text:
# Kamienica przy ul. Próżnej 7 w Warszawie
Kamienica przy ul. Próżnej 7 w Warszawie – zabytkowa kamienica czynszowa znajdująca się w Warszawie przy ul. Próżnej 7, na terenie dzielnicy Śródmieście.
Powstała według projektu Franciszka Braumanna i bezpośrednio sąsiaduje z kamienicą Zalmana Nożyka. Kamienica przetrwała zagładę warszawskiego getta. W 1987 wraz z kamienicami o adresach 9, 12 i 14 została wpisana do rejestru zabytków.

wikiname: plwiki

in_language: pl

wikitext:
{{Budynek infobox
 |nazwa                 = Kamienica przy ul. Próżnej 7 w Warszawie
 |nazwa oryginalna      =
 |zabytek               = 1291 z 23.03.1987
 |zdjęcie               = Próżna2.jpg
 |opis zdjęcia          = Kamienica przy ul. Próżnej 7 w Warszawie (po prawej fragment kamienicy Nożyka)
 |alt zdjęcia           =
 |państwo               = mazowieckie
 |miejscowość           = [[Warszawa]]
 |adres                 = ul. Próżna 7
 |typ budynku           =
 |styl architektoniczny =
 |architekt             = Franciszek Braumann
 |inwestor              =
 |wysokość całkowita    =
 |wysokość do dachu     =
 |kondygnacje           =
 |powierzchnia użytkowa =
 |rozpoczęcie budowy    =
 |ukończenie budowy     = koniec [[XIX wiek]]u
 |przebudowy            =
 |zniszczono            =
 |odbudowano            =
 |pierwszy właściciel   =
 |kolejni właściciele   =
 |właściciel            =
 |plan budynku          =
 |kod mapy              = Warszawa
 |współrzędne           = 52°14'11.1"N 21°0'19.2"E
 |znak na mapie         = Legenda dwor.svg
 |commons               =
 |www                   =
}}
'''Kamienica przy ul. Próżnej 7 w Warszawie''' – zabytkowa kamienica czynszowa znajdująca się w [[Warszawa|Warszawie]] przy [[Ulica Próżna w Warszawie|ul. Próżnej]] 7, na terenie dzielnicy [[Śródmieście (Warszawa)|Śródmieście]].

Powstała według projektu Franciszka Braumanna i bezpośrednio sąsiaduje z [[Kamienica Zalmana Nożyka w Warszawie|kamienicą Zalmana Nożyka]]<ref>{{Cytuj | url = http://tvnwarszawa.tvn24.pl/informacje,news,tak-zmienila-sie-prozna,74398.html | tytuł = Tak zmieniła się Próżna | opublikowany = tvnwarszawa.tvn24.pl | język = pl | data dostępu = 2014-09-04}}</ref>. Kamienica przetrwała zagładę [[Getto warszawskie|warszawskiego getta]]<ref>Paweł E. Weszpiński, Mapa 9. ''Getto warszawskie. Współczesny układ ulic i ostańce zabudowy według stanu na rok 2013 na tle dawnego planu miasta'', [w:] {{cytuj książkę | nazwisko = Engelking | imię = Barbara |autor link=Barbara Engelking| tytuł = Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście | wydawca = Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów | miejsce = Warszawa | data = 2013 | isbn = 978-83-63444-27-3 | nazwisko2 = Leociak | imię2 = Jacek}}</ref>. W 1987 wraz z kamienicami o adresach 9, [[Kamienica Mozesa Neufelda w Warszawie|12]] i [[Kamienica Majera Wolanowskiego w Warszawie|14]] została wpisana do rejestru zabytków<ref>{{Zabytek|Warszawa|strony=39-40|data dostępu = 2011-12-22}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Zabytkowe kamienice w Śródmieściu Północnym|Próżna 7]]

Państwo: Polska

Województwo: mazowieckie

Miejscowość: Warszawa

Adres: ul. Próżna 7

Architekt: Franciszek Braumann

Ukończenie budowy: koniec XIX wieku


text:
# Anafilatoksyna
Anafilatoksyny – fragmenty dopełniacza, które generowane podczas reakcji odpornościowej w dużych ilościach mogą wywołać wstrząs anafilaktyczny.
Znane są trzy anafilatoksyny: C4a, C3a i C5a (w kolejności rosnącej aktywności). Dwie pierwsze wykazują krótki czas połowicznego rozpadu, gdyż są unieszkodliwiane przez proteazy osoczowe, które odcinają od ich końców reszty argininy, tworząc odpowiednio C4a-desArg i C3a-desArg, nieaktywne biologicznie. C5a jest rozkładane wolniej i dlatego wykazuje dużą aktywność.
Działanie anafilatoksyn polega głównie na aktywacji leukocytów, głównie granulocytów obojętnochłonnych oraz wyzwalaniu znacznych ilości cytokin.

title: Anafilatoksyna

wikitext:
{{dopracować|źródła=2016-04}}
'''Anafilatoksyny''' – fragmenty [[Układ dopełniacza|dopełniacza]], które generowane podczas [[odpowiedź odpornościowa|reakcji odpornościowej]] w dużych ilościach mogą wywołać [[Anafilaksja|wstrząs anafilaktyczny]].

Znane są trzy anafilatoksyny: C4a, C3a i C5a (w kolejności rosnącej aktywności). Dwie pierwsze wykazują krótki [[czas połowicznego rozpadu]], gdyż są unieszkodliwiane przez [[proteazy]] [[Osocze krwi|osoczowe]], które odcinają od ich końców reszty [[arginina|argininy]], tworząc odpowiednio C4a-desArg i C3a-desArg, nieaktywne biologicznie. C5a jest rozkładane wolniej i dlatego wykazuje dużą aktywność.

Działanie anafilatoksyn polega głównie na aktywacji [[leukocyt]]ów, głównie [[neutrofil|granulocytów obojętnochłonnych]] oraz wyzwalaniu znacznych ilości [[cytokiny|cytokin]].

== Zobacz też ==
* [[anafilaksja]]

{{Zastrzeżenia|Medycyna}}

[[Kategoria:Alergologia]]
[[Kategoria:Układ dopełniacza]]


text:
# Synogarlica maskareńska
Synogarlica maskareńska (Nesoenas rodericanus) – gatunek wymarłego ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae). Występował na maskareńskiej wyspie Rodrigues. Znany jest ze szczątków subfosylnych oraz opisów Leguata (1708) i Tafforeta (1726).

## Taksonomia
Po raz pierwszy formalnie gatunek opisał Alphonse Milne-Edwards w 1874. Holotyp stanowił mostek i inne szczątki subfosylne, odkryte razem z pozostałościami dronta samotnego (Pezophaps solitaria). Autor nadał nowemu gatunkowi nazwę Columba rodericana. Obecnie (2023) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza synogarlicę maskareńską w rodzaju Nesoenas. Różni autorzy przenosili ten gatunek także do rodzajów Streptopelia, Alectroenas i Ptilinopus.

## Morfologia i zachowanie
Synogarlice maskareńskie osiągały rozmiary afrykańskich turkaweczek białoczelnych (Turtur tympanistria), ich upierzenie było w większości łupkowoszare. Leguat i jego towarzysze wabili te łagodne i ufne ptaki do ogrodowego stolika i dzielili się resztkami; szczególnie lubiły nasiona melona. Przylatywały zawsze o porze posiłku. Zesłańcy wiązali im kolorowy materiał na nogach by wiedzieć, gdy oswojony ptak znów przyleci. W 1693 i 1725 odnotowano, że synogarlice żerują na wyspie, ale gniazdują głównie poza nią, wśród drzew na nadbrzeżnych wysepkach wolnych od zawleczonych w XVII wieku szczurów. Leguat wspomniał, że synogarlice stanowiły źródło dobrego mięsa.

## Wymarcie
Ostatnich informacji o synogarlicach maskareńskich dostarczył Tafforet (1726). W 1761 na Rodrigues przebywał duchowny i astronom Alexandre Guy Pingré, zauważył brak gołębi na wyspie. Gatunek musiał wymrzeć między 1726 a 1761 w związku z dotarciem szczurów na wcześniej wolne od nich wyspy. Obecność tych ssaków odnotował zarówno Tafforet, jak i Leguat.

title: Synogarlica maskareńska

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa zwyczajowa       = Synogarlica maskareńska
 |nazwa łacińska         = ''Nesoenas rodericanus''
 |TSN                    =
 |zoolog                 = ([[Alphonse Milne-Edwards|A. Milne-Edwards]], 1873)
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Columba rodericana.jpg
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |gromada                = [[ptaki]]
 |podgromada             = [[Neornithes]]
 |infragromada           = [[ptaki neognatyczne]]
 |rząd                   = [[gołębiowe]]
 |rodzina                = [[gołębiowate]]
 |podrodzina             = [[gołębie (ptaki)|gołębie]]
 |rodzaj                 = ''[[Nesoenas]]''
 |gatunek                = synogarlica maskareńska
 |synonimy               =
* ''Columba rodericana'' A. Milne-Edwards 1873
* ''Alectroenas rodericana'' (A. Milne-Edwards 1873){{r|avibase}}
* ''Alectroenas rodericanus'' (A. Milne-Edwards 1873){{r|avibase}}
* ''Streptopelia rodericana'' (A. Milne-Edwards 1873){{r|avibase}}
* ''Nesoenas rodericana'' (A. Milne-Edwards 1873){{r|avibase}}
 |status IUCN            = EX
 |IUCN id                = 22728722
 |wikispecies            =
 |commons                = Category:Nesoenas rodericanus
}}
'''Synogarlica maskareńska'''{{r|Mielczarek&Kuziemko}} (''Nesoenas rodericanus'') – gatunek wymarłego ptaka z rodziny [[gołębiowate|gołębiowatych]] (Columbidae). Występował na [[Maskareny|maskareńskiej]] wyspie [[Rodrigues]]. Znany jest ze szczątków [[fosylizacja (geologia)|subfosylnych]] oraz opisów [[François Leguat|Leguata]] (1708) i [[Julien Tafforet|Tafforeta]] (1726).

== Taksonomia ==
Po raz pierwszy formalnie gatunek opisał [[Alphonse Milne-Edwards]] w 1874. [[Holotyp]] stanowił [[mostek (anatomia)|mostek]]{{r|oryg}} i inne szczątki [[fosylizacja (geologia)|subfosylne]], odkryte razem z pozostałościami [[dront samotny|dronta samotnego]] (''Pezophaps solitaria''){{r|ex}}. Autor nadał nowemu gatunkowi [[binominalne nazewnictwo gatunków|nazwę]] ''Columba rodericana''{{r|oryg}}. Obecnie (2023) [[Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny]] umieszcza synogarlicę maskareńską w rodzaju ''[[Nesoenas]]''{{r|ioc}}. Różni autorzy przenosili ten gatunek także do rodzajów ''[[Streptopelia]]'', ''[[Alectroenas]]'' i ''[[Ptilinopus]]''{{r|hbwa|ex}}.

== Morfologia i zachowanie ==
Synogarlice maskareńskie osiągały rozmiary afrykańskich [[turkaweczka białoczelna|turkaweczek białoczelnych]] (''Turtur tympanistria''), ich upierzenie było w większości łupkowoszare. [[François Leguat|Leguat]] i jego towarzysze wabili te łagodne i ufne ptaki do ogrodowego stolika i dzielili się resztkami; szczególnie lubiły nasiona melona. Przylatywały zawsze o porze posiłku. Zesłańcy wiązali im kolorowy materiał na nogach by wiedzieć, gdy oswojony ptak znów przyleci. W 1693 i 1725 odnotowano, że synogarlice żerują na wyspie, ale gniazdują głównie poza nią, wśród drzew na nadbrzeżnych wysepkach wolnych od zawleczonych w XVII wieku [[szczur]]ów. Leguat wspomniał, że synogarlice stanowiły źródło dobrego mięsa{{r|hume}}.

== Wymarcie ==
Ostatnich informacji o synogarlicach maskareńskich dostarczył [[Julien Tafforet|Tafforet]] (1726). W 1761 na Rodrigues przebywał duchowny i astronom [[Alexandre Guy Pingré]], zauważył brak gołębi na wyspie. Gatunek musiał wymrzeć między 1726 a 1761 w związku z dotarciem szczurów na wcześniej wolne od nich wyspy. Obecność tych ssaków odnotował zarówno Tafforet, jak i Leguat{{r|ex}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="avibase">{{Cytuj stronę | url = https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?lang=EN&avibaseid=2BB91092BC7E5063&sec=synonyms | tytuł = Rodrigues Pigeon ''Nesoenas rodericanus'' | nazwisko = Lepage | imię = D. | praca = Avibase | język = en | data dostępu = 2021-12-15}}</ref>
<ref name=hume>{{cytuj pismo | autor = Hume, J.P. | rok = 2011 | tytuł = Systematics, morphology, and ecology of pigeons and doves (Aves: Columbidae) of the Mascarene Islands, with three new species | czasopismo = Zootaxa | wolumin = 3124 | strony = 1–62 | url = https://www.researchgate.net/publication/280836820_Hume_JP_2011_Systematics_morphology_and_ecology_of_pigeons_and_doves_Aves_Columbidae_of_the_Mascarene_Islands_with_three_new_species_Zootaxa_3124_1-62}}</ref>
<ref name="Mielczarek&Kuziemko">Systematyka i nazwy polskie za: {{cytuj stronę|autor = P. Mielczarek & M. Kuziemko |url = http://listaptakow.eko.uj.edu.pl/nonpasserines1.html#Columbinae |tytuł = Podrodzina: Columbinae Leach, 1820 - gołębie (wersja: 2023-03-16)|opublikowany = Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego |praca = Kompletna lista ptaków świata|data dostępu = 2023-04-25}}</ref>
<ref name=oryg>{{cytuj książkę | url = https://www.biodiversitylibrary.org/item/252329#page/16/mode/1up | strony = 16 | tytuł = Recherches sur la faune ancienne des iles Mascareignes | autor = Alphonse Milne-Edwards | rok = 1874 | język = fr}}</ref>
<ref name="ioc">{{Cytuj stronę | url = https://www.worldbirdnames.org/bow/pigeons/ | tytuł = IOC World Bird List (v13.1) | autor = F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.) | język = en | data dostępu = 2023-04-25}}</ref>
<ref name=ex>{{cytuj książkę | url = https://books.google.pl/books?id=lmErDwAAQBAJ | tytuł = Extinct Birds | autor = Julian P. Hume | wydawca = Bloomsbury Publishing | rok = 2017 | isbn = 9781472937452 | strony = 164–165}}</ref>
<ref name=hbwa>{{cytuj stronę | url = https://www.hbw.com/species/rodrigues-turtle-dove-nesoenas-rodericanus | rok = 2018 | tytuł = Rodrigues Turtle-dove (''Nesoenas rodericanus'') | praca = del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive | data dostępu = 2018-08-13}}</ref>
}}

{{Wymarłe ptaki holocenu}}
{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Gołębiowate]]
[[Kategoria:Wymarłe gołębiowe]]
[[Kategoria:Wymarłe ptaki holocenu]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1873 roku]]

title: Synogarlica maskareńska

Domena: eukarionty

Królestwo: zwierzęta

Typ: strunowce

Podtyp: kręgowce

Gromada: ptaki

Podgromada: Neornithes

Infragromada: ptaki neognatyczne

Rząd: gołębiowe

Rodzina: gołębiowate

Podrodzina: gołębie

Rodzaj: Nesoenas

Gatunek: synogarlica maskareńska

title: Synonimy

Synonimy:
Kategoria zagrożenia (CKGZ)
· wymarły


text:
# Bagshot (Wiltshire)
Bagshot – wieś w Anglii, w hrabstwie Wiltshire, w dystrykcie (unitary authority) Wiltshire. Leży 39,2 km od miasta Salisbury, 40,4 km od miasta Chippenham i 102,2 km od Londynu. W latach 1870–1872 miejscowość liczyła 194 mieszkańców.

title: Bagshot (Wiltshire)

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Bagshot
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      = Bagshot Church - geograph.org.uk - 99704.jpg
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Bagshot
 |państwo                      = Anglia
 |1. jednostka administracyjna = [[South West England|South West]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Wiltshire]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Wiltshire (dystrykt)|Wiltshire]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          =
 |liczba ludności              =
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Wiltshire
 |współrzędne                  =
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Bagshot''' – wieś w [[Anglia|Anglii]], w hrabstwie [[Wiltshire]], w dystrykcie ([[unitary authority]]) [[Wiltshire (dystrykt)|Wiltshire]]. Leży 39,2 km od miasta [[Salisbury]], 40,4 km od miasta [[Chippenham]] i 102,2 km od [[Londyn]]u<ref>{{cytuj stronę|url=https://www.genuki.org.uk/gaz/BRK/Bagshot|tytuł=Distance from BAGSHOT [SU317652]|opublikowany=GENUKI|język=en|data dostępu=2017-08-13}}</ref>. W latach 1870–1872 miejscowość liczyła 194 mieszkańców<ref>{{cytuj stronę|url=http://visionofbritain.org.uk/descriptions/877830|tytuł=Descriptive Gazetteer Entry for BAGSHOT|opublikowany=Vision of Britain|język=en|data dostępu=2017-08-13}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Wsie w hrabstwie Wiltshire]]

title: Bagshot

Państwo: Wielka Brytania

Kraj: Anglia

Region: South West

Hrabstwo ceremonialne: Wiltshire

Unitary authority: Wiltshire


text:
# NGC 3652
NGC 3652 (również PGC 34917 lub UGC 6392) – galaktyka spiralna z poprzeczką (SBc/P), znajdująca się w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy. Odkrył ją William Herschel 23 marca 1789 roku.

title: NGC 3652

wikitext:
{{Koordynaty astronomiczne|11|22|39|0|+37|45|54|}}
{{Galaktyka infobox
 |        nazwa = NGC 3652
 |      zdjęcie = NGC3652 - SDSS DR14.jpg
 |         opis = NGC 3652 ([[Sloan Digital Sky Survey|SDSS]])
 |     odkrywca = [[William Herschel]]
 |        dzień = 23 marca
 |          rok = 1789
 | gwiazdozbiór = [[Wielka Niedźwiedzica]]
 |          typ = [[galaktyka spiralna z poprzeczką|spiralna z poprzeczką]] (SBc/P)
 | rektascensja = {{RA|11|22|39,0}}
 |   deklinacja = {{DEC|+37|45|54}}
 |       odl_ly =
 |       odl_pc =
 |     redshift = 0,006845{{r|simbad}}
 |      jas_wid = 12,1
 |     rozm_kąt = 2,6' × 0,7'
 |      wymiary =
 |      jas_abs =
 |         masa =
 |     satelity =
 |      alt_ozn = UGC 6392, MCG 6-25-55, ZWG 185.49, ARAK 291, IRAS11199+3802, PGC 34917
 |      commons = Category:NGC 3652
}}
'''NGC 3652''' (również '''PGC 34917''' lub '''UGC 6392''') – [[galaktyka spiralna z poprzeczką]] (SBc/P), znajdująca się w [[Wielka Niedźwiedzica|gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy]]. Odkrył ją [[William Herschel]] 23 marca 1789 roku{{r|cseligman}}.

== Zobacz też ==
* [[Lista obiektów NGC]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="cseligman">{{Cytuj stronę | url = http://cseligman.com/text/atlas/ngc36a.htm#3652 | tytuł = NGC 3652 | nazwisko = Seligman | imię = Courtney | praca = Celestial Atlas | język = en | data dostępu = 2015-05-24}}</ref>
<ref name=simbad>{{simbad|NGC 3652}}</ref>
}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{SEDS|NGC 3652}}
* {{simbad|NGC 3652}}
* {{NED|NGC 3652}}

[[Kategoria:Obiekty NGC|3652]]
[[Kategoria:Galaktyki spiralne z poprzeczką]]
[[Kategoria:Gwiazdozbiór Wielkiej Niedźwiedzicy]]
[[Kategoria:Obiekty astronomiczne odkryte w 1789]]

title: NGC 3652

Odkrywca: William Herschel

Gwiazdozbiór: Wielka Niedźwiedzica

Typ: spiralna z poprzeczką (SBc/P)


text:
# Adam Jordan (zm. 1763)
Adam Jordan z Zakliczyna herbu Trąby (zm. 19 lipca 1763 roku) – kasztelan wojnicki w 1760 roku, generał-lejtnant kawalerii koronnej w 1759 roku, generał major wojsk koronnych w 1758 roku.

title: Adam Jordan (zm. 1763)

wikitext:
{{Szlachcic infobox
 |imię              = Adam Jordan
 |wszystkie imiona  =
 |imię oryginalne   =
 |grafika           = Portret Adama Jordana.jpg
 |opis grafiki      =
 |herb              = POL COA Trąby.svg
 |opis herbu        = [[Trąby (herb szlachecki)|Trąby]]
 |tytuł             =
 |dynastia          =
 |rodzina           = [[Jordanowie herbu Trąby]]
 |data urodzenia    =
 |miejsce urodzenia =
 |data śmierci      = [[19 lipca]] [[1763]]
 |miejsce śmierci   =
 |ojciec            =
 |matka             =
 |mąż               =
 |żona              =
 |dzieci            =
 |rodzeństwo        =
 |faksymile         =
 |opis faksymile    =
 |odznaczenia       =
 |commons           =
}}
'''Adam Jordan''' z Zakliczyna herbu [[Trąby (herb szlachecki)|Trąby]] (zm. [[19 lipca]] [[1763]] roku) – kasztelan wojnicki w 1760 roku, generał-lejtnant kawalerii [[armia koronna|koronnej]] w 1759 roku, generał major wojsk koronnych w 1758 roku.

== Bibliografia ==
* [[Tomasz Ciesielski (historyk)|Tomasz Ciesielski]], Generałowie wojska koronnego w latach 1717–1763, w: Organizacja armii w nowożytnej Europie: struktura - urzędy - prawo - finanse, Zabrze 2011, s. 465.
* Urzędnicy województwa krakowskiego XVI-XVIII wieku. Spisy. Oprac. Stanisław Cynarski i Alicja Falniowska-Gradowska. Kórnik 1990, s. 228.

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Jordan, Adam}}
[[Kategoria:Generałowie lejtnanci armii koronnej]]
[[Kategoria:Generałowie majorowie armii koronnej]]
[[Kategoria:Jordanowie herbu Trąby|Adam Jordan (zm. 1763)]]
[[Kategoria:Kasztelanowie wojniccy]]
[[Kategoria:Oficerowie kawalerii armii koronnej]]
[[Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej]]
[[Kategoria:Senatorowie za panowania Augusta III Sasa]]
[[Kategoria:Zmarli w 1763]]

title: Adam Jordan

Rodzina: Jordanowie herbu Trąby


text:
# SN 2005cl
SN 2005cl – supernowa typu IIn odkryta 12 czerwca 2005 roku w galaktyce M-01-53-20. W momencie odkrycia miała maksymalną jasność 18,30m.

title: SN 2005cl

wikitext:
{{koordynaty astronomiczne|21|2|02|35|-6|17|35|7}}
{{Supernowa infobox
 | nazwa = SN 2005cl
 | zdjęcie =
 | opis =
 | odkrywca = LOSS{{r|vizier}}
 | dzień = 12 czerwca
 | rok = 2005{{r|vizier}}
 | typ = IIn{{r|vizier}}
 | SNRtyp =
 | galaktyka = M-01-53-20{{r|vizier}}{{r|Barbon, 1999}}
 | gwiazdozbiór =
 | rektascensja = {{RA|21|2|02,35}}{{r|vizier}}{{r|Barbon, 1999}}
 | deklinacja = {{DEC|-6|17|35,7}}{{r|vizier}}{{r|Barbon, 1999}}
 | odl_ly =
 | odl_pc =
 | jas_max = 18,30
 | przodek =
 | typ_przodka =
 | masa_przodka =
 | uwagi =
}}
'''SN 2005cl''' – [[supernowa]] typu IIn odkryta 12 czerwca 2005 roku w galaktyce [[M-01-53-20]]{{r|vizier}}. W momencie odkrycia miała maksymalną jasność 18,30{{magnitudo}}{{r|Barbon, 1999}}{{r|cbat}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name="cbat">{{cytuj stronę|url=http://www.cbat.eps.harvard.edu/lists/Supernovae.html|tytuł=List of Supernovae|opublikowany=IAU Central Bureau for Astronomical Telegrams|język=en|data dostępu=2011-11-02}}</ref>
* <ref name="Barbon, 1999">{{cytuj pismo|nazwisko=Barbon|imię=R.|nazwisko2=Buondí|imię2=V.|nazwisko3=Cappellaro|imię3=E.|nazwisko4=Turatto|imię4=M.|tytuł=The Asiago Supernova Catalogue - 10 years after|czasopismo=Astronomy and Astrophysics Supplement|wydawca=NASA ADS|wolumin=139|strony=531-536|język=en|data=1999-11|url=https://heasarc.gsfc.nasa.gov/W3Browse/all/asiagosn.html|doi=10.1051/aas:1999404}}</ref>
* <ref name="vizier">{{cytuj stronę|url=http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR?-source=B/sn|tytuł=Asiago Supernova Catalogue (5802 rows)|data=2011-12-11|opublikowany=vizier.u-strasbg.fr|język=en|data dostępu=2011-12-27}}</ref>
}}

[[Kategoria:Supernowe zaobserwowane w 2005 roku]]

title: SN 2005cl

Odkrywca: LOSS

Data odkrycia: 12 czerwca 2005

Typ supernowej: IIn


text:
# Hapalomyini
Hapalomyini – monotypowe plemię ssaków z podrodziny myszy (Murinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae).

## Rozmieszczenie geograficzne
Plemię obejmuje gatunki występujące we wschodniej i południowo-wschodniej Azji.

## Morfologia
Długość ciała (bez ogona) 102–165 mm, długość ogona 135–202 mm, długość ucha 10–15 mm, długość tylnej stopy 22–32 mm; brak szczegółowych danych dotyczących masy ciała g.

## Systematyka
Plemię wyodrębnił w 2016 roku międzynarodowy zespół zoologów (Francuzi Marie Pagès, Pierre-Henri Fabre, Yannick Chaval, Violaine Nicolas i Vincent Lazzari, Włoch Alessio Mortelliti, Brytyjczyk Konstans Wells oraz Belg Johan R. Michaux) w artykule zatytułowanym „Filogeneza molekularna nadrzewnych, myszowych gryzoni z Azji Południowo-Wschodniej”, opublikowanym w czasopiśmie Zoologica Scripta. Rodzaj Hapalomys zdefiniował w 1859 roku brytyjski zoolog Edward Blyth w artykule zatytułowanym „Raport Kuratora Działu Zoologicznego za okres od lutego do maja 1859 r.”, opublikowanego w czasopiśmie The Journal of the Asiatic Society of Bengal. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) marmozetnik długoogonowy (H. longicaudatus).

### Etymologia
Hapalomys: gr. ἁπαλος hapalos ‘delikatny, miękki’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’.

### Podział systematyczny
Do plemienia należy jeden rodzaj marmozetnik (Hapalomys) z następującymi występującymi współcześnie gatunkami:
| Grafika | Gatunek                 | Autor i rok opisu                  | Nazwa zwyczajowa         | Podgatunki         | Rozmieszczenie geograficzne                                                                                | Podstawowe wymiary                                | Status IUCN |
| ------- | ----------------------- | ---------------------------------- | ------------------------ | ------------------ | ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------- | ----------- |
|         | Hapalomys longicaudatus | Blyth, 1859                        | marmozetnik długoogonowy | gatunek monotypowy | endemit Malezji (rozproszony w półwyspowej części; przypuszczalnie wymarły w południowo-wschodniej Mjanmie i Tajlandii); zakres wysokości: około 500 m n.p.m.                                           | DC: 14–16,5 cm DO: 17,6–20 cm MC: brak danych     | EN          |
|         | Hapalomys delacouri     | O. Thomas, 1927                    | marmozetnik mniejszy     | gatunek monotypowy | południowa Chińska Republika Ludowa (południowy Junnan, południowe Kuangsi i wyspa Hajnan), północny Laos, północna Tajlandia (prowincja Loei) i środkowy Wietnam; zakres wysokości: 1200–1500 m n.p.m. | DC: 10,2–14,6 cm DO: 13,5–17,1 cm MC: brak danych | NT          |
|         | Hapalomys suntsovi      | Abramov, Balakirev & Rozhnov, 2017 |                          | gatunek monotypowy | endemit Wietnamu (znany tylko z Parku Narodowego Bù Gia Mập (prowincja Bình Phước); być może przyległa wschodnia Kambodża); zakres wysokości: około 540 m n.p.m.                                        | DC: 12,7–14,6 cm DO: 15–16,5 cm MC: brak danych   | NE          |

Kategorie IUCN:  NT  – gatunek bliski zagrożenia,  EN  – gatunek zagrożony;  NE  – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Opisano również gatunki wymarłe z plejstocenu:
- Hapalomys angustidens Zheng Shaohua, 1993[13] (Chińska Republika Ludowa)
- Hapalomys eurycidens Zheng Shaohua, 1993[13] (Chińska Republika Ludowa)
- Hapalomys gracilis Zheng Shaohua, 1993[13] (Chińska Republika Ludowa)
- Hapalomys khaorupchangi Chaimanee, 1998[14] (Tajlandia)

title: Hapalomyini

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa łacińska         = Hapalomyini
 |TSN                    =
 |zoolog                 = [[Marie Pagès|Pagès]], [[Pierre-Henri Fabre|Fabre]], [[Yannick Chaval|Chaval]], [[Alessio Mortelliti|Mortelliti]], [[Violaine Nicolas|Nicolas]], [[Konstans Wells|Wells]], [[Johan R. Michaux|Michaux]] & [[Vincent Lazzari|Lazzari]], 2016<ref name="Pagès&inni" />
 |okres istnienia        =
 |grafika                = Hapalomys delacouri.jpg
 |opis grafiki           = [[Marmozetnik mniejszy]] (''H. delacouri '')
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |gromada                = [[ssaki]]
 |podgromada             = [[żyworodne]]
 |infragromada           = [[łożyskowce]]
 |rząd                   = [[gryzonie]]
 |podrząd                = [[Supramyomorpha]]
 |infrarząd              = [[myszokształtne]]
 |nadrodzina             = [[myszowe]]
 |rodzina                = [[myszowate]]
 |podrodzina             = [[myszy]]
 |plemię                 = Hapalomyini
 |typ nomenklatoryczny   = Rodzaj: ''Hapalomys'' {{small|Blyth, 1859}}

Gatunek: ''Hapalomys longicaudatus'' {{small|Blyth, 1859}}
 |synonimy               = Plemienia:
* Hapalomyini<ref group="uwaga">''[[Nomen nudum]]''.</ref> {{small|Fabre, [[Lionel Hautier|Hautier]] & [[Emmanuel J.P. Douzery|Douzery]], 2015}}<ref name="fab&inni" />
 |ranga podtaksonu       = [[rodzaj (biologia)|Rodzaje]] i [[gatunek (biologia)|gatunki]]
 |podtaksony             = ''Hapalomys'' {{small|[[Edward Blyth|Blyth]], 1859}}<ref name="Blyth"/> – marmozetnik
''7 gatunków (w tym 4 wymarłe) – zobacz opis w tekście''
 |wikispecies            = Hapalomys
 |commons                = Category:Hapalomys
}}
'''Hapalomyini''' – [[takson monotypowy|monotypowe]] [[plemię (biologia)|plemię]] [[ssaki|ssaków]] z [[rodzina (biologia)|podrodziny]] [[myszy]] (Murinae) w obrębie [[rodzina (biologia)|rodziny]] [[myszowate|myszowatych]] (Muridae).

== Rozmieszczenie geograficzne ==
Plemię obejmuje gatunki występujące we wschodniej i południowo-wschodniej [[Azja|Azji]]<ref name="Burgin&inni" /><ref name="Denys&inni" /><ref name="Wilson&Reeder" />.

== Morfologia ==
Długość ciała (bez ogona) 102–165 mm, długość ogona 135–202 mm, długość ucha 10–15 mm, długość tylnej stopy 22–32 mm; brak szczegółowych danych dotyczących masy ciała g<ref name="Denys&inni" /><ref name="amw" />.

== Systematyka ==
Plemię wyodrębnił w 2016 roku międzynarodowy zespół [[zoologia|zoologów]] (Francuzi [[Marie Pagès]], [[Pierre-Henri Fabre]], [[Yannick Chaval]], [[Violaine Nicolas]] i [[Vincent Lazzari]], Włoch [[Alessio Mortelliti]], Brytyjczyk [[Konstans Wells]] oraz Belg [[Johan R. Michaux]]) w artykule zatytułowanym „Filogeneza molekularna nadrzewnych, myszowych gryzoni z Azji Południowo-Wschodniej”, opublikowanym w czasopiśmie ''Zoologica Scripta''<ref name="Pagès&inni" />. Rodzaj ''Hapalomys'' zdefiniował w 1859 roku brytyjski [[zoologia|zoolog]] [[Edward Blyth]] w artykule zatytułowanym „Raport Kuratora Działu Zoologicznego za okres od lutego do maja 1859 r.”, opublikowanego w czasopiśmie ''The Journal of the Asiatic Society of Bengal''<ref name="Blyth" />. [[gatunek typowy|Gatunkiem typowym]] jest (oznaczenie monotypowe) marmozetnik długoogonowy (''H. longicaudatus'').

=== Etymologia  ===
''Hapalomys'': {{gr.|ἁπαλος}} ''hapalos'' ‘delikatny, miękki’; μυς ''mus'', μυος ''muos'' ‘mysz’<ref name="Palmer" />.

=== Podział systematyczny ===
Do plemienia należy jeden rodzaj '''marmozetnik'''<ref name="Cichocki&inni" /> (''Hapalomys'') z następującymi występującymi współcześnie gatunkami<ref name="mdd" /><ref name="amw" /><ref name="Burgin&inni" /><ref name="Cichocki&inni" />:
{| class="wikitable"
! Grafika
! Gatunek
! Autor i rok opisu
! Nazwa zwyczajowa<ref name="Cichocki&inni" />
! Podgatunki<ref name="Denys&inni" /><ref name="Burgin&inni" /><ref name="amw" />
! Rozmieszczenie geograficzne<ref name="Denys&inni" /><ref name="Burgin&inni" /><ref name="amw" />
! Podstawowe wymiary<ref name="Denys&inni" /><ref name="amw" /><ref group="uwaga">'''DC''' – długość ciała; '''DO''' – długość ogona; '''MC''' – masa ciała</ref>
! Status
[[Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody|IUCN]]<ref>{{cytuj stronę | url = https://www.iucnredlist.org/search?taxonomies=130545&searchType=species| tytuł = Taxonomy: ''Hapalomys'' – Genus| opublikowany = The IUCN Red List of Threatened Species | data dostępu = 2025-01-25| język = en}}</ref>
|-
|
|''[[marmozetnik długoogonowy|Hapalomys longicaudatus]]''
|Blyth, 1859
|[[marmozetnik długoogonowy]]
|[[takson monotypowy|gatunek monotypowy]]
|[[endemit]] [[Malezja|Malezji]] (rozproszony w półwyspowej części; przypuszczalnie wymarły w południowo-wschodniej [[Mjanma|Mjanmie]] i [[Tajlandia|Tajlandii]]); zakres wysokości: około 500 m [[n.p.m.]]
|DC: 14–16,5 cm
DO: 17,6–20 cm
MC: brak danych
|align=center|{{Colorbox|#f1863f|{{Kolor|#ffffff|'''EN'''}}}}
|-
|[[Plik:Hapalomys delacouri.jpg|centruj|90px]]
|''[[marmozetnik mniejszy|Hapalomys delacouri]]''
|[[Oldfield Thomas|O. Thomas]], 1927
|[[marmozetnik mniejszy]]
|gatunek monotypowy
|południowa [[Chińska Republika Ludowa]] (południowy [[Junnan]], południowe [[Kuangsi]] i wyspa [[Hajnan]]), północny [[Laos]], północna Tajlandia ([[prowincja Loei]]) i środkowy [[Wietnam]]; zakres wysokości: 1200–1500 m n.p.m.
|DC: 10,2–14,6 cm
DO: 13,5–17,1 cm
MC: brak danych
|align=center|{{Colorbox|#97c135|{{Kolor|#ffffff|'''NT'''}}}}
|-
|
|''[[Hapalomys suntsovi]]''
|[[Aleksiej Abramow|Abramov]], [[Aleksandr Bałakiriew|Balakirev]] & [[Wiaczesław Rożnow|Rozhnov]], 2017
|
|gatunek monotypowy
|endemit Wietnamu (znany tylko z [[Park Narodowy Bù Gia Mập|Parku Narodowego Bù Gia Mập]] ([[prowincja Bình Phước]]); być może przyległa wschodnia [[Kambodża]]); zakres wysokości: około 540 m n.p.m.
|DC: 12,7–14,6 cm
DO: 15–16,5 cm
MC: brak danych
|align=center|{{Colorbox|#e5e5e5|{{Kolor|#000000|'''NE'''}}}}
|}
Kategorie IUCN: {{Colorbox|#97c135|{{Kolor|#ffffff|'''NT'''}}}} – [[gatunek bliski zagrożenia]], {{Colorbox|#f1863f|{{Kolor|#ffffff|'''EN'''}}}} – [[gatunek zagrożony]]; {{Colorbox|#e5e5e5|{{Kolor|#000000|'''NE'''}}}} – [[Czerwona księga gatunków zagrożonych|gatunki niepoddane jeszcze ocenie]].

Opisano również gatunki wymarłe z [[plejstocen]]u<ref name="zij" />:
* ''[[Hapalomys angustidens]]'' {{small|[[Zheng Shaohua]], 1993}}<ref name="zhe" /> ([[Chińska Republika Ludowa]])
* ''[[Hapalomys eurycidens]]'' {{small|Zheng Shaohua, 1993}}<ref name="zhe" /> (Chińska Republika Ludowa)
* ''[[Hapalomys gracilis]]'' {{small|Zheng Shaohua, 1993}}<ref name="zhe" /> (Chińska Republika Ludowa)
* ''[[Hapalomys khaorupchangi]]'' {{small|[[Yaowalak Chaimanee|Chaimanee]], 1998}}<ref name="cha" /> ([[Tajlandia]])

== Uwagi ==
{{Uwagi}}

== Przypisy ==
<references>
<ref name="Pagès&inni">{{cytuj pismo |autor = M. Pagès, P.‐H. Fabre, Y. Chaval, A. Mortelliti, V. Nicolas, K. Wells, J,R. Michaux & V. Lazzari|tytuł = Molecular phylogeny of South‐East Asian arboreal murine rodents|url = |czasopismo = Zoologica Scripta| wolumin = 45|numer = 4|strony = 349–364|rok = 2015|doi = 10.1111/zsc.12161|język = en}}</ref>
<ref name="fab&inni">{{cytuj książkę| autor = P.G. Cox & L. Hautier (redaktorzy)| tytuł = Evolution of the Rodents |url = |autor r = P. Fabre, L. Hautier & E.J. Douzery| rozdział = A synopsis of rodent molecular phylogenetics, systematics and biogeography| adres rozdziału = |rok = 20185|wydawca = Cambridge University Press|miejsce = Cambridge | isbn = 978-1-107-36015-0|strony = 37|język = en}}</ref>
<ref name="Blyth">{{cytuj pismo |autor = E. Blyth|tytuł = Report of Curator, Zoological Department, for February to May meetings, 1859|url = https://www.biodiversitylibrary.org/item/124450#page/308/mode/1up|czasopismo = The Journal of the Asiatic Society of Bengal| wolumin = 28|wydanie = |strony = 296|rok = 1859 |język = en}}</ref>
<ref name="Cichocki&inni">Nazwy polskie za: {{Cytuj książkę | autor = W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz| tytuł = Polskie nazewnictwo ssaków świata | wydawca = Muzeum i Instytut Zoologii PAN | miejsce = Warszawa | rok = 2015 | isbn = 978-83-88147-15-9| strony = 268| język = pl en}}</ref>
<ref name="Burgin&inni">{{cytuj książkę| autor = C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest | tytuł = Illustrated Checklist of the Mammals of the World|url = https://www.lynxeds.com/product/illustrated-checklist-of-the-mammals-of-the-world/|rok = 2020|wydawca = Lynx Edicions|miejsce = Barcelona|część = 1|tytuł części = Monotremata to Rodentia|isbn = 978-84-16728-34-3|strony = 458|język = en}}</ref>
<ref name="Denys&inni">{{Cytuj książkę | autor = D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (redaktorzy)| tytuł = [[Handbook of the Mammals of the World]] | autor r = Ch. Denys, P. Taylor & K. Aplin. Opisy gatunków Muridae: Ch. Denys, P. Taylor, C. Burgin, K. Aplin, P.-H. Fabre, R. Haslauer, J. Woinarski, B. Breed & J. Menzies | rozdział = Family Muridae (True Mice and Rats, Gerbils and relatives)| część = 7 | tytuł części = Rodents II| wydawca = Lynx Edicions | miejsce = Barcelona | strony = 653–654| isbn = 978-84-16728-04-6| rok = 2017 | język = en}}</ref>
<ref name="Wilson&Reeder">{{cytuj stronę|autor = D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy)|url = https://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?id=13001365|tytuł = Genus ''Hapalomys'' |opublikowany = Johns Hopkins University Press |praca = Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) |rok = 2005 | data dostępu = 2020-12-05}}</ref>
<ref name="Palmer">{{cytuj pismo| autor = T.S. Palmer| autor link = Theodore Sherman Palmer|tytuł = Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals|url = https://www.biodiversitylibrary.org/page/45655465|rok = 1904|czasopismo = North American Fauna |wolumin = 23| strony = 309 |język = en}}</ref>
<ref name="mdd">{{cytuj stronę | url = http://www.classic.mammaldiversity.org/tree.html| tytuł = Treeview of Mammalian Taxonomy Hierarchy| praca = ASM Mammal Diversity Database (Version 1.13)|opublikowany = American Society of Mammalogists| data dostępu = 2025-01-25| autor = N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, J. Zijlstra & D. Huckaby| język = en}}</ref>
<ref name="amw">{{cytuj książkę| autor = Lynx Nature Books| tytuł = All the Mammals of the World|url = | rozdział = Class Mammalia|rok = 2023|wydawca = Lynx Edicions|miejsce = Barcelona|isbn = 978-84-16728-66-4|strony = 293|język = en}}</ref>
<ref name="zij">{{cytuj | url = http://hesperomys.com/t/30027| tytuł = Hapalomys Blyth, 1859| opublikowany = Hesperomys project (Version 24.9.1)| data dostępu = 2025-01-25| autor = J.S. Zijlstra | doi = 10.5281/zenodo.7654755|język = en}}</ref>
<ref name="zhe">{{cytuj książkę| autor = 郑绍华 / S.-h. Zheng| tytuł =  川黔地区第四纪啮齿类 / Quaternary Rodents of Sichuan-Guizhou Area, China|url = | rok = 1993|wydawca = 科学出版社 / Science Press|miejsce = 北京 / Beijing|isbn = 978-7-03-003122-8|strony = 64|język = zh en}}</ref>
<ref name="cha">{{cytuj pismo |autor = Y. Chaimanee|tytuł = Plio-Pleistocene rodents of Thailand|url = https://www.researchgate.net/publication/288219094_Plio-Pleistocene_rodents_of_Thailand|czasopismo = Thai Studies in Biodiversity| wolumin = 3 |strony = 69|rok = 1998| język = en}}</ref>
</references>

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Myszy|*]]

title: Domena

Gromada: ssaki

Podgromada: żyworodne

Infragromada: łożyskowce

Rząd: gryzonie

Podrząd: Supramyomorpha

Infrarząd: myszokształtne

Nadrodzina: myszowe

Rodzina: myszowate

Podrodzina: myszy

Plemię: Hapalomyini


text:
# Mulda/Sa.
Mulda/Sa., Mulda/Sachsen − gmina w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia, w okręgu administracyjnym Chemnitz, w powiecie Mittelsachsen.

title: Mulda/Sa.

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Mulda/Sa.
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                =
 |jednostka                       = gmina
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            =
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = DE-SN
 |1. jednostka administracyjna    =
 |2. jednostka administracyjna    =
 |3. jednostka administracyjna    = [[Powiat Mittelsachsen|Mittelsachsen]]
 |siedziba                        =
 |ISO 3166-2                      =
 |powierzchnia                    = 43,08 km²
 |wysokość                        = 505 m n.p.m.
 |rok                             = 31.12.2009
 |liczba ludności                 = 2 771
 |gęstość zaludnienia             = 64 os./km²
 |numer kierunkowy                = 037320
 |kod pocztowy                    = 09619
 |tablice rejestracyjne           = FG, BED, DL, FLÖ, HC, MW, RL
 |adres urzędu                    = Hauptstr. 59<br />09619 Mulda/Sa.
 |plan                            =
 |nazwa 1. podziału               = dzielnic
 |1. podział                      =
 |mapa                            = Mulda-Sa. in FG.png
 |nazwa mapy                      = powiatu
 |kod mapy                        = Saksonia
 |współrzędne                     = 50°47′N 13°25′E
 |commons                         =
 |www                             =
}}
'''Mulda/Sa.''', '''Mulda/Sachsen''' − gmina w [[Niemcy|Niemczech]], w kraju związkowym [[Saksonia]], w [[Okręg administracyjny Chemnitz|okręgu administracyjnym Chemnitz]], w powiecie [[powiat Mittelsachsen|Mittelsachsen]].

== Zobacz też ==
* [[Mulda]]

== Bibliografia ==
* Statistisches Landesamt des Freistaates Sachsen, Kamenz, 2009

{{Powiat Mittelsachsen}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Powiat Mittelsachsen]]
[[Kategoria:Gminy w Saksonii]]

title: Mulda/Sa.

Państwo: Niemcy

Kraj związkowy: Saksonia

Powiat: Mittelsachsen

• gęstość: 64 os./km²

Tablice rejestracyjne: FG, BED, DL, FLÖ, HC, MW, RL


text:
# Obrubce
Obrubce – wieś i gmina w Czechach, w powiecie Mladá Boleslav, w kraju środkowoczeskim. Według danych z dnia 1 stycznia 2013 liczyła 182 mieszkańców.

title: Obrubce

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Obrubce
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                =
 |jednostka                       = [[gmina]]
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            =
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = kraj środkowoczeski
 |1. jednostka administracyjna    =
 |2. jednostka administracyjna    = [[Powiat Mladá Boleslav|Mladá Boleslav]]
 |1. jednostka tradycyjna         = [[Czechy (kraina)|Czechy]]
 |siedziba                        =
 |ISO 3166-2                      =
 |powierzchnia                    = 7,64 km²
 |rok                             = 2013
 |liczba ludności                 = 182<ref name="urz">{{cytuj stronę|url=http://web.archive.org/web/20181004001804/http://www.mvcr.cz/soubor/pocet-obcane-leden12-xls.aspx|tytuł=Počty obyvatel v obcích k 1. 1. 2013|opublikowany=www.mvcr.cz|język=cs|data dostępu=2014-08-23}}</ref>
 |gęstość zaludnienia             =
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    = 294 04
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |nazwa 1. podziału               = obrębów ewidencyjnych
 |1. podział                      = 2
 |nazwa 2. podziału               = części gminy
 |2. podział                      = 2
 |nazwa 3. podziału               = gmin katastralnych
 |3. podział                      = 1
 |mapa                            =
 |nazwa mapy                      =
 |kod mapy                        = kraj środkowoczeski
 |współrzędne                     = 50°26′53″N 15°3′49″E
 |commons                         =
 |www                             = http://www.obrubce.e-obec.cz
}}
'''Obrubce''' – wieś i [[gmina]] w [[Czechy|Czechach]], w [[Powiat Mladá Boleslav|powiecie Mladá Boleslav]], w [[Kraj środkowoczeski|kraju środkowoczeskim]]. Według danych z dnia 1 stycznia 2013 liczyła 182 mieszkańców<ref name="urz"/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Powiat Mladá Boleslav}}

[[Kategoria:Gminy w powiecie Mladá Boleslav]]
[[Kategoria:Miejscowości w kraju środkowoczeskim]]

title: Obrubce

Państwo: Czechy

Kraj: środkowoczeski

Powiat: Mladá Boleslav

Kraina: Czechy


text:
# Port lotniczy Navoiy
Port lotniczy Navoiy – międzynarodowy port lotniczy położony w Nawoi, w Uzbekistanie.

## Linie lotnicze i połączenia
- Korean Air[4]
- Uzbekistan Airways[4] (Moscow-Domodedovo, Zarafszan)

title: Port lotniczy Navoiy

wikitext:
{{Lotnisko infobox
 |nazwa                = Navoiy Airport
 |nazwa oryginalna     =
 |zdjęcie              =
 |opis zdjęcia         =
 |alt zdjęcia          =
 |państwo              = UZB
 |miejscowość          = [[Nawoi]]
 |typ                  = cywilne
 |właściciel           = Uzbekistan Airways
 |zarządca             =
 |data otwarcia        = 1962<ref name="Key dates / Events">{{Cytuj stronę | url = http://www.navoi-airport.com/en/#en/content/corporate/key_dates_events/ | tytuł = Key dates / Events | opublikowany = navoi-airport.com | język = en | data dostępu = 2015-11-21 | archiwum = https://web.archive.org/web/20151122061822/http://www.navoi-airport.com/en/#en/content/corporate/key_dates_events/ | zarchiwizowano = 2015-11-22 }}</ref>
 |data zamknięcia      =
 |IATA                 = NVI
 |ICAO                 = UTSA
 |strefa czasowa       = +5:00<ref name="(NVI) Navoi Airport Overview">{{Cytuj stronę | url = http://www.flightstats.com/go/Airport/airportDetails.do?airportCode=NVI | tytuł = (NVI) Navoi Airport Overview  | opublikowany = flightstats.com | język = en | data dostępu = 2015-11-21}}</ref>
 |wysokość             = 474 m n.p.m.
 |statystyki rok       =
 |liczba pasażerów     =
 |cargo                =
 |liczba operacji      =
 |1. pas: kierunek     = 10/28
 |1. pas: nawierzchnia = asfaltobeton
 |1. pas: długość      = 4000 x 45<ref name="Facts & Figures">{{Cytuj stronę | url = http://www.navoi-airport.com/en/#en/content/corporate/facts_figures/ | tytuł = Facts & Figures | opublikowany = navoi-airport.com | język = en | data dostępu = 2015-11-21 | archiwum = https://web.archive.org/web/20151122061822/http://www.navoi-airport.com/en/#en/content/corporate/facts_figures/ | zarchiwizowano = 2015-11-22 }}</ref> m
 |współrzędne          = 40°7′4″N 65°10′18″E
 |commons              =
 |www                  = http://www.navoi-airport.com/
}}
'''Port lotniczy Navoiy''' – międzynarodowy port lotniczy położony w [[Nawoi]], w [[Uzbekistan]]ie.

== Linie lotnicze i połączenia ==
* [[Korean Air]]<ref name="Navoi International Airport (NVI/UTSA)">{{Cytuj stronę | url = http://www.azworldairports.com/airports/a2755nvi.cfm | tytuł = Navoi International Airport (NVI/UTSA) | opublikowany = azworldairports.com | język = en | data dostępu = 2015-11-21}}</ref>
* [[Uzbekistan Airways]]{{r|Navoi International Airport (NVI/UTSA)}} (Moscow-Domodedovo, Zarafszan)

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* [http://gc.kls2.com/airport/NVI Great Circle Mapper]

[[Kategoria:Porty lotnicze w Uzbekistanie|Navoiy]]
[[Kategoria:Nawoi]]

title: Navoiy Airport

Państwo: Uzbekistan

Miejscowość: Nawoi

Typ: cywilne

Właściciel: Uzbekistan Airways

Kod IATA: NVI

Kod ICAO: UTSA

title: Drogi startowe

Kierunek 10/28: asfaltobeton, 4000 x 45 m


text:
# Wasyl Donczuk
Wasyl Iwanowycz Donczuk lub Wasilij Iwanowicz Donczuk (ukr. Василь Іванович Дончук, ros. Василий Иванович Дончук, ur. 27 listopada?/10 grudnia 1910 w Kijowie, zm. 21 października 1944 w rejonie Kirkenesu) – radziecki lotnik wojskowy, major, Bohater Związku Radzieckiego (1944).

## Życiorys
Urodził się w ukraińskiej rodzinie robotniczej. Wcześnie stracił rodziców, dorastał w domu dziecka. Miał wykształcenie średnie, od 1931 mieszkał w Chabarowsku, ukończył aeroklub i szkołę lotniczą lotnictwa cywilnego w Jejsku. Jako pilot lotnictwa cywilnego latał na trasach Dalekiego Wschodu, na obszary podbiegunowe i na Kamczatkę. Od 1932 należał do partii komunistycznej, od 1937 służył w Armii Czerwonej, w 1938 brał udział w walkach nad jeziorem Chasan, po zwolnieniu do rezerwy pracował w Workucie.
W 1941 został ponownie powołany do armii, od listopada 1941 uczestniczył w wojnie z Niemcami jako pilot Północnego Specjalnego Oddziału Lotnictwa Cywilnego, później Karelo-Fińskiej Specjalnej Grupy Lotniczej i dowódca transportowego klucza 5. samodzielnego pułku lotniczego 7 Armii Powietrznej Frontu Karelskiego, w 1943 został skierowany do 114. gwardyjskiego pułku bombowców w 7 Armii Powietrznej. Od maja 1944 dowodził 108. samodzielną zwiadowczą eskadrą lotniczą 7 Armii Powietrznej Frontu Karelskiego, brał udział w obronie obszarów podbiegunowych, operacji swirsko-pietrozawodskiej i petsamo-kirkeneskiej. Do listopada 1944 wykonał 270 lotów zwiadowczych, w tym 64 loty bojowe mające na celu bombardowanie lotnisk, stacji kolejowych i obiektów przemysłowych wroga. Miał wylatane 5 tysięcy godzin na 14 typach samolotów. Zginął podczas wykonywania zadania bojowego w północnej Norwegii w rejonie miejscowości Kirkenes. Jego imieniem nazwano ulice w Kijowie, Chabarowsku i Workucie. W Leningradzie, Archangielsku i Workucie odsłonięto poświęcone mu tablice pamiątkowe.

## Odznaczenia
- Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego (pośmiertnie, 2 listopada 1944)
- Order Lenina (pośmiertnie, 2 listopada 1944)
- Order Wojny Ojczyźnianej II klasy (3 stycznia 1943)
- Order Czerwonej Gwiazdy (31 maja 1942)
- Medal „Partyzantowi Wojny Ojczyźnianej” I klasy

title: Wasyl Donczuk

wikitext:
{{Żołnierz infobox
 |imię i nazwisko     = Wasyl Donczuk
 |imię i nazwisko org = {{k|uk|Василь Іванович Дончук}}
 |pseudonim           =
 |rodzaj wojsk        = lotnictwo
 |zwycięstwa          =
 |grafika             =
 |opis grafiki        =
 |stopień grafika     = 1943avia-p08r.png
 |stopień             = [[major]] lotnictwa
 |data urodzenia      = [[10 grudnia]] [[1910]]
 |miejsce urodzenia   = [[Kijów]]
 |data śmierci        = [[21 października]] [[1944]]
 |miejsce śmierci     = [[Kirkenes]], [[Norwegia]]
 |lata służby         = 1937–1938, 1941–1944
 |siły zbrojne        = {{flaga grafika|Red Army flag.svg}} [[Armia Czerwona]]
{{flaga grafika|Flag of the Soviet Air Force 2.svg}} [[Wojskowe Siły Powietrzne (ZSRR)|Wojskowe Siły Powietrzne]]
 |jednostki           = 108. samodzielna zwiadowcza eskadra lotnicza
 |stanowiska          =
 |wojny i bitwy       = [[walki nad jeziorem Chasan]];
[[Front wschodni (II wojna światowa)]]
* [[operacja petsamsko-kirkeneska]] †
 |późniejsza praca    =
 |odznaczenia         = {{order|BZR||20}}
{{order|OL (ZSRR)}}{{order|SU-OWO|2}}{{order|OCzG}}{{order|SU-MPWO|1}}
 |commons             =
 |wikiźródła          =
 |wikicytaty          =
}}
'''Wasyl Iwanowycz Donczuk''' lub '''Wasilij Iwanowicz Donczuk''' ([[język ukraiński|ukr.]] Василь Іванович Дончук, [[język rosyjski|ros.]] Василий Иванович Дончук, ur. {{data|1910-12-10}} w [[Kijów|Kijowie]], zm. [[21 października]] [[1944]] w rejonie [[Kirkenes]]u) – [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|radziecki]] lotnik wojskowy, major, [[Bohater Związku Radzieckiego]] (1944).

== Życiorys ==
Urodził się w [[Ukraińcy|ukraińskiej]] rodzinie robotniczej. Wcześnie stracił rodziców, dorastał w domu dziecka. Miał wykształcenie średnie, od 1931 mieszkał w [[Chabarowsk]]u, ukończył aeroklub i szkołę lotniczą lotnictwa cywilnego w [[Jejsk]]u. Jako pilot lotnictwa cywilnego latał na trasach Dalekiego Wschodu, na obszary podbiegunowe i na [[Kamczatka|Kamczatkę]]. Od 1932 należał do [[Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego|partii komunistycznej]], od 1937 służył w [[Armia Czerwona|Armii Czerwonej]], w 1938 brał udział w [[walki nad jeziorem Chasan|walkach nad jeziorem Chasan]], po zwolnieniu do rezerwy pracował w [[Workuta|Workucie]].

W 1941 został ponownie powołany do armii, od listopada 1941 uczestniczył w [[Front wschodni (II wojna światowa)|wojnie z Niemcami]] jako pilot Północnego Specjalnego Oddziału Lotnictwa Cywilnego, później Karelo-Fińskiej Specjalnej Grupy Lotniczej i dowódca transportowego klucza 5. samodzielnego pułku lotniczego 7 Armii Powietrznej [[Front Karelski|Frontu Karelskiego]], w 1943 został skierowany do 114. gwardyjskiego pułku bombowców w 7 Armii Powietrznej. Od maja 1944 dowodził 108. samodzielną zwiadowczą eskadrą lotniczą 7 Armii Powietrznej Frontu Karelskiego, brał udział w obronie obszarów podbiegunowych, operacji swirsko-pietrozawodskiej i [[operacja petsamsko-kirkeneska|petsamo-kirkeneskiej]]. Do listopada 1944 wykonał 270 lotów zwiadowczych, w tym 64 loty bojowe mające na celu bombardowanie lotnisk, stacji kolejowych i obiektów przemysłowych wroga. Miał wylatane 5 tysięcy godzin na 14 typach samolotów. Zginął podczas wykonywania zadania bojowego w północnej [[Norwegia|Norwegii]] w rejonie miejscowości Kirkenes. Jego imieniem nazwano ulice w Kijowie, Chabarowsku i Workucie. W Leningradzie, [[Archangielsk]]u i Workucie odsłonięto poświęcone mu tablice pamiątkowe.

== Odznaczenia ==
* [[Złota Gwiazda]] Bohatera Związku Radzieckiego (pośmiertnie, 2 listopada 1944)
* [[Order Lenina]] (pośmiertnie, 2 listopada 1944)
* [[Order Wojny Ojczyźnianej]] II klasy (3 stycznia 1943)
* [[Order Czerwonej Gwiazdy]] (31 maja 1942)
* [[Medal „Partyzantowi Wojny Ojczyźnianej”]] I klasy

== Bibliografia ==
* [http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=912 Дончук, Василий Иванович] (ros.) Biogram na stronie warheroes.ru [dostęp 2018-09-24]

{{SORTUJ:Donczuk, Wasyl}}
[[Kategoria:Radzieccy majorowie lotnictwa]]
[[Kategoria:Ukraińscy Bohaterowie Związku Radzieckiego]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Kijowie]]
[[Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonej Gwiazdy]]
[[Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina]]
[[Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojny Ojczyźnianej II klasy]]
[[Kategoria:Odznaczeni Medalem „Partyzantowi Wojny Ojczyźnianej”]]
[[Kategoria:Radzieccy żołnierze II wojny światowej]]
[[Kategoria:Radzieccy wojskowi narodowości ukraińskiej]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1910]]
[[Kategoria:Zmarli w 1944]]

title: Wasyl DonczukВасиль Іванович Дончук

Data i miejsce urodzenia: 10 grudnia 1910 · Kijów

Data i miejsce śmierci: 21 października 1944 · Kirkenes, Norwegia

Siły zbrojne: Armia Czerwona · Wojskowe Siły Powietrzne

Główne wojny i bitwy: walki nad jeziorem Chasan; · Front wschodni (II wojna światowa) - operacja petsamsko-kirkeneska †


text:
# Kamienica przy ulicy Józefińskiej 31 w Krakowie
Kamienica przy ulicy Józefińskiej 31 – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy XIII przy ul. Józefińskiej, w Podgórzu.
Budynek został wzniesiony w 1875. W 1898 kamienica została gruntownie przebudowana i nadbudowana zgodnie z projektem Zygmunta Luksa. Po 1950 odbył się remont budynku.
25 października 1982 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków.

wikitext:
{{Budynek infobox
 |nazwa                 = Kamienica<br>przy ulicy Józefińskiej 31
 |nazwa oryginalna      =
 |zabytek               = A-624 z 25 października 1982
 |zdjęcie               = 31 Józefińska Street in Kraków 2014 bk2.jpg
 |opis zdjęcia          =
 |alt zdjęcia           =
 |państwo               = PL-MA
 |miejscowość           = [[Kraków]]
 |adres                 = [[Ulica Józefińska w Krakowie|ul. Józefińska]] 31
 |typ budynku           = kamienica
 |styl architektoniczny =
 |architekt             =
 |inwestor              =
 |wysokość całkowita    =
 |wysokość do dachu     =
 |kondygnacje           =
 |powierzchnia użytkowa =
 |rozpoczęcie budowy    =
 |ukończenie budowy     = 1875
 |przebudowy            =
 |zniszczono            =
 |odbudowano            =
 |pierwszy właściciel   =
 |kolejni właściciele   =
 |właściciel            =
 |plan budynku          =
 |opis planu budynku    =
 |kod mapy              = Kraków
 |współrzędne           = 50°02'44.0"N 19°57'16.1"E
 |commons               = Category:31 Józefińska Street in Kraków
 |www                   =
}}
'''Kamienica przy ulicy Józefińskiej 31''' – zabytkowa [[Kamienica (architektura)|kamienica]] znajdująca się w [[Kraków|Krakowie]], w [[Dzielnica XIII Podgórze|dzielnicy XIII]] przy [[Ulica Józefińska w Krakowie|ul. Józefińskiej]], w [[Podgórze (Kraków)|Podgórzu]].

Budynek został wzniesiony w 1875. W 1898 kamienica została gruntownie przebudowana i nadbudowana zgodnie z projektem [[Zygmunt Luks|Zygmunta Luksa]]. Po 1950 odbył się remont budynku{{odn|Zabytki Architektury i budownictwa w Polsce. Kraków|2007|ref=tak|s=187}}.

25 października 1982 kamienica została wpisana do [[Rejestr zabytków|rejestru zabytków]]<ref name="GEZ">{{zabytek|małopolskie|data dostępu=2024-02-08}}</ref>. Znajduje się także w [[Gminna ewidencja zabytków|gminnej ewidencji zabytków]]<ref name="ge">{{Cytuj stronę|url=https://www.bip.krakow.pl/plik.php?zid=106402&wer=0&new=t&mode=shw|tytuł=Gminna ewidencja zabytków Krakowa|opublikowany=Biuletyn Informacji Publicznej Miasta Krakowa|data dostępu=2024-10-07}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==

* {{Cytuj książkę|odn={{odn/id|Zabytki Architektury i budownictwa w Polsce. Kraków|2007}}|nazwisko=Praca zbiorowa|imię=|tytuł=Zabytki Architektury i budownictwa w Polsce. Kraków|rok=2007|wydawca=[[Narodowy Instytut Dziedzictwa|Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków]]|miejsce=Warszawa|strony=187|isbn=978-83-9229-8-1}}

[[Kategoria:Zabytkowe kamienice w Krakowie]]
[[Kategoria:Obiekty w Krakowie wpisane do gminnej ewidencji zabytków]]
[[Kategoria:Dzielnica XIII Podgórze]]

title: Kamienica · przy ulicy Józefińskiej 31

Województwo: małopolskie

Miejscowość: Kraków

Adres: ul. Józefińska 31

Typ budynku: kamienica


text:
# Victor Houet
Victor Houet (ur. 2 września 1900 w Liège, zm. ?) – belgijski piłkarz grający na pozycji napastnika. Był reprezentantem Belgii.

## Kariera klubowa
Całą swoją karierę piłkarską Houet spędził w klubie RFC Tilleur, w którym w 1920 roku zadebiutował w pierwszej lidze belgijskiej i grał w nim do 1938 roku.

## Kariera reprezentacyjna
W reprezentacji Belgii Houet zadebiutował 23 marca 1924 roku w zremisowanym 1:1 towarzyskim meczu z Holandią, rozegranym w Amsterdamie. W 1924 roku był w kadrze Belgii na Igrzyska Olimpijskie w Paryżu. Od 1924 do 1925 roku rozegrał 4 mecze i strzelił 1 gola w kadrze narodowej.

title: Victor Houet

wikitext:
{{Piłkarz infobox
 |imię i nazwisko         = Victor Houet
 |imię i nazwisko org     =
 |grafika                 =
 |opis grafiki            =
 |pełne imię i nazwisko   =
 |data urodzenia          = 2 września 1900
 |miejsce urodzenia       = [[Liège]]
 |data śmierci            =
 |miejsce śmierci         =
 |wzrost                  =
 |pozycja                 = [[napastnik]]
 |klub                    =
 |numer w klubie          =
 |kariera juniorska       =
 |kariera seniorska       =
! 1920–1938 ! [[RFC Tilleur]]
 |data seniorzy           =
 |kariera reprezentacyjna =
! 1924–1925 ! {{Reprezentacja|BEL|pn}} ! 4 ! 1
 |data reprezentacja      =
 |kariera trenerska       =
 |medale                  =
 |odznaczenia             =
 |commons                 =
 |wikicytaty              =
 |www                     =
}}
'''Victor Houet''' (ur. [[2 września]] [[1900]] w [[Liège]], zm. ?) – [[Belgia|belgijski]] [[piłkarz]] grający na pozycji [[napastnik]]a. Był [[Reprezentacja Belgii w piłce nożnej mężczyzn|reprezentantem Belgii]].

== Kariera klubowa ==
Całą swoją karierę piłkarską Houet spędził w klubie [[RFC Tilleur]], w którym w 1920 roku zadebiutował w [[Eerste klasse A|pierwszej lidze belgijskiej]] i grał w nim do 1938 roku.

== Kariera reprezentacyjna ==
W [[Reprezentacja Belgii w piłce nożnej mężczyzn|reprezentacji Belgii]] Houet zadebiutował 23 marca 1924 roku w zremisowanym 1:1 towarzyskim meczu z [[Reprezentacja Holandii w piłce nożnej mężczyzn|Holandią]], rozegranym w [[Amsterdam]]ie. W 1924 roku był w kadrze Belgii na [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1924|Igrzyska Olimpijskie w Paryżu]]. Od 1924 do 1925 roku rozegrał 4 mecze i strzelił 1 gola w kadrze narodowej.

== Bibliografia ==
* {{NFT|p|62581}}
* {{Eu-Football|p|8671|Victor Houet}}

{{IO Belgia 1924}}

{{SORTUJ:Houet, Victor}}
[[Kategoria:Reprezentanci Belgii w piłce nożnej]]
[[Kategoria:Piłkarze RFC Tilleur]]
[[Kategoria:Piłkarze nożni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1900]]
[[Kategoria:Zmarli w XX wieku]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Liège]]
[[Kategoria:Belgijscy olimpijczycy]]

title: · Victor Houet

Data i miejsce urodzenia: 2 września 1900 · Liège

Pozycja: napastnik

title: Kariera seniorska

Lata: Klub · Wyst. · Gole

RFC Tilleur

title: Kariera reprezentacyjna

Lata: Reprezentacja · Wyst. · Gole

Belgia · 4 · (1)


text:
# An-124 Rusłan
An-124 „Rusłan” (kod NATO „Condor”) – czterosilnikowy, odrzutowy, strategiczny samolot transportowy produkcji radzieckiej, zaprojektowany w biurze konstrukcyjnym Antonowa jako konkurent dla Lockheed C-5 Galaxy. W chwili oblotu 26 grudnia 1982 i późniejszej oficjalnej prezentacji podczas paryskiego salonu lotniczego (Paris Air Show) 28 maja 1985 był największym produkowanym samolotem transportowym świata, odbierając palmę pierwszeństwa amerykańskiemu Lockheed C-5 Galaxy.

## Historia
Prototyp o numerze (SSSR 82002, Nr 318) oblatano 26 grudnia 1982 w Kijowie. Produkcję seryjną rozpoczęto, według różnych źródeł, w 1982 lub 1984 roku, w dwóch zakładach: Aviant w Kijowie (obecnie Ukraina) (w latach 1982–2003) oraz Aviastar w Uljanowsku (obecnie Rosja) (w latach 1984–2004). Skrzydła produkowano w zakładach w Taszkiencie i były transportowane na grzbiecie specjalnie przystosowanego samolotu transportowego Antonow An-22 „Anteusz”. Maszyna weszła do służby w radzieckich wojskowych siłach transportowych w styczniu 1987. Wraz z rozpadem Związku Radzieckiego zaprzestano wytwarzania samolotu; niektóre źródła mówią o zakończeniu produkcji w połowie lat 90. XX w. W latach od 2000 do 2004 ukończono 5 egzemplarzy, których produkcji nie doprowadzono do końca wcześniej. W latach 2001 i 2002 dostarczono klientom po 1, a w 2004 – 3 egzemplarze maszyn w wersji An-124-100. Od tego czasu zaczęto rozważać ponowne uruchomienie produkcji wersji ze zmodernizowaną awioniką i ładownością podwyższoną o 30 t do 150 t. Pierwotnie wznowienie produkcji planowano na lata 2007/2008. Na przeszkodzie stanęły problemy natury formalno-prawnej, m.in. spór o miejsce produkcji pomiędzy – obecnie ukraińskimi zakładami Antonowa a Rosją jako prawnym następcą ZSRR. W 2009, na rosyjskich targach lotniczych MAKS w Moskwie, rosyjskie ministerstwo obrony miało podać, według agencji RIA Novosti, że zapadły decyzje dotyczące wznowienia produkcji. 10 grudnia 2009 Dmitrij Miedwiediew podjął decyzję o transakcji dotyczącej dostaw 20 sztuk An-124 do roku 2020 dla sił powietrznych Federacji Rosyjskiej, za podpisanie umów do dnia 10 czerwca 2010 miał odpowiadać Władimir Putin.
Największy cywilny użytkownik An-124 (10 sztuk), linie lotnicze Volga-Dnepr Airlines, czarterowy przewoźnik cargo, wyraziły zainteresowanie nabyciem od 20 do 40 (zależnie od źródeł) nowych egzemplarzy w latach 2011–2020.

## Konstrukcja
Półskorupowa, w układzie górnopłatu, wykonana z duraluminium i materiałów kompozytowych. Kabina załogi hermetyzowana, umieszczona na górnym pokładzie znajdującym się nad ładownią. Za kabiną załogi rozmieszczono toalety, kuchnię, przedział wyposażeniowy, dwie kabiny dla drugiej (zapasowej) załogi a nawet prysznice. Za centropłatem dzielącym górny pokład na części przednią i tylną znajduje się hermetyzowana kabina pasażerska z 88 miejscami.
Duża ładownia ma wymiary 36,5 × 6,4 × 4,4 m (dł. x szer. x wys.) i kubaturę 1160 m³ (w porównaniu ładownia Lockheed C-5 Galaxy: 36,91 × 5,79 × 4,09 m i kubatura 880 m³). Wrota ładowni znajdują się w hydraulicznie unoszonej sekcji dziobowej oraz w części ogonowej kadłuba. Komora ładunkowa wyposażona w dwie suwnice o łącznej nośności 20 000 kg. Podwozie 24-kołowe, chowane do kadłuba, w układzie trójpodporowym: podwozie główne składa się dwóch zespołów po pięć dwukołowych goleni po obu stronach kadłuba, podwozie przednie z dwóch dwukołowych goleni. Dzięki niezwykle solidnej konstrukcji podwozia samolot może lądować na lotniskach o słabej infrastrukturze i na nieprzygotowanych, bądź nieutwardzonych pasach lub na zmrożonym śniegu. Dzięki temu, że wszystkie zespoły podwozia są sterowane możliwe jest wykonanie zakrętu o 180° na pasie o szerokości 45 m. Specyficzna konstrukcja przedniego podwozia z podwójną golenią umożliwia jego częściowe wciągnięcie na ziemi, pochylenie całego kadłuba do przodu i załadunek np. pojazdów, mogących wjeżdżać do ładowni wprost z płyty lotniska, bez użycia dodatkowych ramp i podnośników. Znajdujące się na wyposażeniu dwa agregaty APU umożliwiają samodzielne uruchomienie silników maszyny, nawet w przypadku braku urządzeń rozruchowych na danym lotnisku. Taka konstrukcja samolotu zapewnia mu znaczną niezależność od wyposażenia docelowych lotnisk, istotnie zwiększając jego uniwersalność i zakres zastosowania.
Ponieważ An-124 ma na pokładzie wszystkie niezbędne pomoce do załadunku i rozładunku, nie ma żadnych specjalnych wymagań na lotnisku, do którego leci, ale może działać całkowicie samowystarczalnie. To sprawia, że są poszukiwanym pomocnikiem, szczególnie na obszarach kryzysowych i klęskach żywiołowych oraz jako wojskowe pojazdy transportowe.
W 2006 Dania wraz z 13 krajami NATO i Szwecją podpisała w programie SALIS (Short-term Airlift Interim Solutom) na okres kilku lat dokument zakładający wykupienie określonej ilości godzin rosyjskich ciężkich maszyn transportowych Antonow An-124 i Iljuszyn Ił-76. W ramach programu SALIS-NATO wykorzystanie samolotów An-124 ”Rusłan” w ramach krajowych potrzeb wynosiło od 50 do 300 godzin rocznie.

## Wersje
An-124 Rusłan
Ciężki strategiczny samolot transportowy (wersja wojskowa)
An-124-100
Ciężki cywilny samolot transportowy
An-124-100M-150
Ciężki cywilny samolot transportowy z zachodnią awioniką
An-124-102
Ciężki cywilny samolot transportowy z kokpitem wyposażonym w nowoczesną awionikę typu EFIS
An-124-130
Planowana wersja rozwojowa
An-124-135
An-124-150
Nowa wersja rozwojowa
An-124-200
Planowana wersja rozwojowa z silnikami General Electric CF6-80C2, o ciągu 263 kN każdy
An-124-210
Wersja planowana wspólnie z Air Foyle, mająca spełnić wymogi brytyjskiego programu Short Term Strategic Airlifter (STSA) z silnikami Rolls-Royce RB211-524H-T, o ciągu 264 kN każdy oraz awioniką Honeywell; program STSA przerwano w sierpniu 1999, po wznowieniu wygrał go Boeing C-17A.

## Użytkownicy

### Użytkownicy wojskowi
Rosja
- Siły Powietrzne Federacji Rosyjskiej (25)

### Użytkownicy cywilni
Bułgaria
- AirCargo Bulgaria (1)
- Russian Cargo (1)

 Libia
- Libyan Arab Air Cargo (2)

 Rosja
- Volga-Dnepr (10)
- Polet Airlines (8)

 Ukraina
- Antonov Airlines (7)

 Zjednoczone Emiraty Arabskie
- Maximus Air Cargo (1)

## Rekordy
„Rusłanem” ustanowiono kilka rekordów:
- osiągnięcie pułapu 10 750 m z ładunkiem 171 219 kg[2]
- przelot bez międzylądowania na trasie 20 150 km w ciągu 25,5 godziny[2]
- 1993 – najcięższy pojedynczy ładunek: ważący 135,2 t wraz ze stelażem transportowym generator Siemensa (sam generator 124 t). Rekord pobity dopiero 11 sierpnia 2009 przez An-225 Mrija.

title: An-124 Rusłan

wikitext:
{{Samolot infobox
 |nazwa                               = An-124
 |grafika                             = Antonov An-124-100 Ruslan, Antonov Airlines JP6355463.jpg
 |podpis grafiki                      = An-124 Rusłan nad lotniskiem w [[Luksemburg]]u
 |państwo                             = {{państwo|SUN}}
 |producent                           = [[Zakład Lotniczy Antonow|Zakład Lotniczy Aviant]], zakłady lotnicze w [[Uljanowsk]]u
 |konstruktor                         = biuro konstrukcyjne [[Antonow]]a
 |typ                                 = ciężki [[samolot transportowy]]
 |konstrukcja                         = metalowa
 |załoga                              = 6-7 osób (2 pilotów, nawigator, [[radiotelegrafista]], [[technik pokładowy|inżynier pokładowy]], inżynier elektryk, technik urządzeń desantowych)
 |data oblotu                         = [[26 grudnia]] [[1982]]
 |lata produkcji                      = od 1985
 |wycofany                            =
 |egzemplarze                         = 56 [stan: koniec 2007]
 |liczba wypadków                     =
 |liczba katastrof                    = 5
 |napęd                               = 4 x dwuprzepływowe, [[silnik odrzutowy|silniki odrzutowe]] [[Progress D-18T|Łotariew D-18T]]
 |moc silnika                         =
 |ciąg silnika                        = 4 × 229,5 kN (4 × 23 430 kG)
 |rozpiętość                          = 73,3 m
 |wydłużenie                          =
 |średnica wirnika                    =
 |długość                             = 69,1 m
 |długość kadłuba                     =
 |szerokość kadłuba                   =
 |wysokość                            = 28,7 m
 |powierzchnia nośna                  = 628 m²
 |profil skrzydła                     =
 |masa własna                         = 175 000 kg
 |masa użyteczna                      =
 |masa startowa                       = 392 000 kg
 |masa do lądowania                   = 330 000 kg
 |masa uzbrojenia                     =
 |masa paliwa                         = 213 740 kg
 |zapas paliwa                        = 270 000 l
 |prędkość maksymalna                 = 865 km/h
 |prędkość przelotowa                 = 495-528 km/h
 |prędkość minimalna                  = 245 km/h
 |prędkość ekonomiczna                =
 |prędkość optymalna                  =
 |prędkość patrolowa                  =
 |prędkość dopuszczalna               =
 |prędkość holowania                  =
 |prędkość wznoszenia                 =
 |wznoszenie w locie poziomym         =
 |wznoszenie w locie pionowym         =
 |prędkość minimalna opadania         =
 |pułap                               = 12 000 m
 |pułap praktyczny                    = 10 000 m
 |pułap zawisu z wpływem ziemi        =
 |pułap zawisu bez wpływu ziemi       =
 |zasięg                              = 16 500 km (z max. ilością paliwa)
 |promień działania                   =
 |długotrwałość lotu                  = 20 godz.
 |rozbieg                             =
 |dobieg                              =
 |doskonałość                         =
 |współczynnik obciążenia konstrukcji =
 |uzbrojenie                          =
 |liczba miejsc                       =
 |przestrzeń ładunkowa                = długość – 36,5 m
szerokość – 6,40-6,68 m
wysokość – 4,40 m
 |wyposażenie dodatkowe               =
 |użytkownicy                         =
 |rzuty                               = Antonov An-124 3-view.svg
 |commons                             = Category:Antonov An-124
}}
'''An-124 „Rusłan”''' (kod [[NATO]] „Condor”) – czterosilnikowy, [[silnik odrzutowy|odrzutowy]], strategiczny [[samolot transportowy]] produkcji [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|radzieckiej]], zaprojektowany w biurze konstrukcyjnym [[Antonow]]a jako konkurent dla [[Lockheed C-5 Galaxy]]. W chwili oblotu 26 grudnia 1982 i późniejszej oficjalnej prezentacji podczas paryskiego salonu lotniczego (Paris Air Show) 28 maja 1985 był największym produkowanym samolotem transportowym świata, odbierając palmę pierwszeństwa amerykańskiemu [[Lockheed C-5 Galaxy]]<ref name="riesen">{{Cytuj stronę |url =https://www.flugrevue.de/zivil/die-riesen-der-luefte-top-10-die-groessten-flugzeuge-der-welt/|tytuł =Top 10: Die größten Flugzeuge der Welt - Platz 5: Antonow An-124.|opublikowany =www.flugrevue.de|język =de|data dostępu = 2024-05-07}}</ref><ref name="An-124-Ruslan">{{Cytuj stronę |url =http://www.samolotypolskie.pl/samoloty/335/126/Antonow-An-124-Ruslan|tytuł =Antonow An-124 "Rusłan", 1982.|opublikowany =www.samolotypolskie.pl|język =pl|data dostępu = 2024-05-07}}</ref>.

== Historia ==
Prototyp o numerze (SSSR 82002, Nr 318)<ref>[https://www.globalsecurity.org/military/world/russia/an-124.htm Historia i konstrukcja AN-124] na globalsecurity.org (ang.) [dostęp 2011-03-19].</ref> oblatano 26 grudnia 1982 w Kijowie{{odn|Samoloty niezapomniane modele|2013|s=22}}. Produkcję seryjną rozpoczęto, według różnych źródeł, w 1982 lub 1984 roku, w dwóch zakładach: [[Zakład Lotniczy Antonow|Aviant]] w [[Kijów|Kijowie]] (obecnie [[Ukraina]]) (w latach 1982–2003) oraz [[Aviastar]] w [[Uljanowsk]]u (obecnie [[Rosja]]) (w latach 1984–2004). Skrzydła produkowano w zakładach w [[Taszkent|Taszkiencie]] i były transportowane na grzbiecie specjalnie przystosowanego samolotu transportowego [[An-22|Antonow An-22 „Anteusz”]]<ref name="An-124-Ruslan" />. Maszyna weszła do służby w radzieckich wojskowych siłach transportowych w styczniu 1987. Wraz z rozpadem [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|Związku Radzieckiego]] zaprzestano wytwarzania samolotu; niektóre źródła mówią o zakończeniu produkcji w połowie lat 90. XX w. W latach od 2000 do 2004 ukończono 5 egzemplarzy, których produkcji nie doprowadzono do końca wcześniej. W latach 2001 i 2002 dostarczono klientom po 1, a w 2004 – 3 egzemplarze maszyn w wersji An-124-100. Od tego czasu zaczęto rozważać ponowne uruchomienie produkcji wersji ze zmodernizowaną [[awionika|awioniką]] i ładownością podwyższoną o 30 t do 150 t. Pierwotnie wznowienie produkcji planowano na lata 2007/2008. Na przeszkodzie stanęły problemy natury formalno-prawnej, m.in. spór o miejsce produkcji pomiędzy – obecnie ukraińskimi zakładami Antonowa a Rosją jako prawnym następcą [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|ZSRR]]. W 2009, na rosyjskich targach lotniczych [[MAKS]] w Moskwie, rosyjskie ministerstwo obrony miało podać, według agencji RIA Novosti, że zapadły decyzje dotyczące wznowienia produkcji<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.airliners.de/technik/produktion/antonov-124-produktion-laeuft-wieder-an/18897 | tytuł = „Wznowienie produkcji Antonowa An-124” | opublikowany = airliners.de | archiwum = https://web.archive.org/web/20130206094948/http://www.airliners.de/technik/produktion/antonov-124-produktion-laeuft-wieder-an/18897 | zarchiwizowano = 2013-02-06}}, artykuł w portalu www.airliners.de z dn. 21.08.2009 (niem.) [dostęp 2011-03-17].</ref><ref name="autonazwa1">{{Cytuj | url = http://lotniczapolska.pl/AN-124-trafi-do-seryjnej-produkcji,10343 | tytuł = AN-124 trafi do seryjnej produkcji | opublikowany = Lotnicza Polska | data = 2009-12-08 | język = pl | data dostępu = 2011-03-17 | archiwum = https://web.archive.org/web/20100114163950/http://lotniczapolska.pl/AN-124-trafi-do-seryjnej-produkcji,10343 | zarchiwizowano = 2010-01-14}}</ref>. 10 grudnia 2009 [[Dmitrij Miedwiediew]] podjął decyzję o transakcji dotyczącej dostaw 20 sztuk An-124 do roku 2020 dla sił powietrznych [[Rosja|Federacji Rosyjskiej]], za podpisanie umów do dnia 10 czerwca 2010 miał odpowiadać [[Władimir Putin]]<ref>[http://www.altair.com.pl/news/view?news_id=3814&q=20 rusłanów „20 Rusłanów dla WWS do 2020”] artykuł w portalu wydawcy „Skrzydlatej Polski” www.altair.com.pl z dn. 25.12.2009 (pol.) [dostęp 2016-10-15].</ref>.

Największy cywilny użytkownik An-124 (10 sztuk), linie lotnicze [[Volga-Dnepr|Volga-Dnepr Airlines]], czarterowy przewoźnik cargo, wyraziły zainteresowanie nabyciem od 20 do 40 (zależnie od źródeł)<ref name="autonazwa1" /> nowych egzemplarzy w latach 2011–2020.

== Konstrukcja ==
[[Plik:Antonov An-124 - Volga Dnepr RA-82045 at Kennedy Space Center.jpg|thumb|left|Antonow An-124 podczas rozładunku z przodem kadłuba opuszczonym na płytę lotniska]]
Półskorupowa, w układzie [[górnopłat]]u, wykonana z [[duraluminium]] i [[Materiał kompozytowy|materiałów kompozytowych]]. Kabina załogi hermetyzowana, umieszczona na górnym pokładzie znajdującym się nad ładownią. Za kabiną załogi rozmieszczono toalety, kuchnię, przedział wyposażeniowy, dwie kabiny dla drugiej (zapasowej) załogi a nawet prysznice. Za centropłatem dzielącym górny pokład na części przednią i tylną znajduje się hermetyzowana kabina pasażerska z 88 miejscami<ref name="An-124-Ruslan" />.

Duża ładownia ma wymiary 36,5 × 6,4 × 4,4 m (dł. x szer. x wys.) i kubaturę 1160 m³ (w porównaniu ładownia Lockheed C-5 Galaxy: 36,91 × 5,79 × 4,09 m i kubatura 880 m³). Wrota ładowni znajdują się w hydraulicznie unoszonej sekcji dziobowej oraz w części ogonowej [[Kadłub (lotnictwo)|kadłuba]]. Komora ładunkowa wyposażona w dwie suwnice o łącznej nośności 20 000 kg. Podwozie 24-kołowe, chowane do kadłuba, w układzie trójpodporowym: podwozie główne składa się dwóch zespołów po pięć dwukołowych [[Goleń podwozia|goleni]] po obu stronach kadłuba, podwozie przednie z dwóch dwukołowych goleni. Dzięki niezwykle solidnej konstrukcji podwozia samolot może lądować na lotniskach o słabej infrastrukturze i na nieprzygotowanych, bądź nieutwardzonych pasach lub na zmrożonym śniegu. Dzięki temu, że wszystkie zespoły podwozia są sterowane możliwe jest wykonanie zakrętu o 180° na pasie o szerokości 45 m. Specyficzna konstrukcja przedniego podwozia z podwójną golenią umożliwia jego częściowe wciągnięcie na ziemi, pochylenie całego kadłuba do przodu i załadunek np. pojazdów, mogących wjeżdżać do ładowni wprost z płyty lotniska, bez użycia dodatkowych ramp i podnośników. Znajdujące się na wyposażeniu dwa agregaty [[Auxiliary power unit|APU]] umożliwiają samodzielne uruchomienie silników maszyny, nawet w przypadku braku urządzeń rozruchowych na danym lotnisku. Taka konstrukcja samolotu zapewnia mu znaczną niezależność od wyposażenia docelowych lotnisk, istotnie zwiększając jego uniwersalność i zakres zastosowania<ref name="riesen" /><ref name="An-124-Ruslan" />.

Ponieważ An-124 ma na pokładzie wszystkie niezbędne pomoce do załadunku i rozładunku, nie ma żadnych specjalnych wymagań na lotnisku, do którego leci, ale może działać całkowicie samowystarczalnie. To sprawia, że są poszukiwanym pomocnikiem, szczególnie na obszarach kryzysowych i klęskach żywiołowych oraz jako wojskowe pojazdy transportowe<ref name="riesen" />.

W 2006 [[Dania]] wraz z 13 krajami [[NATO]] i [[Szwecja|Szwecją]] podpisała w programie [[SALIS]] (Short-term Airlift Interim Solutom) na okres kilku lat dokument zakładający wykupienie określonej ilości godzin rosyjskich ciężkich maszyn transportowych Antonow An-124 i [[Ił-76|Iljuszyn Ił-76]]. W ramach programu SALIS-NATO wykorzystanie samolotów An-124 ”Rusłan” w ramach krajowych potrzeb wynosiło od 50 do 300 godzin rocznie<ref name="riesen" /><ref name="An-124-Ruslan" />.

== Wersje ==
; An-124 Rusłan
: Ciężki strategiczny samolot transportowy (wersja wojskowa)
; An-124-100
: Ciężki cywilny samolot transportowy
; An-124-100M-150
: Ciężki cywilny samolot transportowy z zachodnią awioniką
; An-124-102
: Ciężki cywilny samolot transportowy z kokpitem wyposażonym w nowoczesną awionikę typu [[EFIS]]
[[Plik:Antonov Wroclaw2008.jpg|thumb|Antonow An-124 oraz mniejsze samoloty na [[Port lotniczy Wrocław-Strachowice|lotnisku we Wrocławiu]], sierpień 2008 r.]]

; An-124-130
: Planowana wersja rozwojowa
; An-124-135

; An-124-150
: Nowa wersja rozwojowa
; An-124-200
: Planowana wersja rozwojowa z silnikami [[General Electric CF6#CF6-80C2|General Electric CF6-80C2]], o ciągu 263 kN każdy
; An-124-210
: Wersja planowana wspólnie z [[Air Foyle]], mająca spełnić wymogi brytyjskiego programu Short Term Strategic Airlifter (STSA) z silnikami [[Rolls-Royce RB211#RB211-524 series 2|Rolls-Royce RB211-524H-T]], o ciągu 264 kN każdy oraz awioniką [[Honeywell]]; program STSA przerwano w sierpniu 1999, po wznowieniu wygrał go [[Boeing C-17 Globemaster III|Boeing C-17A]].

== Użytkownicy ==
=== Użytkownicy wojskowi ===
; {{państwo|RUS}}
* [[Siły Powietrzne Federacji Rosyjskiej]] (25)

=== Użytkownicy cywilni ===
; {{państwo|Bułgaria}}
* [[AirCargo Bulgaria]] (1)
* [[Russian Cargo]] (1)
; {{państwo|LBY}}
* [[Libyan Arab Air Cargo]] (2)
; {{państwo|RUS}}
* [[Volga-Dnepr]] (10)
* [[Polet Airlines]] (8)
; {{państwo|UKR}}
* [[Antonov Airlines]] (7)
; {{państwo|Zjednoczone Emiraty Arabskie}}
* [[Maximus Air Cargo]] (1)

== Rekordy ==
„Rusłanem” ustanowiono kilka rekordów:
* osiągnięcie pułapu 10 750 m z ładunkiem 171 219 kg<ref name="An-124-Ruslan" />
* przelot bez międzylądowania na trasie 20 150 km w ciągu 25,5 godziny<ref name="An-124-Ruslan" />
* 1993 – najcięższy pojedynczy ładunek: ważący 135,2 t wraz ze stelażem transportowym generator Siemensa (sam generator 124 t). Rekord pobity dopiero 11 sierpnia 2009 przez [[An-225 Mrija]].

== Zobacz też ==
* [[An-225 Mrija]]
* [[Lockheed C-5 Galaxy]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę|nazwisko = |imię = |tytuł = Samoloty niezapomniane modele  |miejsce = Warszawa |wydawca = Grupa Wydawn. Foksal |rok = 2013|isbn = 9788328000773| oclc = 881384238 |odn = {{odn/id|Samoloty niezapomniane modele|2013}} }}

== Linki zewnętrzne ==
* {{cytuj | url = https://www.antonov.com/en/history/an-124-ruslan | tytuł = An-124 | opublikowany = Antonov | język = en | data dostępu = 2020-03-17}}
* {{cytuj | url = http://www.antonov.com/aircraft/transport-aircraft/an-124-100-ruslan | tytuł = An-124-100 Ruslan / Ruslan heavy transport and its modifications | data dostępu = 2014-12-24 | opublikowany = Antonov | język = en | zarchiwizowano = 2017-12-21 | archiwum = https://web.archive.org/web/20171221120335/http://www.antonov.com/aircraft/transport-aircraft/an-124-100-ruslan}}

{{Antonow}}
{{Rosyjskie samoloty wojskowe po 2WŚ}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Samoloty Antonow (1946–1991)|124]]
[[Kategoria:Samoloty Antonow (po 1991)|124]]
[[Kategoria:Radzieckie samoloty transportowe po 1945|An-124 Rusłan]]
[[Kategoria:Samoloty transportowe z napędem odrzutowym]]

title: An-124

Państwo: ZSRR

Producent: Zakład Lotniczy Aviant, zakłady lotnicze w Uljanowsku

Konstruktor: biuro konstrukcyjne Antonowa

Typ: ciężki samolot transportowy

Konstrukcja: metalowa

Załoga: 6-7 osób (2 pilotów, nawigator, radiotelegrafista, inżynier pokładowy, inżynier elektryk, technik urządzeń desantowych)

Data oblotu: 26 grudnia 1982

Liczba egz.: 56 [stan: koniec 2007]

Liczba wypadków · • w tym katastrof: · 5

Napęd: 4 x dwuprzepływowe, silniki odrzutowe Łotariew D-18T

Zasięg: 16 500 km (z max. ilością paliwa)

Długotrwałość lotu: 20 godz.


text:
# Miss Potter
Miss Potter – brytyjsko-amerykański dramat biograficzny z 2006 roku w reżyserii Chrisa Noonana. W rolach głównych wystąpili Renée Zellweger i Ewan McGregor. Biograficzna opowieść o życiu Beatrix Potter, popularnej angielskiej pisarki i ilustratorki książek dla dzieci.
Zdjęcia do filmu kręcono w Londynie oraz w hrabstwie Kumbria (m.in. w Keswick, Derwent Water, Coniston, Tarn Hows, wiadukt Arten Gill, Loughrigg Tarn, Loweswater, Whitehaven).

## Obsada
- Beatrix Potter: Renée Zellweger
- Norman Warne:Ewan McGregor
- Millie Warne: Emily Watson
- Helen Potter: Barbara Flynn
- Miss Wiggin: Matyelok Gibbs
- Ashton Clifford: Richard Mulholland
- Lady Clifford: Sarah Crowden
- Lady Stokely: Bridget McConnell
- Lady Armitage: Jane How
- Lady Sybil: Lynn Farleigh
- Pan Copperthwaite: Geoffrey Beevers
- Pani Haddon-Bell: Clare Clifford
- Pani Warne: Phyllida Law
- Sir Nigel: John Woodvine
- Pan Cannon: Marc Finn
- Harry Haddon-Bell: Andy McSorley
- Jane: Jennifer Castle
- Lionel Stokely: Joseph Grieves
- William Heelis: Lloyd Owen
- Rupert Potter: Bill Paterson
- Harold Warne: Anton Lesser
- Fruing Warne: David Bamber
- Fiona: Patricia Kerrigan
- Hilda: Judith Barker
- Saunders: Chris Middleton
- Młoda Beatrix: Lucy Boynton
- Młody Bertram: Oliver Jenkins

title: Miss Potter

wikitext:
{{Film infobox
 |tytuł            = Miss Potter
 |oryginalny tytuł =
 |grafika          =
 |opis grafiki     =
 |alt grafiki      =
 |gatunek          = [[Dramat filmowy|dramat]]
[[film biograficzny|biograficzny]]
 |rok produkcji    =
 |data premiery    = [[29 grudnia]] [[2006 w filmie|2006]]
[[13 kwietnia]] [[2007 w filmie|2007]] (Polska)
 |kraj produkcji   = [[Wielka Brytania]]
[[Stany Zjednoczone]]
 |język            = [[Język angielski|angielski]]
 |czas trwania     = 92 minuty
 |reżyseria        = [[Chris Noonan]]
 |scenariusz       = [[Richard Maltby Jr.]]
 |główne role      = [[Renée Zellweger]]
[[Ewan McGregor]]
[[Emily Watson]]
 |muzyka           = [[Nigel Westlake]]
 |zdjęcia          = [[Andrew Dunn]]
 |scenografia      = [[Martin Childs]]
 |kostiumy         = [[Anthony Powell (kostiumograf)|Anthony Powell]]
 |montaż           = [[Robin Sales]]
 |produkcja        = [[David Kirschner]]
[[Arnold Messer]]
[[Mike Medavoy]]
[[Corey Sienega]]
[[David Thwaites]]
 |wytwórnia        = [[Momentum Pictures]]
 |dystrybucja      = [[Metro-Goldwyn-Mayer]]
[[The Weinstein Company]]
[[Alliance Films]]
 |budżet           =
 |przychody brutto =
 |poprzednik       =
 |kontynuacja      =
 |nagrody          =
 |commons          =
 |wikicytaty       =
 |www              =
}}
'''Miss Potter''' – [[Wielka Brytania|brytyjsko]]-[[Stany Zjednoczone|amerykański]] [[dramat filmowy|dramat]] [[film biograficzny|biograficzny]] z [[2006 w filmie|2006]] roku w reżyserii [[Chris Noonan|Chrisa Noonana]]. W rolach głównych wystąpili [[Renée Zellweger]] i [[Ewan McGregor]]. Biograficzna opowieść o życiu [[Beatrix Potter]], popularnej angielskiej pisarki i ilustratorki książek dla dzieci.

Zdjęcia do filmu kręcono w [[Londyn]]ie oraz w hrabstwie [[Kumbria]] (m.in. w [[Keswick (Kumbria)|Keswick]], [[Derwent Water]], [[Coniston (Kumbria)|Coniston]], Tarn Hows, wiadukt Arten Gill, Loughrigg Tarn, [[Loweswater (wieś)|Loweswater]], [[Whitehaven]])<ref>{{cytuj stronę|url=https://www.visitcumbria.com/miss-potter-film-locations-lake-district/|tytuł=‘Miss Potter’ Film Locations in the Lake District|opublikowany=Visit Cumbria|język=en|data dostępu=2023-02-02}}</ref><ref>{{cytuj stronę|url=http://www.british-film-locations.com/Miss-Potter-2006|tytuł=Miss Potter (2006)|opublikowany=British Film Locations|język=en|data dostępu=2023-02-02}}</ref>.

== Obsada ==
* Beatrix Potter: [[Renée Zellweger]]
* Norman Warne:[[Ewan McGregor]]
* Millie Warne: [[Emily Watson]]
* Helen Potter: [[Barbara Flynn]]
* Miss Wiggin: [[Matyelok Gibbs]]
* Ashton Clifford: [[Richard Mulholland]]
* Lady Clifford: [[Sarah Crowden]]
* Lady Stokely: [[Bridget McConnell]]
* Lady Armitage: [[Jane How]]
* Lady Sybil: [[Lynn Farleigh]]
* Pan Copperthwaite: [[Geoffrey Beevers]]
* Pani Haddon-Bell: [[Clare Clifford]]
* Pani Warne: [[Phyllida Law]]
* Sir Nigel: [[John Woodvine]]
* Pan Cannon: [[Marc Finn]]
* Harry Haddon-Bell: [[Andy McSorley]]
* Jane: [[Jennifer Castle]]
* Lionel Stokely: [[Joseph Grieves]]
* William Heelis: [[Lloyd Owen]]
* Rupert Potter: [[Bill Paterson]]
* Harold Warne: [[Anton Lesser]]
* Fruing Warne: [[David Bamber]]
* Fiona: [[Patricia Kerrigan]]
* Hilda: [[Judith Barker]]
* Saunders: [[Chris Middleton]]
* Młoda Beatrix: [[Lucy Boynton]]
* Młody Bertram: [[Oliver Jenkins]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://en.wikipedia.org/wiki/Image:Misspotters.jpg Plakat filmu]
* {{IMDb|tytuł|0482546|Miss Potter}}

{{Chris Noonan}}

[[Kategoria:Amerykańskie dramaty filmowe]]
[[Kategoria:Amerykańskie filmy biograficzne]]
[[Kategoria:Amerykańskie filmy z 2006 roku]]
[[Kategoria:Brytyjskie dramaty filmowe]]
[[Kategoria:Brytyjskie filmy biograficzne]]
[[Kategoria:Brytyjskie filmy z 2006 roku]]
[[Kategoria:Filmy kręcone w hrabstwie Kumbria]]
[[Kategoria:Filmy kręcone w Londynie]]
[[Kategoria:Filmy o pisarzach]]
[[Kategoria:Filmy wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer]]
[[Kategoria:Filmy wytwórni The Weinstein Company]]

title: Miss Potter

Gatunek: dramat · biograficzny

Data premiery: 29 grudnia 2006 · 13 kwietnia 2007 (Polska)

Kraj produkcji: Wielka Brytania · Stany Zjednoczone

Język: angielski

Czas trwania: 92 minuty

Reżyseria: Chris Noonan

Scenariusz: Richard Maltby Jr.

Główne role: Renée Zellweger · Ewan McGregor · Emily Watson

Muzyka: Nigel Westlake

Zdjęcia: Andrew Dunn

Scenografia: Martin Childs

Kostiumy: Anthony Powell

Montaż: Robin Sales

Produkcja: David Kirschner · Arnold Messer · Mike Medavoy · Corey Sienega · David Thwaites

Wytwórnia: Momentum Pictures

Dystrybucja: Metro-Goldwyn-Mayer · The Weinstein Company · Alliance Films


text:
# GN-z11
GN-z11 – odkryta w 2016 galaktyka, która do momentu odkrycia galaktyki HD1 była uznawana za najbardziej odległy obiekt o potwierdzonej odległości od Ziemi.

## Odkrycie
Galaktyka została odkryta przez zespół naukowców analizujących dane z dokonanego przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a przeglądu nieba Cosmic Assembly Near-infrared Deep Extragalactic Legacy Survey oraz z podobnego przeglądu Great Observatories Origins Deep Survey dokonanego przez Kosmiczny Teleskop Spitzera.
Początkowo w danych obserwacyjnych zidentyfikowano małą próbkę galaktyk, które były kandydatami na obiekty o przesunięciu ku czerwieni z≥9. Z grupy kandydatów wybrano sześć stosunkowo jasnych obiektów, które miały fotometryczne przesunięcie ku czerwieni wynoszące około z=9,2–10,2. Wybrane obiekty zostały zbadane należącym do Hubble’a aparatem Wide Field Camera 3 do spektroskopowego pomiaru światła i jego przesunięcia ku czerwieni, co pozwoliło na dokładniejsze określenie odległości wybranych obiektów.

## Charakterystyka
Galaktyka powstała nie później niż 400 milionów lat po Wielkim Wybuchu, kiedy wiek Wszechświata wynosił nie więcej niż 3% jego obecnego wieku. Światło wyemitowane przez galaktykę potrzebowało 13,4 miliarda lat, aby dotrzeć do Ziemi – jej rzeczywista, współporuszająca się odległość od Ziemi wynosi około 32 miliardów lat świetlnych. Przesunięcie ku czerwieni obiektu wynosi z=11,1.
Widziana współcześnie z Ziemi galaktyka jest 25 razy mniejsza od Drogi Mlecznej, a jej masa wynosi zaledwie 1% masy Drogi Mlecznej, za to tworzy się w niej 20 razy więcej gwiazd – łączna masa powstających corocznie gwiazd wynosi 24±10M☉.
Odkrycie tak stosunkowo dużej i szybko rosnącej galaktyki zaskoczyło astronomów. Nie spodziewano się, że tak masywna galaktyka może zacząć powstawać zaledwie 200–300 milionów lat po tym, jak zaczęły powstawać pierwsze gwiazdy.

title: GN-z11

wikitext:
{{Współrzędne astronomiczne|12|36|25|46|+62|14|31|4}}
{{Galaktyka infobox
 |        nazwa = GN-z11
 |      zdjęcie = Distant galaxy GN-z11 in GOODS-N image by HST.jpg
 |         opis = GN-z11 ([[Kosmiczny Teleskop Hubble’a|HST]])
 |     odkrywca =
 |        dzień =
 |          rok = 2016
 | gwiazdozbiór = [[Wielka Niedźwiedzica]]
 |          typ =
 | rektascensja = {{RA|12|36|25,46}}
 |   deklinacja = {{DEC|+62|14|31,4}}
 |       odl_ly = 13,4 mld [[Rok świetlny|l.ś.]]
 |       odl_pc =
 |     redshift = 11,1
 |      jas_wid =
 |     rozm_kąt =
 |      wymiary =
 |      jas_abs =
 |         masa =
 |     satelity =
 |      alt_ozn = GN-z10-1, Source 20253
 |      commons = Category:GN-z11
}}
'''GN-z11''' – odkryta w 2016 [[galaktyka]], która do momentu odkrycia galaktyki [[HD1]] była uznawana za najbardziej odległy obiekt o potwierdzonej odległości od Ziemi.

== Odkrycie ==
Galaktyka została odkryta przez zespół naukowców analizujących dane z dokonanego przez [[Kosmiczny Teleskop Hubble’a]] przeglądu nieba [[Cosmic Assembly Near-infrared Deep Extragalactic Legacy Survey]] oraz z podobnego przeglądu [[Great Observatories Origins Deep Survey]] dokonanego przez [[Kosmiczny Teleskop Spitzera]]{{r|ref1|ref2}}.

Początkowo w danych obserwacyjnych zidentyfikowano małą próbkę galaktyk, które były kandydatami na obiekty o [[Przesunięcie ku czerwieni|przesunięciu ku czerwieni]] z≥9{{r|arxiv}}. Z grupy kandydatów wybrano sześć stosunkowo jasnych obiektów, które miały [[fotometria|fotometryczne]] przesunięcie ku czerwieni wynoszące około z=9,2–10,2{{r|arxiv}}. Wybrane obiekty zostały zbadane należącym do Hubble’a aparatem [[Wide Field Camera 3]] do [[Spektroskopia|spektroskopowego]] pomiaru światła i jego przesunięcia ku czerwieni, co pozwoliło na dokładniejsze określenie odległości wybranych obiektów{{r|ref1|ref2|arxiv}}.

== Charakterystyka ==
Galaktyka powstała nie później niż 400 milionów lat po Wielkim Wybuchu, kiedy [[wiek Wszechświata]] wynosił nie więcej niż 3% jego obecnego wieku{{r|ref1}}. Światło wyemitowane przez galaktykę potrzebowało 13,4 miliarda lat, aby dotrzeć do Ziemi{{r|ref1}} – jej rzeczywista, [[Współrzędne współporuszające się|współporuszająca się odległość]] od Ziemi wynosi około 32 miliardów lat świetlnych{{r|ref2}}. Przesunięcie ku czerwieni obiektu wynosi z=11,1{{r|ref1}}.

Widziana współcześnie z Ziemi galaktyka jest 25 razy mniejsza od [[Droga Mleczna|Drogi Mlecznej]], a jej masa wynosi zaledwie 1% masy Drogi Mlecznej, za to tworzy się w niej 20 razy więcej gwiazd{{r|ref1}} – łączna masa powstających corocznie gwiazd wynosi 24±10{{Masa Słońca}}.

Odkrycie tak stosunkowo dużej i szybko rosnącej galaktyki zaskoczyło astronomów{{r|ref1|arxiv}}. Nie spodziewano się, że tak masywna galaktyka może zacząć powstawać zaledwie 200–300 milionów lat po tym, jak zaczęły powstawać pierwsze gwiazdy{{r|ref1|arxiv}}.

== Zobacz też ==
* [[lista najbardziej odległych galaktyk]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=ref1>{{cytuj stronę|url=http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2016/07/full/|  tytuł=Hubble Team Breaks Cosmic Distance Record | opublikowany=hubblesite.org| data=2016-03-03|data dostępu = 2016-03-04}}</ref>
<ref name=ref2>{{cytuj stronę|url=http://phenomena.nationalgeographic.com/2016/03/03/astronomers-spot-most-distant-galaxy-yet-at-least-for-now/|  tytuł=Astronomers Spot Most Distant Galaxy—At Least For Now | opublikowany=nationalgeographic.com| data=2016-03-03|data dostępu = 2016-03-05}}</ref>
<ref name=arxiv>{{cytuj stronę|url=http://arxiv.org/pdf/1603.00461.pdf|  tytuł=A remarkably luminous galaxy at Z = 11.1 measured with Hubble Space Telescope grism spectroscopy | opublikowany=arxiv.org|autor=P. A. Oesch ''et ce'' data=2016-03-03|data dostępu = 2016-03-08}}</ref>
}}

[[Kategoria:Gwiazdozbiór Wielkiej Niedźwiedzicy]]
[[Kategoria:Galaktyki]]
[[Kategoria:Obiekty astronomiczne odkryte w 2016]]

title: GN-z11