Martin Truchsess von Wetzhausen|Martin Truchsess]]<ref>Jan Długosz, ''Jana Długosza Roczniki…'', ks. 12 (1462-1480), Warszawa 2009, s. 451-454</ref>. Na nowokorczyńskim zamku odbywały się sądy dla powiatów [[powiat wiślicki|wiślickiego]] i [[powiat pilzneński|pilźnieńskiego]] oraz zjazdy szlacheckie. Zimowało tutaj przeszło 100 koni z królewskiej stajni. Na początku XV wieku planowano nawet przeniesienie tu skarbca z [[Zamek Królewski na Wawelu|Wawelu]]. W latach 1515–1532 kanclerz [[Krzysztof Szydłowiecki]] zbudował na zamku pomieszczenia reprezentacyjne dla starosty i dla króla<ref name=":0" />.

Zamek został zniszczony podczas [[potop szwedzki|potopu szwedzkiego]] w dniu 26 marca 1657 r. przez węgierskie oddziały Jerzego Rakoczego. W 1661 roku opisywano, że zamek był spalony i zrujnowany tak, że zostały same mury, ale częściowo już jest odbudowywany przez starostę<ref>{{Cytuj |autor = Andrzej Haratym |tytuł = Zniszczenia szwedzkie na terenie Korony w okresie potopu 1655-1660 |data = 2015 |isbn = 978-83-7181-732-8 |wydanie = 1 |inni = Mirosław Nagielski, Łukasz Przybyłek, Krzysztof Kossarzecki |miejsce = Warszawa |wydawca = DiG |s = 435 |język = pl}}</ref>. Zamek uległ również pożarowi w 1702 r. W 1776 r. jego pozostałości rozebrano<ref name=":0" />. Na pewien czas pozostawiono jedną z baszt, w której jeszcze w 1789 r. znajdował się areszt. Współcześnie nie ma widocznych śladów po zamku. Na terenie dawnej budowli postawiono zabudowania wsi [[Podzamcze (powiat buski)|Podzamcze]].

== Badania archeologiczne ==

* 1959, badania sondażowe
* 1963, Irena Górska, ''Archeologiczne badania na terenie średniowiecznego zamku w Nowym Mieście Korczynie powiat Busko'', [w:] ''Badania archeologiczne w okolicy Wiślicy'', Warszawa 1963, s. 215-258;
* 1972, Stanisław Michno, Zygmunt Pyzik, Krzysztof Ciuk, [https://nid.pl/dopobrania/KSIEGARNIA/Informator_Archeologiczny/IA_Badania1972.pdf ''Nowy Korczyn, pow. Busko-Zdrój'', „Informator Archeologiczny. Badania 1972"], Warszawa 1973, s. 261

== Bibliografia ==
* Dariusz Kalina, Waldemar Gliński, "Zamek w Nowym Mieście Korczynie" [w:] "Późnośredniowieczne zamki w dawnym województwie sandomierskim", Kielce 2005, {{ISBN|83-921638-1-8}}
* Irena Górska "Archeologiczne badania na terenie średniowiecznego zamku w Nowym Korczynie powiat Busko" [w:] Badania archeologiczne w okolicy Wiślicy, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1963
* {{Cytuj |autor = Leszek Kajzer, Jan Salm, Stanisław Kołodziejski |redaktor = Maria Łotyszowa |tytuł = Leksykon Zamków w Polsce |data = 2022 |isbn = 978-83-213-5213-8 |wydanie = 2 |inni = Jacek Gaworski (fotografie) |miejsce = Warszawa |wydawca = „Arkady” |s = 324-325 |oclc = 830274915 |język = pl}}
* {{Cytuj|autor = Michał Jurecki; Grzegorz Matyja |tytuł = Ponidzie. W świętokrzyskim stepie |data = 2004 |isbn = 83-89676-16-8 |miejsce = Kraków |wydawca = „Bezdroża” |oclc = 830623047 }}
* {{Cytuj|autor = Sławomir Wróblewski |tytuł = Zamki i dwory obronne województwa sandomierskiego w średniowieczu |data = 2006 |isbn = 83-924034-5-2 978-83-924034-5-6 |miejsce = Nowy Sącz |wydawca = Wydawnictwo Goldruk |oclc = 177364896 }}
* Tomasz Olszacki, ''Zamek w Nowym Korczynie'', [w:] Patronat artystyczny Jagiellonów, red. M. Walczak, P. Węcowski w: Studia Jagiellonica, t. 1, red. M. Koczerska, M. Walczak, P. Węcowski, Kraków  2015, wyd. Societas Vistulana, 419 ss. {{ISBN|978-83-61033-93-60}}
== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Dwory, pałace i zamki województwa świętokrzyskiego}}

{{SORTUJ:Nowy Korczyn}}
[[Kategoria:Architektura I Rzeczypospolitej (województwo sandomierskie)]]
[[Kategoria:Fortece I Rzeczypospolitej|Nowy Korczyn]]
[[Kategoria:Fundacje świeckie Kazimierza III Wielkiego]]
[[Kategoria:Obiekty zniszczone w czasie wojny polsko-szwedzkiej 1655–1660]]
[[Kategoria:Zamki w województwie świętokrzyskim|Nowy Korczyn]]
[[Kategoria:Zamki Małopolski|Nowy Korczyn]]
[[Kategoria:Podzamcze (powiat buski)]]
[[Kategoria:Nieistniejące zamki w Polsce|Nowy Korczyn]]
[[Kategoria:Rezydencje władców Polski]]
[[Kategoria:Zamki i pałace królewskie I Rzeczypospolitej (województwo sandomierskie)]]

title: Zamek w Nowym Korczynie

Państwo: Polska

Miejscowość: Podzamcze koło Nowego Korczyna

Styl architektoniczny: gotyk, renesans

Inwestor: król

Rozpoczęcie budowy: 2 poł. XIV w.

Pierwszy właściciel: Kazimierz III Wielki


text:
# Luciąża (rzeka)
Luciąża – rzeka na Wzgórzach Radomszczańskich, Równinie Piotrkowskiej i Wysoczyźnie Bełchatowskiej. Stanowi najdłuższy lewy dopływ Pilicy.

## Hydrologia
Początek Luciąży daje kilka strumyków, spływających na północ z rozległych torfowisk na Wzgórzach Radomszczańskich. Na odcinku kilku kilometrów koło Trzepnicy Luciąża płynie głęboką doliną wśród pofałdowanego, lesistego krajobrazu. Następnie wypływa do szerokiej doliny na Równinie Piotrkowskiej. W wyniku intensywnych prac melioracyjnych Luciąża na przeważającej długości swego biegu płynie po rozległym, bezdrzewnym obszarze użytków zielonych, przyjmując postać prostego kanału, poprzegradzanego zastawkami. Jedynie w pobliżu ujścia do Pilicy dolina Luciąży zwęża się, płynąc przez Bory Lubieńskie i tereny leśne okolic Włodzimierzowa i Przygłowa. Tworzy tutaj przełom z wysokim, piaszczystym brzegiem. Luciąża wpływa do Pilicy nieco poniżej Sulejowa koło dawnej osady młynarskiej Murowaniec. Stosunkowo wartki nurt Luciąży zachęcał w przeszłości do stawiania na niej młynów i tartaków wodnych. Około 1830 roku wzdłuż rzeki funkcjonowało 14 tego rodzaju obiektów.
Długość rzeki wynosi 48,7 km lub 54,2 km, powierzchnia dorzecza 766 km², a średni spadek 1,5%.
Zarówno samą Luciążę, jak i jej główne dopływy, cechuje mała bezwładność hydrologiczna. Przejawia się to w dużej zmienności stanów i przepływów wody. Dobowe wahania stanu wody w Kłudzicach osiągają 100 cm, a miesięczne dochodzą nawet do 260 cm. Maksimum stanu wody z Kłudzic wynosi 506 cm, a minimum – 200 cm. Średni, dwudziestoletni stan wody kształtuje się na poziomie 258 cm (za lata 1953–1972). Temu stanowi odpowiada przepływ 3,2 m³/s (minimalny wynosi 0,6 m³/s, a maksymalny 159 m³/s). Dane te zapewne zmieniły się w latach następnych w związku z rozwojem leja depresyjnego kopalni węgla brunatnego Bełchatów.
Luciąża ma źródła w pobliżu miejscowości Przerąb. Leżą nad nią m.in. miejscowości Rozprza i Przygłów (gmina Sulejów). W 1998 powstał na rzece zbiornik wodny „Cieszanowice” o powierzchni 260 ha. Jego większa część (71%) leży na terenie gminy z siedzibą w Łękach Szlacheckich. Brzegi zbiornika są miejscem korzystnym dla rozwoju turystyki, rekreacji, w tym budownictwa letniskowego.

## Szlak kajakowy
Luciąża stanowi malowniczy szlak kajakowy spływalny w jeden dzień dla osób z pewnym doświadczeniem kajakowym. Czas spływu w takim wypadku to około 4–5 godzin (9 km). Skala trudności oceniana jest na ZWA (bardzo łatwy), ale uciążliwość aż na U3 (dość uciążliwy – zwalone pnie i konary, jak również zastawki, jazy i progi – głównie do Milejowa).

## Dopływy
- Prudka (L)
- Bogdanówka (L)
- Strawa (L).

title: Luciąża (rzeka)

wikitext:
{{Inne znaczenia|rzeki, lewego dopływu Pilicy|[[Luciąża|inne znaczenia]]}}
{{Rzeka infobox
 | nazwa               = Luciąża
 | zdjęcie             = Przyglow-luciaza.JPG
 | opis zdjęcia        = Przygłów, rozlewisko rzeki Luciąży
 | kontynent           = Europa
 | państwo             = PL-LD
 | lokalizacja         =
 | rodzaj cieku        = rzeka
 | długość             = 48,7
 | spadek              =
 | powierzchnia zlewni = 766
 | średni przepływ     =
 | miejsce przepływu   =
 | źródło: miejsce     = [[Rzejowice]]
 | źródło: wysokość    = 244 m n.p.m.<ref name="Ryszard Gładysz 1976">Ryszard Gładysz, ''Monografia hydrologiczna dorzecza Luciąży'', w: ''Dokumentacja Geograficzna – Streszczenia prac habilitacyjnych i doktorskich 1974'', IGiPZ PAN, zeszyt 1/1976, s. 17</ref>
 | źródło: współrzędne = 51°05'27″N 19°41'31″E
 | ujście: recypient   = [[Pilica]]
 | ujście: miejsce     = [[Sulejów]]
 | ujście: wysokość    =
 | ujście: współrzędne = 51°22'39″N 19°51'18″E
 | mapa                =
 | opis mapy           =
 | kod mapy            = PL-LD
 | szlak               =
{{Rzeka infobox/źródło|48,7|[[Rzejowice]]|244 m n.p.m.<ref>Ryszard Gładysz, ''Monografia hydrologiczna dorzecza Luciąży'', w: ''Dokumentacja Geograficzna – Streszczenia prac habilitacyjnych i doktorskich 1974'', IGiPZ PAN, zeszyt 1/1976, s. 17</ref>}}
{{Rzeka infobox/dopływ||L|[[Strawa]]}}
{{Rzeka infobox/ujście|D||[[Sulejów]]}}
 | commons             = Category:Luciąża (river)
}}
'''Luciąża''' – [[rzeka]] na [[Wzgórza Radomszczańskie|Wzgórzach Radomszczańskich]], [[Równina Piotrkowska|Równinie Piotrkowskiej]] i [[Wysoczyzna Bełchatowska|Wysoczyźnie Bełchatowskiej]]<ref name="Ryszard Gładysz 1976" />. Stanowi najdłuższy lewy dopływ [[Pilica|Pilicy]].

== Hydrologia ==
[[Plik:Przygłów, rzeka Luciąża.jpg|thumb|left|240px|Luciąża w [[Przygłów|Przygłowie]]]]
Początek Luciąży daje kilka strumyków, spływających na północ z rozległych torfowisk na Wzgórzach Radomszczańskich. Na odcinku kilku kilometrów koło [[Trzepnica|Trzepnicy]] Luciąża płynie głęboką doliną wśród pofałdowanego, lesistego krajobrazu. Następnie wypływa do szerokiej doliny na [[Równina Piotrkowska|Równinie Piotrkowskiej]]. W wyniku intensywnych prac melioracyjnych Luciąża na przeważającej długości swego biegu płynie po rozległym, bezdrzewnym obszarze użytków zielonych, przyjmując postać prostego kanału, poprzegradzanego zastawkami. Jedynie w pobliżu ujścia do Pilicy dolina Luciąży zwęża się, płynąc przez Bory Lubieńskie i tereny leśne okolic [[Włodzimierzów (gmina Sulejów)|Włodzimierzowa]] i [[Przygłów|Przygłowa]]. Tworzy tutaj przełom z wysokim, piaszczystym brzegiem. Luciąża wpływa do Pilicy nieco poniżej [[Sulejów|Sulejowa]] koło dawnej osady młynarskiej [[Murowaniec (województwo łódzkie)|Murowaniec]]. Stosunkowo wartki nurt Luciąży zachęcał w przeszłości do stawiania na niej młynów i tartaków wodnych. Około 1830 roku wzdłuż rzeki funkcjonowało 14 tego rodzaju obiektów.

Długość rzeki wynosi 48,7 km<ref>{{encyklopedia PWN|id = 3934201|tytuł=Luciąża|data dostępu=2010-05-03}}</ref> lub 54,2 km<ref name="Ryszard Gładysz 1976" />, powierzchnia [[dorzecze|dorzecza]] 766 km², a średni spadek 1,5%<ref name="Ryszard Gładysz 1976" />.

Zarówno samą Luciążę, jak i jej główne dopływy, cechuje mała bezwładność hydrologiczna. Przejawia się to w dużej zmienności stanów i przepływów wody. Dobowe wahania stanu wody w [[Kłudzice|Kłudzicach]] osiągają 100 cm, a miesięczne dochodzą nawet do 260 cm. Maksimum stanu wody z Kłudzic wynosi 506 cm, a minimum – 200 cm. Średni, dwudziestoletni stan wody kształtuje się na poziomie 258 cm (za lata 1953–1972). Temu stanowi odpowiada przepływ 3,2 m³/s (minimalny wynosi 0,6 m³/s, a maksymalny 159 m³/s). Dane te zapewne zmieniły się w latach następnych w związku z rozwojem [[lej depresji|leja depresyjnego]] kopalni węgla brunatnego ''[[Kopalnia Węgla Brunatnego Bełchatów|Bełchatów]]''<ref>Ryszard Gładysz, ''Monografia hydrologiczna dorzecza Luciąży'', w: ''Dokumentacja Geograficzna – Streszczenia prac habilitacyjnych i doktorskich 1974'', IGiPZ PAN, zeszyt 1/1976, s. 19</ref>.

Luciąża ma źródła w pobliżu miejscowości [[Przerąb]]. Leżą nad nią m.in. miejscowości [[Rozprza]] i [[Przygłów]] ([[Sulejów (gmina)|gmina Sulejów]]). W 1998 powstał na rzece zbiornik wodny „[[Zalew Cieszanowicki|Cieszanowice]]” o powierzchni 260 ha. Jego większa część (71%) leży na terenie gminy z siedzibą w [[Łęki Szlacheckie|Łękach Szlacheckich]]. Brzegi zbiornika są miejscem korzystnym dla rozwoju turystyki, rekreacji, w tym budownictwa letniskowego.

== Szlak kajakowy ==
Luciąża stanowi [[Skala atrakcyjności szlaków kajakowych|malowniczy]] [[szlak kajakowy]] spływalny w jeden dzień dla osób z pewnym doświadczeniem [[kajak]]owym. Czas [[spływ kajakowy|spływu]] w takim wypadku to około 4–5 godzin (9 km)<ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.kajakisulejow.pl/przykladowa-strona/luciaza |tytuł=Kajaki Sulejów |data dostępu=2013-12-10 |archiwum=https://web.archive.org/web/20131214155453/http://www.kajakisulejow.pl/przykladowa-strona/luciaza |zarchiwizowano=2013-12-14 }}</ref>. [[Skala trudności szlaków kajakowych|Skala trudności]] oceniana jest na ZWA (bardzo łatwy), ale [[skala uciążliwości szlaków kajakowych|uciążliwość]] aż na U3 (dość uciążliwy – zwalone pnie i konary, jak również [[Zastawka (hydrotechnika)|zastawki]], [[jaz]]y i [[próg rzeczny|progi]] – głównie do [[Milejów (powiat piotrkowski)|Milejowa]])<ref>[http://wyprawsie.pl/luciaza Wyprawsie.pl]</ref>.

== Dopływy ==
* [[Prudka]] (L)
* [[Bogdanówka (dopływ Luciąży)|Bogdanówka]] (L)
* [[Strawa]] (L).

== Zobacz też ==
* [[Rzeki w Polsce]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{SgKP|IX|437|Radoszewa}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Dorzecze Luciąży| ]]

title: Luciąża

Kontynent: Europa

Województwo: łódzkie

Powierzchnia zlewni: 766 km²

Miejsce: Rzejowice Sulejów

Recypient: Pilica


text:
# Przeplatka maturna
Przeplatka maturna (Euphydryas maturna) – owad z rzędu motyli, z rodziny rusałkowatych (Nymphalidae).

## Zasięg geograficzny
Gatunek znany z rozproszonych lokalizacji od zachodniej Europy po Azję Centralną. W Europie najczęściej występuje w centralnej części kontynentu, w Finlandii oraz w krajach nadbałtyckich. W Polsce wyróżnić można trzy koncentracje stanowisk gatunku: w okolicach Wrocławia, w Kotlinie Biebrzy oraz w Puszczy Białowieskiej. Bardziej izolowane populacje istnieją na Przedgórzu Sudeckim, Mazowszu, Lubelszczyźnie (okolice Chełma i Białopola, dolina Bugu), w okolicach Żagania oraz w Wigierskim Parku Narodowym. Na Pojezierzu Mazurskim oraz na niektórych stanowiskach w południowo-zachodniej Polsce gatunek wyginął.

## Morfologia imago
Skrzydła rozpiętości 38–46 mm, z wierzchu ceglastoczerwone, z czarnym siateczkowatym wzorem formującym na skrzydłach przepaski. Jedna z przepasek w środkowej części skrzydeł często jaśniejsza od pozostałych. Na tylnych skrzydłach brak czarnych kropek co stanowi cechę odróżniająca od zbliżonej pod względem ubarwienia przeplatki aurini. Spód skrzydeł z podobnym rysunkiem, pomarańczowy, mniej kontrastowy. Dymorfizm płciowy słabo zaznaczony, samice zazwyczaj nieco większe od samców.

## Stadia preimaginalne
Jajo początkowo żółte, później zmieniające kolor na brunatny, beczółkowate, u góry zwężone, o powierzchni słabo podłużnie żeberkowanej. Gąsienica barwy czarnej z dwoma pasami dużych, żółtych plam w części grzbietowej oraz z pojedynczym pasem drobnych, żółtych plamek po bokach ciała. Posiada krótkie, czarne, oszczecione kolce. Poczwarka barwy białej z rzędami zółtopomarańczowych i czarnych plamek. Na pokrywach skrzydeł występują tylko plamki czarne.

## Siedlisko i aktywność
Gatunek zasiedla obrzeża wilgotnych lasów liściastych, szczególnie łęgów olszowo-jesionowych i olsów oraz drogi leśne i zręby w ich obrębie. Rzadziej spotykany w głębi litych drzewostanów. Dorosłe owady aktywne są przy słonecznej pogodzie, często siadają na wilgotnej ziemi, odchodach zwierząt oraz liściach krzewów i drzew. W poszukiwaniu pokarmu odwiedzają także kwiaty niektórych roślin, zwłaszcza derenia świdwy, trybuli leśnej, rdestu wężownika, świerzbnicy polnej i podagrycznika pospolitego.

## Cykl rozwojowy
Samice przeplatki maturny składają jaja na spodniej stronie liści jesionu wyniosłego, który stanowi pierwszą roślinę żywicielską gąsienic. Preferowane są szczytowe liście znajdujące się na wysokości do 4 metrów. Młode gąsienice żyją w grupach początkowo szkieletując blaszki liściowe, następnie tworząc oprzęd wśród liści. Zimują również we wspólnym oprzędzie ukrytym w ściółce na dnie lasu. Po przezimowaniu rozpoczynają samotne żerowanie, początkowa na roślinach zielnych (między innymi przetaczniku ożankowym, przetaczniku perskim i babce lancetowatej), następnie na krzewach (topoli osice, kalinie koralowej, wierzbie iwie, wiciokrzewie suchodrzewie, czasem także na jesionie wyniosłym). Słabiej rozwinięte gąsienice zimują dwukrotnie.
Okres pojawu dorosłych osobników trwa około miesiąca i uzależniony jest od warunków klimatycznych – w zachodniej Polsce motyle latają od trzeciej dekady maja do trzeciej dekady czerwca, na wschodzie kraju od drugiej dekady czerwca do trzeciej dekady lipca.

## Ochrona
Przeplatka maturna objęta jest w Polsce ścisłą ochroną gatunkową. Jest również chroniona w całej Unii Europejskiej na mocy Dyrektywy Rady 92/43/EWG zwanej dyrektywą siedliskową. Obecność populacji tego gatunku na danym terenie może stanowić podstawę do wyznaczenia specjalnego obszaru ochrony siedlisk sieci Natura 2000. Instrumentem prawnym na poziomie krajowym umożliwiającym tworzenie takich obszarów jest Ustawa o ochronie przyrody z 2004 roku. Polska jest także zobowiązana zapewnić właściwy stan ochrony i przetrwanie krajowych zasobów tego gatunku.

title: Przeplatka maturna

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa zwyczajowa       = Przeplatka maturna
 |nazwa łacińska         = ''Euphydryas maturna''
 |TSN                    =
 |zoolog                 = ([[Karol Linneusz|Linneusz]], 1775)
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Maivogel oben.jpg
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[stawonogi]]
 |gromada                = [[owady]]
 |podgromada             = [[Owady uskrzydlone|uskrzydlone]]
 |rząd                   = [[motyle]]
 |rodzina                = [[rusałkowate]]
 |rodzaj                 = ''[[Euphydryas]]''
 |gatunek                = przeplatka maturna
 |synonimy               =
 |status IUCN            = DD
 |IUCN id                = 10713
 |wikispecies            = Euphydryas maturna
 |commons                = Category:Euphydryas maturna
}}
[[Plik:Euphydryas maturna in Poland 2010.png|thumb|Przybliżony zasięg występowania przeplatki maturny w Polsce w 2010 roku]]
'''Przeplatka maturna''' (''Euphydryas maturna'') – [[owady|owad]] z [[rząd (biologia)|rzędu]] [[motyle|motyli]], z [[rodzina (biologia)|rodziny]] [[rusałkowate|rusałkowatych]] (Nymphalidae){{r|Poradnik}}.

== Zasięg geograficzny ==
Gatunek znany z rozproszonych lokalizacji od zachodniej Europy po Azję Centralną. W Europie najczęściej występuje w centralnej części kontynentu, w Finlandii oraz w krajach nadbałtyckich{{r|Poradnik}}{{r|Ksiega}}. W Polsce wyróżnić można trzy koncentracje stanowisk gatunku: w okolicach Wrocławia, w Kotlinie Biebrzy oraz w Puszczy Białowieskiej. Bardziej izolowane populacje istnieją na Przedgórzu Sudeckim, Mazowszu, Lubelszczyźnie (okolice Chełma i Białopola, dolina Bugu), w okolicach Żagania oraz w [[Wigierski Park Narodowy|Wigierskim Parku Narodowym]]{{r|Ksiega}}{{r|NaturaGov}}. Na Pojezierzu Mazurskim oraz na niektórych stanowiskach w południowo-zachodniej Polsce gatunek wyginął{{r|Ksiega}}.

== Morfologia imago ==
Skrzydła rozpiętości 38–46 mm, z wierzchu ceglastoczerwone, z czarnym siateczkowatym wzorem formującym na skrzydłach przepaski. Jedna z przepasek w środkowej części skrzydeł często jaśniejsza od pozostałych. Na tylnych skrzydłach brak czarnych kropek co stanowi cechę odróżniająca od zbliżonej pod względem ubarwienia [[przeplatka aurinia|przeplatki aurini]]. Spód skrzydeł z podobnym rysunkiem, pomarańczowy, mniej kontrastowy. Dymorfizm płciowy słabo zaznaczony, samice zazwyczaj nieco większe od samców{{r|Poradnik}}.

== Stadia preimaginalne ==
Jajo początkowo żółte, później zmieniające kolor na brunatny, beczółkowate, u góry zwężone, o powierzchni słabo podłużnie żeberkowanej. Gąsienica barwy czarnej z dwoma pasami dużych, żółtych plam w części grzbietowej oraz z pojedynczym pasem drobnych, żółtych plamek po bokach ciała. Posiada krótkie, czarne, oszczecione kolce. Poczwarka barwy białej z rzędami zółtopomarańczowych i czarnych plamek. Na pokrywach skrzydeł występują tylko plamki czarne{{r|Atlas}}.

== Siedlisko i aktywność ==
Gatunek zasiedla obrzeża wilgotnych lasów liściastych, szczególnie [[las łęgowy|łęgów]] olszowo-jesionowych i [[ols]]ów oraz drogi leśne i zręby w ich obrębie. Rzadziej spotykany w głębi litych drzewostanów{{r|Ksiega}}. Dorosłe owady aktywne są przy słonecznej pogodzie, często siadają na wilgotnej ziemi, odchodach zwierząt oraz liściach krzewów i drzew{{r|Poradnik}}{{r|Atlas}}. W poszukiwaniu pokarmu odwiedzają także kwiaty niektórych roślin, zwłaszcza [[dereń świdwa|derenia świdwy]], [[trybula leśna|trybuli leśnej]], [[rdest wężownik|rdestu wężownika]], [[świerzbnica polna|świerzbnicy polnej]] i [[podagrycznik pospolity|podagrycznika pospolitego]]{{r|Atlas}}.

== Cykl rozwojowy ==
[[Plik:Fraxinus-excelsior-male-leaves.JPG|thumb|left|Liście jesionu wyniosłego, jednej z roślin pokarmowych gąsienic przeplatki maturny]]
Samice przeplatki maturny składają jaja na spodniej stronie liści [[jesion wyniosły|jesionu wyniosłego]], który stanowi pierwszą roślinę żywicielską gąsienic. Preferowane są szczytowe liście znajdujące się na wysokości do 4 metrów. Młode gąsienice żyją w grupach początkowo szkieletując blaszki liściowe, następnie tworząc oprzęd wśród liści. Zimują również we wspólnym oprzędzie ukrytym w ściółce na dnie lasu. Po przezimowaniu rozpoczynają samotne żerowanie, początkowa na roślinach zielnych (między innymi [[przetacznik ożankowy|przetaczniku ożankowym]], [[przetacznik perski|przetaczniku perskim]] i [[babka lancetowata|babce lancetowatej]]), następnie na krzewach ([[topola osika|topoli osice]], [[kalina koralowa|kalinie koralowej]], [[wierzba iwa|wierzbie iwie]], [[Wiciokrzew pospolity|wiciokrzewie suchodrzewie]], czasem także na jesionie wyniosłym). Słabiej rozwinięte gąsienice zimują dwukrotnie{{r|Atlas}}.

Okres pojawu dorosłych osobników trwa około miesiąca i uzależniony jest od warunków klimatycznych – w zachodniej Polsce motyle latają od trzeciej dekady maja do trzeciej dekady czerwca, na wschodzie kraju od drugiej dekady czerwca do trzeciej dekady lipca{{r|Atlas}}.

== Ochrona ==
Przeplatka maturna objęta jest w Polsce [[Gatunkowa ochrona zwierząt|ścisłą ochroną gatunkową]]<ref>Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt ({{Dziennik Ustaw|2016|2183}})</ref>. Jest również chroniona w całej Unii Europejskiej na mocy Dyrektywy Rady 92/43/EWG{{r|Poradnik}} zwanej [[Dyrektywa siedliskowa|dyrektywą siedliskową]]. Obecność populacji tego gatunku na danym terenie może stanowić podstawę do wyznaczenia [[Specjalny obszar ochrony siedlisk|specjalnego obszaru ochrony siedlisk]] sieci Natura 2000<ref name="rmśwyznaczanienatura2000habitat2005">{{cytuj stronę|url=http://www.ochronaprzyrody.wuw.pl/05_Rozporzadzenia%20Ministra%20Srodowiska/Dz.U.%202005%20Nr%2094,%20poz.%20795.pdf|imię=|nazwisko=|tytuł=Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 maja 2005 r. w sprawie typów siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt, wymagających ochrony i wyznaczenia obszarów Natura 2000(Dz.U. 2005 Nr 94 poz. 795)|opublikowany=2005-05-30|język=pl|data dostępu=2010-10-06|archiwum=https://web.archive.org/web/20141108120606/http://www.ochronaprzyrody.wuw.pl/05_Rozporzadzenia%20Ministra%20Srodowiska/Dz.U.%202005%20Nr%2094,%20poz.%20795.pdf|zarchiwizowano=2014-11-08}}</ref><ref name="rmśwyznaczanienatura2000habitat2010">{{cytuj stronę|url=http://monitorpolski.gov.pl/D2010077051001.pdf|imię=|nazwisko=|tytuł=Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 13 kwietnia 2010 r. w sprawie siedlisk przyrodniczych oraz gatunków będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty, a także kryteriów wyboru obszarów kwalifikujących się do uznania lub wyznaczenia jako obszary Natura 2000 (Dz.U. 2010 Nr 77 poz. 510)| opublikowany=2010-05-10|język=pl|data dostępu=2010-10-06}}</ref>. Instrumentem prawnym na poziomie krajowym umożliwiającym tworzenie takich obszarów jest Ustawa o ochronie przyrody z 2004 roku<ref name=ustawaoochrprzyrody2004akt2010>{{cytuj stronę|url=http://geoportal.pgi.gov.pl/css/powiaty/prawo/Dz.U.09.151.1220_o_ochronie_przyrody.pdf|imię=|nazwisko=|tytuł=Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 o ochronie przyrody (tekst jednolity) (Dz.U. 2004 Nr 92 poz. 220)| opublikowany=2010-05-10|język=pl|data dostępu=2010-10-06}}</ref>. Polska jest także zobowiązana zapewnić [[właściwy stan ochrony]] i przetrwanie krajowych zasobów tego gatunku{{r|NaturaNarzedzie}}{{r|ustawaoochrprzyrody2004akt2010}}.

== Zobacz też ==
* [[motyle dzienne Polski]]
* [[owady Polski]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name=Poradnik>{{Cytuj książkę| autor = Adamski P., Bartel R., Bereszyński A., Kepel A., Witkowski Z. (red.) | imię r=J. |nazwisko r=Buszko|tytuł= Gatunki zwierząt (z wyjątkiem ptaków). Poradniki ochrony siedlisk i gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny. Tom 6| rozdział = ''Euphydryas maturna'' (Linnaeus, 1758) Przeplatka maturna |wydawca= Ministerstwo Środowiska|rok=2004|strony=51-52| isbn=83-86564-43-1 | adres rozdziału = http://natura2000.gdos.gov.pl/files/artykuly/52961/1052_Przeplatka_maturna.pdf}}</ref>
* <ref name=Ksiega>{{Cytuj| autor=Jarosław Buszko|tytuł=Euphydryas maturna (Linnaeus, 1758) Przeplatka maturna Scarce Fritillary w: (red.) Zbigniew Głowaciński, Janusz Nowacki. Polska Czerwona Księga Zwierząt – Bezkręgowce|czasopismo=PAN, AR |data=2004|isbn=83-88934-60-0}}</ref>
* <ref name=NaturaNarzedzie>{{Cytuj książkę |imię=Paweł |nazwisko=Pawlaczyk|imię2=Andrzej |nazwisko2=Jermaczek | tytuł=Natura 2000 – narzędzie ochrony przyrody. Planowanie ochrony obszarów Natura 2000|wydawca=WWF Polska|miejsce=Warszawa|data=2004|strony=78|url= http://web.archive.org/web/20060925173720/http://www.wwf.pl/informacje/publikacje/natura/natura%202000%20narzedzie.pdf|isbn =}}</ref>
* <ref name=Atlas>{{Cytuj książkę |imię=Jarosław|nazwisko=Buszko|imię2=Janusz |nazwisko2= Masłowski |tytuł=Motyle Dzienne Polski|wydawca=Koliber|miejsce=Nowy Sącz|data=2008|strony= |isbn =978-83-925150-4-3}}</ref>
* <ref name=NaturaGov>{{Cytuj książkę |imię=|nazwisko=|imię2= |nazwisko2= |url = http://www.natura2000.gdos.gov.pl |tytuł = www.natura2000.gdos.gov.pl - informacje o występowaniu Euphydryas maturna w obszarach Natura 2000|wydawca=|miejsce=|data=dostęp 16.II.2012|strony= |isbn =}}</ref>
}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.iop.krakow.pl/pckz/opisd108.html?id=97&je=pl Informacje o gatunku w Polskiej czerwonej księdze zwierząt]

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Rusałkowate]]
[[Kategoria:Motyle Azji]]
[[Kategoria:Motyle Europy]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1775 roku]]
[[Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza]]

title: Przeplatka maturna

Typ: stawonogi

Gromada: owady

Podgromada: uskrzydlone

Rząd: motyle

Rodzina: rusałkowate

Rodzaj: Euphydryas

Gatunek: przeplatka maturna


text:
# Lekkoatletyka na Igrzyskach Europejskich 2019
Zawody lekkoatletyczne na Igrzyskach Europejskich 2019 odbyły się na stadionie Dinama między 23 a 28 czerwca 2019 r. Po raz pierwszy w międzynarodowej imprezie zawodnicy rywalizowali w nowym formacie zawodów o nazwie Dynamic New Athletics (DNA).

## Kwalifikacja
Lista kwalifikacyjna opierała się na wynikach Drużynowych Mistrzostw Europy w Lekkoatletyce 2017. Zakwalifikowało się 30 najlepszych drużyn, a każda drużyna składała się z 23 sportowców płci męskiej i żeńskiej, w tym rezerwowych.
- Niemcy
- Polska
- Francja
- Wielka Brytania
- Hiszpania
- Ukraina
- Włochy
- Czechy
- Grecja
- Szwecja
- Finlandia
- Szwajcaria
- Białoruś (gospodarz)
- Holandia
- Rosja
- Turcja
- Portugalia
- Norwegia
- Rumunia
- Belgia
- Irlandia
- Węgry
- Słowacja
- Litwa
- Estonia
- Bułgaria
- Dania
- Słowenia
- Łotwa
- Cypr

23 kwietnia Komitet Organizacyjny ogłosił, że program DNA obejmie 24 z trzydziestu zespołów, a pozostałe sześć wskazało, że nie chcą brać w nim udziału. Nieobecnymi państwami były:
- Wielka Brytania
- Szwecja
- Finlandia
- Holandia
- Norwegia
- Belgia

### Medaliści i medalistki
| Konkurencja                        | Złoto                | Srebro                      | Brąz                         |
| ---------------------------------- | -------------------- | --------------------------- | ---------------------------- |
| Zawody drużynowe                   | Ukraina              | Białoruś                    | Niemcy                       |
| 100 metrów mężczyzn                | Carlos Nascimento    | Ján Volko                   | Jak Ali Harvey               |
| 110 metrów przez płotki mężczyzn   | Hassane Fofana       | Wital Parahonka             | Konstandinos Duwalidis       |
| Skok wzwyż mężczyzn                | Maksim Niedasiekau   | Ilja Iwaniuk                | Bohdan Bondarenko            |
| 100 metrów kobiet                  | Maja Mihalinec       | Kryscina Cimanouska         | Rafaela Spanudaki-Chadziriga |
| 100 metrów przez płotki kobiet     | Elwira Hierman       | Hanna Płoticyna             | Gréta Kerekes                |
| Skok w dal kobiet                  | Jelena Sokołowa      | Nastassia Mironczyk-Iwanowa | Maryna Bech-Romanczuk        |
| Rzut oszczepem kobiet              | Tacciana Chaładowicz | Jekatierina Starygina       | Madara Palameika             |
| Sztafeta mieszana 4x400 metrów     | Ukraina              | Czechy                      | Portugalia                   |
| Sztafeta mieszana - bieg pościgowy | Ukraina              | Czechy                      | Włochy                       |

## Źródła
1. ↑  European Athletics - European Athletics to launch new athletics format at Minsk 2019 European Games [online], european-athletics [dostęp 2019-07-11] (ang.).
2. 1 2  DNA PROGRAMME AT 2ND EUROPEAN GAMES APPROVED: 24 TEAMS AND 10 SETS OF MEDALS [online], aroundtherings.com [dostęp 2019-07-11].

wikitext:
'''[[Lekkoatletyka|Zawody lekkoatletyczne]] na [[Igrzyska Europejskie 2019|Igrzyskach Europejskich 2019]]''' odbyły się na [[Stadion Dynama Mińsk|stadionie Dinama]] między 23 a 28 czerwca 2019 r. Po raz pierwszy w międzynarodowej imprezie zawodnicy rywalizowali w nowym formacie zawodów o nazwie ''Dynamic New Athletics (DNA)''<ref>{{Cytuj |tytuł = European Athletics - European Athletics to launch new athletics format at Minsk 2019 European Games |data dostępu = 2019-07-11 |opublikowany = european-athletics |url = http://www.european-athletics.org/news/article=european-athletics-launch-dynamic-new-athletics-format-minsk-2019-european-games/index.html |język = en}}</ref>.

== Kwalifikacja ==
Lista kwalifikacyjna opierała się na wynikach [[Drużynowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2017|Drużynowych Mistrzostw Europy w Lekkoatletyce 2017]]. Zakwalifikowało się 30 najlepszych drużyn, a każda drużyna składała się z 23 sportowców płci męskiej i żeńskiej, w tym rezerwowych<ref name="autonazwa1">{{Cytuj |tytuł = DNA PROGRAMME AT 2ND EUROPEAN GAMES APPROVED: 24 TEAMS AND 10 SETS OF MEDALS |data dostępu = 2019-07-11 |opublikowany = aroundtherings.com |url = http://aroundtherings.com/site/A__76448/Title__DNA-PROGRAMME-AT-2ND-EUROPEAN-GAMES-APPROVED-24-TEAMS-AND-10-SETS-OF-MEDALS/292/Articles}}</ref>.

* {{Państwo|GER}}
* {{Państwo|POL}}
* {{Państwo|FRA}}
* {{Państwo|GBR}}
* {{Państwo|ESP}}
* {{Państwo|UKR}}
* {{Państwo|ITA}}
* {{Państwo|CZE}}
* {{Państwo|GRE}}
* {{Państwo|SWE}}
* {{Państwo|FIN}}
* {{Państwo|SUI}}
* {{Państwo|BLR}} (gospodarz)
* {{Państwo|NED}}
* {{Państwo|RUS}}
* {{Państwo|TUR}}
* {{Państwo|POR}}
* {{Państwo|NOR}}
* {{Państwo|ROU}}
* {{Państwo|BEL}}
* {{Państwo|IRL}}
* {{Państwo|HUN}}
* {{Państwo|SVK}}
* {{Państwo|LTU}}
* {{Państwo|EST}}
* {{Państwo|BUL}}
* {{Państwo|DEN}}
* {{Państwo|SVN}}
* {{Państwo|LAT}}
* {{Państwo|CYP}}

23 kwietnia Komitet Organizacyjny ogłosił, że program DNA obejmie 24 z trzydziestu zespołów, a pozostałe sześć wskazało, że nie chcą brać w nim udziału. Nieobecnymi państwami były<ref name="autonazwa1" />:

* {{Państwo|GBR}}
* {{Państwo|SWE}}
* {{Państwo|FIN}}
* {{Państwo|NED}}
* {{Państwo|NOR}}
* {{Państwo|BEL}}

=== Medaliści i medalistki ===
{| class="wikitable"
|+
!Konkurencja
!Złoto
!Srebro
!Brąz
|-
|Zawody drużynowe
|{{Państwo|UKR}}
|{{Państwo|BLR}}
|{{Państwo|GER}}
|-
|100 metrów mężczyzn
|{{Flaga|POR}} [[Carlos Nascimento]]
|{{Flaga|SVK}} [[Ján Volko]]
|{{Flaga|TUR}} [[Jak Ali Harvey]]
|-
|110 metrów przez płotki mężczyzn
|{{Flaga|ITA}} [[Hassane Fofana]]
|{{Flaga|BLR}} [[Wital Parahonka]]
|{{Flaga|GRE}} [[Konstandinos Duwalidis]]
|-
|Skok wzwyż mężczyzn
|{{Flaga|BLR}} [[Maksim Niedasiekau]]
|{{Flaga|RUS}} [[Ilja Iwaniuk]]
|{{Flaga|UKR}} [[Bohdan Bondarenko]]
|-
|100 metrów kobiet
|{{Flaga|SVN}} [[Maja Mihalinec]]
|{{Flaga|BLR}} [[Kryscina Cimanouska]]
|{{Flaga|GRE}} [[Rafaela Spanudaki-Chadziriga]]
|-
|100 metrów przez płotki kobiet
|{{Flaga|BLR}} [[Elwira Hierman]]
|{{Flaga|UKR}} [[Hanna Płoticyna]]
|{{Flaga|HUN}} [[Gréta Kerekes]]
|-
|Skok w dal kobiet
|{{Flaga|RUS}} [[Jelena Sokołowa (lekkoatletka)|Jelena Sokołowa]]
|{{Flaga|BLR}} [[Nastassia Mironczyk-Iwanowa]]
|{{Flaga|UKR}} [[Maryna Bech-Romanczuk]]
|-
|Rzut oszczepem kobiet
|{{Flaga|BLR}} [[Tacciana Chaładowicz]]
|{{Flaga|RUS}} [[Jekatierina Starygina]]
|{{Flaga|LAT}} [[Madara Palameika]]
|-
|Sztafeta mieszana 4x400 metrów
|{{Państwo|UKR}}
|{{Państwo|CZE}}
|{{Państwo|POR}}
|-
|Sztafeta mieszana - bieg pościgowy
|{{Państwo|UKR}}
|{{Państwo|CZE}}
|{{Państwo|ITA}}
|}

== Źródła ==
{{Przypisy
}}

== Linki zewnętrzne ==

* [https://minsk2019.by/en/tsrd/ATH/results Medaliści według wydarzenia][https://web.archive.org/web/20190702145019/https://storage.googleapis.com/sns-odf-prod/ATH-------------------------------/C93%20-%20Dynamics%20New%20Athletics%20-%20Medallists%20by%20Event%20(Mon,%2024%20Jun%202019%20-%2010:50).pdf storage.googleapis.com]
[[Kategoria:2019 w lekkoatletyce]]
[[Kategoria:Dyscypliny rozgrywane podczas Igrzysk Europejskich 2019]]


text:
# Valdepolo
Valdepolo – gmina w Hiszpanii, w prowincji León, w Kastylii i León, o powierzchni 142,54 km². W 2011 roku gmina liczyła 1328 mieszkańców.

title: Valdepolo

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Valdepolo
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Valdepolo
 |państwo                      = Hiszpania
 |1. jednostka administracyjna = [[Kastylia i León]]
 |2. jednostka administracyjna = [[León (prowincja)|León]]
 |stanowisko zarządzającego    = Alkad
 |zarządzający                 = Santiago Maraña Gonzalez
 |powierzchnia                 = 142,54{{r|ssweb}}
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 1328{{r|ssweb}}
 |gęstość zaludnienia          = 9,32
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Kastylia i León
 |współrzędne                  = 42°34′36″N 5°13′31″W
 |commons                      =
 |www                          = http://www.aytovaldepolo.es/
}}
'''Valdepolo''' – [[gmina]] w [[Hiszpania|Hiszpanii]], w prowincji [[León (prowincja)|León]], w [[Kastylia i León|Kastylii i León]], o powierzchni 142,54{{r|ssweb}} km². W 2011 roku gmina liczyła 1328{{r|ssweb}} mieszkańców.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=ssweb>{{cytuj stronę | url = https://ssweb.seap.minhap.es/REL/frontend/inicio/municipios/all/all/2600 | tytuł = Datos del registro de Entidades Locales | data dostępu = 2013-06-16 | autor = Ministerio de Hacienda y Administraciones Públicas | język = es}}</ref>
}}

{{Prowincja León}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{DEFAULTSORT:Valdepolo}}
[[Kategoria:Gminy w prowincji León]]

title: Valdepolo

Herb: Flaga

Państwo: Hiszpania

Wspólnota autonomiczna: Kastylia i León

Prowincja: León

Alkad: Santiago Maraña Gonzalez

Tablice rejestracyjne: LE


text:
# Jocky Scott
John Alexander (Jocky) Scott (ur. 14 stycznia 1948 w Aberdeen, Szkocja) – były szkocki piłkarz, obecnie trener piłkarski.

## Życiorys
Występował w klubach: Dundee F.C. oraz Aberdeen F.C. Zaliczył również występy w reprezentacji Szkocji.
Po zakończeniu kariery piłkarskiej był trenerem: Aberdeen F.C., Dundee F.C., Arbroath F.C., Hibernian F.C., Notts County F.C. oraz Raith Rovers F.C.

title: Jocky Scott

wikitext:
{{Piłkarz infobox
 |imię i nazwisko         = Jocky Scott
 |imię i nazwisko org     =
 |grafika                 = Jocky Scott.jpg
 |opis grafiki            =
 |pełne imię i nazwisko   = John Alexander Scott
 |data urodzenia          = 14 stycznia 1948
 |miejsce urodzenia       = [[Aberdeen]]
 |data śmierci            =
 |miejsce śmierci         =
 |wzrost                  =
 |pozycja                 = [[napastnik]]
 |klub                    =
 |numer w klubie          =
 |kariera juniorska       = !  ! [[Chelsea F.C.|Chelsea]]
 |kariera seniorska       =
! 1964–1975 ! [[Dundee F.C.]]                   ! 275 ! 113
! 1975–1977 ! [[Aberdeen F.C.|Aberdeen]]               !  52 !  17
! 1977–1978 ! [[Seattle Sounders FC|Seattle Sounders]] !  39 !   9
! 1978–1981 ! [[Dundee F.C.]]                   !  27 !   4
 |kariera reprezentacyjna = ! 1971 ! {{reprezentacja|SCO|pn}} ! 2 ! 0
 |kariera trenerska       =
! 1986–1988 ! [[Dundee F.C.]]
! 1991–1993 ! [[Dunfermline Athletic F.C.|Dunfermline Athletic]]
! 1994      ! [[Arbroath F.C.|Arbroath]]
! 1996      ! [[Hibernian F.C.|Hibernian]]
! 1998–2000 ! [[Dundee F.C.]]
! 2000–2001 ! [[Notts County F.C.|Notts County]]
! 2002      ! [[Raith Rovers F.C.|Raith Rovers]]
! 2005      ! [[Plymouth Argyle F.C.|Plymouth Argyle]]
! 2008–2010 ! [[Dundee F.C.]]
 |medale                  =
 |odznaczenia             =
 |commons                 =
 |wikicytaty              =
 |www                     =
}}
'''John Alexander (Jocky) Scott''' (ur. [[14 stycznia]] [[1948]] w [[Aberdeen]], [[Szkocja]]) – były [[Szkocja|szkocki]] piłkarz, obecnie trener piłkarski.

== Życiorys ==
Występował w klubach: [[Dundee F.C.]] oraz [[Aberdeen F.C.]] Zaliczył również występy w [[Reprezentacja Szkocji w piłce nożnej mężczyzn|reprezentacji Szkocji]].

Po zakończeniu kariery piłkarskiej był trenerem: [[Aberdeen F.C.]], [[Dundee F.C.]], Arbroath F.C., [[Hibernian F.C.]], [[Notts County F.C.]] oraz Raith Rovers F.C.

== Bibliografia ==
* {{NFT|p|29036}}
* {{Soccerbase|7120}}

{{Trenerzy piłkarscy Aberdeen F.C.}}
{{Trenerzy piłkarscy Hibernian F.C.}}
{{Trenerzy piłkarscy Dundee F.C.}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Scott, Jocky}}
[[Kategoria:Urodzeni w 1948]]
[[Kategoria:Reprezentanci Szkocji w piłce nożnej]]
[[Kategoria:Szkoccy trenerzy piłkarscy]]
[[Kategoria:Piłkarze Dundee F.C.]]
[[Kategoria:Piłkarze Aberdeen F.C.]]
[[Kategoria:Trenerzy piłkarzy Aberdeen F.C.]]
[[Kategoria:Trenerzy piłkarzy Dundee F.C.]]
[[Kategoria:Trenerzy piłkarzy Hibernian F.C.]]
[[Kategoria:Trenerzy piłkarzy Notts County F.C.]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Aberdeen]]

title: · Jocky Scott

Pełne imię i nazwisko: John Alexander Scott

Data i miejsce urodzenia: 14 stycznia 1948 · Aberdeen

Pozycja: napastnik

title: Kariera juniorska

Lata: Klub

title: Kariera seniorska

Lata: Klub · Wyst. · Gole

Dundee F.C. · 275 · (113)

Aberdeen · 52 · (17)

Seattle Sounders · 39 · (9)

Dundee F.C. · 27 · (4)

title: Kariera reprezentacyjna

Lata: Reprezentacja · Wyst. · Gole

Szkocja · 2 · (0)

title: Kariera trenerska

Lata: Drużyna

Dundee F.C.

Dunfermline Athletic

Arbroath

Hibernian

Dundee F.C.

Notts County

Raith Rovers

Plymouth Argyle

Dundee F.C.


text:
# BulletBoys
BulletBoys – amerykański zespół glammetalowy założony przez członka zespołu Ratt w 1986, Marqa Toriena, w Los Angeles.

## Oryginalny skład
- Marq Torien - śpiew
- Mick Sweda - gitara
- Lonnie Vencent - gitara basowa
- Jimmy D'Anda - perkusja
- Marc Danzeisen - perkusja, wokal wspierający

## Dyskografia

### Albumy studyjne
| Rok  | Album                                       | US | Certyfikat | Wytwórnia           |
| ---- | ------------------------------------------- | -- | ---------- | ------------------- |
| 1988 | BulletBoys                                  | 34 | Złoto      | Warner Bros.        |
| 1991 | Freakshow                                   | 69 | -          | Warner Bros.        |
| 1993 | Za-Za                                       | -  | -          | Warner Bros.        |
| 1995 | Acid Monkey                                 | -  | -          | Swordholio/Perris   |
| 2000 | Burning Cats and Amputees                   | -  | -          | Deadline            |
| 2003 | Sophie                                      | -  | -          | Bulletboys          |
| 2006 | Smooth Up in Ya: The Best of the Bulletboys | -  | -          | Deadline            |
| 2007 | Behind the Orange Curtain                   | -  | -          | Crash Music Classic |
| 2009 | 10c Billionaire                             | -  | -          | Chavis              |

#### Single
| Rok  | Singel                    | Pozycje na listach | Pozycje na listach |
| Rok  | Singel                    | US Hot 100         | US Main Rock       |
| ---- | ------------------------- | ------------------ | ------------------ |
| 1989 | "Smooth Up In Ya"         | 71                 | 23                 |
| 1989 | "For the Love of Money"   | 78                 | 30                 |
| 1991 | "Hang on St. Christopher" | -                  | 22                 |
| 1991 | "THC Groove"              | -                  | -                  |
| 1991 | "Talk To Your Daughter"   | -                  | -                  |
| 1993 | "Mine"                    | -                  | -                  |
| 2009 | "Road To Nowhere"         | -                  | -                  |

title: BulletBoys

wikitext:
{{Zespół muzyczny infobox
 |nazwa            = BulletBoys
 |nazwa oryginalna =
 |zdjęcie          =
 |opis zdjęcia     =
 |alt zdjęcia      =
 |inne nazwy       =
 |rok założenia    = 1986
 |rok rozwiązania  =
 |pochodzenie      = {{flaga|USA}} [[Los Angeles]], [[Kalifornia]]
 |gatunek          = [[glam metal]], sleaze rock, [[hard rock]]
 |aktywność        = od 1986
 |wydawnictwo      = [[Warner Bros. Records|Warner Bros.]], [[Wounded Bird Records|Wounded Bird]], Swordholio/Perris Records, [[Crash Music]], Cleopatra/Deadline Records, Chavis Records
 |powiązania       = [[Ratt]], [[King Kobra]]
 |skład            = [[Marq Torien]], Ryche Green, Scott McKinley, Dave Weeks
 |byli członkowie  =
 |współpracownicy  =
 |instrumentarium  =
 |commons          =
 |www              =
}}
'''BulletBoys''' – amerykański zespół [[glam metal|glammetalowy]] założony przez członka zespołu [[Ratt]] w 1986, Marqa Toriena, w [[Los Angeles]].

== Oryginalny skład ==
* [[Marq Torien]] - [[śpiew]]
* [[Mick Sweda]] - [[gitara]]
* [[Lonnie Vencent]] - [[gitara basowa]]
* [[Jimmy D'Anda]] - [[perkusja]]
* [[Marc Danzeisen]] - perkusja, [[wokal wspierający]]

== Dyskografia ==
=== Albumy studyjne ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
|-
! Rok
! Album
! width="50"| <small>[[Billboard 200|US]]<ref>{{cytuj stronę| url = https://www.allmusic.com/artist/bulletboys-p3800| tytuł = Bulletboys → Charts and Awards → Billboard Albums| data dostępu = 2010-03-17| autor = | opublikowany = allmusic.com| praca = | data = | język = en}}</ref></small>
! [[złota płyta|Certyfikat]]<ref name="RIAA database">{{cytuj stronę|
url=https://www.riaa.com/gold-platinum/| tytuł=Gold and Platinum Database Search| opublikowany=[[Recording Industry Association of America]]| data dostępu=2010-03-17}}</ref>
! Wytwórnia
|-
| 1988
| align="left"| ''[[BulletBoys (album)|BulletBoys]]''
| 34
| Złoto
| Warner Bros.
|-
| 1991
| align="left"| ''[[Freakshow (album BulletBoys)|Freakshow]]''
| 69
| -
| Warner Bros.
|-
| 1993
| align="left"| ''[[Za-Za]]''
| -
| -
| Warner Bros.
|-
| 1995
| align="left"| ''[[Acid Monkey]]''
| -
| -
| Swordholio/Perris
|-
| 2000
| align="left"| ''[[Burning Cats and Amputees]]''
| -
| -
| Deadline
|-
| 2003
| align="left"| ''[[Sophie (album)|Sophie]]''
| -
| -
| Bulletboys
|-
| 2006
| align="left"| ''[[Smooth Up in Ya: The Best of the Bulletboys]]''
| -
| -
| Deadline
|-
| 2007
| align="left"| ''[[Behind the Orange Curtain]]''
| -
| -
| Crash Music Classic
|-
| 2009
| align="left"| ''[[10c Billionaire]]''
| -
| -
| Chavis
|-
|}

==== Single ====
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
|-
! rowspan="2"| Rok
! rowspan="2"| Singel
! colspan="2"| Pozycje na listach
|- style="font-size:smaller;"
! width="50"| [[Hot 100|US Hot 100]]<ref name="allmusic">{{cytuj stronę| url = https://www.allmusic.com/artist/bulletboys-p3800| tytuł = Bulletboys → Charts and Awards → Billboard Singles| data dostępu = 2010-03-17| autor = | opublikowany = allmusic.com| praca = | data = | język = en}}</ref>
! width="50"| [[Hot Mainstream Rock Tracks|US Main Rock]]<ref name="allmusic"/>
|-
| rowspan="2"| 1989
| align="left"| "Smooth Up In Ya"
| 71
| 23
|-
| align="left"| "[[For the Love of Money]]"
| 78
| 30
|-
| rowspan="3"| 1991
| align="left"| "Hang on St. Christopher"
| -
| 22
|-
| align="left"| "THC Groove"
| -
| -
|-
| align="left"| "Talk To Your Daughter"
| -
| -
|-
| 1993
| align="left"| "Mine"
| -
| -
|-
| 2009
| align="left"| "Road To Nowhere"
| -
| -
|-
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://archive.ph/20090929081307/http://www.chavisrecords.net/bb.html Profil zespołu na stronie wytwórni Chavis Records]
* {{Cytuj stronę | url = http://www.musicmight.com/artist/united+states/california/los+angeles/bulletboys | tytuł = Profil w serwisie Musicmight | opublikowany = musicmight.com | archiwum = https://web.archive.org/web/20100128070609/http://www.musicmight.com/artist/united+states/california/los+angeles/bulletboys | zarchiwizowano = 2010-01-28}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Amerykańskie zespoły metalowe]]
[[Kategoria:Amerykańskie zespoły hardrockowe]]

title: BulletBoys

Pochodzenie: Los Angeles, Kalifornia

Gatunek: glam metal, sleaze rock, hard rock

Wydawnictwo: Warner Bros., Wounded Bird, Swordholio/Perris Records, Crash Music, Cleopatra/Deadline Records, Chavis Records

Powiązania: Ratt, King Kobra


text:
# 2. ceremonia wręczenia nagród David di Donatello
2. ceremonia wręczenia włoskich nagród filmowych David di Donatello – odbyła się 3 sierpnia 1957 w antycznym Teatrze greckim w Taorminie.

## Laureaci
Laureaci nagród wyróżnieni są wytłuszczeniem.

### Najlepszy reżyser
- Federico Fellini – Noce Cabirii (tytuł oryg. Le notti di Cabiria)

### Najlepszy producent
- Dino De Laurentiis – Noce Cabirii (tytuł oryg. Le notti di Cabiria)
- Renato Gualino – Imperium słońca (tytuł oryg. L’impero del sole)

### Najlepszy aktor zagraniczny
- Laurence Olivier – Ryszard III (tytuł oryg. Richard III)

### Najlepsza aktorka zagraniczna
- Ingrid Bergman – Anastazja (tytuł oryg. Anastasia)

### Najlepszy producent zagraniczny
- Jack Warner – Olbrzym (tytuł oryg. Giant)
- Laurence Olivier – Ryszard III (tytuł oryg. Richard III)

### Nagroda Targa d’oro
- Alberto Ancillotto
- Alberto Lattuada

### Nagroda Targa d’argento
- Vittorio De Seta

### David d’argento
- Antonio Petrucci

wikitext:
{{Gala infobox
 |       nazwa = 2. ceremonia wręczenia nagród David di Donatello
 |     grafika = Ingrid Bergman David 1957 Taormina.png
 |        data = 3 sierpnia 1957
 |     miejsce = Antyczny teatr grecki w [[Taormina|Taorminie]]
 |       wstęp =
 | prowadzenie =
 |   producent =
 |     reżyser =
 |        czas =
 |      stacja =
 |  poprzednia = [[1. ceremonia wręczenia nagród David di Donatello|1.]]
 |    następna = [[3. ceremonia wręczenia nagród David di Donatello|3.]]
}}
'''2. ceremonia wręczenia włoskich nagród filmowych [[David di Donatello]]''' – odbyła się 3 sierpnia 1957 w antycznym Teatrze greckim w [[Taormina|Taorminie]].

== Laureaci ==
'''Laureaci nagród wyróżnieni są wytłuszczeniem'''.
=== Najlepszy reżyser ===
* '''[[Federico Fellini]]''' – ''[[Noce Cabirii]]'' (tytuł oryg. ''Le notti di Cabiria'')

=== Najlepszy producent ===
* '''[[Dino De Laurentiis]]''' – ''[[Noce Cabirii]]'' (tytuł oryg. ''Le notti di Cabiria'')
* '''[[Renato Gualino]]''' – ''[[Imperium słońca]]'' (tytuł oryg. ''L’impero del sole'')

=== Najlepszy aktor zagraniczny ===
* '''[[Laurence Olivier]]''' – ''[[Ryszard III (film 1955)|Ryszard III]]'' (tytuł oryg. ''Richard III'')

=== Najlepsza aktorka zagraniczna ===
* '''[[Ingrid Bergman]]''' – ''[[Anastazja (film 1956)|Anastazja]]'' (tytuł oryg. ''Anastasia'')

=== Najlepszy producent zagraniczny ===
* '''[[Jack Warner]]''' – ''[[Olbrzym (film)|Olbrzym]]'' (tytuł oryg. ''Giant'')
* '''Laurence Olivier''' – ''[[Ryszard III (film 1955)|Ryszard III]]'' (tytuł oryg. ''Richard III'')

=== Nagroda Targa d’oro ===
* '''[[Alberto Ancillotto]]'''
* '''[[Alberto Lattuada]]'''

=== Nagroda Targa d’argento ===
* '''[[Vittorio De Seta]]'''

=== David d’argento ===
* '''[[Antonio Petrucci]]'''

== Bibliografia ==
* [http://www.daviddidonatello.it/ Oficjalna strona internetowa Nagrody Filmowej David di Donatello]
* [http://www.filmweb.pl/awards/David+di+Donatello/1957 Nagroda Filmowa David di Donatello 1957] w serwisie filmweb.pl
* [http://www.imdb.com/event/ev0000203/1957 Nagroda Filmowa David di Donatello 1957] w serwisie imdb.com

{{David di Donatello}}

[[Kategoria:1957 w filmie]]
[[Kategoria:1957 we Włoszech]]
[[Kategoria:David di Donatello]]

Data: 3 sierpnia 1957

Miejsce: Antyczny teatr grecki w Taorminie


text:
# Sobór konstantynopolitański IV
Sobór Konstantynopolitański IV – sobór biskupów chrześcijańskich, zwołany na przełomie 869 i 870 roku w Konstantynopolu przez cesarza Bazylego I Macedończyka. Sobór, odbywający się za zgodą papieża Hadriana II, zajął się rozsądzeniem sporu między papieżem a patriarchą Konstantynopola Focjuszem. Focjusz został potępiony i pozbawiony godności patriarszej.
Poruszona została także sprawa Bułgarów, których Kościół, mimo protestu papieskich legatów, włączył do patriarchatu Konstantynopolitańskiego.
Uważany jest przez Kościół katolicki za ósmy Sobór Powszechny, dla prawosławnych ma charakter soboru lokalnego.
Na przełomie 879 i 880 roku sobór zebrał się ponownie. Zrehabilitowano na nim Focjusza. Druga sesja soboru została początkowo uznana za powszechną przez Kościół katolicki i prawosławie, jednak w XI wieku na skutek schizmy wschodniej Kościół katolicki powrócił do opinii o błędach Focjusza.
Przez wielu historyków i teologów katolickich Sobór Konstantynopolitański IV nie jest uważany za powszechny.

title: Sobór konstantynopolitański IV

wikitext:
{{Wydarzenie infobox
 |nazwa            = Sobór konstantynopolitański IV
 |nazwa oryginalna =
 |grafika          = Cesare Nebbia – Fourth Council of Constantinople.jpg
 |opis grafiki     = [[Cesare Nebbia]], Sobór konstantynopolitański IV, ok. 1585.
 |motto            =
 |państwo          = Cesarstwo Bizantyńskie
 |miejscowość      =
 |data             = [[869]]-[[870]]
 |uczestnicy       =
 |poprzednie       = [[Sobór nicejski II]]
 |rok poprzedniego = 787
 |następne         = [[Sobór laterański I]]
 |rok następnego   = 1123
 |kod mapy         =
 |współrzędne      =
 |commons          =
 |www              =
}}
'''Sobór Konstantynopolitański IV''' – [[sobór powszechny|sobór]] [[biskup]]ów [[chrześcijaństwo|chrześcijańskich]], zwołany na przełomie 869 i 870 roku w [[Konstantynopol]]u przez [[cesarz]]a [[Bazyli I Macedończyk|Bazylego I Macedończyka]]. Sobór, odbywający się za zgodą papieża [[Hadrian II|Hadriana II]], zajął się rozsądzeniem sporu między [[papież]]em a [[patriarcha Konstantynopola|patriarchą Konstantynopola]] [[Focjusz I Wielki|Focjuszem]]. Focjusz został potępiony i pozbawiony godności patriarszej.

Poruszona została także sprawa Bułgarów, których Kościół, mimo protestu papieskich legatów, włączył do patriarchatu Konstantynopolitańskiego<ref>{{cytuj książkę |nazwisko = Banaszak | imię = Marian| tytuł = Historia Kościoła katolickiego | wydawca = Akademia Teologii Katolickiej| miejsce = Warszawa | rok = 1987| strony = 43| tom = II|tytuł tomu = Średniowiecze| isbn =}}</ref>.

Uważany jest przez [[Kościół katolicki]] za ósmy Sobór Powszechny, dla [[prawosławie|prawosławnych]] ma charakter soboru lokalnego.

Na przełomie 879 i 880 roku sobór zebrał się ponownie. Zrehabilitowano na nim [[Focjusz I Wielki|Focjusza]]. Druga sesja soboru została początkowo uznana za powszechną przez [[Kościół katolicki]] i [[prawosławie]], jednak w XI wieku na skutek [[Wielka schizma wschodnia|schizmy wschodniej]] [[Kościół katolicki]] powrócił do opinii o [[Schizma Focjusza|błędach Focjusza]].

Przez wielu historyków i teologów katolickich Sobór Konstantynopolitański IV nie jest uważany za powszechny.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{sobory}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Sobory powszechne|Konstantynopolitański 4]]
[[Kategoria:Konstantynopol]]

title: Sobór konstantynopolitański IV

Państwo: Cesarstwo Bizantyńskie

Sobór nicejski II · (787): Sobór laterański I · (1123)


text:
# Mieczysław Kowalski (komunista)
Mieczysław Kowalski pseud. Michał (ur. 16 czerwca 1911 w Szewnie koło Ostrowca Świętokrzyskiego, zm. 15 maja 1943 pod Zalezianką) – działacz komunistyczny, sekretarz okręgowy PPR w Kielcach.

## Życiorys
Z zawodu ślusarz. Od 1930 działał w KZMP, a od 1932 w KPP. W 1932 został skazany w "procesie radomskim" za działalność komunistyczną na 10 lat więzienia. Zwolniony na mocy amnestii w lutym 1939. Po agresji III Rzeszy i ZSRR na Polskę, w listopadzie 1939 przeszedł na teren okupacji sowieckiej do Białegostoku. W grudniu 1939 został delegatem do Białostockiej Miejskiej Rady Delegatów Pracujących. Po  ataku III Rzeszy na ZSRR 22 czerwca 1941 powrócił na teren okupacji niemieckiej, do Generalnego Gubernatorstwa i działał w organizacji "Zjednoczenie Robotniczo-Chłopskie", a następnie w PPR. Uczestniczył w tworzeniu komitetu PPR i sztabu GL Od września 1942 był sekretarzem Komitetu PPR w Ostrowcu. Brał udział w organizowaniu placówek i garnizonów GL. W październiku 1942 został sekretarzem Komitetu Okręgowego PPR w Kielcach. Na tym stanowisku dążył do nasilenia walki zbrojnej z Niemcami. Zginął w bitwie zgrupowania AL Franciszka Księżarczyka z oddziałami własowców i niemieckiej żandarmerii pod Zalezianką.

## Odznaczenia
- Order Krzyża Grunwaldu III klasy[a].

title: Mieczysław Kowalski (komunista)

wikitext:
'''Mieczysław Kowalski''' pseud. ''Michał'' (ur. [[16 czerwca]] [[1911]] w [[Szewna|Szewnie]] koło [[Ostrowiec Świętokrzyski|Ostrowca Świętokrzyskiego]], zm. [[15 maja]] [[1943]] pod [[Zalezianka|Zalezianką]]) – działacz [[Komunizm|komunistyczny]], sekretarz okręgowy [[Polska Partia Robotnicza|PPR]] w [[Kielce|Kielcach]].

== Życiorys ==
Z zawodu ślusarz. Od 1930 działał w [[Komunistyczny Związek Młodzieży Polski|KZMP]], a od 1932 w [[Komunistyczna Partia Polski|KPP]]. W 1932 został skazany w "procesie radomskim" za działalność komunistyczną na 10 lat więzienia. Zwolniony na mocy amnestii w lutym 1939. Po [[Kampania wrześniowa|agresji III Rzeszy i ZSRR na Polskę]], w listopadzie 1939 przeszedł na teren [[Okupacja sowiecka ziem polskich (1939–1941)|okupacji sowieckiej]] do [[Białystok|Białegostoku]]. W grudniu 1939 został delegatem do Białostockiej Miejskiej Rady Delegatów Pracujących. Po [[Atak Niemiec na ZSRR| ataku III Rzeszy na ZSRR]] 22 czerwca 1941 powrócił na teren [[Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945)|okupacji niemieckiej]], do [[Generalne Gubernatorstwo|Generalnego Gubernatorstwa]] i działał w organizacji "Zjednoczenie Robotniczo-Chłopskie", a następnie w PPR. Uczestniczył w tworzeniu komitetu PPR i sztabu [[Gwardia Ludowa|GL]] Od września 1942 był sekretarzem Komitetu PPR w Ostrowcu. Brał udział w organizowaniu placówek i garnizonów GL. W październiku 1942 został sekretarzem Komitetu Okręgowego PPR w Kielcach. Na tym stanowisku dążył do nasilenia walki zbrojnej z Niemcami. Zginął w bitwie zgrupowania AL [[Franciszek Księżarczyk|Franciszka Księżarczyka]] z oddziałami własowców i niemieckiej żandarmerii pod [[Zalezianka|Zalezianką]].
{{Osobny artykuł|Bitwa pod Zalezianką}}

== Odznaczenia ==
* [[Order Krzyża Grunwaldu]] III klasy<ref group=uwaga>Odznaczony został pośmiertnie.</ref>.

== Uwagi ==
{{Uwagi}}

== Bibliografia ==
*Józef Bolesław Garas, ''Oddziały Gwardii Ludowej i Armii Ludowej 1942-1945'', Warszawa 1971.
*[[Edward Gronczewski]], ''Walczyli o Polskę Ludową'', Warszawa 1982.
*''Słownik biograficzny działaczy polskiego ruchu robotniczego'' t. 3, Warszawa 1992.
*[[Jerzy Ślaski]], ''Polska Walcząca'' t. III, Warszawa 1999.

{{SORTUJ:Kowalski, Mieczysław}}
[[Kategoria:Działacze Komunistycznego Związku Młodzieży Polski]]
[[Kategoria:Działacze Komunistycznej Partii Polski]]
[[Kategoria:Polscy współpracownicy radzieckich władz okupacyjnych 1939–1941]]
[[Kategoria:Sekretarze Komitetów Okręgowych PPR]]
[[Kategoria:Żołnierze Gwardii Ludowej]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1911]]
[[Kategoria:Zmarli w 1943]]
[[Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy]]
[[Kategoria:Więźniowie polityczni w II Rzeczypospolitej]]
[[Kategoria:Polscy ślusarze]]


text:
# Linia kolejowa nr 758
Linia kolejowa nr 758 – pierwszorzędna, głównie dwutorowa, zelektryfikowana linia kolejowa znaczenia państwowego, łącząca posterunek odgałęźny Stadion z posterunkiem odgałęźnym Wrocław Muchobór.

## Znaczenie międzynarodowe
Linia została w całości ujęta w kompleksowej i bazowej towarowej sieci transportowej TEN-T oraz sieci międzynarodowych linii transportu kombinowanego (AGTC) - linia kolejowa C-E30 (Görlitz – Zgorzelec – Wrocław – Katowice – Kraków – Przemyśl – Medyka – Mostiska) oraz linia kolejowa C-E59 (Ystad – Świnoujscie – Szczecin – Kostrzyń – Zielona Góra – Wrocław – Opole – Chałupki). Ponadto linia wchodzi w skład Kolejowego Korytarza Towarowego nr 5 Morze Bałtyckie – Morze Adriatyckie (RFC5) oraz Kolejowego Korytarza Towarowego nr 8 Morze Północne – Morze Bałtyckie (RCF8).

title: Linia kolejowa nr 758

wikitext:
{{Linia kolejowa infobox
 | rodzaj         =
 | lokalizacja    =
 | zarządca       = [[PKP PLK]]
 | numer          = 758
 | nazwa          = Stadion – Wrocław Muchobór
 | mapa           = Wroclaw railway network.png
 | srjp           =
 | długość        = 3,357
 | rozstaw        = 1435
 | trakcja        = 3 kV [[prąd stały|DC]]
 | vmax           = 60<ref name="plkrs-2025">{{Cytuj stronę | url = https://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Reg_przydzielania_tras/Regulamin_sieci_2024_2025/v.20/N_ZAL_2.1_20242025_20250225124226.xlsx | tytuł = Wykaz maksymalnych prędkości | autor = | opublikowany = plk-sa.pl | data = 2025-02-25 | język = pl | data dostępu = 2025-03-04}}</ref> (Vk = 60)
 | zdjęcie        =
 | opis           =
 | lata_budowy    =
 | rok_do_pkp     =
 | rok_elektry    =
 | rok_zaw_ruchu  =
 | rok_fiz_likw   =
 | przebieg       =
{{LK|ELCa|v-LSTR|O2=MFADEg|LSTR|O3=MFADEg|vLSTR-|O4=MFADEg||↑ {{LK-linia|349}} {{LK-linia|756}} {{LK-linia|349}} ↑}}
{{LK|BL|v-BST|STR|vSTR-|{{LKkm|12,926|0,000}}|Stadion R11}}
{{LK|BL|v-SHI2gr|STR|vSTR-||}}
{{LK|BL|vSTR-SHI3gl|SHI3gl+r|vSHI3g+r-||}}
{{LK|BL|vSTR|SHI3gl|vSHI3g+r-||}}
{{LK|BL|vSTR|O2=lvBST-L|STR|O3=lBST-M|vSTR-|O4=lvBST-R-|0,241|[[posterunek odgałęźny|podg]] Stadion}}
{{LK|BL|vSTR|STR|vBST-|0,462|Stadion R18}}
{{LK|BL|vSTR|STR|vSHI2gl-||}}
{{LK|BL|v-STR|O2=lv-MKRZ2+4u@f|O22=vSTR2-|STR+c3|vSTR||}}
{{LK|BL|RP4q|O2=uLSTRq|O22=lv-MKRZvo|O23=v-STR|O24=lvMKRZc1u|O25=STRc1|RP4q|O3=uSTRq|O32=lMKRZvo|O33=KRZ2+4u|RP4q|O4=uLSTRq|O42=lvMKRZvo|O43=vSTR|O44=lvMKRZc3u|O45=STRc3|[[Wrocław|Wroc.]]|[[Ulica Grabiszyńska we Wrocławiu|ul. Grabiszyńska]]}}
{{LK|BL|v-STR|STR+c1|vSTR|O4=lvMKRZ2+4u@g-|O42=v-STR+4||}}
{{LK|BL|v-STR|SHI1r|O3=v-SHI2+l|vSHI2r-|O4=v-STR||}}
{{LK|BL|vLSTRq|O2=MFADEgq|O22=lv-MKRZvo|O23=v-STR|vKRZvo|LSTRq-|O4=lv-MKRZo@g|O42=v-STR|O43=vSTR+rf-||← {{LK-linia|757}} {{LK-linia|274}} →}}
{{LK|BL|v-LSTR|O2=MFADEf|vLSTR|O3=MFADEf|vSTR||↓ {{LK-linia|349}} {{LK-linia|756}} {{LK-linia|349}} ↓}}
{{LK|BL||v-SHI2+l|v-STR|O4=vSHI2r-||}}
{{LK|BL|LSTRq|O2=MFADEgq|vSTR+r-STR|O3=lvMKRZc2u|O32=STRc2|v-ABZg3||{{LK-linia|273}} ← [[Wrocław Główny]]}}
{{LK|BL|STRc2|vKRZ3+1u|v-SHI2r|O4=STRc4||}}
{{LK|BL|v-STR+1|vKRZc4u|vSTR-||}}
{{LK|BL|v-STR|vHST|vSTR-||[[Wrocław Muchobór]]}}
{{LK|BL|v-SHI2gl|vSHI2+r-|O3=vÜSTl|vSTR-||↓ {{LK-linia|273}} {{LK-linia|275}} ↘}}
{{LK|BL|v-STR|O2=lv-BST-L|vSTR|O3=lBST-M|vSTR-|O4=lvBST-R-|3,295|[[posterunek odgałęźny|podg]] [[Wrocław Muchobór]]}}
{{LK|BL|v-STR|vÜSTl|O3=v-SHI2l|vSHI2g+r-||↙ {{LK-linia|275}} {{LK-linia|273}} ↘ {{LK-linia|275}} ↘}}
{{LK|BL|v-STR|vSTR|vBST-|3,304|[[Wrocław Muchobór|Wrocław Muchobór R9]]}}
{{LK|BL|v-SHI2g+l|vSHI2gr|vSTR-||↙ {{LK-linia|757}} {{LK-linia|273}} ↓}}
{{LK|BL|v-BST|vSTR|vSTR-|{{LKkm|3,357|5,294}}|[[Wrocław Muchobór|Wrocław Muchobór R18]]}}
{{LK|BL|v-SHI2l|vSHI2g+r-|O3=v-SHI2g+l|vSHI2gr-||}}
{{LK|ELCe||vLSTR|O3=MFADEf|vLSTR-|O4=MFADEf||↓ {{LK-linia|275}} {{LK-linia|273}} {{LK-linia|275}} ↓}}
 | commons        =
 | rok_otwarcia   =
}}
'''Linia kolejowa nr 758''' – pierwszorzędna, głównie dwutorowa, [[Sieć trakcyjna|zelektryfikowana]] [[linia kolejowa]] znaczenia państwowego, łącząca [[posterunek odgałęźny]] Stadion z posterunkiem odgałęźnym [[Wrocław Muchobór]]<ref name="plkid12-2025">{{Cytuj stronę | url = https://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Akty_prawne_i_przepisy/Instrukcje/Wydruk/Id/Id-12__D29__Wykaz_linii_.pdf | tytuł = Id-12 (D29) Wykaz linii | autor = | opublikowany = plk-sa.pl | data = 2025-02-28 | język = pl | data dostępu = 2025-03-04}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Reg_przydzielania_tras/Regulamin_sieci_2024_2025/v.20/N_ZAL_2.6_20242025_20250225124232.xlsx|tytuł = Wykaz posterunków ruchu i punktów ekspedycyjnych|autor = |opublikowany = plk-sa.pl|data = 2025-02-25|język = pl|data dostępu = 2025-03-04}}</ref><ref>[https://semaforek.kolej.org.pl/wiki/index.php?title=%C5%81%C4%85cznica_nr_758_Wroc%C5%82aw_Stadion_-_Wroc%C5%82aw_Muchob%C3%B3r ''Łącznica nr 758 Wrocław Stadion - Wrocław Muchobór''], semaforek.kolej.org.pl.</ref>.

== Znaczenie międzynarodowe ==
Linia została w całości ujęta w kompleksowej i bazowej towarowej [[Transeuropejska sieć transportowa|sieci transportowej TEN-T]] oraz [[Umowa AGTC|sieci międzynarodowych linii transportu kombinowanego (AGTC)]]<ref name="plkid12-2025" /> - [[linia kolejowa C-E 30|linia kolejowa C-E30]] (Görlitz – Zgorzelec – Wrocław – Katowice – Kraków – Przemyśl – Medyka – Mostiska) oraz [[Linia kolejowa C-E 59|linia kolejowa C-E59]] (Ystad – Świnoujscie – Szczecin – Kostrzyń – Zielona Góra – Wrocław – Opole – Chałupki)<ref>[https://unece.org/fileadmin/DAM/trans/conventn/agtce.pdf ''European agreement on important international combined transport lines and related installations (AGTC)''], unece.org.</ref>. Ponadto linia wchodzi w skład Kolejowego Korytarza Towarowego nr 5 Morze Bałtyckie – Morze Adriatyckie (RFC5) oraz Kolejowego Korytarza Towarowego nr 8 Morze Północne – Morze Bałtyckie (RCF8)<ref>[https://www.plk-sa.pl/dla-klientow-i-kontrahentow/warunki-udostepniania-infrastruktury-i-regulaminy/regulamin-sieci/regulamin-sieci-20202021/ ''Regulamin sieci, Załącznik 2.17. Wykaz europejskich korytarzy towarowych obejmujących linie kolejowe PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.''], plk-sa.pl.</ref><ref>[https://ec.europa.eu/transport/infrastructure/tentec/tentec-portal/map/maps.html ''Mobility and Transport - TENtec Interactive Map Viewer''], ec.europa.eu.</ref>.

{{Osobny artykuł|Obwodnica kolejowa Wrocławia}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Linie kolejowe w Polsce}}

[[Kategoria:Linie kolejowe w Polsce|758]]

title: Linia nr 758

Zarządca: PKP PLK

Sieć trakcyjna: 3 kV DC

title: kolej

odcinek zelektryfikowany


text:
# BBC TV Europe
BBC TV Europe (1987–1991) – brytyjska stacja telewizyjna, będąca pierwszym w historii BBC kanałem telewizyjnym skierowanym do odbiorców za granicą. Kanał był dostępny drogą satelitarną (wymagał jednak opłacenia abonamentu i posiadania dekodera) oraz w sieciach kablowych w wielu państwach Europy. Pokazywał programy emitowane w tym samym czasie w Wielkiej Brytanii na antenie BBC One lub BBC Two. W 1991 został zastąpiony przez BBC World Service Television, zaś dzisiaj jego dzieło kontynuuje, w nieco innej formule, BBC Prime.

title: BBC TV Europe

wikitext:
{{Dopracować|źródła=2022-11}}

'''BBC TV Europe''' ([[1987]]–[[1991]]) – [[Wielka Brytania|brytyjska]] stacja telewizyjna, będąca pierwszym w historii [[BBC]] kanałem telewizyjnym skierowanym do odbiorców za granicą. Kanał był dostępny drogą satelitarną (wymagał jednak opłacenia abonamentu i posiadania [[dekoder]]a) oraz w sieciach kablowych w wielu państwach [[Europa|Europy]]. Pokazywał programy emitowane w tym samym czasie w Wielkiej Brytanii na antenie [[BBC One]] lub [[BBC Two]]. W [[1991]] został zastąpiony przez [[BBC World Service Television]], zaś dzisiaj jego dzieło kontynuuje, w nieco innej formule, [[BBC Prime]].

[[Kategoria:Stacje telewizyjne BBC]]


text:
# Gornje Brezovo
Gornje Brezovo – wieś w Słowenii, w gminie Sevnica. W 2018 roku liczyła 133 mieszkańców.

title: Gornje Brezovo

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Gornje Brezovo
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |godło                        =
 |pieczęć                      =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Słowenia
 |2. jednostka administracyjna = [[Gmina Sevnica|Sevnica]]

 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2018
 |liczba ludności              = 133{{r|stat}}
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Gornje Brezovo''' – [[wieś]] w [[Słowenia|Słowenii]], w [[Gmina Sevnica|gminie Sevnica]]. W 2018 roku liczyła 133 mieszkańców{{r|stat}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="stat">{{cytuj stronę|url=https://www.stat.si/StatWeb/File/NewsAttachment/2521|tytuł=Prebivalci po spolu, občine in naselja, Slovenija, 1. januar 2018|opublikowany=Statistični urad Republike Slovenije|język=sl|data dostępu=2019-03-13}}</ref>
}}

{{Gmina Sevnica}}

{{kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w gminie Sevnica]]

title: Gornje Brezovo

Państwo: Słowenia

Gmina: Sevnica


text:
# Torny
Torny – gmina (fr. commune; niem. Gemeinde) w Szwajcarii, w kantonie Fryburg, w okręgu Glâne. Powstała 1 stycznia 2004 z połączenia gmin Middes i Torny-le-Grand.

## Demografia
W Torny mieszka 1058 osób. W 2020 roku 12,8% populacji gminy stanowiły osoby urodzone poza Szwajcarią.

## Transport
Przez teren gminy przebiega droga główna nr 181.

title: Torny

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Torny
 |nazwa oryginalna             = Torny
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         = Torny-coat of arms.svg
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Torny
 |państwo                      = Szwajcaria
 |1. jednostka administracyjna = [[Fryburg (kanton)|Fryburg]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Okręg Glâne|Glâne]]
 |powierzchnia                 = 10,18
 |wysokość                     = 675
 |rok                          = 31 grudnia 2022
 |liczba ludności              = 1058<ref name="SUS">{{Cytuj |autor = Bundesamt für Statistik |tytuł = Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeitskategorie, Geschlecht und Gemeinde, definitive Jahresergebnisse, 2020 - 2020 {{!}} Tabelle |data = 2021-09-01 |data dostępu = 2022-05-16 |opublikowany = Bundesamt für Statistik |url = https://www.bfs.admin.ch/asset/de/18344290 |język = de}}</ref>
 |gęstość zaludnienia          = 104
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 = 1748, 1749
 |tablice rejestracyjne        = FR
 |plan miasta                  = Karte Gemeinde Torny 2020.png
 |współrzędne                  = 46° 46′ N, 6° 57′ E
 |commons                      = Category:Torny
 |www                          = https://www.torny.ch
}}
'''Torny''' – [[Gmina polityczna (Szwajcaria)|gmina]] ([[język francuski|fr.]] ''commune''; [[język niemiecki|niem.]] ''Gemeinde'') w [[Szwajcaria|Szwajcarii]], w [[Kanton (Szwajcaria)|kantonie]] [[Fryburg (kanton)|Fryburg]], w [[Okręg (Szwajcaria)|okręgu]] [[Okręg Glâne|Glâne]]. Powstała 1 stycznia 2004 z połączenia gmin [[Middes]] i [[Torny-le-Grand]]<ref>[https://hls-dhs-dss.ch/de/articles/000880/2012-02-08/ Utworzenie gminy]</ref>.

== Demografia ==
W Torny mieszka 1058 osób<ref name="SUS" />. W 2020 roku 12,8% populacji gminy stanowiły osoby urodzone poza Szwajcarią<ref name="SUS" />.

== Transport ==
Przez teren gminy przebiega droga główna [[Droga główna nr 181 (Szwajcaria)|nr 181]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Okręg Glâne}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w Szwajcarii]]
[[Kategoria:Gminy w kantonie Fryburg]]
[[Kategoria:Okręg Glâne]]

title: Torny

Państwo: Szwajcaria

Kanton: Fryburg

Okręg: Glâne

Tablice rejestracyjne: FR


text:
# Gruboskórzec meksykański
Gruboskórzec meksykański (Dermophis mexicanus) – gatunek płaza beznogiego z rodziny Dermophiidae występujący w Ameryce Centralnej, ryjący w ściółce z liści i innych obumarłych części roślinnych.

## Występowanie
Gatunek występuje w południowym Meksyku (w stanach Tabasco, Veracruz, Chiapas i Oaxaca) oraz w krajach Ameryki Centralnej: Gwatemali, Hondurasie, Salwadorze i Nikaragui.

## Systematyka
Dawniej gatunek był ujmowany nieco szerzej (zaliczano doń np. także populacje z Kostaryki i Panamy), ale w 2001 roku Savage i Wake wydzielili część populacji do osobnych gatunków, wcześniej synonimizowanych z Dermophis mexicanus.

## Opis
Dorosłe osobniki Dermophis mexicanus mają 30–50 cm długości i mają masywne, robakowate ciało, w przekroju owalne. Nie mają prawdziwego ogona. Są szarego koloru z niebieskim lub fioletowym połyskiem, na stronie grzbietowej ciemniejsze, a po bokach i w okolicy szczęk jaśniejsze. Występuje u nich wyraźne prążkowanie na całej długości ciała, wynika ono z jasnych bruzd między pierścieniami. Pierścienie są zewnętrzne, tworzone przez fałdy skórne, zwykle ich ilość jest większa niż ilość kręgów. Głowa D. mexicanus jest ścięta z przodu, dolna szczęka jest cofnięta. Między nozdrzami a oczami znajdują się czułki zmysłowe, są one zarazem chemoreceptorami i mechanoreceptorami. Powstały w większości z elementów oka, które nie są potrzebne płazom pod ziemią, od czubka czółka do komory receptorowej, otwierającej się do płata węchowego w mózgu, biegnie kanał wypełniony płynem. Oczy są pokryte skórą i nie pełnią zbyt ważnej roli jako narząd zmysłu, rozpoznają czy jest jasno czy ciemno. W szczękach D. mexicanus znajdują się liczne zęby, które przyjmują swoją dorosłą postać kilka dni po porodzie, ulegają licznym wymianom. Z wiekiem przybywa ich rzędów, a co za tym idzie także liczba.

## Biologia i ekologia
Osobniki Dermophis mexicanus żyją w norach, które ryją w wilgotnych glebach. Na powierzchnię wychodzą, by zdobyć pokarm tylko po zmierzchu w czasie deszczu.
D. mexicanus jest drapieżnikiem. Atakuje ofiary z zaskoczenia, powolnie się do nich zbliżając i szybko atakując, gdy nadarzy się okazja. Mogą być oportunistami i żywić się różnymi, występującymi w glebie bezkręgowcami np.: dżdżownicami, świerszczami, termitami, a nawet małymi jaszczurkami i gryzoniami albo też specjalistami – znana jest populacja z Gwatemali, która żywiła się wyłącznie dżdżownicami.

## Rozmnażanie i rozwój
Jest to gatunek rozdzielnopłciowy i żyworodny. Nie stwierdza się u niego dymorfizmu płciowego. Do rozrodu przystępuje po uzyskaniu dojrzałości płciowej w wieku 2–3 lat. Zapłodnienie jest wewnętrzne. Okres godowy przypada na okres od końca kwietnia do początku czerwca. Ciąża trwa 11 miesięcy, tak więc D. mexicanus przystępuje do rozrodu tylko raz w roku. Poród między majem a czerwcem następnego roku, na początku pory deszczowej. Samica rodzi od 3 do 16 młodych osobników wielkości od 108 do 155 mm. Nie występuje wolno-żyjąca forma larwalna, ponieważ metamorfoza zachodzi podczas rozwoju płodowego. Zarodki zużywają żółtko po 3 miesiącach ciąży. Potem ich matka wydziela substancje odżywcze przez gruczoły wyściółki jajowodów, a rozwijające się płody pochłaniają ją. Mają wykształcone uzębienie, które wykorzystują do pobierania substancji odżywczych oraz stymulacji ich wydzielania. Po kilku dniach od urodzenia zęby są wymieniane na dorosłe o innym kształcie i funkcjach. Zarodki przeprowadzają wymianę gazową przez skórę oraz skrzela mające po 3 odgałęzienia główne i liczne mniejsze.

## Gruboskórzec meksykański a człowiek
Marszczelce są niedocenianymi mięsożercami kontrolującymi populacje owadów oraz zwierzętami ryjącymi w ziemi, napowietrzając ją. Te zachowania czynią je przydatnymi na różnego rodzaju plantacjach oraz uprawach. Chętnie zadamawiają się na plantacjach kawy, gdzie są składowane w stosach łupiny kawy, które gnijąc tworzą wilgotną glebę organiczną, stanowiącą idealne środowisko życia dla D. mexicanus, który to gatunek dodatkowo przyspiesza rozkład materii.

title: Gruboskórzec meksykański

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa zwyczajowa       = Gruboskórzec meksykański
 |nazwa łacińska         = ''Dermophis mexicanus''
 |TSN                    = 586253
 |zoolog                 = ([[André Marie Constant Duméril|Duméril]] & [[Gabriel Bibron|Bibron]], 1841)
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Dermophis mexicanus.jpg
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |gromada                = [[płazy]]
 |rząd                   = [[płazy beznogie]]
 |rodzina                = [[Dermophiidae]]
 |rodzaj                 = ''[[Dermophis]]''
 |gatunek                = gruboskórzec meksykański
 |synonimy               =
* ''Siphonops mexicanus'' [[André Marie Constant Duméril|Duméril]] & [[Gabriel Bibron|Bibron]], 1841<ref name="Duméril&Bibron"/>
* ''Amphisbaena versatilis'' [[John Edward Gray|J.E. Gray]], 1850<ref name="Gray"/>
* ''Dermophis mexicanus'' — [[Wilhelm Peters|Peters]], 1880<ref name="Peters"/>
* ''Gymnophis clarkii'' [[Thomas Barbour|Barbour]], 1926<ref name="Barbour"/>
* ''Dermophis mexicanus mexicanus'' — [[Emmett Reid Dunn|Dunn]], 1928<ref name="Dunn"/>
* ''Dermophis mexicanus clarki'' — Barbour & [[Arthur Loveridge|Loveridge]], 1929<ref name="Barbour&Loveridge"/>
* ''Dermophis eburatus'' [[Edward Harrison Taylor|Taylor]], 1968{{odn|Taylor|1968|s=473}}
* ''Dermophis septentrionalis'' Taylor, 1968{{odn|Taylor|1968|s=513}}
* ''Dermophis mexicanus eburatus'' — Taylor, 1973<ref name="Taylor"/>
* ''Gymnophis mexicanus'' — Dubois, Ohler & Pyron, 2021<ref name="asw"/>
 |status IUCN            = LC
 |IUCN id                = 59545
 |wikispecies            = Dermophis mexicanus
 |commons                = Category:Dermophis mexicanus
}}
'''Gruboskórzec meksykański'''<ref name="Burnie"/> (''Dermophis mexicanus'') – gatunek [[Płazy beznogie|płaza beznogiego]] z rodziny [[Dermophiidae]] występujący w [[Ameryka Centralna|Ameryce Centralnej]], ryjący w ściółce z liści i innych obumarłych części roślinnych<ref>{{Cytuj|autor=GBIF|tytuł=Dermophis mexicanus (Duméril & Bibron, 1841) – Checklist View|data dostępu=2017-03-21|opublikowany=www.gbif.org|url=http://www.gbif.org/species/2430910|język=en}}</ref>.

== Występowanie ==
Gatunek występuje w południowym [[Meksyk]]u (w stanach [[Tabasco (stan)|Tabasco]], [[Veracruz (stan)|Veracruz]], [[Chiapas]] i [[Oaxaca]]) oraz w krajach [[Ameryka Centralna|Ameryki Centralnej]]: [[Gwatemala|Gwatemali]], [[Honduras]]ie, [[Salwador]]ze i [[Nikaragua|Nikaragui]]<ref name="asw"/><ref name="iucn"/>.

== Systematyka ==
Dawniej gatunek był ujmowany nieco szerzej (zaliczano doń np. także populacje z [[Kostaryka|Kostaryki]] i [[Panama|Panamy]]{{r|savage2001}}<ref name=":1" />), ale w 2001 roku Savage i Wake wydzielili część populacji do osobnych gatunków, wcześniej [[Synonim (taksonomia)|synonimizowanych]] z ''Dermophis mexicanus''<ref name="asw"/><ref name="savage2001"/>.

== Opis ==
Dorosłe osobniki ''Dermophis mexicanus'' mają 30–50 cm długości i mają masywne, robakowate ciało<ref name=":1" />, w przekroju owalne<ref name=":0" />. Nie mają prawdziwego ogona<ref name=":1" />. Są szarego koloru z niebieskim lub fioletowym połyskiem, na stronie grzbietowej ciemniejsze, a po bokach i w okolicy szczęk jaśniejsze. Występuje u nich wyraźne prążkowanie na całej długości ciała, wynika ono z jasnych bruzd między pierścieniami<ref name=":1" />. Pierścienie są zewnętrzne, tworzone przez fałdy skórne, zwykle ich ilość jest większa niż ilość kręgów. Głowa ''D. mexicanus'' jest ścięta z przodu, dolna szczęka jest cofnięta. Między nozdrzami a oczami znajdują się czułki zmysłowe, są one zarazem [[chemoreceptor]]ami i [[mechanoreceptor]]ami. Powstały w większości z elementów [[Oko|oka]], które nie są potrzebne płazom pod ziemią, od czubka czółka do komory receptorowej, otwierającej się do płata węchowego w mózgu, biegnie kanał wypełniony płynem<ref name=":1" />. Oczy są pokryte skórą i nie pełnią zbyt ważnej roli jako narząd zmysłu, rozpoznają czy jest jasno czy ciemno<ref name=":1" />. W szczękach ''D. mexicanus'' znajdują się liczne zęby, które przyjmują swoją dorosłą postać kilka dni po porodzie, ulegają licznym wymianom. Z wiekiem przybywa ich rzędów, a co za tym idzie także liczba<ref name=":0">{{Cytuj|autor=Marvalee H. Wake|tytuł=Fetal Tooth Development and Adult Replacement in Dermophis mexicanus (Amphibia: Gymnopiona): Fields Versus Clones|czasopismo=Journal of Morphology|data=1980|wolumin=166|s=203–216}}</ref>.

== Biologia i ekologia ==
Osobniki ''Dermophis mexicanus'' żyją w norach, które ryją w wilgotnych glebach. Na powierzchnię wychodzą, by zdobyć pokarm tylko po zmierzchu w czasie deszczu<ref name=":1" />.

''D. mexicanus'' jest [[Drapieżnictwo|drapieżnikiem]]. Atakuje ofiary z zaskoczenia, powolnie się do nich zbliżając i szybko atakując, gdy nadarzy się okazja. Mogą być oportunistami i żywić się różnymi, występującymi w glebie bezkręgowcami np.: dżdżownicami, świerszczami, termitami<ref name=":3" />, a nawet małymi jaszczurkami i gryzoniami<ref name=":1" /> albo też specjalistami – znana jest populacja z [[Gwatemala|Gwatemali]], która żywiła się wyłącznie dżdżownicami<ref name=":3">{{Cytuj |autor = W.E. Bemis, K. Schwenk, M.H. Wake |data = 1983 |tytuł = Morphology and function of the feeding apparatus in Dermophis mexicanus (Amphibia: Gymnophiona) |czasopismo = Zoological Journal of the Linnean Society |wolumin = 77 |s = 75–96 |url = https://www.researchgate.net/publication/229956238_Morphology_and_function_of_the_feeding_apparatus_in_Dermophis_mexicanus_Amphibia_Gymnophiona}}</ref>.

== Rozmnażanie i rozwój ==
Jest to gatunek rozdzielnopłciowy i żyworodny<ref name=":1" />. Nie stwierdza się u niego [[Dymorfizm płciowy|dymorfizmu płciowego]]<ref name=":2" />. Do rozrodu przystępuje po uzyskaniu dojrzałości płciowej w wieku 2–3 lat<ref name=":1" />. Zapłodnienie jest wewnętrzne. [[Okres godowy]] przypada na okres od końca kwietnia do początku czerwca. Ciąża trwa 11 miesięcy, tak więc ''D. mexicanus'' przystępuje do rozrodu tylko raz w roku. Poród między majem a czerwcem następnego roku, na początku [[Pora deszczowa|pory deszczowej]]<ref name=":2">{{Cytuj |autor = M.H. Wake |tytuł = Reproduction, growth, and population structure of the Central American caecilian Dermophis mexicanus (Amphibia: Gymnophiona) |czasopismo = Herpetologica |wolumin = 36 |data = 1980 | s = 244–256 |jstor = 3891821}}</ref>. Samica rodzi od 3 do 16 młodych osobników<ref name=":1" /> wielkości od 108 do 155 mm<ref name=":2" />. Nie występuje wolno-żyjąca forma larwalna, ponieważ [[Przeobrażenie|metamorfoza]] zachodzi podczas rozwoju płodowego. Zarodki zużywają żółtko po 3 miesiącach ciąży. Potem ich matka wydziela substancje odżywcze przez gruczoły wyściółki jajowodów, a rozwijające się płody pochłaniają ją. Mają wykształcone uzębienie, które wykorzystują do pobierania substancji odżywczych oraz stymulacji ich wydzielania. Po kilku dniach od urodzenia zęby są wymieniane na dorosłe o innym kształcie i funkcjach. Zarodki przeprowadzają wymianę gazową przez skórę oraz skrzela mające po 3 odgałęzienia główne i liczne mniejsze<ref name=":1" />.

== Gruboskórzec meksykański a człowiek ==
Marszczelce są niedocenianymi mięsożercami kontrolującymi populacje [[Owady|owadów]] oraz zwierzętami ryjącymi w ziemi, napowietrzając ją. Te zachowania czynią je przydatnymi na różnego rodzaju [[plantacja]]ch oraz [[Uprawa roślin|uprawach]]. Chętnie zadamawiają się na plantacjach [[Kawa|kawy]], gdzie są składowane w stosach łupiny kawy, które gnijąc tworzą wilgotną [[Gleba|glebę]] organiczną, stanowiącą idealne środowisko życia dla ''D. mexicanus,'' który to gatunek dodatkowo przyspiesza rozkład materii<ref name=":1" />.

== Przypisy ==
<references>
<ref name=":1">{{Cytuj|redaktor=Michael Hutchins; William E. Duellman; Neil Schlager|tytuł=Grzimek's Animal Life Encyclopedia|data=2003|wydanie=2|wolumin=6: ''Amphibians'' |miejsce = Farmington Hills, Michigan |wydawca = Gale Group |s = 439}}</ref>
<ref name="asw">{{Cytuj | autor = Darrel R. Frost | tytuł = Dermophis mexicanus (Duméril and Bibron, 1841) | url = https://amphibiansoftheworld.amnh.org/Amphibia/Gymnophiona/Dermophiidae/Dermophis/Dermophis-mexicanus | opublikowany = American Museum of Natural History, New York, USA | data dostępu = 2024-07-30 | język = en | praca = Amphibian Species of the World: an Online Reference. Version 6.2}}</ref>
<ref name="Duméril&Bibron">{{cytuj książkę| autor = A.M.C. Duméril & G. Bibron| tytuł = Erpétologie Genérale ou Histoire Naturelle Complète des Reptiles|url = https://www.biodiversitylibrary.org/item/101245#page/298/mode/1up|rok = 1841|wydawca = Roret|miejsce = [[Paryż|Paris]] |część = 8 | strony = 284|język = fr}}</ref>
<ref name="Gray">{{cytuj książkę| imię = J.E. | nazwisko = Gray| tytuł = Catalogue of the Specimens of Amphibia in the Collection of the British Museum|url = https://www.biodiversitylibrary.org/item/130148#page/70/mode/1up|rok = 1850| część = 2 | tytuł części = Batrachia Gradientia, etc| wydawca = Printed by Order of the Trustees|miejsce = [[Londyn|London]] |strony = 60|język = en}}</ref>
<ref name="Peters">{{cytuj pismo |autor = W. Peters|tytuł = Über die Eintheilung der Caecilien und insbesondere über die Gattungen Rhinatrema und Gymnopis|url = https://www.biodiversitylibrary.org/page/36342189#page/1023/mode/1up|czasopismo = Monatsberichte der Königlichen Preussische Akademie des Wissenschaften zu Berlin| wolumin = Aus dem Jahre 1879|wydanie = |strony = 937|rok = 1880| język = de}}</ref>
<ref name="Barbour">{{cytuj pismo |autor = T. Barbour|tytuł = New Amphibia|url = https://www.biodiversitylibrary.org/item/107543#page/225/mode/1up|czasopismo = Occasional Papers of the Boston Society of Natural History| wolumin = 5 |strony = 191|rok = 1926 |język = en}}</ref>
<ref name="Dunn">{{cytuj pismo |autor = E.R. Dunn|tytuł = Notes on Central American Caecilians|url = |czasopismo = Proceedings of the New England Zoölogical Club| wolumin = 10 |strony = 73|rok = 1928 |język = en}}</ref>
<ref name="Barbour&Loveridge">{{cytuj pismo |autor = T. Barbour & A. Loveridge|tytuł = Typical reptiles and amphibians|url = https://www.biodiversitylibrary.org/page/2774547#page/372/mode/1up|czasopismo = Bulletin of the Museum of Comparative Zoology at Harvard College| wolumin = 69 |strony = 272|rok = 1928 |język = en}}</ref>
<ref name="Taylor">{{cytuj pismo |autor = E.H. Taylor|tytuł = A caecilian miscellany|url = https://www.biodiversitylibrary.org/page/3278573#page/253/mode/1up|czasopismo = University of Kansas Science Bulletin| wolumin = 50|wydanie = |strony = 227|rok = 1973 |język = en}}</ref>
<ref name="iucn">{{IUCN |id = 59545 |nazwa = Dermophis mexicanus |autor = IUCN SSC Amphibian Specialist Group |iucn rok = 2020 |wersja = 2024-1 |data dostępu = 2024-07-30}}</ref>
<ref name="Burnie">{{cytuj książkę |nazwisko = Burnie| imię = D.| autor link = | tytuł = Królestwo Zwierząt| wydawca = Świat Książki| miejsce = Warszawa| rok = 2003| isbn = 83-7311-632-X}}</ref>
<ref name="savage2001">{{Cytuj | autor = J.M. Savage, M.H. Wake | tytuł = Reevaluation of the status of taxa of Central American caecilians (Amphibia: Gymnophiona), with comments on their origin and evolution | url = https://web.archive.org/web/20240709213533/https://ib.berkeley.edu/labs/mwake/papers/163.pdf | czasopismo = Copeia | wolumin = 2001 | numer = 1 | data = 2001 | s = 52–64 | język = en}}</ref>
</references>

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę| imię = E.H. | nazwisko = Taylor| tytuł = The Caecilians of the World: A Taxonomic Review|url = | rok = 1968|wydawca = University of Kansas Press|miejsce = Lawrence |wydanie = |isbn = 0700672621|strony = 1–790|odn = tak |język = en}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Dermophiidae]]
[[Kategoria:Płazy Ameryki Północnej]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1841 roku]]

title: Gruboskórzec meksykański

Gromada: płazy

Rząd: płazy beznogie

Rodzina: Dermophiidae

Rodzaj: Dermophis

Gatunek: gruboskórzec meksykański