text:
# Balachadi
Balachadi – miejscowość letniskowa leżąca ok. 32 km od Jamnagaru w obecnym stanie Gudźarat w Indiach. W Balachadi w latach 1942–1946 istniał obóz dla uchodźców polskich (głównie dzieci).

## Budowa
Obozy uchodźców polskich w Indiach, w tym także obozy dla polskich sierot, były organizowane przez Delegaturę Ministerstwa Pracy i Opieki Społecznej Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Uchodźstwie pod kierownictwem Wiktora Styburskiego, Delegata w okresie 29 maja – 30 października 1943 oraz Kiry Banasińskiej, zastępcy Delegata.
W 1942 w Balachadi na półwyspie Kathijawar nad zatoką Kaććh na Morzu Arabskim, niedaleko letniej rezydencji maharadży Nawanagaru Jama Saheba Digvijayasinhaji, powstał Polish Children Camp – osiedle mieszkaniowe, w którym w sześćdziesięciu parterowych barakach krytych czerwoną dachówką mogło mieszkać około tysiąca osób. Dokumentację techniczną opracował J.O. Jagus, główny inżynier Jama Saheba Digvijayasinhaji, a budowniczym jego sekretarz wojskowy mjr Geoffrey Clarke. Żona tego ostatniego, Catherine Clarke, pełniła początkowo obowiązki oficera łącznikowego między osiedlem a władzami indyjskimi, później objął je sam major.
Przewieziono tu także dzieci z obozu przejściowego w Bandrze na przedmieściach Bombaju. Osiedle Balachadi od początku było przeznaczone dla polskich dzieci, którym udało się wydostać z terenu ZSRR razem z armią Andersa.
Przez pewien czas osiedle nazywano także Kiranagar, od imienia Kiry Banasińskiej, zastępcy Delegata MPiOS.

## Wkład Jama Saheba Digvijayasinhaji
Maharadża Digvijaysinhji, oprócz osobistego wkładu finansowego i własnej pracy, nakłonił także Izbę Książąt Indyjskich, aby przyjęła na siebie dobrowolne zobowiązanie utrzymania pięciuset polskich dzieci do końca II wojny światowej. W Delhi został powołany Komitet Pomocy Dzieciom Polskim, na który składały się dobrowolne ofiary osób prywatnych oraz kwoty indywidualne zadeklarowane przez kilkudziesięciu maharadżów, którzy zobowiązali się do utrzymywania do końca wojny określonej liczby dzieci. Otworzono także rachunek bankowy pod nazwą „The Polish Children’s Account”, na którym zdeponowano wyjściową dotację w wysokości 50 tysięcy rupii. Znaczną sumę w wysokości 8500 rupii zebrał Indyjski Czerwony Krzyż. W skład tego Komitetu wchodzili między innymi: katolicki arcybiskup Bombaju Thomas Roberts, przedstawiciele Izby Książąt Indyjskich, przedstawiciel rządu indyjskiego w randze wiceministra kpt. Archibald Webb, a ze strony polskiej konsul Eugeniusz Banasiński.
Digvijaysinhji powiedział dzieciom:
Nie uważajcie się za sieroty. Jesteście teraz Nawanagaryjczykami, ja jestem Bapu, ojciec wszystkich mieszkańców Nawanagaru, w tym również i wasz.
Jam Saheb brał udział we wszystkich ważnych uroczystościach, spacerował po osiedlowych uliczkach, zaglądał do bloków dzieci i rozmawiał z nimi. Żywo interesował się polską kulturą. 12 maja 1945 w osiedlu odbyło się uroczyste poświęcenie sztandaru hufca harcerskiego. Uroczystość zaszczycił swą obecnością również maharadża. Wręczając sztandar phm. Janinie Ptakowej, wygłosił piękne przemówienie. Przy pożegnaniu dzieci w 1946 maharadża osobiście przyjechał na dworzec kolejowy.

## Organizacja obozu
Obóz był z założenia przeznaczony dla dzieci w wieku 2–15 lat, starsze przenoszono do Valivade.
Komendantem obozu został ksiądz Franciszek Pluta, który zorganizował go na wzór harcerski – poranna gimnastyka, apel w szeregach zwróconych w stronę Polski. Dla starszych dzieci zorganizowano szkołę. Nauczycielkami zostały kobiety ocalone z łagrów sowieckich, które wraz z dziećmi przybyły do Indii, m.in.: Maria Skórzyna, Waleria Tyszkiewicz, Helena Krzętowska, Stefania Śliwińska, Cecylia Stachoń, Janina Dobrostańska, a także Antoni Maniak. Maharadża sprowadził z Goa, ówczesnej portugalskiej kolonii na południu Indii, trzech kucharzy, którzy umieli gotować po europejsku.
Na wysokim maszcie powiewała biało-czerwona flaga, dar polskich marynarzy z SS Kościuszko.
Hindusi bardzo szybko nauczyli się mówić po polsku i wykorzystywali tę umiejętność w reklamach ulicznych, zachwalając: „dzimną lemoniadę, dudźio gazu, dudźio soku, warszacki lody, krakoski lody”. W Balachadi, gdzie później powstała szkoła wojskowa na miejscu poprzednich polskich baraków, wykładowca Anglik nie mógł zrozumieć, dlaczego lokalni Hindusi widząc Europejczyka, mówili do niego po polsku.
Obóz zlikwidowano w 1946 roku. Niektóre dzieci po likwidacji osiedla zostały przeniesione do Valivade, dokąd przeniesiono także dzieci z sierocińców w Karaczi Country Club i Malirze.
Jednym z wychowanków był Bogdan Czaykowski (1932–2007), potem poeta, krytyk literacki i tłumacz, mieszkający na emigracji. Od grudnia 1942 do 1946 przebywał w obozie-sierocińcu, gdzie skończył szkołę powszechną. Brał tu udział w licznych imprezach artystycznych, między innymi śpiewał polskie piosenki na przyjęciach u Jam Saheba, występował też w głównej roli w inscenizacji Kordiana. Zanotował tu także swoje pierwsze wiersze.

## Obecne przeznaczenie osiedla
Obecnie w ośmiu kilkupiętrowych budynkach osiedla mieści się jedna z 24 indyjskich szkół Sainik School Society, stowarzyszenia mającego na celu przygotowanie kadry dla indyjskich szkół oficerskich pochodzącej ze wszystkich regionów i warstw społeczeństwa.

title: Balachadi

wikitext:
'''Balachadi''' – miejscowość [[letnisko]]wa leżąca ok. 32 km od [[Jamnagar]]u w obecnym [[Podział administracyjny Indii|stanie]] [[Gudźarat]] w [[Indie|Indiach]]. W Balachadi w latach 1942–1946 istniał obóz dla [[uchodźca|uchodźców]] polskich (głównie dzieci).

== Budowa ==
[[Plik:Khatiawar.png|thumb|250px|Mapa półwyspu Kathijawar]]
Obozy uchodźców polskich w Indiach, w tym także obozy dla polskich sierot, były organizowane przez Delegaturę Ministerstwa Pracy i Opieki Społecznej [[Trzeci rząd Władysława Sikorskiego|Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Uchodźstwie]] pod kierownictwem Wiktora Styburskiego, Delegata w okresie 29 maja – 30 października 1943 oraz [[Kira Banasińska|Kiry Banasińskiej]], zastępcy Delegata{{r|beld44}}.

W 1942 w Balachadi na półwyspie [[Kathijawar]] nad [[Kaććh (zatoka)|zatoką Kaććh]] na [[Morze Arabskie|Morzu Arabskim]], niedaleko letniej rezydencji [[maharadża|maharadży]] Nawanagaru [[Digvijaysinhji|Jama Saheba Digvijayasinhaji]], powstał ''Polish Children Camp'' – osiedle mieszkaniowe, w którym w sześćdziesięciu parterowych barakach krytych czerwoną dachówką mogło mieszkać około tysiąca osób. Dokumentację techniczną opracował J.O. Jagus, główny inżynier Jama Saheba Digvijayasinhaji, a budowniczym jego sekretarz wojskowy mjr Geoffrey Clarke{{r|beld44}}. Żona tego ostatniego, Catherine Clarke, pełniła początkowo obowiązki oficera łącznikowego między osiedlem a władzami indyjskimi{{r|beld96}}, później objął je sam major.

Przewieziono tu także dzieci z obozu przejściowego w Bandrze na przedmieściach [[Mumbaj|Bombaju]]. Osiedle Balachadi od początku było przeznaczone dla polskich dzieci, którym udało się wydostać z terenu ZSRR razem z [[Polskie Siły Zbrojne w ZSRR (1941–1942)|armią Andersa]].
Przez pewien czas osiedle nazywano także ''Kiranagar'', od imienia Kiry Banasińskiej, zastępcy Delegata MPiOS{{r|stypkre}}.

== Wkład Jama Saheba Digvijayasinhaji ==
[[Plik:Maharaja with kids and women from Poland.jpg|thumb|240px|Maharadża Digvijaysinhji z dziećmi i kobietami, uchodźcami z Polski, w Boże Narodzenie 1943]]
Maharadża Digvijaysinhji, oprócz osobistego wkładu finansowego i własnej pracy, nakłonił także {{link-interwiki|Izba Książąt Indyjskich|tekst=Izbę Książąt Indyjskich|Q=Q1060650}}, aby przyjęła na siebie dobrowolne zobowiązanie utrzymania pięciuset polskich dzieci do końca II wojny światowej{{r|styp97}}. W Delhi został powołany Komitet Pomocy Dzieciom Polskim, na który składały się dobrowolne ofiary osób prywatnych oraz kwoty indywidualne zadeklarowane przez kilkudziesięciu maharadżów, którzy zobowiązali się do utrzymywania do końca wojny określonej liczby dzieci. Otworzono także rachunek bankowy pod nazwą „The Polish Children’s Account”, na którym zdeponowano wyjściową dotację w wysokości 50 tysięcy [[Rupia indyjska|rupii]]. Znaczną sumę w wysokości 8500 rupii zebrał Indyjski Czerwony Krzyż. W skład tego Komitetu wchodzili między innymi: katolicki [[Archidiecezja bombajska#Arcybiskupi|arcybiskup Bombaju]] [[Thomas d’Esterre Roberts|Thomas Roberts]]{{r|gerl}}, przedstawiciele Izby Książąt Indyjskich, przedstawiciel rządu indyjskiego w randze wiceministra kpt. Archibald Webb, a ze strony polskiej konsul [[Eugeniusz Banasiński]]{{r|mikol}}.

Digvijaysinhji powiedział dzieciom:
: ''Nie uważajcie się za sieroty. Jesteście teraz Nawanagaryjczykami, ja jestem [[Bapu (tytuł)|''Bapu'']], ojciec wszystkich mieszkańców Nawanagaru, w tym również i wasz.''{{r|anur}}

Jam Saheb brał udział we wszystkich ważnych uroczystościach, spacerował po osiedlowych uliczkach, zaglądał do bloków dzieci i rozmawiał z nimi. Żywo interesował się polską kulturą{{r|styp98}}. 12 maja 1945 w osiedlu odbyło się uroczyste poświęcenie sztandaru [[hufiec|hufca]] harcerskiego. Uroczystość zaszczycił swą obecnością również maharadża. Wręczając sztandar phm. Janinie Ptakowej, wygłosił piękne przemówienie{{r|styp101}}. Przy pożegnaniu dzieci w 1946 maharadża osobiście przyjechał na dworzec kolejowy.

== Organizacja obozu ==
Obóz był z założenia przeznaczony dla dzieci w wieku 2–15 lat, starsze przenoszono do [[Valivade]]{{r|stypkre2}}.
Komendantem obozu został ksiądz [[Franciszek Pluta]], który zorganizował go na wzór [[harcerstwo|harcerski]] – poranna gimnastyka, apel w szeregach zwróconych w stronę Polski. Dla starszych dzieci zorganizowano szkołę. Nauczycielkami zostały kobiety ocalone z [[Gułag|łagrów]] sowieckich, które wraz z dziećmi przybyły do Indii, m.in.: Maria Skórzyna, Waleria Tyszkiewicz, Helena Krzętowska, Stefania Śliwińska, Cecylia Stachoń, Janina Dobrostańska, a także Antoni Maniak{{r|styp83|bisz}}. Maharadża sprowadził z [[Goa]], ówczesnej [[Portugalia|portugalskiej]] [[Kolonia (geografia polityczna)|kolonii]] na południu Indii, trzech kucharzy, którzy umieli gotować po europejsku{{r|guto}}.

Na wysokim maszcie powiewała biało-czerwona flaga, dar polskich marynarzy z [[SS Kościuszko]]{{r|styp73}}.

[[Hindusi]] bardzo szybko nauczyli się mówić po polsku i wykorzystywali tę umiejętność w reklamach ulicznych, zachwalając: „dzimną lemoniadę, dudźio gazu, dudźio soku, warszacki lody, krakoski lody”. W Balachadi, gdzie później powstała szkoła wojskowa na miejscu poprzednich polskich baraków, wykładowca Anglik nie mógł zrozumieć, dlaczego lokalni Hindusi widząc Europejczyka, mówili do niego po polsku{{r|geysz}}.

Obóz zlikwidowano w 1946 roku. Niektóre dzieci po likwidacji osiedla zostały przeniesione do [[Valivade]], dokąd przeniesiono także dzieci z sierocińców w [[Karaczi Country Club]] i Malirze{{r|Azja}}.

Jednym z wychowanków był [[Bogdan Czaykowski]] (1932–2007), potem poeta, krytyk literacki i tłumacz, mieszkający na emigracji. Od grudnia 1942 do 1946 przebywał w obozie-sierocińcu, gdzie skończył szkołę powszechną. Brał tu udział w licznych imprezach artystycznych, między innymi śpiewał polskie piosenki na przyjęciach u Jam Saheba, występował też w głównej roli w inscenizacji Kordiana. Zanotował tu także swoje pierwsze wiersze{{r|czajk}}.

== Obecne przeznaczenie osiedla ==
Obecnie w ośmiu kilkupiętrowych budynkach osiedla mieści się jedna z 24 indyjskich szkół ''[[Sainik School Society]]''{{r|sain}}, stowarzyszenia mającego na celu przygotowanie kadry dla indyjskich szkół oficerskich pochodzącej ze wszystkich regionów i warstw społeczeństwa.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="anur">[http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/1998698.cms Anuradha Bhattacharya, ''History of Polish refugees in India between 1942–48'' w Polish love story in Gujarat, The Times of India, Sep 17, 2006] {{lang|en}} [dostęp 2010-06-08].</ref>
<ref name="Azja">[https://archive.vn/ashf Wiesław Stypuła, Ośrodki przejściowe i tranzytowe w Indiach].</ref>
<ref name="beld44">Praca zbiorowa. Leszek Beldowski i in., ''Polacy w Indiach...'', s. 44–48.</ref>
<ref name="beld96">Beldowski s. 96.</ref>
<ref name="bisz">W blogu Bishopa „Polskie dzieci maharadży” przeczytać można, że w Balachadi była także Hanka Ordonówna, jednak nie jest to prawdą, bowiem Wiesław Stypuła w książce ''W gościnie...'' na s. 21 twierdzi, że Ordonki w Bachaladi nie było, ponadto w pracy zbiorowej Leszek Beldowski i in., ''Polacy w Indiach...'' Wyd. 2, Warszawa 2002 na s. 89 podaje, że była ona opiekunką w obozie przejściowym Bandra koło Bombaju, lecz wskutek choroby została skierowana do sanatorium przeciwgruźliczego w [[Panchgani]].</ref>
<ref name="czajk">[http://humanistyka.wordpress.com/2006/04/15/bogdan-czaykowski/ Bogdan Czaykowski na Humanistyka. Wordpress].</ref>
<ref name="gerl">{{cytuj | tytuł = Sto lat poza ojczyzną - Archiwum Rzeczpospolitej | data dostępu = 2023-11-13 | opublikowany = archiwum.rp.pl | url = https://archiwum.rp.pl/artykul/289473-Sto-lat--poza-ojczyzna.html}}</ref>
<ref name="geysz">[http://www.gazetagazeta.com/artman/publish/article_27288.shtml Nina Geysztor-Zawirska, Póki jeszcze żyją świadkowie], [w:] „Gazeta” (Dziennik Polonii w Kanadzie) nr z 11 stycznia 2010 r.</ref>
<ref name="guto">{{cytuj stronę|url=http://www.gazetawroclawska.pl/artykul/920058,historia-podczas-wojny-trafil-pod-opieke-maharadzy-rozmowa,id,t.html|tytuł=Podczas wojny trafił pod opiekę maharadży. Z Romanem Gutowskim rozmawia Robert Migdał.|nazwisko=|imię=|autor=|data=2013-06-14|praca=[[Gazeta Wrocławska]]|data dostępu=2013-07-10}}</ref>
<ref name="mikol">[http://www.przeglad.australink.pl/artykuly/matwiejczyk.php Lidia Mikołajewska, ''Polski Hindus'' (Karol Matwiejczyk)], Przegląd Australijski, wrzesień 2008.</ref>
<ref name="sain">{{Cytuj stronę | url = http://www.balachadian.info/ | tytuł = Strona Sainik School Balachadi | opublikowany = balachadian.info | archiwum = https://web.archive.org/web/20101224090629/http://www.balachadian.info/ | zarchiwizowano = 2010-12-24}} {{lang|en}}.</ref>
<ref name="styp101">Ibid. s. 101.</ref>
<ref name="styp73">Op. cit., W. Stypuła, ''W gościnie...'' s. 73.</ref>
<ref name="styp83">Op. cit., W. Stypuła, ''W gościnie...'' s. 83.</ref>
<ref name="styp97">Wiesław Stypuła, ''W gościnie u „polskiego” maharadży (wspomnienia z pobytu w Osiedlu Dzieci Polskich w Indiach w latach 1942–1946)'', Warszawa 2000, s. 97.</ref>
<ref name="styp98">Op. cit., W. Stypuła, W gościnie... s. 98.</ref>
<ref name="stypkre">[http://kresy-siberia.org/indie/?page_id=42&lang=pl Wiesław Stypuła, Główne polskie osiedla uchodźcze w Indiach, Wirtualne Muzeum Kresy-Syberia].</ref>
<ref name="stypkre2">[http://kresy-siberia.org/indie/?page_id=42&lang=pl&page=2 Op. cit., Wiesław Stypuła, Główne polskie... s. 2, Wirtualne Muzeum Kresy-Syberia].</ref>
}}

{{Obozy uchodźców polskich z ZSRR}}

[[Kategoria:Miasta w stanie Gudźarat]]
[[Kategoria:Obozy dla uchodźców polskich z ZSRR w czasie II wojny światowej]]
[[Kategoria:Polska emigracja polityczna 1939–1989]]
[[Kategoria:Stosunki polsko-indyjskie]]
[[Kategoria:Polscy uchodźcy]]


text:
# Grove (Nowy Jork)
Grove – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Allegany.

wikiname: plwiki

title: Grove (Nowy Jork)

in_language: pl

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Grove
 |nazwa oryginalna             =
 |rodzaj miasta                = Town
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Grove
 |państwo                      = Stany Zjednoczone
 |1. jednostka administracyjna = {{Państwo| Nowy Jork}}
 |2. jednostka administracyjna = [[Hrabstwo Allegany (Nowy Jork)|Allegany]]
 |kod statystyczny             = [[Federal Information Processing Standard|FIPS]]: 36-30994
[[Geographic Names Information System|GNIS]] ID: 0979028
 |powierzchnia                 = 87,4
 |wysokość                     = 603
 |rok                          = 2010
 |liczba ludności              = 548<ref>{{Cytuj stronę | nazwisko =  | imię =  | tytuł = American FactFinder - Community Facts | url = http://factfinder.census.gov/faces/nav/jsf/pages/community_facts.xhtml | opublikowany =  | data =  | data dostępu = 2014-04-30 | archiwum = http://webarchive.loc.gov/all/20150118032557/http://factfinder.census.gov/faces/nav/jsf/pages/community_facts.xhtml | zarchiwizowano = 2015-01-18 }}</ref>
 |gęstość zaludnienia          = 6,3
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |strefa czasowa               = [[UTC-05:00]]
[[UTC-04:00]]
 |kod mapy                     = US-NY
 |współrzędne                  = 42°28′25″N 77°53′43″W
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Grove''' – miasto w [[Stany Zjednoczone|Stanach Zjednoczonych]], w stanie [[Nowy Jork (stan)|Nowy Jork]], w hrabstwie [[Hrabstwo Allegany (Nowy Jork)|Allegany]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Miasta w stanie Nowy Jork]]

title: Grove

Państwo: Stany Zjednoczone

Stan: Nowy Jork

Hrabstwo: Allegany


text:
# Noramarg
Noramarg – wieś w Armenii, w prowincji Ararat. W 2011 roku liczyła 2069 mieszkańców.

title: Noramarg

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Noramarg
 |nazwa oryginalna             = {{k|hy|Նորամարգ}}
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Armenia
 |1. jednostka administracyjna = [[Ararat (prowincja)|Ararat]]
 |2. jednostka administracyjna =
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 2069
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Noramarg''' – wieś w [[Armenia|Armenii]], w prowincji [[Ararat (prowincja)|Ararat]]. W 2011 roku liczyła 2069 mieszkańców.

{{Prowincja Ararat}}

[[Kategoria:Miejscowości w prowincji Ararat]]

title: NoramargՆորամարգ

Państwo: Armenia

Prowincja: Ararat


text:
# Wierchniezagladino
Wierchniezagladino (ros. Верхнезаглядино) – wieś (dieriewnia) w Rosji, w obwodzie orenburskim, w rejonie asiekiejewskim. W 2010 liczyła 79 mieszkańców.

title: Wierchniezagladino

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                       = Wierchniezagladino
 |nazwa oryginalna             = {{k|ru|Верхнезаглядино}}
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = obwód orenburski
 |1. jednostka administracyjna =
 |2. jednostka administracyjna =
 |3. jednostka administracyjna =
 |4. jednostka administracyjna =
 |5. jednostka administracyjna = [[rejon asiekiejewski|asiekiejewski]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2010
 |liczba ludności              = 79
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     =
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Wierchniezagladino''' ({{w języku|ru|Верхнезаглядино}}) – wieś (dieriewnia) w [[Rosja|Rosji]], w [[obwód orenburski|obwodzie orenburskim]], w [[rejon asiekiejewski|rejonie asiekiejewskim]]. W 2010 liczyła 79 mieszkańców<ref name=spis>{{Cytuj stronę | url = http://pop-stat.mashke.org/russia-census-2010-ethnic/orenburgskaja.htm | tytuł = Liczby ludności miejscowości obwodu orenburskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 14 października 2010 roku | data dostępu = | język = ru}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w obwodzie orenburskim]]

title: WierchniezagladinoВерхнезаглядино

Państwo: Rosja

Obwód: orenburski

Rejon: asiekiejewski


text:
# Modele struktury przestrzennej miasta
Modele struktury przestrzennej miasta są przedstawieniem procesów rozwoju i ich wpływu na kształtowanie się struktur przestrzennych.
Szybkie rozprzestrzeniania się na wielką skalę zagrożeń związanych z rozwojem obszarów miejskich w XIX wieku, zaowocowało powstaniem teorii rozwoju struktury społecznej miast. Narastające problemy społeczne wykazały niezbędność interwencji władz miejskich. Spowodowało to konieczność przewidywania przeobrażeń struktur miejskich w celu odpowiedniego wykrywania nadchodzących (nieznanych, wynikających z niespotykanego nigdy wcześniej rozwoju gospodarczego i przemysłowego) zagrożeń. Do wykrywania wspomnianych problemów i poprawiania struktur miejskich, powstały modele struktury przestrzennej miasta.

## Model koncentryczny miasta
Opracowany w Chicago przez Burgessa model koncentryczny miasta opierał się na koncepcji miasta jako pewnej sekwencji koncentrycznych stref otaczających obszar śródmiejski zwany centralnym obszarem działalności gospodarczej (Central Business District – CBD).
Obszar centralny to ośrodek, wokół którego gromadziła się ludność. Tym ośrodkiem był port, ośrodek wymiany towarowej lub zakłady przemysłowe. W miarę jak miasto się rozwijało zaczynała powstawać druga strefa, która stanowiła obszary mieszkalne, zapewniająca lepsze warunki życia z dala od działalności gospodarczej. Z biegiem czasu następowała urbanizacja tych miejsc, powstawały firmy, rosły koszty życia. Następowało przemieszczenie miejsca zamieszkania do strefy 3, gdzie były lepsze warunki i więcej terenów. Strefę czwartą stanowiły podmiejskie dworki, strefa 5 miała charakter rolny.
W modelu tym istniało 5 stref koncentrycznych:
- centralny obszar działalności gospodarczej (CBD) stanowiący centrum handlowe, usługowe, produkcyjne;
- strefa przejściowa, obejmująca obszary zabudowy mieszkaniowej o niskim standardzie przemieszanej z zakładami przemysłowymi;
- strefa mieszkaniowa, którą zamieszkuje ludność pracująca w centrum miasta;
- obszar zamieszkany przez klasy średnie, charakteryzujący się wysokim standardem zabudowy;
- obszar mieszkaniowy klas wyższych, jego znaczna odległość od centrum powoduje, że w celu dojazdu do pracy należy dysponować własnym środkiem transportu, są tu już tereny rolnicze.

Model klinowy (nazywany też modelem sektorowym) to model rozwoju miast zaproponowany w 1939 roku przez ekonomistę Homera Hoyta. Jest on modyfikacją modelu koncentrycznego.
Brak uwzględnienia odchyleń w poszczególnych strefach, Hoyt uznał za błąd Burgessa i zaproponował sektorowy model miasta. Założył, że miasta rozwijają się w formie sektorów, których przebieg opiera się na układzie promienistym. Strefy te są zróżnicowane funkcjonalnie. W tym ujęciu zakłady przemysłowe lokowane są w miejscach dogodnego transportu kolejowego lub kołowego. Ciągi komunikacyjne traktowane są jako główny czynnik miastotwórczy. Ponadto wewnątrz sektorów następują zmiany intensywności użytkowania, przy czym teren najintensywniej użytkowany znajduje się w pobliżu centrum. Dzielnice klasy robotniczej nie zajmują już terenu otaczającego centrum z uwagi na wysokie koszty, znajdują się tam mieszkania o wysokim standardzie.
Model ten powstaje zazwyczaj w wyniku podziałów klasowych, gdzie w wyniku grupowania się pewnych warstw społecznych nie powstają pierścienie, ale większe dzielnice. Najczęściej ludzie grupują się według typu miejsca pracy, osadnictwa, stopnia zamożności itp. Model ten wystąpił w Paryżu, gdzie dzielnice zachodnie są siedzibą klas średnich a na północy i wschodzie rozciągają się dzielnice robotnicze.

## Gwieździsty model korytarzowy
Jest pewna to odmiana modelu sektorowego. Jego koncepcja opiera się na stwierdzeniu, że rozwój miasta następuje wzdłuż linii transportowych, które stwarzają najlepsze warunki rozwoju przemysłu oraz lokalizacji usług i handlu. Wzdłuż tych korytarzy wykształcają się równoległe do nich strefy zamieszkane przez ludność uboższą, która lokalizuje się tam ze względu na łatwy dostęp do taniego transportu masowego i bliskości usług oraz miejsc pracy. Klasy średnie o wyższym poziomie dochodów zamieszkują w nieco odleglejszej strefie, która oddalona od transportu i centrum zapewnia lepsze warunki życia.
Na kształtowanie się miast według modelu korytarzowego miał rozwój systemów kolejowych w XIX w. Pierwsze aglomeracje w Polsce miały formę gwiazd, których ramiona rozwijały się wzdłuż linii kolejowych.

## Model wieloogniskowy
Opisany przez Harrisa i Ullmanna. Model ten opiera się na założeniu, że miasto nie musi wcale rozwijać się wokół jednego centrum w sposób koncentryczny czy sektorowy, lecz może tworzyć kilka niezależnych ośrodków.
Są 4 powody tego zjawiska:
- pewne funkcje wymagają specjalnych urządzeń, zasobów, terenów, które muszą być zlokalizowane poza centralnym ośrodkiem działalności;
- funkcje jednego rodzaju mają często tendencje do rozwijania się na jednym obszarze dzięki korzyściom zewnętrznym, istnieją więc tendencje do specjalizacji;
- niektóre funkcje i odpowiadające im elementy zagospodarowania znajdują się w sprzeczności np.: uciążliwy przemysł i bogate dzielnice mieszkaniowe;
- niektóre działalności nie są w stanie pokryć wysokich kosztów działania i tworzą niezależne ośrodki działania

Czynniki te powodują, że miasto może rozwijać się wokół kilku ośrodków centralnych.

title: Modele struktury przestrzennej miasta

wikitext:
{{dopracować|definicja|źródła=2016-07}}
'''Modele struktury przestrzennej miasta''' są przedstawieniem procesów rozwoju i ich wpływu na kształtowanie się struktur przestrzennych.

Szybkie rozprzestrzeniania się na wielką skalę zagrożeń związanych z rozwojem obszarów [[miasto|miejskich]] w XIX wieku, zaowocowało powstaniem teorii rozwoju [[struktura społeczna|struktury społecznej]] miast. Narastające problemy społeczne wykazały niezbędność interwencji władz miejskich. Spowodowało to konieczność przewidywania przeobrażeń struktur miejskich w celu odpowiedniego wykrywania nadchodzących (nieznanych, wynikających z niespotykanego nigdy wcześniej rozwoju gospodarczego i przemysłowego) zagrożeń. Do wykrywania wspomnianych problemów i poprawiania struktur miejskich, powstały modele struktury przestrzennej miasta.

== Model koncentryczny miasta ==
Opracowany w [[Chicago]] przez [[Ernest Burgess|Burgessa]] [[model koncentryczny miasta]] opierał się na koncepcji miasta jako pewnej sekwencji koncentrycznych stref otaczających obszar śródmiejski zwany centralnym obszarem działalności gospodarczej ([[Central Business District]] – CBD).
[[Plik:Model stref koncentrycznych burgessa.png|mały|Model stref koncentrycznych Burgessa]]
Obszar centralny to ośrodek, wokół którego gromadziła się ludność. Tym ośrodkiem był port, ośrodek wymiany towarowej lub zakłady przemysłowe. W miarę jak miasto się rozwijało zaczynała powstawać druga strefa, która stanowiła obszary mieszkalne, zapewniająca lepsze warunki życia z dala od działalności gospodarczej. Z biegiem czasu następowała [[urbanizacja]] tych miejsc, powstawały firmy, rosły koszty życia. Następowało przemieszczenie miejsca zamieszkania do strefy 3, gdzie były lepsze warunki i więcej terenów. Strefę czwartą stanowiły podmiejskie dworki, strefa 5 miała charakter rolny.

W modelu tym istniało 5 stref koncentrycznych:
* centralny obszar działalności gospodarczej (CBD) stanowiący centrum handlowe, usługowe, produkcyjne;
* strefa przejściowa, obejmująca obszary zabudowy mieszkaniowej o niskim standardzie przemieszanej z zakładami przemysłowymi;
* strefa mieszkaniowa, którą zamieszkuje ludność pracująca w centrum miasta;
* obszar zamieszkany przez [[klasa średnia|klasy średnie]], charakteryzujący się wysokim standardem zabudowy;
* obszar mieszkaniowy [[klasa wyższa|klas wyższych]], jego znaczna odległość od centrum powoduje, że w celu dojazdu do pracy należy dysponować własnym środkiem transportu, są tu już tereny rolnicze.
[[Model klinowy miasta|Model klinowy]] (nazywany też modelem sektorowym) to model rozwoju miast zaproponowany w 1939 roku przez ekonomistę [[Homer Hoyt|Homera Hoyta]]. Jest on modyfikacją modelu koncentrycznego.

Brak uwzględnienia odchyleń w poszczególnych strefach, Hoyt uznał za błąd Burgessa i zaproponował sektorowy model miasta. Założył, że miasta rozwijają się w formie sektorów, których przebieg opiera się na układzie promienistym. Strefy te są zróżnicowane funkcjonalnie. W tym ujęciu zakłady przemysłowe lokowane są w miejscach dogodnego transportu kolejowego lub kołowego. Ciągi komunikacyjne traktowane są jako główny czynnik miastotwórczy. Ponadto wewnątrz sektorów następują zmiany intensywności użytkowania, przy czym teren najintensywniej użytkowany znajduje się w pobliżu centrum. Dzielnice [[proletariat|klasy robotniczej]] nie zajmują już terenu otaczającego centrum z uwagi na wysokie koszty, znajdują się tam mieszkania o wysokim standardzie.

Model ten powstaje zazwyczaj w wyniku podziałów klasowych, gdzie w wyniku grupowania się pewnych warstw społecznych nie powstają pierścienie, ale większe dzielnice. Najczęściej ludzie grupują się według typu miejsca pracy, osadnictwa, stopnia zamożności itp. Model ten wystąpił w [[Paryż]]u, gdzie dzielnice zachodnie są siedzibą klas średnich a na północy i wschodzie rozciągają się dzielnice robotnicze.

== Gwieździsty model korytarzowy ==
Jest pewna to odmiana modelu sektorowego. Jego koncepcja opiera się na stwierdzeniu, że rozwój miasta następuje wzdłuż linii transportowych, które stwarzają najlepsze warunki rozwoju przemysłu oraz lokalizacji usług i handlu. Wzdłuż tych korytarzy wykształcają się równoległe do nich strefy zamieszkane przez ludność uboższą, która lokalizuje się tam ze względu na łatwy dostęp do taniego transportu masowego i bliskości usług oraz miejsc pracy. Klasy średnie o wyższym poziomie dochodów zamieszkują w nieco odleglejszej strefie, która oddalona od transportu i centrum zapewnia lepsze warunki życia.

Na kształtowanie się miast według modelu korytarzowego miał rozwój systemów kolejowych w XIX w. Pierwsze aglomeracje w Polsce miały formę gwiazd, których ramiona rozwijały się wzdłuż linii kolejowych.

== Model wieloogniskowy ==
Opisany przez Harrisa i Ullmanna. Model ten opiera się na założeniu, że miasto nie musi wcale rozwijać się wokół jednego centrum w sposób koncentryczny czy sektorowy, lecz może tworzyć kilka niezależnych ośrodków.

Są 4 powody tego zjawiska:
* pewne funkcje wymagają specjalnych urządzeń, zasobów, terenów, które muszą być zlokalizowane poza centralnym ośrodkiem działalności;
* funkcje jednego rodzaju mają często tendencje do rozwijania się na jednym obszarze dzięki korzyściom zewnętrznym, istnieją więc tendencje do specjalizacji;
* niektóre funkcje i odpowiadające im elementy zagospodarowania znajdują się w sprzeczności np.: uciążliwy przemysł i bogate dzielnice mieszkaniowe;
* niektóre działalności nie są w stanie pokryć wysokich kosztów działania i tworzą niezależne ośrodki działania

Czynniki te powodują, że miasto może rozwijać się wokół kilku ośrodków centralnych.

[[Kategoria:Socjologia miasta]]


text:
# Lala Sjöqvist
Laura Valborg „Lala” Sjöqvist (później Larsson, ur. 23 września 1903 w Nybro, zm. 8 sierpnia 1964 w Rockneby) – szwedzka skoczkini do wody. Brązowa medalistka olimpijska z Amsterdamu.
Zawody w 1928 były jej jedynymi igrzyskami olimpijskimi. Po medal sięgnęła w skokach z wieży. Jej siostra Ingeborg również była skoczkinią do wody i olimpijką.

title: Lala Sjöqvist

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Lala Sjöqvist
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = skoki do wody
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 23 września 1903
 |miejsce urodzenia         = [[Nybro]]
 |data śmierci              = 8 sierpnia 1964
 |miejsce śmierci           = [[Rockneby]]
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|SWE}}
{{Medalista infobox/nagłówek|IO}}
{{Medalista infobox/IO|L|Amsterdam|1928|skoki do wody|brąz|([[Skoki do wody na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1928 – skoki standardowe z wieży kobiet|skoki z wieży]])}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Laura Valborg „Lala” Sjöqvist''' (później '''Larsson''', ur. [[23 września]] [[1903]] w [[Nybro]], zm. [[8 sierpnia]] [[1964]] w [[Rockneby]]<ref>{{Cytuj | url = http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/sj/lala-sjoqvist-1.html | tytuł = Lala Sjöqvist Biography and Olympic Results | opublikowany = Sports-Reference.com | język = en | data dostępu = 2013-06-10 | archiwum = https://web.archive.org/web/20121111152303/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/sj/lala-sjoqvist-1.html | zarchiwizowano = 11 listopada 2012}}</ref><ref>{{cytuj| url = https://www.olympedia.org/athletes/50317 | tytuł = Lala Sjöqvist | opublikowany = olympedia.org  | data dostępu = 2023-06-25 | język = en}}</ref>) – [[Szwecja|szwedzka]] [[skoki do wody|skoczkini do wody]]. Brązowa medalistka olimpijska z [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1928|Amsterdamu]].

Zawody w 1928 były jej jedynymi igrzyskami olimpijskimi. Po medal sięgnęła w skokach z wieży. Jej siostra [[Ingeborg Sjöqvist|Ingeborg]] również była skoczkinią do wody i olimpijką.

== Linki zewnętrzne ==
* [https://archive.is/20130625231648/http://www.sok.se/aktiva/historisktaktiva/lalasjoquistlarsson.5.aad0b10833d63e5c800039411.html Profil na stronie Szwedzkiego Komitetu Olimpijskiego]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{SORTUJ:Sjöqvist, Lala}}
[[Kategoria:Szwedzcy skoczkowie do wody]]
[[Kategoria:Szwedzcy medaliści olimpijscy]]
[[Kategoria:Szwedzcy olimpijczycy (Amsterdam 1928)]]
[[Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1928]]
[[Kategoria:Skoczkowie do wody na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1928]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1903]]
[[Kategoria:Zmarli w 1964]]

title: · Lala Sjöqvist

Data i miejsce urodzenia: 23 września 1903 · Nybro

Data i miejsce śmierci: 8 sierpnia 1964 · Rockneby

title: Dorobek medalowy

brąz: Amsterdam 1928 · skoki do wody · (skoki z wieży)


text:
# Gerrha
Gerrha – starożytne miasto położone według Strabona 2400 stadionów na zachód od Zatoki Perskiej. Nie odkryto dotychczas pozostałości tego miasta. Rozkwit miasta przypadał na lata 325 - 100 p.n.e., kiedy przebiegał tu szlak handlowy łączący Arabię z Babilonem. Głównymi przewożonymi towarami była kawa i wonności.

title: Gerrha

wikitext:
'''Gerrha''' – starożytne miasto położone według [[Strabon]]a 2400 [[stadion (miara)|stadionów]] na zachód od [[Zatoka Perska|Zatoki Perskiej]]. Nie odkryto dotychczas pozostałości tego miasta. Rozkwit miasta przypadał na lata [[325 p.n.e.|325]] - [[100 p.n.e.]], kiedy przebiegał tu szlak handlowy łączący [[Arabia|Arabię]] z [[Babilon|Babilonem]]. Głównymi przewożonymi towarami była kawa i wonności.

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę |autor = Praca zbiorowa |tytuł = Starożytne Cywilizacje - Arabia III| wydawca = Wydawnictwo Polskie Media Amer.Com SA|wydanie = | miejsce = Poznań|rok = | isbn = 83-7309-647-7| strony = 7}}

[[Kategoria:Miasta starożytne]]


text:
# Podharcmistrz
Podharcmistrz (podharcmistrzyni) – drugi (z trzech) stopień instruktorski w harcerstwie. Oznaczany zieloną podkładką pod krzyżem harcerskim oraz zieloną lilijką noszoną na lewym rękawie munduru harcerskiego. Często zapisywany w skrócie jako phm. przed imieniem i nazwiskiem.
Nazwa podharcmistrz istniała już w 1914 roku. Była to jednak nie nazwa stopnia, lecz funkcji – ówczesny podharcmistrz oznaczał tyle co dzisiejszy przyboczny. Angielski termin assistant scoutmaster tłumaczony był również jako podchorąży, pomocnik skautmistrza, pomocnik naczelnika, instruktor, podskautmistrz, ale to podharcmistrz zyskał największą popularność. Podharcmistrz musiał mieć minimum 18 lat i spełniać wymagania takie jak dla harcmistrza (ówczesnego), z wyjątkiem obowiązku dysponowania lokalem na zbiórki. Barwą wyróżniającą podharcmistrza był wiśniowy – po lewej stronie kapelusza nosił lilijkę w srebrnym kręgu z kitką w tym kolorze, oraz pęk wiśniowych wstążek na lewym ramieniu.

## Związek Harcerstwa Polskiego

### Idea stopnia
Określa kierunki swojego rozwoju i je realizuje. Pracuje nad własnymi słabościami, przełamując je. Przykładem osobistym świadomie i pozytywnie oddziałuje na otoczenie. Rozumie ludzi i otaczającą go rzeczywistość – reaguje na ich potrzeby. Systematycznie stosuje służbę jako narzędzie harcerskiej pracy wychowawczej. Potrafi zauważyć sytuacje problemowe i je rozwiązywać. Umie spojrzeć na nie szerzej, niż tylko z perspektywy własnego środowiska. Buduje swój autorytet. Doskonali swą wiedzę i umiejętności wychowawcze. Dzieli się nimi z kadrą. Świadomie i konsekwentnie stosuje metodę harcerską. Pracuje w zespole instruktorskim. Ma własny pogląd na sprawy nurtujące jego środowisko harcerskie. Wzmacnia tożsamość harcerstwa.

### Warunki otwarcia próby
1. Pozytywnie oceniona praca instruktorska przez co najmniej 12 miesięcy od przyznania stopnia przewodnika.
2. Zaliczona służba instruktorska.
3. Ukończone 18 lat.
4. Przedstawienie KSI programu swojej próby zapewniającego realizację wymagań.
5. Brał udział w doskonaleniu zastępowych, przybocznych.
6. Ma doświadczenie na funkcji drużynowego lub przybocznego.

Źródło.

### Wymagania
1. Wykazał się umiejętnością pracy nad sobą, stawiania celów w życiu, podejmowania działań (do ich realizacji), ich oceny i wyciągania wniosków.
2. Podnosi swoje umiejętności i kwalifikacje.
3. Bierze czynny udział w życiu otaczającego go środowiska społecznego.
4. W swojej pracy instruktorskiej świadomie wykorzystuje służbę.
5. Wykazał się umiejętnością pracy w zespole, komunikowania się oraz motywowania innych. Zrealizował zadanie instruktorskie na poziomie szczepu lub hufca.
6. Pogłębił znajomość harcerskiego systemu wychowawczego oraz zasad metodyki grup wiekowych.
7. Stosuje metodę harcerską w pracy z instruktorami.
8. Świadomie stosuje System pracy z kadrą.
9. Pracuje nad swoją postawą instruktorską. Doskonali swoje umiejętności harcerskie i instruktorskie – w trakcie próby brał udział w minimum 2 wybranych formach kształceniowych.
10. Przygotował się do roli opiekuna próby na stopnie instruktorskie.
11. Pozyskał sojuszników do działalności harcerskiej.
12. Pełnił funkcję instruktorską w czasie roku harcerskiego i był członkiem komendy kolonii/obozu lub zimowiska.
13. Orientuje się w historii i aktualnej sytuacji harcerstwa. Korzysta z harcerskiej literatury i mediów. Przeczytał minimum 3 wybrane książki harcerskie.
14. Wykazał się znajomością przepisów finansowych i organizacyjnych oraz zasad prowadzenia obozu harcerskiego odpowiadających wymaganiom stawianym kierownikom wypoczynku.
15. Wykazał się umiejętnością pozyskiwania środków na działalność harcerską.

Źródło.

### Warunki zamknięcia próby
1. Osiągnięcie poziomu opisanego w idei stopnia i zrealizowanie wymagań próby.
2. Pozytywnie oceniona praca instruktorska w okresie realizacji próby.
3. Ukończenie kursu podharcmistrzowskiego.

Źródło.

### Uprawnienia wynikające z posiadania stopnia
Osoba w stopniu podharcmistrza może:
1. być opiekunem próby na stopień przewodnika,
2. być opiekunem próby na stopień podharcmistrza w przypadku gdy:
  - uzyskała zgodę właściwej KSI,
  - posiada stopień podharcmistrza od minimum 2 lat,
  - ma otwartą próbę harcmistrzowską,
  - jako opiekun pozytywnie przeprowadziła i zamknęła co najmniej jedną próbę przewodnikowską;
3. być członkiem komisji stopni instruktorskich hufca,
4. zdobyć Srebrną Odznakę Kadry Kształcącej,
5. zostać odznaczona Brązowym Krzyżem „Za Zasługi dla ZHP”,
6. być kierownikiem placówki wypoczynku.

- Stopień podharcmistrza powinni posiadać instruktorzy pełniący np. takie funkcje jak: namiestnik, komendant szczepu itp.

## Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej (Organizacja Harcerzy)
Na podstawie regulaminu stopni instruktorskich Organizacji Harcerzy
Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej. Wprowadzony Rozkazem Naczelnika Harcerzy ZHR Ls10/2004 z 27 września 2004 roku.

### Idea stopnia
Człowiek
Dokładnie rozpoznał swoje talenty, rozwija je i wykorzystuje w osiąganiu wyznaczonych celów. Wybrał kierunek swojego rozwoju i nim podąża. Potrafi zebrać odpowiedni zespół do wykonania wyznaczonego zadania i kierując nim osiągnąć wyznaczone cele. Nie ufa bezkrytycznie sądom innych ludzi, jest nie tylko niezależny w formułowaniu własnego zdania, ale i odpowiedzialny za wypowiadane opinie i poglądy. Potrafi kierować grupą dorosłych ludzi. Wzmacnia swoją silną wolę i hart ducha. Daje świadectwo odwagi cywilnej i męstwa tak w życiu codziennym, jak i sytuacjach trudnych. Nie stawia przed innymi celów, które są dla nich nieosiągalne. Zawsze wymaga najwięcej od siebie. Nieustannie poszerza swoją wiedzę o sztuce, filozofii i historii. Wytrwale dąży do określenia swojego powołania. Podejmuje działania przygotowujące do jego realizacji. W pełni uznaje jedność i nierozerwalność sakramentu małżeństwa. Dba o wysoką kondycję fizyczną. Może o sobie powiedzieć, że w lesie czuje się dobrze.
Chrześcijanin
W swoim środowisku działania daje apostolskie świadectwo wiary. Ewangelia jest głównym kryterium
podejmowanych wyborów życiowych i wychowawczych. Prowadząc życie sakramentalne uczestniczy w życiu liturgicznym Kościoła. Nie ustaje w pogłębianiu wiary, poprzez lektury, dyskusje, rekolekcje itd., które pomagają w przygotowaniu się do aktywnej postawy świadectwa.
Polak
Umacniając swoją tożsamość narodową, szerzy postawę umiłowania Ojczyzny w swoim środowisku działania. Buduje własną wizję Polski, w której chciałby żyć. Współorganizuje życie społeczności lokalnej. Potrafi uzasadnić swoje poglądy polityczne argumentami merytorycznymi. Rozumie podstawowe problemy międzynarodowe. Potrafi wskazać osiągnięcia Polski w skali Europy i Świata.
Wychowawca
Sumiennie wypełniając swoje obowiązki jest dla innych wzorem instruktora. Swoim życiem świadczy o
przestrzeganiu wszystkich punktów Prawa Harcerskiego. Potrafi sprawnie zorganizować działania obejmujące kilka drużyn. W sposób świadomy wychowuje przyszłych i obecnych wychowawców. Rozumie harcerską metodykę wychowawczą, potrafi stosować przynajmniej jedną z metod w sposób mistrzowski i rozwija ją, zwiększając skuteczność jej oddziaływania. Dla drużynowych i innych młodszych instruktorów jest starszym bratem, a nie tylko przełożonym. Potrafi zawrzeć kompromis, jest przywódcą. W podejmowanych działaniach i zlecanych zadaniach cechuje go pełna odpowiedzialność za swoich podwładnych. Czynnie zabiega o formację chrześcijańską podległych instruktorów i harcerzy starszych. Rozumie rolę harcerstwa w drodze do świętości bł. ks. phm. W. St. Frelichowskiego. Potrafi kierować hufcem, referatem, kształceniem drużynowych.

### Warunki otwarcia próby
1. Przez co najmniej 18 miesięcy pełnił służbę w stopniu przewodnika
2. Otworzył próbę na stopień Harcerza Rzeczypospolitej
3. Pełni funkcję wychowawczą.
4. Przedstawił pisemną opinię hufcowego.
5. Wybrał opiekuna i ułożył wraz z nim próbę na stopień.
6. Rozwija swoje życie zawodowe i osobiste – realizuje wybrane plany osobistej przyszłości.
7. Posiada ugruntowany światopogląd.
8. Charakteryzuje go świadoma wiara i postawa świadectwa.

### Wymagania

#### Cele kształcenia
1. Rozumie zasady i potrafi stosować metodę zuchową, harcerską i wędrowniczą będąc mistrzem w jednej z nich.
2. Potrafi pracować z zespołem i w zespole dorosłych (motywacja, organizacja, koordynacja), potrafi zarządzać zespołem zadaniowym i funkcjonować w nim.
3. Zna nowoczesne metody zarządzania i podstawowe zasady promocji.
4. Rozumie i wprowadza pojęcie służby jako cel harcerskiego wychowania i element metody.
5. Zna podstawy psychologii człowieka dorosłego odnoszące się do potrzeb, motywacji, kształtowania postaw, oddziaływania i zarządzania.
6. Potrafi napisać wielowątkowy program wychowawczy (dostosowuje sposób działania do stawianych celów).
7. Zna i rozumie cele, strukturę, zadania i sposób funkcjonowania hufca.
8. Zna i rozumie zasady funkcjonowania chorągwi.
9. Zna zasady kształcenia instruktorskiego OH-y, rozumie system kształcenia swojej chorągwi: potrafi dobrać formę kształcenia do celów i uczestników kursu, potrafi zaplanować i przeprowadzić kurs drużynowych, posiada wiedzę i umiejętności dydaktyczne, posługuje się różnymi formami prowadzenia zajęć, łączy elementy formacyjne ze szkoleniowymi.
10. Potrafi zaplanować i zorganizować zgrupowanie obozów, akcję harcerską (biwak, zlot, rajd, złaz itd.) na poziomie hufca zachowując odpowiednie zasady bezpieczeństwa: posiada państwowe uprawnienia do prowadzenia obozu samodzielnego i zgrupowania obozów, potrafi zorganizować zaplecze kwatermistrzowskie, przygotować preliminarz, pozyskać środki i przeprowadzić rozliczenie, koordynować realizację programów obozów, prowadzić pracę z kadrą, kierować zespołem organizacyjnym.
11. Potrafi pozyskać kandydata do służby instruktorskiej i wspólnie z nim zaplanować jego próbę pwd.
12. Zna regulaminy ZHR i przepisy państwowe stosowane na poziomie chorągwi i okręgu.
13. Zna zasady funkcjonowania samorządu terytorialnego i współpracuje z nimi, klarownie precyzuje oczekiwania wobec samorządu terytorialnego, przygotował samodzielnie wniosek dotacyjny, zdobył sprzymierzeńca ZHR w lokalnym samorządzie.
14. Wie co to są wartości chrześcijańskie.
15. Potrafi scharakteryzować główne okresy historii harcerstwa wskazując na wybitne postaci instruktorskie.

#### Dokonania instruktorskie
1. Wykazał się dokonaniem instruktorskim na poziomie przewodnikowskim, np.: przekazał lub przekazuje prowadzoną przez siebie dobrą drużynę, lub utworzoną nową drużynę, zaplanował i zrealizował długofalowy program wychowawczy, prowadził autorski kurs zastępowych itd.
2. Współprowadził kurs drużynowych, zaproponował autorski pomysł elementu kształcenia, uczestniczył w kształceniu kadry kształcącej, aktywnie współpracuje z Chorągwianą Szkołą Instruktorską.
3. Jest opiekunem próby przewodnikowskiej i próby na stopień Harcerza Orlego, prowadzi indywidualną pracę formacyjną, pełni dobrze rolę opiekuna próby instruktorskiej.
4. Zaplanował i przeprowadził akcję harcerską wspomagającą inne działania (lub będącą służbą dla innych).
5. W trakcie trwania próby kandydat zajmował się koordynacją bądź realizacją na poziomie hufca elementów rozwoju OH-y ZHR. Dzięki pracy kandydata powstało co najmniej jedno środowisko ZHR.
6. Współpracuje z kapelanem lub duszpasterzem harcerskim i stara się pozyskiwać nowych duszpasterzy.
7. Współorganizował przedsięwzięcie na poziomie chorągwi, współpracując także przy jego zabezpieczaniu logistycznym.
8. Opublikował w prasie harcerskiej kilka artykułów metodycznych.
9. Zachęcił byłego instruktora harcerskiego do pracy metodycznej lub do wspomagania pracy ZHR.
10. Czynnie współpracuje z parafią z terenu hufca, pozyskując życzliwość dla pracy harcerskiej.
11. Swoimi działaniami promuje ZHR na forum publicznym (celowe przedsięwzięcia, wywiady, artykuły itp.), reprezentował ZHR na forum rady dzielnicy, miasta, gminy.
12. Ukończył kurs podharcmistrzowski.

### Warunki zdobywania stopnia
Próba na stopień podharcmistrza obejmuje trzy równoległe obszary. Po pierwsze wzrastanie ideowe, którego ideał zawarty jest w opisie postaci podharcmistrza. Po drugie zdobycie odpowiednich kompetencji wychowawczych określonych ogólnie w celach kształcenia. Po trzecie zaś dokonania instruktorskie na pełnionej funkcji.
1. Najważniejszym celem próby jest wyrobienie umiejętności kierowania zespołem instruktorskim i prowadzenia kształcenia instruktorskiego.
2. Próba składa się z 3 do 6 zadań.
3. W ramach próby kandydat przeczytał 7 lektur zaaprobowanych przez KI.
4. Próba zawiera zadanie zlecone przez komendanta chorągwi/namiestnika.
5. Zadania próby winny być realizowane w macierzystym środowisku hufca/chorągwi.
6. Próba nie może trwać dłużej niż 18 miesięcy.
7. Do zamknięcia próby kandydat zdobył stopień Harcerza Rzeczypospolitej.

title: Podharcmistrz

wikitext:
{{Oznaka stopnia ZHP
| Nazwa=Podharcmistrz<br />Podharcmistrzyni
| Oznaka_inna=[[Plik:Lilijka phm.svg|80px]]
| Krzyż_Harcerski=[[Plik:Krzyż phm.svg|80px]]
| Skrót=phm.
}}
'''Podharcmistrz''' ('''podharcmistrzyni''') – drugi (z trzech) [[Stopnie instruktorskie (harcerstwo)|stopień instruktorski]] w [[harcerstwo|harcerstwie]]. Oznaczany zieloną podkładką pod [[krzyż harcerski|krzyżem harcerskim]] oraz zieloną [[lilijka|lilijką]] noszoną na lewym rękawie [[Mundur harcerski|munduru harcerskiego]]. Często zapisywany w skrócie jako '''phm.''' przed imieniem i nazwiskiem.

Nazwa ''podharcmistrz'' istniała już w 1914 roku. Była to jednak nie nazwa stopnia, lecz funkcji – ówczesny podharcmistrz oznaczał tyle co dzisiejszy [[przyboczny]]. Angielski termin ''assistant scoutmaster'' tłumaczony był również jako ''podchorąży'', ''pomocnik skautmistrza'', ''pomocnik naczelnika'', ''instruktor'', ''podskautmistrz'', ale to podharcmistrz zyskał największą popularność. Podharcmistrz musiał mieć minimum 18 lat i spełniać wymagania takie jak dla harcmistrza (ówczesnego), z wyjątkiem obowiązku dysponowania lokalem na zbiórki. Barwą wyróżniającą podharcmistrza był wiśniowy – po lewej stronie kapelusza nosił lilijkę w srebrnym kręgu z kitką w tym kolorze, oraz pęk wiśniowych wstążek na lewym ramieniu.

== Związek Harcerstwa Polskiego ==
=== Idea stopnia ===
Określa kierunki swojego rozwoju i je realizuje. Pracuje nad własnymi słabościami, przełamując je. Przykładem osobistym świadomie i pozytywnie oddziałuje na otoczenie. Rozumie ludzi i otaczającą go rzeczywistość – reaguje na ich potrzeby. Systematycznie stosuje służbę jako narzędzie harcerskiej pracy wychowawczej. Potrafi zauważyć sytuacje problemowe i je rozwiązywać. Umie spojrzeć na nie szerzej, niż tylko z perspektywy własnego środowiska. Buduje swój autorytet. Doskonali swą wiedzę i umiejętności wychowawcze. Dzieli się nimi z kadrą. Świadomie i konsekwentnie stosuje metodę harcerską. Pracuje w zespole instruktorskim. Ma własny pogląd na sprawy nurtujące jego środowisko harcerskie. Wzmacnia tożsamość harcerstwa<ref name=ZHP>{{Cytuj |url= https://czuwaj.pl/download/396/ | tytuł= Uchwała nr 43/XXXVIII Rady Naczelnej ZHP z dnia 2 października 2016 r. w sprawie systemu stopni instruktorskich| opublikowany= Związek Harcerstwa Polskiego| data= 2016-10-02| data dostępu= 2019-02-08}}</ref>.

=== Warunki otwarcia próby ===
# Pozytywnie oceniona praca instruktorska przez co najmniej 12 miesięcy od przyznania stopnia przewodnika.
# Zaliczona służba instruktorska.
# Ukończone 18 lat.
# Przedstawienie KSI programu swojej próby zapewniającego realizację wymagań.
# Brał udział w doskonaleniu zastępowych, przybocznych.
# Ma doświadczenie na funkcji drużynowego lub przybocznego.

Źródło<ref name=ZHP />.

=== Wymagania ===
# Wykazał się umiejętnością pracy nad sobą, stawiania celów w życiu, podejmowania działań (do ich realizacji), ich oceny i wyciągania wniosków.
# Podnosi swoje umiejętności i kwalifikacje.
# Bierze czynny udział w życiu otaczającego go środowiska społecznego.
# W swojej pracy instruktorskiej świadomie wykorzystuje służbę.
# Wykazał się umiejętnością pracy w zespole, komunikowania się oraz motywowania innych. Zrealizował zadanie instruktorskie na poziomie szczepu lub hufca.
# Pogłębił znajomość harcerskiego systemu wychowawczego oraz zasad metodyki grup wiekowych.
# Stosuje metodę harcerską w pracy z instruktorami.
# Świadomie stosuje System pracy z kadrą.
# Pracuje nad swoją postawą instruktorską. Doskonali swoje umiejętności harcerskie i instruktorskie – w trakcie próby brał udział w minimum 2 wybranych formach kształceniowych.
# Przygotował się do roli opiekuna próby na stopnie instruktorskie.
# Pozyskał sojuszników do działalności harcerskiej.
# Pełnił funkcję instruktorską w czasie roku harcerskiego i był członkiem komendy kolonii/obozu lub zimowiska.
# Orientuje się w historii i aktualnej sytuacji harcerstwa. Korzysta z harcerskiej literatury i mediów. Przeczytał minimum 3 wybrane książki harcerskie.
# Wykazał się znajomością przepisów finansowych i organizacyjnych oraz zasad prowadzenia obozu harcerskiego odpowiadających wymaganiom stawianym kierownikom wypoczynku.
# Wykazał się umiejętnością pozyskiwania środków na działalność harcerską.

Źródło<ref name=ZHP />.

=== Warunki zamknięcia próby ===
# Osiągnięcie poziomu opisanego w idei stopnia i zrealizowanie wymagań próby.
# Pozytywnie oceniona praca instruktorska w okresie realizacji próby.
# Ukończenie kursu podharcmistrzowskiego.

Źródło<ref name=ZHP />.

=== Uprawnienia wynikające z posiadania stopnia ===
Osoba w stopniu podharcmistrza może:
# być opiekunem próby na stopień [[Przewodnik (stopień instruktorski)|przewodnika]],
# być opiekunem próby na stopień podharcmistrza w przypadku gdy:
#* uzyskała zgodę właściwej KSI,
#* posiada stopień podharcmistrza od minimum 2 lat,
#* ma otwartą próbę harcmistrzowską,
#* jako opiekun pozytywnie przeprowadziła i zamknęła co najmniej jedną próbę przewodnikowską;
# być członkiem komisji stopni instruktorskich hufca,
# zdobyć Srebrną Odznakę Kadry Kształcącej,
# zostać odznaczona Brązowym [[Krzyż „Za Zasługi dla ZHP”|Krzyżem „Za Zasługi dla ZHP”]],
# być kierownikiem placówki wypoczynku.

* Stopień podharcmistrza powinni posiadać instruktorzy pełniący np. takie funkcje jak: [[Namiestnictwo (ZHP)|namiestnik]], komendant szczepu itp.

== Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej (Organizacja Harcerzy) ==
Na podstawie regulaminu stopni instruktorskich [[Organizacja Harcerzy ZHR|Organizacji Harcerzy]]
[[Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej|Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej]]. Wprowadzony Rozkazem [[Naczelnik Harcerzy Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej|Naczelnika Harcerzy ZHR]] Ls10/2004 z 27 września 2004 roku.

=== Idea stopnia ===
'''Człowiek'''

Dokładnie rozpoznał swoje talenty, rozwija je i wykorzystuje w osiąganiu wyznaczonych celów. Wybrał kierunek swojego rozwoju i nim podąża. Potrafi zebrać odpowiedni zespół do wykonania wyznaczonego zadania i kierując nim osiągnąć wyznaczone cele. Nie ufa bezkrytycznie sądom innych ludzi, jest nie tylko niezależny w formułowaniu własnego zdania, ale i odpowiedzialny za wypowiadane opinie i poglądy. Potrafi kierować grupą dorosłych ludzi. Wzmacnia swoją silną wolę i hart ducha. Daje świadectwo odwagi cywilnej i męstwa tak w życiu codziennym, jak i sytuacjach trudnych. Nie stawia przed innymi celów, które są dla nich nieosiągalne. Zawsze wymaga najwięcej od siebie. Nieustannie poszerza swoją wiedzę o sztuce, filozofii i historii. Wytrwale dąży do określenia swojego powołania. Podejmuje działania przygotowujące do jego realizacji. W pełni uznaje jedność i nierozerwalność sakramentu małżeństwa. Dba o wysoką kondycję fizyczną. Może o sobie powiedzieć, że w lesie czuje się dobrze.

'''Chrześcijanin'''

W swoim środowisku działania daje apostolskie świadectwo wiary. Ewangelia jest głównym kryterium
podejmowanych wyborów życiowych i wychowawczych. Prowadząc życie sakramentalne uczestniczy w życiu liturgicznym Kościoła. Nie ustaje w pogłębianiu wiary, poprzez lektury, dyskusje, rekolekcje itd., które pomagają w przygotowaniu się do aktywnej postawy świadectwa.

'''Polak'''

Umacniając swoją tożsamość narodową, szerzy postawę umiłowania Ojczyzny w swoim środowisku działania. Buduje własną wizję Polski, w której chciałby żyć. Współorganizuje życie społeczności lokalnej. Potrafi uzasadnić swoje poglądy polityczne argumentami merytorycznymi. Rozumie podstawowe problemy międzynarodowe. Potrafi wskazać osiągnięcia Polski w skali Europy i Świata.

'''Wychowawca'''

Sumiennie wypełniając swoje obowiązki jest dla innych wzorem instruktora. Swoim życiem świadczy o
przestrzeganiu wszystkich punktów Prawa Harcerskiego. Potrafi sprawnie zorganizować działania obejmujące kilka drużyn. W sposób świadomy wychowuje przyszłych i obecnych wychowawców. Rozumie harcerską metodykę wychowawczą, potrafi stosować przynajmniej jedną z metod w sposób mistrzowski i rozwija ją, zwiększając skuteczność jej oddziaływania. Dla drużynowych i innych młodszych instruktorów jest starszym bratem, a nie tylko przełożonym. Potrafi zawrzeć kompromis, jest przywódcą. W podejmowanych działaniach i zlecanych zadaniach cechuje go pełna odpowiedzialność za swoich podwładnych. Czynnie zabiega o formację chrześcijańską podległych instruktorów i harcerzy starszych. Rozumie rolę harcerstwa w drodze do świętości bł. ks. phm. W. St. Frelichowskiego. Potrafi kierować hufcem, referatem, kształceniem drużynowych.

=== Warunki otwarcia próby ===
# Przez co najmniej 18 miesięcy pełnił służbę w stopniu przewodnika
# Otworzył próbę na stopień Harcerza Rzeczypospolitej
# Pełni funkcję wychowawczą.
# Przedstawił pisemną opinię hufcowego.
# Wybrał opiekuna i ułożył wraz z nim próbę na stopień.
# Rozwija swoje życie zawodowe i osobiste – realizuje wybrane plany osobistej przyszłości.
# Posiada ugruntowany światopogląd.
# Charakteryzuje go świadoma wiara i postawa świadectwa.

=== Wymagania ===
==== Cele kształcenia ====
# Rozumie zasady i potrafi stosować metodę zuchową, harcerską i wędrowniczą będąc mistrzem w jednej z nich.
# Potrafi pracować z zespołem i w zespole dorosłych (motywacja, organizacja, koordynacja), potrafi zarządzać zespołem zadaniowym i funkcjonować w nim.
# Zna nowoczesne metody zarządzania i podstawowe zasady promocji.
# Rozumie i wprowadza pojęcie służby jako cel harcerskiego wychowania i element metody.
# Zna podstawy psychologii człowieka dorosłego odnoszące się do potrzeb, motywacji, kształtowania postaw, oddziaływania i zarządzania.
# Potrafi napisać wielowątkowy program wychowawczy (dostosowuje sposób działania do stawianych celów).
# Zna i rozumie cele, strukturę, zadania i sposób funkcjonowania hufca.
# Zna i rozumie zasady funkcjonowania chorągwi.
# Zna zasady kształcenia instruktorskiego OH-y, rozumie system kształcenia swojej chorągwi: potrafi dobrać formę kształcenia do celów i uczestników kursu, potrafi zaplanować i przeprowadzić kurs drużynowych, posiada wiedzę i umiejętności dydaktyczne, posługuje się różnymi formami prowadzenia zajęć, łączy elementy formacyjne ze szkoleniowymi.
# Potrafi zaplanować i zorganizować zgrupowanie obozów, akcję harcerską (biwak, zlot, rajd, złaz itd.) na poziomie hufca zachowując odpowiednie zasady bezpieczeństwa: posiada państwowe uprawnienia do prowadzenia obozu samodzielnego i zgrupowania obozów, potrafi zorganizować zaplecze kwatermistrzowskie, przygotować preliminarz, pozyskać środki i przeprowadzić rozliczenie, koordynować realizację programów obozów, prowadzić pracę z kadrą, kierować zespołem organizacyjnym.
# Potrafi pozyskać kandydata do służby instruktorskiej i wspólnie z nim zaplanować jego próbę pwd.
# Zna regulaminy ZHR i przepisy państwowe stosowane na poziomie chorągwi i okręgu.
# Zna zasady funkcjonowania samorządu terytorialnego i współpracuje z nimi, klarownie precyzuje oczekiwania wobec samorządu terytorialnego, przygotował samodzielnie wniosek dotacyjny, zdobył sprzymierzeńca ZHR w lokalnym samorządzie.
# Wie co to są wartości chrześcijańskie.
# Potrafi scharakteryzować główne okresy historii harcerstwa wskazując na wybitne postaci instruktorskie.

==== Dokonania instruktorskie ====
# Wykazał się dokonaniem instruktorskim na poziomie przewodnikowskim, np.: przekazał lub przekazuje prowadzoną przez siebie dobrą drużynę, lub utworzoną nową drużynę, zaplanował i zrealizował długofalowy program wychowawczy, prowadził autorski kurs zastępowych itd.
# Współprowadził kurs drużynowych, zaproponował autorski pomysł elementu kształcenia, uczestniczył w kształceniu kadry kształcącej, aktywnie współpracuje z Chorągwianą Szkołą Instruktorską.
# Jest opiekunem próby przewodnikowskiej i próby na stopień Harcerza Orlego, prowadzi indywidualną pracę formacyjną, pełni dobrze rolę opiekuna próby instruktorskiej.
# Zaplanował i przeprowadził akcję harcerską wspomagającą inne działania (lub będącą służbą dla innych).
# W trakcie trwania próby kandydat zajmował się koordynacją bądź realizacją na poziomie hufca elementów rozwoju OH-y ZHR. Dzięki pracy kandydata powstało co najmniej jedno środowisko ZHR.
# Współpracuje z kapelanem lub duszpasterzem harcerskim i stara się pozyskiwać nowych duszpasterzy.
# Współorganizował przedsięwzięcie na poziomie chorągwi, współpracując także przy jego zabezpieczaniu logistycznym.
# Opublikował w prasie harcerskiej kilka artykułów metodycznych.
# Zachęcił byłego instruktora harcerskiego do pracy metodycznej lub do wspomagania pracy ZHR.
# Czynnie współpracuje z parafią z terenu hufca, pozyskując życzliwość dla pracy harcerskiej.
# Swoimi działaniami promuje ZHR na forum publicznym (celowe przedsięwzięcia, wywiady, artykuły itp.), reprezentował ZHR na forum rady dzielnicy, miasta, gminy.
# Ukończył kurs podharcmistrzowski.

=== Warunki zdobywania stopnia ===
Próba na stopień podharcmistrza obejmuje trzy równoległe obszary. Po pierwsze wzrastanie ideowe, którego ideał zawarty jest w opisie postaci podharcmistrza. Po drugie zdobycie odpowiednich kompetencji wychowawczych określonych ogólnie w celach kształcenia. Po trzecie zaś dokonania instruktorskie na pełnionej funkcji.

# Najważniejszym celem próby jest wyrobienie umiejętności kierowania zespołem instruktorskim i prowadzenia kształcenia instruktorskiego.
# Próba składa się z 3 do 6 zadań.
# W ramach próby kandydat przeczytał 7 lektur zaaprobowanych przez KI.
# Próba zawiera zadanie zlecone przez komendanta chorągwi/namiestnika.
# Zadania próby winny być realizowane w macierzystym środowisku hufca/chorągwi.
# Próba nie może trwać dłużej niż 18 miesięcy.
# Do zamknięcia próby kandydat zdobył stopień Harcerza Rzeczypospolitej.

== Zobacz też ==
* [[Stopnie instruktorskie (harcerstwo)|stopnie instruktorskie]]
* [[Przewodnik (stopień instruktorski)|przewodnik]]
* [[harcmistrz]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Stopnie instruktorskie w harcerstwie]]


text:
# Anna Siarkowska
Anna Maria Siarkowska z domu Jabłońska (ur. 23 marca 1982 w Warszawie) – polska polityk i politolog, posłanka na Sejm VIII i IX kadencji.

## Życiorys
Studiowała politologię na Akademii Podlaskiej w Siedlcach. Ukończyła następnie studia magisterskie (2010) i doktoranckie (2015) na Wydziale Bezpieczeństwa Narodowego Akademii Obrony Narodowej. Zawodowo zajęła się planowaniem obronnym i zarządzaniem kryzysowym w administracji rządowej.
Działała w Młodzieży Wszechpolskiej, kierowała jej strukturami w Siedlcach. Była członkinią Ligi Polskich Rodzin – bezskutecznie kandydowała z jej ramienia do Sejmu w 2005 i w 2007. W 2006 powołana na wiceprzewodniczącą rady programowej TVP Polonia. Została członkinią władz Stowarzyszenia ObronaNarodowa.pl – Ruch na Rzecz Obrony Terytorialnej i współpracownikiem kwartalnika „Myśl.pl”.
W wyborach parlamentarnych w 2015 kandydowała do Sejmu w okręgu siedleckim z pierwszego miejsca na liście komitetu wyborczego wyborców Kukiz’15, zorganizowanego przez Pawła Kukiza, (z poparciem Ruchu Narodowego). Uzyskała mandat posłanki VIII kadencji, otrzymując 12 073 głosy. W Sejmie zasiadła w Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz w Komisji Obrony Narodowej.
W czerwcu 2016 współtworzyła Klub Republikański w Sejmie, a w listopadzie została wiceprezesem Stowarzyszenia „Republikanie”. W lutym 2017 wystąpiła z klubu poselskiego Kukiz’15 i została przewodniczącą nowo powołanego koła poselskiego „Republikanów”. We wrześniu 2017 ogłosiła decyzję o utworzeniu Partii Republikańskiej (zarejestrowanej w 2018; objęła funkcję jej przewodniczącej), przystępując jednocześnie do klubu parlamentarnego Prawa i Sprawiedliwości. W lutym 2019 na stanowisku przewodniczącego Partii Republikańskiej zastąpił ją Marcin Wolak; w listopadzie tego samego roku partia została wyrejestrowana.
W grudniu 2017, podczas debaty sejmowej w sprawie projektu uchwały upamiętniającej 500-lecie reformacji, powiedziała: „Uważam, że radosne świętowanie wydarzeń, które podzieliły Kościół, to niedobry pomysł”, co doprowadziło do zablokowania przyjęcia okolicznościowej uchwały przez aklamację.
W wyborach w 2019 z powodzeniem ubiegała się o poselską reelekcję z listy PiS, otrzymując 7313 głosów. W 2021 znalazła się wśród liderów ruchu Polska Jest Jedna, sprzeciwiającego się obowiązkowym szczepieniom przeciw  COVID-19 oraz wprowadzaniu ograniczeń dla osób niezaszczepionych. W maju 2022 przystąpiła do Solidarnej Polski, rok później przemianowanej na Suwerenną Polskę. W lipcu 2023 przeszła do Ruchu Narodowego oraz do koła poselskiego Konfederacji Wolność i Niepodległość. W 2023 bezskutecznie kandydowała z ramienia tej formacji do Sejmu X kadencji.

## Życie prywatne
Jest mężatką, ma cztery córki.

title: Anna Siarkowska

wikitext:
{{Biogram infobox
 |imię i nazwisko           = Anna Maria Siarkowska
 |grafika                   = Anna Siarkowska Sejm 2016.JPG
 |opis grafiki              =
 |alt grafiki               =
 |data urodzenia            = 23 marca 1982
 |miejsce urodzenia         = [[Warszawa]]
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |zawód                     = polityk, politolog
 |Alma Mater                = [[Akademia Obrony Narodowej]]
 |stanowisko                = posłanka na [[Sejm Rzeczypospolitej Polskiej|Sejm]] VIII i IX kadencji (2015–2023)
 |partia                    = [[Liga Polskich Rodzin|LPR]], [[Fundacja Republikańska#Partia Republikańska|Partia Republikańska]], [[Suwerenna Polska|Solidarna Polska / Suwerenna Polska]], [[Ruch Narodowy|RN]]
 |odznaczenia               =
 |commons                   = Category:Anna Siarkowska
 |wikicytaty                = Anna Siarkowska
}}
'''Anna Maria Siarkowska''' z domu Jabłońska (ur. [[23 marca]] [[1982]] w [[Warszawa|Warszawie]]<ref name="sejm">{{Cytuj stronę|url=http://sejm.gov.pl/Sejm9.nsf/posel.xsp?id=338|tytuł=Strona sejmowa posła IX kadencji|data dostępu=2020-01-25}}</ref>) – polska polityk i politolog, posłanka na [[Sejm Rzeczypospolitej Polskiej|Sejm]] [[Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej VIII kadencji|VIII]] i [[Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej IX kadencji|IX]] kadencji.

== Życiorys ==
Studiowała politologię na [[Uniwersytet w Siedlcach|Akademii Podlaskiej w Siedlcach]]<ref name="ts">{{Cytuj stronę|url=https://web.archive.org/web/20160624162425/http://www.tygodniksiedlecki.com/t952-polityka.to.moje.powolanie.htm|tytuł=Polityka to moje powołanie|data=23 lutego 2005|opublikowany=tygodniksiedlecki.com|data dostępu=2015-10-25}}</ref>. Ukończyła następnie studia magisterskie (2010) i doktoranckie (2015) na Wydziale Bezpieczeństwa Narodowego [[Akademia Obrony Narodowej|Akademii Obrony Narodowej]]<ref name="sejm" />. Zawodowo zajęła się planowaniem obronnym i zarządzaniem kryzysowym w administracji rządowej<ref name="tuba">{{Cytuj stronę|url=http://www.tubawyszkowa.pl/aktualnosci/czytaj/4863/Kandydaci-KWW-Kukiz-15-pod-szczesliwa-siodemka|tytuł=Kandydaci KWW Kukiz’15 pod szczęśliwą siódemką|data=30 września 2015|opublikowany=tubawyszkowa.pl|data dostępu=2015-10-25}}</ref>.

Działała w [[Młodzież Wszechpolska|Młodzieży Wszechpolskiej]], kierowała jej strukturami w Siedlcach<ref name="ts" />. Była członkinią [[Liga Polskich Rodzin|Ligi Polskich Rodzin]] – bezskutecznie kandydowała z jej ramienia do Sejmu w 2005 i w 2007<ref>{{Cytuj stronę|url=https://wybory2005.pkw.gov.pl/SJM/PL/WYN/W106/18.htm|tytuł=Serwis PKW – Wybory 2005|data dostępu=2015-10-25}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=https://wybory2007.pkw.gov.pl/SJM/PL/WYN/W3/18.htm|tytuł=Serwis PKW – Wybory 2007|data dostępu=2015-10-25}}</ref>. W 2006 powołana na wiceprzewodniczącą rady programowej [[TVP Polonia]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://s.tvp.pl/repository/attachment/1/a/8/1a8c546df2181ec0b35cafd6d04b8edf1248355830802.doc|tytuł=Skład Rady Programowej TV Polonia III kadencji|opublikowany=tvp.pl|data dostępu=2015-10-25}}</ref>. Została członkinią władz Stowarzyszenia ObronaNarodowa.pl – Ruch na Rzecz Obrony Terytorialnej i współpracownikiem kwartalnika „[[Myśl.pl]]”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://cafr.pl/author/asiarkowska/|tytuł=Archiwum autora: Anna Maria Siarkowska|opublikowany=cafr.pl|data dostępu=2015-10-25}}</ref>.

W [[wybory parlamentarne w Polsce w 2015 roku|wyborach parlamentarnych w 2015]] kandydowała do Sejmu w [[Okręg wyborczy nr 18 do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej|okręgu siedleckim]] z pierwszego miejsca na liście komitetu wyborczego wyborców [[Kukiz’15]], zorganizowanego przez [[Paweł Kukiz|Pawła Kukiza]], (z poparciem [[Ruch Narodowy|Ruchu Narodowego]]<ref>{{Cytuj stronę|url=https://web.archive.org/web/20151117032020/https://ruchnarodowy.net/wybory2015/lista-kandydatow/|tytuł=Lista kandydatów|opublikowany=ruchnarodowy.net|data dostępu=2015-11-14}}</ref>). Uzyskała mandat posłanki VIII kadencji, otrzymując 12 073 głosy<ref>{{Cytuj stronę|url=https://parlament2015.pkw.gov.pl/349_Wyniki_Sejm.html|tytuł=Serwis PKW – Wybory 2015|data dostępu=2015-10-27}}</ref>. W Sejmie zasiadła w [[Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych|Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych]] oraz w [[Komisja Obrony Narodowej (Sejm)|Komisji Obrony Narodowej]].

W czerwcu 2016 współtworzyła Klub Republikański w Sejmie, a w listopadzie została wiceprezesem [[Stowarzyszenie „Republikanie”|Stowarzyszenia „Republikanie”]]<ref>{{Cytuj stronę|url=https://web.archive.org/web/20160619213727/http://republikanie.net:80/klub-republikanski-w-sejmie/|tytuł=Klub Republikański w Sejmie|data dostępu=2016-12-28|data=10 czerwca 2016|opublikowany=republikanie.net}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=https://web.archive.org/web/20161229033216/http://republikanie.net/zmiany-w-zarzadzie-stowarzyszenia-republikanie/|tytuł=Zmiany w zarządzie Stowarzyszenia „Republikanie”|data dostępu=2016-12-28|data=23 listopada 2016|opublikowany=republikanie.net}}</ref>. W lutym 2017 wystąpiła z klubu poselskiego Kukiz’15 i została przewodniczącą nowo powołanego koła poselskiego „Republikanów”<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.wprost.pl/kraj/10044092/Chcemy-byc-merytoryczna-opozycja-W-Sejmie-powstalo-kolo-poselskie-Republikanie.html|tytuł=„Chcemy być merytoryczną opozycją”. W Sejmie powstało koło poselskie „Republikanie”|opublikowany=wprost.pl|data=24 lutego 2017|data dostępu=2017-02-24}}</ref>. We wrześniu 2017 ogłosiła decyzję o utworzeniu [[Fundacja Republikańska#Partia Republikańska|Partii Republikańskiej]] (zarejestrowanej w 2018; objęła funkcję jej przewodniczącej), przystępując jednocześnie do klubu parlamentarnego [[Prawo i Sprawiedliwość|Prawa i Sprawiedliwości]]<ref>{{Cytuj stronę|tytuł=Klub PiS powiększył się o dwie posłanki|opublikowany=gosc.pl|data=20 września 2017|data dostępu=2017-09-20|url=http://gosc.pl/doc/4196388.Klub-PiS-powiekszyl-sie-o-dwie-poslanki}}</ref><ref>{{Cytuj stronę | url = https://web.archive.org/web/20170921000446/http://www.polskatimes.pl/fakty/polityka/a/anna-siarkowska-i-malgorzata-janowska-z-kola-republikanie-przechodza-do-klubu-parlamentarnego-pis,12500320/| tytuł = Anna Siarkowska i Małgorzata Janowska z koła Republikanie przechodzą do klubu parlamentarnego PiS | data = 20 września 2017 | opublikowany = polskatimes.pl | data dostępu = 2017-09-20}}</ref>. W lutym 2019 na stanowisku przewodniczącego Partii Republikańskiej zastąpił ją Marcin Wolak<ref>{{Cytuj stronę | url = https://republikanie.org/2019/02/27/zjazd-republikanski-i-wybor-nowych-wladz/ | tytuł = Zjazd Republikański i wybór nowych władz | data = 27 lutego 2019 | opublikowany = republikanie.org | data dostępu = 2019-08-09}}</ref>; w listopadzie tego samego roku partia została wyrejestrowana.

W grudniu 2017, podczas debaty sejmowej w sprawie projektu uchwały upamiętniającej 500-lecie reformacji, powiedziała: „Uważam, że radosne świętowanie wydarzeń, które podzieliły Kościół, to niedobry pomysł”, co doprowadziło do zablokowania przyjęcia okolicznościowej uchwały przez aklamację<ref name="laboratorium.wiez.pl/">{{Cytuj stronę|url=https://wiez.pl/2017/12/16/nie-chcemy-aby-w-ten-sposob-dyskutowano-o-dziedzictwie-reformacji-ewangelicy-reaguja-na-slowa-poslanki-pis/|tytuł=„Nie chcemy, aby w ten sposób dyskutowano o dziedzictwie Reformacji”. Ewangelicy reagują na słowa posłanki PiS|data=16 grudnia 2017|opublikowany=wiez.pl|data dostępu=2021-05-21}}</ref>.

W [[wybory parlamentarne w Polsce w 2019 roku|wyborach w 2019]] z powodzeniem ubiegała się o poselską reelekcję z listy PiS, otrzymując 7313 głosów<ref>{{Cytuj stronę|url=https://sejmsenat2019.pkw.gov.pl/sejmsenat2019/pl/wyniki/sejm/pl|tytuł=Serwis PKW – Wybory 2019|data dostępu=2019-10-17}}</ref>. W 2021 znalazła się wśród liderów ruchu [[Polska Jest Jedna]], sprzeciwiającego się obowiązkowym [[Szczepienia przeciw COVID-19 w Polsce|szczepieniom przeciw  COVID-19]] oraz wprowadzaniu ograniczeń dla osób niezaszczepionych<ref>{{Cytuj stronę|tytuł = O nas |opublikowany = polskajestjedna.com.pl |data dostępu = 2021-10-12 |url = https://web.archive.org/web/20220103083029/https://polskajestjedna.com.pl/o-nas/}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|tytuł = Antyszczepionkowcy tworzą nowy ruch. Wśród założycieli znane osoby |data = 27 września 2021 |data dostępu = 2021-10-12 |opublikowany = onet.pl |url = https://wiadomosci.onet.pl/slask/polska-jest-jedna-piech-pospieszalski-i-poslanka-pis-tworza-ruch-antyszczpionkowy/ct26yry}}</ref>. W maju 2022 przystąpiła do [[Suwerenna Polska|Solidarnej Polski]]<ref>{{Cytuj stronę|tytuł = Anna Maria Siarkowska przechodzi do Solidarnej Polski |data = 12 maja 2022 |data dostępu = 2022-05-12 |opublikowany = interia.pl |url = https://wydarzenia.interia.pl/autor/jakub-szczepanski/news-anna-maria-siarkowska-przechodzi-do-solidarnej-polski,nId,6019545}}</ref>, rok później przemianowanej na Suwerenną Polskę. W lipcu 2023 przeszła do [[Ruch Narodowy|Ruchu Narodowego]] oraz do koła poselskiego [[Konfederacja Wolność i Niepodległość|Konfederacji Wolność i Niepodległość]]<ref>{{Cytuj stronę |tytuł = Anna Maria Siarkowska wystartuje do Sejmu z list Konfederacji |data dostępu = 2023-07-21 |opublikowany = rp.pl |url = https://www.rp.pl/polityka/art38766211-anna-maria-siarkowska-wystartuje-do-sejmu-z-list-konfederacji |data = 21 lipca 2023}}</ref>. W [[Wybory parlamentarne w Polsce w 2023 roku|2023]] bezskutecznie kandydowała z ramienia tej formacji do [[Sejm Rzeczypospolitej Polskiej X kadencji|Sejmu X kadencji]]<ref>{{Cytuj stronę|url=https://sejmsenat2023.pkw.gov.pl/sejmsenat2023/pl/komitet/29615?elections=sejm|tytuł=Serwis PKW – Wybory 2023|data dostępu=2023-10-18}}</ref>.

== Życie prywatne ==
Jest mężatką, ma cztery córki.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Siarkowska, Anna}}
[[Kategoria:Absolwenci Akademii Obrony Narodowej]]
[[Kategoria:Działacze Młodzieży Wszechpolskiej]]
[[Kategoria:Działacze Stowarzyszenia „Republikanie”]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie]]
[[Kategoria:Politycy Konfederacji Wolność i Niepodległość]]
[[Kategoria:Politycy Kukiz’15]]
[[Kategoria:Politycy Ligi Polskich Rodzin]]
[[Kategoria:Politycy Prawa i Sprawiedliwości]]
[[Kategoria:Politycy Ruchu Narodowego]]
[[Kategoria:Politycy Suwerennej Polski]]
[[Kategoria:Polscy politolodzy]]
[[Kategoria:Posłowie z okręgu Siedlce]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1982]]
[[Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej VIII kadencji]]
[[Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej IX kadencji]]

title: Anna Maria Siarkowska

Data i miejsce urodzenia: 23 marca 1982 · Warszawa

Zawód, zajęcie: polityk, politolog

Alma Mater: Akademia Obrony Narodowej

Stanowisko: posłanka na Sejm VIII i IX kadencji (2015–2023)

Partia: LPR, Partia Republikańska, Solidarna Polska / Suwerenna Polska, RN


text:
# Tămășeu
Tămășeu (węg. Paptamási) – wieś w Rumunii, w okręgu Bihor, w gminie Tămășeu. W 2011 roku liczyła 1024 mieszkańców.

title: Tămășeu

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Tămășeu
 |nazwa oryginalna             = Tămășeu
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Rumunia
 |1. jednostka administracyjna = [[Okręg Bihor|Bihor]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Tămășeu (gmina)|Tămășeu]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 1024
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Bihor
 |współrzędne                  = 47°13′16″N 21°55′39″E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Tămășeu''' ({{w języku|hu|Paptamási}}) – wieś w [[Rumunia|Rumunii]], w [[Okręg Bihor|okręgu Bihor]], w [[Tămășeu (gmina)|gminie Tămășeu]]. W 2011 roku liczyła 1024 mieszkańców{{r|rpl}}.
== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=rpl>{{Cytuj stronę | url = http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | tytuł = Populaţia stabilă pe judeţe, municipii, oraşe şi localităti componenete la RPL_2011 | opublikowany = Institutul Naţional de Statistică | język = ro | data dostępu = 2020-12-12 | archiwum = https://web.archive.org/web/20170610134720/http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | zarchiwizowano = 2017-06-10 }}</ref>
}}
{{Gmina Tămășeu}}
[[Kategoria:Wsie w okręgu Bihor]]

title: Tămășeu

Państwo: Rumunia

Okręg: Bihor

Gmina: Tămășeu