text:
# Beverly Hills, 90210 (seria 1)
Pierwsza seria amerykańskiego serialu telewizyjnego dla młodzieży; jeden z największych telewizyjnych hitów dla nastolatków, który zyskał miano kultowego i niepowtarzalnego w swojej klasie. Producentem serialu był Aaron Spelling.
Serial przedstawiał szkolne, a następnie uniwersyteckie i domowe perypetie bliźniąt Brendy i Brandona Walshów, którzy pewnego dnia musieli opuścić rodzinną Minnesotę i przeprowadzić się do Kalifornii, gdzie w Beverly Hills ojciec otrzymał nową pracę.

## Obsada
W pierwszej serii serialu w głównych rolach zasiada 11 gwiazd. Shannen Doherty grała Brendę Walsh, siostrę bliźniaczkę Brandona Walsh, w którego wcielił się Jason Priestley. Jennie Garth grała Kelly Taylor, przyjaciółkę Brendy Walsh. Ian Ziering wcielił się w byłego chłopaka Kelly Taylor, a Tori Spelling grała Donnę Martin, jedną z najlepszych przyjaciółek Kelly. Brian Austin Green grał Davida Silvera, a Douglas Emerson grał jego przyjaciela - Scotta. Gabrielle Carteris wcieliła się w Andrea'e Zuckerman, przyjaciółkę Brandona. Luke Perry grał Dylana McKay - nowego przyjaciela Brandona i później wieczną miłość Brendy. Carol Potter i James Eckhouse grali rodziców Walsh: Cindy i Jima Walshów.

### Główna
- Jason Priestley jako Brandon Walsh (22 odcinki)
- Shannen Doherty jako Brenda Walsh (22 odcinki)
- Jennie Garth jako Kelly Taylor (22 odcinki)
- Ian Ziering jako Steve Sanders (20 odcinków)
- Gabrielle Carteris jako Andrea Zuckerman (20 odcinków)
- Luke Perry jako Dylan McKay (16 odcinków)
- Brian Austin Green jako David Silver (18 odcinków)
- Douglas Emerson jako Scott Scanlon (14 odcinków)
- Tori Spelling jako Donna Martin (20 odcinków)
- Carol Potter jako Cindy Walsh (22 odcinki)
- James Eckhouse jako Jim Walsh (20 odcinków)

### Drugoplanowa
- Joe E. Tata jako Nat Bussichio (10 odcinków)

## Opisy odcinków
| №                                                                                | #  | Tytuł                                        | Reżyseria                 | Scenariusz                      | Premiera             | Premiera w Polsce                                                       |
| --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | -- | -------------------------------------------- | ------------------------- | ------------------------------- | -------------------- | ----------------------------------------------------------------------- |
| 1                                                                                | 1  | Class of Beverly Hills: Part 1-2 (Część 1-2) | Tim Hunter                | Darren Star                     | 4 października 1990  | 26 lutego 1994 (TVP1) 10 września 1995 (TVP2) 6 października 1997 (TVN) |
| Po przeprowadzce z Minnesoty bliźnięta Brandon i Brenda rozpoczynają naukę w ekskluzywnym liceum West Beverly High. Brandon dołącza do zespołu szkolnej gazety. Tam poznaje inteligentną redaktorkę, Andreę Zuckerman. Brenda nieoczekiwanie zaprzyjaźnia się ze snobistyczną Kelly. Wydarzeniem towarzyskim sezonu jest impreza u Marianne. Davidowi i Scottowi udaje się podstępem wejść na przyjęcie. Na przyjęciu Brandon poznaje Marianne, która jak się okazuje jest gospodynią tej imprezy. Pijanego Stevena odwozi jego samochodem nie posiadający jeszcze prawa jazdy David, który po dojechaniu do domu zostawia samochód na luzie. Auto stacza się do tyłu. Brandon po spotkaniu z Marianne daje do zrozumienia kolegom, że się z nią kochał. Plotka rozchodzi się błyskawicznie. Andrea jest rozczarowana. Chłopak w końcu przyznaje na antenie szkolnej radiostacji, że nie spał z Marianne. Chcąc wyjaśnić wszystko Andrei, jedzie za nią do jej domu i odkrywa, że przyjaciółka mieszka poza rejonem, z którego mogą rekrutować się uczniowie West Beverly High. Znajomość Brendy z młodym prawnikiem, poznanym podczas wypadu do klubu nocnego, zaczyna odbijać się na jej wynikach w nauce i relacjach z rodziną. Brenda wyznaje mu, że okłamała go, czym ten zdenerwowany odwozi ją do domu i kończą swoją znajomość. |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 2                                                                                | 2  | The Green Room                               | Michael Uno               | David Stenn                     | 11 października 1990 | 5 marca 1994 (TVP1) 17 września 1995 (TVP2)                             |
| Brandon poznaje Dylana McKaya, tajemniczego samotnika, który obronił Scotta przed dokuczającymi mu kolegami ze szkoły. Dylan zabiera Brandona na surfing i przedstawia go przyjaciołom. Wśród nich jest młoda kobieta, Sarah, której koledzy Dylana nie traktują zbyt dobrze. Gdy Dylan włamuje się do pokoju hotelowego, cierpliwość Brandona się kończy. Chłopak przyznaje się, że mieszka w hotelu i tylko udawał przed znajomymi, że się do niego włamuje. Sarah omal nie tonie, gdy surfuje, będąc pod wpływem alkoholu, jednak Brandon i Brenda ratują dziewczynę i zostają bohaterami. Notatka: Pierwszy odcinek z udziałem Luke'a Perry'ego jako Dylan McKay.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 3                                                                                | 3  | Every Dream Has Its Price (Tag)              | Gross Adams               | Amy Spies                       | 18 października 1990 | 12 marca 1994 (TVP1) 24 września 1995 (TVP2)                            |
| Kelly i jej najlepsza przyjaciółka z gimnazjum, Tiffany, zabierają Brendę na zakupy. Brenda marzy o dorównaniu wyglądem koleżankom, ale nie stać jej na rzeczy z najdroższych butików. Zaczyna myśleć o kradzieży. Nie wie, że Tiffany ma zwyczaj podkradania rzeczy w sklepach i że ukryła ostatnie łupy w jej pokoju. Obie dziewczyny zostają aresztowane. Tiffany przyznaje się do winy, oczyszczając Brendę z zarzutów. Brandon zatrudnia się w modnej restauracji. Gdy dowiaduje się, że szef gorzej opłaca pracowników o innym kolorze skóry, zwalnia się.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 4                                                                                | 4  | The First Time                               | Bethany Rooney Hillshafer | Darren Star                     | 25 października 1990 | 19 marca 1994 (TVP1) 1 października 1995 (TVP2)                         |
| Jim namawia Brandona, by dołączył do szkolnej drużyny koszykówki. Steve, który nie został przyjęty do zespołu, jest bardzo rozgoryczony. Opowiada Brandonowi, że kilku graczy wywodzi się spoza rejonu tej szkoły. Zostali jednak przyjęci tylko dlatego, żeby wzmocnić drużynę. Brendan prosi Andreę o przeprowadzenie śledztwa w tej sprawie. Dziewczyna odkrywa, że kandydat, z którym Brandon konkuruje o ostatni wakat w drużynie, rzeczywiście nie jest uczniem ich szkoły. Brenda zapisuje się na naukę jazdy, niezrażona tym, że w Minneapolis trzykrotnie oblała egzamin. Kelly nie ma możliwości powrotu do domu po koncercie i prosi Brendę o pomoc. Ta bez pytania pożycza samochód brata.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 5                                                                                | 5  | One on One                                   | Artie Mandelberg          | Charles Rosin                   | 1 listopada 1990     | 26 marca 1994 (TVP1) 8 października 1995 (TVP2)                         |
| Z Minneapolis przyjeżdża była dziewczyna Brandona, Sheryl, i zatrzymuje się u Walshów na weekend. Zaniepokojona Cindy prosi Jima, aby odbył z synem męską rozmowę. Jednak Sheryl udaje się spędzić noc w pokoju Brandona, zanim Jim zdąży z nim porozmawiać. Okazuje się, że dziewczyna ma obsesję na punkcie bogactwa i bardzo podoba jej się Dylan, ponieważ posiada porsche. Brandon dowiaduje się od Dylana, że nie jest jedynym chłopakiem, z którym sypia Sheryl. Brenda dorabia do kieszonkowego jako opiekunka do dzieci przystojnego nauczyciela matematyki.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 6                                                                                | 6  | Higher Education                             | Artie Mandelberg          | Jordan Budde                    | 15 listopada 1990    | 2 kwietnia 1994 (TVP1) 15 października 1995 (TVP2)                      |
| Brandon dostaje niską ocenę z historii. Okazuje się, że nauczyciel wystawia złe oceny większości uczniów niezależnie od ich wyników w nauce. Steve z każdego testu ma najwyższe noty, ponieważ przed egzaminami dostaje ich kopie. Czując presję ze strony ojca, Brandon ściąga na teście. Andrea jest tym oburzona. Steve proponuje Brandonowi kopię testu semestralnego. Brenda chce przefarbować włosy na blond, aby zrobić wrażenie na Dylanie. Efekt jest jednak odwrotny. Dylan zabiera zrozpaczoną Brendę do stylisty, który ratuje jej fryzurę.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 7                                                                                | 7  | Perfect Mom                                  | Bethany Rooney Hillshafer | Darren Star                     | 22 listopada 1990    | 9 kwietnia 1994 (TVP1) 22 października 1995 (TVP2)                      |
| Brenda jest oczarowana nowoczesną i szykowną mamą Kelly, Jackie – byłą modelką. Kelly mówi, że jej matka nie jest tak wspaniała, jak Brendzie się wydaje. Jackie niedawno wyszła z nałogu alkoholowego, a znów zaczyna sięgać po alkohol po rozstaniu z ostatnim chłopakiem. Cindy czuje się dotknięta, gdy Brenda nie zaprasza jej od razu na pokaz mody matek i córek. Ostatecznie idą razem z Andreą. Jackie prowadzi pokaz po zażyciu kokainy. Kelly jest zażenowana. Uświadamia matce, że musi się zgłosić na terapię. David oddaje Kelly film z pokazu.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 8                                                                                | 8  | The 17 Year Itch                             | Jefferson Kibbee          | Amy Spies                       | 29 listopada 1990    | 16 kwietnia 1994 (TVP1) 29 października 1995 (TVP2)                     |
| Cindy spotyka swojego dawnego chłopaka z college'u Glena, który prowadzi artystyczny styl życia w Venice Beach. Nieoczekiwane spotkanie na chwilę zachwieje jej relacje z Jimem. Tymczasem Brandon i Brenda biorą udział w badaniach nad bliźniakami, przeprowadzonymi na UCLA. Badania koncentrują się na różnicach między bliźniakami, co powoduje, że brat i siostra uświadamiają sobie, jak wiele ich różni oraz doprowadza do ciągłych sprzeczek. David Silver zostaje DJ szkolnego radia- nigdy wcześniej żaden pierwszoklasista z West Beverly Hight nie dostąpił takiego zaszczytu.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 9                                                                                | 9  | The Gentle Art of Listening                  | Daniel Attias             | Charles Rosin                   | 6 grudnia 1990       | 23 kwietnia 1994 (TVP1) 5 listopada 1995 (TVP2)                         |
| Brenda zgłasza się na szkolenie dla pracowników młodzieżowego telefonu zaufania, chociaż Andrea kwestionuje jej zaangażowanie. Brenda łamie zasady, odbierając telefon po godzinach. Okazuje się, że dzwoni dziewczyna, która parokrotnie została zgwałcona na randce. Brenda próbuje ustalić jej tożsamość. Brandon jest przekonany, że interesuje się nim masażystka. Jednocześnie chłopak stara się unikać zakochanej w nim pierwszoklasistki. Dziewczyna podoba się Scottowi.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 10                                                                                | 10 | Isn’t It Romantic?                           | Nancy Malone              | Karen Rosin                     | 3 stycznia 1991      | 30 kwietnia 1994 (TVP1) 12 listopada 1995 (TVP2)                        |
| Uczucie między Brendą i Dylanem rozwija się. Dziewczyna przypadkowo wpada na niego, gdy wychodzi on spod prysznica. Ponieważ Brandon jest chory i musi zostać w domu, Brenda i Dylan wychodzą tylko we dwoje. Dziewczyna jest świadkiem kłótni chłopaka z ojcem. Gdy próbuje go pocieszyć, ten zaczyna ją całować. Jim jest przeciwny związkowi Brendy z Dylanem, ale ona angażuje się w uczucie coraz bardziej. Na wykładzie poświęconym edukacji seksualnej prowadząca wyznaje, że jest chora na AIDS. Brenda postanawia zwolnić tempo w kontaktach z Dylanem.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 11                                                                                | 11 | B.Y.O.B.                                     | Miles Watkins             | Jordan Budde                    | 10 stycznia 1991     | 7 maja 1994 (TVP1) 19 listopada 1995 (TVP2)                             |
| Brenda namawia brata, by razem poszli na imprezę do Donny. Brandon wzbrania się przed alkoholem, ale kiedy Steve przygotowuje drinka, nie protestuje, nie chcąc odstawać od towarzystwa. Jim i Cindy wyjeżdżają na romantyczny weekend do Palm Springs. Podczas ich nieobecności bliźniaki postanawiają urządzić imprezę i obiecują sobie, że będą uważali z alkoholem. Wieść o zabawie błyskawicznie się rozchodzi i wkrótce impreza wymyka się spod kontroli. Brandon upija się i rozbija samochód. Zostaje aresztowany za jazdę po pijanemu.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 12                                                                                | 12 | One Man and a Baby                           | Burt Brinckerhoff         | Amy Spies & Darren Star         | 24 stycznia 1991     | 14 maja 1994 (TVP1) 26 listopada 1995 (TVP2)                            |
| Brandon poznaje w przerwie na lunch Melissę Collidge. Dziewczyna jest w ostatniej klasie. Chłopak dowiaduje się, że Melissa ma małego synka, Joeya. Brandon godzi się zająć dzieckiem, gdy dziewczyna będzie miała rozmowę kwalifikacyjną na Harvardzie. Melissa wraca i mówi, że nie wypadła dobrze. Dziewczyna zaczyna martwić się, że nie pogodzi opieki nad dzieckiem ze studiami. Rozmowa z Cindy dodaje jej otuchy. Brenda i Kelly wygrywają w konkursie radiowym lekcje skoków na spadochronie.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 13                                                                                | 13 | Slumber Party                                | Charles Braverman         | Story: Darren Star              | 31 stycznia 1991     | 21 maja 1994 (TVP1) 3 grudnia 1995 (TVP2)                               |
| Brenda urządza przyjęcie dla koleżanek. Pojawienie się znajomej Kelly, Amandy, i jej zachowanie omal nie doprowadza do popsucia się relacji między przyjaciółkami. Brandon i Steve wyruszają samochodem tego drugiego na noc pełną przygód. Spotykają dwie atrakcyjne dziewczyny, które obiecują im spełnienie fantazji. Zamiast tego kradną samochód Steve'a i zostawiają chłopaków w niebezpiecznej dzielnicy.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 14                                                                                | 14 | East Side Story                              | Daniel Attias             | Carmen Sternwood                | 14 lutego 1991       | 8 października 1994 (TVP1) 10 grudnia 1995 (TVP2)                       |
| Walshowie zgadzają się, aby "siostrzenica" ich gosposi, Carla, podała ich adres, składając podanie do West Beverly High. Brandon zakochuje się w dziewczynie, ale nie rozumie, dlaczego wszyscy są temu niechętni. Carla zdradza mu, że jest świadkiem strzelaniny, w której zginęło 4-letnie dziecko. Musiała zmienić miejsce zamieszkania w oczekiwaniu na proces, w którym ma zeznawać. Carla wraca do własnej rodziny, gdy jeden z zabójców przyznaje się do winy. Cindy organizuje przyjęcie dla nowego klienta Jima, projektanta odzieży sportowej.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 15                                                                                | 15 | Palm Springs Weekend                         | Jefferson Kibbee          | Jordan Budde                    | 21 lutego 1991       | 15 października 1994 (TVP1) 17 grudnia 1995 (TVP2)                      |
| David zaprasza Steve'a, Kelly i Donnę do luksusowego domu w Palm Springs należącego do jego dziadków. Okazuje się, że starsze małżeństwo zamiast wybrać się w rejs, zostało w domu. Brenda postanawia spędzić weekend z Dylanem. Nie pamięta jednak nazwy hotelu, w którym chłopak mieszka. Gubi również portfel i zmuszona jest do nocowania w schowku na prześcieradła. Gdy udaje jej się dotrzeć do Dylana, zastaje go z inną dziewczyną. Brandon zaprzyjaźnia się z chłopakiem, który przychodzi do Peach Pit. Okazuje się, że jego rodzina jest bezdomna.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 16                                                                                | 16 | Fame is Where You Find It                    | Paul Schneider            | Charles Rosin & Karen Rosin     | 28 lutego 1991       | 22 października 1994 (TVP1) 31 grudnia 1995 (TVP2)                      |
| Brandon jeździ na rolkach w parku, w którym kręcony jest odcinek serialu "Keep It Together". Producenci szukają zastępstwa dla jednego ze statystów, ale aktorka, Lydia Leeds, przekonuje ich, aby Brandon dostał większą rolę. Niebawem okazuje się, że Lydia tylko posłużyła się chłopakiem, aby zmusić odtwórcę głównej roli do powrotu do serialu. Brenda zastępuje Brandona w Peach Pit, ale nie idzie jej zbyt dobrze. Postanawia przeobrazić się w Laverne, zabawną i bezpośrednią kelnerkę, czym oczarowuje klientów.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 17                                                                                | 17 | Stand (Up) and Deliver                       | Burt Brinckerhoff         | Amy Spies                       | 7 marca 1991         | 29 października 1994 (TVP1) 7 stycznia 1996 (TVP2)                      |
| Brenda tęskni za dorosłym życiem. Postanawia ukończyć szkołę eksternistycznie i wyprowadza się z domu. Gdy jednak przekonuje się, jak wygląda prawdziwe życie na własną rękę, wraca do rodziców i do szkoły. Brandon decyduje się kandydować na przewodniczącego klasy. Kampania wyborcza powoduje, że chłopak, zabiegając o kolejne głosy, traci z oczu prawdziwe cele. Dopiero Andrea pomaga mu uświadomić sobie, co jest najważniejsze.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 18                                                                                | 18 | It’s Only a Test                             | Charles Braverman         | Darren Star                     | 28 marca 1991        | 5 listopada 1994 (TVP1) 14 stycznia 1996 (TVP2)                         |
| Wszyscy przygotowują się do testów, których wyniki w dużym stopniu decydują o szansach dostania się na studia. Przestraszona Andrea szuka pomocy u Steve'a, który chodził na kosztowny kurs przygotowawczy. Wieczór wspólnej nauki kończy się pocałunkami. W efekcie unikają siebie nawzajem przez wiele dni. Aby oderwać się od nauki, Kelly sięga po czasopismo, w którym jest artykuł o badaniu piersi. Brenda wyczuwa u siebie guzek, a wie, że Sheila, siostra Cindy, zmarła na raka piersi. Brenda zapisuje się na badania.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 19                                                                                | 19 | April is the Cruelest Month                  | Daniel Attias             | Steve Wasserman & Jessica Klein | 11 kwietnia 1991     | 12 listopada 1994 (TVP1) 21 stycznia 1996 (TVP2)                        |
| Brandon ma przeprowadzić wywiad z Rogerem Azarianem do cyklu "Blaze", w którym prezentowane są sylwetki uczniów ostatniej klasy. Uzdolniony Roger jest sportowcem, ale przytłaczają go dokonania ojca. Chłopak prosi Brandona, aby przeczytał scenariusz, który sam napisał. Brandon nie może otrząsnąć się po jego lekturze. Tekst zawiera wiele autobiograficznych wątków i kończy się morderstwem bohatera na własnym ojcu. Z powodu złych wyników na teście Donna postanawia przestać być grzeczna i układna.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 20                                                                                | 20 | Spring Training                              | Burt Brinckerhoff         | Charles Rosin                   | 25 kwietnia 1991     | 19 listopada 1994 (TVP1) 28 stycznia 1996 (TVP2)                        |
| Brenda wraca z joggingu z psem, który nie chce jej opuścić. Ojciec nie zgadza się na to, aby dziewczyna go zatrzymała. Brenda postanawia znaleźć psu dom, aby nie oddawać go do schroniska. Brandon i Steve przejmują treningi małej ligi, gdy prowadzący je Jim doznaje kontuzji na boisku. Brandonowi nie podobają się stosunki panujące w drużynie oraz wpływy prezesa ligi. Chłopak organizuje mecz towarzyski z drużyną dzieci z biednej dzielnicy. Gdy jeden z graczy ubliża przeciwnikowi, a Steve odmawia usunięcia go z boiska, Brandon sprzeciwia się temu.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 21                                                                                | 21 | Spring Dance                                 | Darren Star               | Darren Star                     | 2 maja 1991          | 26 listopada 1994 (TVP1) 4 lutego 1996 (TVP2)                           |
| Brenda namawia Andreę, żeby zaprosiła Brandona na szkolny bal, ale ubiega ją Kelly. Steve zaprasza Donnę, wystrojoną w wyszukaną suknię, która uniemożliwia jej siadanie i tańczenie. Chłopak ignoruje dziewczynę, upija się i złości się, widząc Kelly z Brandonem. Ta wyznaje Brandonowi, że jest w nim zakochana. Steve wyjawia, że dziś są jego urodziny i niedawno dowiedział się, że jest adoptowany. Liczył na to, że Kelly będzie pamiętała, że to dla niego szczególny dzień, ale dziewczyna była zbyt pochłonięta walką o tytuł królowej balu.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |
| 22                                                                                | 22 | Home Again                                   | Charles Braverman         | Amy Spies                       | 9 maja 1991          | 3 grudnia 1994 (TVP1) 11 lutego 1996 (TVP2)                             |
| Jim otrzymuje propozycję awansu, która wiąże się z powrotem do Minneapolis. Początkowo mężczyzna ją odrzuca, mając na względzie oczekiwania rodziny. Zmienia jednak zdanie, gdy szef podwaja ofertę finansową. Brandonowi wydaje się, że Steve go unika. Brenda również czuje, że Kelly i Donna ją ignorują. Dylan chce kontynuować związek z Brendą, ale dziewczyna z nim zrywa. Kelly organizuje przyjęcie pożegnalne. Jim wzrusza się, widząc, jak silne uczucia wywołuje rozstanie u jego dzieci i ich przyjaciół. Podejmuje decyzję o odrzuceniu awansu.                                                                                |    |                                              |                           |                                 |                      |                                                                         |

title: Beverly Hills, 90210 (seria 1)

wikitext:
{{Serial infobox
 |tytuł                   = Beverly Hills, 90210
(seria pierwsza)
 |oryginalny tytuł        =
 |grafika                 =
 |opis grafiki            =
 |alt grafiki             =
 |inny tytuł              =
 |gatunek                 = [[Serial telewizyjny|Serial młodzieżowy]]
 |kraj produkcji          = [[Stany Zjednoczone]]
 |oryginalny język        = [[język angielski|angielski]]
 |twórcy                  =
 |główne role             =
 |muzyka tytułowa         =
 |liczba odcinków         = 22{{u|uwaga1}}
 |liczba serii            =
 |nagrody                 =
 |lista odcinków          = [[#Opisy odcinków|Lista odcinków]]
 |produkcja               =
 |produkcja wykonawcza    =
 |reżyseria               =
 |scenariusz              =
 |narracja                =
 |muzyka                  =
 |zdjęcia                 =
 |scenografia             =
 |montaż                  =
 |wytwórnia               =
 |czas trwania            = ok. 44 min
 |kąt kamery              =
 |kraj oryginalnej emisji = [[Stany Zjednoczone]]
 |data premiery           =
 |stacja telewizyjna      = [[FOX]]
 |pierwsza emisja         = 4 października 1990
 |lata emisji             = 1990 - 1991
 |status                  = zakończony
 |format obrazu           =
 |format dźwięku          =
 |poprzednik              =
 |kontynuacja             = [[Beverly Hills, 90210 (seria 2)]]
 |powiązane               =
 |commons                 =
 |wikicytaty              =
 |www                     =
}}
'''Pierwsza seria''' [[Stany Zjednoczone|amerykańskiego]] [[serial młodzieżowy|serialu telewizyjnego dla młodzieży]]; jeden z największych telewizyjnych hitów dla nastolatków, który zyskał miano kultowego i niepowtarzalnego w swojej klasie. Producentem serialu był [[Aaron Spelling]].

Serial przedstawiał szkolne, a następnie uniwersyteckie i domowe perypetie bliźniąt Brendy i Brandona Walshów, którzy pewnego dnia musieli opuścić rodzinną [[Minnesota|Minnesotę]] i przeprowadzić się do [[Kalifornia|Kalifornii]], gdzie w Beverly Hills ojciec otrzymał nową pracę.

== Obsada ==
W pierwszej serii serialu w głównych rolach zasiada 11 gwiazd. [[Shannen Doherty]] grała Brendę Walsh, siostrę bliźniaczkę Brandona Walsh, w którego wcielił się [[Jason Priestley]]. [[Jennie Garth]] grała Kelly Taylor, przyjaciółkę Brendy Walsh. [[Ian Ziering]] wcielił się w byłego chłopaka Kelly Taylor, a [[Tori Spelling]] grała Donnę Martin, jedną z najlepszych przyjaciółek Kelly. [[Brian Austin Green]] grał Davida Silvera, a [[Douglas Emerson]] grał jego przyjaciela - Scotta. [[Gabrielle Carteris]] wcieliła się w Andrea'e Zuckerman, przyjaciółkę Brandona. [[Luke Perry]] grał Dylana McKay - nowego przyjaciela Brandona i później wieczną miłość Brendy. [[Carol Potter]] i [[James Eckhouse]] grali rodziców Walsh: Cindy i Jima Walshów.

=== Główna ===
* [[Jason Priestley]] jako [[Brandon Walsh]] (22 odcinki)
* [[Shannen Doherty]] jako [[Brenda Walsh]] (22 odcinki)
* [[Jennie Garth]] jako [[Kelly Taylor]] (22 odcinki)
* [[Ian Ziering]] jako Steve Sanders (20 odcinków)
* [[Gabrielle Carteris]] jako [[Andrea Zuckerman]] (20 odcinków)
* [[Luke Perry]] jako [[Dylan McKay]] (16 odcinków)
* [[Brian Austin Green]] jako David Silver (18 odcinków)
* [[Douglas Emerson]] jako Scott Scanlon (14 odcinków)
* [[Tori Spelling]] jako Donna Martin (20 odcinków)
* [[Carol Potter]] jako Cindy Walsh (22 odcinki)
* [[James Eckhouse]] jako Jim Walsh (20 odcinków)

=== Drugoplanowa ===
* [[Joe E. Tata]] jako Nat Bussichio (10 odcinków)

== Opisy odcinków ==
{{główny artykuł|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210}}
<onlyinclude>
{| class="wikitable plainrowheaders" style="width: 100%; margin-right: 0;"
|- style="color:white"
! style="background: #d02090" |№
! style="background: #d02090" |#
! style="background: #d02090" |Tytuł
! style="background: #d02090" |Reżyseria
! style="background: #d02090" |Scenariusz
! style="background: #d02090" |Premiera
! style="background: #d02090" |Premiera w Polsce
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 1
|odcinek = 1
|tytuł = Class of Beverly Hills: Part 1-2 (Część 1-2)
|reżyseria = Tim Hunter
|scenariusz = Darren Star
|premiera USA = 4 października 1990
|premiera POL = 26 lutego 1994 (TVP1)
10 września 1995 (TVP2)
6 października 1997 (TVN)
|opis         = Po przeprowadzce z Minnesoty bliźnięta Brandon i Brenda rozpoczynają naukę w ekskluzywnym liceum West Beverly High. Brandon dołącza do zespołu szkolnej gazety. Tam poznaje inteligentną redaktorkę, Andreę Zuckerman. Brenda nieoczekiwanie zaprzyjaźnia się ze snobistyczną Kelly. Wydarzeniem towarzyskim sezonu jest impreza u Marianne. Davidowi i Scottowi udaje się podstępem wejść na przyjęcie. Na przyjęciu Brandon poznaje Marianne, która jak się okazuje jest gospodynią tej imprezy. Pijanego Stevena odwozi jego samochodem nie posiadający jeszcze prawa jazdy David, który po dojechaniu do domu zostawia samochód na luzie. Auto stacza się do tyłu. Brandon po spotkaniu z Marianne daje do zrozumienia kolegom, że się z nią kochał. Plotka rozchodzi się błyskawicznie. Andrea jest rozczarowana. Chłopak w końcu przyznaje na antenie szkolnej radiostacji, że nie spał z Marianne. Chcąc wyjaśnić wszystko Andrei, jedzie za nią do jej domu i odkrywa, że przyjaciółka mieszka poza rejonem, z którego mogą rekrutować się uczniowie West Beverly High. Znajomość Brendy z młodym prawnikiem, poznanym podczas wypadu do klubu nocnego, zaczyna odbijać się na jej wynikach w nauce i relacjach z rodziną. Brenda wyznaje mu, że okłamała go, czym ten zdenerwowany odwozi ją do domu i kończą swoją znajomość.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 2
|odcinek = 2
|tytuł = The Green Room
|reżyseria = Michael Uno
|scenariusz = David Stenn
|premiera USA = 11 października 1990
|premiera POL = 5 marca 1994 (TVP1)
17 września 1995 (TVP2)
|opis         = Brandon poznaje Dylana McKaya, tajemniczego samotnika, który obronił Scotta przed dokuczającymi mu kolegami ze szkoły. Dylan zabiera Brandona na surfing i przedstawia go przyjaciołom. Wśród nich jest młoda kobieta, Sarah, której koledzy Dylana nie traktują zbyt dobrze. Gdy Dylan włamuje się do pokoju hotelowego, cierpliwość Brandona się kończy. Chłopak przyznaje się, że mieszka w hotelu i tylko udawał przed znajomymi, że się do niego włamuje. Sarah omal nie tonie, gdy surfuje, będąc pod wpływem alkoholu, jednak Brandon i Brenda ratują dziewczynę i zostają bohaterami.

'''Notatka:''' Pierwszy odcinek z udziałem [[Luke Perry|Luke'a Perry'ego]] jako Dylan McKay.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 3
|odcinek = 3
|tytuł = Every Dream Has Its Price (Tag)
|reżyseria = Gross Adams
|scenariusz = Amy Spies
|premiera USA = 18 października 1990
|premiera POL = 12 marca 1994 (TVP1)
24 września 1995 (TVP2)
|opis         = Kelly i jej najlepsza przyjaciółka z gimnazjum, Tiffany, zabierają Brendę na zakupy. Brenda marzy o dorównaniu wyglądem koleżankom, ale nie stać jej na rzeczy z najdroższych butików. Zaczyna myśleć o kradzieży. Nie wie, że Tiffany ma zwyczaj podkradania rzeczy w sklepach i że ukryła ostatnie łupy w jej pokoju. Obie dziewczyny zostają aresztowane. Tiffany przyznaje się do winy, oczyszczając Brendę z zarzutów. Brandon zatrudnia się w modnej restauracji. Gdy dowiaduje się, że szef gorzej opłaca pracowników o innym kolorze skóry, zwalnia się.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 4
|odcinek = 4
|tytuł = The First Time
|reżyseria = Bethany Rooney Hillshafer
|scenariusz = Darren Star
|premiera USA = 25 października 1990
|premiera POL = 19 marca 1994 (TVP1)
1 października 1995 (TVP2)
|opis         = Jim namawia Brandona, by dołączył do szkolnej drużyny koszykówki. Steve, który nie został przyjęty do zespołu, jest bardzo rozgoryczony. Opowiada Brandonowi, że kilku graczy wywodzi się spoza rejonu tej szkoły. Zostali jednak przyjęci tylko dlatego, żeby wzmocnić drużynę. Brendan prosi Andreę o przeprowadzenie śledztwa w tej sprawie. Dziewczyna odkrywa, że kandydat, z którym Brandon konkuruje o ostatni wakat w drużynie, rzeczywiście nie jest uczniem ich szkoły. Brenda zapisuje się na naukę jazdy, niezrażona tym, że w Minneapolis trzykrotnie oblała egzamin. Kelly nie ma możliwości powrotu do domu po koncercie i prosi Brendę o pomoc. Ta bez pytania pożycza samochód brata.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 5
|odcinek = 5
|tytuł = One on One
|reżyseria = Artie Mandelberg
|scenariusz = Charles Rosin
|premiera USA = 1 listopada 1990
|premiera POL = 26 marca 1994 (TVP1)
8 października 1995 (TVP2)
|opis         = Z Minneapolis przyjeżdża była dziewczyna Brandona, Sheryl, i zatrzymuje się u Walshów na weekend. Zaniepokojona Cindy prosi Jima, aby odbył z synem męską rozmowę. Jednak Sheryl udaje się spędzić noc w pokoju Brandona, zanim Jim zdąży z nim porozmawiać. Okazuje się, że dziewczyna ma obsesję na punkcie bogactwa i bardzo podoba jej się Dylan, ponieważ posiada porsche. Brandon dowiaduje się od Dylana, że nie jest jedynym chłopakiem, z którym sypia Sheryl. Brenda dorabia do kieszonkowego jako opiekunka do dzieci przystojnego nauczyciela matematyki.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 6
|odcinek = 6
|tytuł = Higher Education
|reżyseria = Artie Mandelberg
|scenariusz = Jordan Budde
|premiera USA = 15 listopada 1990
|premiera POL = 2 kwietnia 1994 (TVP1)
15 października 1995 (TVP2)
|opis         = Brandon dostaje niską ocenę z historii. Okazuje się, że nauczyciel wystawia złe oceny większości uczniów niezależnie od ich wyników w nauce. Steve z każdego testu ma najwyższe noty, ponieważ przed egzaminami dostaje ich kopie. Czując presję ze strony ojca, Brandon ściąga na teście. Andrea jest tym oburzona. Steve proponuje Brandonowi kopię testu semestralnego. Brenda chce przefarbować włosy na blond, aby zrobić wrażenie na Dylanie. Efekt jest jednak odwrotny. Dylan zabiera zrozpaczoną Brendę do stylisty, który ratuje jej fryzurę.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 7
|odcinek = 7
|tytuł = Perfect Mom
|reżyseria = Bethany Rooney Hillshafer
|scenariusz = Darren Star
|premiera USA = 22 listopada 1990
|premiera POL = 9 kwietnia 1994 (TVP1)
22 października 1995 (TVP2)
|opis         = Brenda jest oczarowana nowoczesną i szykowną mamą Kelly, Jackie – byłą modelką. Kelly mówi, że jej matka nie jest tak wspaniała, jak Brendzie się wydaje. Jackie niedawno wyszła z nałogu alkoholowego, a znów zaczyna sięgać po alkohol po rozstaniu z ostatnim chłopakiem. Cindy czuje się dotknięta, gdy Brenda nie zaprasza jej od razu na [[pokaz mody]] matek i córek. Ostatecznie idą razem z Andreą. Jackie prowadzi pokaz po zażyciu kokainy. Kelly jest zażenowana. Uświadamia matce, że musi się zgłosić na terapię. David oddaje Kelly film z pokazu.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 8
|odcinek = 8
|tytuł = The 17 Year Itch
|reżyseria = Jefferson Kibbee
|scenariusz = Amy Spies
|premiera USA = 29 listopada 1990
|premiera POL = 16 kwietnia 1994 (TVP1)
29 października 1995 (TVP2)
|opis         = Cindy spotyka swojego dawnego chłopaka z college'u Glena, który prowadzi artystyczny styl życia w Venice Beach. Nieoczekiwane spotkanie na chwilę zachwieje jej relacje z Jimem. Tymczasem Brandon i Brenda biorą udział w badaniach nad bliźniakami, przeprowadzonymi na UCLA. Badania koncentrują się na różnicach między bliźniakami, co powoduje, że brat i siostra uświadamiają sobie, jak wiele ich różni oraz doprowadza do ciągłych sprzeczek. David Silver zostaje DJ szkolnego radia- nigdy wcześniej żaden pierwszoklasista z West Beverly Hight nie dostąpił takiego zaszczytu.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 9
|odcinek = 9
|tytuł = The Gentle Art of Listening
|reżyseria = Daniel Attias
|scenariusz = Charles Rosin
|premiera USA = 6 grudnia 1990
|premiera POL = 23 kwietnia 1994 (TVP1)
5 listopada 1995 (TVP2)
|opis         = Brenda zgłasza się na szkolenie dla pracowników młodzieżowego telefonu zaufania, chociaż Andrea kwestionuje jej zaangażowanie. Brenda łamie zasady, odbierając telefon po godzinach. Okazuje się, że dzwoni dziewczyna, która parokrotnie została zgwałcona na randce. Brenda próbuje ustalić jej tożsamość. Brandon jest przekonany, że interesuje się nim masażystka. Jednocześnie chłopak stara się unikać zakochanej w nim pierwszoklasistki. Dziewczyna podoba się Scottowi.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 10
|odcinek = 10
|tytuł = Isn’t It Romantic?
|reżyseria = Nancy Malone
|scenariusz = Karen Rosin
|premiera USA = 3 stycznia 1991
|premiera POL = 30 kwietnia 1994 (TVP1)
12 listopada 1995 (TVP2)
|opis         = Uczucie między Brendą i Dylanem rozwija się. Dziewczyna przypadkowo wpada na niego, gdy wychodzi on spod prysznica. Ponieważ Brandon jest chory i musi zostać w domu, Brenda i Dylan wychodzą tylko we dwoje. Dziewczyna jest świadkiem kłótni chłopaka z ojcem. Gdy próbuje go pocieszyć, ten zaczyna ją całować. Jim jest przeciwny związkowi Brendy z Dylanem, ale ona angażuje się w uczucie coraz bardziej. Na wykładzie poświęconym edukacji seksualnej prowadząca wyznaje, że jest chora na AIDS. Brenda postanawia zwolnić tempo w kontaktach z Dylanem.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 11
|odcinek = 11
|tytuł = B.Y.O.B.
|reżyseria = Miles Watkins
|scenariusz = Jordan Budde
|premiera USA = 10 stycznia 1991
|premiera POL = 7 maja 1994 (TVP1)
19 listopada 1995 (TVP2)
|opis         = Brenda namawia brata, by razem poszli na imprezę do Donny. Brandon wzbrania się przed alkoholem, ale kiedy Steve przygotowuje drinka, nie protestuje, nie chcąc odstawać od towarzystwa. Jim i Cindy wyjeżdżają na romantyczny weekend do Palm Springs. Podczas ich nieobecności bliźniaki postanawiają urządzić imprezę i obiecują sobie, że będą uważali z alkoholem. Wieść o zabawie błyskawicznie się rozchodzi i wkrótce impreza wymyka się spod kontroli. Brandon upija się i rozbija samochód. Zostaje aresztowany za jazdę po pijanemu.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 12
|odcinek = 12
|tytuł = One Man and a Baby
|reżyseria = Burt Brinckerhoff
|scenariusz = Amy Spies & Darren Star
|premiera USA = 24 stycznia 1991
|premiera POL = 14 maja 1994 (TVP1)
26 listopada 1995 (TVP2)
|opis         = Brandon poznaje w przerwie na lunch Melissę Collidge. Dziewczyna jest w ostatniej klasie. Chłopak dowiaduje się, że Melissa ma małego synka, Joeya. Brandon godzi się zająć dzieckiem, gdy dziewczyna będzie miała rozmowę kwalifikacyjną na Harvardzie. Melissa wraca i mówi, że nie wypadła dobrze. Dziewczyna zaczyna martwić się, że nie pogodzi opieki nad dzieckiem ze studiami. Rozmowa z Cindy dodaje jej otuchy. Brenda i Kelly wygrywają w konkursie radiowym lekcje skoków na spadochronie.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 13
|odcinek = 13
|tytuł = Slumber Party
|reżyseria = Charles Braverman
|scenariusz = Story: Darren Star
|premiera USA = 31 stycznia 1991
|premiera POL = 21 maja 1994 (TVP1)
3 grudnia 1995 (TVP2)
|opis         = Brenda urządza przyjęcie dla koleżanek. Pojawienie się znajomej Kelly, Amandy, i jej zachowanie omal nie doprowadza do popsucia się relacji między przyjaciółkami. Brandon i Steve wyruszają samochodem tego drugiego na noc pełną przygód. Spotykają dwie atrakcyjne dziewczyny, które obiecują im spełnienie fantazji. Zamiast tego kradną samochód Steve'a i zostawiają chłopaków w niebezpiecznej dzielnicy.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 14
|odcinek = 14
|tytuł = East Side Story
|reżyseria = Daniel Attias
|scenariusz = Carmen Sternwood
|premiera USA = 14 lutego 1991
|premiera POL = 8 października 1994 (TVP1)
10 grudnia 1995 (TVP2)
|opis         = Walshowie zgadzają się, aby "siostrzenica" ich gosposi, Carla, podała ich adres, składając podanie do West Beverly High. Brandon zakochuje się w dziewczynie, ale nie rozumie, dlaczego wszyscy są temu niechętni. Carla zdradza mu, że jest świadkiem strzelaniny, w której zginęło 4-letnie dziecko. Musiała zmienić miejsce zamieszkania w oczekiwaniu na proces, w którym ma zeznawać. Carla wraca do własnej rodziny, gdy jeden z zabójców przyznaje się do winy. Cindy organizuje przyjęcie dla nowego klienta Jima, projektanta odzieży sportowej.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 15
|odcinek = 15
|tytuł = Palm Springs Weekend
|reżyseria = Jefferson Kibbee
|scenariusz = Jordan Budde
|premiera USA = 21 lutego 1991
|premiera POL = 15 października 1994 (TVP1)
17 grudnia 1995 (TVP2)
|opis         = David zaprasza Steve'a, Kelly i Donnę do luksusowego domu w Palm Springs należącego do jego dziadków. Okazuje się, że starsze małżeństwo zamiast wybrać się w rejs, zostało w domu. Brenda postanawia spędzić weekend z Dylanem. Nie pamięta jednak nazwy hotelu, w którym chłopak mieszka. Gubi również portfel i zmuszona jest do nocowania w schowku na prześcieradła. Gdy udaje jej się dotrzeć do Dylana, zastaje go z inną dziewczyną. Brandon zaprzyjaźnia się z chłopakiem, który przychodzi do Peach Pit. Okazuje się, że jego rodzina jest bezdomna.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 16
|odcinek = 16
|tytuł = Fame is Where You Find It
|reżyseria = Paul Schneider
|scenariusz = Charles Rosin & Karen Rosin
|premiera USA = 28 lutego 1991
|premiera POL = 22 października 1994 (TVP1)
31 grudnia 1995 (TVP2)
|opis         = Brandon jeździ na rolkach w parku, w którym kręcony jest odcinek serialu "Keep It Together". Producenci szukają zastępstwa dla jednego ze statystów, ale aktorka, Lydia Leeds, przekonuje ich, aby Brandon dostał większą rolę. Niebawem okazuje się, że Lydia tylko posłużyła się chłopakiem, aby zmusić odtwórcę głównej roli do powrotu do serialu. Brenda zastępuje Brandona w Peach Pit, ale nie idzie jej zbyt dobrze. Postanawia przeobrazić się w Laverne, zabawną i bezpośrednią kelnerkę, czym oczarowuje klientów.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 17
|odcinek = 17
|tytuł = Stand (Up) and Deliver
|reżyseria = Burt Brinckerhoff
|scenariusz = Amy Spies
|premiera USA = 7 marca 1991
|premiera POL = 29 października 1994 (TVP1)
7 stycznia 1996 (TVP2)
|opis         = Brenda tęskni za dorosłym życiem. Postanawia ukończyć szkołę eksternistycznie i wyprowadza się z domu. Gdy jednak przekonuje się, jak wygląda prawdziwe życie na własną rękę, wraca do rodziców i do szkoły. Brandon decyduje się kandydować na przewodniczącego klasy. Kampania wyborcza powoduje, że chłopak, zabiegając o kolejne głosy, traci z oczu prawdziwe cele. Dopiero Andrea pomaga mu uświadomić sobie, co jest najważniejsze.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 18
|odcinek = 18
|tytuł = It’s Only a Test
|reżyseria = Charles Braverman
|scenariusz = Darren Star
|premiera USA = 28 marca 1991
|premiera POL = 5 listopada 1994 (TVP1)
14 stycznia 1996 (TVP2)
|opis         = Wszyscy przygotowują się do testów, których wyniki w dużym stopniu decydują o szansach dostania się na studia. Przestraszona Andrea szuka pomocy u Steve'a, który chodził na kosztowny kurs przygotowawczy. Wieczór wspólnej nauki kończy się pocałunkami. W efekcie unikają siebie nawzajem przez wiele dni. Aby oderwać się od nauki, Kelly sięga po czasopismo, w którym jest artykuł o badaniu piersi. Brenda wyczuwa u siebie guzek, a wie, że Sheila, siostra Cindy, zmarła na raka piersi. Brenda zapisuje się na badania.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 19
|odcinek = 19
|tytuł = April is the Cruelest Month
|reżyseria = Daniel Attias
|scenariusz = Steve Wasserman & Jessica Klein
|premiera USA = 11 kwietnia 1991
|premiera POL = 12 listopada 1994 (TVP1)
21 stycznia 1996 (TVP2)
|opis         = Brandon ma przeprowadzić wywiad z Rogerem Azarianem do cyklu "Blaze", w którym prezentowane są sylwetki uczniów ostatniej klasy. Uzdolniony Roger jest sportowcem, ale przytłaczają go dokonania ojca. Chłopak prosi Brandona, aby przeczytał scenariusz, który sam napisał. Brandon nie może otrząsnąć się po jego lekturze. Tekst zawiera wiele autobiograficznych wątków i kończy się morderstwem bohatera na własnym ojcu. Z powodu złych wyników na teście Donna postanawia przestać być grzeczna i układna.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 20
|odcinek = 20
|tytuł = Spring Training
|reżyseria = Burt Brinckerhoff
|scenariusz = Charles Rosin
|premiera USA = 25 kwietnia 1991
|premiera POL = 19 listopada 1994 (TVP1)
28 stycznia 1996 (TVP2)
|opis         = Brenda wraca z joggingu z psem, który nie chce jej opuścić. Ojciec nie zgadza się na to, aby dziewczyna go zatrzymała. Brenda postanawia znaleźć psu dom, aby nie oddawać go do schroniska. Brandon i Steve przejmują treningi małej ligi, gdy prowadzący je Jim doznaje kontuzji na boisku. Brandonowi nie podobają się stosunki panujące w drużynie oraz wpływy prezesa ligi. Chłopak organizuje mecz towarzyski z drużyną dzieci z biednej dzielnicy. Gdy jeden z graczy ubliża przeciwnikowi, a Steve odmawia usunięcia go z boiska, Brandon sprzeciwia się temu.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 21
|odcinek = 21
|tytuł = Spring Dance
|reżyseria = Darren Star
|scenariusz = Darren Star
|premiera USA = 2 maja 1991
|premiera POL = 26 listopada 1994 (TVP1)
4 lutego 1996 (TVP2)
|opis         = Brenda namawia Andreę, żeby zaprosiła Brandona na szkolny bal, ale ubiega ją Kelly. Steve zaprasza Donnę, wystrojoną w wyszukaną suknię, która uniemożliwia jej siadanie i tańczenie. Chłopak ignoruje dziewczynę, upija się i złości się, widząc Kelly z Brandonem. Ta wyznaje Brandonowi, że jest w nim zakochana. Steve wyjawia, że dziś są jego urodziny i niedawno dowiedział się, że jest adoptowany. Liczył na to, że Kelly będzie pamiętała, że to dla niego szczególny dzień, ale dziewczyna była zbyt pochłonięta walką o tytuł królowej balu.
|kolor linii  = d02090
}}
{{odcinek2/sublista|Lista odcinków serialu Beverly Hills, 90210
|numer = 22
|odcinek = 22
|tytuł = Home Again
|reżyseria = Charles Braverman
|scenariusz = Amy Spies
|premiera USA = 9 maja 1991
|premiera POL = 3 grudnia 1994 (TVP1)
11 lutego 1996 (TVP2)
|opis         = Jim otrzymuje propozycję awansu, która wiąże się z powrotem do Minneapolis. Początkowo mężczyzna ją odrzuca, mając na względzie oczekiwania rodziny. Zmienia jednak zdanie, gdy szef podwaja ofertę finansową. Brandonowi wydaje się, że Steve go unika. Brenda również czuje, że Kelly i Donna ją ignorują. Dylan chce kontynuować związek z Brendą, ale dziewczyna z nim zrywa. Kelly organizuje przyjęcie pożegnalne. Jim wzrusza się, widząc, jak silne uczucia wywołuje rozstanie u jego dzieci i ich przyjaciół. Podejmuje decyzję o odrzuceniu awansu.
|kolor linii  = d02090
}}
|}
</onlyinclude>

== Uwagi ==
{{Uwagi|
<ref name="uwaga1">Pierwszy odcinek jest dwuczęściowy i często emitowany w dwóch osobnych częściach, dlatego pierwszy sezon w Polsce liczy 23 odcinki.</ref>
}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj stronę | url = http://www.tv.com/beverly-hills-90210/show/293/episode.html?season=1&tag=list_header;paginator;1 | tytuł = Beverly Hills, 90210 Season 1 Episode Guide | data dostępu = 2011-07-17 | opublikowany = TV.com | język = en | archiwum = https://web.archive.org/web/20110619081153/http://www.tv.com/beverly-hills-90210/show/293/episode.html?season=1&tag=list_header;paginator;1 | zarchiwizowano = 2011-06-19 }}
* {{cytuj stronę | url = https://www.imdb.com/title/tt0098749/episodes#season-1 | tytuł = ”Beverly Hills, 90210” (1990) - Episode List | data dostępu = 2011-07-17| opublikowany = IMDb.com | język = en}}

[[Kategoria:Listy odcinków seriali telewizyjnych|Beverly Hills 90210]]

title: Beverly Hills, 90210 · (seria pierwsza)

Gatunek: Serial młodzieżowy

Kraj produkcji: Stany Zjednoczone

Oryginalny język: angielski

Czas trwania odcinka: ok. 44 min

Kraj oryginalnej emisji: Stany Zjednoczone

Stacja telewizyjna: FOX

Pierwsza emisja: 4 października 1990

Status: zakończony

Kontynuacja: Beverly Hills, 90210 (seria 2)


text:
# Stare Gronowo (gromada)
Stare Gronowo – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.
Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromadę Stare Gronowo z siedzibą GRN w Starym Gronowie utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie złotowskim w woj. koszalińskim na mocy uchwały nr 43/54 WRN w Koszalinie z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad Stare Gronowo (bez obszaru łąk i RZS Białobłocie, włączonych do gromady Batorowo) i Nowe Gronowo ze zniesionej gminy Stare Gronowo w tymże powiecie. Dla gromady ustalono 10 członków gromadzkiej rady narodowej.
31 grudnia 1961 do gromady Stare Gronowo włączono obszar zniesionej gromady Batorowo (oprócz wsi Batorówko) w tymże powiecie.
31 grudnia 1971 z gromady Stare Gronowo wyłączono wsie Batorowo i Białobłocie, włączając je do gromady Lipka w powiecie złotowskim, po czym gromadę Stare Gronowo włączono do powiatu człuchowskiego w tymże województwie, gdzie równocześnie została zniesiona, a jej (pozostały) obszar włączony do gromady Debrzno w powiecie człuchowskim.

wikiname: plwiki

title: Stare Gronowo (gromada)

in_language: pl

wikitext:
{{Polska jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                     = Stare Gronowo
 |dopełniacz nazwy          =
 |jednostka                 = [[Gromada (podział administracyjny)|gromada]]
 |lata istnienia            = 1954–1971
 |zdjęcie                   =
 |opis zdjęcia              =
 |herb                      =
 |flaga                     =
 |wariant flagi             = PRL
 |województwo               = [[Województwo koszalińskie (1950–1975)|koszalińskie]]
 |powiat                    = 1954–71: [[powiat złotowski|złotowski]]
(1972: [[powiat człuchowski|człuchowski]])
 |data powstania            = 5 października 1954
 |data likwidacji           = 31 grudnia 1971
 |siedziba                  = [[Stare Gronowo]]
 |stanowisko zarządzającego =
 |zarządzający              =
 |rok powierzchni           =
 |powierzchnia              =
 |rok ludności              =
 |liczba ludności           =
 |gęstość zaludnienia       =
 |rok podziału              = 1954
 |plan                      =
 |liczba sołectw            = 2
 |liczba miejscowości       =
 |rok reprezentantów        = 1954
 |nazwa reprezentantów      = członków [[Rada narodowa (PRL)|GRN]]
 |liczba reprezentantów     = 10
 |mapa województwa          =
 |mapa powiatu              =
 |wariant mapy              = 1951
 |współrzędne               =
 |commons                   =
}}
'''Stare Gronowo''' – dawna [[gromada (podział administracyjny)|gromada]], czyli najmniejsza jednostka [[Podział administracyjny Polski (1957–1975)|podziału terytorialnego]] [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej]] w latach 1954–1972.

Gromady, z [[Rada narodowa (PRL)|gromadzkimi radami narodowymi (GRN)]] jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1954|numer=43|pozycja=191}}</ref> do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1972|numer=49|pozycja=312}}</ref>, tym samym wypierając [[gmina wiejska|organizację gminną]] w latach 1954–1972<ref name="paprlfivesix">{{cytuj książkę|tytuł=Podział administracyjny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej|wydawca=Urząd Rady Ministrów – Biuro do spraw Prezydiów Rad Narodowych|miejsce=Warszawa|rok=1956}}</ref><ref>{{cytuj książkę|tytuł=Mała Encyklopedia Powszechna PWN|wydawca=[[Wydawnictwo Naukowe PWN|Państwowe Wydawnictwo Naukowe]]|miejsce=Warszawa|rok=1959}}</ref>.

Gromadę Stare Gronowo z siedzibą GRN w [[Stare Gronowo|Starym Gronowie]] utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski<ref name="paprlfivesix"/> – w [[powiat złotowski|powiecie złotowskim]] w [[Województwo koszalińskie (1950–1975)|woj. koszalińskim]] na mocy uchwały nr 43/54 WRN w [[Koszalin]]ie z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad<ref>Gromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin.</ref> Stare Gronowo (bez obszaru łąk i RZS Białobłocie, włączonych do [[Batorowo (gromada)|gromady Batorowo]]) i Nowe Gronowo ze zniesionej [[Stare Gronowo (gmina)|gminy Stare Gronowo]] w tymże powiecie<ref name="main">Uchwała Nr 43/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady województwa koszalińskiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 23 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 5 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 27 listopada 1954 r., Nr. 17, Poz. 72, § 12)</ref>. Dla gromady<ref>Spisano jako ''Gronowo St.''</ref> ustalono 10 członków gromadzkiej rady narodowej<ref name="grn">Uchwała Nr 77/287 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Złotowie z dnia 4 października 1954 r. w sprawie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych powiatu złotowskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 9 października 1954 r., Nr. 12, Poz. 44)</ref>.

31 grudnia 1961 do gromady Stare Gronowo włączono obszar zniesionej [[Batorowo (gromada)|gromady Batorowo]] (oprócz wsi Batorówko<ref>Uchwała Nr 18 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 14 października 1961 w sprawie zmian granic niektórych gromad oraz przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie koszalińskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 16 grudnia 1961 r., Nr. 14, Poz. 76)</ref>) w tymże powiecie<ref>Uchwała Nr 17 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 14 października 1961 roku w sprawie zniesienia i utworzenia niektórych gromad w województwie koszalińskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 16 grudnia 1961 r., Nr. 14, Poz. 75)</ref>.

31 grudnia 1971 z gromady Stare Gronowo wyłączono wsie Batorowo i Białobłocie, włączając je do [[Lipka (gromada w powiecie złotowskim)|gromady Lipka]] w powiecie złotowskim<ref>Uchwała Nr XIII/39/71 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 29 września 1971 roku w sprawie zmian granic niektórych gromad oraz przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie koszalińskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 15 grudnia 1971 r., Nr. 9, Poz. 81)</ref>, po czym gromadę Stare Gronowo włączono do [[powiat człuchowski|powiatu człuchowskiego]] w tymże województwie<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1971|numer=29|pozycja=268}}</ref>, gdzie równocześnie została zniesiona, a jej (pozostały) obszar włączony do [[Debrzno (gromada)|gromady Debrzno]] w powiecie człuchowskim<ref>Uchwała Nr XIII/38/71 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 29 września 1971 roku w sprawie zniesienia i utworzenia niektórych gromad w województwie koszalińskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 15 grudnia 1971 r., Nr. 9, Poz. 82)</ref><ref>Zmiana powiatu nastąpiła de jure 1 stycznia 1972, a zniesienie gromady 31 grudnia 1971, przez co istnieje rozbieżność proceduralna o jeden dzień</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Powiat złotowski (dawny)}}
{{Powiat człuchowski (dawny)}}

[[Kategoria:Dawne gromady w województwie koszalińskim|Stare Gronowo]]

title: Stare Gronowo

Państwo: Polska

Województwo: koszalińskie

Powiat: 1954–71: złotowski · (1972: człuchowski)

Data powstania: 5 października 1954

Data likwidacji: 31 grudnia 1971

Siedziba: Stare Gronowo

title: Szczegółowy podział administracyjny (1954)

title: Liczba reprezentantów


text:
# Karima Adebibe
Karima Adebibe (ur. 14 lutego 1985 w Londynie) – angielska modelka.
Jest w połowie Marokanką (ojciec), po części Irlandką (matka) oraz Greczynką. Do siódmego roku życia mieszkała w Maroku, po czym wraz z rodzicami ponownie przeprowadziła się do Londynu. W 2004 roku wystąpiła w filmie pt. Obcy kontra Predator (AVP: Alien Vs. Predator), a w 2007 w jego kontynuacji.
W lutym 2006 została wybrana spośród tysiąca modelek w drodze wieloetapowego castingu zorganizowanego przez firmę Eidos na oficjalną przedstawicielkę Lary Croft. Karima jest siódmą z kolei modelką wcielającą się w postać tej wirtualnej bohaterki. Jej poprzedniczkami były: Lucy Clarkson, Rhona Mitra, Nell McAndrew, Jill de Jong, Lara Weller i Angelina Jolie w filmowych adaptacjach Tomb Raidera.
W dniach 2–3 czerwca 2006 roku Karima gościła w Polsce, promując siódmą z kolei odsłonę przygód Lary Croft wydanej na komputery PC oraz konsole.

title: Karima Adebibe

wikitext:
{{Modelka infobox
 |Imię i nazwisko      = Karima Adebibe
 |Grafika              = Karima Adebibe in Poland Warsaw 3th June 2006.jpg
 |Podpis               = Karima Adebibe jako [[Lara Croft]] w warszawskim [[EMPiK|Empiku]] 3 czerwca 2006
 |Prawdziwe nazwisko   = Karima Adebibe
 |Pseudonimy           =
 |Data urodzenia       = 14 lutego 1985
 |Miejsce urodzenia    = [[Londyn]]
 |Data śmierci         =
 |Miejsce śmierci      =
 |Narodowość           = angielska
 |Miejsce zamieszkania =
 |Agencja              = Riccardo Gay: [[Mediolan]]

Elite: [[Londyn]]

Talents Models: [[Monachium]]<ref name="fmd">[http://www.fashionmodeldirectory.com/models/Karima_Adebibe/ Profil modelki w FMD].</ref>
 |Sesje                =
 |Nagrody              =
 |Tytuły               =
 |Wymiary              = 84-66-91<ref name="fmd" />
 |Wzrost               = 174<ref name="fmd" />
 |Waga                 =
 |Rozmiar ubrania      =
 |Rozmiar biustu       =
 |Rozmiar stopy        =
 |Kolor włosów         =
 |Kolor oczu           =
 |Kolor skóry          =
 |www                  =
 |commons              = Category:Karima Adebibe
}}
'''Karima Adebibe''' (ur. [[14 lutego]] [[1985]] w [[Londyn]]ie) – [[Anglicy|angielska]] [[Model (zawód)|modelka]].

Jest w połowie [[Maroko|Marokanką]] (ojciec), po części [[Irlandia|Irlandką]] (matka) oraz [[Grecja|Greczynką]]. Do siódmego roku życia mieszkała w Maroku, po czym wraz z rodzicami ponownie przeprowadziła się do [[Londyn]]u. W 2004 roku wystąpiła w filmie pt. [[Obcy kontra Predator]] (''AVP: Alien Vs. Predator''), a w 2007 w jego kontynuacji.

W lutym 2006 została wybrana spośród tysiąca modelek w drodze wieloetapowego castingu zorganizowanego przez firmę [[Eidos Interactive|Eidos]] na oficjalną przedstawicielkę [[Lara Croft|Lary Croft]]. Karima jest siódmą z kolei modelką wcielającą się w postać tej wirtualnej bohaterki. Jej poprzedniczkami były: [[Lucy Clarkson]], [[Rhona Mitra]], [[Nell McAndrew]], [[Jill de Jong]], [[Lara Weller]] i [[Angelina Jolie]] w filmowych adaptacjach [[Tomb Raider (seria)|Tomb Raidera]].

W dniach 2–3 czerwca 2006 roku Karima gościła w Polsce, promując siódmą z kolei odsłonę przygód Lary Croft wydanej na komputery PC oraz konsole.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{SORTUJ:Adebibe, Karima}}
[[Kategoria:Brytyjskie modelki]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Londynie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1985]]
[[Kategoria:Tomb Raider]]

title: Karima Adebibe

Prawdziwe nazwisko: Karima Adebibe

Data i miejsce urodzenia: 14 lutego 1985 · Londyn

Narodowość: angielska

Agencja: Riccardo Gay: Mediolan Elite: Londyn Talents Models: Monachium


text:
# Zasłonak borowikowy
Zasłonak borowikowy (Cortinarius lucorum (Fr.) E. Berger) – gatunek grzybów należący do rodziny zasłonakowatych (Cortinariaceae).

## Morfologia
Kapelusz
Średnica 4–9 cm, początkowo wypukły z podgiętym brzegiem, starsze okazy płasko-wypukłe z prostym brzegiem i tępym garbkiem. Powierzchnia sucha, gładka, przy brzegu pokryta białymi, przylegającymi włókienkami. Jest higrofaniczny; okazy w stanie wilgotnym o barwie winnobrązowej, ciemnobrązowej, w stanie suchym ochrowobrązowej, z przylegającymi włókienkami białej osłony.
Blaszki
Wąsko przyrośnięte, rzadkie, liliowobrązowe. Krawędzie gładkie, tej samej barwy.
Trzon
Wysokość 5–1 cm, grubość 0,6–1,2 cm, walcowaty lub u postawy nieco rozszerzony. Powierzchnia początkowo biaława, potem jasnoszarobrązowa, pod blaszkami fioletowa, w dolnej połowie ze strefami białawych włókien osłony całkowitej. Zasnówka biała.
Miąższ
Mięsisty, w kapeluszu białawy, w trzonie marmurkowaty, brązowofioletowy, bez wyraźnego zapachu. Eksykaty mają szarobrązowe kapelusze i blaszki oraz szare trzony.
Cechy mikroskopowe
Zarodniki 9–11,5 × 5,5–6,5 μm, elipsoidalne, brązowe, średnio brodawkowane, średnio dekstrynoidalne.
Gatunki podobne
- zasłonak pachnący (Cortinarius torvus) – ma silny zapach i trzon z odgiętym do góry pierścieniem[3];
- zasłonak niebieskomiąższowy (Cortinarius saturninus) – rośnie pod wierzbami, ma bardziej jaskrawy, kasztanowo-rudy kapelusz z niewielką ilością włókien lub ich brakiem[3].

## Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cortinarius, Cortinariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1838 r. Elias Fries, jako odmianę zasłonaka kępkowego (Cortinarius impennis var. lucorum ). Obecną nazwę nadał mu w 1846 r. Ernst Berger. Niektóre inne synonimy:
- Cortinarius circumvelatus Reumaux 1980
- Cortinarius lucorum f. circumvelatus (Reumaux) Lécuru 2019
- Cortinarius lucorum var. albipes Bidaud, Moënne-Locc. & Reumaux 2000
- Cortinarius malachius var. lucorum (Fr.) Soop 1990

W 1975 r. Andrzej Nespiak nadał mu polską nazwę zasłonak borowikowy, w 1981 r. zmienił ją na zasłonak Langego, Władysław Wojewoda w 2003 r. zaakceptował nazwę zasłonak borowikowy.

## Występowanie i siedlisko
Znane jest jego występowanie w Ameryce Północnej i Europie. Najwięcej stanowisk podano w Europie, zwłaszcza na Półwyspie Skandynawskim. W Polsce do 2003 r. podano 2 stanowiska, w późniejszych latach podano wiele następnych. Najbardziej aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów. Znajduje się w nim na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną. Na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski ma status V – gatunek narażony, który zapewne w przyszłości przesunie się do kategorii wymierających, jeśli będą nadal działać czynniki zagrozenia.
Naziemny grzyb mykoryzowy. Występuje w wilgotnych lasach liściastych, mieszanych, śródpolnych zadrzewieniach i parkach, zazwyczaj pod topolami.
Nie zaleca się zbierania w celach spożywczych żadnego gatunku zasłonaka; ich odróżnienie jest trudne, na ogół są to grzyby niejadalne lub trujące, niektóre nawet śmiertelnie.

title: Zasłonak borowikowy

wikitext:
{{Takson infobox
 |nazwa                = Zasłonak borowikowy
 |grafika              = Cortinarius lucorum 24570133.jpg
 |opis grafiki         =
 |alt grafiki          =
 |systematyka ref      =
 |domena               = [[eukarionty]]
 |królestwo            = [[grzyby]]
 |typ                  = [[podstawczaki]]
 |klasa                = [[pieczarniaki]]
 |rząd                 = [[gołąbkowce]]
 |rodzina              = [[zasłonakowate]]
 |rodzaj               = [[Cortinarius|zasłonak]]
 |gatunek              = zasłonak borowikowy
 |nazwa łacińska       = Cortinarius lucorum
 |autor                = (Fr.) E. Berger
 |cytat                = ''Catal. Herbar. vollst. Aufz. phanerogam. cryptogam. Gewäch. Deutschl.'', Teil III. Die deutsch. Kryptog.(5): 89 (1846)
 |synonimy             =
 |mapa zasięgu         =
 |opis mapy zasięgu    =
 |wikispecies          =
 |commons              = category:Cortinarius lucorum
}}
[[Plik:Cortinarius lucorum 102158678.jpg|thumb]]
[[Plik:Cortinarius lucorum PCR17 (2).jpg|thumb]]
'''Zasłonak borowikowy''' (''Cortinarius lucorum'' (Fr.) E. Berger) – [[gatunek (biologia)|gatunek]] grzybów należący do rodziny [[zasłonakowate|zasłonakowatych]] (''Cortinariaceae'')<ref name="if" />.

== Morfologia ==
; [[Kapelusz grzyba|Kapelusz]]:
Średnica 4–9 cm, początkowo wypukły z podgiętym brzegiem, starsze okazy płasko-wypukłe z prostym brzegiem i tępym [[garbek (grzyby)|garbkiem]]. Powierzchnia sucha, gładka, przy brzegu pokryta białymi, przylegającymi włókienkami. Jest [[higrofaniczność|higrofaniczny]]; okazy w stanie wilgotnym o barwie winnobrązowej, ciemnobrązowej, w stanie suchym ochrowobrązowej, z przylegającymi włókienkami białej [[osłona grzyba|osłony]]<ref name="nowe" />.
; [[Blaszki grzyba|Blaszki]]:
Wąsko przyrośnięte, rzadkie, liliowobrązowe. Krawędzie gładkie, tej samej barwy<ref name="nowe" />.
; [[Trzon grzyba|Trzon]]:
Wysokość 5–1 cm, grubość 0,6–1,2 cm, walcowaty lub u postawy nieco rozszerzony. Powierzchnia początkowo biaława, potem jasnoszarobrązowa, pod blaszkami fioletowa, w dolnej połowie ze strefami białawych włókien osłony całkowitej. [[Zasnówka]] biała<ref name="nowe" />.
; [[Miąższ grzyba|Miąższ]]:
Mięsisty, w kapeluszu białawy, w trzonie marmurkowaty, brązowofioletowy, bez wyraźnego zapachu. [[Eksykat]]y mają szarobrązowe kapelusze i blaszki oraz szare trzony<ref name="nowe" />.
; Cechy mikroskopowe:
[[Bazydiospora|Zarodniki]] 9–11,5 × 5,5–6,5 μm, elipsoidalne, brązowe, średnio brodawkowane, średnio [[odczynnik Melzera|dekstrynoidalne]]<ref name="nowe" />.
; Gatunki podobne:
* [[zasłonak pachnący]] (''Cortinarius torvus'') – ma silny zapach i trzon z odgiętym do góry [[pierścień (grzyby)|pierścieniem]]<ref name="cor" />;
* [[zasłonak niebieskomiąższowy]] (''Cortinarius saturninus'') – rośnie pod wierzbami, ma bardziej jaskrawy, kasztanowo-rudy kapelusz z niewielką ilością włókien lub ich brakiem<ref name="cor" />.

== Systematyka i nazewnictwo ==
Pozycja w klasyfikacji według [[Index Fungorum]]: ''Cortinarius, Cortinariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi''<ref name="if" />.

Po raz pierwszy opisał go w 1838 r. [[Elias Fries]], jako odmianę [[Zasłonak kępkowy|zasłonaka kępkowego]] (''Cortinarius impennis'' var. ''lucorum ''). Obecną nazwę nadał mu w 1846 r. Ernst Berger<ref name="if" />. Niektóre inne [[synonim (taksonomia)|synonimy]]<ref name="sf" />:
* ''Cortinarius circumvelatus'' Reumaux 1980
* ''Cortinarius lucorum'' f. ''circumvelatus'' (Reumaux) Lécuru 2019
* ''Cortinarius lucorum'' var. ''albipes'' Bidaud, Moënne-Locc. & Reumaux 2000
* ''Cortinarius malachius'' var. ''lucorum'' (Fr.) Soop 1990
W 1975 r. [[Andrzej Nespiak]] nadał mu polską nazwę zasłonak borowikowy, w 1981 r. zmienił ją na zasłonak Langego, [[Władysław Wojewoda]] w 2003 r. zaakceptował nazwę zasłonak borowikowy<ref name="check />.

== Występowanie i siedlisko ==
Znane jest jego występowanie w Ameryce Północnej i Europie. Najwięcej stanowisk podano w Europie, zwłaszcza na Półwyspie Skandynawskim<ref name="gbif" />. W Polsce do 2003 r. podano 2 stanowiska<ref name="check" />, w późniejszych latach podano wiele następnych. Najbardziej aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów. Znajduje się w nim na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną<ref name="atlas" />. Na ''[[Czerwona lista roślin i grzybów Polski|Czerwonej liście roślin i grzybów Polski]]'' ma status V – gatunek narażony, który zapewne w przyszłości przesunie się do kategorii wymierających, jeśli będą nadal działać czynniki zagrozenia<ref name="mirek" />.

[[Grzyby naziemne|Naziemny]] [[Grzyby mykoryzowe|grzyb mykoryzowy]]<ref name="check" />. Występuje w wilgotnych lasach liściastych, mieszanych, śródpolnych zadrzewieniach i parkach, zazwyczaj pod [[topola]]mi<ref name="nowe" />.

Nie zaleca się zbierania w celach spożywczych żadnego gatunku zasłonaka; ich odróżnienie jest trudne, na ogół są to grzyby niejadalne lub trujące, niektóre nawet śmiertelnie<ref name="gmin />.

== Przypisy ==
<references>
<ref name="atlas">{{Cytuj |url = https://grzyby.pl/gatunki/Cortinarius_lucorum.htm#LITERATURA |tytuł = Cortinarius lucorum (zasłonak borowikowy) |opublikowany = grzyby.pl |data dostępu = 2025-04-08}}</ref>
<ref name="check">{{Cytuj |autor = [[Władysław Wojewoda]] |tytuł = [[Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski]] |miejsce = Kraków |wydawca = W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences |data = 2003 |isbn = 83-89648-09-1 |s = 178}}</ref>
<ref name="cor">{{Cytuj |url = https://www.mycocharentes.fr/pdf1/8%202586%201%20.pdf |autor = Patrice Tanchaud |tytuł = Cortinarius lucorum |data = 2023 |data dostępu = 2025-04-08}}</ref>
<ref name="gbif">{{Cytuj |url = https://www.gbif.org/species/2528712 |tytuł = Występowanie Cortinarius lucorum na świecie (mapa) |opublikowany = gbif.org |data dostępu = 2025-04-08}}</ref>
<ref name="gmin">{{Cytuj |autor = Andreas Gminder |tytuł = Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej |data = 2008 |isbn = 978-83-258-0588-3 |s = 240–243}}</ref>
<ref name="if">{{Cytuj |url = https://www.indexfungorum.org/names/NamesRecord.asp?RecordID=818604 |tytuł = Index Fungorum |data dostępu = 2025-04-08 |język = en}}</ref>
<ref name="mirek">{{Cytuj |autor = [[Zbigniew Mirek]]; [[Kazimierz Zarzycki (profesor)|Kazimierz Zarzycki]]; [[Władysław Wojewoda]]; Zbigniew Szeląg |tytuł = [[Czerwona lista roślin i grzybów Polski]] |miejsce = Kraków |wydawca = W. Szafer Institute of Botany, PAN |data = 2006 |isbn = 83-89648-38-5 |s = 63}}</ref>
<ref name="nowe">{{Cytuj |url = https://kp.org.pl/pdf/pp/pdf2/pp_xxvi_2_slusarczyk.pdf |autor = Tomasz Ślusarczyk; Mirosław Gryc; Mirosław Wantoch-Rekowski |tytuł = Nowe stanowiska grzybów z rodzaju zasłonak Cortinarius w Polsce. New locations of webcap fungi Cortinarius in Poland |czasopismo = Przegląd Przyrodniczy |wolumin = 26 |numer = 2 |data = 2015 |s = 14–15 |data dostępu = 2025-04-08}}</ref>
<ref name="sf">{{Cytuj |url = https://www.speciesfungorum.org/Names/SynSpecies.asp?RecordID=818604 |tytuł = Species Fungorum |data dostępu = 2025-04-08 |język = en}}</ref>
</references>

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Mykobiota Polski]]
[[Kategoria:Zasłonakowate]]

title: Zasłonak borowikowy

Domena: eukarionty

Królestwo: grzyby

Typ: podstawczaki

Klasa: pieczarniaki

Rząd: gołąbkowce

Rodzina: zasłonakowate

Rodzaj: zasłonak

Gatunek: zasłonak borowikowy


text:
# Je t’aime... moi non plus
Je t'aime... moi non plus – francuska piosenka napisana w 1966 przez francuskiego autora tekstów i kompozytora Serge’a Gainsbourga.

## Historia piosenki
Pierwotnie utwór pojawił się we francuskim filmie „Les Coeurs Verts” (1966), jako wersja instrumentalna – pt. „Scène de bal” – wykonywana przez Michela Colombiera.
Piosenka powstała na życzenie Brigitte Bardot, która poprosiła Gainsbourga o napisanie „najbardziej romantycznej piosenki, jaką tylko można by sobie wyobrazić”. Początkowo Gainsbourg nagrał piosenkę z Bardot, ale jej ówczesny mąż Gunter Sachs nie zgodził się na jej upublicznienie. Zamiast z Bardot, Gainsbourg zaśpiewał ją w 1969 ze swoją ówczesną kochanką, brytyjską piosenkarką Jane Birkin, której ta piosenka otworzyła drogę do kariery we Francji.

## Kontrowersje
Piosenka powstała w okresie szczytowym rewolucji seksualnej. Wywołała liczne kontrowersje, głównie ze względu na pojawiające się w niej podteksty seksualne, a także sposób jej wykonania (m.in. westchnienia Birkin przypominające dźwięki kobiecego orgazmu). W piosence znajdują się m.in. następujące stwierdzenia:
- „Je vais et je viens, entre tes reins” („Wchodzę i wychodzę, między twoje uda” - dosłownie „między twoje nerki/lędźwie”)
- „Tu es la vague, moi l'île nue” („Jesteś falą, a ja nagą wyspą”)
- „L'amour physique est sans issue”  („Miłość fizyczna to ślepy zaułek”)

Choć piosenka odniosła spory sukces w całej Europie, to jej nadawania zabroniono w kilku krajach kontynentu, m.in. w Hiszpanii, Islandii, Jugosławii, Szwecji, Włoszech oraz Wielkiej Brytanii.
W 1976 Serge Gainsbourg nakręcił film pod tym samym tytułem, w którym również wystąpiła Jane Birkin.

## Listy przebojów
| Kraj              | Lista (1968/1969/1970) | Pozycja |
| ----------------- | ---------------------- | ------- |
| Szwajcaria        | Schweizer Hitparade    | 1       |
| Niemcy            | Media Control Charts   | 3       |
| Austria           | Ö3 Austria Top 40      | 1       |
| Holandia          | Single Top 100         | 2       |
| Belgia            | Ultratop 50 (Flandria) | 2       |
| Norwegia          | VG-lista               | 1       |
| Wielka Brytania   | UK Singles Chart       | 1       |
| Stany Zjednoczone | Billboard Hot 100      | 58      |

## Inne wersje
- 1968 Serge Gainsbourg i Brigitte Bardot (wersja ukazała się dopiero w latach 1980.)
- 1969 Serge Gainsbourg i Jane Birkin
- 1969 Joshua D'arche i Nathalie Roussel
- 1970 Bourvil i Jacqueline Maillan jako „Ça (Je t'aime moi non plus)”
- 1971 Frankie Howerd i June Whitfield jako „Up Je t'aime”
- 1974 Abigail
- 1975 Judge Dread
- 1978 Giorgio Moroder i Donna Summer
- 1993 Misty Oldland jako „A Fair Affair”
- 1995 Nick Cave i Anita Lane jako „I love you...nor do I”
- 1998 Pet Shop Boys i Sam Taylor-Wood
- 2001 Sven vath ft. Miss Kittin
- 2002 Trash Palace ft. Brian Molko & Asia Agrento
- 2006 Cat Power i Karen Elson
- 2012 Madonna

title: Je t’aime... moi non plus

wikitext:
{{Singel infobox
 |tytuł                     = Je t'aime… moi non plus
 |okładka                   =
 |wykonawca                 = [[Serge Gainsbourg]]
 |2. wykonawca              = [[Jane Birkin]]
 |album                     = [[Jane Birkin Serge Gainsbourg|Jane Birkin/Serge Gainsbourg]]
 |strona A                  =
 |strona B                  =
 |wydany                    = [[1969 w muzyce|1969]]
 |nagrywany                 = 1969
 |gatunek                   = [[muzyka pop|pop]], [[adult contemporary]]
 |długość                   = 4:22
 |wytwórnia                 = [[Fontana Records|Fontana]], [[Major Minor Records|Major Minor]], Antic<br />Fontana
 |producent                 = Jack Baverstock
 |format                    = [[Płyta gramofonowa|7"]]
 |autor                     = Serge Gainsbourg
 |kompozytor                =
 |twórca tekstu             =
 |poprzedni singel          =
 |następny singel           =
 |rok poprzedniego singla   =
 |rok 1. wydania            = 1969
 |rok następnego singla     =
}}
'''Je t'aime... moi non plus''' – [[Francja|francuska]] [[piosenka]] napisana w [[1966 w muzyce|1966]] przez [[Francuzi|francuskiego]] autora tekstów i kompozytora [[Serge Gainsbourg|Serge’a Gainsbourga]]<ref name="song-history">{{Cytuj stronę | url = http://www.secondhandsongs.com/performance/4563/originals#nav-entity | tytuł = Original versions of Je t'aime... Moi non plus | opublikowany = secondhandsongs.com | język = en | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>.

== Historia piosenki ==
Pierwotnie utwór pojawił się we francuskim filmie „Les Coeurs Verts” (1966)<ref name="film">{{Cytuj stronę | url = https://www.allmusic.com/song/sc%C3%A8ne-de-bal-1-du-film-les-coeurs-verts-mt0042081518 | tytuł = Michel Colombier / Serge Gainsbourg Scène de Bal 1 [du Film "Les Coeurs Verts"] | opublikowany = allmusic.com | język = en | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>, jako wersja instrumentalna – pt. „Scène de bal” – wykonywana przez Michela Colombiera<ref name="original">{{Cytuj stronę | url = http://www.secondhandsongs.com/performance/326448 | tytuł = Scène de bal by Michel Colombier | opublikowany = secondhandsongs.com | język = en | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>.

Piosenka powstała na życzenie [[Brigitte Bardot]], która poprosiła Gainsbourga o napisanie „najbardziej romantycznej piosenki, jaką tylko można by sobie wyobrazić”. Początkowo Gainsbourg nagrał piosenkę z Bardot, ale jej ówczesny mąż [[Gunter Sachs]] nie zgodził się na jej upublicznienie. Zamiast z Bardot, Gainsbourg zaśpiewał ją w [[1969 w muzyce|1969]] ze swoją ówczesną kochanką, brytyjską piosenkarką [[Jane Birkin]], której ta piosenka otworzyła drogę do kariery we Francji.

== Kontrowersje ==
Piosenka powstała w okresie szczytowym [[rewolucja seksualna|rewolucji seksualnej]]. Wywołała liczne kontrowersje, głównie ze względu na pojawiające się w niej podteksty seksualne, a także sposób jej wykonania (m.in. westchnienia Birkin przypominające dźwięki kobiecego [[orgazm]]u). W piosence znajdują się m.in. następujące stwierdzenia:
* „''Je vais et je viens, entre tes reins''” („Wchodzę i wychodzę, między twoje uda” - dosłownie „między twoje nerki/lędźwie”)
* „''Tu es la vague, moi l'île nue''” („Jesteś falą, a ja nagą wyspą”)
* „''L'amour physique est sans issue''”  („Miłość fizyczna to ślepy zaułek”)

Choć piosenka odniosła spory sukces w całej [[Europa|Europie]], to jej nadawania zabroniono w kilku krajach kontynentu, m.in. w [[Hiszpania|Hiszpanii]], [[Islandia|Islandii]], [[Jugosławia|Jugosławii]], [[Szwecja|Szwecji]], [[Włochy|Włoszech]] oraz [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]].

W [[1976 w muzyce|1976]] Serge Gainsbourg nakręcił film pod tym samym tytułem, w którym również wystąpiła Jane Birkin.

== Listy przebojów ==
{| class="wikitable unsortable plainrowheaders" style="text-align:center"
|-
!scope="col"|Kraj
!scope="col"|Lista (1968/1969/1970)
!scope="col"|Pozycja
|-
!scope="row"|{{flaga|SUI}}
!scope="row"|[[Hitparade.ch|Schweizer Hitparade]]
|1<ref name="ch-chart">{{Cytuj stronę | url = https://hitparade.ch/song/Jane-Birkin-avec-Serge-Gainsbourg/Je-t%27aime...-moi-non-plus-103 | tytuł = Jane Birkin avec Serge Gainsbourg - Je t'aime... moi non plus | opublikowany = hitparade.ch | język = de | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|GER}}
!scope="row"|[[GfK Entertainment|Media Control Charts]]
|3<ref name="de-chart">{{Cytuj stronę | url = http://www.officialcharts.de/song.asp?artist=Jane+Birkin+avec+Serge+Gainsbourg&title=Je+t%27aime...+moi+non+plus&cat=s&country=de | tytuł = Jane Birkin avec Serge Gainsbourg, Je t'aime... moi non plus  | opublikowany = officialcharts.de | język = de | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|AUT}}
!scope="row"|[[Ö3 Austria Top 40]]
|1<ref name="aut-charts">{{Cytuj stronę | url = https://austriancharts.at/showitem.asp?interpret=Jane+Birkin+avec+Serge+Gainsbourg&titel=Je+t%27aime...+moi+non+plus&cat=s | tytuł = JANE BIRKIN AVEC SERGE GAINSBOURG - JE T'AIME... MOI NON PLUS (SONG) | opublikowany = austriancharts.at | język = de | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|NED}}
!scope="row"|[[Single Top 100]]
|2<ref name="nl-chart">{{Cytuj stronę | url = https://dutchcharts.nl/showitem.asp?interpret=Jane+Birkin+avec+Serge+Gainsbourg&titel=Je+t%27aime...+moi+non+plus&cat=s | tytuł = JANE BIRKIN AVEC SERGE GAINSBOURG - JE T'AIME... MOI NON PLUS (NUMMER) | opublikowany = dutchcharts.nl | język = nl | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|BEL}}
!scope="row"|[[Ultratop 50 Singles (Flandria)|Ultratop 50]] {{small|([[Region Flamandzki|Flandria]])}}
|2<ref name="be-fl-chart">{{Cytuj stronę | url = https://www.ultratop.be/nl/song/67/Jane-Birkin-avec-Serge-Gainsbourg-Je-t%27aime...-moi-non-plus | tytuł = Jane Birkin avec Serge Gainsbourg - Je t'aime... moi non plus | opublikowany = ultratop.be | język = nl | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|NOR}}
!scope="row"|[[VG-lista]]
|1<ref name="no-chart">{{Cytuj stronę | url = http://lista.vg.no/artist/jane-birkin-serge-gainsbourg/singel/je-t-aime-moi-non-plus/998 | tytuł = Je t'aime...moi non plus på VG-lista Topp 20 Låt | opublikowany = lista.vg.no | język = no | data dostępu = 2014-07-14 | archiwum = https://web.archive.org/web/20150829212037/http://lista.vg.no/artist/jane-birkin-serge-gainsbourg/singel/je-t-aime-moi-non-plus/998 | zarchiwizowano = 2015-08-29 }}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|GBR}}
!scope="row"|[[UK Singles Chart]]
|1<ref name="uk-charts">{{Cytuj stronę | url = http://www.officialcharts.com/search-results-album/_/Je+t%27aime...+moi+non+plus | tytuł = Albums and Singles for 'Je t'aime... moi non plus' | opublikowany = officialcharts.com | język = en | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|-
!scope="row"|{{flaga|USA}}
!scope="row"|[[Hot 100|Billboard Hot 100]]
|58<ref name="us-chart">{{Cytuj stronę | url = http://books.google.pl/books?id=NSgEAAAAMBAJ&pg=PA62&lpg=PA62&dq=Je+t%27aime...+moi+non+plus+58+Hot+100&source=bl&ots=79qHyY4cYe&sig=n4J1romAsOjk13K6Uxcmp2yEqt0&hl=pl&sa=X&ei=MeTDU8XPLcb17AaqwICwBg&ved=0CGIQ6AEwCQ#v=onepage&q=Je%20t%27aime...%20moi%20non%20plus%2058%20Hot%20100&f=false | tytuł = Hot 100 | opublikowany = Magazyn Billboard | język = en | data dostępu = 2014-07-14}}</ref>
|}

== Inne wersje ==
* 1968 [[Serge Gainsbourg]] i [[Brigitte Bardot]] (wersja ukazała się dopiero w latach 1980.)
* 1969 [[Serge Gainsbourg]] i [[Jane Birkin]]
* 1969 [[Joshua D'arche]] i [[Nathalie Roussel]]
* 1970 [[Bourvil]] i [[Jacqueline Maillan]] jako „Ça (Je t'aime moi non plus)”
* 1971 [[Frankie Howerd]] i [[June Whitfield]] jako „Up Je t'aime”
* 1974 [[Abigail (aktorka)|Abigail]]
* 1975 [[Judge Dread]]
* 1978 [[Giorgio Moroder]] i [[Donna Summer]]
* 1993 [[Misty Oldland]] jako „A Fair Affair”
* 1995 [[Nick Cave]] i [[Anita Lane]] jako „I love you...nor do I”
* 1998 [[Pet Shop Boys]] i [[Sam Taylor-Wood]]
* 2001 [[Sven vath]] ft. [[Miss Kittin]]
* 2002 [[Positions|Trash Palace]] ft. [[Brian Molko]] & [[Asia Agrento]]
* 2006 [[Cat Power]] i [[Karen Elson]]
* 2012 [[Madonna (piosenkarka)|Madonna]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://en.wikipedia.org/wiki/File:Je_t'aime_moi_non_plus_by_Jane_Birkin_et_Serge_Gainsbourg_French_vinyl_Fontana_release.jpg Okładka] w zasobach anglojęzycznej wersji Wikipedii
* [http://www.bbc.co.uk/dna/h2g2/A3970361 Historia piosenki na stronie BBC] {{lang|en}}

[[Kategoria:Piosenki powstałe w roku 1966]]
[[Kategoria:Piosenki francuskie]]
[[Kategoria:Single numer jeden na UK Singles Chart]]
[[Kategoria:Single wydane w roku 1969]]
[[Kategoria:Single popowe]]

title: Je t'aime… moi non plus

Gatunek: pop, adult contemporary

Wydawnictwo: Fontana, Major Minor, Antic · Fontana

Producent: Jack Baverstock

Autor: Serge Gainsbourg


text:
# Tadeusz Jan Dmochowski
Tadeusz Jan Dmochowski (ur. 1856 w Ostrzycy, zm. 8 grudnia 1930 w Wilnie) — polski malarz i grafik.

## Życiorys
Urodził się w 1856 Ostrzycy w powiecie pińskim na Polesiu w rodzinie Władysława i jego żony Józefy z domu Schroders. Ojciec jego w 1862 został zesłany na Sybir, po śmierci matki wychowywał się w domu babki w Dyneburgu. Był krewnym Bolesława Limanowskiego, który otaczał go swoją opieką. W 1868 zamieszkał w Warszawie u krewnego Władysława Dmochowskiego i rozpoczął naukę w Klasie rysunku u Wojciecha Gersona. W 1878 rozpoczął studia na Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, którą ukończył z dyplomem. Następnie studiował w Wiedniu. W latach 1893–4 dla kościoła Mariackiego w Krakowie wykonał projekty dwóch witraży. W latach 1893–1918 był nauczycielem rysunku w Szkole Rysunku Cesarskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych.
W 1918 opuścił Petersburg i w Dyneburgu uczył historii rysunku w polskim gimnazjum im. L i E. Platerów. W 1920 zamieszkał w Wilnie i został asystentem na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego. Zmarł w Wilnie 8 grudnia 1930 i pochowany został na cmentarzu na Rossie.

## Twórczość
Malował portrety, kompozycje historyczne, pejzaże; raczej nie wystawiał swoich prac na wystawach. W 1895 w Petersburgu wziął udział w jedynej wystawie. Swoje prace zamieszczał w tygodniku "Kraj". Z zachowanych reprodukcji znamy kilka jego prac: "Amor vicit", "Dworek wiejski w Inflantach", "Noc lipcowa", "Zaułek Literacki w Wilnie", "Z obrzędu wręczania paliusza arcybiskupowi Gintowtowi". Był znany jako rysownik i ilustrator; z planowanych sześciu serii królów polskich ukazała się tylko jedna. Ilustrował cykl artykułów "Herbarz litewski" herbami rodów szlacheckich, miast i prowincji.

title: Tadeusz Jan Dmochowski

wikitext:
{{Artysta infobox
 |imię i nazwisko       = Tadeusz Jan Dmochowski
 |imię i nazwisko org   =
 |pseudonim             =
 |grafika               =
 |opis grafiki          =
 |alt grafiki        =
 |pełne imię i nazwisko =
 |pełne imię i nazwisko org =
 |data urodzenia        = 1856
 |miejsce urodzenia     = [[Ostrzyca (Białoruś)|Ostrzyca]]
 |data śmierci          = [[8 grudnia]] [[1930]]
 |miejsce śmierci       = [[Wilno]]
 |narodowość            = polska
 |język                 = polski
 |Alma Mater            = [[Akademia Sztuk Pięknych w Petersburgu]]
 |dziedzina sztuki      = malarstwo
 |epoka                 =
 |gatunek               =
 |muzeum artysty        =
 |ważne dzieła          = dwa witraże w apsydzie Kościoła Mariackiego w Krakowie
 |faksymile             =
 |opis faksymile        =
 |odznaczenia           =
 |nagrody               =
 |commons               = Category:Tadeusz Dmochowski
 |wikiźródła            =
 |wikicytaty            =
 |www                   =
}}
'''Tadeusz Jan Dmochowski''' (ur. 1856 w [[Ostrzyca (Białoruś)|Ostrzycy]], zm. [[8 grudnia]] [[1930]] w [[Wilno|Wilnie]]) — polski [[malarz]] i [[Grafik (zawód)|grafik]].

== Życiorys ==
Urodził się w 1856 Ostrzycy w powiecie pińskim na [[Polesie|Polesiu]] w rodzinie Władysława i jego żony Józefy z domu Schroders. Ojciec jego w 1862 został zesłany na Sybir, po śmierci matki wychowywał się w domu babki w [[Dyneburg]]u. Był krewnym [[Bolesław Limanowski|Bolesława Limanowskiego]], który otaczał go swoją opieką. W 1868 zamieszkał w Warszawie u krewnego Władysława Dmochowskiego i rozpoczął naukę w Klasie rysunku u [[Wojciech Gerson|Wojciecha Gersona]]. W 1878 rozpoczął studia na [[Akademia Sztuk Pięknych w Petersburgu|Akademii Sztuk Pięknych]] w [[Petersburg]]u, którą ukończył z dyplomem. Następnie studiował w [[Wiedeń|Wiedniu]]. W latach 1893–4 dla [[Kościół archiprezbiterialny Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Krakowie|kościoła Mariackiego]] w [[Kraków|Krakowie]] wykonał projekty dwóch witraży<ref>{{Cytuj |autor = graphic design: Marta Gawin (martagawin com), development Wojciech Gil (wojtekgil.pro@gmail.com), Michał |tytuł = Matka Boska Częstochowska |data dostępu = 2023-08-30 |opublikowany = Wirtualne Dziedzictwo |url = https://wirtualnedziedzictwo.pl/kolekcje/matka-boska-czestochowska/}}</ref>. W latach 1893–1918 był nauczycielem rysunku w Szkole Rysunku Cesarskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych.

W 1918 opuścił [[Petersburg]] i w Dyneburgu uczył historii rysunku w polskim gimnazjum im. L i E. Platerów. W 1920 zamieszkał w Wilnie i został asystentem na Wydziale Sztuk Pięknych [[Uniwersytet Wileński|Uniwersytetu Stefana Batorego]]. Zmarł w Wilnie 8 grudnia 1930 i pochowany został na [[Cmentarz Na Rossie|cmentarzu na Rossie]].

== Twórczość ==
Malował portrety, kompozycje historyczne, pejzaże; raczej nie wystawiał swoich prac na wystawach. W 1895 w Petersburgu wziął udział w jedynej wystawie. Swoje prace zamieszczał w tygodniku "Kraj". Z zachowanych reprodukcji znamy kilka jego prac: "Amor vicit", "Dworek wiejski w Inflantach", "Noc lipcowa", "Zaułek Literacki w Wilnie", "Z obrzędu wręczania paliusza arcybiskupowi Gintowtowi". Był znany jako rysownik i ilustrator; z planowanych sześciu serii królów polskich ukazała się tylko jedna. Ilustrował cykl artykułów "Herbarz litewski" herbami rodów szlacheckich, miast i prowincji.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
{{Cytuj pismo |nazwisko = |imię = |autor link = |tytuł=Poczet plastyków wileńskich (XVI w. - 1945) - 9|url=http://www.znadwiliiwilno.lt/wp-content/uploads/2020/09/ZNAD-WILII-25-1-1.pdf|czasopismo=Znad Wilii|oznaczenie= kwartalnik|wolumin=1(25)|strony=23-24|rok=2006|wydawca=Inicjatywa na Rzecz Rozwoju Kultury "Znad Wilii"|miejsce=Wilno|issn=1392-9712|data dostępu=2023-08-29|odn=tak }}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Dmochowski, Tadeusz Jan}}
[[Kategoria:Urodzeni w 1856]]
[[Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu]]
[[Kategoria:Polscy ilustratorzy]]
[[Kategoria:Polscy nauczyciele rysunku]]
[[Kategoria:Polscy malarze XIX wieku]]
[[Kategoria:Polscy heraldycy]]
[[Kategoria:Wykładowcy Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie]]
[[Kategoria:Artyści związani z Wilnem]]
[[Kategoria:Pochowani na cmentarzu Na Rossie w Wilnie]]
[[Kategoria:Zmarli w 1930]]

title: Tadeusz Jan Dmochowski

Data i miejsce urodzenia: 1856 · Ostrzyca

Data i miejsce śmierci: 8 grudnia 1930 · Wilno

Narodowość: polska

Język: polski

Alma Mater: Akademia Sztuk Pięknych w Petersburgu

Dziedzina sztuki: malarstwo


text:
# Auzas
Auzas – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Oksytania, w departamencie Górna Garonna.
Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwały 142 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 18 osób/km² (wśród 3020 gmin regionu Midi-Pireneje Auzas plasuje się na 921. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 1254.).

title: Auzas

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Auzas
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                = gminy Auzas
 |jednostka                       = miejscowość i gmina
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            =
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = Oksytania
 |1. jednostka administracyjna    =
 |2. jednostka administracyjna    = [[Górna Garonna]]
 |3. jednostka administracyjna    = [[Okręg Saint-Gaudens|Saint-Gaudens]]
 |siedziba                        =
 |nazwa kodu statystycznego       = [[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]]
 |kod statystyczny                = 31034
 |powierzchnia                    = 7,89 km²
 |rok                             = 1990
 |liczba ludności                 = 142
 |gęstość zaludnienia             = 18 os./km²
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    = 31360
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |mapa                            =
 |nazwa mapy                      = Francji
 |kod mapy                        = Górna Garonna
 |współrzędne                     = 43°10′N 0°53′E
 |commons                         =
 |www                             =
}}
'''Auzas''' – miejscowość i gmina we [[Francja|Francji]], w regionie [[Oksytania (region)|Oksytania]], w departamencie [[Górna Garonna]].

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwały 142 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 18 osób/km² (wśród 3020 gmin regionu [[Midi-Pireneje]] Auzas plasuje się na 921. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 1254.).

== Bibliografia ==
* {{Insee}}

{{Okręg Saint-Gaudens}}

[[Kategoria:Miejscowości w departamencie Górna Garonna]]

title: Auzas

Państwo: Francja

Region: Oksytania

Departament: Górna Garonna

Okręg: Saint-Gaudens

• gęstość: 18 os./km²


text:
# Oddział Wydzielony „Jabłonowo”
Oddział Wydzielony „Jabłonowo” (OW „Jabłonowo”) – oddział wydzielony Wojska Polskiego II RP w kampanii wrześniowej 1939 roku.
OW „Jabłonowo” był jedną z trzech grup taktycznych zorganizowanych w sierpniu 1939 roku przez dowódcę Grupy Operacyjnej „Wschód”. Zadaniem oddziału była obrona odcinka ograniczonego na zachodzie linią Świecie nad Osą (włącznie) – Rywałd Szlachecki (wł.) i na wschodzie Osetno – jez. Mieliwo – Konojady. Działał w okresie od 29 sierpnia do 4 września 1939.

## Działania bojowe
Tożsame z działaniami bojowymi opisanymi w artykule 208 pułk piechoty.

## Skład
W skład OW „Jabłonowo” weszło dyspozycyjne dowództwo 208 pułku piechoty, podpułkownika Jana Szewczyka, któremu podporządkowano:
- I batalion 14 pp
- batalion ON „Jabłonowo”
- batalion szturmowy 16 DP „Grudziądz” (z nadwyżek i pododdziałów 16 DP)
- improwizowany batalion marszowy IV/67 pp (z nadwyżek 4 DP)

Wsparcie ogniowe dla oddziału zapewniał II dywizjon 4 pal.

title: Oddział Wydzielony „Jabłonowo”

wikitext:
'''Oddział Wydzielony „Jabłonowo”''' (OW „Jabłonowo”) – [[oddział wydzielony]] [[Wojsko Polskie (II RP)|Wojska Polskiego II RP]] w [[kampania wrześniowa|kampanii wrześniowej]] 1939 roku.

OW „Jabłonowo” był jedną z trzech grup taktycznych zorganizowanych w sierpniu 1939 roku przez dowódcę [[Grupa Operacyjna „Wschód”|Grupy Operacyjnej „Wschód”]]. Zadaniem oddziału była obrona odcinka ograniczonego na zachodzie linią [[Świecie nad Osą]] (włącznie) – [[Rywałd (województwo kujawsko-pomorskie)|Rywałd Szlachecki]] (wł.) i na wschodzie Osetno – jez. Mieliwo – [[Konojady]]. Działał w okresie od 29 sierpnia do 4 września 1939.

== Działania bojowe ==
Tożsame z działaniami bojowymi opisanymi w artykule 208 pułk piechoty.
{{osobny artykuł|208 Pułk Piechoty (1939)#208 pp rez. w kampanii wrześniowej|o1=Działania 208 pp rez. w kampanii wrześniowej}}

== Skład ==
[[Plik:Szewczyk Jan mjr kawaler VM.jpg|thumb|160px|Ppłk [[Jan_Szewczyk_(ur._1896)|Jan Szewczyk]]]]
W skład OW „Jabłonowo” weszło dyspozycyjne dowództwo [[208 Pułk Piechoty (1939)|208 pułku piechoty]], podpułkownika [[Jan Szewczyk (1896–1969)|Jana Szewczyka]], któremu podporządkowano:
* I batalion [[14 Pułk Piechoty Ziemi Kujawskiej|14 pp]]
* [[batalion ON „Jabłonowo”]]
* [[Batalion Szturmowy 16 DP „Grudziądz”|batalion szturmowy 16 DP „Grudziądz”]] (z nadwyżek i pododdziałów 16 DP)
* improwizowany batalion marszowy IV/67 pp (z nadwyżek 4 DP)
Wsparcie ogniowe dla oddziału zapewniał II dywizjon [[4 Kujawski Pułk Artylerii Lekkiej|4 pal]].
== Bibliografia ==
* Konrad Ciechanowski, ''Armia „Pomorze”'', Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1983, wyd. I, {{ISBN|83-11-06793-7}}

[[Kategoria:Oddziały wydzielone Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej|Jabłonowo]]
[[Kategoria:Historia Jabłonowa Pomorskiego]]
[[Kategoria:Grupy (zgrupowania) Armii „Pomorze”]]