text:
# Skoczogonki Polski
Skoczogonki Polski, kolembolofauna Polski – ogół taksonów skoczogonków, których występowanie stwierdzono na terenie Polski.

## Entomobryomorpha

### Cyphoderidae
W Polsce stwierdzono 2 gatunki:
- Cyphoderus albinus
- Cyphoderus bidenticulatus

### Entomobryidae
W Polsce stwierdzono 59 gatunków:

- Coecobrya tenebricosa
- Coecobrya zoeca
- Entomobrya arborea
- Entomobrya corticalis – pchlica podkorowa
- Entomobrya dorsalis
- Entomobrya dumitrescuae
- Entomobrya lanunginosa
- Entomobrya marginata
- Entomobrya multifasciata
- Entomobrya muscorum
- Entomobrya nicoleti
- Entomobrya nivalis – pchlica śniegulik
- Entomobrya quinquelineata
- Entomobrya schoetti
- Entomobrya spectabilis
- Entomobrya strigata
- Entomobrya superba
- Entomobrya violaceolineata
- Entomobrya xerothermica
- Entomobryides myrmecophilus
- Heteromurus nitidus
- Lepidocyrtus curvicollis
- Lepidocyrtus cyaneus
- Lepidocyrtus lanunginosus
- Lepidocyrtus lignorum
- Lepidocyrtus nigrescens
- Lepidocyrtus paradoxus
- Lepidocyrtus ruber
- Lepidocyrtus serbicus
- Lepidocyrtus violaceus
- Orchesella alticola
- Orchesella angustostrigata
- Orchesella bifasciata
- Orchesella cincta – nipchlica ogrodowa
- Orchesella disjuncta
- Orchesella flavescens
- Orchesella frontimaulata – oznaczenie niepewne
- Orchesella multifasciata
- Orchesella pseudobifasciata
- Orchesella spectabilis
- Orchesella sphagneticola
- Orchesella villosa villosa
- Orchesella villosa atrofrontalis
- Orchesella viridilutea
- Orchesella xerothermica
- Pseudosinella absoloni
- Pseudosinella alba
- Pseudosinella horaki
- Pseudosinella immaculata
- Pseudosinella octopunctata
- Pseudosinella petterseni
- Pseudosinella sexoculata
- Pseudosinella wahglreni
- Pseudosinella zygophora
- Seira dollfusi
- Seira domestica
- Seira squamoornata
- Sinella curviseta
- Willowsia buski
- Willowsia nigromaculata
- Willowsia platani

### Łuśniczkowate(Tomoceridae)
W Polsce stwierdzono 6 gatunków:
- Plutomurus carpaticus
- Pogonognathellus flavescens – łuśniczek żółtawy
- Pogonognathellus longicornis
- Tomocerus minor
- Tomocerus minutus
- Tomocerus vulgaris

### Oncopoduridae
W Polsce stwierdzono 2 gatunki:
- Oncopodura crassicornis
- Oncopodura reyersdorfensis

### Pchlicowate(Isotomidae)
W Polsce stwierdzono 101 gatunków:

- Agrenia bidenticulata
- Anurophorus atlanticus
- Anurophorus cuspidatus
- Anurophorus laricis
- Anurophorus septentrionalis
- Appendisotoma abiskoensis
- Appendisotoma juliannae
- Archisotoma besselsi
- Axelsonia littoralis – oznaczenie niepewne
- Ballistura schoetti
- Ballistura tuberculata
- Cryptopygus bipunctatus
- Cryptopygus ponticus
- Cryptopygus posteroculatus
- Cryptopygus scapelliferus
- Cryptopygus thermophilus
- Desoria blekeni
- Desoria blufuscata
- Desoria divergens
- Desoria duodecimoculata
- Desoria fennica
- Desoria germanica
- Desoria hiemalis
- Desoria intermedia
- Desoria neglecta
- Desoria nivea
- Desoria nivalis
- Desoria olivacea
- Desoria propinqua
- Desoria ruseki
- Desoria tigrina
- Desoria violacea
- Folsomia albens
- Folsomia alpina
- Folsomia bisetosa
- Folsomia candida
- Folsomia diplophthalma
- Folsomia dovrensis
- Folsomia fimetaria
- Folsomia fimetarioides
- Folsomia hrabei
- Folsomia inoculata
- Folsomia lawrencei
- Folsomia manolachei
- Folsomia penicula
- Folsomia quadrioculata
- Folsomia sensibilis
- Folsomia sexoculata
- Folsomia similis
- Folsomia spinoza
- Folsomia stella
- Folsomia tesari
- Folsomides angularis
- Folsomides marchicus
- Folsomides parvulus
- Hydroisotoma schaefferi
- Isotoma anglicana
- Isotoma riparia
- Isotoma viridis
- Isotomodes armatus
- Isotomodes productus
- Isotomodes sexsetosus
- Isotomiella hygrophila
- Isotomiella minor
- Isotomurus palliceps
- Isotomurus palustris – pchlica błotna
- Isotomurus plumosus
- Isotomurus stuxbergi
- Marisotoma tenuicornis
- Micranurophorus musci
- Pachyotoma crassicauda
- Pachyotoma recta
- Pachyotoma topsenti
- Paranurophorus simplex
- Parisotoma notabilis
- Proisotoma armeriae
- Proisotoma brevidens
- Proisotoma buddenbrocki
- Proisotoma clavipila
- Proisotoma minima
- Proisotoma minuta
- Proisotoma ripicola
- Proisotoma tenella
- Pseudanurophorus binoculatus
- Pseudoisotoma monochaeta
- Pseudoisotoma sensibilis
- Subisotoma pusilla
- Subisotoma variabilis
- Tetracanthella arctica
- Tetracanthella brachyura
- Tetracanthella brevifurca
- Tetracanthella carpatica
- Tetracanthella fjellbergi
- Tetracanthella montana
- Tetracanthella pilosa
- Tetracanthella wahlgreni
- Uzelia setifera
- Vertagopus arboreus
- Vertagopus cinereus
- Vertagopus haagvari
- Vertagopus westerlundi

## Neelipleona

### Neelidae
W Polsce stwierdzono 6 gatunków:
- Acanthoneelidus pratensis
- Megalothorax aquaticus
- Megalothorax incertus
- Megalothorax minimus
- Neelides minutus
- Neelus murinus

## Poduromorpha

### Brachystomellidae
W Polsce stwierdzono 2 gatunki:
- Brachystomella curvula
- Brachystomella parvula

### Hypogastruridae
W Polsce stwierdzono 62 gatunki:

- Acherongia palatinensis
- Ceratophysella armata
- Ceratophysella bengtssoni
- Ceratophysella cavicola
- Ceratophysella denticulata
- Ceratophysella engadinensis
- Ceratophysella granulata
- Ceratophysella impedita
- Ceratophysella lawrencei
- Ceratophysella luteospina
- Ceratophysella michalinae
- Ceratophysella mosquensis
- Ceratophysella neomeridionalis
- Ceratophysella scotica
- Ceratophysella sigillata
- Ceratophysella silvatica
- Ceratophysella stercoraria
- Ceratophysella succinea
- Choreutinula inermis
- Hypogastrura aequipilosa
- Hypogastrura assimilis
- Hypogastrura breviempodialis
- Hypogastrura brevifurca
- Hypogastrura crassaegranulata
- Hypogastrura distincta
- Hypogastrura franconiana
- Hypogastrura kelmendica
- Hypogastrura manubrialis
- Hypogastrura monticola
- Hypogastrura pururescens
- Hypogastrura sahlbergi
- Hypogastrura serrata
- Hypogastrura socialis
- Hypogastrura szeptyckii
- Hypogastrura tatrica
- Hypogastrura vernalis
- Hypogastrura viatica
- Mesachorutes quadriocellatus
- Mesogastrura ojcoviensis
- Microgastrura duodecimoculata
- Orogastrura parva
- Schaefferia emucronata
- Schaefferia willemia
- Schoettella ununguiculata
- Willemia anophthalma
- Willemia denisi
- Willemia intermedia
- Willemia scandinavica
- Willemia virae
- Xenylla acauda
- Xenylla betulae
- Xenylla boerneri
- Xenylla brevicauda
- Xenylla brevisimilis
- Xenylla corticalis
- Xenylla grisea
- Xenylla humicola
- Xenylla longispina
- Xenylla maritima
- Xenylla mediterranea
- Xenylla schillei
- Xenylla welchi

### Morwiaczki(Neanuridae)
W Polsce stwierdzono 62 gatunki:

- Anurida balatovae
- Anurida carpatica
- Anurida ellipsoides
- Anurida granaria
- Anurida lvivska
- Anurida maritima
- Anurida riverinae
- Anurida thalassophila
- Anurida tullbergi
- Anurida uniformis
- Cryptonura jubilaria
- Deutonura albella
- Deutonura conjuncta
- Deutonura phlegrea
- Deutonura plena
- Deutonura stachi
- Deutonura weinerae
- Endonura carpatica
- Endonura lusatica
- Endonura szeptyckii
- Endonura tatricola
- Endonura tetrophthalma
- Friesea afurcata
- Friesea albida
- Friesea baltica
- Friesea claviseta
- Friesea denisi
- Friesea handschini
- Friesea mirabilis
- Friesea monoculata
- Friesea octoculata
- Friesea truncata
- Galanura agnieskae
- Micranurida anophthalmica
- Micranurida balta
- Micranurida bescidica
- Micranurida candida
- Micranurida forsslundi
- Micranurida granulata
- Micranurida hygrophila
- Micranurida pygmea
- Micranurida sensillata
- Micranurida spirillifera
- Morulina verrucosa
- Neanura incolorata
- Neanura minuta
- Neanura muscorum
- Neanura parva
- Neanura pseudoparva
- Pratanurida cassagnaui
- Pseudachorutella asigillata
- Pseudachorutella bescidica
- Pseudachorutes boerneri
- Pseudachorutes corticicolus
- Pseudachorutes dubius
- Pseudachorutes palmiensis
- Pseudachorutes parvulus
- Pseudachorutes pratensis
- Pseudachorutes subcrassus
- Stachorutes sphagnophilus
- Stachorutes tatricus
- Thaumanura carolii

### Odontellidae
W Polsce stwierdzono 10 gatunków:
- Axenyllodes caecus
- Axenyllodes ghilarovi
- Pseudostachia populosa
- Superodontella empodialis
- Superodontella lamellifera
- Superodontella montemaceli
- Superodontella nana
- Superodontella pseudolamellifera
- Superodontella scabra
- Xenyllodes armatus

### Przyślepkowate(Onychiuridae)
W Polsce stwierdzono 90 gatunków:

- Agraphorura naglitshi
- Archaphorura serratotuberculata
- Bionychiurus normalis
- Deharvengiurus denisi
- Detriturus jubilarius
- Deuteraphorura fimetaria
- Deuteraphorura silesiaca
- Deuteraphorura silvaria
- Deuteraphorura variabilis
- Doutnacia ammophila
- Doutnacia xerophila
- Heteraphorura carpatica
- Heteraphorura variotuberculata
- Hymenaphorura dentifera
- Hymenaphorura improvisa
- Hymenaphorura nova
- Hymenaphorura parva
- Hymenaphorura polonica
- Jevania fageticola
- Jevania weinerae
- Kalaphorura burmeisteri
- Kalaphorura carpenteri
- Kalaphorura paradoxa
- Kalaphorura tuberculata
- Karlstejnia annae
- Karlstejnia norvegica
- Karlstejnia rusekiana
- Mesaphorura atlantica
- Mesaphorura critica
- Mesaphorura delamarei
- Mesaphorura florae
- Mesaphorura hygrophila
- Mesaphorura hylophila
- Mesaphorura italica
- Mesaphorura jarmilae
- Mesaphorura krausbaueri
- Mesaphorura macrochaeta
- Mesaphorura massoudi – oznaczenie niepewne
- Mesaphorura petterdassi
- Mesaphorura sylvatica
- Mesaphorura tenuisensillata
- Mesaphorura yosii
- Metaphorura affinis
- Micraphorura absoloni
- Micraphorura pieninensis
- Neotullbergia crassicuspis
- Neotullbergia ramicuspis
- Oligaphorura groenlandica
- Oligaphorura schoetti
- Onychiuroides granulosus
- Onychiuroides hrabei
- Onychiuroides igori
- Onychiurus ambulans
- Onychiurus rectospinatus
- Orthonychiurus rectopapillatus
- Orthonychiurus stachianus
- Paratullbergia callipygos
- Protaphorura armata – przyślepek warzywny
- Protaphorura aurantiaca
- Protaphorura bicampata
- Protaphorura boedvarssoni
- Protaphorura campata
- Protaphorura cancellata
- Protaphorura fimata
- Protaphorura gisini
- Protaphorura illaborata
- Protaphorura islandica
- Protaphorura janosik
- Protaphorura januarii
- Protaphorura pannonica
- Protaphorura procampata
- Protaphorura pseudocellata
- Protaphorura pseudovanderdrifti
- Protaphorura serbica
- Protaphorura subarmata
- Protaphorura subuliginata
- Protaphorura tricampata
- Psammophorura gedanica
- Scaphaphorura arenaria
- Stenaphorurella denisi
- Stenaphorurella lubbocki
- Stenaphorurella quadrispina
- Supraphorura furcifera
- Tantulonychiurus volinensis
- Tetrodontophora bielanensis – czwórzębiec bielański
- Thalassaphorura encarpata
- Thalassaphorura zschokkei
- Tullbergia simplex
- Wankeliella bescidica
- Wankeliella medialis

### Pchliczkowate(Poduridae)
W Polsce stwierdzono 1 gatunek:
- Podura aquatica – pchliczka wodna

## Zrosłopierścieniowe(Symphypleona)

### Arrhopalitidae
W Polsce stwierdzono 11 gatunków:
- Arrhopalites bifidus
- Arrhopalites caecus
- Arrhopalites canzianus – oznaczenie niepewne
- Arrhopalites cochlearifer
- Arrhopalites gisini
- Arrhopalites principalis
- Arrhopalites pygmaeus
- Arrhopalites secundarius
- Arrhopalites sericus
- Arrhopalites spinosus
- Arrhopalites terricola

### Bourletiellidae
W Polsce stwierdzono 13 gatunków:
- Bourletiella arvalis
- Bourletiella hortensis
- Bourletiella viridescens
- Deuterosminthurus bicinctus
- Deuterosminthurus pallipes
- Deuterosminthurus repandus
- Fasciosminthurus circumfasciatus
- Heterosminthurus bilineatus
- Heterosminthurus chaetocephalus
- Heterosminthurus claviger
- Heterosminthurus insignis
- Heterosminthurus linnaniemii
- Heterosminthurus novemlineatus

### Dicyrtomidae
W Polsce stwierdzono 9 gatunków:
- Dicyrtoma christinae
- Dicyrtoma fusca
- Dicyrtoma minuta
- Dicyrtoma ornata
- Dicyrtoma saundersi
- Ptenothrix atra
- Ptenothrix ciliata
- Ptenothrix leucostrigata
- Ptenothrix setosa

### Katiannidae
W Polsce stwierdzono 9 gatunków:
- Gisinianus flammeolus
- Rusekianna bescidica
- Sminthurinus alpinus
- Sminthurinus aureus
- Sminthurinus bimaculatus
- Sminthurinus elegans
- Sminthurinus gisini
- Sminthurinus igniceps
- Sminthurinus niger
- Sminthurinus trinotatus

### Mackenziellidae
W Polsce stwierdzono 1 gatunek:
- Mackenziella psocoides

### Podskoczkowate(Sminthuridae)
W Polsce stwierdzono 10 gatunków:
- Allacma fusca
- Caprainea marginata
- Lipothrix lubbocki
- Sminthurus maculatus
- Sminthurus multipunctatus
- Sminthurus nigromaculatus
- Sminthurus viridis – podskoczek zielony
- Sminthurus wahlgreni
- Spatulosminthurus flaviceps
- Spatulosminthurus guthriei

### Sminthurididae
W Polsce stwierdzono 11 gatunków:
- Sminthurides annulicornis
- Sminthurides aquaticus
- Sminthurides cruciatus
- Sminthurides malmgreni
- Sminthurides parvulus
- Sminthurides penicillifer
- Sminthurides pseudassimilis
- Sminthurides schoetti
- Sphaeridia leutrensis
- Sphaeridia pumilis
- Stenacidia violacea

title: Skoczogonki Polski

wikitext:
'''Skoczogonki Polski''', kolembolofauna Polski – ogół [[takson]]ów [[skoczogonki|skoczogonków]], których występowanie stwierdzono na terenie [[Polska|Polski]].

== [[Entomobryomorpha]] ==
=== [[Cyphoderidae]] ===
W Polsce stwierdzono 2 gatunki{{r|Starzynska}}:
* ''[[Cyphoderus albinus]]''
* ''[[Cyphoderus bidenticulatus]]''

=== [[Entomobryidae]] ===
W Polsce stwierdzono 59 gatunków{{r|Starzynska}}:
{{układ wielokolumnowy|szerokość=300px|
* ''[[Coecobrya tenebricosa]]''
* ''[[Coecobrya zoeca]]''
* ''[[Entomobrya arborea]]''
* ''[[pchlica podkorowa|Entomobrya corticalis]]'' – [[pchlica podkorowa]]
* ''[[Entomobrya dorsalis]]''
* ''[[Entomobrya dumitrescuae]]''
* ''[[Entomobrya lanunginosa]]''
* ''[[Entomobrya marginata]]''
* ''[[Entomobrya multifasciata]]''
* ''[[Entomobrya muscorum]]''
* ''[[Entomobrya nicoleti]]''
* ''[[pchlica śniegulik|Entomobrya nivalis]]'' – [[pchlica śniegulik]]
* ''[[Entomobrya quinquelineata]]''
* ''[[Entomobrya schoetti]]''
* ''[[Entomobrya spectabilis]]''
* ''[[Entomobrya strigata]]''
* ''[[Entomobrya superba]]''
* ''[[Entomobrya violaceolineata]]''
* ''[[Entomobrya xerothermica]]''
* ''[[Entomobryides myrmecophilus]]''
* ''[[Heteromurus nitidus]]''
* ''[[Lepidocyrtus curvicollis]]''
* ''[[Lepidocyrtus cyaneus]]''
* ''[[Lepidocyrtus lanunginosus]]''
* ''[[Lepidocyrtus lignorum]]''
* ''[[Lepidocyrtus nigrescens]]''
* ''[[Lepidocyrtus paradoxus]]''
* ''[[Lepidocyrtus ruber]]''
* ''[[Lepidocyrtus serbicus]]''
* ''[[Lepidocyrtus violaceus]]''
* ''[[Orchesella alticola]]''
* ''[[Orchesella angustostrigata]]''
* ''[[Orchesella bifasciata]]''
* ''[[nipchlica ogrodowa|Orchesella cincta]]'' – [[nipchlica ogrodowa]]
* ''[[Orchesella disjuncta]]''
* ''[[Orchesella flavescens]]''
* ''[[Orchesella frontimaulata]]'' – oznaczenie niepewne
* ''[[Orchesella multifasciata]]''
* ''[[Orchesella pseudobifasciata]]''
* ''[[Orchesella spectabilis]]''
* ''[[Orchesella sphagneticola]]''
* ''[[Orchesella villosa]] villosa''
* ''[[Orchesella villosa]] atrofrontalis''
* ''[[Orchesella viridilutea]]''
* ''[[Orchesella xerothermica]]''
* ''[[Pseudosinella absoloni]]''
* ''[[Pseudosinella alba]]''
* ''[[Pseudosinella horaki]]''
* ''[[Pseudosinella immaculata]]''
* ''[[Pseudosinella octopunctata]]''
* ''[[Pseudosinella petterseni]]''
* ''[[Pseudosinella sexoculata]]''
* ''[[Pseudosinella wahglreni]]''
* ''[[Pseudosinella zygophora]]''
* ''[[Seira dollfusi]]''
* ''[[Seira domestica]]''
* ''[[Seira squamoornata]]''
* ''[[Sinella curviseta]]''
* ''[[Willowsia buski]]''
* ''[[Willowsia nigromaculata]]''
* ''[[Willowsia platani]]''
}}

=== [[Łuśniczkowate]] (Tomoceridae) ===
W Polsce stwierdzono 6 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Plutomurus carpaticus]]''
* ''[[łuśniczek żółtawy|Pogonognathellus flavescens]]'' – [[łuśniczek żółtawy]]
* ''[[Pogonognathellus longicornis]]''
* ''[[Tomocerus minor]]''
* ''[[Tomocerus minutus]]''
* ''[[Tomocerus vulgaris]]''

=== [[Oncopoduridae]] ===
W Polsce stwierdzono 2 gatunki{{r|Starzynska}}:
* ''[[Oncopodura crassicornis]]''
* ''[[Oncopodura reyersdorfensis]]''

=== [[Pchlicowate]] (Isotomidae) ===
W Polsce stwierdzono 101 gatunków{{r|Starzynska}}:
{{układ wielokolumnowy|szerokość=300px|
* ''[[Agrenia bidenticulata]]''
* ''[[Anurophorus atlanticus]]''
* ''[[Anurophorus cuspidatus]]''
* ''[[Anurophorus laricis]]''
* ''[[Anurophorus septentrionalis]]''
* ''[[Appendisotoma abiskoensis]]''
* ''[[Appendisotoma juliannae]]''
* ''[[Archisotoma besselsi]]''
* ''[[Axelsonia littoralis]]'' – oznaczenie niepewne
* ''[[Ballistura schoetti]]''
* ''[[Ballistura tuberculata]]''
* ''[[Cryptopygus bipunctatus]]''
* ''[[Cryptopygus ponticus]]''
* ''[[Cryptopygus posteroculatus]]''
* ''[[Cryptopygus scapelliferus]]''
* ''[[Cryptopygus thermophilus]]''
* ''[[Desoria blekeni]]''
* ''[[Desoria blufuscata]]''
* ''[[Desoria divergens]]''
* ''[[Desoria duodecimoculata]]''
* ''[[Desoria fennica]]''
* ''[[Desoria germanica]]''
* ''[[Desoria hiemalis]]''
* ''[[Desoria intermedia]]''
* ''[[Desoria neglecta]]''
* ''[[Desoria nivea]]''
* ''[[Desoria nivalis]]''
* ''[[Desoria olivacea]]''
* ''[[Desoria propinqua]]''
* ''[[Desoria ruseki]]''
* ''[[Desoria tigrina]]''
* ''[[Desoria violacea]]''
* ''[[Folsomia albens]]''
* ''[[Folsomia alpina]]''
* ''[[Folsomia bisetosa]]''
* ''[[Folsomia candida]]''
* ''[[Folsomia diplophthalma]]''
* ''[[Folsomia dovrensis]]''
* ''[[Folsomia fimetaria]]''
* ''[[Folsomia fimetarioides]]''
* ''[[Folsomia hrabei]]''
* ''[[Folsomia inoculata]]''
* ''[[Folsomia lawrencei]]''
* ''[[Folsomia manolachei]]''
* ''[[Folsomia penicula]]''
* ''[[Folsomia quadrioculata]]''
* ''[[Folsomia sensibilis]]''
* ''[[Folsomia sexoculata]]''
* ''[[Folsomia similis]]''
* ''[[Folsomia spinoza]]''
* ''[[Folsomia stella]]''
* ''[[Folsomia tesari]]''
* ''[[Folsomides angularis]]''
* ''[[Folsomides marchicus]]''
* ''[[Folsomides parvulus]]''
* ''[[Hydroisotoma schaefferi]]''
* ''[[Isotoma anglicana]]''
* ''[[Isotoma riparia]]''
* ''[[Isotoma viridis]]''
* ''[[Isotomodes armatus]]''
* ''[[Isotomodes productus]]''
* ''[[Isotomodes sexsetosus]]''
* ''[[Isotomiella hygrophila]]''
* ''[[Isotomiella minor]]''
* ''[[Isotomurus palliceps]]''
* ''[[pchlica błotna|Isotomurus palustris]]'' – [[pchlica błotna]]
* ''[[Isotomurus plumosus]]''
* ''[[Isotomurus stuxbergi]]''
* ''[[Marisotoma tenuicornis]]''
* ''[[Micranurophorus musci]]''
* ''[[Pachyotoma crassicauda]]''
* ''[[Pachyotoma recta]]''
* ''[[Pachyotoma topsenti]]''
* ''[[Paranurophorus simplex]]''
* ''[[Parisotoma notabilis]]''
* ''[[Proisotoma armeriae]]''
* ''[[Proisotoma brevidens]]''
* ''[[Proisotoma buddenbrocki]]''
* ''[[Proisotoma clavipila]]''
* ''[[Proisotoma minima]]''
* ''[[Proisotoma minuta]]''
* ''[[Proisotoma ripicola]]''
* ''[[Proisotoma tenella]]''
* ''[[Pseudanurophorus binoculatus]]''
* ''[[Pseudoisotoma monochaeta]]''
* ''[[Pseudoisotoma sensibilis]]''
* ''[[Subisotoma pusilla]]''
* ''[[Subisotoma variabilis]]''
* ''[[Tetracanthella arctica]]''
* ''[[Tetracanthella brachyura]]''
* ''[[Tetracanthella brevifurca]]''
* ''[[Tetracanthella carpatica]]''
* ''[[Tetracanthella fjellbergi]]''
* ''[[Tetracanthella montana]]''
* ''[[Tetracanthella pilosa]]''
* ''[[Tetracanthella wahlgreni]]''
* ''[[Uzelia setifera]]''
* ''[[Vertagopus arboreus]]''
* ''[[Vertagopus cinereus]]''
* ''[[Vertagopus haagvari]]''
* ''[[Vertagopus westerlundi]]''
}}

== [[Neelipleona]] ==
=== [[Neelidae]] ===
W Polsce stwierdzono 6 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Acanthoneelidus pratensis]]''
* ''[[Megalothorax aquaticus]]''
* ''[[Megalothorax incertus]]''
* ''[[Megalothorax minimus]]''
* ''[[Neelides minutus]]''
* ''[[Neelus murinus]]''

== [[Poduromorpha]] ==
=== [[Brachystomellidae]] ===
W Polsce stwierdzono 2 gatunki{{r|Starzynska}}:
* ''[[Brachystomella curvula]]''
* ''[[Brachystomella parvula]]''

=== [[Hypogastruridae]] ===
W Polsce stwierdzono 62 gatunki{{r|Starzynska}}:
{{układ wielokolumnowy|szerokość=300px|
* ''[[Acherongia palatinensis]]''
* ''[[Ceratophysella armata]]''
* ''[[Ceratophysella bengtssoni]]''
* ''[[Ceratophysella cavicola]]''
* ''[[Ceratophysella denticulata]]''
* ''[[Ceratophysella engadinensis]]''
* ''[[Ceratophysella granulata]]''
* ''[[Ceratophysella impedita]]''
* ''[[Ceratophysella lawrencei]]''
* ''[[Ceratophysella luteospina]]''
* ''[[Ceratophysella michalinae]]''
* ''[[Ceratophysella mosquensis]]''
* ''[[Ceratophysella neomeridionalis]]''
* ''[[Ceratophysella scotica]]''
* ''[[Ceratophysella sigillata]]''
* ''[[Ceratophysella silvatica]]''
* ''[[Ceratophysella stercoraria]]''
* ''[[Ceratophysella succinea]]''
* ''[[Choreutinula inermis]]''
* ''[[Hypogastrura aequipilosa]]''
* ''[[Hypogastrura assimilis]]''
* ''[[Hypogastrura breviempodialis]]''
* ''[[Hypogastrura brevifurca]]''
* ''[[Hypogastrura crassaegranulata]]''
* ''[[Hypogastrura distincta]]''
* ''[[Hypogastrura franconiana]]''
* ''[[Hypogastrura kelmendica]]''
* ''[[Hypogastrura manubrialis]]''
* ''[[Hypogastrura monticola]]''
* ''[[Hypogastrura pururescens]]''
* ''[[Hypogastrura sahlbergi]]''
* ''[[Hypogastrura serrata]]''
* ''[[Hypogastrura socialis]]''
* ''[[Hypogastrura szeptyckii]]''
* ''[[Hypogastrura tatrica]]''
* ''[[Hypogastrura vernalis]]''
* ''[[Hypogastrura viatica]]''
* ''[[Mesachorutes quadriocellatus]]''
* ''[[Mesogastrura ojcoviensis]]''
* ''[[Microgastrura duodecimoculata]]''
* ''[[Orogastrura parva]]''
* ''[[Schaefferia emucronata]]''
* ''[[Schaefferia willemia]]''
* ''[[Schoettella ununguiculata]]''
* ''[[Willemia anophthalma]]''
* ''[[Willemia denisi]]''
* ''[[Willemia intermedia]]''
* ''[[Willemia scandinavica]]''
* ''[[Willemia virae]]''
* ''[[Xenylla acauda]]''
* ''[[Xenylla betulae]]''
* ''[[Xenylla boerneri]]''
* ''[[Xenylla brevicauda]]''
* ''[[Xenylla brevisimilis]]''
* ''[[Xenylla corticalis]]''
* ''[[Xenylla grisea]]''
* ''[[Xenylla humicola]]''
* ''[[Xenylla longispina]]''
* ''[[Xenylla maritima]]''
* ''[[Xenylla mediterranea]]''
* ''[[Xenylla schillei]]''
* ''[[Xenylla welchi]]''
}}

=== [[Morwiaczki]] (Neanuridae) ===
W Polsce stwierdzono 62 gatunki{{r|Starzynska}}:
{{układ wielokolumnowy|szerokość=300px|
* ''[[Anurida balatovae]]''
* ''[[Anurida carpatica]]''
* ''[[Anurida ellipsoides]]''
* ''[[Anurida granaria]]''
* ''[[Anurida lvivska]]''
* ''[[Anurida maritima]]''
* ''[[Anurida riverinae]]''
* ''[[Anurida thalassophila]]''
* ''[[Anurida tullbergi]]''
* ''[[Anurida uniformis]]''
* ''[[Cryptonura jubilaria]]''
* ''[[Deutonura albella]]''
* ''[[Deutonura conjuncta]]''
* ''[[Deutonura phlegrea]]''
* ''[[Deutonura plena]]''
* ''[[Deutonura stachi]]''
* ''[[Deutonura weinerae]]''
* ''[[Endonura carpatica]]''
* ''[[Endonura lusatica]]''
* ''[[Endonura szeptyckii]]''
* ''[[Endonura tatricola]]''
* ''[[Endonura tetrophthalma]]''
* ''[[Friesea afurcata]]''
* ''[[Friesea albida]]''
* ''[[Friesea baltica]]''
* ''[[Friesea claviseta]]''
* ''[[Friesea denisi]]''
* ''[[Friesea handschini]]''
* ''[[Friesea mirabilis]]''
* ''[[Friesea monoculata]]''
* ''[[Friesea octoculata]]''
* ''[[Friesea truncata]]''
* ''[[Galanura agnieskae]]''
* ''[[Micranurida anophthalmica]]''
* ''[[Micranurida balta]]''
* ''[[Micranurida bescidica]]''
* ''[[Micranurida candida]]''
* ''[[Micranurida forsslundi]]''
* ''[[Micranurida granulata]]''
* ''[[Micranurida hygrophila]]''
* ''[[Micranurida pygmea]]''
* ''[[Micranurida sensillata]]''
* ''[[Micranurida spirillifera]]''
* ''[[Morulina verrucosa]]''
* ''[[Neanura incolorata]]''
* ''[[Neanura minuta]]''
* ''[[Neanura muscorum]]''
* ''[[Neanura parva]]''
* ''[[Neanura pseudoparva]]''
* ''[[Pratanurida cassagnaui]]''
* ''[[Pseudachorutella asigillata]]''
* ''[[Pseudachorutella bescidica]]''
* ''[[Pseudachorutes boerneri]]''
* ''[[Pseudachorutes corticicolus]]''
* ''[[Pseudachorutes dubius]]''
* ''[[Pseudachorutes palmiensis]]''
* ''[[Pseudachorutes parvulus]]''
* ''[[Pseudachorutes pratensis]]''
* ''[[Pseudachorutes subcrassus]]''
* ''[[Stachorutes sphagnophilus]]''
* ''[[Stachorutes tatricus]]''
* ''[[Thaumanura carolii]]''
}}

=== [[Odontellidae]] ===
W Polsce stwierdzono 10 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Axenyllodes caecus]]''
* ''[[Axenyllodes ghilarovi]]''
* ''[[Pseudostachia populosa]]''
* ''[[Superodontella empodialis]]''
* ''[[Superodontella lamellifera]]''
* ''[[Superodontella montemaceli]]''
* ''[[Superodontella nana]]''
* ''[[Superodontella pseudolamellifera]]''
* ''[[Superodontella scabra]]''
* ''[[Xenyllodes armatus]]''

=== [[Przyślepkowate]] (Onychiuridae) ===
W Polsce stwierdzono 90 gatunków{{r|Starzynska}}:
{{układ wielokolumnowy|szerokość=300px|
* ''[[Agraphorura naglitshi]]''
* ''[[Archaphorura serratotuberculata]]''
* ''[[Bionychiurus normalis]]''
* ''[[Deharvengiurus denisi]]''
* ''[[Detriturus jubilarius]]''
* ''[[Deuteraphorura fimetaria]]''
* ''[[Deuteraphorura silesiaca]]''
* ''[[Deuteraphorura silvaria]]''
* ''[[Deuteraphorura variabilis]]''
* ''[[Doutnacia ammophila]]''
* ''[[Doutnacia xerophila]]''
* ''[[Heteraphorura carpatica]]''
* ''[[Heteraphorura variotuberculata]]''
* ''[[Hymenaphorura dentifera]]''
* ''[[Hymenaphorura improvisa]]''
* ''[[Hymenaphorura nova]]''
* ''[[Hymenaphorura parva]]''
* ''[[Hymenaphorura polonica]]''
* ''[[Jevania fageticola]]''
* ''[[Jevania weinerae]]''
* ''[[Kalaphorura burmeisteri]]''
* ''[[Kalaphorura carpenteri]]''
* ''[[Kalaphorura paradoxa]]''
* ''[[Kalaphorura tuberculata]]''
* ''[[Karlstejnia annae]]''
* ''[[Karlstejnia norvegica]]''
* ''[[Karlstejnia rusekiana]]''
* ''[[Mesaphorura atlantica]]''
* ''[[Mesaphorura critica]]''
* ''[[Mesaphorura delamarei]]''
* ''[[Mesaphorura florae]]''
* ''[[Mesaphorura hygrophila]]''
* ''[[Mesaphorura hylophila]]''
* ''[[Mesaphorura italica]]''
* ''[[Mesaphorura jarmilae]]''
* ''[[Mesaphorura krausbaueri]]''
* ''[[Mesaphorura macrochaeta]]''
* ''[[Mesaphorura massoudi]]'' – oznaczenie niepewne
* ''[[Mesaphorura petterdassi]]''
* ''[[Mesaphorura sylvatica]]''
* ''[[Mesaphorura tenuisensillata]]''
* ''[[Mesaphorura yosii]]''
* ''[[Metaphorura affinis]]''
* ''[[Micraphorura absoloni]]''
* ''[[Micraphorura pieninensis]]''
* ''[[Neotullbergia crassicuspis]]''
* ''[[Neotullbergia ramicuspis]]''
* ''[[Oligaphorura groenlandica]]''
* ''[[Oligaphorura schoetti]]''
* ''[[Onychiuroides granulosus]]''
* ''[[Onychiuroides hrabei]]''
* ''[[Onychiuroides igori]]''
* ''[[Onychiurus ambulans]]''
* ''[[Onychiurus rectospinatus]]''
* ''[[Orthonychiurus rectopapillatus]]''
* ''[[Orthonychiurus stachianus]]''
* ''[[Paratullbergia callipygos]]''
* ''[[Protaphorura armata]]'' – [[przyślepek warzywny]]
* ''[[Protaphorura aurantiaca]]''
* ''[[Protaphorura bicampata]]''
* ''[[Protaphorura boedvarssoni]]''
* ''[[Protaphorura campata]]''
* ''[[Protaphorura cancellata]]''
* ''[[Protaphorura fimata]]''
* ''[[Protaphorura gisini]]''
* ''[[Protaphorura illaborata]]''
* ''[[Protaphorura islandica]]''
* ''[[Protaphorura janosik]]''
* ''[[Protaphorura januarii]]''
* ''[[Protaphorura pannonica]]''
* ''[[Protaphorura procampata]]''
* ''[[Protaphorura pseudocellata]]''
* ''[[Protaphorura pseudovanderdrifti]]''
* ''[[Protaphorura serbica]]''
* ''[[Protaphorura subarmata]]''
* ''[[Protaphorura subuliginata]]''
* ''[[Protaphorura tricampata]]''
* ''[[Psammophorura gedanica]]''
* ''[[Scaphaphorura arenaria]]''
* ''[[Stenaphorurella denisi]]''
* ''[[Stenaphorurella lubbocki]]''
* ''[[Stenaphorurella quadrispina]]''
* ''[[Supraphorura furcifera]]''
* ''[[Tantulonychiurus volinensis]]''
* ''[[czwórzębiec bielański|Tetrodontophora bielanensis]]'' – [[czwórzębiec bielański]]
* ''[[Thalassaphorura encarpata]]''
* ''[[Thalassaphorura zschokkei]]''
* ''[[Tullbergia simplex]]''
* ''[[Wankeliella bescidica]]''
* ''[[Wankeliella medialis]]''
}}

=== [[Pchliczkowate]] (Poduridae) ===
W Polsce stwierdzono 1 gatunek{{r|Starzynska}}:
* ''[[pchlica wodna|Podura aquatica]]'' – [[pchlica wodna|pchliczka wodna]]

== [[Zrosłopierścieniowe]] (Symphypleona) ==
=== [[Arrhopalitidae]] ===
W Polsce stwierdzono 11 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Arrhopalites bifidus]]''
* ''[[Arrhopalites caecus]]''
* ''[[Arrhopalites canzianus]]'' – oznaczenie niepewne
* ''[[Arrhopalites cochlearifer]]''
* ''[[Arrhopalites gisini]]''
* ''[[Arrhopalites principalis]]''
* ''[[Arrhopalites pygmaeus]]''
* ''[[Arrhopalites secundarius]]''
* ''[[Arrhopalites sericus]]''
* ''[[Arrhopalites spinosus]]''
* ''[[Arrhopalites terricola]]''

=== [[Bourletiellidae]] ===
W Polsce stwierdzono 13 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Bourletiella arvalis]]''
* ''[[Bourletiella hortensis]]''
* ''[[Bourletiella viridescens]]''
* ''[[Deuterosminthurus bicinctus]]''
* ''[[Deuterosminthurus pallipes]]''
* ''[[Deuterosminthurus repandus]]''
* ''[[Fasciosminthurus circumfasciatus]]''
* ''[[Heterosminthurus bilineatus]]''
* ''[[Heterosminthurus chaetocephalus]]''
* ''[[Heterosminthurus claviger]]''
* ''[[Heterosminthurus insignis]]''
* ''[[Heterosminthurus linnaniemii]]''
* ''[[Heterosminthurus novemlineatus]]''

=== [[Dicyrtomidae]] ===
W Polsce stwierdzono 9 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Dicyrtoma christinae]]''
* ''[[Dicyrtoma fusca]]''
* ''[[Dicyrtoma minuta]]''
* ''[[Dicyrtoma ornata]]''
* ''[[Dicyrtoma saundersi]]''
* ''[[Ptenothrix atra]]''
* ''[[Ptenothrix ciliata]]''
* ''[[Ptenothrix leucostrigata]]''
* ''[[Ptenothrix setosa]]''

=== [[Katiannidae]] ===
W Polsce stwierdzono 9 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Gisinianus flammeolus]]''
* ''[[Rusekianna bescidica]]''
* ''[[Sminthurinus alpinus]]''
* ''[[Sminthurinus aureus]]''
* ''[[Sminthurinus bimaculatus]]''
* ''[[Sminthurinus elegans]]''
* ''[[Sminthurinus gisini]]''
* ''[[Sminthurinus igniceps]]''
* ''[[Sminthurinus niger]]''
* ''[[Sminthurinus trinotatus]]''

=== [[Mackenziellidae]] ===
W Polsce stwierdzono 1 gatunek{{r|Starzynska}}:
* ''[[Mackenziella psocoides]]''

=== [[Podskoczkowate]] (Sminthuridae) ===
W Polsce stwierdzono 10 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Allacma fusca]]''
* ''[[Caprainea marginata]]''
* ''[[Lipothrix lubbocki]]''
* ''[[Sminthurus maculatus]]''
* ''[[Sminthurus multipunctatus]]''
* ''[[Sminthurus nigromaculatus]]''
* ''[[podskoczek zielony|Sminthurus viridis]]'' – [[podskoczek zielony]]
* ''[[Sminthurus wahlgreni]]''
* ''[[Spatulosminthurus flaviceps]]''
* ''[[Spatulosminthurus guthriei]]''

=== [[Sminthurididae]] ===
W Polsce stwierdzono 11 gatunków{{r|Starzynska}}:
* ''[[Sminthurides annulicornis]]''
* ''[[Sminthurides aquaticus]]''
* ''[[Sminthurides cruciatus]]''
* ''[[Sminthurides malmgreni]]''
* ''[[Sminthurides parvulus]]''
* ''[[Sminthurides penicillifer]]''
* ''[[Sminthurides pseudassimilis]]''
* ''[[Sminthurides schoetti]]''
* ''[[Sphaeridia leutrensis]]''
* ''[[Sphaeridia pumilis]]''
* ''[[Stenacidia violacea]]''

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=Starzynska>{{cytuj stronę |autor=M. Starzynska |tytuł=Entognatha |url=http://www.miiz.waw.pl/pliki/pracownicy/sterzynska/26-fp_entognatha.pdf |archiwum=https://web.archive.org/web/20140309175028/https://www.miiz.waw.pl/pliki/pracownicy/sterzynska/26-fp_entognatha.pdf |zarchiwizowano=2014-03-09 |data dostępu=2014-18-21 }}</ref>
}}

[[Kategoria:Skoczogonki Europy]]
[[Kategoria:Stawonogi Polski]]
[[Kategoria:Listy zwierząt]]


text:
# Calcarius
Calcarius – rodzaj ptaków z rodziny poświerek (Calcariidae).

## Występowanie
Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji i Ameryce Północnej.

## Morfologia
Długość ciała 14–17 cm, masa ciała 17–35 g.

## Systematyka

### Etymologia
Nazwa rodzajowa pochodzi od łacińskiego słowa calcaria – „ostrogi” (calcar, calcaris – „ostroga” (calx, calcis – „pięta”)).

### Gatunek typowy
Fringilla lapponica Linnaeus

### Podział systematyczny
Badania filogenetyczne wykazały, że należąca wcześniej do tego taksonu poświerka preriowa jest bliżej spokrewniona z gatunkami z Plectrophenax i została umieszczona w monotypowym rodzaju Rhynchophanes. Do rodzaju Calcarius należą następujące gatunki:
- Calcarius lapponicus (Linnaeus, 1758) – poświerka zwyczajna
- Calcarius ornatus (Townsend,JK, 1837) – poświerka czarnobrzucha
- Calcarius pictus (Swainson, 1832) – poświerka płowa

wikiname: plwiki

title: Calcarius

in_language: pl

wikitext:
{{DISPLAYTITLE:''Calcarius''}}
{{Zwierzę infobox
 |nazwa łacińska         = ''Calcarius''
 |TSN                    = 179524
 |zoolog                 = [[Johann Matthäus Bechstein|Bechstein]], 1802{{r|Bechstein}}
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Calcarius lapponicus (female) 1996-07-25.jpg
 |opis grafiki           = [[poświerka (zwyczajna)|Poświerka zwyczajna]] (''C. lapponicus'')
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |gromada                = [[ptaki]]
 |podgromada             = [[Neornithes]]
 |infragromada           = [[ptaki neognatyczne]]
 |rząd                   = [[wróblowe]]
 |podrząd                = [[śpiewające]]
 |rodzina                = [[poświerki]]
 |rodzaj                 = ''Calcarius''
 |typ nomenklatoryczny   = ''Fringilla lapponica'' Linnaeus
 |synonimy               =
 |ranga podtaksonu       = [[gatunek (biologia)|Gatunki]]
 |podtaksony             = ''3 gatunki – zobacz opis w tekście''
 |wikispecies            = Calcarius
 |commons                = Category:Calcarius
}}
'''''Calcarius''''' – [[rodzaj (biologia)|rodzaj]] [[ptaki|ptaków]] z [[rodzina (biologia)|rodziny]] [[poświerki|poświerek]] (Calcariidae).

== Występowanie ==
Rodzaj obejmuje gatunki występujące w [[Eurazja|Eurazji]] i [[Ameryka Północna|Ameryce Północnej]]{{r|ioc}}.

== Morfologia ==
Długość ciała 14–17 cm, masa ciała 17–35 g{{r|hbw16}}.

== Systematyka ==
=== Etymologia ===
Nazwa rodzajowa pochodzi od [[łacina|łacińskiego]] słowa ''calcaria'' – „ostrogi” (''calcar, calcaris'' – „ostroga” (''calx, calcis'' – „pięta”)){{r|hbwalive}}.

=== [[Gatunek typowy]] ===
''Fringilla lapponica'' Linnaeus

=== Podział systematyczny ===
Badania [[Filogenetyka|filogenetyczne]] wykazały, że należąca wcześniej do tego taksonu [[poświerka preriowa]] jest bliżej spokrewniona z gatunkami z ''[[Plectrophenax]]'' i została umieszczona w monotypowym rodzaju ''Rhynchophanes''{{r|mpe26|mpe29|mpe45}}. Do rodzaju ''Calcarius'' należą następujące [[gatunek (biologia)|gatunki]]{{r|mk}}:
* ''Calcarius lapponicus'' {{small|([[Karol Linneusz|Linnaeus]], 1758)}} – [[poświerka (zwyczajna)|poświerka zwyczajna]]
* ''Calcarius ornatus'' {{small|([[John Kirk Townsend|Townsend,JK]], 1837)}} – [[poświerka czarnobrzucha]]
* ''Calcarius pictus'' {{small|([[William Swainson|Swainson]], 1832)}} – [[poświerka płowa]]

== Przypisy ==
<references>
<ref name="Bechstein">{{cytuj książkę| autor = J.M. Bechstein| tytuł = Ornithologisches Taschenbuch von und für Deutschland, oder, Kurze Beschreibung aller Vögel Deutschlands für Liebhaber dieses Theils der Naturgeschichte|url = https://biodiversitylibrary.org/item/127844#page/170/mode/1up|rok = 1803|wydawca = Carl Friedrich Enoch Richter|miejsce = Lipsk|wydanie = |strony = 130|język = de}}</ref>
<ref name="hbw16">{{cytuj książkę| autor = J. del Hoyo, A. Elliott, D.A. Christie (red.) | tytuł = Handbook of the Birds of the World | część = 16|tytuł części = Tanagers to New World Blackbirds| rozdział =Family Emberizidae (Buntings and New World Sparrows) | autor r = J.D. Rising, A. Jaramillo, J.L. Copete, P.G. Ryan & S.C. Madge | rok = 2011 | wydawca = Lynx Edicions | miejsce = Barcelona | isbn = 978-84-96553-78-1| strony = 502–504| język = en |adres rozdziału = https://archive.org/details/handbookofbirdso0016unse/page/502/mode/2up}}</ref>
<ref name="hbwalive">{{The Key to Scientific Names|nazwa=Calcarius|data dostępu=2022-02-17|archiwum=https://archive.is/Yrlbd}}</ref>
<ref name="ioc">{{Cytuj stronę | url = https://www.worldbirdnames.org/bow/finches/ | tytuł = Finches, euphonias, longspurs, Thrush-tanager | autor = F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.) | opublikowany = IOC World Bird List (v11.1) | język = en | data dostępu = 2021-02-13}}</ref>
<ref name="mk">Systematyka i nazwy polskie za: {{cytuj stronę | autor = P. Mielczarek & M. Kuziemko |url = http://listaptakow.eko.uj.edu.pl/passerines5.html#Calcariidae|tytuł = Rodzina: Calcariidae Ridgway, 1901 - poświerki - Longspurs (wersja: 2024-07-02)|opublikowany = Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego |praca = Kompletna lista ptaków świata|data dostępu = 2025-04-07}}</ref>
<ref name="mpe26">{{Cytuj pismo|autor=J. Klicka, R.M. Zink, K. Winker|tytuł=Longspurs and snow buntings: Phylogeny and biogeography of a high-latitude clade (Calcarius)|czasopismo=Molecular Phylogenetics and Evolution |wolumin=26|wydanie = 2|strony=165–175|język=en|data=2003|doi=10.1016/S1055-7903(02)00360-3}}</ref>
<ref name="mpe29">{{cytuj pismo |autor = R.J. Carson, G.S. Spicer|tytuł = A phylogenetic analysis of the emberizid sparrows based on three mitochondrial genes|url = https://web.archive.org/web/20170809123807/http://online.sfsu.edu/gs/spicer/pages/spicerpdf/carson03.pdf|czasopismo = Molecular Phylogenetics and Evolution| wolumin = 29|wydanie = 1|strony = 43–57|rok = 2004|doi = 10.1016/S1055-7903(03)00110-6|język = en}}</ref>
<ref name="mpe45">{{cytuj pismo |autor = J. Klicka, K. Burns, G.M. Spellman|tytuł = Defining a monophyletic Cardinalini: A molecular perspective|url = http://web.archive.org/web/20201108174110/http://www.bio-nica.info/biblioteca/klicka2007cardinalinae.pdf|czasopismo = Molecular Phylogenetics and Evolution| wolumin = 45|wydanie = 3|strony = 1014–1032|rok = 2007|doi = 10.1016/j.ympev.2007.07.006|język = en}}</ref>
</references>

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Poświerki]]

title: Domena

Domena: eukarionty

Królestwo: zwierzęta

Typ: strunowce

Podtyp: kręgowce

Gromada: ptaki

Podgromada: Neornithes

Infragromada: ptaki neognatyczne

Rząd: wróblowe

Podrząd: śpiewające

Rodzina: poświerki

Rodzaj: Calcarius


text:
# Biegacz pomarszczony
Biegacz pomarszczony (Carabus intricatus) – owad z rzędu chrząszczy.
Jeden z występujących w Polsce biegaczowatych, osiąga długość 24–35 mm. Biegacz pomarszczony żyje w lasach. Często kryje się pod kamieniami, pniakami i w spróchniałych pniach drzew. Biegacz pomarszczony jest chrząszczem drapieżnym, aktywnym w nocy. Występuje w południowej i środkowej Europie, tworzy kilka ras geograficznych. W Polsce podlega częściowej ochronie gatunkowej.

title: Biegacz pomarszczony

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa zwyczajowa       = Biegacz pomarszczony
 |nazwa łacińska         = ''Carabus intricatus''
 |TSN                    =
 |zoolog                 = ([[Karol Linneusz|Linnaeus]], [[1761]])
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Carabus intricatus side.JPG
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[stawonogi]]
 |gromada                = [[owady]]
 |podgromada             = [[Owady uskrzydlone|uskrzydlone]]
 |rząd                   = [[chrząszcze]]
 |podrząd                = [[chrząszcze drapieżne]]
 |rodzina                = [[biegaczowate]]
 |podrodzina             = [[Carabinae]]
 |plemię                 = [[Carabini]]
 |rodzaj                 = ''Carabus''
 |gatunek                = biegacz pomarszczony
 |synonimy               =
 |status IUCN            = NT
 |IUCN id                = 3845
 |wikispecies            = Carabus intricatus
 |commons                = Carabus intricatus
}}
'''Biegacz pomarszczony''' (''Carabus intricatus'') – owad z rzędu [[chrząszcze|chrząszczy]].

Jeden z występujących w Polsce [[Biegaczowate|biegaczowatych]], osiąga długość 24–35 mm. Biegacz pomarszczony żyje w lasach. Często kryje się pod kamieniami, pniakami i w spróchniałych pniach drzew. Biegacz pomarszczony jest [[chrząszcze drapieżne|chrząszczem drapieżnym]], aktywnym w nocy. Występuje w południowej i środkowej Europie, tworzy kilka ras geograficznych<ref>M. Poruba, J. Pokorny, O. Rabsteinek, R. Hrabak, ''Przewodnik Las'', tłum. Stefan Łukomski, Warszawa 1993, s. 134</ref>. W Polsce podlega częściowej ochronie gatunkowej{{r|rms}}{{r|rozp2016}}.

== Zobacz też ==
* [[owady Polski]]
* [[systematyka chrząszczy]]

== Przypisy ==
<references>
<ref name="rms">Na podstawie Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt ([https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20140001348 Dz.U. 2014 poz. 1348])</ref>
<ref name="rozp2016">{{cytuj stronę | url = https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20160002183 | tytuł = Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2016 r., poz. 2183)| data dostępu= 2017-01-16}}.</ref>
</references>

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Biegaczowate]]
[[Kategoria:Chrząszcze Europy]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1761 roku]]
[[Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza]]
[[Kategoria:Fauna Albanii]]
[[Kategoria:Fauna Białorusi]]
[[Kategoria:Fauna Belgii]]
[[Kategoria:Fauna Bułgarii]]
[[Kategoria:Fauna Danii]]
[[Kategoria:Fauna Francji]]
[[Kategoria:Fauna Niemiec]]
[[Kategoria:Fauna Grecji]]
[[Kategoria:Fauna Węgier]]
[[Kategoria:Fauna Włoch]]
[[Kategoria:Fauna Czarnogóry]]
[[Kategoria:Fauna Holandii]]
[[Kategoria:Fauna Polski]]
[[Kategoria:Fauna Rumunii]]
[[Kategoria:Fauna Serbii]]
[[Kategoria:Fauna Szwecji]]
[[Kategoria:Fauna Szwajcarii]]
[[Kategoria:Fauna Wielkiej Brytanii]]

title: Biegacz pomarszczony

Typ: stawonogi

Gromada: owady

Podgromada: uskrzydlone

Rząd: chrząszcze

Podrząd: chrząszcze drapieżne

Rodzina: biegaczowate

Podrodzina: Carabinae

Plemię: Carabini

Rodzaj: Carabus

Gatunek: biegacz pomarszczony


text:
# Skútustaðahreppur
Skútustaðahreppur – gmina w północno-wschodniej Islandii, w regionie Norðurland eystra. Obejmuje rozległe wyżynne obszary w środkowej części wyspy od lodowca Vatnajökull na południu po okolice jeziora Mývatn na północy. Wschodnia granica gminy biegnie wzdłuż rzeki Jökulsá á Fjöllum od miejsca jej wypływu z lodowca Vatnajökull aż do okolic wodospadu Dettifoss. Zachodnia granica ma przebieg południkowy nienawiązujący do naturalnych form terenu. Gmina Skútustaðahreppur jest jedną z niewielu gmin Islandii bez dostępu do morza.
Gmina Skútustaðahreppur jest największą pod względem powierzchni gminą w regionie Norðurland eystra. Większość jej obszaru jest niezamieszkana. Spośród blisko 500 mieszkańców gminy (2018) większość osiedliła się w okolicy jeziora Mývatn. Największą osadę Reykjahlíð, położona na północno-wschodnim brzegu tego jeziora, zamieszkuje 208 osób.
Większa część obszaru gminy objęta jest ochroną. W ramach Parku Narodowego Vatnajökull na terenie gminy chronione są, poza fragmentem lodowca, płaskowyż wulkaniczny pola lawowego Ódáðahraun z górującymi nad nim wulkanem tarczowym Trölladyngja, masywem Dyngjufjöll (z wulkanem Askja i jeziorem kalderowym Öskjuvatn) oraz masywem Herðubreið.
W ramach obszaru chronionego jeziora Mývatn i rzeki Laxá chronione są okolice tego jeziora, w szczególności formy wulkaniczne: wygasły wulkan Hverfjall oraz nietypowo ukształtowane pole lawowe Dimmuborgir. Charakterystyczne dla tego obszaru są również pseudokratery, najbardziej znane Skútustaðagígar na południowym krańcu jeziora, które powstały na skutek erupcji freatycznych, czyli na skutek kontaktu magmy z wodą. Jezioro Mývatn stanowi również jedno z najbogatszych siedlisk ptaków wodnych na świecie.

title: Skútustaðahreppur

wikitext:
[[File:Skútustaðahreppur pronunciation.ogg|right]]

{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Skútustaðahreppur
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      = Pseudocraters at Stakholstjorn Lagoon - 2013.08 - panoramio.jpg
 |opis zdjęcia                 = Krajobraz gminy w okolicach jeziora [[Mývatn]]
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = ISL
 |1. jednostka administracyjna = [[Norðausturkjördæmi]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Norðurland eystra]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Suður-Þingeyjarsýsla]]
 |powierzchnia                 = 6 036
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2018
 |liczba ludności              = 493
 |gęstość zaludnienia          = 0,1
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 = 660
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  = 65°38'30"N 16°54'40"W
 |commons                      = Category:Skútustaðahreppur
 |www                          = http://skutustadahreppur.is/
}}
'''Skútustaðahreppur''' – gmina w północno-wschodniej [[Islandia|Islandii]], w regionie [[Norðurland eystra]]. Obejmuje rozległe wyżynne obszary w środkowej części wyspy od [[lodowiec|lodowca]] [[Vatnajökull]] na południu po okolice jeziora [[Mývatn]] na północy. Wschodnia granica gminy biegnie wzdłuż rzeki [[Jökulsá á Fjöllum]] od miejsca jej wypływu z lodowca Vatnajökull aż do okolic [[wodospad]]u [[Dettifoss]]. Zachodnia granica ma przebieg południkowy nienawiązujący do naturalnych form terenu. Gmina Skútustaðahreppur jest jedną z niewielu gmin Islandii bez dostępu do morza{{R|mapa}}.

[[Plik:Skutustaðahreppur map.png|thumb|left|Położenie gminy Skútustaðahreppur na mapie administracyjnej kraju]]

Gmina Skútustaðahreppur jest największą pod względem powierzchni gminą w regionie Norðurland eystra. Większość jej obszaru jest niezamieszkana. Spośród blisko 500 mieszkańców gminy (2018) większość osiedliła się w okolicy jeziora [[Mývatn]]. Największą osadę [[Reykjahlíð]], położona na północno-wschodnim brzegu tego jeziora, zamieszkuje 208 osób{{R|statice}}.

Większa część obszaru gminy objęta jest ochroną. W ramach [[Park Narodowy Vatnajökull|Parku Narodowego Vatnajökull]] na terenie gminy chronione są, poza fragmentem lodowca, płaskowyż wulkaniczny pola lawowego [[Ódáðahraun]] z górującymi nad nim wulkanem tarczowym [[Trölladyngja]], masywem [[Dyngjufjöll]] (z wulkanem [[Askja]] i jeziorem kalderowym [[Öskjuvatn]]) oraz masywem [[Herðubreið]]{{R|park}}.

W ramach obszaru chronionego jeziora Mývatn i rzeki [[Laxá í Aðaldal|Laxá]] chronione są okolice tego jeziora, w szczególności formy wulkaniczne: wygasły wulkan [[Hverfjall]] oraz nietypowo ukształtowane pole lawowe [[Dimmuborgir]]{{R|mapa}}. Charakterystyczne dla tego obszaru są również [[pseudokrater]]y, najbardziej znane [[Skútustaðagígar]] na południowym krańcu jeziora, które powstały na skutek [[Erupcja freatyczna|erupcji freatycznych]], czyli na skutek kontaktu [[magma|magmy]] z wodą. Jezioro Mývatn stanowi również jedno z najbogatszych siedlisk ptaków wodnych na świecie{{R|unesco}}.

==Zmiany liczby ludności gminy 1998-2018{{R|statice}}==

{{Wykres|width=600|height=250|showValues=|xAxisTitle=Lata|yAxisTitle=Liczba ludności (stan na 1 stycznia)|type=rect|x=1998,1999,2000,2001,2002,2003,2004,2005,2006,2007,2008,2009,2010,2011,2012,2013,2014,2015,2016,2017,2018|y=466,450,451,445,452,453,436,437,429,407,402,388,374,386,385,378,371,395,408,425,493}}

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="statice">{{Cytuj stronę | url = https://www.statice.is/statistics/population/inhabitants/municipalities-and-urban-nuclei/ | tytuł=Municipalities and urban nuclei| autor =  | data = | opublikowany =  Hagstofa Íslands | data dostępu = 2018-07-17 | język = en}}</ref>
<ref name="mapa">{{Cytuj stronę | url = http://kortasja.lmi.is/en/ | tytuł=Map Viewer| autor =  | data = | opublikowany =  National Land Survey of Iceland | data dostępu = 2018-07-17 | język = en}}</ref>
<ref name="park">{{Cytuj stronę | url = https://www.vatnajokulsthjodgardur.is/en/areas/odadahraun | tytuł=Ódáðahraun / Krepputunga | autor =  | data = | opublikowany =  Vatnajökulsþjóðgarður | data dostępu = 2018-07-17 | język = en}}</ref>
<ref name="unesco">{{Cytuj stronę | url = https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5586/ | tytuł=Mývatn and Laxá | autor =  | data = | opublikowany =  UNESCO World Heritage Convention | data dostępu = 2018-07-17 | język = en}}</ref>
}}

[[Kategoria:Gminy w regionie Norðurland eystra]]

title: Skútustaðahreppur

Państwo: Islandia

Okręg wyborczy: Norðausturkjördæmi

Region: Norðurland eystra

Okręg historyczny: Suður-Þingeyjarsýsla


text:
# Emmanuel Tois
Emmanuel Tois (ur. 28 września 1965 w Le Petit-Quevilly) – francuski duchowny katolicki, biskup pomocniczy Paryża od 2023.

## Życiorys

### Prezbiterat
Święcenia kapłańskie otrzymał 30 czerwca 2012 i został inkardynowany do archidiecezji paryskiej. Pracował przede wszystkim jako duszpasterz paryskich parafii, był też m.in. kapelanem stowarzyszenia prawników i sędziów katolickich (2014–2021) oraz dziekanem dekanatu Alésia-Plaisence (2018–2021). W 2021 mianowany wikariuszem generalnym archidiecezji.

### Episkopat
17 października 2023 papież Franciszek mianował go biskupem pomocniczym archidiecezji paryskiej, ze stolicą tytularną Vertara. 17 listopada 2023 otrzymał święcenia biskupie w kościele św. Sulpicjusza w Paryżu. Głównym konsekratorem był Laurent Urlich, arcybiskup metropolita paryski. Jako dewizę biskupią przyjął słowa pochodzące z  Pierwszego Listu Piotra Rendre raison de l’espérance (1 P 3,15).

title: Emmanuel Tois

wikitext:
{{Duchowny infobox
 |imię i nazwisko          = Emmanuel Tois
 |imię i nazwisko org      =
 |tytuł                    = biskup tytularny ''Vertary''
 |grafika                  =
 |opis grafiki             =
 |alt grafiki              =
 |herb                     =
 |dewiza                   = Rendre raison de l'espérance
 |dewiza - j. polski       = Zdać sprawę z nadziei
 |kraj działania           = [[Francja]]
 |data urodzenia           = 28 września 1965
 |miejsce urodzenia        = [[Le Petit-Quevilly]]
 |data śmierci             =
 |miejsce śmierci          =
 |miejsce pochówku         =
 |1. funkcja               = Biskup pomocniczy Paryża
 |1. funkcja - okres       = od 2023
 |2. funkcja               =
 |2. funkcja - okres       =
 |wyznanie                 = [[katolicyzm]]
 |kościół                  = [[Kościół łaciński|rzymskokatolicki]]
 |inkardynacja             =
 |data ślubów zakonnych    =
 |data diakonatu           =
 |data ordynacji           =
 |data święceń             = 30 czerwca 2012
 |data nominacji           = 17 października 2023
 |data sakry               = 17 listopada 2023
 |data patriarchatu        =
 |data kreacji             =
 |papież kreujący          =
 |kościół tytularny        =
 |faksymile                =
 |opis faksymile           =
 |odznaczenia              =
 |commons                  =
 |wikiźródła               =
 |wikicytaty               =
 |wikinews                 =
 |www                      =
}}
{{Sukcesja apostolska infobox
 |tytuł                     =
 |data konsekracji          = 17 listopada 2023
 |miejscowość konsekracji   = Paryż
 |miejsce konsekracji       = Kościół św. Sulpicjusza
 |konsekrator               = [[Laurent Ulrich]]
 |współkonsekratorzy        = [[Jean-Yves Nahmias]]<br/>[[Philippe Marsset]]
 |biskupi konsekrowani      =
 |biskupi współkonsekrowani =
}}
'''Emmanuel Tois''' (ur. [[28 września]] [[1965]] w [[Le Petit-Quevilly]]) – [[Francja|francuski]] duchowny [[katolicyzm|katolicki]], biskup pomocniczy [[Archidiecezja paryska|Paryża]] od 2023.

== Życiorys ==
=== Prezbiterat ===
[[Sakrament święceń|Święcenia kapłańskie]] otrzymał 30 czerwca 2012 i został inkardynowany do archidiecezji [[Archidiecezja paryska|paryskiej]]. Pracował przede wszystkim jako duszpasterz paryskich parafii, był też m.in. kapelanem stowarzyszenia prawników i sędziów katolickich (2014–2021) oraz dziekanem dekanatu Alésia-Plaisence (2018–2021). W 2021 mianowany wikariuszem generalnym archidiecezji{{r|sala}}.

=== Episkopat ===
17 października 2023 [[Poczet papieży|papież]] [[Franciszek (papież)|Franciszek]] mianował go [[biskup pomocniczy|biskupem pomocniczym]] archidiecezji [[Archidiecezja paryska|paryskiej]], ze stolicą tytularną ''[[Vertara]]''<ref name="sala">{{Cytuj stronę | url = https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2023/10/17/0724/01578.html | tytuł = Nomina di Ausiliare dell’Arcidiocesi di Paris (Francia) | opublikowany = vatican.va | data = 2023-10-17 | język = it | data dostępu = 2023-10-17}}</ref>. 17 listopada 2023 otrzymał [[Sakra|święcenia biskupie]] w [[Kościół św. Sulpicjusza w Paryżu|kościele św. Sulpicjusza w Paryżu]]. Głównym konsekratorem był [[Laurent Ulrich|Laurent Urlich]], arcybiskup metropolita paryski<ref>{{Cytuj |tytuł = Bishop Emmanuel Michel François Tois [Catholic-Hierarchy] |data dostępu = 2023-11-17 |opublikowany = www.catholic-hierarchy.org |url = https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/btois.html}}</ref>. Jako dewizę biskupią przyjął słowa pochodzące z  [[1. List Piotra|Pierwszego Listu Piotra]] ''Rendre raison de l’espérance'' (1 P 3,15)<ref>{{Cytuj |tytuł = Ordination épiscopale de Mgr Tois, évêque auxiliaire de Paris — KTOTV |data = 2023-11-16 |data dostępu = 2023-11-17 |opublikowany = KTO TV |url = https://www.ktotv.com/article/ordination-episcopale-de-mgr-tois-eveque-auxiliaire-de-paris |język = fr-FR}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://eglise.catholique.fr/guide-eglise-catholique-france/personne/mgr-emmanuel-tois/ Profil na stronie Konferencji Episkopatu Francji]
* {{catholic-hierarchy |typ = biskup |id = btois |tytuł = Emmanuel Tois |data dostępu = 2023-10-17}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{DEFAULTSORT:Tois, Emmanuel}}
[[Kategoria:Francuscy biskupi katoliccy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1965]]

title: Emmanuel Tois

Kraj działania: Francja

Data i miejsce urodzenia: 28 września 1965 · Le Petit-Quevilly

Wyznanie: katolicyzm

Kościół: rzymskokatolicki

Prezbiterat: 30 czerwca 2012

Nominacja biskupia: 17 października 2023

Sakra biskupia: 17 listopada 2023

title: Sukcesja apostolska

Data konsekracji: 17 listopada 2023

Miejscowość: Paryż

Miejsce: Kościół św. Sulpicjusza

Konsekrator: Laurent Ulrich

Współkonsekratorzy: Jean-Yves Nahmias · Philippe Marsset


text:
# Miss Universe 2023
Miss Universe 2023 – 72. wybory Miss Universe. Gala finałowa odbyła się 18 listopada 2023 w stolicy Salwadoru, San Salvador.
Miss Universe została reprezentantka Nikaragui Sheynnis Palacios. Polskę reprezentowała Angelika Jurkowianiec, lecz nie zakwalifikowała się do finałowej dwudziestki.

## Rezultaty
| Tytuł              | Laureatka                                                                                |
| ------------------ | ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ |
| Miss Universe 2023 | Nikaragua – Sheynnis Palacios                                                                                |
| I Wicemiss         | Tajlandia – Anntonia Porsild                                                                                |
| II Wicemiss        | Australia – Moraya Wilson                                                                                |
| Top 5              | Kolumbia – Camila Avella · Portoryko – Karla Guilfú                                                                                |
| Top 10             | Salwador – Isabella García-Manzo · Peru – Camila Escribens · Filipiny – Michelle Dee · Hiszpania – Athenea Pérez · Wenezuela – Diana Silva ·                                                                                |
| Top 20             | Kamerun – Issie Princesse · Chile – Celeste Viel · Indie – Shweta Sharda · Jamajka – Jordanne Levy · Namibia – Jameela Uiras · Nepal – Jane Dipika Garrett · Pakistan – Erica Robin · Portugalia – Marina Machete · Południowa Afryka – Bryoni Govender · Stany Zjednoczone – Noelia Voigt |

### Nagrody specjalne
| Tytuł                      | Laureatka                 |
| -------------------------- | ------------------------- |
| Miss Koleżeńskości         | Hiszpania – Athenea Pérez |
| Najlepszy kostium narodowy | Filipiny – Michelle Dee   |

title: Miss Universe 2023

wikitext:
{{Gala infobox
 |               nazwa = Miss Universe
2023
 |             grafika = Visita Sheynnis Palacios Miss Universe Asamblea Legislativa Costa Rica febrero 2023 (66) (cropped).jpg
 |      podpis grafiki = Sheynnis Palacios (2023)
 |                data = [[18 listopada]] [[2023]]
 |             miejsce = [[San Salvador]]
 |               wstęp =
 |         prowadzenie = [[Jeannie Mai]], [[Maria Menounos]], [[Olivia Culpo]], [[Catriona Gray]], [[Zuri Hall]]
 |             występy = [[John Legend]]
 |           producent =
 |             reżyser =
 |                czas =
 |              stacja = [[Roku]], [[Telemundo]]
 |  liczba uczestników = 84
 |              debiut = [[Pakistan]]
 |          rezygnacja = [[Armenia]], [[Belize]], [[Bhutan]], [[Chiny]], [[Ghana]], [[Haiti]], [[Kirgistan]], [[Seszele]], [[Turcja]] [[Urugwaj]]
 |              powrót = [[Dania]], [[Egipt]], [[Gujana]], [[Irlandia]], [[Kazachstan]], [[Łotwa]], [[Mongolia]], [[Norwegia]], [[Węgry]], [[Zimbabwe]]
 |zwycięzcy - 1 nazwa  = Miss Universe
 |zwycięzcy - 1        = '''[[Sheynnis Palacios]]
{{państwo|NIC}}'''
 |zwycięzcy - 2 nazwa  = I Wicemiss
 |zwycięzcy - 2        = [[Anntonia Porsild]]
{{państwo|THA}}
 |zwycięzcy - 3 nazwa  = II Wicemiss
 |zwycięzcy - 3        = [[Moraya Wilson]]
{{państwo|AUS}}
 |zwycięzcy - 4 nazwa  =
 |zwycięzcy - 4        =
 |zwycięzcy - 5 nazwa  =
 |zwycięzcy - 5        =
 |zwycięzcy - 6 nazwa  =
 |zwycięzcy - 6        =
 |zwycięzcy - 7 nazwa  =
 |zwycięzcy - 7        =
 |zwycięzcy - 8 nazwa  =
 |zwycięzcy - 8        =
 |            commons  = Category:Miss Universe 2023
 |          poprzednia = [[Miss Universe 2022|2022]]
 |            następna = [[Miss Universe 2024|2024]]
}}
'''Miss Universe 2023''' – 72. wybory [[Miss Universe]]. Gala finałowa odbyła się 18 listopada 2023 w stolicy [[Salwador]]u, [[San Salvador]].

Miss Universe została reprezentantka [[Nikaragua|Nikaragui]] [[Sheynnis Palacios]]. Polskę reprezentowała [[Angelika Jurkowianiec]], lecz nie zakwalifikowała się do finałowej dwudziestki<ref name= eska />.

== Rezultaty ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! Tytuł
! Laureatka
|-
| '''Miss Universe 2023'''
| '''{{państwo|NIC}} – [[Sheynnis Palacios]]'''
|-
| '''I Wicemiss'''
| {{państwo|THA}} – [[Anntonia Porsild]]
|-
| '''II Wicemiss'''
| {{państwo|AUS}} – [[Moraya Wilson]]
|-
| '''Top 5'''
|
{{państwo|COL}} – [[Camila Avella]]

{{państwo|PRI}} – [[Karla Guilfú]]
|-
| '''Top 10'''
|
{{państwo|SLV}} – [[Isabella García-Manzo]]

{{państwo|PER}} – [[Camila Escribens]]

{{państwo|PHI}} – [[Michelle Dee]]

{{państwo|ESP}} – [[Athenea Pérez]]

{{państwo|VEN}} – [[Diana Silva]]

|-
| '''Top 20'''
|
{{państwo|CMR}} – Issie Princesse

{{państwo|CHI}} – [[Celeste Viel]]

{{państwo|IND}} – [[Shweta Sharda]]

{{państwo|JAM}} – [[Jordanne Levy]]

{{państwo|NAM}} – Jameela Uiras

{{państwo|NEP}} – [[Jane Dipika Garrett]]

{{państwo|PAK}} – [[Erica Robin]]

{{państwo|POR}} – [[Marina Machete]]

{{państwo|RSA}} – [[Bryoni Govender]]

{{państwo|USA}} – [[Noelia Voigt]]
|}

=== Nagrody specjalne ===
{| class="wikitable sortable"
|-
! Tytuł
! Laureatka
|-
| '''Miss Koleżeńskości'''
| {{państwo|ESP}} – [[Athenea Pérez]]
|-
| '''Najlepszy kostium narodowy'''
| {{państwo|PHI}} – [[Michelle Dee]]
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name= eska>{{Cytuj stronę | url = https://www.eska.pl/news/miss-universe-2023-ktora-byla-polka-kto-wygral-aa-PGAy-bosz-EaDc.html | tytuł = Miss Universe 2023 - która była Polka? Kto wygrał? | opublikowany = eska.pl | język = pl | data = 2023-11-19 | data dostępu = 2023-11-28 | archiwum =  | zarchiwizowano = }}</ref>
}}

{{Miss Universe}}

[[Kategoria:Miss Universe|2023]]
[[Kategoria:2023 w Ameryce Północnej]]

title: Miss Universe · 2023

Data: 18 listopada 2023

Miejsce: San Salvador

Prowadzenie: Jeannie Mai, Maria Menounos, Olivia Culpo, Catriona Gray, Zuri Hall

Występy: John Legend

Stacja telewizyjna: Roku, Telemundo

Państwa debiutujące: Pakistan

Państwa wycofane: Armenia, Belize, Bhutan, Chiny, Ghana, Haiti, Kirgistan, Seszele, Turcja Urugwaj

Państwa powracające: Dania, Egipt, Gujana, Irlandia, Kazachstan, Łotwa, Mongolia, Norwegia, Węgry, Zimbabwe

Miss Universe: Sheynnis Palacios · Nikaragua

I Wicemiss: Anntonia Porsild · Tajlandia

II Wicemiss: Moraya Wilson · Australia


text:
# Koszulka paliwowa
Koszulka paliwowa − powłoka ochronna prętu paliwowego, pod którą znajdują się pastylki paliwa jądrowego, stosowana w celu hermetycznej separacji paliwa od wnętrza reaktora, ochrony mechanicznej i chemicznej paliwa przed działaniem chłodziwa. Ma ona grubość od 0,5 do 1,5 mm. Stanowi jedną z barier ochronnych w reaktorze jądrowym, zatrzymuje bowiem produkty rozszczepienia.
Koszulki wykonuje się z cyrkonu (stop zircaloy), magnezu (stop magnox), aluminium, berylu, stali nierdzewnej, molibdenu, niobu (przy chłodzeniu ciekłym sodem), i in.

title: Koszulka paliwowa

wikitext:
[[Plik:Nuclear fuel element.jpg|thumb|250px|Koszulka paliwowa stanowi zasadniczą część prętu paliwowego, tworzącego zestaw paliwowy, jak pokazany na zdjęciu zestaw reaktora statku NS "Savannah"]]
'''Koszulka paliwowa''' − powłoka ochronna [[Pręt paliwowy|prętu paliwowego]], pod którą znajdują się pastylki [[Paliwo jądrowe|paliwa jądrowego]], stosowana w celu hermetycznej separacji paliwa od wnętrza [[Reaktor jądrowy|reaktora]], ochrony mechanicznej i chemicznej paliwa przed działaniem [[Chłodziwo|chłodziwa]]. Ma ona grubość od 0,5 do 1,5 mm. Stanowi jedną z [[Obrona w głąb|barier ochronnych]] w reaktorze jądrowym, zatrzymuje bowiem produkty rozszczepienia.

Koszulki wykonuje się z [[cyrkon (pierwiastek)|cyrkonu]] (stop [[zircaloy]]), [[magnez]]u (stop [[magnox]]), [[aluminium]], [[Beryl (pierwiastek)|berylu]], [[Stal nierdzewna|stali nierdzewnej]], [[molibden]]u, [[niob]]u (przy chłodzeniu ciekłym sodem), i in.

== Zobacz też ==
* [[pręt kontrolny]]
* [[rdzeń reaktora jądrowego]]

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę | tytuł = 1000 słów o atomie i technice jądrowej | autor = Ryszard Szepke | wydawca = Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej | rok = 1982 | język = pl | isbn = 8311067236}}

[[Kategoria:Energetyka jądrowa]]


text:
# Anlu
Anlu (chiń. upr. 安陆市; chiń. trad. 安陸市; pinyin Ānlù Shì) – miasto na prawach powiatu w północno-zachodniej części prefektury miejskiej Xiaogan w prowincji Hubei w Chińskiej Republice Ludowej. Liczba mieszkańców miasta w 2010 roku wynosiła 568590.

title: Anlu

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Anlu
 |nazwa oryginalna                = {{k|zh|安陆市}}
 |dopełniacz nazwy                =
 |jednostka                       = Miasto na prawach powiatu
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            =
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = CHN
 |1. jednostka administracyjna    = [[Hubei]]
 |2. jednostka administracyjna    = [[Xiaogan]]
 |siedziba                        =
 |ISO 3166-2                      =
 |powierzchnia                    = 1355 km²<ref name=stat />
 |rok                             = 2010
 |liczba ludności                 = 568590<ref name=stat />
 |gęstość zaludnienia             = 419,6 os./km²
 |numer kierunkowy                = +86 (0)0712<ref name=kodpocztowy />
 |kod pocztowy                    = 432600<ref name=kodpocztowy />
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |mapa                            =
 |nazwa mapy                      =
 |kod mapy                        = Hubei
 |współrzędne                     = 31.288899227371502 113.63410425064755
 |commons                         =
 |www                             =
}}
'''Anlu''' ({{chińskie|upr=安陆市|trad=安陸市|hp=Ānlù Shì}}) – miasto na prawach powiatu w północno-zachodniej części prefektury miejskiej [[Xiaogan]] w prowincji [[Hubei]] w [[Chińska Republika Ludowa|Chińskiej Republice Ludowej]]<ref name=:0 />. Liczba mieszkańców miasta w 2010 roku wynosiła 568590<ref name=stat />.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=:0>{{Cytuj |tytuł = ChinaMap |data dostępu = 2020-06-07 |opublikowany = worldmap.harvard.edu |url = http://worldmap.harvard.edu/maps/chinamap/fON}}</ref>
<ref name=stat>{{Cytuj |tytuł = 安陆市历史沿革_行政区划网(区划地名网)|data dostępu = 2020-06-07|url=http://xzqh.org/html/show/hb/15390.html|cytat=1996年，安陆市面积1355平方千米(...)2010年第六次人口普查，安陆市常住总人口568590人，其中：府城街道132486人，南城街道21735人，赵棚镇29411人，李店镇22166人，巡店镇40338人，棠棣镇25578人，雷公镇30400人，王义贞镇25927人，烟店镇36269人，孛畈镇24765人，狀水镇29112人，陈店乡28808人，辛榨乡28791人，木梓乡19661人，接官乡22057人，安陆市开发区51086人。}}</ref>
<ref name=kodpocztowy>{{Cytuj |tytuł =Hubei Area and Zip Code|data dostępu = 2020-06-07 |url = https://www.travelchinaguide.com/essential/area_zip/hubei.htm}}</ref>
}}

{{Xiaogan}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Hubei]]

title: Anlu安陆市

Państwo: Chiny

Prowincja: Hubei

Prefektura: Xiaogan


text:
# Biostat
BioStat – jednostka naukowa z siedzibą w Rybniku posiadająca status centrum badawczo-rozwojowego nadany przez Ministra Przedsiębiorczości i Technologii na podstawie ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej.
Firma powstała w 2005 roku. Opracowała system karty obserwacji klinicznej eCRF do zarządzania badanami klinicznymi oraz oprogramowanie Elektronicznej Dokumentacji Medycznej Medfile wspierające rządowy program e-Zdrowie. Biostat realizuje także cykliczne badania opinii wśród pacjentów i lekarzy na temat stanu polskiej służby zdrowia współpracując z NFZ czy PFRON. Publikacje dystrybuowane są przez portale lekarskie oraz na stronach Naczelnej Izby Lekarskiej.

## Cechy i funkcjonalność
Oprogramowanie eCRF zbiera w jednym miejscu pacjentów z całego świata zaangażowanych w badanie kliniczne lub rejestr medyczny (rejestr schorzenia). Program pozwala na zarządzanie pacjentami, śledzeniem progresji schorzenia oraz natychmiastowym raportowaniem zdarzeń niepożądanych.
Program działa w oparciu o wytyczne Agencja Żywności i Leków (FDA). Zbudowany został zgodnie z wytycznymi FDA CFR Title 21 Part 11.
Biostat jest partnerem projektu  - jest to Platforma weryfikacji zgodności systemów IT z profilami IHE i standardami HL7.
Biostat specjalizuje się szczególnie w obszarze niekomercyjnych badań klinicznych i e-zdrowia (cyfryzacji polskiej służby zdrowia oraz automatyzacji procesów w badaniach klinicznych).

## Statystyki i popularność
BioStat współpracuje z większością instytutów badawczych i ośrodków akademickich w Polsce, takich jak: Warszawski Uniwersytet Medyczny, Śląski Uniwersytet Medyczny, Polska Akademia Nauk, Instytut Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka, Instytut Hematologii i Transfuzjologii, Instytut Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego, Collegium Medicum w Bydgoszczy, Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera, Uniwersytet medyczny w Lublinie, Państwowy Instytut Weterynaryjny, Szkoła Główna Handlowa, Uniwersytet Jagielloński. Jest partnerem koncernów farmaceutycznych: Roche, Novartis, Takeda, Pfizer, Polpharma, Adamed, Chiesi, Johnson & Johnson.
Biostat znany jest w środowisku farmaceutycznym z regularnie realizowanych badań dotyczących postrzegania służby zdrowia oraz jakości obsługi pacjenta realizowanych m.in. dla Naczelnej Izby Lekarskiej.
Biostat współpracuje także w badaniach związanych z ochroną środowiska.
Firma jest także partnerem Fundacji Aflofarm i Naczelnej Izby Aptekarskiej w zakresie realizacji badań wizerunku farmaceutów.
Raporty Biostat wykorzystywane są także przez parlamentarzystów, m.in. w tematyce związanej z problemami zdrowotnymi, w tym w szczególności badania o tematyce związanej z cukrzycą realizowane we współpracy z Polskim Stowarzyszeniem Diabetyków
Biostat zaangażowany jest również w kampanie związane z ekologią i ochroną zwierząt (w tym zwierząt futerkowych). W tym zakresie agencja prowadzi badania we współpracy ze stowarzyszeniem otwarte klatki. W kampanię ochrony zwierząt futerkowych zaangażowały się w 2019 roku znane aktorki Maja Ostaszewska i Magdalena Różczka
Kluczowa usługa firmy – program do prowadzenia dokumentacji medycznej Medfile.pl obsługuje 100 tys. wizyt pacjentów miesięcznie, dostarczając rozwiązań EDM (e-Recepty, e-Zwolnienia) współpracuje z największym dostawcą usług rejestracji pacjentów online w Polsce łączącą pacjentów i lekarzy - portalem Znanylekarz.pl
Biostat w związku z epidemią rozpoczął współpracę z Uniwersytetem Medycznym we Wrocławiu nad Badaniem klinicznym oceny skuteczności i bezpieczeństwa fosforanu chlorochiny w ambulatoryjnym leczeniu COVID-19

## Nagrody i wyróżnienia
Biostat jest laureatem nagrody głównej „Pro Silesia” 2018 wręczonej na gali w ramach Europejskiego Kongresu MŚP. Nagrodę „Pro Silesia” otrzymują przedsiębiorstwa wykazujące się wyjątkowymi działaniami międzysektorowymi w obszarze biznesu, nauki i samorządu oraz współpracy międzynarodowej.
Prezes zarządu Biostat został w 2013 roku uhonorowany tytułem Człowieka roku w Rybniku (miasto siedziby Biostat) w kategorii Biznes.
Biostat został w 2019 roku laureatem konkursu 9 rankingu 50 Najbardziej Kreatywnych w Biznesie. Ranking od 9 lat pomaga budować i promować innowacyjne oraz kreatywne biznesy w Polsce. Ranking tworzony jest w partnerstwie  PKN ORLEN, Grupa Eurozet, Agencja Rozwoju Przemysłu, EY Polska oraz Millennium Leasing. W kapitule konkursu poza przedstawicielami wymienionych podmiotów tworzą także przedstawiciele: Facebooka, Francusko-Polska Izba Gospodarcza, Fundacja Przedsiębiorczości Kobiet, Startup Poland, Lotte Wedel.

## Publikacje
- Randomized Controlled Trial Evaluating Dialkylcarbamoyl Chloride Impregnated Dressings for the Prevention of Surgical Site Infections in Adult Women Undergoing Cesarean Section.  Paweł Jan Stanirowski,  Magdalena Bizoń, Krzysztof Cendrowski, Włodzimierz Sawicki. Analizy statystyczne - BioStat.[1]
- Targin - efficacy and safety of therapy following conversion from earlier opioid in patients with cancer pain. Observational study report. Elwira Góraj - Centrum Onkologii-Instytut. Analizy statystyczne - BioStat.[2]
- Raport Pracodawczy i pracodawczynie zatrudniający cudzoziemców w Polsce https://interwencjaprawna.pl/wp-content/uploads/2018/06/RAPORT_PRACODAWCY_I_PRACODAWCZYNIErev-1.pdf - zrealizowane na podstawie badań BioStat

title: Biostat

wikitext:
{{dopracować|przypisy=2020-02}}
{{Przedsiębiorstwo infobox
 |nazwa             = BioStat
 |nazwa oryginalna  =
 |grafika           =
 |opis grafiki      =
 |państwo           = Polska
 |siedziba          =
 |adres             = ul. Kowalczyka 17, 44-206 Rybnik
 |data założenia    = 2005
 |data likwidacji   =
 |forma prawna      =
 |prezes            = Ewa Tkocz-Piszczek
 |dyrektor          = Rafał Piszczek
 |przewodniczący RN =
 |udziałowcy        = Rafał Piszczek
 |rejestr           = KRS
 |numer rejestru    =  0000351860
 |zatrudnienie      =
 |giełda            =
 |ISIN              =
 |symbol akcji      =
 |rok               =
 |przychody         =
 |wynik operacyjny  =
 |wynik netto       =
 |aktywa            =
 |kapitał własny    =
 |kapitał zakładowy =
 |współrzędne       =
 |commons           =
 |www               = https://www.biostat.com.pl
}}
'''BioStat''' – [[jednostka naukowa]] z siedzibą w [[Rybnik]]u posiadająca status [[centrum badawczo-rozwojowe]]go nadany przez [[Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii|Ministra Przedsiębiorczości i Technologii]]<ref>{{Cytuj stronę |url= https://www.gov.pl/web/przedsiebiorczosc-technologia/wykaz-cbr|tytuł=Wykaz Centrów Badawczo-Rozwojowych |autor=Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii |data= 2019-09-18 |data dostępu=2019-10-07 |opublikowany= |język=}}</ref> na podstawie ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej.

Firma powstała w 2005 roku. Opracowała system [[Karta obserwacji klinicznej|karty obserwacji klinicznej eCRF]] do zarządzania badanami klinicznymi oraz oprogramowanie Elektronicznej Dokumentacji Medycznej Medfile wspierające rządowy program [[E-zdrowie|e-Zdrowie]]. Biostat realizuje także cykliczne badania opinii wśród pacjentów i lekarzy na temat stanu polskiej służby zdrowia współpracując z [[Narodowy Fundusz Zdrowia|NFZ]] czy [[Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych|PFRON]]. Publikacje dystrybuowane są przez portale lekarskie oraz na stronach [[Naczelna Izba Lekarska|Naczelnej Izby Lekarskiej]].

== Cechy i funkcjonalność ==
Oprogramowanie eCRF zbiera w jednym miejscu pacjentów z całego świata zaangażowanych w badanie kliniczne lub rejestr medyczny (rejestr schorzenia). Program pozwala na zarządzanie pacjentami, śledzeniem progresji schorzenia oraz natychmiastowym raportowaniem zdarzeń niepożądanych.
Program działa w oparciu o wytyczne [[Agencja Żywności i Leków]] (FDA). Zbudowany został zgodnie z wytycznymi FDA CFR Title 21 Part 11.
Biostat jest partnerem projektu<ref>{{Cytuj stronę |url = http://tukan.online/dolacz-do-pilota/ |tytuł = Tukan |autor = Tukan |opublikowany = Tukan |język = pl |data dostępu = 2018-08-20}}</ref>  - jest to Platforma weryfikacji zgodności systemów IT z profilami [[IHE]] i standardami [[HL7]].

Biostat specjalizuje się szczególnie w obszarze niekomercyjnych badań klinicznych i [[E-zdrowie|e-zdrowia]] (cyfryzacji polskiej służby zdrowia oraz automatyzacji procesów w badaniach klinicznych).

== Statystyki i popularność ==
BioStat współpracuje z większością instytutów badawczych i ośrodków akademickich w Polsce, takich jak: [[Warszawski Uniwersytet Medyczny]], [[Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach|Śląski Uniwersytet Medyczny]], [[Polska Akademia Nauk]], [[Instytut „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka”|Instytut Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka]], [[Instytut Hematologii i Transfuzjologii]], [[Instytut Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego]], [[Collegium Medicum w Bydgoszczy]], [[Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera]], [[Uniwersytet Medyczny w Lublinie|Uniwersytet medyczny w Lublinie]], [[Państwowy Instytut Weterynaryjny]], [[Szkoła Główna Handlowa w Warszawie|Szkoła Główna Handlowa]], [[Uniwersytet Jagielloński]]. Jest partnerem koncernów farmaceutycznych: [[Hoffmann-La Roche|Roche]], [[Novartis]], [[Takeda Pharmaceutical Company Limited|Takeda]], [[Pfizer]], [[POLPHARMA|Polpharma]], [[Adamed Sp. z o.o.|Adamed]], [[Chiesi Farmaceutici S.p.A.|Chiesi]], [[Johnson & Johnson]].

Biostat znany jest w środowisku farmaceutycznym z regularnie realizowanych badań dotyczących postrzegania służby zdrowia oraz jakości obsługi pacjenta realizowanych m.in. dla Naczelnej Izby Lekarskiej<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.nil.org.pl/__data/assets/pdf_file/0009/135189/Raport-Lekarze-w-badaniach-opinii-spolecznej-w-2018-roku.pdf |tytuł = Raport Lekarze w badaniach opinii społecznej |autor = Biostat |opublikowany = Biostat |język = pl |data dostępu = 2019-01-02}}</ref>.
Biostat współpracuje także w badaniach związanych z ochroną środowiska<ref>{{Cytuj stronę |url = https://nfosigw.gov.pl/bazawiedzy/publikacje/badania-analizy-i-opracowania/ |tytuł = Badanie świadomości osobistego wpływu człowieka na środowisko - 2012 |autor = Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej |opublikowany = NFOŚiGW |język = pl |data dostępu = 2012-02-02}}</ref>.
Firma jest także partnerem [[Aflofarm Farmacja Polska Sp. z o. o|Fundacji Aflofarm]] i [[Naczelna Izba Aptekarska|Naczelnej Izby Aptekarskiej]] w zakresie realizacji badań wizerunku farmaceutów<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.nia.org.pl/2019/04/11/po-pierwsze-farmaceuta-ruszyla-kampania-wizerunkowa-zawodu-farmaceuty/ |tytuł = Kampania społeczna Po pierwsze farmaceuta |autor = Naczelna Izba Aptekarska |opublikowany = Naczelna Izba Aptekarska  |język = pl |data dostępu = 2019-04-04}}</ref>.
Raporty Biostat wykorzystywane są także przez [[Parlamentarzysta|parlamentarzystów]], m.in. w tematyce związanej z problemami zdrowotnymi<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.mp.pl/insulinoterapia/aktualnosci/212789,raport-cukrzyca-analiza-problemow-zdrowotnych |tytuł = Raport: Cukrzyca. Analiza problemów zdrowotnych |autor = Biostat |opublikowany = Medycyna Praktyczna |język = pl |data dostępu = 2019-08-07}}</ref>, w tym w szczególności badania o tematyce związanej z [[Cukrzyca|cukrzycą]] realizowane we współpracy z [[Polskie Stowarzyszenie Diabetyków|Polskim Stowarzyszeniem Diabetyków]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Cukrzyca - nierówny przeciwnik |data = 2019-07-05 |data dostępu = 2019-10-24 |opublikowany = Polskie Stowarzyszenie Diabetyków |url = https://diabetyk.org.pl/cukrzyca-nierowny-przeciwnik/ |język = pl-PL}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = Cukrzyca - nierówny przeciwnik |data dostępu = 2019-10-24 |opublikowany = lbrmedia.prowly.com |url = https://lbrmedia.prowly.com/63974-cukrzyca-nierowny-przeciwnik |język = pl}}</ref>

Biostat zaangażowany jest również w kampanie związane z ekologią i ochroną zwierząt (w tym zwierząt futerkowych). W tym zakresie agencja prowadzi badania we współpracy ze [[Stowarzyszenie Otwarte Klatki|stowarzyszeniem otwarte klatki]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Nowe badania opinii publicznej: co o fermach futrzarskich myślą Polacy? |data = 2019-09-23 |data dostępu = 2019-11-10 |opublikowany = Otwarte Klatki |url = https://www.otwarteklatki.pl/co-o-fermach-futrzarskich-mysla-polacy/ |język = pl-PL |archiwum = https://web.archive.org/web/20191110144233/https://www.otwarteklatki.pl/co-o-fermach-futrzarskich-mysla-polacy/ |zarchiwizowano = 2019-11-10 }}</ref>. W kampanię ochrony zwierząt futerkowych zaangażowały się w 2019 roku znane aktorki [[Maja Ostaszewska]] i [[Magdalena Różczka]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Cena Futra: Magdalena Różczka i Maja Ostaszewska w akcji Stowarzyszenia Otwarte Klatki - NowyMarketing |data = 2019-11-07 |data dostępu = 2019-11-10 |opublikowany = NowyMarketing.pl |url = https://nowymarketing.pl/a/23962%2Ccena-futra-magdalena-rozczka-i-maja-ostaszewska-w-akcji-stowarzyszenia-otwarte-klatki |język = pl}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = Maja Ostaszewska, Magdalena Różczka i Macademian Girl w kampanii Stowarzyszenia Otwarte Klatki |data dostępu = 2019-11-10 |opublikowany = www.wirtualnemedia.pl |url = https://www.wirtualnemedia.pl/artykul/maja-ostaszewska-magdalena-rozczka-i-macademian-girl-w-kampanii-stowarzyszenia-otwarte-klatki |język = pl}}</ref>

Kluczowa usługa firmy – program do prowadzenia dokumentacji medycznej Medfile.pl obsługuje 100 tys. wizyt pacjentów miesięcznie, dostarczając rozwiązań [[Elektroniczna Dokumentacja Medyczna|EDM]] ([[E-Recepta|e-Recepty]], [[E-Zwolnienie|e-Zwolnienia]]) współpracuje z największym dostawcą usług rejestracji pacjentów online w Polsce łączącą pacjentów i lekarzy - portalem [[Znanylekarz.pl]]<ref>{{Cytuj |tytuł = ZnanyLekarz i Medfile ogłaszają współpracę. Obie firmy chcą przyspieszyć cyfrową transformację polskiej służby zdrowia. |data dostępu = 2019-10-24 |opublikowany = biuroprasowe.znanylekarz.pl |url = http://biuroprasowe.znanylekarz.pl/76318-znanylekarz-i-medfile-oglaszaja-wspolprace-obie-firmy-chca-przyspieszyc-cyfrowa-transformacje-polskiej-sluzby-zdrowia |język = pl}}</ref>

Biostat w związku z epidemią rozpoczął współpracę z Uniwersytetem Medycznym we Wrocławiu nad Badaniem klinicznym [https://www.ecrf.biz.pl/strefa-logowania/covid-19-badanie-kliniczne.php oceny skuteczności i bezpieczeństwa fosforanu chlorochiny w ambulatoryjnym leczeniu COVID-19]

== Nagrody i wyróżnienia ==
Biostat jest laureatem nagrody głównej „[[Pro Silesia]]” 2018 wręczonej na gali w ramach Europejskiego Kongresu [[MŚP]]. Nagrodę „Pro Silesia” otrzymują przedsiębiorstwa wykazujące się wyjątkowymi działaniami międzysektorowymi w obszarze biznesu, nauki i samorządu oraz współpracy międzynarodowej<ref>{{Cytuj |tytuł = Stowarzyszenie „Pro Silesia”: Biznes – Nauka – Samorząd |data dostępu = 2019-10-30 |opublikowany = www.prosilesia.pl |url = https://www.prosilesia.pl/pl/Aktualnosci/?id=917/Nagrody__Pro_Silesia__przyznane}}</ref><ref>{{Cytuj |autor = tuPolska |tytuł = Poznaliśmy laureatów nagrody „Pro Silesia” |data dostępu = 2019-10-30 |opublikowany = www.slaskibiznes.pl |url = https://www.slaskibiznes.pl/wiadomosci,poznalismy-laureatow-nagrody-pro-silesia,wia5-1-401.html |język = pl}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = BioStat laureatem głównej nagrody „Pro Silesia” 2018 |data dostępu = 2019-10-30 |opublikowany = www.biostat.com.pl |url = https://www.biostat.com.pl/ |język = pl}}</ref>.

Prezes zarządu Biostat został w 2013 roku uhonorowany tytułem [[Człowiek Roku|Człowieka roku]] w Rybniku (miasto siedziby Biostat) w kategorii Biznes<ref>{{Cytuj |autor = tuPolska |tytuł = Człowiek Roku Rybnik.com.pl 2012: Oto zwycięzcy! |data dostępu = 2019-10-30 |opublikowany = www.rybnik.com.pl |url = https://www.rybnik.com.pl/wiadomosci,czlowiek-roku-rybnik-com-pl-2012-oto-zwyciezcy,wia5-3283-19396.html |język = pl}}</ref>.

Biostat został w 2019 roku laureatem konkursu 9 rankingu 50 Najbardziej Kreatywnych w Biznesie. Ranking od 9 lat pomaga budować i promować innowacyjne oraz kreatywne biznesy w Polsce. Ranking tworzony jest w partnerstwie  [[PKN Orlen|PKN ORLEN]], Grupa [[Eurozet]], [[Agencja Rozwoju Przemysłu]], [[EY Polska]] oraz [[Millennium Leasing]]. W kapitule konkursu poza przedstawicielami wymienionych podmiotów tworzą także przedstawiciele: [[Facebook]]a, Francusko-Polska Izba Gospodarcza, [[Fundacja Przedsiębiorczości Kobiet]], [[Startup Poland]], [[Lotte Wedel]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Znamy już laureatów 9. edycji rankingu 50 Najbardziej Kreatywnych w Biznesie! {{!}} BRIEF |data = 2019-06-13 |data dostępu = 2019-10-30 |url = https://brief.pl/znamy-juz-laureatow-9-edycji-rankingu-50-najbardziej-kreatywnych-w-biznesie/ |język = pl-PL}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Publikacje ==
* ''Randomized Controlled Trial Evaluating Dialkylcarbamoyl Chloride Impregnated Dressings for the Prevention of Surgical Site Infections in Adult Women Undergoing Cesarean Section''.  Paweł Jan Stanirowski,  Magdalena Bizoń, Krzysztof Cendrowski, Włodzimierz Sawicki. Analizy statystyczne - BioStat.<ref>{{Cytuj |autor = Paweł Jan Stanirowski, Magdalena Bizoń, Krzysztof Cendrowski, Włodzimierz Sawicki |tytuł = Randomized Controlled Trial Evaluating Dialkylcarbamoyl Chloride Impregnated Dressings for the Prevention of Surgical Site Infections in Adult Women Undergoing Cesarean Section |czasopismo = Surgical Infections |data = 2016-02-18 |data dostępu = 2019-11-07 |issn = 1096-2964 |wolumin = 17 |numer = 4 |s = 427–435 |doi = 10.1089/sur.2015.223 |pmid = 26891115 |pmc = PMC4960475 |url = https://www.liebertpub.com/doi/10.1089/sur.2015.223}}</ref>
* ''Targin - efficacy and safety of therapy following conversion from earlier opioid in patients with cancer pain. Observational study report.'' Elwira Góraj - Centrum Onkologii-Instytut. Analizy statystyczne - BioStat.<ref>{{Cytuj |tytuł = Publishers Panel |data dostępu = 2019-11-07 |opublikowany = bolczasopismo.pl |url = https://bolczasopismo.pl/resources/html/article/details?id=139712&language=en}}</ref>
* Raport ''Pracodawczy i pracodawczynie zatrudniający cudzoziemców w Polsce'' https://interwencjaprawna.pl/wp-content/uploads/2018/06/RAPORT_PRACODAWCY_I_PRACODAWCZYNIErev-1.pdf - zrealizowane na podstawie badań BioStat

== Linki zewnętrzne ==
* https://www.biostat.com.pl - portal firmowy BioStat
* https://www.medfile.pl - oprogramowanie elektronicznej dokumentacji medycznej Medfile
* https://www.ecrf.biz.pl - oprogramowanie eCRF do prowadzenia badań klinicznych

[[Kategoria:Jednostki naukowo-badawcze w Polsce]]
[[Kategoria:Oświata w Rybniku]]

title: BioStat

Państwo: Polska

Adres: ul. Kowalczyka 17, 44-206 Rybnik

Prezes: Ewa Tkocz-Piszczek

Dyrektor: Rafał Piszczek

Udziałowcy: Rafał Piszczek

title: brak współrzędnych

brak współrzędnych: Strona internetowa


text:
# Obturacja
Obturacja – termin medyczny określający zwężenie struktury anatomicznej posiadającej światło (na przykład oskrzela, naczynia krwionośne). W przypadku chorób przebiegających z obturacją oskrzeli (np. astma oskrzelowa) dochodzi do upośledzenia przepływu powietrza w drogach oddechowych wynikającego ze zmniejszenia ich drożności, co przejawia się odczuciem duszności.

title: Obturacja

wikitext:
'''Obturacja''' – termin medyczny określający zwężenie struktury anatomicznej posiadającej światło (na przykład [[oskrzela]], [[układ krwionośny człowieka|naczynia krwionośne]]). W przypadku chorób przebiegających z obturacją oskrzeli (np. [[astma oskrzelowa]]) dochodzi do upośledzenia przepływu powietrza w [[Drogi oddechowe|drogach oddechowych]] wynikającego ze zmniejszenia ich drożności, co przejawia się odczuciem [[duszność|duszności]]{{r|Szczeklik}}.

== Zobacz też ==
* [[choroby układu oddechowego]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=Szczeklik>{{cytuj książkę|autor=[[Andrzej Szczeklik]] (red.)|tytuł=Choroby wewnętrzne. Przyczyny, rozpoznanie i leczenie, tom I|wydawca=Wydawnictwo Medycyna Praktyczna|isbn=83-7430-031-0|miejsce=Kraków|rok=2005}}</ref>
}}

{{Zastrzeżenia|Medycyna}}

{{Kontrola autorytatywna}}
[[Kategoria:Objawy chorobowe]]
[[Kategoria:Pulmonologia]]


text:
# Cerkiew Przemienienia Pańskiego w Kohtla-Järve
Cerkiew Przemienienia Pańskiego – prawosławna cerkiew w Kohtla-Järve, należąca do parafii Estońskiego Kościoła Prawosławnego.
Cerkiew została zbudowana w 1938. W tym samym roku, 13 listopada, jej poświęcenia dokonał metropolita Tallinna i całej Estonii Aleksander (Paulus). Wyposażenie obiektu przeniesiono z zamkniętej prywatnej kaplicy przy majątku rodziny Jelisiejewów w miejscowości Oru, powstałej w końcu XIX wieku.

wikitext:
{{Świątynia chrześcijańska infobox
 |nazwa                     = Cerkiew Przemienienia Pańskiego
 |nazwa miejscowa           = {{k|et|Kohtla-Järve Issanda Muutmise kirik}}
 |zabytek                   = 13888
 |funkcja świątyni          = [[Cerkiew (budynek)|cerkiew]] [[Kościół parafialny|parafialna]]
 |grafika                   = Kohtla-Järve õigeusu kirik, 1938.JPG
 |opis grafiki              = Fasada świątyni
 |państwo                   = EST
 |miejscowość               = [[Kohtla-Järve]]
 |adres                     =
 |wyznanie                  = [[Prawosławie|prawosławne]]
 |kościół                   = [[Estoński Kościół Prawosławny]]
 |administratura nazwa      = [[Parafia Przemienienia Pańskiego w Kohtla-Järve|Przemienienia Pańskiego]] w Kohtla-Järve
 |administratura typ        = [[Parafia]]
 |tytuł świątyni            =
 |data nadania              =
 |nadający tytuł            =
 |dedykacja świątyni        = [[Przemienienie Pańskie|Przemienienia Pańskiego]]
 |dzień wspomnienia         = 6/19 sierpnia
 |relikwie                  =
 |cudowne wizerunki         =
 |data powołania            =
 |data dekretu              =
 |dekret wydał              =
 |data rozpoczęcia budowy   =
 |data zakończenia budowy   = 1938
 |data konsekracji          = 13 listopada 1938
 |data zamknięcia           =
 |aktualne przeznaczenie    = czynna świątynia prawosławna
 |data zniszczenia          =
 |data odbudowy             =
 |data reaktywacji          =
 |poprzednie wyznanie       =
 |fundator                  =
 |zniszczona przez          =
 |plan świątyni             =
 |opis planu                =
 |styl                      =
 |architekt                 =
 |materiał budowlany        = [[cegła]]
 |liczba wiernych           =
 |powierzchnia              =
 |wysokość                  =
 |długość                   =
 |szerokość                 =
 |liczba wież               = 1
 |wysokość wieży            =
 |liczba kopuł              =
 |średnica kopuły zew       =
 |wysokość kopuły zew       =
 |liczba ikonostasów        =
 |liczba ołtarzy            =
 |wezwania ołtarzy bocznych =
 |liczba naw                =
 |szerokość nawy głównej    =
 |wysokość nawy głównej     =
 |szerokość nawy bocznej    =
 |wysokość nawy bocznej     =
 |szerokość transeptu       =
 |liczba głosów             =
 |liczba manuałów           =
 |typ dzwonnicy             =
 |nazwa dzwonu              =
 |kod mapy                  = EST
 |współrzędne               = 59°23′52.0″N 27°14′35.6″E
 |commons                   = Category:Orthodox church of the Transfiguration of Jesus Christ in Kohtla-Järve
 |www                       =
}}
'''Cerkiew Przemienienia Pańskiego''' – [[Prawosławie|prawosławna]] [[Cerkiew (budynek)|cerkiew]] w [[Kohtla-Järve]], należąca do [[Parafia|parafii]] [[Estoński Kościół Prawosławny|Estońskiego Kościoła Prawosławnego]].

Cerkiew została zbudowana w 1938. W tym samym roku, 13 listopada, jej [[Poświęcenie kościoła|poświęcenia]] dokonał metropolita Tallinna i całej Estonii [[Aleksander (Paulus)]]<ref>[http://www.orthodox.ee/index.php?d=hramy/kohtla КОХТЛА-ЯРВЕ Храм Преображения Господня]</ref>. Wyposażenie obiektu przeniesiono z zamkniętej prywatnej kaplicy przy majątku rodziny Jelisiejewów w miejscowości [[Oru (Kose)|Oru]], powstałej w końcu XIX wieku<ref>[http://www.theophany.ee/history.html Церковь Богоявления в г. Йыхви]</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{SORTUJ:Kohtla-Järve, Przemienienia Pańskiego}}
[[Kategoria:Cerkwie w prowincji Virumaa Wschodnia]]
[[Kategoria:Kohtla-Järve|Cerkiew Przemienienia Pańskiego]]
[[Kategoria:Świątynie pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego]]
[[Kategoria:Cerkwie w eparchii tallińskiej Estońskiego Kościoła Prawosławnego]]

title: Cerkiew Przemienienia PańskiegoKohtla-Järve Issanda Muutmise kirik

Państwo: Estonia

Miejscowość: Kohtla-Järve

Wyznanie: prawosławne

Kościół: Estoński Kościół Prawosławny

Parafia: Przemienienia Pańskiego w Kohtla-Järve

Wezwanie: Przemienienia Pańskiego

Wspomnienie liturgiczne: 6/19 sierpnia

Data poświęcenia: 13 listopada 1938

Aktualne przeznaczenie: czynna świątynia prawosławna

Świątynia · • materiał bud.: · • cegła

Wieża kościelna · • liczba wież: · 1


text:
# Franciszek Bartoszek (polityk)
Franciszek Bartoszek (ur. 22 września 1894 w Czechowicach – obecnie część Czechowic-Dziedzic, zm. 2 maja 1964) – polski kowal i polityk komunistyczny, poseł na Sejm PRL III kadencji.

## Życiorys
Uzyskał wykształcenie podstawowe, z zawodu kowal. W II RP był członkiem Komunistycznej Partii Polski, więziony z powodu działalności politycznej. W trakcie okupacji niemieckiej wstąpił do Polskiej Partii Robotniczej i Armii Ludowej. Był działaczem związkowym, po wyzwoleniu organizował rady narodowej na Śląsku. Został członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, w latach 1956–1961 pełnił funkcję przewodniczącego Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Czechowicach. W 1961 uzyskał mandat posła na Sejm PRL w okręgu Bielsko-Biała, pracował w Komisji Spraw Wewnętrznych. Zmarł w trakcie kadencji.

title: Franciszek Bartoszek (polityk)

wikitext:
{{Polityk infobox
 | polityk = Franciszek Bartoszek
 | grafika =
 | data urodzenia = 22 września 1894
 | miejsce urodzenia = Czechowice
 | data śmierci = 2 maja 1964
 | miejsce śmierci =
 | funkcja = [[Posłowie na Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej III kadencji|Poseł III kadencji Sejmu]] [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL]]
 | partia = [[Polska Zjednoczona Partia Robotnicza]]
 | od = 16 kwietnia 1961
 | do = 10 lipca 1964
 | odznaczenia =
}}
'''Franciszek Bartoszek''' (ur. [[22 września]] [[1894]] w Czechowicach – obecnie część [[Czechowice-Dziedzice|Czechowic-Dziedzic]], zm. [[2 maja]] [[1964]]) – polski [[kowal]] i polityk [[Komunizm|komunistyczny]], poseł na [[Sejm Rzeczypospolitej Polskiej|Sejm]] [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL]] [[Posłowie na Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej III kadencji|III kadencji]].

== Życiorys ==
Uzyskał wykształcenie podstawowe, z zawodu kowal. W [[II Rzeczpospolita|II RP]] był członkiem [[Komunistyczna Partia Polski|Komunistycznej Partii Polski]], więziony z powodu działalności politycznej. W trakcie [[Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945)|okupacji niemieckiej]] wstąpił do [[Polska Partia Robotnicza|Polskiej Partii Robotniczej]] i [[Armia Ludowa|Armii Ludowej]]. Był działaczem związkowym, po wyzwoleniu organizował rady narodowej na [[Śląsk]]u. Został członkiem [[Polska Zjednoczona Partia Robotnicza|Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej]], w latach 1956–1961 pełnił funkcję przewodniczącego Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [[Czechowice-Dziedzice|Czechowicach]]. W [[Wybory parlamentarne w Polsce w 1961 roku|1961]] uzyskał mandat posła na [[Sejm PRL]] w okręgu [[Bielsko-Biała]], pracował w Komisji Spraw Wewnętrznych. Zmarł w trakcie kadencji.

== Bibliografia ==
* [https://bs.sejm.gov.pl/F?func=find-b&request=000003805&find_code=SYS&local_base=ARS10 Profil na stronie Biblioteki Sejmowej]
* Stenogram 29. posiedzenia Sejmu PRL III kadencji

{{SORTUJ:Bartoszek, Franciszek}}
[[Kategoria:Działacze Komunistycznej Partii Polski]]
[[Kategoria:Działacze PZPR]]
[[Kategoria:Politycy PPR]]
[[Kategoria:Polscy kowale]]
[[Kategoria:Posłowie z okręgu Bielsko-Biała (PRL)]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1894]]
[[Kategoria:Zmarli w 1964]]

title: Franciszek Bartoszek

Data i miejsce urodzenia: 22 września 1894 · Czechowice

Okres: od 16 kwietnia 1961 · do 10 lipca 1964

Przynależność polityczna: Polska Zjednoczona Partia Robotnicza


text:
# Muza (Leśniewo)
Muza (kaszb. Mùza, niem. Musa) – osada wsi Leśniewo w Polsce, położona na Kaszubach, w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Puck.
W latach 1975–1998 osada administracyjnie należała do województwa gdańskiego.
Budynek leśniczówki stanowi ośrodek edukacji-przyrodniczo-leśnej "Muza". Muza jest początkiem dwóch ścieżek przyrodniczych prowadzących przez obszar Puszczy Darżlubskiej (Ścieżka przyrodnicza "Puszcza Darżlubska" i Ścieżka przyrodnicza "Las za Muzą").
Dawniej Kompina Musa, przed 1920 lokalizacja nosiła nazwę niemiecką Musa.

title: Muza (Leśniewo)

wikitext:
{{Inne znaczenia|2=[[Muza|Muza w innych znaczeniach tej nazwy]]}}
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Muza
 |rodzaj miejscowości    = osada wsi
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = pomorskie
 |powiat                 = [[Powiat pucki|pucki]]
 |gmina                  = [[Puck (gmina wiejska)|Puck]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa = [[Leśniewo (województwo pomorskie)|Leśniewo]]
 |wysokość               =
 |liczba ludności        =
 |rok                    =
 |strefa numeracyjna     = 58
 |kod pocztowy           = 84-106{{r|poczta}}
 |tablice rejestracyjne  = GPU
 |SIMC                   = 0170481
 |kod mapy               = Puck (gmina wiejska)
 |współrzędne            = 54°39'40"N 18°15'05"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|84381|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Muza''' ([[język kaszubski|kaszb.]] ''Mùza'', [[język niemiecki|niem.]] ''Musa'') – [[osada]] [[wieś|wsi]] [[Leśniewo (województwo pomorskie)|Leśniewo]] w [[Polska|Polsce]], położona na [[Kaszuby|Kaszubach]], w [[województwo pomorskie|województwie pomorskim]], w [[powiat pucki|powiecie puckim]], w [[Puck (gmina wiejska)|gminie Puck]]{{r|R2013|teryt}}.

[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] osada administracyjnie należała do [[Województwo gdańskie (1975–1998)|województwa gdańskiego]].

Budynek leśniczówki stanowi ośrodek edukacji-przyrodniczo-leśnej "Muza". Muza jest początkiem dwóch ścieżek przyrodniczych prowadzących przez obszar [[Puszcza Darżlubska|Puszczy Darżlubskiej]] ([[Ścieżka przyrodnicza "Puszcza Darżlubska"]] i [[Ścieżka przyrodnicza "Las za Muzą"]]).

Dawniej '''Kompina Musa''', przed [[1920]] lokalizacja nosiła [[język niemiecki|nazwę niemiecką]] '''Musa'''<ref>[[Friedrich Lorentz|F. Lorentz]] "Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem" ({{ISBN|83-60437-22-X}}) ({{ISBN|978-83-60437-22-3}})</ref>.

== Zobacz też ==
* [[Groty Mechowskie]]
* [[Wielka Piaśnica|Piaśnica Wielka]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name = R2013>''Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ({{Dziennik Ustaw|2013|200}})</ref>

* <ref name = "teryt">{{Cytuj stronę | url = https://eteryt.stat.gov.pl/eTeryt/rejestr_teryt/udostepnianie_danych/baza_teryt/uzytkownicy_indywidualni/wyszukiwanie/wyszukiwanie.aspx?contrast=default | tytuł = Rejestr TERYT. Jednostki podziału terytorialnego (TERC) | opublikowany = [[Główny Urząd Statystyczny]] | data dostępu = 2023-07-18}}</ref>

* <ref name=poczta>{{Poczta Polska|2013|s=648|data dostępu=2022-11-30}}</ref>

}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{SgKP|VI|820|Muza}}
{{Gmina Puck}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Leśniewo (województwo pomorskie)]]

title: Muza

Województwo: pomorskie

Powiat: pucki

Gmina: Puck

Część miejscowości: Leśniewo

Tablice rejestracyjne: GPU


text:
# Okręt (Biakło)
Okręt – skała  na  wzgórzu Biakło na Wyżynie Częstochowskiejwe miejscowości Olsztyn w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim. Znajduje się w południowej części tego wzgórza, w grupie kilku skał niższych od głównego szczytu. Są to skały: Blin, Okręt i Z Jałowcem.
Wzgórze Biakło otoczone jest odkrytymi, trawiastymi terenami. Zbudowana z wapieni skała Okręt ma wysokość 11 – 15 m, połogie, i pionowe ściany. Wspinacze poprowadzili na niej 3 bardzo trudne drogi wspinaczkowych (o trudności od VI.5 do VI.8 w skali Kurtyki. Mają wystawę południową lub wschodnią. Projektowana jest jeszcze jedna droga.
Obok wzgórza Biakło  prowadzą dwa szlaki turystyczne.

## Szlaki turystyczne
szlak św. Idziego: Olsztyn – Biakło – rezerwat przyrody Sokole Góry – Zrębice
 Olsztyn – Biakło – rezerwat przyrody Sokole Góry – Knieja – Zrębice

title: Okręt (Biakło)

wikitext:
{{Współrzędne|50°44′15,5″N 19°16′15,1″E|umieść=na górze}}
[[Plik:Okręt DK12 (3).jpg|mały|240px|Okręt od południowego zachodu]]
[[Plik:Okręt DK12.jpg|mały|240px|Okręt od północnego zachodu]]
{{commonscat|Okręt (Biakło)|Okręt}}
'''Okręt''' – skała  na  wzgórzu [[Biakło]] na [[Wyżyna Częstochowska|Wyżynie Częstochowskiejwe]] miejscowości [[Olsztyn (województwo śląskie)|Olsztyn]] w województwie śląskim, w [[powiat częstochowski|powiecie częstochowskim]]{{r|ex}}. Znajduje się w południowej części tego wzgórza, w grupie kilku skał niższych od głównego szczytu. Są to skały: [[Blin (skała)|Blin]], Okręt i [[Z Jałowcem]]{{r|topo}}.

Wzgórze Biakło otoczone jest odkrytymi, trawiastymi terenami{{r|geo}}. Zbudowana z wapieni skała Okręt ma wysokość 11 – 15 m, połogie, i pionowe ściany. Wspinacze poprowadzili na niej 3 bardzo trudne [[Droga wspinaczkowa|drogi wspinaczkowych]] (o trudności od VI.5 do VI.8 w [[Skala trudności dróg skalnych|skali Kurtyki]]. Mają wystawę południową lub wschodnią. Projektowana jest jeszcze jedna droga{{r|topo}}.

Obok wzgórza Biakło  prowadzą dwa szlaki turystyczne{{r|ex}}.

== Szlaki turystyczne ==
: {{szlak|zielony}} szlak św. Idziego: Olsztyn – Biakło – [[rezerwat przyrody Sokole Góry]] – [[Zrębice]]
: {{szlak|czarny}} Olsztyn – Biakło – rezerwat przyrody Sokole Góry – [[Knieja (wzgórze)|Knieja]] – [[Zrębice]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=ex>{{Cytuj |tytuł = Mapa. Jura Krakowsko-Częstochowska. Część północna 1:52 000 |miejsce = Warszawa |wydawca = ExpressMap |data = 2015 |isbn = 978-83-88112-71-3}}</ref>
<ref name=geo>{{cytuj |url = http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/ |tytuł = Geoportal. Mapa topograficzna i satelitarna |data dostępu=2018-06-17}}</ref>
<ref name=topo>{{cytuj |url = http://topo.portalgorski.pl/Blin-Okr%C4%99t-Z-Ja%C5%82owcem,G%C3%B3ra-Biak%C5%82o,Olsztyn-kCz%C4%99stochowy,Jura-Krakowsko-Cz%C4%99stochowska,skala,568 |tytuł = Baza topo portalu górskiego |data dostępu = 2018-06-17}}</ref>
}}

{{Skały Olsztyńskie}}

[[Kategoria:Formacje skalne Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej]]
[[Kategoria:Geografia Olsztyna (województwo śląskie)]]
[[Kategoria:Tereny wspinaczkowe]]