text:
# Šluknov zastávka
Šluknov zastávka – przystanek kolejowy w miejscowości Šluknov, w kraju usteckim, w Czechach. Znajduje się na wysokości 365 m n.p.m.
Jest zarządzany przez Správę železnic. Na przystanku nie ma możliwości zakupu biletów, a obsługa podróżnych odbywa się w pociągu.

## Linie kolejowe
- 083 Rumburk – Sebnitz

title: Šluknov zastávka

wikitext:
{{Stacja kolejowa infobox
 |nazwa                      = Šluknov zastávka
 |nazwa oryginalna           =
 |zdjęcie                    = Šluknov zastávka (4).jpg
 |opis zdjęcia               =
 |państwo                    = CZ-US
 |miejscowość                = [[Šluknov]]
 |lokalizacja                =
 |zarządca                   = [[Správa železnic]]
 |data otwarcia              =
 |data zamknięcia            =
 |poprzednie nazwy           = Schluckenau Hp
 |rodzaj                     =
 |rok liczby pasażerów       =
 |liczba pasażerów           =
 |liczba peronów             = 1
 |liczba krawędzi peronowych = 1
 |kasy                       = {{Nie}}
 |linie kolejowe             =
* [[Linia kolejowa Rumburk – Sebnitz|Rumburk – Sebnitz]]
 |opis schematu              =
 |schemat                    =
 |współrzędne                = 51°0′24″N 14°26′8″E
 |commons                    =
 |www                        =
}}
'''Šluknov zastávka''' – [[Przystanek osobowy|przystanek kolejowy]] w miejscowości [[Šluknov]], w [[Kraj ustecki|kraju usteckim]], w [[Czechy|Czechach]]. Znajduje się na wysokości 365 m n.p.m.<ref>[http://www.zelpage.cz/stanice/sluknov-zastavka.html zelpage.cz]</ref>

Jest zarządzany przez [[Správa železnic|Správę železnic]]. Na przystanku nie ma możliwości zakupu biletów, a obsługa podróżnych odbywa się w pociągu<ref>[http://www.cd.cz/cd-online/staniceinfo.php?nazev=56639 Šluknov zastávka - České dráhy, as | Stanice info]</ref>.

== Linie kolejowe ==
* [[Linia kolejowa Rumburk – Sebnitz|083 Rumburk – Sebnitz]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.zelpage.cz/odjezdy-2015/sluknov-zastavka.html Rozkład jazdy]

{{Stacja kolejowa/sąsiednie
|stacja        = Šluknov zastávka
|linia         = {{LK-linia|083|Linia kolejowa Rumburk – Sebnitz}} Rumburk – Sebnitz
|kilometr      = 12,000
|typ           = HST
|poprzedni     = [[Šluknov (stacja kolejowa)|Šluknov]]
|poprzedni_km  = 2,000
|poprzedni_typ =
|następny      = [[Velký Šenov zastávka]]
|następny_km   = 3,000
|następny_typ  = KHSTr
|inne          =
}}

[[Kategoria:Stacje i przystanki kolejowe w kraju usteckim]]

title: Šluknov zastávka

Państwo: Czechy

Kraj: ustecki

Miejscowość: Šluknov

Zarządca: Správa železnic

Poprzednie nazwy: Schluckenau Hp

Kasy: N


text:
# Awior
Awior (Hirundichthys rondeletii) – gatunek ryby z rodziny ptaszorowatych (Exocoetidae).

## Występowanie
Podzwrotnikowe wody wszystkich oceanów.
Przebywa w powierzchniowych warstwach wody. Potrafi wyskakiwać z wody i szybować na duże odległości.

## Cechy morfologiczne
Osiąga do 30 cm długości. Na pierwszym łuku skrzelowym 24–31 wyrostków filtracyjnych. W płetwie grzbietowej 10–12 promieni, w płetwie odbytowej 11–12 promieni. W płetwach piersiowych 15–18 promieni, w płetwach brzusznych 6 promieni.
Ubarwienie ciała ciemne, górna część ciała opalizująca – niebieska, dolna srebrzyście lśniąca. Płetwy grzbietowa i ogonowa szarawe, pozostałe płetwy szkliście przezroczyste. U młodych osobników wydłużone, parzyste płetwy czarne.

## Rozród
W Morzu Śródziemnym trze się od VI do VIII. Ziarenka ikry są zaopatrzone w pęczek nitek z jednej strony oraz pojedynczą nitkę z drugiej strony jaja.

## Znaczenie
Poławiany w rybołówstwie.

wikiname: plwiki

title: Awior

in_language: pl

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa zwyczajowa       = Awior
 |nazwa łacińska         = ''Hirundichthys rondeletii''
 |TSN                    = 616693
 |zoolog                 = ([[Achille Valenciennes|Valenciennes]], 1847)
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Hirundichthys rondeletii.jpg
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |gromada                = [[promieniopłetwe]]
 |rząd                   = [[belonokształtne]]
 |rodzina                = [[ptaszorowate]]
 |rodzaj                 = ''[[Hirundichthys]]''
 |gatunek                = awior
 |synonimy               =
* ''Cypsilurus rondeletii'' (Valenciennes, 1847)
* ''Danichthys cribrosus'' (Kner, 1867)
* ''Danichthys rondeleti'' (Valenciennes, 1847)
* ''Danichthys rondelettii'' (Valenciennes, 1847)
* ''Exocoetus rondeletii'' Valenciennes, 1847
* ''Hirundichthys rondeleti'' (Valenciennes, 1847)
* ''Prognichthys rondeletii'' (Valenciennes, 1847)
 |status IUCN            = LC
 |IUCN id                = 183776
 |wikispecies            =
 |commons                = Category:Hirundichthys rondeletii
}}
'''Awior'''{{r|FTm}} ''(Hirundichthys rondeletii)'' – [[gatunek (biologia)|gatunek]] [[ryby]] z rodziny [[ptaszorowate|ptaszorowatych]] (Exocoetidae).

== Występowanie ==
Podzwrotnikowe wody wszystkich [[ocean]]ów.

Przebywa w powierzchniowych warstwach wody. Potrafi wyskakiwać z wody i szybować na duże odległości.

== Cechy morfologiczne ==
Osiąga do 30 cm długości. Na pierwszym łuku skrzelowym 24–31 wyrostków filtracyjnych. W płetwie grzbietowej 10–12 promieni, w płetwie odbytowej 11–12 promieni. W płetwach piersiowych 15–18 promieni, w płetwach brzusznych 6 promieni.

Ubarwienie ciała ciemne, górna część ciała opalizująca – niebieska, dolna srebrzyście lśniąca. Płetwy grzbietowa i ogonowa szarawe, pozostałe płetwy szkliście przezroczyste. U młodych osobników wydłużone, parzyste płetwy czarne.

== Rozród ==
W [[Morze Śródziemne|Morzu Śródziemnym]] [[tarło|trze]] się od VI do VIII. Ziarenka [[ikra|ikry]] są zaopatrzone w pęczek nitek z jednej strony oraz pojedynczą nitkę z drugiej strony jaja.

== Znaczenie ==
Poławiany w rybołówstwie.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="FTm">{{Cytuj|autor = Fritz Terofal; Claus Militz |tytuł = Ryby morskie |data = 1996 |isbn = 83-7129-306-2 |inni = Henryk Garbarczyk (tłum.); Eligiusz Nowakowski (tłum.) |miejsce = Warszawa |wydawca = Świat Książki |oclc = 830127003 }}</ref>
}}

== Bibliografia ==
* {{FishBase gatunek|id=1035|nazwa=Hirundichthys rondeletii|data=7 maja 2010}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Ptaszorowate]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1847 roku]]

title: Awior

Domena: eukarionty

Królestwo: zwierzęta

Typ: strunowce

Podtyp: kręgowce

Gromada: promieniopłetwe

Rząd: belonokształtne

Rodzina: ptaszorowate

Rodzaj: Hirundichthys

Gatunek: awior

title: Synonimy

Synonimy:
Kategoria zagrożenia (CKGZ)
· najmniejszej troski


text:
# Ziti
Ziti [ˈdziːti]  – makaron typowy dla kuchni włoskiej, zbliżony do penne i rigatoni. Nazwa pochodzi od włoskiego zito, czyli oblubieniec. Są to rurki o średnicy ok. 6 mm. Mogą być długie, czyli 25 centymetrowe (czasem nawet dłuższe) lub krótsze o długości mniej więcej od 4 cm do 7,5 cm. Cięcia wykonane są pod kątem prostym. Dłuższe rurki ziti często łamie się przed gotowaniem. W porównaniu do penne, ugotowany makaron ziti jest bardziej miękki i „maślany”.
Ziti rigati to rzadziej spotykany, rowkowany makaron ziti. Zitoni to makaron nieco szerszy od ziti, również o różnej długości.
Ziti nadaje się doskonale do nadziewania sosami lub tworzenia zapiekanek. Klasyczna zapiekanka z użyciem ziti składa się z pomidorowego sosu marinara, małych kiełbasek, mięsa mielonego, sera mozzarella, a także w różnych wariantach: grzybów i warzyw, np. papryki. Wierzch można posypywać parmezanem, celem uzyskania efektu  chrupkości. Zapiekanka z ziti podawana jest tradycyjnie na weselach i innych radosnych uroczystościach.

title: Ziti

wikitext:
[[Plik:RecipeoftheMonthNov SJ (10807432016).jpg|thumb|Ugotowany makaron ''ziti'' (cięty)]]
[[Plik:Ziti.jpg|thumb|''Ziti'' (długi)]]
[[Plik:Ziti al ragù.jpg|thumb|''Ziti'' (długi, ręcznie połamany) z sosem]]
'''Ziti''' {{IPA|[ˈdziːti]}}  – [[makaron]] typowy dla [[Kuchnia włoska|kuchni włoskiej]], zbliżony do [[penne (makaron)|''penne'']] i ''[[rigatoni]]''. Nazwa pochodzi od włoskiego ''zito'', czyli ''oblubieniec''{{r|Maka}}. Są to rurki o średnicy ok. 6 mm{{r|ultimate|vault}}. Mogą być długie, czyli 25 centymetrowe (czasem nawet dłuższe) lub krótsze o długości mniej więcej od 4 cm do 7,5 cm{{r|ultimate|vault}}. Cięcia wykonane są pod kątem prostym{{r|dream|vault}}. Dłuższe rurki ''ziti'' często łamie się przed gotowaniem{{r|vault}}. W porównaniu do ''penne'', ugotowany makaron ''ziti'' jest bardziej miękki i „maślany”{{r|dream}}.

'''Ziti rigati''' to rzadziej{{r|vault}} spotykany, rowkowany makaron ''ziti''{{r|ultimate}}. ''[[Zitoni]]'' to makaron nieco szerszy od ''ziti''{{r|ultimate}}, również o różnej długości.

''Ziti'' nadaje się doskonale do nadziewania [[sos]]ami lub tworzenia [[zapiekanka|zapiekanek]]. Klasyczna zapiekanka z użyciem ''ziti'' składa się z [[pomidor]]owego sosu [[marinara]], małych kiełbasek, [[mięso mielone|mięsa mielonego]], [[ser]]a [[mozzarella]], a także w różnych wariantach: [[Grzyby jadalne|grzybów]] i [[Warzywa|warzyw]], np. [[papryka|papryki]]. Wierzch można posypywać [[parmezan]]em, celem uzyskania efektu  chrupkości. Zapiekanka z ''ziti'' podawana jest tradycyjnie na [[wesele|weselach]] i innych radosnych uroczystościach{{r|Maka}}.

== Przypisy ==
<references>
<ref name="Maka">{{cytuj stronę|url=brak|archiwum=https://web.archive.org/web/20160414071600/http://www.makarony.co/wg-rodzaj-makaronu/ziti/opis/343/ziti | tytuł=Ziti | opublikowany= Makarony.co |zarchiwizowano=2016-04-14}}</ref>
<ref name="ultimate">{{cytuj stronę | url=https://www.ultimatecookingguide.com/food/pasta-noodles/pasta/tubular-pasta/ziti-zitoni.html | tytuł=Ziti & Zitoni | praca= | opublikowany=UltimateCookingGuide.com | język=en | data dostępu=2020-08-12 | archiwum=https://web.archive.org/web/20200811220141/https://www.ultimatecookingguide.com/food/pasta-noodles/pasta/tubular-pasta/ziti-zitoni.html | zarchiwizowano=2020-08-11}}</ref>
<ref name="dream">{{cytuj stronę|url=https://dreamkitchen.solutions/ziti-vs-penne | tytuł=Ziti vs Penne – What’s the Difference? | praca= | opublikowany=  DreamKitchen.Solutions | data = 15 kwietnia 2020 | język=en |data dostępu=2020-08-12}}</ref>
<ref name="vault">{{cytuj stronę|url=https://www.cuisinevault.com/ziti-vs-penne/ | tytuł=Ziti Vs Penne Pasta – What’s The Difference? |autor =Nate Teague  | praca= | opublikowany=Cuisinevault  | data = 11 lipca 2019 | język=en |data dostępu=2020-08-12}}</ref>
</references>

{{commonscat|Ziti}}

{{Włoskie makarony}}
[[Kategoria:Włoskie makarony]]


text:
# Hampton (Londyn)
Hampton – dzielnica Londynu, w Wielkim Londynie, leżąca w gminie Richmond upon Thames. Leży 21,7 km od centrum Londynu. W 1931 roku civil parish liczyła 13 061 mieszkańców. Hampton jest wspomniana w Domesday Book (1086) jako Hamnetone.

title: Hampton (Londyn)

wikitext:
{{Dzielnica infobox
 |herb miasta                  =
 |dopełniacz nazwy miasta      =
 |nazwa                        = Hampton
 |nazwa oryginalna             =
 |status                       =
 |zdjęcie                      = Uxbridge Road, Hampton - geograph.org.uk - 345495.jpg
 |opis zdjęcia                 = Uxbridge Road
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Hampton
 |dewiza                       =
 |państwo                      = Anglia
 |1. jednostka administracyjna = [[Wielki Londyn]]
 |2. jednostka administracyjna =
 |3. jednostka administracyjna =
 |4. jednostka administracyjna = [[London Borough of Richmond upon Thames|Richmond upon Thames]]
 |miasto                       =
 |typ jednostki podziału       =
 |jednostka podziału           =
 |data założenia               =
 |prawa miejskie               =
 |w granicach miasta           =
 |SIMC                         =
 |zarządzający                 =
 |stanowisko zarządzającego    =
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |liczba ludności              =
 |rok                          =
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |nazwa podziału               =
 |podział                      =
 |JPN:drzewo                   =
 |JPN:kwiat                    =
 |JPN:ptak                     =
 |plan                         =
 |mapa                         =
 |opis mapy                    =
 |kod mapy                     = Londyn
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |wikicytaty                   =
 |wikinews                     =
 |www                          =
}}
'''Hampton''' – dzielnica [[Londyn]]u, w [[Wielki Londyn|Wielkim Londynie]], leżąca w gminie [[London Borough of Richmond upon Thames|Richmond upon Thames]]. Leży 21,7 km od centrum [[Londyn]]u<ref>{{cytuj stronę|url=https://www.genuki.org.uk/gaz/MDX/Hampton|tytuł=Distance from HAMPTON [TQ143697]|opublikowany=GENUKI|język=en|data dostępu=2017-08-13}}</ref>. W 1931 roku civil parish liczyła 13 061 mieszkańców<ref>{{cytuj stronę|url=http://visionofbritain.org.uk/unit/10184137/cube/TOT_POP|tytuł=liczba ludności|opublikowany=Vision of Britain|język=en|data dostępu=2017-08-13}}</ref>. Hampton jest wspomniana w [[Domesday Book]] (1086) jako ''Hamnetone''<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.domesdaybook.co.uk/middlesex1.html#hampton|tytuł=Middlesex|opublikowany=The Domesday Book online|język=en|data dostępu=2017-08-13}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Dzielnice gminy Richmond upon Thames]]

title: Hampton

Państwo: Wielka Brytania

Kraj: Anglia

Region: Wielki Londyn

Dystrykt: Richmond upon Thames


text:
# Antigny (Vienne)
Antigny – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Nowa Akwitania, w departamencie Vienne.
Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 607 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 14 osób/km² (wśród 1467 gmin regionu Poitou-Charentes Antigny plasuje się na 486. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 57.).

title: Antigny (Vienne)

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Antigny
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                = gminy Antigny
 |jednostka                       = miejscowość i gmina
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            =
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = Nowa Akwitania
 |1. jednostka administracyjna    =
 |2. jednostka administracyjna    = [[Vienne (departament)|Vienne]]
 |3. jednostka administracyjna    = [[Okręg Montmorillon|Montmorillon]]
 |siedziba                        =
 |nazwa kodu statystycznego       = [[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]]
 |kod statystyczny                = 86006
 |powierzchnia                    = 43,36 km²
 |rok                             = 1990
 |liczba ludności                 = 607
 |gęstość zaludnienia             = 14 os./km²
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    = 86310
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |mapa                            =
 |nazwa mapy                      = Francji
 |kod mapy                        = Vienne
 |współrzędne                     = 46°32′N 0°51′E
 |commons                         = Category:Antigny (Vienne)
 |www                             =
}}
'''Antigny''' – miejscowość i gmina we [[Francja|Francji]], w regionie [[Nowa Akwitania]], w departamencie [[Vienne (departament)|Vienne]].

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 607 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 14 osób/km² (wśród 1467 gmin regionu [[Poitou-Charentes]] Antigny plasuje się na 486. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 57.).

== Bibliografia ==
* {{Insee}}

{{Okręg Montmorillon}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w departamencie Vienne]]

title: Antigny

Państwo: Francja

Region: Nowa Akwitania

Departament: Vienne

Okręg: Montmorillon

• gęstość: 14 os./km²


text:
# Saint-Pierre-de-Plesguen
Saint-Pierre-de-Plesguen (bret. Sant-Pêr-Plewenn) – miejscowość i dawna gmina we Francji, w regionie Bretania, w departamencie Ille-et-Vilaine. W 2013 roku populacja ówczesnej gminy wynosiła 2808 mieszkańców.
W dniu 1 stycznia 2019 roku z połączenia trzech ówczesnych gmin – Lanhélin, Saint-Pierre-de-Plesguen oraz Tressé – powstała nowa gmina Mesnil-Roc'h. Siedzibą gminy została miejscowość Saint-Pierre-de-Plesguen.

title: Saint-Pierre-de-Plesguen

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Saint-Pierre-de-Plesguen
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                = gminy Saint-Pierre-de-Plesguen
 |jednostka                       = miejscowość
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            = Blason ville fr Saint-Pierre-de-Plesguen (Ille-et-Vilaine).svg
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = Bretania
 |1. jednostka administracyjna    =
 |2. jednostka administracyjna    = [[Ille-et-Vilaine]]
 |3. jednostka administracyjna    = [[Okręg Saint-Malo|Saint-Malo]]
 |siedziba                        =
 |nazwa kodu statystycznego       = [[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]]
 |kod statystyczny                = 35308
 |powierzchnia                    = 29,64 km²
 |rok                             = 2013
 |liczba ludności                 = 2808
 |gęstość zaludnienia             = 70 os./km²
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    = 35720
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |mapa                            =
 |nazwa mapy                      =
 |kod mapy                        = Ille-et-Vilaine
 |współrzędne                     = 48°27′N 1°55′W
 |commons                         =
 |www                             =
}}
'''Saint-Pierre-de-Plesguen''' ([[język bretoński|bret.]] ''Sant-Pêr-Plewenn'') – miejscowość i dawna gmina we [[Francja|Francji]], w regionie [[Bretania (region administracyjny)|Bretania]], w departamencie [[Ille-et-Vilaine]]. W 2013 roku populacja ówczesnej gminy wynosiła 2808 mieszkańców<ref>{{cytuj stronę | url = http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/commune.asp?annee=2013&depcom=35308 | tytuł = Populations légales 2013 | data = | autor = | praca = | opublikowany = INSEE | język = fr | data dostępu = 2020-04-20}}</ref>.

W dniu 1 stycznia 2019 roku z połączenia trzech ówczesnych gmin – [[Lanhélin]], Saint-Pierre-de-Plesguen oraz [[Tressé]] – powstała nowa gmina [[Mesnil-Roc'h]]. Siedzibą gminy została miejscowość Saint-Pierre-de-Plesguen<ref>{{cytuj stronę | url = http://www.ille-et-vilaine.gouv.fr/Publications/Recueil-des-actes-administratifs/Recueil-des-actes-administratifs-en-Ille-et-Vilaine | tytuł = Recueil des actes administratifs d'Ille-et-Vilaine n°608 du 12 décembre 2018 | data =  | autor =  | praca =  | opublikowany = ille-et-vilaine.gouv.fr | język = fr | data dostępu = 2020-04-20 | archiwum = https://web.archive.org/web/20181222221412/http://www.ille-et-vilaine.gouv.fr/Publications/Recueil-des-actes-administratifs/Recueil-des-actes-administratifs-en-Ille-et-Vilaine | zarchiwizowano = 22 grudnia 2018 }}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Okręg Saint-Malo}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w departamencie Ille-et-Vilaine]]

title: Saint-Pierre-de-Plesguen

Region: Bretania

Departament: Ille-et-Vilaine

Okręg: Saint-Malo

• gęstość: 70 os./km²


text:
# Tolisa (Republika Serbska)
Tolisa (cyr. Толиса) – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Modriča. W 2013 roku liczyła 358 mieszkańców.

title: Tolisa (Republika Serbska)

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Tolisa
 |nazwa oryginalna             = {{k|sr|Толиса}}
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |godło                        =
 |pieczęć                      =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = BA-SRP
 |3. jednostka administracyjna = [[Gmina Modriča|Modriča]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2013
 |liczba ludności              = 358{{r|stat}}
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Tolisa''' ([[Cyrylica serbska|cyr.]] Толиса) – [[wieś]] w [[Bośnia i Hercegowina|Bośni i Hercegowinie]], w [[Republika Serbska|Republice Serbskiej]], w [[Gmina Modriča|gminie Modriča]]. W 2013 roku liczyła 358 mieszkańców{{r|stat}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="stat">{{cytuj stronę|url=http://web.archive.org/web/20170323072344/http://www2.rzs.rs.ba/static/uploads/bilteni/popis/gradovi_opstine_naseljena_mjesta/Rezultati_Popisa_2013_Gradovi_Opstine_Naseljena_Mjesta_WEB.xlsx|tytuł=Резултати Пописа 2013, Градови, општине, насељена мјеста|opublikowany=Републички завод за статистику|język=sr|data dostępu=2019-09-25}}</ref>
}}

{{Gmina Modriča}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w gminie Modriča]]

title: TolisaТолиса

Państwo: Bośnia i Hercegowina

Część składowa: Republika Serbska

Gmina: Modriča


text:
# Bohaterowie morza
Bohaterowie morza (ang Captains Courageous) – amerykański film z 1937 roku w reżyserii Victora Fleminga, na podstawie powieści Kapitanowie zuchy Rudyarda Kiplinga. Film w 1938 roku otrzymał cztery nominacje do Oskara, z czego ostatecznie zdobył jedną statuetkę w kategorii Najlepszy aktor pierwszoplanowy dla Spencera Tracy.

title: Bohaterowie morza

wikitext:
{{Film infobox
 |tytuł            = Bohaterowie morza
 |oryginalny tytuł = Captains Courageous
 |grafika          = Captains Courageous poster.jpg
 |opis grafiki     =
 |alt grafiki      =
 |gatunek          = [[Dramat filmowy|dramatyczny]]
[[film familijny|familijny]]
[[film przygodowy|przygodowy]]
 |rok produkcji    = [[1937]]
 |data premiery    = [[11 maja]] [[1937]]
 |kraj produkcji   = [[Stany Zjednoczone]]
 |język            = [[język angielski|angielski]]
 |czas trwania     = 112 min
 |reżyseria        = [[Victor Fleming]]
 |scenariusz       = [[John Lee Mahin]]
[[Marc Connelly]]
[[Dale Van Every]]
 |główne role      = [[Spencer Tracy]]
[[Freddie Bartholomew]]
 |muzyka           =
 |zdjęcia          =
 |scenografia      =
 |kostiumy         =
 |montaż           =
 |produkcja        =
 |wytwórnia        = [[Metro-Goldwyn-Mayer]]
 |dystrybucja      =
 |budżet           =
 |przychody brutto =
 |poprzednik       =
 |kontynuacja      =
 |nagrody          = 1938: [[Nagroda Akademii Filmowej|Oscar]] w kategorii
Najlepszy aktor pierwszoplanowy dla
[[Spencer Tracy|Spencera Tracy]]
 |commons          =
 |wikicytaty       =
 |www              =
}}
'''Bohaterowie morza''' ([[język angielski|ang]] ''Captains Courageous'') – [[Stany Zjednoczone|amerykański]] [[film]] z [[1937 w filmie|1937]] roku w [[reżyser]]ii [[Victor Fleming|Victora Fleminga]], na podstawie powieści ''Kapitanowie zuchy'' [[Rudyard Kipling|Rudyarda Kiplinga]]. Film w 1938 roku otrzymał cztery nominacje do [[Nagroda Akademii Filmowej|Oskara]], z czego ostatecznie zdobył jedną statuetkę w kategorii Najlepszy aktor pierwszoplanowy dla [[Spencer Tracy|Spencera Tracy]].

== Bibliografia ==
* {{Filmweb|tytuł|93694|Bohaterowie morza}}
* {{IMDb|tytuł|0028691|Bohaterowie morza}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.filmweb.pl/film/Bohaterowie+morza-1937-93694/posters plakaty z filmu]

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Amerykańskie filmy z 1938 roku]]
[[Kategoria:Amerykańskie dramaty filmowe]]
[[Kategoria:Amerykańskie filmy familijne]]
[[Kategoria:Amerykańskie filmy przygodowe]]
[[Kategoria:Filmy nagrodzone Oscarami]]
[[Kategoria:Filmy wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer]]
[[Kategoria:Filmowe adaptacje utworów Rudyarda Kiplinga]]

title: Bohaterowie morzaCaptains Courageous

Gatunek: dramatyczny · familijny · przygodowy

Kraj produkcji: Stany Zjednoczone

Język: angielski

Czas trwania: 112 min

Reżyseria: Victor Fleming

Scenariusz: John Lee Mahin · Marc Connelly · Dale Van Every

Główne role: Spencer Tracy · Freddie Bartholomew

Wytwórnia: Metro-Goldwyn-Mayer


text:
# Ubezpieczenie komunikacyjne
Ubezpieczenie komunikacyjne – należy do segmentu ubezpieczeń majątkowych działu II (tzw. Pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe) określonych w ustawie z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Do podstawowych źródeł prawa regulujących kwestię ubezpieczeń komunikacyjnych należy również kodeks cywilny. Zagadnienie ubezpieczeń komunikacyjnych związane jest z ruchem lądowym odbywającym się przy użyciu pojazdów mechanicznych. Obejmuje ono ochronę ryzyk osób, które ruch ten naraża na straty i szkody osobowe i rzeczowe, w tym również w zakresie odpowiedzialności cywilnej. Obejmuje ono dwa rodzaje ubezpieczeń komunikacyjnych:
- Obowiązkowe ubezpieczenie: ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej (tak zwane ubezpieczenie OC);
- Dobrowolne ubezpieczenia, takie jak: autocasco (tak zwane ubezpieczenie AC), ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków kierowcy i pasażerów pojazdów mechanicznych (tak zwane ubezpieczenie NNW), ubezpieczenie assistance komunikacyjne, ubezpieczenie ochrony prawnej, ubezpieczenie kosztów leczenia za granicą, ubezpieczenie bagażu i rzeczy osobistych podróżujących osób.

Ubezpieczenie OC jest obowiązkowe dla każdego posiadacza pojazdu mechanicznego w celu ubezpieczenia go od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdu. Ubezpieczenie OC chroni majątek ubezpieczonych oraz zapewnia pokrycie szkód poniesionych przez poszkodowanych. Obligatoryjny charakter tego ubezpieczenia oznacza, że właściciele pojazdów są objęci obowiązkiem zawarcia umowy ubezpieczenia, a zakłady ubezpieczeń – obowiązkiem przyjęcia oferty osób ubezpieczających swoją odpowiedzialność cywilną.
Innym ubezpieczeniem komunikacyjnym jest tak zwane ubezpieczenie AC, które jest ubezpieczeniem dobrowolnym, a dzięki któremu ubezpieczyciel pokrywa koszty, np. naprawy samochodu po wypadku, który spowodował sam ubezpieczający się.
Ubezpieczenia komunikacyjne stanowią najważniejszy segment polskiego rynku ubezpieczeń i od wielu lat obejmują ponad 2/3 rynku ubezpieczeń majątkowych zarówno pod względem przypisu składki, jak i wypłaconych odszkodowań. Według danych Polskiej Izby Ubezpieczeń w 2010 łączna liczba polis w grupie 10 (OC) wynosiła 18,4 miliona i rosła w ciągu ostatnich 5 lat, a w grupie 3 (AC) wynosiła 5,4 miliona i również rosła w ciągu ostatnich 5 lat. Łączny przypis składek brutto ubezpieczeń komunikacyjnych w 27 krajach Unii Europejskiej szacowany był na 118 miliardów EUR. Blisko 3% tej kwoty wnosiła Polska, której przypis liczył 3,5 miliarda EUR
.

## Historia ubezpieczeń komunikacyjnych
Mówiąc o początkach ubezpieczeń komunikacyjnych, trzeba sięgnąć do historii ubezpieczeń OC (odpowiedzialności cywilnej) w ogóle. Pierwsze z nich pojawiło się we Francji w 1825 roku i było ono związane z transportem konnym. Dziedzina ubezpieczeń rozwijała się z biegiem lat w wielu krajach, jednak głównie dotyczyła przedsiębiorców. Akty prawne chroniły ich przed ewentualną wypłatą odszkodowania za wypadek przy pracy osób trzecich.
Ze względu na rozwój motoryzacji i coraz więcej pojawiających się pojazdów na ulicach, powstał segment ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej związanej z ruchem samochodowym. Początkowo taki rodzaj zabezpieczenia był dobrowolny. Pierwsze ubezpieczenie OC dotyczące pojazdów pojawiło się w Anglii w 1898 roku i zaczęło być coraz bardziej popularne w innych rozwiniętych państwach. Aby egzekwowanie pieniędzy od sprawcy było prostsze i realnie wspierały poszkodowanych w wypadkach samochodowych, konieczne było wprowadzenie obowiązkowego OC. Pierwszym krajem, który zdecydował się na taki ruch, była Szwajcaria. Obowiązek odpowiedzialności cywilnej z ruchu pojazdów mechanicznych stał się faktem od 7 kwietnia 1914 roku. Warto jednak wspomnieć, że początkowo rolą ubezpieczenia było zapewnienie ochrony transportu publicznego, dopiero później dotyczyło to pojazdów osobowych.
Kolejne kraje brały przykład ze Szwajcarii i tym sposobem ubezpieczenie OC stało się coraz bardziej popularne. W Polsce obowiązek OC transportu publicznego pojawił się 14 marca 1932 roku, który rozszerzono nieco później. Dopiero od 1962 roku był powszechny obowiązek ubezpieczenia.

## Zakres ubezpieczenia OC
Ubezpieczenie OC to obowiązek każdego posiadacza pojazdu mechanicznego. Ma na celu zapewnienie wypłaty odszkodowania, jeśli kierujący samochodem wyrządzi szkodę osobie trzeciej w ruchu drogowym. Dotyczy to nie tylko sytuacji, w których pojazdy poruszały się po drogach publicznych. Wypłata odszkodowania może dotyczyć też szkód, do których doszło np. w wyniku wysiadania lub wsiadania do pojazdu, w trakcie załadunku lub wyładunku, a także w momencie postoju lub zatrzymania samochodu.
Zakres ubezpieczenia OC jest uregulowany ustawowo, dlatego jest on taki sam niezależnie od towarzystwa, z którym podpisuje się umowę. To oznacza, że odszkodowanie z OC przysługuje, jeśli – zgodnie z art. 34 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U.2022.0.2277) – „posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia”.
Warto wiedzieć, że nie zawsze ubezpieczyciel weźmie odpowiedzialność za powstałe szkody. Przed podpisaniem umowy konieczne jest zapoznanie się z listą zdarzeń, za które nie należy się wypłata świadczenia.
Umowa ubezpieczenia OC podpisywana jest na 12 miesięcy. W określonych przypadkach można też wykupić tzw. ubezpieczenie krótkoterminowe. Dotyczy to np. pojazdów zabytkowych, zarejestrowanych czasowo oraz pojazdów do jazd testowych. Wszystkie sytuacje, w których można wykupić OC krótkoterminowe, zawarte są we wspomnianej wcześniej ustawie, a konkretniej w Art. 27.

## Zakres ubezpieczenia AC
Ze względu na to, że autocasco jest dobrowolne, towarzystwo ubezpieczeniowe może samodzielnie ustalać jego zakres ochrony. Nie jest on regulowany prawnie. Najczęściej jednak ubezpieczenie obejmuje uszkodzenie i zniszczenie pojazdu powstałe na skutek wypadku czy kolizji, kradzieży, szkód wyrządzonych przez osoby trzecie (np. wandalizm) oraz zdarzeń losowych (np. pożaru, huraganu, zalania). Zakres ochrony znajduje się w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia dotyczących konkretnego produktu w danym towarzystwie ubezpieczeniowym.
Podobnie jak w przypadku ubezpieczenia OC, umowa podpisana z konkretnym zakładem obowiązuje 12 miesięcy. Istnieją jednak takie warianty, które mogą działać przez krótszy czas.

## Wysokość składki ubezpieczeniowej OC
Cena za ubezpieczenie OC uzależniona jest od wielu czynników. Na podstawie informacji na temat kierowców i samego pojazdu, towarzystwo wylicza ryzyko ubezpieczeniowe. Pod uwagę najczęściej brane są: szkodowość, wiek właściciela pojazdu, oraz model, marka i rok produkcji auta. Nie bez znaczenia jest również miejsce zamieszkania. Towarzystwa ubezpieczeniowe analizują liczbę wypadków samochodowych w danym województwie i mieście. Przykładowo, w 2021 roku najwyższa liczba zdarzeń drogowych dotyczyła Mazowsza. Z tego powodu cena składki w tym regionie może być wyższa niż w innych miastach.

title: Ubezpieczenie komunikacyjne

wikitext:
[[Plik:Car accident poland 2008.jpg|thumb|[[Wypadek drogowy]] (Żyrardów, 2008)]]
[[Plik:Wypadek.JPG|thumb|Wypadek]]
'''Ubezpieczenie komunikacyjne''' – należy do segmentu [[Ubezpieczenie majątkowe|ubezpieczeń majątkowych]] działu II (tzw. Pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe) określonych w [[Ustawa|ustawie]] z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, [[Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny|Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym]] i [[Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych|Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych]]<ref>Załącznik do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej ({{Dziennik Ustaw|2024|838}}) – ''Podział ryzyka według działów, grup i rodzajów ubezpieczeń'' – Dział II: ''Pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe'', [dostęp 2022-03-17].</ref><ref>[https://www.knf.gov.pl/dla_rynku/PODMIOTY_rynku/Podmioty_rynku_ubezpieczeniowego/Dzial_II_pozostale_ubezpieczenia/grupy_dzialu_ii.html Grupy działu II], Komisja Nadzoru Finansowego, [dostęp 2014-04-20].</ref>.

Do podstawowych źródeł prawa regulujących kwestię ubezpieczeń komunikacyjnych należy również [[kodeks cywilny]]. Zagadnienie ubezpieczeń komunikacyjnych związane jest z ruchem lądowym odbywającym się przy użyciu pojazdów mechanicznych. Obejmuje ono ochronę [[ryzyko|ryzyk]] osób, które ruch ten naraża na straty i szkody osobowe i rzeczowe, w tym również w zakresie [[odpowiedzialność cywilna|odpowiedzialności cywilnej]]<ref>Stanisław Rogowski (red.), ''Ubezpieczenia Komunikacyjne''. Warszawa: Poltext 2008.</ref>. Obejmuje ono dwa rodzaje ubezpieczeń komunikacyjnych:

* Obowiązkowe ubezpieczenie: [[ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej]] (tak zwane ubezpieczenie OC);
* Dobrowolne ubezpieczenia, takie jak: [[autocasco]] (tak zwane ubezpieczenie AC), ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków kierowcy i pasażerów pojazdów mechanicznych (tak zwane [[ubezpieczenie NNW]]), [[ubezpieczenie assistance]] komunikacyjne, [[ubezpieczenie ochrony prawnej]], ubezpieczenie kosztów leczenia za granicą, ubezpieczenie bagażu i rzeczy osobistych podróżujących osób.

Ubezpieczenie OC jest obowiązkowe dla każdego posiadacza [[pojazd mechaniczny|pojazdu mechanicznego]] w celu ubezpieczenia go od [[Odpowiedzialność cywilna|odpowiedzialności cywilnej]] za [[Szkoda (prawo)|szkody]] powstałe w związku z ruchem pojazdu<ref>Zob. art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ({{Dziennik Ustaw|2025|367}}).</ref>. Ubezpieczenie OC chroni [[majątek]] ubezpieczonych oraz zapewnia pokrycie szkód poniesionych przez poszkodowanych. Obligatoryjny charakter tego ubezpieczenia oznacza, że właściciele pojazdów są objęci obowiązkiem zawarcia umowy ubezpieczenia, a [[zakład ubezpieczeń|zakłady ubezpieczeń]] – obowiązkiem przyjęcia oferty osób ubezpieczających swoją odpowiedzialność cywilną.

Innym ubezpieczeniem komunikacyjnym jest tak zwane ubezpieczenie [[Autocasco|AC]], które jest ubezpieczeniem dobrowolnym, a dzięki któremu [[Zakład ubezpieczeń|ubezpieczyciel]] pokrywa koszty, np. naprawy samochodu po wypadku, który spowodował sam ubezpieczający się<ref>[https://web.archive.org/web/20161226051233/https://www.piu.org.pl/samochod Polska Izba Ubezpieczeń] – ''Ubezpieczenia dla Ciebie – Chroń majątek – Samochód'', [dostęp 2014-04-20].</ref>.

Ubezpieczenia komunikacyjne stanowią najważniejszy segment polskiego rynku ubezpieczeń i od wielu lat obejmują ponad 2/3 rynku ubezpieczeń majątkowych zarówno pod względem przypisu składki, jak i wypłaconych odszkodowań. Według danych Polskiej Izby Ubezpieczeń w 2010 łączna liczba polis w grupie 10 (OC) wynosiła 18,4 miliona i rosła w ciągu ostatnich 5 lat, a w grupie 3 (AC) wynosiła 5,4 miliona i również rosła w ciągu ostatnich 5 lat. Łączny przypis składek brutto ubezpieczeń komunikacyjnych w 27 krajach [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]] szacowany był na 118 miliardów EUR. Blisko 3% tej kwoty wnosiła Polska, której przypis liczył 3,5 miliarda EUR
<ref>[https://web.archive.org/web/20140421051350/http://piu.org.pl/public/upload/ibrowser/WU/Raport_komunikacyjny_PIU_2012.pdf ''Ubezpieczenia komunikacyjne w Polsce, w latach 2006-2010''], Raport Polskiej Izby Ubezpieczeń, Warszawa, styczeń 2012, [dostęp 2014-04-20].</ref>.

== Historia ubezpieczeń komunikacyjnych ==
Mówiąc o początkach ubezpieczeń komunikacyjnych, trzeba sięgnąć do historii ubezpieczeń OC (odpowiedzialności cywilnej) w ogóle. Pierwsze z nich pojawiło się we [[Francja|Francji]] w 1825 roku i było ono związane z transportem konnym. Dziedzina ubezpieczeń rozwijała się z biegiem lat w wielu krajach, jednak głównie dotyczyła przedsiębiorców. Akty prawne chroniły ich przed ewentualną wypłatą odszkodowania za wypadek przy pracy osób trzecich.

Ze względu na rozwój motoryzacji i coraz więcej pojawiających się pojazdów na ulicach, powstał segment ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej związanej z ruchem samochodowym. Początkowo taki rodzaj zabezpieczenia był dobrowolny. Pierwsze ubezpieczenie OC dotyczące pojazdów pojawiło się w Anglii w 1898 roku i zaczęło być coraz bardziej popularne w innych rozwiniętych państwach. Aby egzekwowanie pieniędzy od sprawcy było prostsze i realnie wspierały poszkodowanych w wypadkach samochodowych, konieczne było wprowadzenie obowiązkowego OC. Pierwszym krajem, który zdecydował się na taki ruch, była [[Szwajcaria]]. Obowiązek odpowiedzialności cywilnej z ruchu pojazdów mechanicznych stał się faktem od 7 kwietnia 1914 roku. Warto jednak wspomnieć, że początkowo rolą ubezpieczenia było zapewnienie ochrony transportu publicznego, dopiero później dotyczyło to pojazdów osobowych.

Kolejne kraje brały przykład ze [[Szwajcaria|Szwajcarii]] i tym sposobem ubezpieczenie OC stało się coraz bardziej popularne. W Polsce obowiązek OC transportu publicznego pojawił się 14 marca 1932 roku, który rozszerzono nieco później. Dopiero od 1962 roku był powszechny obowiązek ubezpieczenia.

== Zakres ubezpieczenia OC ==
Ubezpieczenie OC to obowiązek każdego posiadacza pojazdu mechanicznego. Ma na celu zapewnienie wypłaty odszkodowania, jeśli kierujący samochodem wyrządzi szkodę osobie trzeciej w ruchu drogowym. Dotyczy to nie tylko sytuacji, w których pojazdy poruszały się po drogach publicznych. Wypłata odszkodowania może dotyczyć też szkód, do których doszło np. w wyniku wysiadania lub wsiadania do pojazdu, w trakcie załadunku lub wyładunku, a także w momencie postoju lub zatrzymania samochodu<ref>{{Cytuj |autor = Eugeniusz Kowalewski, Michał Piotr Ziemiak |tytuł = O potrzebie zmian art. 28 i 28a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych |czasopismo = Zeszyty Prawnicze |data = 2018-08-29 |data dostępu = 2023-06-12 |issn = 2353-8139 |wolumin = 18 |numer = 2 |s = 31–60 |doi = 10.21697/zp.2018.18.2.02 2}}</ref>.

Zakres ubezpieczenia OC jest uregulowany ustawowo, dlatego jest on taki sam niezależnie od towarzystwa, z którym podpisuje się umowę. To oznacza, że odszkodowanie z OC przysługuje, jeśli – zgodnie z art. 34 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U.2022.0.2277) – „posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia”.

Warto wiedzieć, że nie zawsze ubezpieczyciel weźmie odpowiedzialność za powstałe szkody. Przed podpisaniem umowy konieczne jest zapoznanie się z listą zdarzeń, za które nie należy się wypłata świadczenia.

Umowa ubezpieczenia OC podpisywana jest na 12 miesięcy. W określonych przypadkach można też wykupić tzw. ubezpieczenie krótkoterminowe. Dotyczy to np. pojazdów zabytkowych, zarejestrowanych czasowo oraz pojazdów do jazd testowych. Wszystkie sytuacje, w których można wykupić OC krótkoterminowe, zawarte są we wspomnianej wcześniej ustawie, a konkretniej w Art. 27.

== Zakres ubezpieczenia AC ==
Ze względu na to, że autocasco jest dobrowolne, towarzystwo ubezpieczeniowe może samodzielnie ustalać jego zakres ochrony. Nie jest on regulowany prawnie. Najczęściej jednak ubezpieczenie obejmuje uszkodzenie i zniszczenie pojazdu powstałe na skutek wypadku czy kolizji, kradzieży, szkód wyrządzonych przez osoby trzecie (np. wandalizm) oraz zdarzeń losowych (np. pożaru, huraganu, zalania). Zakres ochrony znajduje się w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia dotyczących konkretnego produktu w danym towarzystwie ubezpieczeniowym.

Podobnie jak w przypadku ubezpieczenia OC, umowa podpisana z konkretnym zakładem obowiązuje 12 miesięcy. Istnieją jednak takie warianty, które mogą działać przez krótszy czas.

== Wysokość składki ubezpieczeniowej OC ==
Cena za ubezpieczenie OC uzależniona jest od wielu czynników. Na podstawie informacji na temat kierowców i samego pojazdu, towarzystwo wylicza ryzyko ubezpieczeniowe. Pod uwagę najczęściej brane są: szkodowość, wiek właściciela pojazdu, oraz model, marka i rok produkcji auta. Nie bez znaczenia jest również miejsce zamieszkania. Towarzystwa ubezpieczeniowe analizują liczbę wypadków samochodowych w danym województwie i mieście. Przykładowo, w 2021 roku najwyższa liczba zdarzeń drogowych dotyczyła Mazowsza. Z tego powodu cena składki w tym regionie może być wyższa niż w innych miastach.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* Stanisław Rogowski (red.), ''Ubezpieczenia Komunikacyjne''. Warszawa: Poltext 2008.

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Ubezpieczenia majątkowe]]
[[Kategoria:Transport]]


text:
# Koffi Sama
Koffi Sama (ur. 1944) – togijski polityk, były premier Togo od 29 czerwca 2002 do 8 czerwca 2005.
Po śmierci rządzącego przez 38 lat prezydenta Gnassingbé Eyadéma 5 lutego 2005 oznajmił wiadomość nazywając to wydarzenie narodową katastrofą. Jego następcą na stanowisku premiera został Edem Kodjo.

title: Koffi Sama

wikitext:
'''Koffi Sama''' (ur. [[1944]]) – [[Togo|togijski]] polityk, były [[Premierzy Togo|premier Togo]] od [[29 czerwca]] [[2002]] do [[Czerwiec 2005#8 czerwca 2005|8 czerwca 2005]].

Po śmierci rządzącego przez 38 lat prezydenta [[Gnassingbé Eyadéma]] [[5 lutego]] [[2005]] oznajmił wiadomość nazywając to wydarzenie ''narodową katastrofą''<ref>{{Cytuj |url=http://news.bbc.co.uk/2/low/africa/4239983.stm |tytuł=BBC NEWS | Africa | Togolese president Eyadema dies<!-- Tytuł wygenerowany przez bota --> |opublikowany=news.bbc.co.uk |data dostępu=2017-11-24}}</ref>. Jego następcą na stanowisku premiera został [[Edem Kodjo]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Premierzy Togo}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Sama, Koffi}}
[[Kategoria:Premierzy Togo]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1944]]


text:
# Elektroradiolog
Elektroradiolog (ang. Radiation Therapist (RTT) / Radiographer) – medyczny zawód regulowany, uprawniony do wykonywaniu czynności zawodowych w dziedzinie elektroradiologii należącej do nauk medycznych, nauk o zdrowiu, w tym czynności z zakresu radiologii i diagnostyki obrazowej, ultrasonograficznej, radiologii zabiegowej, elektrofizjologii, medycyny nuklearnej i radioterapii oraz realizowaniu zadań ochrony radiologicznej pacjenta i personelu.
8 listopada jest Międzynarodowym Dniem Elektroradiologa (ang.Radiotherapist, Radiographers).

## Charakterystyka
Głównymi obszarami pracy elektroradiologa są:
- radiologia i diagnostyka obrazowa (radiodiagnostyka, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, ultrasonografia, densytometria)
- radioterapia (przygotowanie do leczenia, konturowanie, planowanie radioterapii, weryfikacja dozymetryczna i realizacja nadzorowanie procesu na aparacie terapeutycznym)
- radiologia zabiegowa (naczyniówka)
- medycyna nuklearna (radiofarmacja, przygotowanie do leczenia)
- badania elektrofizjologiczne: elektrokardiografia, elektroencefalografia, elektromiografia, potencjały wywołane, elektroretinografia, elektrookulografia, elektrokochleografia
- audiometria tonalna i impedancyjna oraz otoemisja akustyczna
- spirometria
- po dodatkowym przeszkoleniu - czynności perfuzjonisty

Wykonywanie tych czynności elektroradiolog opiera m.in. o zasady Ochrony Radiologicznej i Systemy Zapewnienia Jakości. Niezbędna jest także troska o stan pacjenta i jego bezpieczeństwo w czasie wykonywania badań i zabiegów. Praca często odbywa się warunkach  szkodliwych (np. narażenie na promieniowanie jonizujące) i stresie – należy cechować się odpowiednim stanem zdrowia. Wymaga podejścia interdyscyplinarnego, umiejętności pracy w zespole i stałego doskonalenia się.
Przykłady jednostek organizacyjnych szpitali/klinik gdzie pracują technicy elektroradiolodzy:
- pracownie rentgenowskie (RTG);
- pracownie tomografii komputerowej (TK);
- pracownie rezonansu magnetycznego (MR);
- pracownie angiografii / radiologii interwencyjnej;
- pracownie elektrokardiografii, prób wysiłkowych, badań holterowskich;
- pracownie echokardiografii;
- pracownie spirometrii;
- pracownie densytometrii;
- pracownie audiometrii;
- bloki operacyjne kardiochirurgii, chirurgii urazowo-ortopedycznej, chirurgii dziecięcej;
- szpitalne oddziały ratunkowe;
- pracownie hemodynamiki / kardioangiografii;
- pracownie elektrofizjologii / elektroterapii serca i kontroli rozruszników;
- oddziały intensywnego nadzoru kardiologicznego i reanimacji;
- zakłady radioterapii.

## Kształcenie i regulacja
Kwalifikacje elektroradiologa można nabyć dwojako:
- kształcąc się na uczelni na studiach pierwszego stopnia na kierunku elektroradiologia, uzyskując tytuł licencjata albo magistra  w dziedzinie elektroradiologii;
- kształcąc się w szkole policealnej, uzyskując tytuł zawodowy elektroradiologa.

Osoba posiadająca ww. kwalifikacje nabywa uprawnienia zawodowe z chwilą wpisu do Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego, dokonywanego przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby wykonującej zawód medyczny.

title: Elektroradiolog

wikitext:
{{Wikisłownik|elektroradiolog}}
'''Elektroradiolog''' (''ang. Radiation Therapist (RTT) / Radiographer'') – [[zawód medyczny|medyczny]] [[zawód regulowany]], uprawniony do wykonywaniu czynności zawodowych w dziedzinie [[elektroradiologia|elektroradiologii]] należącej do [[Nauki medyczne|nauk medycznych]], [[nauki o zdrowiu|nauk o zdrowiu]], w tym czynności z zakresu [[radiologia i diagnostyka obrazowa|radiologii i diagnostyki obrazowej]], ultrasonograficznej, radiologii zabiegowej, elektrofizjologii, medycyny nuklearnej i radioterapii oraz realizowaniu zadań [[ochrona radiologiczna|ochrony radiologicznej]] pacjenta i personelu<ref>art 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych ({{Dziennik Ustaw|2023|1972}}).</ref>.

8 listopada jest Międzynarodowym Dniem Elektroradiologa (''ang.Radiotherapist, Radiographers'').

== Charakterystyka ==
Głównymi obszarami pracy elektroradiologa są:
* [[radiologia i diagnostyka obrazowa]] (radiodiagnostyka, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, [[ultrasonografia]], densytometria)
* [[radioterapia]] (przygotowanie do leczenia, konturowanie, planowanie radioterapii, weryfikacja [[dozymetria|dozymetryczna]] i realizacja nadzorowanie procesu na aparacie terapeutycznym)
* radiologia zabiegowa [[Naczyniówka|(naczyniówka]])
* [[medycyna nuklearna]] (radiofarmacja, przygotowanie do leczenia)
* badania elektrofizjologiczne: [[elektrokardiografia]], [[elektroencefalografia]], [[elektromiografia]], [[potencjały wywołane]], [[elektroretinografia]], [[elektrookulografia]], [[elektrokochleografia]]
* [[audiometria tonalna]] i [[audiometria impedancyjna|impedancyjna]] oraz [[otoemisja akustyczna]]
* [[spirometria]]
* po dodatkowym przeszkoleniu - czynności [[perfuzjonista|perfuzjonisty]]

Wykonywanie tych czynności elektroradiolog opiera m.in. o {{fakt|zasady Ochrony Radiologicznej i Systemy Zapewnienia Jakości|data=2010-07}}. Niezbędna jest także troska o stan pacjenta i jego bezpieczeństwo w czasie wykonywania badań i zabiegów. Praca często odbywa się warunkach  szkodliwych (np. narażenie na [[promieniowanie jonizujące]]) i stresie – należy cechować się odpowiednim stanem zdrowia. Wymaga podejścia interdyscyplinarnego, umiejętności pracy w zespole i stałego doskonalenia się.

Przykłady jednostek organizacyjnych szpitali/klinik gdzie pracują technicy elektroradiolodzy:
* pracownie rentgenowskie (RTG);
* pracownie tomografii komputerowej (TK);
* pracownie rezonansu magnetycznego (MR);
* pracownie angiografii / radiologii interwencyjnej;
* pracownie elektrokardiografii, prób wysiłkowych, badań holterowskich;
* pracownie echokardiografii;
* pracownie spirometrii;
* pracownie densytometrii;
* pracownie audiometrii;
* bloki operacyjne kardiochirurgii, chirurgii urazowo-ortopedycznej, chirurgii dziecięcej;
* szpitalne oddziały ratunkowe;
* pracownie hemodynamiki / kardioangiografii;
* pracownie elektrofizjologii / elektroterapii serca i kontroli rozruszników;
* oddziały intensywnego nadzoru kardiologicznego i reanimacji;
* zakłady radioterapii.

== Kształcenie i regulacja ==
Kwalifikacje elektroradiologa można nabyć dwojako<ref>Załącznik do ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych ({{Dziennik Ustaw|2023|1972}}).</ref>:
* kształcąc się na uczelni na [[studia pierwszego stopnia|studiach pierwszego stopnia]] na kierunku elektroradiologia, uzyskując tytuł [[licencjat]]a albo [[Magister|magistra]]  w dziedzinie elektroradiologii;
* kształcąc się w [[szkoła policealna|szkole policealnej]], uzyskując tytuł zawodowy elektroradiologa.

Osoba posiadająca ww. kwalifikacje nabywa uprawnienia zawodowe z chwilą wpisu do Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego, dokonywanego przez [[wojewoda|wojewodę]]<ref name=":0">art. 3 ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych ({{Dziennik Ustaw|2023|1972}}).</ref> właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby wykonującej zawód medyczny<ref name=":0" />.

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę|url=http://web.archive.org/web/20100331084339/http://www.cke-bip.waw.pl/assets/files/infor_ZAW_TECH/Tech_elektroradiolog.pdf|isbn=9788374002004|tytuł=Informator o egzaminie potwierdzającym kwalifikacje zawodowe: Technik elektroradiolog|wydawca=Centralna Komisja Egzaminacyjna|miejsce=Warszawa|rok=2006}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{zastrzeżenia|medycyna}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Elektroradiolog}}
[[Kategoria:Zawody medyczne]]
[[Kategoria:Radiologia]]
[[Kategoria:Onkologia]]
[[Kategoria:Medycyna nuklearna]]


text:
# Yang Changcen
Yang Changcen (chiń. 楊長岑; ur. 11 marca 1965) – chiński zapaśnik w stylu klasycznym. Olimpijczyk z Seulu 1988, gdzie zajął czwarte miejsce w kategorii 57 kg.
Zajął dziesiąte miejsce w mistrzostwach świata w 1987. Srebrny medalista igrzysk azjatyckich w 1990.

title: Yang Changcen

wikitext:
{{Nazwisko chińskie|Yang}}
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Yang Changcen (Yang Changling)
 |imię i nazwisko org       = {{k|zh|楊長岑}}
 |dyscyplina                = zapasy
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 11 marca 1965
 |miejsce urodzenia         =
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    = 162 cm
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|CHN}}
{{Medalista infobox/nagłówek|[[Igrzyska azjatyckie]]}}
{{Medalista infobox/wiersz|2|[[Zapasy na Igrzyskach Azjatyckich 1990|Pekin 1990]]|57 kg st.klasyczny}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Yang Changcen''' ({{chińskie|c=楊長岑}}; ur. [[11 marca]] [[1965]]<ref>{{cytuj | url = http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ya/yang-changcen-1.html | tytuł = Yang Changcen Biography and Olympic Results | opublikowany = Sports-Reference.com | data dostępu = 2014-01-21 | język = en | archiwum = https://web.archive.org/web/20121112075134/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ya/yang-changcen-1.html | zarchiwizowano = 12 listopada 2012}}</ref>) – [[Chińska Republika Ludowa|chiński]] [[zapasy|zapaśnik]] w stylu klasycznym. [[Igrzyska olimpijskie|Olimpijczyk]] z [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1988|Seulu 1988]], gdzie zajął czwarte miejsce w kategorii 57 kg.

Zajął dziesiąte miejsce w [[Mistrzostwa świata w zapasach|mistrzostwach świata]] w [[Mistrzostwa Świata w Zapasach 1987|1987]]. Srebrny medalista [[Igrzyska azjatyckie|igrzysk azjatyckich]] w [[Zapasy na Igrzyskach Azjatyckich 1990|1990]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{cytuj stronę| url = http://www.fila-official.com/index.php?option=com_database&Itemid=&act=ficheLutteur&id_lutteur=3DC47BEDC7684233B36253352CEEAF9E&filtre_pays=&lettre=&recherche_lutteur=&lang=en| tytuł = Osiągnięcia na| opublikowany = Fila.com| data dostępu = 2014-01-21| język = en| archiwum = https://web.archive.org/web/20140201205847/http://www.fila-official.com/index.php?option=com_database&Itemid=&act=ficheLutteur&id_lutteur=3DC47BEDC7684233B36253352CEEAF9E&filtre_pays=&lettre=&recherche_lutteur=&lang=en| zarchiwizowano = 2014-02-01}}

{{Zapaśnicy Chin na igrzyskach olimpijskich – Seul 1988}}

[[Kategoria:Chińscy olimpijczycy]]
[[Kategoria:Chińscy zapaśnicy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1965]]
[[Kategoria:Zapaśnicy na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1988]]
[[Kategoria:Medaliści Igrzysk Azjatyckich 1990]]

title: · Yang Changcen (Yang Changling)楊長岑

title: Dorobek medalowy

srebro: Pekin 1990 · 57 kg st.klasyczny


text:
# 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego
3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego (3 SLTr) – związek taktyczny Sił Powietrznych dyslokowany w Powidzu, przeznaczony do organizacji i nadzoru zabezpieczenia transportu lotniczego dla rodzajów sił zbrojnych oraz realizacji zadań w ramach lotniczego systemu poszukiwania i ratownictwa.

## Formowanie i zmiany organizacyjne
1 kwietnia 2007 roku sformowano 3 Brygadę Lotnictwa Transportowego. 1 stycznia 2009 roku Rozkazem Dowódcy Sił Powietrznych Nr PF 198 z dnia 26 sierpnia 2008 r. 3 Brygadę przeformowano w 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego.
W wyniku reformy struktur dowodzenia od 1 stycznia 2014 roku jednostka podlega bezpośrednio Dowódcy Generalnemu Rodzajów Sił Zbrojnych.

## Skład[4]
- 8 Baza Lotnictwa Transportowego w Krakowie,
- 33 Baza Lotnictwa Transportowego w Powidzu,
- 1 Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza w Powidzu,
- 2 Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza w Mińsku Mazowieckim,
- 3 Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza w Krakowie,
- Powietrzna Jednostka Operacji Specjalnych w Powidzu (bez podległości operacyjnej).[5][6][7][8]

## Wyposażenie
Samoloty i śmigłowce używane w 3 SLTr:
- C-130E Hercules
- C-295M
- M28 Bryza
- W-3 Sokół
- Mi-8
- Mi-17

## Zadania
3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego wykonuje loty w czasie pokoju, kryzysu i wojny, dostarczając żołnierzy, zaopatrzenie i pomoc. Prowadzi szeroki zakres działań, które obejmują:
• Zadania wojskowego transportu lotniczego żołnierzy i ładunków (oraz nadzwyczajnie loty HEAD);
• Zabezpieczenie transportu lotniczego;
• Lotniczy system poszukiwawczo-ratowniczy, lotnicze ewakuacje medyczne;
• Wsparcie lotnicze Wojsk Specjalnych, Wojsk Lądowych (operacji specjalnych oraz powietrznodesantowych);
• Loty ekstradycyjne np. na rzecz Policji;
• Udział w pomocy humanitarnej;
• Udział w Akcjach Serce (loty transplantacyjne organów);

## Dowódcy skrzydła
- maj 2007 – sierpień 2007 – gen. bryg. pil. Sławomir Kałuziński
- 2007–2008 – gen. bryg. pil. Adam Świerkocz
- 2008–2011 – gen. bryg. pil. Tadeusz Mikutel
- 2011–2014 – płk dypl. pil. Sławomir Żakowski
- 2014–2015 – gen. bryg. pil. Mirosław Jemielniak
- 2015–2019[10][11]. – gen. bryg. pil. Krzysztof Walczak
- 2019[11][12]–01.12.2020 – gen. bryg. pil. dr inż. Krzysztof Cur[13][14]
- 01.12.2020–15.05.2023[15] – gen. bryg. pil. Wojciech Pikuła[14]
- 15.05.2023 – gen. bryg. pil. Grzegorz Kołodziejczyk[15] [16]

## Tradycje
- Decyzją Nr 84/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2011 ustanowiono święto jednostki na dzień 1 czerwca[2].
- Decyzją Nr 191/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 maja 2011 wprowadzono odznakę pamiątkową oraz oznakę rozpoznawczą[1].
- Decyzją Nr 420/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 listopada 2011 zmieniono oznakę rozpoznawczą[17].
- Decyzją Nr 119/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2020 Dowództwu jednostki nadano imię płk. pil. Bolesława Orlińskiego[18].

- Insygnia 3 SLTr
- Odznaka pamiątkowa (od czerwca 2011)
- Oznaka rozpoznawcza
(czerwiec – listopad 2011)
- Oznaka rozpoznawcza
(od listopada 2011)

title: 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego

wikitext:
{{Jednostka wojskowa infobox
 |nazwa                = 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego
 |nazwa oryginalna     =
 |znak                 =
 |kategoria wojska     = lotnictwo
 |motto                =
 |grafika              = 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego.svg
 |opis grafiki         = oznaka rozpoznawcza jednostki wojskowej{{r|odznaki}}
 |państwo              = Polska
 |sformowanie          = [[1 kwietnia]] [[2007]]
 |rozformowanie        =
 |nazwa wyróżniająca   =
 |patron               = płk pil. [[Bolesław Orliński]]
 |święto               = [[1 czerwca]]<ref name="święto">{{cytuj stronę |url = http://www.infor.pl/dzienniki-urzedowe/ministra-obrony-narodowej,rok,2011,nr,6/poz,75,decyzja-nr-84-mon-ministra-obrony-narodowej-w-sprawie-ustanowienia-dorocznego.html |tytuł = Decyzja Nr 84/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2011 r. |data dostępu = 2012-01-14}}</ref>
 |nadanie sztandaru    = [[15 sierpnia]] [[2011]]
 |rodowód              =
 |kontynuacja          =
 |dowódca pierwszy     = gen. bryg. pil. [[Sławomir Kałuziński]]
 |dowódca obecny       = gen. bryg. pil. [[Grzegorz Kołodziejczyk]]
 |dowódca ostatni      =
 |działania zbrojne    =
 |numer                =
 |kryptonim            =
 |dyslokacja           = [[Powidz (województwo wielkopolskie)|Powidz]]
 |rodzaj sił zbrojnych = [[Siły Powietrzne]]
 |formacja             =
 |rodzaj wojsk         = [[Wojska lotnicze]]
 |podległość           = [[Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych|DG RSZ]]<ref>{{cytuj stronę |url = http://web.archive.org/web/20190809213330/http://www.dgrsz.mon.gov.pl:80/dowodztwo/artykul/departamenty/jednostkiinstytucje-bezposrednio-podlege-1032549/ |tytuł = Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych. Jednostki wojskowe i instytucje bezpośrednio podległe |data dostępu = 2016-10-16}}</ref> od 2014
 |skład                =
 |odznaczenia          =
 |commons              =
 |www                  = https://www.wojsko-polskie.pl/3sltr/
}}
[[Plik:A CASA C-295.jpg|thumb|240px|CASA C-295M [[8 Baza Lotnictwa Transportowego|8 Bazy Lotnictwa Transportowego w Krakowie]]]]

'''3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego''' (3 SLTr) – [[związek taktyczny]] [[Siły Powietrzne|Sił Powietrznych]] dyslokowany w [[Powidz (województwo wielkopolskie)|Powidzu]], przeznaczony do organizacji i nadzoru zabezpieczenia transportu lotniczego dla [[Rodzaje sił zbrojnych w Wojsku Polskim|rodzajów sił zbrojnych]] oraz realizacji zadań w ramach [[Lotnicze i morskie poszukiwanie i ratownictwo|lotniczego systemu poszukiwania i ratownictwa]].

== Formowanie i zmiany organizacyjne ==
1 kwietnia 2007 roku sformowano 3 Brygadę Lotnictwa Transportowego. 1 stycznia 2009 roku Rozkazem Dowódcy Sił Powietrznych Nr PF 198 z dnia 26 sierpnia 2008 r. 3 Brygadę przeformowano w 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego.
W wyniku reformy struktur [[Dowodzenie (wojsko)|dowodzenia]] od 1 stycznia 2014 roku jednostka podlega bezpośrednio [[Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych|Dowódcy Generalnemu Rodzajów Sił Zbrojnych]].

== Skład<ref>https://www.wojsko-polskie.pl/3sltr/jednostki-podlegle/</ref> ==
* [[8 Baza Lotnictwa Transportowego]] w [[Kraków|Krakowie]],
* [[33 Baza Lotnictwa Transportowego]] w Powidzu,
* [[1 Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza]] w Powidzu,
* [[2 Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza]] w [[Mińsk Mazowiecki|Mińsku Mazowieckim]],
* [[3 Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza]] w Krakowie,
* [[7 Eskadra Działań Specjalnych|Powietrzna Jednostka Operacji Specjalnych]] w Powidzu (bez podległości operacyjnej).<ref>{{Cytuj | url=https://www.special-ops.pl/artykul/z-ostatniej-chwili/106804,nowa-jednostka-wsparcia-wojsk-specjalnych | tytuł=Nowa jednostka wsparcia Wojsk Specjalnych! | Special-Ops.pl | opublikowany=special-ops.pl | język=pl | data dostępu=2024-04-22}}</ref><ref>{{Cytuj | url=https://zbiam.pl/artykuly/powietrzna-jednostka-operacji-specjalnych/ | tytuł=Powietrzna Jednostka Operacji Specjalnych - Wydawnictwo militarne ZBIAM | opublikowany=zbiam.pl | język=pl | data dostępu=2024-04-22}}</ref><ref>{{Cytuj | url=https://polska-zbrojna.pl/home/articleshow/39143?t=Nowa-jednostka-przeznaczona-do-wsparcia-wojsk-specjalnych | tytuł=Nowa jednostka przeznaczona do wsparcia wojsk specjalnych | opublikowany=polska-zbrojna.pl | data dostępu=2024-04-22}}</ref>{{odn|Załęski|2018|s=88}}

== Wyposażenie ==
Samoloty i śmigłowce używane w 3 SLTr:
* [[Lockheed C-130 Hercules|C-130E Hercules]]
* [[CASA C-295|C-295M]]
* [[PZL M28#Warianty|M28 Bryza]]
* [[PZL W-3 Sokół|W-3 Sokół]]
* [[Mi-8]]
* [[Mi-8|Mi-17]]

== Zadania ==
3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego wykonuje loty w czasie pokoju, kryzysu i wojny, dostarczając [[żołnierz]]y, zaopatrzenie i pomoc. Prowadzi szeroki zakres działań, które obejmują<ref>{{Cytuj |tytuł = ZADANIA |data dostępu = 2020-08-19 |opublikowany = Wojsko-Polskie.pl |url = https://www.wojsko-polskie.pl/3sltr/zadania/ |język = pl}}</ref>:

• Zadania wojskowego transportu lotniczego żołnierzy i ładunków (oraz nadzwyczajnie loty ''HEAD'');

• Zabezpieczenie transportu lotniczego;

• Lotniczy system poszukiwawczo-ratowniczy, [[MEDEVAC|lotnicze ewakuacje medyczne]];

• Wsparcie lotnicze [[Wojska Specjalne|Wojsk Specjalnych]], [[Wojska Lądowe|Wojsk Lądowych]] (operacji specjalnych oraz [[desantowanie|powietrznodesantowych]]);

• Loty [[Ekstradycja|ekstradycyjne]] np. na rzecz [[Policja w Polsce|Policji]];

• Udział w [[pomoc humanitarna|pomocy humanitarnej]];

• Udział w Akcjach Serce (loty [[Przeszczepianie narządów|transplantacyjne]] organów);

== Dowódcy skrzydła ==
* maj 2007 – sierpień 2007 – gen. bryg. pil. [[Sławomir Kałuziński]]
* 2007–2008 – [[generał brygady|gen. bryg.]] pil. Adam Świerkocz
* 2008–2011 – gen. bryg. [[Pilotaż (lotnictwo)|pil.]] [[Tadeusz Mikutel]]
* 2011–2014 – [[pułkownik|płk]] dypl. pil. Sławomir Żakowski
* 2014–2015 – gen. bryg. pil. [[Mirosław Jemielniak]]
* 2015–2019<ref>{{Cytuj stronę |url = http://3sltr.wp.mil.pl/pl/1_214.html |tytuł = Nowy Dowódca 3 SLTr |autor = |opublikowany = 3slt.wp.mil.pl |data = |język = |data dostępu = 2018-08-15}}</ref><ref name="Nowy">{{Cytuj |tytuł = Nowy Dowódca 3 Skrzydła Lotnictwa Transportowego |data dostępu = 2019-11-13 |opublikowany = Wojsko-Polskie.pl |url = https://www.wojsko-polskie.pl/dgrsz/articles/aktualnosci-w/2019-11-13f-nowy-dowodca-3-skrzyda-lotnictwa-transportowego/ |język = pl}}</ref>. – gen. bryg. pil. Krzysztof Walczak
* 2019<ref name="Nowy" /><ref>{{Cytuj |tytuł = DOWÓDCA |data dostępu = 2019-11-16 |opublikowany = Wojsko-Polskie.pl |url = https://www.wojsko-polskie.pl/3sltr/dowodca/ |język = pl}}</ref>–01.12.2020 – gen. bryg. pil. dr inż. [[Krzysztof Cur]]<ref>{{Cytuj |autor = Biuro Bezpieczeństwa Narodowego |tytuł = Awanse generalskie w Siłach Zbrojnych RP |data dostępu = 2020-08-12 |opublikowany = Biuro Bezpieczeństwa Narodowego |url = https://www.bbn.gov.pl/pl/wydarzenia/8861,Awanse-generalskie-w-Silach-Zbrojnych-RP.html |język = pl}}</ref><ref name=wojsko-polskie.pl>{{Cytuj |tytuł = Nowy Dowódca 3. Skrzydła Lotnictwa Transportowego |data dostępu = 2020-12-08 |opublikowany = Wojsko-Polskie.pl |url = https://www.wojsko-polskie.pl/3sltr/articles/aktualnosci-2/2020-12-08w-nowy-dowodca-3-skrzyda-lotnictwa-transportowego/ |język = pl}}</ref>
* 01.12.2020–15.05.2023<ref name="defense">{{Cytuj stronę |url = https://defence24.pl/sily-zbrojne/zmiany-na-kluczowych-stanowiskach-w-silach-powietrznych| tytuł =Zmiany na kluczowych stanowiskach w Siłach Powietrznych|opublikowany=defence24.pl| data dostępu = 2023-05-10}}</ref> – gen. bryg. pil. [[Wojciech Pikuła]]<ref name=wojsko-polskie.pl />
* 15.05.2023 – gen. bryg. pil. [[Grzegorz Kołodziejczyk]]<ref name="defense" /> <ref>{{Cytuj |autor = Biuro Bezpieczeństwa Narodowego |tytuł = Awanse generalskie w Siłach Zbrojnych RP |data dostępu = 2024-08-10 |opublikowany = Biuro Bezpieczeństwa Narodowego |url = https://www.bbn.gov.pl/pl/wydarzenia/9950,Awanse-generalskie-w-Silach-Zbrojnych-RP.html |język = pl}}</ref>
== Tradycje ==
* Decyzją Nr 84/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2011 ustanowiono święto jednostki na dzień 1 czerwca{{r|święto}}.
* Decyzją Nr 191/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 maja 2011 wprowadzono odznakę pamiątkową oraz oznakę rozpoznawczą<ref name="odznaki">{{cytuj stronę |url = https://www.infor.pl/akt-prawny/U23.2011.011.0000151,decyzja-nr-191mon-ministra-obrony-narodowej-w-sprawie-wprowadzenia-odznaki-pamiatkowej-oraz-oznaki-rozpoznawczej-3-skrzydla-lotnictwa-transportowego.html |tytuł = Decyzja Nr 191/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 maja 2011 r. |data dostępu = 2020-08-31}}</ref>.
* Decyzją Nr 420/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 listopada 2011 zmieniono oznakę rozpoznawczą<ref>{{cytuj stronę |url = http://www.infor.pl/dzienniki-urzedowe/ministra-obrony-narodowej,rok,2011,nr,23/poz,355,decyzja-nr-420-mon-ministra-obrony-narodowej-zmieniajaca-decyzje-w-sprawie.html |tytuł = Decyzja Nr 420/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 listopada 2011 r. |data dostępu = 2012-01-14}}</ref>.
* Decyzją Nr 119/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2020 Dowództwu jednostki nadano imię płk. pil. [[Bolesław Orliński|Bolesława Orlińskiego]]<ref>{{cytuj stronę |url = http://dz.urz.mon.gov.pl/zasoby/dziennik/pozycje/tresc-aktow/pdf/2020/08/poz._140_dec._Nr_119-sig.pdf |tytuł = Decyzja Nr 119/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2020 r. |data dostępu = 2020-08-31}}</ref>.

<gallery caption="Insygnia 3 SLTr">
Plik:3 SLTr odznk pam (2011).jpg|Odznaka pamiątkowa (od czerwca 2011)
Plik:3 SLTr oznk rozp (2011 VI).png|Oznaka rozpoznawcza
(czerwiec – listopad 2011)
Plik:3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego.svg|Oznaka rozpoznawcza
(od listopada 2011)
</gallery>

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę|nazwisko= Załęski |imię= Krzysztof |autor link = Krzysztof Załęski| tytuł = Siły zbrojne. Teoria i praktyka funkcjonowania |miejsce=Warszawa| data=2018|isbn=9788380856936|wydawca =  Dyfin SA| odn=tak}}
* {{cytuj książkę |nazwisko = Zieliński (red.) |imię = Józef |tytuł = Polskie lotnictwo wojskowe 1945–2010: rozwój, organizacja, katastrofy lotnicze |miejsce = Warszawa |rok = 2011 |isbn = 978-83-1112-14-09 |wydawca = Bellona SA; Wojskowe Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne „SWAT”}}

{{3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego SP}}
{{Siły Powietrzne}}

[[Kategoria:Wojsko Polskie w Powidzu]]
[[Kategoria:Skrzydła Sił Powietrznych Rzeczypospolitej Polskiej]]
[[Kategoria:Współczesne jednostki Sił Powietrznych Rzeczypospolitej Polskiej]]

title: 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego

Państwo: Polska

Sformowanie: 1 kwietnia 2007

Patron: płk pil. Bolesław Orliński

Święto: 1 czerwca

Nadanie sztandaru: 15 sierpnia 2011

Pierwszy: gen. bryg. pil. Sławomir Kałuziński

Obecny: gen. bryg. pil. Grzegorz Kołodziejczyk

Dyslokacja: Powidz

Rodzaj sił zbrojnych: Siły Powietrzne

Rodzaj wojsk: Wojska lotnicze

Podległość: DG RSZ od 2014


text:
# Marc Grewe
Marc Grewe (ur. 12 maja 1970), znany również jako Groo – niemiecki muzyk, wokalista i autor tekstów. Marc Grewe znany jest przede wszystkim z wieloletnich występów w grupie muzycznej Morgoth, której był członkiem w latach 1985-1998 i 2010-2014. W latach 1994–1998 równolegle występował w formacji Comecon. W 1999 roku dołączył do death-thrashmetalowej formacji Action Jackson. Grewe zespół opuścił w 2005 roku. W 2004 roku dołączył do supergrupy Insidious Disease. W jej skład weszli ponadto: gitarzysta grupy Dimmu Borgir - Sven "Silenoz" Atle Kopperud, były gitarzysta grupy Old Man’s Child - Jon "Jardar" Øyvind Andersen, basista Shane Embury z formacji Napalm Death oraz perkusista Tony Laureano znany m.in. z występów w grupie Nile.

## Dyskografia
- Morgoth - Cursed (1991, Century Media Records)
- Morgoth - Odium (1993, Century Media Records)
- Power of Expression - The Power of Expression (1994, Lost & Found Records)
- Comecon - Fable Frolic (1995, Century Media Records)
- Power of Expression - X-Territorial (1995, Century Media Records)
- Morgoth - Feel Sorry for the Fanatic (1996, Century Media Records)
- Insidious Disease - Shadowcast (2010, Century Media Records)

## Filmografia
- 666 - At Calling Death (1993, film dokumentalny, reżyseria: Matt Vain)

title: Marc Grewe

wikitext:
{{Artysta muzyczny infobox
 |nazwa                 = Marc Grewe
 |nazwa oryginalna      =
 |zdjęcie               = Morgoth in Madrid.jpg
 |opis zdjęcia          = Marc Grewe, 2011
 |alt zdjęcia           =
 |imię i nazwisko       = Marc Grewe
 |pseudonim             = Groo
 |data urodzenia        = [[12 maja]] [[1970]]
 |miejsce urodzenia     =
 |pochodzenie           = [[Niemcy]]
 |data śmierci          =
 |miejsce śmierci       =
 |instrument            = [[gitara basowa]]
 |typ głosu             =
 |gatunek               = [[death metal]], [[melodic death metal]], [[thrash metal]]
 |zawód                 = [[muzyk]], [[śpiew|wokalista]]
 |aktywność             = od 1985
 |wydawnictwo           = [[Century Media Records]]
 |powiązania            = Power of Expression
 |współpracownicy       =
 |wyróżniony instrument =
 |zespół                = [[Morgoth (grupa muzyczna)|Morgoth]] (1985-1998, 2010-2014)
Comecon (1994-1998)
Action Jackson (1999-2005)
[[Insidious Disease]] (od 2004)
 |odznaczenia           =
 |faksymile             =
 |opis faksymile        =
 |commons               =
 |www                   =
}}
'''Marc Grewe''' (ur. [[12 maja]] [[1970]]), znany również jako '''Groo''' – niemiecki [[muzyk]], [[śpiew|wokalista]] i autor tekstów. Marc Grewe znany jest przede wszystkim z wieloletnich występów w grupie muzycznej [[Morgoth (grupa muzyczna)|Morgoth]], której był członkiem w latach 1985-1998 i 2010-2014<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.metal-archives.com/bands/Morgoth/811|tytuł=Encyclopaedia Metallum - Morgoth|opublikowany=www.metal-archives.com|język=en|data dostępu=2011-09-22}}</ref>. W latach 1994–1998 równolegle występował w formacji Comecon<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.metal-archives.com/bands/Comecon/2873|tytuł=Encyclopaedia Metallum - Comecon|opublikowany=www.metal-archives.com|język=en|data dostępu=2011-09-22}}</ref>. W 1999 roku dołączył do death-thrashmetalowej formacji Action Jackson<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.metal-archives.com/bands/Action_Jackson/46549|tytuł=Encyclopaedia Metallum - Action Jackson|opublikowany=www.metal-archives.com|język=en|data dostępu=2011-09-22}}</ref>. Grewe zespół opuścił w 2005 roku. W 2004 roku dołączył do supergrupy [[Insidious Disease]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.metal-archives.com/bands/Insidious_Disease/3540310455|tytuł=Encyclopaedia Metallum - Insidious Disease|opublikowany=www.metal-archives.com|język=en|data dostępu=2011-09-22}}</ref>. W jej skład weszli ponadto: gitarzysta grupy [[Dimmu Borgir]] - [[Silenoz|Sven "Silenoz" Atle Kopperud]], były gitarzysta grupy [[Old Man’s Child]] - [[Jon Øyvind Andersen|Jon "Jardar" Øyvind Andersen]], basista [[Shane Embury]] z formacji [[Napalm Death]] oraz perkusista [[Tony Laureano]] znany m.in. z występów w grupie [[Nile]].

== Dyskografia ==
* Morgoth - ''[[Cursed]]'' (1991, Century Media Records)
* Morgoth - ''[[Odium (album)|Odium]]'' (1993, Century Media Records)
* Power of Expression - ''The Power of Expression'' (1994, Lost & Found Records)
* Comecon - ''Fable Frolic'' (1995, Century Media Records)
* Power of Expression - ''X-Territorial'' (1995, Century Media Records)
* Morgoth - ''Feel Sorry for the Fanatic'' (1996, Century Media Records)
* Insidious Disease - ''[[Shadowcast]]'' (2010, Century Media Records)

== Filmografia ==
* ''666 - At Calling Death'' (1993, film dokumentalny, reżyseria: Matt Vain)

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{SORTUJ:Grewe, Marc}}
[[Kategoria:Niemieccy wokaliści metalowi]]
[[Kategoria:Niemieccy basiści metalowi]]
[[Kategoria:Niemieccy tekściarze]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1970]]

title: Marc Grewe

Pseudonim: Groo

Pochodzenie: Niemcy

Instrumenty: gitara basowa

Gatunki: death metal, melodic death metal, thrash metal

Zawód: muzyk, wokalista

Wydawnictwo: Century Media Records

Powiązania: Power of Expression


text:
# Aglutynina
Aglutynina – substancja powodująca zlepianie aglutynogenów podczas aglutynacji. Mogą być to przeciwciała obecne w surowicy krwi albo dowolna inna substancja jak np. lektyny.
Ze względu na działanie wyróżnia się przeciwciała:
- aglutynina H – przeciwko antygenom rzęskowym (tworzy się delikatny, wątły strąt, który łatwo ulega rozbiciu przy wstrząśnięciu);
- aglutynina O – przeciwko antygenom somatycznym (tworzy ona na dnie probówki trwały osad grudkowy).

title: Aglutynina

wikitext:
{{wikisłownik|aglutynina}}
'''Aglutynina''' – substancja powodująca zlepianie [[aglutynogen]]ów podczas [[aglutynacja|aglutynacji]]<ref name="EB" /><ref name="StB1" /><ref name="SSB" />. Mogą być to [[przeciwciało|przeciwciała]] obecne w [[Surowica (hematologia)|surowicy krwi]]<ref name="EB" /><ref name="SSB" /> albo dowolna inna substancja jak np. [[lektyny]].

Ze względu na działanie wyróżnia się przeciwciała:
* [[aglutynina H]] – przeciwko [[antygen]]om rzęskowym (tworzy się delikatny, wątły strąt, który łatwo ulega rozbiciu przy wstrząśnięciu);
* [[aglutynina O]] – przeciwko antygenom somatycznym (tworzy ona na dnie probówki trwały osad grudkowy).

== Przypisy ==
<references>
<ref name="EB">{{cytuj książkę |tytuł = Encyklopedia Biologia |inni = Agnieszka Nawrot (red.) |strony = 10 |wydawca = Wydawnictwo GREG |miejsce = Kraków |isbn = 978-83-7327-756-4}}</ref>
<ref name="SSB">{{SSB|strony=6}}</ref>
<ref name="StB1">{{StB1|strony=9}}</ref>
</references>

{{Zastrzeżenia|Medycyna}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Przeciwciała]]


text:
# Tribalj
Tribalj – wieś w Chorwacji, w żupanii primorsko-gorskiej, w gminie Vinodolska. W 2011 roku liczyła 621 mieszkańców.

title: Tribalj

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Tribalj
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |godło                        =
 |pieczęć                      =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Chorwacja
 |1. jednostka administracyjna = [[Żupania primorsko-gorska|primorsko-gorska]]
 |2. jednostka administracyjna = [[gmina Vinodolska|Vinodolska]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 621{{r|stat}}
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |kod mapy                     = żupania primorsko-gorska
 |www                          =
}}
'''Tribalj''' – [[wieś]] w [[Chorwacja|Chorwacji]], w [[Żupania primorsko-gorska|żupanii primorsko-gorskiej]], w [[gmina Vinodolska|gminie Vinodolska]]. W 2011 roku liczyła 621 mieszkańców{{r|stat}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="stat">{{Popis 2011|s=392}}</ref>
}}

{{Gmina Vinodolska}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w żupanii primorsko-gorskiej]]

title: Tribalj

Państwo: Chorwacja

Żupania: primorsko-gorska

Gmina: Vinodolska


text:
# 20 groszy 1938 Stary orzeł
20 groszy 1938 Stary orzeł – próbna moneta okresu złotowego II Rzeczypospolitej, będąca efektem poufnych przygotowań Mennicy Państwowej do realizacji nakazu przeprowadzenia specjalnej emisji monet, w celu zabezpieczenia obiegu pieniężnego, w związku ze spodziewanym wycofywaniem przez ludność monet srebrnych i niklowych, w przypadku nadchodzącej wojny.
Na monecie nie ma umieszczonego napisu „PRÓBA” inaczej niż na analogicznych monetach o nominałach 10 i 50 groszy.

## Rys historyczny
Pod koniec drugiego dziesięciolecia XXI w. wśród monet II Rzeczypospolitej znane są:
- dziesięcio-,
- dwudziesto- i
- pięćdziesięciogroszówki

z datą roczną 1938 – efekt przygotowań do zbliżającej się wojny. Dla wszystkich trzech groszowych nominałów niklowych opracowano projekty bite w brązie, w przypadku 50-groszówki również w żelazie i aluminium, będące powieleniem obiegowych wzorów Wojciecha Jastrzębowskiego, różniące się jedynie datą na awersie – 1938 zamiast 1923 oraz obecnością znaku mennicy. Do tej grupy zaliczana jest właśnie 20 groszówka 1938 ze starym orłem.
Cały proces prac nad nowymi monetami nie sprowadził się jedynie do zmiany daty z 1923 na 1938. W 1927 r. wprowadzono nowy wzór godła państwa opracowany przez Zygmunta Kamińskiego (Dz.U. z 1927 r. nr 115, poz. 980). W związku z tym został przygotowany przez Józefa Aumillera nowy projekt awersu z aktualnym godłem i umieszczoną datą 1938. W ten sposób powstały wzory próbnych 20- i 50-groszówek – z nowym awersem i starym rewersem, z których tylko nominał 50 groszy wybito ostatecznie w ilościach obiegowych. W przypadku 50-groszówki powstał również w medalierni mennicy nowy, bardzo uproszczony wzór rewersu, co ostatecznie zakończyło się jedynie na próbnej 50-groszówce.
Z monet ze starym orłem (awersem Wojciecha Jastrzębowskiego) w drugim dziesięcioleciu XXI w. tylko 10-groszówka zaliczana jest do prób kolekcjonerskich, gdyż została wybita w znanym nakładzie – 100 sztuk. 20- i 50-groszówki ze starym orłem zalicza się do prób technologicznych, ponieważ ich nakłady są nieznane. Monety te rzadko pojawiają się w obrocie kolekcjonerskim i to pomimo faktu, że np. większy nominał bito nie tylko w brązie ale również w aluminium oraz żelazie, na krążkach zarówno o obiegowej jak i powiększonej średnicy.
Co do zasady obiegowe monety „wojenne” miały być bite w poniklowanym żelazie. W konsekwencji próby kolekcjonerskie 20- i 50-groszówek z awersem Józefa Aumillera (nowym orłem) i rewersami Wojciecha Jastrzębowskiego wybite są na takich krążkach.

## Awers
Na tej stronie pośrodku umieszczono godło – stylizowanego orła w koronie, dookoła w otoku napis: „RZECZPOSPOLITA POLSKA”, nad orłem rok: „♦ 1938 ♦”, pod łapą orła z prawej strony herb Kościesza – znak mennicy w Warszawie.
Rysunek awersu, poza datą i obecnością znaku mennicy, jest identyczny jak na monetach 20 groszy 1923.

## Rewers
Na tej stronie umieszczono duże cyfry nominału „20”, poniżej napis: „GROSZY”, całość otoczona ozdobnym wieńcem dębowym.
Rysunek rewersu jest identyczny jak na monecie 20 groszy 1923.

## Opis
Monetę wybito w nieznanym nakładzie, w brązie, z rantem gładkim, na krążku o średnicy 20 mm, identycznej jak w przypadku monet obiegowych, masie 2,6–3,8 grama. Moneta notowana bywa na aukcjach numizmatycznych.

title: 20 groszy 1938 Stary orzeł

wikitext:
{{Moneta infobox
 |nazwa            = 20 groszy 1938 Stary orzeł
 |inne nazwy       =
 |zdjęcie          =
 |alt zdjęcia      =
 |opis zdjęcia     =
 |państwo          = Polska
 |emitent          = [[Mennica Polska#Mennica Państwowa (1924–1994)|Mennica Państwowa]]
 |typ monety       = [[moneta próbna]] technologiczna
 |nominał          = 20 groszy
 |rocznik          = 1938
 |mennica          = [[Mennica Polska#Mennica Państwowa (1924–1994)|Mennica Państwowa]]
 |nakład           = nieznany
 |data emisji      =
 |data wycofania   =
 |projektant       = [[Wojciech Jastrzębowski (artysta)|Wocjech Jastrzębowski]]
 |masa             = 2,6–3,6 g
 |średnica         = 20 mm
 |grubość          =
 |materiał         = [[brązy|brąz]]
 |rant             = gładki
 |stempel          = [[Stempel zwykły (numizmatyka)|zwykły]]
 |commons          =
}}
'''20 groszy 1938 Stary orzeł''' – [[Moneta próbna|próbna moneta]] okresu złotowego [[II Rzeczpospolita|II Rzeczypospolitej]], będąca efektem poufnych przygotowań [[Mennica Polska|Mennicy Państwowej]] do realizacji nakazu przeprowadzenia specjalnej emisji monet, w celu zabezpieczenia obiegu pieniężnego, w związku ze spodziewanym wycofywaniem przez ludność monet srebrnych i niklowych, w przypadku [[Kampania wrześniowa|nadchodzącej wojny]]<ref name=":3">{{Cytuj |autor = Władysław Terlecki |tytuł = Mennica Warszawska 1765–1965 |data = 1970 |opis = Polskie Towarzystwo Archeologiczne |miejsce = Wrocław–Warszawa–Kraków |wydawca = Zakład Narodowy Imienia Ossolińskich |s = 192}}</ref><ref name=":0">{{Cytuj |autor = Janusz Parchimowicz |tytuł = Monety Rzeczypospolitej polskiej 1919 – 1939 |data = 2010 |isbn = 978-83-87355-65-4 |wydanie = pierwsze |miejsce = Szczecin |wydawca = Nefryt |s = 90, 94, 106–113}}</ref><ref name=":1">{{Cytuj |autor = Czesław Kamiński |tytuł = Ilustrowany katalog monet polskich 1916–1975 |data = 1976 |wydanie = IV poprawione i uzupełnione |miejsce = Warszawa |wydawca = Krajowa Agencja Wydawnicza |s = 66–69,85}}</ref><ref name=":2">{{Cytuj |autor = Czesław Kamiński |tytuł = Ilustrowany katalog monet polskich 1916–1977 |data = 1977 |wydanie = V poprawione i uzupełnione |miejsce = Warszawa |wydawca = Krajowa Agencja Wydawnicza |s = 75–78,94}}</ref>.

Na monecie nie ma umieszczonego napisu „PRÓBA” inaczej niż na analogicznych monetach o nominałach [[10 groszy 1938|10]] i [[50 groszy 1938 Stary orzeł|50 groszy]]<ref name=":5">{{Cytuj |autor = Janusz Parchimowicz |tytuł = Monety Rzeczypospolitej polskiej 1919 – 1939 |data = 2010 |isbn = 978-83-87355-65-4 |wydanie = pierwsze |miejsce = Szczecin |wydawca = Nefryt |s = 94}}</ref>.

== Rys historyczny ==
Pod koniec drugiego dziesięciolecia XXI w. wśród monet II Rzeczypospolitej<ref>{{Cytuj |autor = Janusz Parchimowicz |tytuł = Monety Rzeczypospolitej polskiej 1919 – 1939 |data = 2010 |isbn = 978-83-87355-65-4 |wydanie = pierwsze |miejsce = Szczecin |wydawca = Nefryt |s = 16–60, 64–278}}</ref> znane są<ref name=":0" />:

* [[10 groszy 1938|dziesięcio-]],
* dwudziesto- i
* [[50 groszy 1938 Stary orzeł|pięćdziesięciogroszówki]]

z datą roczną 1938 – efekt przygotowań do zbliżającej się wojny<ref name=":0" />. Dla wszystkich trzech groszowych nominałów niklowych opracowano projekty bite w [[Brązy|brązie]], w przypadku [[50 groszy 1938 Stary orzeł|50-groszówki]] również w [[Żelazo|żelazie]] i [[aluminium]], będące powieleniem obiegowych wzorów [[Wojciech Jastrzębowski (artysta)|Wojciecha Jastrzębowskiego]], różniące się jedynie datą na [[Awers i rewers|awersie]] – 1938 zamiast 1923 oraz obecnością [[Znak menniczy|znaku mennicy]]<ref name=":0" />. Do tej grupy zaliczana jest właśnie ''20 groszówka 1938 ze starym orłem''<ref name=":0" />.

Cały proces prac nad nowymi monetami nie sprowadził się jedynie do zmiany daty z 1923 na 1938. W 1927 r. wprowadzono nowy wzór [[Godło Polski|godła państwa]] opracowany przez [[Zygmunt Kamiński (malarz)|Zygmunta Kamińskiego]] ({{Dziennik Ustaw|1927|115|980}})<ref>{{Cytuj |autor = Jerzy Chałupski |tytuł = Specjalizowany katalog monet polskich XX i XXI w. część druga II Rzeczpospolita Generalne Gubernatorstwo 1918-1945 |data = 2008 |isbn = 83-912223-4-9 |wydanie = pierwsze |miejsce = Sosnowiec |s = 157}}</ref>. W związku z tym został przygotowany przez [[Józef Aumiller|Józefa Aumillera]] nowy projekt [[Awers i rewers|awersu]] z aktualnym godłem i umieszczoną datą 1938. W ten sposób powstały wzory próbnych 20- i 50-groszówek – z nowym [[Awers i rewers|awersem]] i starym [[Awers i rewers|rewersem]], z których tylko nominał [[50 groszy 1938|50 groszy]] wybito ostatecznie w ilościach obiegowych. W przypadku 50-groszówki powstał również w medalierni mennicy nowy, bardzo uproszczony wzór rewersu, co ostatecznie zakończyło się jedynie na [[50 groszy 1938 Duże cyfry 50|próbnej 50-groszówce]]<ref name=":0" />.

Z monet ze starym orłem (awersem Wojciecha Jastrzębowskiego) w drugim dziesięcioleciu XXI w. tylko [[10 groszy 1938|10-groszówka]] zaliczana jest do [[Moneta próbna|prób kolekcjonerskich]], gdyż została wybita w znanym nakładzie – 100 sztuk. 20- i [[50 groszy 1938 Stary orzeł|50-groszówki]] ze starym orłem zalicza się do [[Moneta próbna|prób technologicznych]], ponieważ ich nakłady są nieznane<ref>{{Cytuj |autor = Janusz Parchimowicz |tytuł = Monety Rzeczypospolitej polskiej 1919 – 1939 |data = 2010 |isbn = 978-83-87355-65-4 |wydanie = pierwsze |miejsce = Szczecin |wydawca = Nefryt |s = 90, 94, 106–108}}</ref>. Monety te rzadko pojawiają się w obrocie kolekcjonerskim i to pomimo faktu, że np. większy nominał bito nie tylko w brązie ale również w aluminium oraz żelazie, na krążkach zarówno o obiegowej jak i powiększonej średnicy<ref name=":0" />.

Co do zasady obiegowe monety „wojenne” miały być bite w poniklowanym żelazie<ref name=":3" />. W konsekwencji [[Moneta próbna|próby kolekcjonerskie]] [[20 groszy 1938|20]]- i [[50 groszy 1938|50-groszówek]] z awersem [[Józef Aumiller|Józefa Aumillera]] (nowym orłem) i rewersami [[Wojciech Jastrzębowski (artysta)|Wojciecha Jastrzębowskiego]] wybite są na takich krążkach<ref name=":0" />.

== Awers ==
Na tej stronie pośrodku umieszczono [[Godło Polski|godło]] – stylizowanego orła w koronie, dookoła w [[Otok (numizmatyka)|otoku]] napis: „RZECZPOSPOLITA POLSKA”, nad orłem rok: „♦ 1938 ♦”, pod łapą orła z prawej strony [[Kościesza (herb szlachecki)|herb Kościesza]] – znak [[Mennica Polska|mennicy w Warszawie]]<ref name=":5" />.

Rysunek [[Awers i rewers|awersu]], poza datą i obecnością [[Kościesza (herb szlachecki)|znaku mennicy]], jest identyczny jak na monetach [[20 groszy 1923|2''0 groszy 1923'']]<ref name=":4">{{Cytuj |autor = Janusz Parchimowicz |tytuł = Monety Rzeczypospolitej polskiej 1919 – 1939 |data = 2010 |isbn = 978-83-87355-65-4 |wydanie = pierwsze |miejsce = Szczecin |wydawca = Nefryt |s = 28,94}}</ref>.

== Rewers ==
Na tej stronie umieszczono duże cyfry nominału „20”, poniżej napis: „GROSZY”, całość otoczona ozdobnym wieńcem dębowym<ref name=":5" />.

Rysunek [[Awers i rewers|rewersu]] jest identyczny jak na monecie [[20 groszy 1923|2''0 groszy 1923'']]<ref name=":4" />.

== Opis ==
Monetę wybito w nieznanym nakładzie, w [[Brązy|brązie]], z [[rant]]em gładkim, na krążku o średnicy 20 mm, identycznej jak w przypadku monet obiegowych, masie 2,6–3,8 grama. Moneta notowana bywa na aukcjach numizmatycznych<ref name=":5" />.

== Zobacz też ==
* [[Monety próbne II Rzeczypospolitej i Generalnego Gubernatorstwa|monety próbne II Rzeczypospolitej]]
* [[20 groszy 1923]]
* [[50 groszy 1938 Stary orzeł]]
* [[10 groszy 1938]]
* [[20 groszy]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* J. Parchimowicz ''Monety Rzeczypospolitej Polskiej 1919–1939'', Nefryt, Szczecin, wydanie I, {{ISBN|978-83-87355-65-4}}

[[Kategoria:Monety próbne II Rzeczypospolitej i GG]]

title: 20 groszy 1938 Stary orzeł

Emitent: Mennica Państwowa

Typ monety: moneta próbna technologiczna

Nominał: 20 groszy

Mennica: Mennica Państwowa

Nakład: nieznany

Projektant: Wocjech Jastrzębowski

Średnica: 20 mm

Materiał: brąz

Rant: gładki

Stempel: zwykły


text:
# Szczawian miedzi(II)
Szczawian miedzi(II) – organiczny związek chemiczny z grupy szczawianów, sól kwasu szczawiowego i miedzi na II stopniu utlenienia.

title: Szczawian miedzi(II)

wikitext:
{{Związek chemiczny infobox
 |nazwa                      = Szczawian miedzi(II)
 |1. grafika                 = Copper (II) Oxalate Structural Formula V1.svg
 |opis 1. grafiki            =
 |rozmiar 1. grafiki         = 100
 |2. grafika                 =
 |opis 2. grafiki            =
 |3. grafika                 =
 |opis 3. grafiki            =
 |nazwa systematyczna        = Etanodian miedzi(II)
 |inne nazwy                 = szczawian miedzi
 |wzór sumaryczny            = C2O4Cu
 |inne wzory                 =
 |masa molowa                = 151,56
 |wygląd                     =
 |SMILES                     = O=C(C([O-])=O)[O-].[Cu+2]
 |numer CAS                  = 814-91-5
 |PubChem                    = 13148
 |DrugBank                   =
 |gęstość                    =
 |gęstość źródło             =
 |stan skupienia w podanej g =
 |g warunki niestandardowe   =
 |rozpuszczalność w wodzie   = praktycznie nierozpuszczalny
 |rww źródło                 = <ref>{{cytuj | autor = A. McAuley, G. H. Nancollas | tytuł = Complex formation in solutions of copper oxalate | czasopismo = Transactions of the Faraday Society | data = 1960 | data dostępu = 2023-12-28 | wolumin = 56 | s = 1165–1171 | doi = 10.1039/tf9605601165 | język = en | dostęp = z}}</ref>
 |rww warunki niestandardowe =
 |inne rozpuszczalniki       =
 |temperatura topnienia      =
 |tt źródło                  =
 |tt warunki niestandardowe  =
 |temperatura wrzenia        =
 |tw źródło                  =
 |tw warunki niestandardowe  =
 |logP                       =
 |kwasowość                  =
 |zasadowość                 =
 |współczynnik załamania     =
 |karta charakterystyki      =
 |zagrożenia GHS źródło      =
 |piktogram GHS              =
 |hasło GHS                  =
 |zwroty H                   =
 |zwroty EUH                 =
 |zwroty P                   =
 |2. zagrożenia GHS źródło   =
 |2. piktogram GHS           =
 |2. hasło GHS               =
 |2. zwroty H                =
 |2. zwroty EUH              =
 |2. zwroty P                =
 |zagrożenia UE źródło       =
 |2. zagrożenia UE źródło    =
}}

'''Szczawian miedzi(II)''' – [[związki organiczne|organiczny związek chemiczny]] z grupy [[Szczawiany|szczawianów]], [[Sole|sól]] [[Kwas szczawiowy|kwasu szczawiowego]] i [[Miedź|miedzi]] na II [[Stopień utlenienia|stopniu utlenienia]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Organiczne sole miedzi]]
[[Kategoria:Szczawiany|Miedzi]]

title: Szczawian miedzi(II)


text:
# Nanajowie
Nanajowie (ros. нанайцы), dawna rosyjska nazwa Goldowie – lud tunguski zamieszkujący tereny dalekiego wschodu Syberii (Rosja), nad dolnym Amurem i Ussuri.
Liczebność Nanajów wynosi ok. 17 tysięcy, z czego 12 003 żyje w Federacji Rosyjskiej (według spisu powszechnego z 2010), a 4640 w Chinach (2000). Posługują się językiem nanajskim z grupy tungusko-mandżurskiej. Od XIX wieku prawosławni, lecz zachowali też pierwotne wierzenia animistyczne oraz szamanizm. Nanajowie zajmują się myślistwem, rybołówstwem, hodowlą. Mają dobrze rozwinięte kowalstwo, obróbkę kości i ornamentowanie odzieży.
Goldem był Dersu Uzała, opisany przez rosyjskiego etnografa Władimira Arsienjewa.

title: Nanajowie

wikitext:
{{Grupa etniczna infobox
 |nazwa                = Nanajowie
 |nazwa oryginalna     = Nanai
 |grafika              =
 |opis grafiki         =
 |alt grafiki          =
 |populacja            = 17 tys.
 |miejsce zamieszkania = [[Rosja]] ([[Kraj Chabarowski]]),
[[Chińska Republika Ludowa|Chiny]] ([[Heilongjiang]])
 |język                = [[język nanajski|nanajski]]
 |religia              = [[prawosławie]] (od XIX w.)
 |grupa                = [[ludy tunguskie]]
 |pokrewne             =
 |mapa                 = Расселение нанайцев 2010.png
 |opis mapy            =
 |commons              =
}}
'''Nanajowie''' ({{ros.|нанайцы}}), dawna rosyjska nazwa '''Goldowie''' – [[ludy tunguskie|lud tunguski]] zamieszkujący tereny dalekiego wschodu [[Syberia|Syberii]] ([[Rosja]]), nad dolnym [[Amur (rzeka)|Amurem]] i [[Ussuri]].

Liczebność Nanajów wynosi ok. 17 tysięcy, z czego 12 003 żyje w [[Rosja|Federacji Rosyjskiej]] (według spisu powszechnego z 2010)<ref>{{Cytuj |tytuł = Том 4. Национальный состав и владение языками, гражданство |data dostępu = 2021-06-30 |opublikowany = www.gks.ru |url = https://www.gks.ru/free_doc/new_site/perepis2010/croc/perepis_itogi1612.htm}}</ref>, a 4640 w [[Chińska Republika Ludowa|Chinach]] (2000). Posługują się [[język nanajski|językiem nanajskim]] z [[Języki tungusko-mandżurskie|grupy tungusko-mandżurskiej]]. Od XIX wieku [[prawosławie|prawosławni]], lecz zachowali też pierwotne wierzenia [[animizm|animistyczne]] oraz [[szamanizm]]. Nanajowie zajmują się myślistwem, rybołówstwem, hodowlą. Mają dobrze rozwinięte [[kowalstwo]], obróbkę kości i [[Ornament (sztuka)|ornamentowanie]] odzieży<ref name = EPWN>{{Encyklopedia PWN | tytuł = Nanajowie| id = 3945619| data dostępu = 2022-09-23}}</ref>.

Goldem był [[Dersu Uzała (postać)|Dersu Uzała]], opisany przez rosyjskiego etnografa [[Władimir Arsienjew|Władimira Arsienjewa]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{cytuj stronę | url=http://www.tomsk.fio.ru/works/109/Usmanova/toppage3.htm | tytuł=Informacje o Nanajach | archiwum=https://web.archive.org/web/20030728235416/http://www.tomsk.fio.ru/works/109/Usmanova/toppage3.htm | zarchiwizowano=2003-07-28 | język=ru | data dostępu=2005-07-16 }}
* {{cytuj stronę | url=http://www.etnosy.ru/taxonomy/term/332 | tytuł=Strona poświęcona Nanajom | data dostępu=2015-12-05 | język=ru}}

{{Mniejszości narodowe w Chińskiej Republice Ludowej}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Grupy etniczne]]
[[Kategoria:Ludy tunguskie]]
[[Kategoria:Etnografia Rosji]]
[[Kategoria:Rdzenni mieszkańcy Syberii]]

title: NanajowieNanai

Populacja: 17 tys.

Miejsce zamieszkania: Rosja (Kraj Chabarowski), · Chiny (Heilongjiang)

Język: nanajski

Religia: prawosławie (od XIX w.)

Grupa: ludy tunguskie


text:
# Lanivet
Lanivet – wieś w Anglii, w Kornwalii. Leży 66 km na północny wschód od miasta Penzance i 346 km na zachód od Londynu. W 2001 miejscowość liczyła 1844 mieszkańców.

title: Lanivet

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Lanivet
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      = LanivetVillageCornwallUk.jpg
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Lanivet
 |państwo                      = Anglia
 |1. jednostka administracyjna = [[South West England|South West]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Kornwalia]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Kornwalia (dystrykt)|Kornwalia]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2001
 |liczba ludności              = 1844<ref name="ludnosc">Populacja według spisu ludności 2001. Dane dostępne ze strony https://www.nomisweb.co.uk/home/census2001.asp</ref>
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             = 01208
 |kod pocztowy                 = PL30
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Kornwalia
 |współrzędne                  = 50°26′41″N 4°45′48″W
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Lanivet''' – [[wieś]] w [[Anglia|Anglii]], w [[Kornwalia|Kornwalii]]. Leży 66 km na północny wschód od miasta [[Penzance]] i 346 km na zachód od [[Londyn]]u<ref>{{cytuj stronę|url=http://getamap.ordnancesurvey.co.uk/getamap/frames.htm?mapAction=gaz&gazName=g&gazString=SX0382064244|tytuł=Lanivet na mapie|opublikowany=getamap.ordnancesurvey.co.uk|język=en|data dostępu=2010-11-27}}</ref>. W 2001 miejscowość liczyła 1844 mieszkańców<ref name="ludnosc"/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Wsie w Kornwalii]]

title: Lanivet

Region: South West

Hrabstwo ceremonialne: Kornwalia

Unitary authority: Kornwalia