text:
# Burdett Coutts
Burdett Matthew Coutts (ur. 21 września 1919 w Koczinie, zm. 17 marca 2016 w Clacton-on-Sea) – singapurski hokeista na trawie, olimpijczyk.
Uczestnik Letnich Igrzysk Olimpijskich 1956, najstarszy członek kadry hokejowej na te igrzyska. Reprezentował Singapur jedynie w meczach fazy grupowej ze Stanami Zjednoczonymi, Afganistanem (oba wygrane, odpowiednio 6-1 i 5-0) i Indiami (porażka 0-6). Coutts nie strzelił jednak żadnej z bramek. W starciu z Hindusami doznał groźnej kontuzji kolana, która wykluczyła go z gry w dalszej części turnieju. Jego reprezentacja zajęła finalnie ósme miejsce.

title: Burdett Coutts

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Burdett Coutts
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = hokej
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 21 września 1919
 |miejsce urodzenia         = [[Koczin]]
 |data śmierci              = 17 marca 2016
 |miejsce śmierci           = [[Clacton-on-Sea]]
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |faksymile                 =
 |opis faksymile            =
 |medale                    = {{Medalista infobox/reprezentacja|SGP|1952}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Burdett Matthew Coutts''' (ur. [[21 września]] [[1919]] w [[Koczin]]ie, zm. [[17 marca]] [[2016]] w [[Clacton-on-Sea]]<ref>{{Cytuj | url = https://www.olympedia.org/athletes/20167 | tytuł = Burdett Coutts | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2023-11-26}}</ref><ref>{{cytuj stronę | url = https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/co/burdett-coutts-1.html | tytuł = Burdette Coutts Bio, Stats and Results | opublikowany = Sports-reference.com | język = en | data dostępu = 2018-10-04 | archiwum = https://web.archive.org/web/20200418101145/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/co/burdett-coutts-1.html | zarchiwizowano = 2020-04-18}}</ref>) – [[singapur]]ski [[hokej na trawie|hokeista na trawie]], olimpijczyk.

Uczestnik [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1956|Letnich Igrzysk Olimpijskich 1956]], najstarszy członek kadry hokejowej na te igrzyska<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.sports-reference.com/olympics/countries/SIN/summer/1956/HOK/ | tytuł = Singapore Hockey at the 1956 Melbourne Summer Games | opublikowany = Sports-reference.com | język = en | data dostępu = 2015-10-19 | archiwum = https://web.archive.org/web/20081210011413/http://www.sports-reference.com/olympics/countries/SIN/summer/1956/HOK/ | zarchiwizowano = 2008-12-10}}</ref>. Reprezentował Singapur jedynie w meczach fazy grupowej ze Stanami Zjednoczonymi, Afganistanem (oba wygrane, odpowiednio 6-1 i 5-0) i Indiami (porażka 0-6). Coutts nie strzelił jednak żadnej z bramek. W starciu z Hindusami doznał groźnej kontuzji kolana, która wykluczyła go z gry w dalszej części turnieju<ref>{{Cytuj książkę | nazwisko = Aplin | imię = Nick | tytuł = Singapore Olympians: The Complete Who's Who, 1936-2004 | wydawca = Singapore National Olympic Council | data = 2005 | strony = 277 | isbn = 9789812480729 | nazwisko2 = Waters | imię2 = David James | nazwisko3 = Leong | imię3 = May Lai | data dostępu = 2015-10-18 | url = https://books.google.pl/books?hl=pl&id=5waCAAAAMAAJ&dq=Burdette+Coutts+hockey&focus=searchwithinvolume&q=Burdette+Coutts+}}</ref>. Jego reprezentacja zajęła finalnie ósme miejsce<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.sports-reference.com/olympics/summer/1956/HOK/mens-hockey-summary.html | tytuł = Hockey at the 1956 Melbourne Summer Games: Men's Hockey Summary | opublikowany = Sports-reference.com | język = en | data dostępu = 2015-10-17 | archiwum = https://web.archive.org/web/20160306153035/http://www.sports-reference.com/olympics/summer/1956/HOK/mens-hockey-summary.html | zarchiwizowano = 2016-03-06}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.olympedia.org/results/35641|tytuł=1956 Summer Olympics / Hockey / Hockey, Men|opublikowany=Olympedia|język=en|data dostępu=2023-10-05}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj stronę | url = https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/co/burdett-coutts-1.html | tytuł = Burdette Coutts Bio, Stats and Results | opublikowany = Sports-reference.com | język = en | data dostępu = 2018-10-04 | archiwum = https://web.archive.org/web/20200418101145/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/co/burdett-coutts-1.html | zarchiwizowano = 2020-04-18}}

{{Hokej na trawie IO Singapur 1956}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Coutts, Burdett}}
[[Kategoria:Hokeiści na trawie na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1956]]
[[Kategoria:Singapurscy hokeiści na trawie]]
[[Kategoria:Singapurscy olimpijczycy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1919]]
[[Kategoria:Zmarli w 2016]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Koczinie]]

title: · Burdett Coutts

Data i miejsce urodzenia: 21 września 1919 · Koczin

Data i miejsce śmierci: 17 marca 2016 · Clacton-on-Sea


text:
# Turčianske Teplice
Turčianske Teplice (węg. Stubnyafürdő, niem. Bad Stuben) – miasto powiatowe w środkowej Słowacji, w kraju żylińskim, w historycznym regionie Turiec. Pierwotnie nosiło nazwę Štubnianske Teplice, obecną nazwę nadano po lutym 1948 r. Wówczas też stało się siedzibą powiatu.

## Położenie
Turčianske Teplice leżą na wysokości 495 m n.p.m. w południowej (górnej) części Kotliny Turczańskiej nad rzeką Turiec, u zachodnich podnóży Wielkiej Fatry. Liczba mieszkańców miasta wynosi około 6,7 tys. osób [2011], powierzchnia miasta – 33,48 km². Dzieli się na dzielnice:
- Diviaky,
- Dolná Štubňa,
- Turčianske Teplice,
- Turčiansky Michal.

Przez Turčianske Teplice przebiega słowacka droga krajowa nr 65 z Martina do Żaru nad Hronem. Łączy się z nią droga lokalna nr 577 z Bańskiej Bystrzycy. Przebiega tędy również linia kolejowa z Vrútok do Handlovej, Żaru nad Hronem i Bańskiej Bystrzycy.

## Historia
Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1281 r. i już wtedy wiedziano o istniejących tu ciepłych źródłach wód mineralnych. Pierwotnie Turčianske Teplice należały do feudalnego, królewskiego dominium Haj i wraz z nim w 1533 r. stały się własnością miasta Kremnicy. Mieszkańcy zajmowali się rolnictwem i hodowlą, z czasem również obsługą przybywających gości i infrastruktury uzdrowiskowej. Rozwój miastu przyniosło oddanie do użytku w 1872 r. linii kolejowej Vrútky - Zwoleń. W 1910 r. miasto liczyło 0,3 tys. mieszkańców, w tym 120 Węgrów, 113 Słowaków i 52 Niemców.
W 1951 r. przyłączono do Turčianskich Teplic gminę Vieska. W 1971 r. do miasta przyłączono dawniej samodzielne wsie Diviaky (należały już do miasta w latach 1951–1955), Dolná Štubňa (niem. Unterstuben) i Turčiansky Michal. W następnych latach rozwój przemysłu i budownictwa mieszkaniowego. Obecnie miasto jest centrum Górnego Turca i nadal pełni rolę uzdrowiska.

## Uzdrowisko
Turčianske Teplice są jednym z najstarszych uzdrowisk w Europie. Wspominane było już w roku 1402. Stało się popularne już w XV wieku, korzystał z niego między innymi cesarz Zygmunt Luksemburski. Gdy w 1533 r. Turčianske Teplice stały się własnością Kremnicy, zaczęto budować pierwsze publiczne domy zdrojowe i ujęcia źródeł leczniczych, które należą do najcieplejszych na Słowacji (mają temperaturę 38 - 47,5 °C). Działalność uzdrowiskowa nabrała rozmachu pod koniec XIX wieku, gdy doprowadzono do Turčianskich Teplic linię kolejową. Kremnica utrzymywała swoje ujęcia aż do 1949 r., kiedy zostały znacjonalizowane.
Większość zabytkowej zabudowy została rozebrana w okresie komunistycznym. Zachowały się m.in. tzw. Modrý kúpeľ z 1885 r., główny dom zdrojowy im. J. Kollára z końca XIX w. czy sanatorium „Veľká Fatra” (zrekonstruowane w 2004 r.). Dzisiaj w dzielnicy uzdrowiskowej dominuje zabudowa współczesna, w tym obiekty „Aqua” i „Malá Fatra”. W 2006 r. w zespole uzdrowiskowym uruchomiono akwapark. Z siedmiu eksploatowanych źródeł termalnych w ciągu sekundy na powierzchnię wypływa 30 litrów wody siarczanowo-węglowodorowej, wapniowo-magnezowej, hipotonicznej, o zawartości ponad 1500 mg rozpuszczonych substancji mineralnych w 1 litrze. Wody te stosowane są zarówno do kąpieli jak i do kuracji pitnych. Leczy się tu osteoporozę, choroby reumatyczne, choroby układu moczowego, schorzenia jelitowe i dróg żółciowych, dolegliwości ginekologiczne.

## Współpraca
- Holešov, Czechy
- Hawierzów, Czechy
- Skawina, Polska
- Wisła, Polska
- Aranđelovac, Serbia

- Kasztel
- Dom zdrojowy
- Dom zdrojowy
- Kościół św. Anny

wikiname: plwiki

title: Turčianske Teplice

in_language: pl

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Turčianske Teplice
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      = Turčinske Teplice, Blue Spa building.jpg
 |opis zdjęcia                 = Dom zdrojowy (tzw. ''Modrý kúpeľ'')
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         = Coat of Arms of Turčianske Teplice.svg
 |flaga                        = Turcianske teplice-turcianske teplice-flag.svg
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = kraj żyliński
 |1. jednostka administracyjna =
 |2. jednostka administracyjna = [[Powiat Turčianske Teplice|Turčianske Teplice]]
 |stanowisko zarządzającego    = burmistrz
 |zarządzający                 = Igor Hus<ref name="zarządzający"/>
 |powierzchnia                 = 33,48<ref>{{Cytuj stronę |url = https://datacube.statistics.sk/#!/view/sk/VBD_DEM/om7014rr/v_om7014rr_00_00_00_sk |tytuł = Hustota obyvateľstva - obce |autor = Statistical Office of the Slovak Republic (www.statistics.sk) |opublikowany = www.statistics.sk |data = |język = |data dostępu = 2024-03-28}} Ustawienia: ''om7014rr_obc: 33,48S_SK'', ''om7014rr_ukaz: Rozloha (Štvorcový meter)''.</ref>
 |wysokość                     = 504<ref name="base_info">{{Cytuj stronę |url=http://datacube.statistics.sk/#!/view/sk/VBD_SK_WIN/om5001rr/v_om5001rr_00_00_00_sk |tytuł=Základná charakteristika |język=sk |data=2015-04-17 |autor= Statistical Office of the Slovak Republic |data dostępu=2022-03-31}}</ref>
 |rok                          = {{Tooltip|2023|Liczba ludności: 2023-12-31, Gęstość zaludnienia: 2023-06-31/2023-07-01.}}
 |liczba ludności              = 6 178<ref>{{Cytuj stronę |url = https://datacube.statistics.sk/#!/view/sk/VBD_DEM/om7101rr/v_om7101rr_00_00_00_sk |tytuł = Počet obyvateľov podľa pohlavia - obce (ročne) |autor = Statistical Office of the Slovak Republic (www.statistics.sk) |opublikowany = www.statistics.sk |data = |język = |data dostępu = 2024-03-28}} Ustawienia: ''om7101rr_obc: AREAS_SK''.</ref>
 |gęstość zaludnienia          = 185,58<ref>{{Cytuj stronę |url = https://datacube.statistics.sk/#!/view/sk/VBD_DEM/om7014rr/v_om7014rr_00_00_00_sk |tytuł = Hustota obyvateľstva - obce |autor = Statistical Office of the Slovak Republic (www.statistics.sk) |opublikowany = www.statistics.sk |data = |język = |data dostępu = 2024-03-28}} Ustawienia: ''om7014rr_obc: AREAS_SK''.</ref>
 |numer kierunkowy             = +421 43<ref name="base_info"/>
 |kod pocztowy                 = 039 01<ref name="base_info"/>
 |tablice rejestracyjne        = TR
 |kod mapy                     = kraj żyliński
 |współrzędne                  = 48°51′32″N 18°51′49″E
 |commons                      = Category:Turčianske Teplice
 |www                          = http://www.turciansketeplice.sk
}}
'''Turčianske Teplice''' ([[język węgierski|węg.]] ''Stubnyafürdő'', [[język niemiecki|niem.]] ''Bad Stuben'') – [[miasto]] powiatowe w środkowej [[Słowacja|Słowacji]], w [[kraj żyliński|kraju żylińskim]], w [[Regiony Słowacji|historycznym regionie]] [[Turiec (region)|Turiec]]. Pierwotnie nosiło nazwę ''Štubnianske Teplice'', obecną nazwę nadano po [[Praski zamach stanu 1948|lutym 1948 r.]] Wówczas też stało się siedzibą powiatu.
== Położenie ==

Turčianske Teplice leżą na wysokości 495 m n.p.m. w południowej (górnej) części [[Kotlina Turczańska|Kotliny Turczańskiej]] nad rzeką [[Turiec (dopływ Wagu)|Turiec]], u zachodnich podnóży [[Wielka Fatra|Wielkiej Fatry]]. Liczba mieszkańców miasta wynosi około 6,7 tys. osób ''[2011]'', powierzchnia miasta – 33,48 km². Dzieli się na dzielnice:
* ''[[Diviaky]]'',
* ''[[Dolná Štubňa]]'',
* ''Turčianske Teplice'',
* ''[[Turčiansky Michal]]''.

Przez Turčianske Teplice przebiega słowacka [[Droga I/65 (Słowacja)|droga krajowa nr 65]] z [[Martin (Słowacja)|Martina]] do [[Żar nad Hronem|Żaru nad Hronem]]. Łączy się z nią droga lokalna nr 577 z [[Bańska Bystrzyca|Bańskiej Bystrzycy]]. Przebiega tędy również linia kolejowa z [[Vrútky|Vrútok]] do [[Handlová|Handlovej]], Żaru nad Hronem i Bańskiej Bystrzycy.
== Historia ==

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1281 r. i już wtedy wiedziano o istniejących tu ciepłych źródłach [[woda mineralna|wód mineralnych]]. Pierwotnie Turčianske Teplice należały do [[Feudalizm|feudalnego]], królewskiego dominium [[Háj (powiat Turčianske Teplice)|Haj]] i wraz z nim w 1533 r. stały się własnością miasta [[Kremnica|Kremnicy]]. Mieszkańcy zajmowali się rolnictwem i hodowlą, z czasem również obsługą przybywających gości i infrastruktury uzdrowiskowej. Rozwój miastu przyniosło oddanie do użytku w 1872 r. linii kolejowej Vrútky - [[Zwoleń (Słowacja)|Zwoleń]]. W 1910 r. miasto liczyło 0,3 tys. mieszkańców, w tym 120 [[Węgrzy|Węgrów]], 113 [[Słowacy|Słowaków]] i 52 [[Niemcy|Niemców]].

W 1951 r. przyłączono do Turčianskich Teplic gminę ''Vieska''. W 1971 r. do miasta przyłączono dawniej samodzielne wsie Diviaky (należały już do miasta w latach 1951–1955), Dolná Štubňa (niem. ''Unterstuben'') i Turčiansky Michal. W następnych latach rozwój przemysłu i budownictwa mieszkaniowego. Obecnie miasto jest centrum Górnego Turca i nadal pełni rolę uzdrowiska{{r|Slovensko Tl}}.

== Uzdrowisko ==
Turčianske Teplice są jednym z najstarszych uzdrowisk w Europie. Wspominane było już w roku 1402. Stało się popularne już w XV wieku, korzystał z niego między innymi cesarz [[Zygmunt Luksemburski]]. Gdy w 1533 r. Turčianske Teplice stały się własnością Kremnicy, zaczęto budować pierwsze publiczne domy zdrojowe i ujęcia źródeł leczniczych, które należą do najcieplejszych na Słowacji (mają temperaturę 38 - 47,5 °C)<ref name=Tur>{{Cytuj książkę | nazwisko = Vavrík i in. | imię = Bartolomej | tytuł = Turiec. Turistický sprievodca | wydawca = Šport, slovenské telovýchovné vydavateľstvo | miejsce = Bratislava | data = 1986 | strony = 75-76}}</ref>. Działalność uzdrowiskowa nabrała rozmachu pod koniec XIX wieku, gdy doprowadzono do Turčianskich Teplic linię kolejową. Kremnica utrzymywała swoje ujęcia aż do 1949 r., kiedy zostały [[nacjonalizacja|znacjonalizowane]].

Większość zabytkowej zabudowy została rozebrana w okresie komunistycznym. Zachowały się m.in. tzw. Modrý kúpeľ z 1885 r., główny dom zdrojowy im. J. Kollára z końca XIX w.<ref name=Tur/> czy sanatorium „Veľká Fatra” (zrekonstruowane w 2004 r.). Dzisiaj w dzielnicy uzdrowiskowej dominuje zabudowa współczesna, w tym obiekty „Aqua” i „Malá Fatra”. W 2006 r. w zespole uzdrowiskowym uruchomiono akwapark. Z siedmiu eksploatowanych źródeł termalnych w ciągu sekundy na powierzchnię wypływa 30 litrów wody siarczanowo-węglowodorowej, wapniowo-magnezowej, [[Roztwór hipotoniczny|hipotonicznej]], o zawartości ponad 1500 mg rozpuszczonych substancji mineralnych w 1 litrze. Wody te stosowane są zarówno do kąpieli jak i do kuracji pitnych. Leczy się tu [[Osteoporoza|osteoporozę]], [[choroby reumatyczne]], choroby układu moczowego<ref name=Tur/>, schorzenia jelitowe i dróg żółciowych, dolegliwości ginekologiczne.

== Współpraca ==
* {{Flaga|CZE}} [[Holešov]], [[Czechy]]
* {{Flaga|CZE}} [[Hawierzów]], [[Czechy]]
* {{Flaga|POL}} [[Skawina]], [[Polska]]
* {{Flaga|POL}} [[Wisła (miasto)|Wisła]], [[Polska]]
* {{Flaga|SRB}} [[Aranđelovac]], [[Serbia]]

<gallery mode=packed>
DiviakyKastiel2.jpg|Kasztel
Kúpeľné mesto Turčianske Teplice 19 Slovakia18.jpg|Dom zdrojowy
Kúpeľné mesto Turčianske Teplice 19 Slovakia33.jpg|Dom zdrojowy
Saint Anne church, Dolná Štubňa WF8.jpg|Kościół św. Anny
</gallery>

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name="zarządzający">{{Cytuj stronę | url = http://volby.statistics.sk/oso/oso2014/oso2014/sk/tab13.html | tytuł = Zoznam zvolených starostov a primátorov podľa obcí, miest a mestských častí | data = 2014 | opublikowany = Štatistický úrad Slovenskej republiky | język = sk | data dostępu = 2017-10-09}}</ref>

* <ref name="Slovensko Tl">{{cytuj| autor = Vladimír Adamec, Nora Jedličková |tytuł=Slovensko. Turistický lexikon | wydawca =Šport, slovenské telovýchovné vydavateľstvo, Bratislava|data=1991}}</ref>
}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.turciansketeplice.sk Strona oficjalna]
* [http://www.tourist-channel.sk/obce/index.php3?lang=SK&pc=282 Tourist Channel]
* [http://web.archive.org/web/20130828214005/http://www.muzeum.sk/default.php?obj=mesto&ix=tr Krótki opis i zdjęcia]

{{Powiat Turčianske Teplice}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miejscowości w powiecie Turčianske Teplice]]
[[Kategoria:Uzdrowiska na Słowacji]]
[[Kategoria:Miasta w kraju żylińskim]]

title: Turčianske Teplice

Herb: Flaga

Państwo: Słowacja

Kraj: żyliński

Powiat: Turčianske Teplice

Burmistrz: Igor Hus

Tablice rejestracyjne: TR


text:
# 1523 w literaturze
Wydarzenia literackie w 1523 roku.

## Nowe poezje
- polskie
  - Mikołaj Hussowczyk – Pieśń o żubrze

## Urodzili się
- Jan Blahoslav – czeski humanista
- Gaspara Stampa – poetka włoska (zm. 1554)

title: 1523 w literaturze

wikitext:
{{rok w|literaturze|1523}}
== Nowe poezje ==

* polskie
** [[Mikołaj Hussowczyk]] – ''[[Pieśń o żubrze]]''

== Urodzili się ==
* [[Jan Blahoslav]] – czeski humanista
* [[Gaspara Stampa]] – poetka włoska (zm. [[1554 w literaturze|1554]])

== Zmarli ==
*
{{kalendaria tematyczne|1523}}

[[Kategoria:Kalendarium literatury]]
[[Kategoria:Wydarzenia 1523]]


text:
# Porowatość skały
Porowatość skały lub gruntu – w geologii to zawartość pustych przestrzeni – porów (pory to mikroskopijne otwory w strukturze ciał organicznych lub nieorganicznych).

## Terminy
Pory dzielimy na:
- otwarte – połączone ze sobą (i z powierzchnią skały),
- zamknięte – całkowicie otoczone materiałem skalnym.

Wyróżniamy porowatość:
- efektywną (aktywna, czynna, odkryta) to zawartość porów, które łączą się z sobą i z zewnętrzną powierzchnią skały (czyli porów otwartych), pozwalająca na ruch cieczy poprzez ośrodek,
- zakrytą (izolowana) to zawartość porów zamkniętych,
- ogólną (całkowitą) – suma porowatości odkrytej i zakrytej.

Szczególnym przypadkiem jest porowatość szczelinowa polegająca na obecności szczelin powstałych wskutek pękania lub rozbicia skał poprzednio mniej przepuszczalnych.

## Parametry
Współczynnik porowatości {\displaystyle (k_{p}),} określany też jako porowatość gruntu {\displaystyle (n)} wyraża stosunek objętości porów w próbce materiału porowatego do całkowitej objętości próbki. Można go zapisywać jako wartość niemianowaną lub w procentach, przyjmuje wartości od 0 do 1 (od 0 do 100%).
{\displaystyle k_{p}=n={\frac {V_{p}}{V_{c}}}=1-{\frac {V_{sk}}{V_{c}}}={\frac {e}{1+e}},}
gdzie:
{\displaystyle V_{p}} – objętość porów,
{\displaystyle V_{sk}} – objętość szkieletu,
{\displaystyle V_{c}} – objętość całkowita, {\displaystyle V_{c}=V_{sk}+V_{p}.}
Według niektórych źródeł porowatość określamy jako małą, gdy współczynnik porowatości {\displaystyle k_{p}<5\%,} a wysoką, gdy {\displaystyle k_{p}>20\%.}
Wskaźnik porowatości {\displaystyle (e)} wyraża się stosunkiem objętości porów do objętości szkieletu gruntowego. Zapisuje się go jako wartość niemianowaną, większą od 0
{\displaystyle e={\frac {V_{p}}{V_{sk}}}={\frac {V_{p}}{V_{c}-V_{p}}}={\frac {n}{1-n}}.}

## Metody oznaczania

### Metody laboratoryjne
- metody oznaczania gęstości, a następnie przeliczenia,
- badanie w porozymetrze – umożliwia wyznaczenie porowatości efektywnej, poprzez nasycenie próbki o znanej objętości cieczą o znanej gęstości właściwej.

### Metody terenowe
Oprócz metod laboratoryjnych, porowatość skały można również zmierzyć in situ metodami geofizycznymi:
- metodą elektrometrii wiertniczej,
- metodami radiometrycznymi (neutron – gamma, gamma – gamma),
- profilowaniem akustycznym,
- metodą refleksyjną (pośrednio).

title: Porowatość skały

wikitext:
'''Porowatość''' [[skała|skały]] lub [[grunt (geologia)|gruntu]] – w [[geologia|geologii]] to zawartość pustych przestrzeni – porów (pory to mikroskopijne otwory w strukturze ciał organicznych lub nieorganicznych).

== Terminy ==
Pory dzielimy na:
* otwarte – połączone ze sobą (i z powierzchnią skały),
* zamknięte – całkowicie otoczone materiałem skalnym.

Wyróżniamy porowatość:
* efektywną (aktywna, czynna, odkryta) to zawartość porów, które łączą się z sobą i z zewnętrzną powierzchnią [[skała|skały]] (czyli porów otwartych), pozwalająca na ruch cieczy poprzez ośrodek,
* zakrytą (izolowana) to zawartość porów zamkniętych,
* ogólną (całkowitą) – suma porowatości odkrytej i zakrytej.

Szczególnym przypadkiem jest '''porowatość szczelinowa''' polegająca na obecności szczelin powstałych wskutek pękania lub rozbicia skał poprzednio mniej przepuszczalnych.

== Parametry ==
'''Współczynnik porowatości''' <math>(k_p),</math> określany też jako '''porowatość gruntu''' <math>(n)</math> wyraża stosunek objętości porów w próbce materiału porowatego do całkowitej objętości próbki. Można go zapisywać jako wartość niemianowaną lub w procentach, przyjmuje wartości od 0 do 1 (od 0 do 100%).
:: <math>k_p = n = \frac{V_p}{V_c} = 1 - \frac{V_{sk}}{V_c} = \frac{e}{1+e},</math>

gdzie:
: <math>V_p</math> – objętość porów,
: <math>V_{sk}</math> – objętość szkieletu,
: <math>V_c</math> – objętość całkowita, <math>V_c = V_{sk} + V_p.</math>

Według niektórych źródeł porowatość określamy jako małą, gdy współczynnik porowatości <math>k_p < 5\%,</math> a wysoką, gdy <math>k_p > 20\%.</math>

'''Wskaźnik porowatości''' <math>(e)</math> wyraża się stosunkiem objętości porów do objętości [[szkielet gruntowy|szkieletu gruntowego]]. Zapisuje się go jako wartość niemianowaną, większą od 0
:: <math>e = \frac{V_p}{V_{sk}} = \frac{V_p}{V_c-V_p} = \frac{n}{1-n}.</math>

== Metody oznaczania ==
=== Metody laboratoryjne ===
* metody oznaczania gęstości, a następnie przeliczenia,
* badanie w [[porozymetr]]ze – umożliwia wyznaczenie porowatości efektywnej, poprzez nasycenie próbki o znanej objętości cieczą o znanej gęstości właściwej.

=== Metody terenowe ===
Oprócz metod laboratoryjnych, porowatość skały można również zmierzyć ''in situ'' metodami [[geofizyka|geofizycznymi]]:
* metodą [[elektrometria|elektrometrii]] wiertniczej,
* metodami [[radiometria|radiometrycznymi]] (neutron – gamma, gamma – gamma),
* profilowaniem akustycznym,
* metodą refleksyjną (pośrednio).

== Bibliografia ==
* {{Cytuj|autor = [[Elżbieta Myślińska]]; |tytuł = Laboratoryjne badania gruntów |data = 1998 |isbn = 83-01-12423-7 |miejsce = Warszawa |wydawca = Wydawnictwo Naukowe PWN |oclc = 749213933 }}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Hydrogeologia]]
[[Kategoria:Gruntoznawstwo]]
[[Kategoria:Petrologia]]


text:
# Cadówek
Cadówek – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Kobiele Wielkie.

## Historia
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

title: Cadówek

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Cadówek
 |rodzaj miejscowości    = wieś
 |zdjęcie                = ... - panoramio (49).jpg
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = łódzkie
 |powiat                 = [[Powiat radomszczański|radomszczański]]
 |gmina                  = [[Kobiele Wielkie (gmina)|Kobiele Wielkie]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               =
 |liczba ludności        =
 |rok                    = 2006
 |strefa numeracyjna     = 44
 |kod pocztowy           = 97-524<ref>{{Poczta Polska|2022-10|s=140}}</ref>
 |tablice rejestracyjne  = ERA
 |SIMC                   = 0542860
 |kod mapy               = Kobiele Wielkie (gmina)
 |współrzędne            = 51°00'24"N 19°33'04"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|14312|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                = Category:Cadówek
 |www                    =
}}
'''Cadówek''' – [[wieś]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo łódzkie|województwie łódzkim]], w [[powiat radomszczański|powiecie radomszczańskim]], w [[Kobiele Wielkie (gmina)|gminie Kobiele Wielkie]].

== Historia ==
[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] miejscowość administracyjnie należała do [[województwo piotrkowskie|województwa piotrkowskiego]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Gmina Kobiele Wielkie}}

[[Kategoria:Kobiele Wielkie (gmina)]]

title: Cadówek

Państwo: Polska

Województwo: łódzkie

Powiat: radomszczański

Gmina: Kobiele Wielkie

Tablice rejestracyjne: ERA


text:
# Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu
Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu im. Kazimierza Marii Osińskiego – towarzystwo naukowe, utworzone 14 lutego 1909 w Przemyślu, jedna z najstarszych tego typu instytucji na ziemiach polskich.

## Historia
Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu, zostało założone 14 lutego 1909, z inicjatywy braci Kazimierza i Tadeusza Osińskich. Założycielami byli: hr. Zofia Czarniecka z Birczy, Kazimierz Macudziński z Krakowa, inż. Kazimierz Maria Osiński z Przemyśla, hr. Romerowa Konstantynowa z Borowej pod Mielcem, Tadeusz Osiński z Przemyśla, Jan Wyżykowski z Gródka Jagiellońskiego, dr Leonard Tarnawski z Przemyśla i Tadeusz Żurawski ze Lwowa, a także Przemyska Kasa Zaliczkowa Rzemieślników i Rolników.
Kazimierz Maria Osiński po powrocie ze studiów powziął zamiar utworzenia Oddziału Muzeum Narodowego w Krakowie, ale nie doszło do tego z powodu sprzeciwu Rady Miejskiej Krakowa. Wówczas Osińscy, wraz z prof. Feliksem Przyjemskim i Kazimierzem Żurawskim postanowili utworzyć Towarzystwo Przyjaciół Nauk. 4 czerwca 1909 przez C.K. Namiestnictwo we Lwowie został zatwierdzony statut towarzystwa, wzorowany na statutach towarzystw z Krakowa i Poznania.
Władze TPN w Przemyślu;
1909–1913. Leonard Tarnawski.
1913–1917. Franciszek Ksawery Kuś.
1917–1926. Leonard Tarnawsk.
1945. Stefan Momidłowski.
1948–1951. Marian Stroński.
1957–1976. Franciszek Persowski.
1976–1979. Michał Kryczko.
1979–1990. Mieczysław Mazurek.
1990–1993. Michał Kryczko.
1993–2011. Zdzisław Budzyński.
2011–2013. Tomasz Pudłocki.
2013–2014. Grzegorz Poznański.
2014–2017. Grzegorz Klebowicz.
2017– nadal Waldemar Wiglusz.

title: Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu

wikitext:
{{inne znaczenia|towarzystwa naukowego w Przemyślu|[[Towarzystwo Przyjaciół Nauk]]}}
{{Stowarzyszenie infobox
 |nazwa                     = Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu
 |nazwa oryginalna          =
 |grafika                   = Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu (2023).jpg
 |opis grafiki              = Siedziba TPN w Przemyślu
 |motto                     =
 |państwo                   = Polska
 |siedziba                  = [[Przemyśl]]<br />ul. Tadeusza Kościuszki 7
 |data założenia            = 14 lutego 1909
 |zakończenie działalności  =
 |rodzaj stowarzyszenia     =
 |status                    = [[Organizacja pożytku publicznego|OPP]]
 |profil działalności       =
 |zasięg                    = Polska południowo-wschodnia
 |stanowisko zarządzającego = Prezes
 |zarządzający              = mgr. inż. Waldemar Wiglusz
 |członkowie                =
 |numer rejestru            = 0000127870
 |data rejestracji          =
 |powiązania                =
 |współrzędne               =
 |commons                   =
 |www                       = http://www.tpn.przemysl.pl/
}}
[[Plik:Zarząd TPN w Przemyślu 1909.jpg|240px|right|thumb|Zarząd TPN w 1909 r.]]
'''Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu im. Kazimierza Marii Osińskiego''' – [[towarzystwo naukowe]], utworzone 14 lutego 1909 w [[Przemyśl]]u, jedna z najstarszych tego typu instytucji na ziemiach polskich.

== Historia ==
Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu, zostało założone 14 lutego 1909, z inicjatywy braci Kazimierza i Tadeusza Osińskich. Założycielami byli: hr. Zofia Czarniecka z [[Bircza|Birczy]], Kazimierz Macudziński z [[Kraków|Krakowa]], inż. [[Kazimierz Maria Osiński]]<ref>[http://www.pbp.webd.pl/tkop/osinskikm.htm inż. Kazimierz M. Osiński].</ref> z Przemyśla, hr. Romerowa Konstantynowa z [[Borowa (powiat mielecki)|Borowej]] pod [[Mielec|Mielcem]], [[Tadeusz Osiński]] z Przemyśla, Jan Wyżykowski z [[Gródek (obwód lwowski)|Gródka Jagiellońskiego]], dr [[Leonard Tarnawski]] z Przemyśla i Tadeusz Żurawski ze [[Lwów|Lwowa]], a także Przemyska Kasa Zaliczkowa Rzemieślników i Rolników.

Kazimierz Maria Osiński po powrocie ze studiów powziął zamiar utworzenia Oddziału Muzeum Narodowego w Krakowie, ale nie doszło do tego z powodu sprzeciwu Rady Miejskiej Krakowa. Wówczas Osińscy, wraz z prof. Feliksem Przyjemskim i Kazimierzem Żurawskim postanowili utworzyć Towarzystwo Przyjaciół Nauk. 4 czerwca 1909 przez C.K. Namiestnictwo we Lwowie został zatwierdzony statut towarzystwa, wzorowany na statutach towarzystw z Krakowa i Poznania<ref name="Historia TPN">[http://www.tpn.przemysl.pl/p,62,historia Towarzystwo Przyjaciół Nauk im. Kazimierza Marii Osińskiego w Przemyślu. Historia].</ref>.

;<nowiki>Władze TPN w Przemyślu;</nowiki><ref>[http://www.tpn.przemysl.pl/p,110,wladze-tpn-w-latach-1909-2017 Władze TPN w latach 1909–2017]</ref>
{{Układ wielokolumnowy |szerokość=19em <!-- od 8 do 19 --> |liczba=2 |
: 1909–1913. [[Leonard Tarnawski]].
: 1913–1917. Franciszek Ksawery Kuś.
: 1917–1926. Leonard Tarnawsk.
: 1945. [[Stefan Momidłowski]].
: 1948–1951. Marian Stroński.
: 1957–1976. [[Franciszek Persowski]].
: 1976–1979. Michał Kryczko.
: 1979–1990. [[Mieczysław Mazurek (1934–2008)|Mieczysław Mazurek]].
: 1990–1993. Michał Kryczko.
: 1993–2011. [[Zdzisław Budzyński]].
: 2011–2013. Tomasz Pudłocki.
: 2013–2014. Grzegorz Poznański.
: 2014–2017. Grzegorz Klebowicz.
: 2017– nadal Waldemar Wiglusz.
}}

== Zobacz też ==
* [[Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk]]
* [[Towarzystwo Przyjaciół Nauk na Śląsku]]
* [[Towarzystwo Warszawskie Przyjaciół Nauk]]
* [[Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Wilnie]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.tpn.przemysl.pl/ Strona internetowa TPN w Przemyślu]
* [http://bc.tpn.przemysl.pl/ TPN w Przemyślu. Biblioteka Cyfrowa]
* [http://tpn.pbp.webd.pl/wwwdigi/ Cyfrowa Kolekcja Biblioteki Naukowej TPN]

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Stowarzyszenia regionalne|Przemyśl]]
[[Kategoria:Polskie towarzystwa edukacyjne]]
[[Kategoria:Polskie towarzystwa naukowe]]
[[Kategoria:Nauka w Przemyślu]]
[[Kategoria:Oświata w Przemyślu]]

title: Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu

Siedziba: Przemyśl · ul. Tadeusza Kościuszki 7

Data założenia: 14 lutego 1909

Status: OPP

Zasięg: Polska południowo-wschodnia

Prezes: mgr. inż. Waldemar Wiglusz

title: brak współrzędnych

brak współrzędnych: Strona internetowa


text:
# Wells (Somerset)
Wells – miasto i civil parish w Wielkiej Brytanii, w Anglii, w hrabstwie Somerset, w dystrykcie (unitary authority) Somerset. Leży 37,5 km na północny wschód od miasta Taunton, 30,6 km na południe od miasta Bristol i 182,3 km na zachód od Londynu. W 2001 roku miasto liczyło 10 406 mieszkańców. W 2011 roku civil parish liczyła 10 536 mieszkańców. Wells jest wspomniana w Domesday Book (1086) jako Welle/Wella. Miasto słynie jako najmniejsze spośród miast Wielkiej Brytanii posiadających tytuł city.
W Wells nakręcono komedię policyjną Hot Fuzz – Ostre psy, choć akcja umieszczona jest w hrabstwie Gloucestershire. W okolicy Wells znajduje się Glastonbury, gdzie odbywa się co roku festiwal muzyczny.

title: Wells (Somerset)

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Wells
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      = Wells Cathedral - West Front (geograph 5612142).jpg
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Wells
 |państwo                      = Anglia
 |1. jednostka administracyjna = [[South West England|South West]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Somerset]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Somerset (dystrykt)|Somerset]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     = 20
 |rok                          = 2001
 |liczba ludności              = 10 406 <small>(miasto)</small>
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             = 01749
 |kod pocztowy                 = BA5
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Somerset
 |współrzędne                  = 51°12′25″N 2°39′2″W
 |commons                      = Category:Wells, England
 |www                          = http://www.wells.gov.uk/
}}
'''Wells''' – miasto i [[civil parish]] w [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]], w [[Anglia|Anglii]], w hrabstwie [[Somerset]], w dystrykcie (''[[unitary authority]]'') [[Somerset (dystrykt)|Somerset]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://data.ordnancesurvey.co.uk/doc/7000000000010526|tytuł=Wells|opublikowany=Ordnance Survey linked data|język=en|data dostępu=2016-05-05}}</ref>. Leży 37,5 km na północny wschód od miasta [[Taunton]], 30,6 km na południe od miasta [[Bristol]] i 182,3 km na zachód od [[Londyn]]u<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.genuki.org.uk/cgi-bin/howfar?CCC=SOM,FROMGR=ST540450,FROMPN=WELLS|tytuł=Distance from WELLS [ST540450]|opublikowany=GENUKI|język=en|data dostępu=2016-05-05}}</ref>. W 2001 roku miasto liczyło 10 406 mieszkańców<ref>{{cytuj stronę| url = http://www.statistics.gov.uk/StatBase/Expodata/Spreadsheets/D8271.xls| tytuł = KS01 Usual resident population: Census 2001, Key Statistics for urban areas| data dostępu = 2016-05-05| opublikowany = Office for National Statistics| język = en|archiwum=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20040723231324/http://www.statistics.gov.uk/StatBase/Expodata/Spreadsheets/D8271.xls|zarchiwizowano=2004-07-23}}</ref>. W 2011 roku civil parish liczyła 10 536 mieszkańców<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11130266&c=Wells&d=16&e=62&g=6461445&i=1001x1003x1032x1004&m=0&r=1&s=1462457921854&enc=1|tytuł=Area: Wells (Parish)|opublikowany=Neighbourhood Statistics (ONS)|język=en|data dostępu=2016-05-05|archiwum=https://web.archive.org/web/20161010113945/http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11130266&c=Wells&d=16&e=62&g=6461445&i=1001x1003x1032x1004&m=0&r=1&s=1462457921854&enc=1|zarchiwizowano=2016-10-10}}</ref>. Wells jest wspomniana w [[Domesday Book]] (1086) jako ''Welle''/''Wella''<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.domesdaybook.co.uk/somerset6.html#wells|tytuł=Somerset T-Z|opublikowany=The Domesday Book online|język=en|data dostępu=2016-05-05}}</ref>. Miasto słynie jako [[Miasta ze statusem City w Wielkiej Brytanii|najmniejsze spośród miast]] Wielkiej Brytanii posiadających tytuł ''[[city]]''.

W Wells nakręcono komedię policyjną [[Hot Fuzz – Ostre psy]]<ref>{{cytuj stronę| url = https://archive.is/20120728190307/http://www.cotswoldjournal.co.uk/news/874709.thank_god_we_did_screen_film_event/| tytuł = Thank God we did screen film event!| data dostępu = 2008-09-10| autor = | język = en}}</ref>, choć akcja umieszczona jest w hrabstwie [[Gloucestershire]]. W okolicy Wells znajduje się [[Glastonbury]], gdzie odbywa się co roku [[Glastonbury Festival|festiwal muzyczny]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Miasta ze statusem City w Anglii}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miasta w hrabstwie Somerset]]
[[Kategoria:Civil parishes w hrabstwie Somerset]]
[[Kategoria:Miasta ze statusem city w Anglii]]

title: Wells

Państwo: Wielka Brytania

Kraj: Anglia

Region: South West

Hrabstwo ceremonialne: Somerset

Unitary authority: Somerset

Populacja (2001) · • liczba ludności: · 10 406 (miasto)


text:
# Miasteczko ruchu drogowego
Miasteczko ruchu drogowego – wydzielony plac z kompleksem obiektów (jezdnie, przejścia, przejazdy, skrzyżowania w tym z ruchem okrężnym, znaki drogowe) przeznaczony do nauki przepisów ruchu drogowego i praktycznego szkolenia pieszych i rowerzystów oraz do praktycznej nauki jazdy na rowerze. Służy szkoleniu kandydatów na posiadaczy karty rowerowej.

## Wygląd miasteczka
Planując budowę miasteczka drogowego, projektanci powinni uwzględnić w projekcie otoczenie miejscowości, w jakiej będzie się ono znajdować. Mianowicie, jeśli w drodze do szkoły przyszłych rowerzystów znajdują się określone skrzyżowania bądź przejazd kolejowo-drogowy, należy je umieścić w planie, jednak ze względu na ograniczoną powierzchnię pod budowę miasteczka budowa przejazdów jest pomijana. Warto też uwzględnić wyjazd z posesji lub drogi gruntowej, aby dzieci mogły samodzielnie uczyć się włączać do ruchu. Głównymi użytkownikami miasteczek są rowerzyści, lecz dobrze jest, aby znajdowały się w nich przejścia dla pieszych, aby młodsze dzieci uczyły się poruszania jako piesi. Droga po miasteczku jest urozmaicona dużą liczbą znaków drogowych, aby oprócz praktycznej nauki jazdy na rowerze przyszli rowerzyści mogli wykorzystywać na nim zdobytą wiedzę praktyczną, jaką jest znajomość tych znaków. Miasteczka rowerowe w celu lepszego wyglądu estetycznego są obsiewane trawą, ustrajane różnymi kwiatami bądź klombami na rondach.

## Przyczyny budowania miasteczek
Główną przyczyną powstawania miasteczek jest praktyczne przygotowanie małoletnich kandydatów do zdania egzaminu na posiadaczy karty rowerowej. Jazda po nich ma ich nauczyć bezpiecznego poruszania się rowerem oraz wykorzystywania wiedzy teoretycznej w rozpoznawaniu i przestrzeganiu znaków drogowych. Poza tym uczy integracji i jazdy z innymi rowerzystami. Mniejsze dzieci zapoznają się z ruchem pieszych, co powoduje, że miasteczka pełnią funkcję edukacyjną. Budowa miasteczek należy do obowiązków samorządów terytorialnych, władz gmin lub miasta. Ścisła współpraca powinna być prowadzona pomiędzy policją a szkołą. Propagowaniu wiedzy mają służyć edukacyjne imprezy związane z bezpieczeństwem rowerzysty bądź przeprowadzenie akcji na rzecz prawidłowego wyposażenia jednośladów.

### Wypadki śmiertelne z udziałem dzieci
Impulsem do budowy miasteczek jest duża liczba wypadków drogowych z udziałem dzieci. Ich częstą przyczyną jest nieodpowiednie zachowanie małoletnich, które samodzielnie poruszając się, nagle wybiegają na drogę, przebiegając w niedozwolonym miejscu bądź ulegają chwilowemu roztargnieniu, jakim jest rozmowa z kolegą lub koleżanką.
| Wiek      | Zabici | Ranni | Zabici | Ranni | Zabici | Ranni |
| Wiek      | 2005   | 2005  | 2006   | 2006  | 2007   | 2007  |
| 0–6 lat   | 59     | 1526  | 50     | 1446  | 59     | 1480  |
| 7–14 lat  | 114    | 4565  | 101    | 4311  | 97     | 4274  |
| 15–17 lat | 165    | 3388  | 149    | 3156  | 180    | 3257  |
| Łącznie   | 338    | 9479  | 300    | 8913  | 336    | 9281  |

title: Miasteczko ruchu drogowego

wikitext:
[[Plik:Bdg Myslecinek 3 05-2014.jpg|thumb|240px|Miasteczko ruchu drogowego w [[Leśny Park Kultury i Wypoczynku|Leśnym Parku Kultury i Wypoczynku]] w [[Bydgoszcz]]y {{Współrzędne|53°09'23.7"N 18°01'27.1"E}}]]
[[Plik:Miasteczko ruchu drogowego braniewo.jpg|mały|240x240px|Miasteczko ruchu drogowego przy Szkole Podstawowej nr 5 w [[Braniewo|Braniewie]] {{Współrzędne|54°22'34.3"N 19°49'27.4"E}}]]
'''Miasteczko ruchu drogowego''' – wydzielony plac z kompleksem obiektów ([[jezdnia|jezdnie]], przejścia, przejazdy, [[skrzyżowanie|skrzyżowania]] w tym z ruchem okrężnym, [[znak drogowy|znaki drogowe]]) przeznaczony do nauki przepisów ruchu drogowego i praktycznego szkolenia pieszych i rowerzystów oraz do praktycznej nauki [[Jazda na rowerze|jazdy na rowerze]]<ref>{{Cytuj |autor = Helena Gutowska |tytuł = Droga do Szkoly |data = 1995 |data dostępu = 2024-03-28 |isbn = 978-83-85461-28-9 |wydawca = Grupa IMAGE sp. z o.o. |s = 22 |url = https://books.google.pl/books?id=B-idj-8jJegC&pg=PA22}}</ref>. Służy szkoleniu kandydatów na posiadaczy [[karta rowerowa|karty rowerowej]].

== Wygląd miasteczka ==
Planując budowę miasteczka drogowego, projektanci powinni uwzględnić w projekcie otoczenie miejscowości, w jakiej będzie się ono znajdować. Mianowicie, jeśli w drodze do szkoły przyszłych rowerzystów znajdują się określone skrzyżowania bądź [[przejazd kolejowo-drogowy]], należy je umieścić w planie, jednak ze względu na ograniczoną powierzchnię pod budowę miasteczka budowa przejazdów jest pomijana. Warto też uwzględnić wyjazd z posesji lub drogi gruntowej, aby dzieci mogły samodzielnie uczyć się włączać do ruchu. Głównymi użytkownikami miasteczek są rowerzyści, lecz dobrze jest, aby znajdowały się w nich przejścia dla pieszych, aby młodsze dzieci uczyły się poruszania jako piesi. Droga po miasteczku jest urozmaicona dużą liczbą znaków drogowych, aby oprócz praktycznej nauki jazdy na rowerze przyszli rowerzyści mogli wykorzystywać na nim zdobytą wiedzę praktyczną, jaką jest znajomość tych znaków. Miasteczka rowerowe w celu lepszego wyglądu estetycznego są obsiewane trawą, ustrajane różnymi kwiatami bądź klombami na [[Skrzyżowanie o ruchu okrężnym|rondach]].

== Przyczyny budowania miasteczek ==
Główną przyczyną powstawania miasteczek jest praktyczne przygotowanie małoletnich kandydatów do zdania egzaminu na posiadaczy karty rowerowej. Jazda po nich ma ich nauczyć bezpiecznego poruszania się rowerem oraz wykorzystywania wiedzy teoretycznej w rozpoznawaniu i przestrzeganiu znaków drogowych. Poza tym uczy integracji i jazdy z innymi rowerzystami. Mniejsze dzieci zapoznają się z ruchem pieszych, co powoduje, że miasteczka pełnią funkcję edukacyjną. Budowa miasteczek należy do obowiązków [[Samorząd terytorialny|samorządów terytorialnych]], władz gmin lub miasta. Ścisła współpraca powinna być prowadzona pomiędzy policją a szkołą. Propagowaniu wiedzy mają służyć edukacyjne imprezy związane z bezpieczeństwem rowerzysty bądź przeprowadzenie akcji na rzecz prawidłowego wyposażenia jednośladów.
=== Wypadki śmiertelne z udziałem dzieci ===
[[Plik:Miasteczko ruchu drogowego w Opalenicy.jpg|mały|Układ przestrzenny miasteczka ruchu drogowego.]]
Impulsem do budowy miasteczek jest duża liczba wypadków drogowych z udziałem dzieci. Ich częstą przyczyną jest nieodpowiednie zachowanie małoletnich, które samodzielnie poruszając się, nagle wybiegają na drogę, przebiegając w niedozwolonym miejscu bądź ulegają chwilowemu roztargnieniu, jakim jest rozmowa z kolegą lub koleżanką.
{| class="wikitable" style="margin:auto; font-size:95%; align:center; text-align:center;"
|-
|rowspan="2"| '''Wiek'''
! Zabici
! Ranni
! Zabici
! Ranni
! Zabici
! Ranni
|-
!colspan="2"| 2005
!colspan="2"| 2006
!colspan="2"| 2007
|-
|0–6 lat
|59
|1526
|50
|1446
|59
|1480
|-
|7–14 lat
|114
|4565
|101
|4311
|97
|4274
|-
|15–17 lat
|165
|3388
|149
|3156
|180
|3257
|-
!Łącznie
!338
!9479
!300
!8913
!336
!9281
|}

== Zobacz też ==
{{Commonscat|Traffic playgrounds|miasteczko ruchu drogowego}}
* [[plac manewrowy]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj stronę |url = http://www.wm.uw.olsztyn.pl/images/stories/PORADNIKI/poradnika5.pdf |tytuł = Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, Komenda Główna Policji |autor = Praca zbiorowa |archiwum = https://web.archive.org/web/20140814020221/http://www.wm.uw.olsztyn.pl/images/stories/PORADNIKI/poradnika5.pdf |zarchiwizowano = 14 sierpnia 2014 |data dostępu = 2014-08-13}}
{{Kontrola autorytatywna}}
[[Kategoria:Prawo o ruchu drogowym]]
[[Kategoria:Jazda na rowerze]]


text:
# Monroeville (Ohio)
Monroeville – wieś w Stanach Zjednoczonych, w stanie Ohio, w hrabstwie Huron.

title: Monroeville (Ohio)

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Monroeville
 |nazwa oryginalna             =
 |rodzaj miasta                = Village
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Monroeville
 |państwo                      = Stany Zjednoczone
 |1. jednostka administracyjna = {{Państwo|Ohio}}
 |2. jednostka administracyjna = [[Hrabstwo Huron (Ohio)|Huron]]
 |stanowisko zarządzającego    = Mayor
 |zarządzający                 =
 |kod statystyczny             =
 |powierzchnia                 = 3,63
 |wysokość                     = 373
 |rok                          = 2010
 |liczba ludności              =
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 = 44847
 |tablice rejestracyjne        =
 |strefa czasowa               = [[UTC-05:00]]<br />[[UTC-04:00]]
 |kod mapy                     = US-OH
 |współrzędne                  = 41°14′38″N 82°41′53″W
 |commons                      =
 |www                          = http://www.monroevilleohio.com/
}}
'''Monroeville''' – wieś w [[Stany Zjednoczone|Stanach Zjednoczonych]], w stanie [[Ohio]], w hrabstwie [[Hrabstwo Huron (Ohio)|Huron]].

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Wsie w stanie Ohio]]

title: Monroeville

Państwo: Stany Zjednoczone

Stan: Ohio

Hrabstwo: Huron