text:
# Achikar
Achikar – półlegendarny wezyr asyryjskich królów Sennacheryba (705–681 p.n.e.) i Asarhaddona (681–669 p.n.e.), bohater asyryjskiej literatury mądrościowej, biblijnej Księgi Tobiasza oraz żydowskich i chrześcijańskich apokryfów.

## Wersja asyryjska
Pierwotna wersja opowieści o Achikarze znana jest z aramejskiego papirusu, odkrytego w Elefantynie podczas wykopalisk z lat 1906–1907. Datowana na VI wiek p.n.e. krótka opowieść przedstawia Achikara jako wezyra na dworze Sanheriba i Asarhaddona. Nie mając własnego potomka zaadoptował swojego krewnego Nadana, zapewniając mu solidne wykształcenie z nadzieją, iż ten zastąpi go na urzędzie. Ten jednak oskarżył Achikara o spisek na życie władcy; nasłany celem wykonania egzekucji oficer Nabusumiskun postanowił jednak oszczędzić wezyra, ukrywając go we własnym domu i zamiast niego zabijając jednego ze sług. Dalszy ciąg opowieści pozostaje nieznany na skutek zniszczenia papirusu, można ją jednak uzupełnić na podstawie wersji z wieków późniejszych; choć treść opowiadania jest już nieraz znacznie zniekształcona i rozbudowana, na końcu następuje zawsze ukaranie Nadana. Urwaną opowieść na papirusie elefantyńskim uzupełnia zbiór ponad 100 sentencji mądrościowych, których autorstwo przypisano Achikarowi.
Historyczność postaci Achikara potwierdzają dokumenty spisane pismem klinowym z początku VII wieku p.n.e., w których mowa jest o mędrcu imieniem Achuqar lub Achiaqar.
Według Uruckiej listy królów i mędrców (III w. p.n.e.), tekstu klinowego będącego listą legendarnych i historycznych mezopotamskich władców, mędrców i uczonych, właściwe, asyryjskie imię tej postaci nie brzmiało Achikar, lecz Aba-Enlil-dari. Poświęcony mu fragment brzmi następująco: „za panowania Asarhaddona, króla, Aba-Enlil-dari, którego Aramejczycy zwą Achikarem (akad. a-hu-'u-qa-a-ri), był uczonym (akad. ummânu)”.

## Znajomość w świecie greckim
Opowieść o Achikarze była znana w starożytnej Grecji. Według Klemensa Aleksandryjskiego (Kobierce I, XV, 69) z sentencjami Achikara miał się zapoznać Demokryt z Abdery i później wzorował na nich swoje pisma. Diogenes Laertios wśród dzieł Teofrasta wymienia księgę Akicharos. O postaci tej wspomniał także Strabon, a całą historię jego życia (pod zmienionymi wszakże imionami) streszcza grecki Żywot Ezopa.

## Achikar w Biblii
Z opowieścią o Achikarze zapoznali się członkowie żydowskiej diaspory w Asyrii i Górnym Egipcie, tak iż ostatecznie stał się on jednym z bohaterów biblijnej Księgi Tobiasza. Występuje on w niej jako bratanek Tobita, który opiekował się stryjem przez dwa lata w okresie jego ślepoty. Księga Tobiasza wspomina także lakonicznie asyryjską opowieść o spisku Nadana (w Biblii Nadab) przeciwko Achikarowi, z którego ten wyszedł obronną ręką i późniejszym upadku Nadana.
W Kodeksie Synajskim Achikar występuje pod imieniem Acheicharos lub Acheikar, w Kodeksie Watykańskim i Aleksandryjskim jako Achiacharos, natomiast w rękopisach starołacińskich jako Achicarus.

## Bohater apokryfów
W późniejszych wiekach postać Achikara stała się bohaterem licznych tekstów apokryficznych, nieraz bardzo rozbudowanych, popularnych zarówno w świecie chrześcijańskim jak i muzułmańskim. Opowieści te poza głównym szkieletem opowieści nie mają jednak zbyt wiele wspólnego z asyryjskim oryginałem, a sam Achikar występuje w nich jako pobożny monoteista. Apokryficzne opowieści o Achikarze zachowały się w wersjach m.in. syryjskiej, armeńskiej, arabskiej i staro-cerkiewno-słowiańskiej.

title: Achikar

wikitext:
'''Achikar''' – półlegendarny [[wezyr]] [[Asyria|asyryjskich]] [[król]]ów [[Sennacheryb]]a (705–681 p.n.e.) i [[Asarhaddon]]a (681–669 p.n.e.), bohater asyryjskiej literatury mądrościowej, biblijnej [[Księga Tobiasza|Księgi Tobiasza]] oraz żydowskich i chrześcijańskich [[apokryf]]ów.

== Wersja asyryjska ==
Pierwotna wersja opowieści o Achikarze znana jest z [[język aramejski|aramejskiego]] papirusu, odkrytego w [[Elefantyna|Elefantynie]] podczas wykopalisk z lat 1906–1907. Datowana na [[VI wiek p.n.e.]] krótka opowieść przedstawia Achikara jako wezyra na dworze Sanheriba i Asarhaddona. Nie mając własnego potomka zaadoptował swojego krewnego Nadana, zapewniając mu solidne wykształcenie z nadzieją, iż ten zastąpi go na urzędzie. Ten jednak oskarżył Achikara o spisek na życie władcy; nasłany celem wykonania egzekucji oficer Nabusumiskun postanowił jednak oszczędzić wezyra, ukrywając go we własnym domu i zamiast niego zabijając jednego ze sług. Dalszy ciąg opowieści pozostaje nieznany na skutek zniszczenia papirusu, można ją jednak uzupełnić na podstawie wersji z wieków późniejszych; choć treść opowiadania jest już nieraz znacznie zniekształcona i rozbudowana, na końcu następuje zawsze ukaranie Nadana. Urwaną opowieść na papirusie elefantyńskim uzupełnia zbiór ponad 100 sentencji mądrościowych, których autorstwo przypisano Achikarowi.

Historyczność postaci Achikara potwierdzają dokumenty spisane [[pismo klinowe|pismem klinowym]] z początku VII wieku p.n.e., w których mowa jest o mędrcu imieniem ''Achuqar'' lub ''Achiaqar''.

Według ''Uruckiej listy królów i mędrców'' (III w. p.n.e.), tekstu klinowego będącego listą legendarnych i historycznych mezopotamskich władców, mędrców i uczonych, właściwe, asyryjskie imię tej postaci nie brzmiało Achikar, lecz Aba-Enlil-dari. Poświęcony mu fragment brzmi następująco: „za panowania [[Asarhaddon]]a, króla, Aba-Enlil-dari, którego [[Aramejczycy]] zwą Achikarem ([[język akadyjski|akad]]. ''a-hu-'u-qa-a-ri''), był uczonym ([[język akadyjski|akad]]. ''ummânu'')”<ref>Alan Lenzi, ''"The Uruk List of Kings and Sages and Late Mesopotamian Scholarship"'',  ''Journal of Ancient Near Eastern Religions'' 8/2 (2008), s. 141 i 143.</ref>.

== Znajomość w świecie greckim ==
Opowieść o Achikarze była znana w starożytnej Grecji. Według [[Klemens Aleksandryjski|Klemensa Aleksandryjskiego]] (''Kobierce'' I, XV, 69) z sentencjami Achikara miał się zapoznać [[Demokryt|Demokryt z Abdery]] i później wzorował na nich swoje pisma. [[Diogenes Laertios]] wśród dzieł [[Teofrast z Eresos|Teofrasta]] wymienia księgę ''Akicharos''. O postaci tej wspomniał także [[Strabon]], a całą historię jego życia (pod zmienionymi wszakże imionami) streszcza grecki ''Żywot Ezopa''.

== Achikar w Biblii ==
Z opowieścią o Achikarze zapoznali się członkowie żydowskiej diaspory w Asyrii i Górnym Egipcie, tak iż ostatecznie stał się on jednym z bohaterów biblijnej [[Księga Tobiasza|Księgi Tobiasza]]. Występuje on w niej jako bratanek [[Stary Tobiasz|Tobita]]<ref>{{Biblia|księga = Tb|rozdział = 1|wersety = 21–22}}</ref><ref>{{Biblia|księga = Tb|rozdział = 11|wersety = 19}}</ref>, który opiekował się stryjem przez dwa lata w okresie jego ślepoty<ref>{{Biblia|księga = Tb|rozdział = 2|wersety = 10}}</ref>. Księga Tobiasza wspomina także lakonicznie asyryjską opowieść o spisku Nadana (w Biblii Nadab) przeciwko Achikarowi, z którego ten wyszedł obronną ręką i późniejszym upadku Nadana<ref>{{Biblia|księga = Tb|rozdział = 14|wersety = 10}}</ref>.

W [[Kodeks Synajski|Kodeksie Synajskim]] Achikar występuje pod imieniem ''Acheicharos'' lub ''Acheikar'', w [[Kodeks Watykański|Kodeksie Watykańskim]] i [[Kodeks Aleksandryjski|Aleksandryjskim]] jako ''Achiacharos'', natomiast w rękopisach [[Vetus latina|starołacińskich]] jako ''Achicarus''.

== Bohater apokryfów ==
W późniejszych wiekach postać Achikara stała się bohaterem licznych tekstów [[apokryf]]icznych, nieraz bardzo rozbudowanych, popularnych zarówno w świecie [[chrześcijaństwo|chrześcijańskim]] jak i [[islam|muzułmańskim]]. Opowieści te poza głównym szkieletem opowieści nie mają jednak zbyt wiele wspólnego z asyryjskim oryginałem, a sam Achikar występuje w nich jako pobożny [[monoteizm|monoteista]]. Apokryficzne opowieści o Achikarze zachowały się w wersjach m.in. [[język syryjski|syryjskiej]], [[Język ormiański|armeńskiej]], [[język arabski|arabskiej]] i [[język staro-cerkiewno-słowiański|staro-cerkiewno-słowiańskiej]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę | tytuł = Apokryfy syryjskie| inni = Marek Starowieyski (red.)| wydawca = [[Wydawnictwo WAM]]| miejsce = Kraków| rok = 2011| isbn = 978-83-7505-509-2}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Asyryjscy dostojnicy]]
[[Kategoria:Postacie Starego Testamentu]]
[[Kategoria:Apokryfy]]


text:
# Lubiana (Polska)
Lubiana (niem. Alt Libbehne) – osada sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Pełczyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego. W 2007 roku osada liczyła 369 mieszkańców.

## Geografia
Osada leży ok. 10 km na północny wschód od Pełczyc, przy drodze wojewódzkiej nr 151 między Pełczycami a Choszcznem, przy byłej linii kolejowej nr 410.

## Historia
Pierwsze udokumentowane ślady osadnictwa na terenie wsi pochodzą z okresu neolitu, narzędzi kamiennych, wierconych. Na terenie wsi zachował się obszar cmentarzyska kamieni palonych. Przez okres neolitu, brązu, żelaza, aż do XVII wieku n.e. wieś Lubiana zmieniała swe położenie zgodnie z biegiem rzeki Małej Iny. Grodzisko okresu brązu i żelaza było posterunkiem na granicy ziem Pyrzyczan. Z VI w. n.e pochodzi znalezisko archeologiczne biżuterii i wyrobów kościanych Słowian zachodnich, jak też pochówek grzebalny kobiety nazwanej przez archeologów niemieckich „grobem Wenedyjskiej Księżniczki”.
- 845 rok – Geograf Bawarski wymienia plemię Pyrzyczan, podając liczbę 70 zamieszkanych osad i miejscowości.
- Około 966 roku – Lubiana z ziemią Pyrzycką wchodzi w skład państwa Mieszka I.
- 1124 rok – chrystianizacja Pomorza Zachodniego – Pyrzyczan, początek osadnictwa niemieckiego.
- 1181 rok – przejście Pomorza Zachodniego pod zwierzchnictwo Świętego Cesarstwa Rzymskiego.
- 1275 rok – pierwsza pisana wzmianka o rodzie von Kothen właścicielach Lubiany.
- 1352 rok – wzmianka o Lubianie (Libene) jako własności rodu von Koethen.

Na przełomie wieku XVII i XVIII wybudowano w Lubianie kościół, wcześniejszy spłonął w czasie wojny trzydziestoletniej. Majątek Lubiany był w posiadaniu rodziny von Koethen do 1819 roku. Najemca Robel sprzedał majątek w 1840 baronowi Wilhelmowi Jerzemu von Warburg. Ten zainwestował w wieś i jako dobrze prosperującą sprzedał swemu zarządcy Karolowi Wobbe w 1856 roku. Karol Wobe był doskonałym zarządcą, przebudował Lubianę, za jego czasów powstało większość budynków gospodarczych, młyn i gorzelnia. W roku 1895 sprzedał majątek rodzinie von Schroeder, która sprawnie zarządzała majątkiem do 1945 roku. Za czasów Ernesta von Schroedera Lubiana rozwijała się zwiększając swoją wartość oraz znacząco liczbę mieszkańców. Lubiana jako jedna z pierwszych wsi na pomorzu posiadała własną elektrownię, bo już w 1896 roku. W latach trzydziestych rodzina von Schroeder wyremontowała gruntownie kościół w Lubianie.
- W 1898 wybudowano w Lubianie linię kolejową do Choszczna, a następnie bocznice i stację węzłową oraz w 1902 linię małej kolei do Strzelec Krajeńskich.
- Pałac w Lubianie wybudowała rodzina von Schroeder w 1900 roku.
- W latach trzydziestych wybudowano świetlicę wiejską.
- W latach czterdziestych XX wieku kościół w Lubianie został gruntownie wyremontowany.
- W 1945 roku w Lubianie stacjonowało wojsko Armii Czerwonej – w tym czasie spłonęła gorzelnia w Lubianie, zlikwidowano młyn, bocznice kolejową.
- W latach pięćdziesiątych Lubianę włączono w skład zakładu rolnego Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej[4].
- W latach sześćdziesiątych przeniesiono siedzibę zarządu POHZ z Płotna do Lubiany, otwarto bażantarnię.

W latach siedemdziesiątych z inicjatywy Stanisława Szczepanika, dyrektora POHZ Lubiana, skanalizowano wieś, powstało przedszkole, później rozpoczęto budowę zespołu szkół w Lubianie, której budowę ukończyła w 2001 roku gmina. Dyrektor S. Szczepanik był inicjatorem wielu rozwojowych inwestycji tak ekonomicznych, jak i socjalnych. Dzięki jego pracy powstało w Lubianie kilkadziesiąt mieszkań dla pracowników, domy jednorodzinne, osiedla. Powstał Zakład Usług Technicznych, ubojnia, stolarnia, tartak, pralnia, świetlica wiejska, remiza strażacka, oczyszczalnia ścieków i betoniarnia, jednak najważniejszym osiągnięciem było powstanie już w latach pięćdziesiątych Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej
Na początku lat dziewięćdziesiątych Dyrektor Stanisław Szczepanik odszedł na emeryturę. Następcą został Stanisław Dycha, który kierował przedsiębiorstwem w okresie transformacji lat dziewięćdziesiątych. Upadły jednak w samej Lubianie POHZ Zakład Usług Technicznych, stolarnia, tartak, betoniarnia, ubojnia, masarnia, świetlica wiejska, remiza strażacka oraz przedszkole. Lasy należące do POHZ zostały przekazane Nadleśnictwu. Przekazano również gminie rozpoczętą budowę szkoły w Lubianie. POHZ Lubiana przekształcono w 1994 roku w OHZ Lubiana sp. z o.o., której właścicielem jest Skarb Państwa. Spółka zajmuje się obecnie produkcją rośliną i hodowlą bydła mlecznego.

## Zabytki
Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest:
- zespół pałacowy, w skład którego wchodzą:
  - pałac z 1900, piętrowy, secesyjny, z trzema symetrycznymi ryzalitami[7],
  - park z drugiej połowy XIX wieku, ze starodrzewiem,
  - folwark z drugiej połowy XIX w.

Inne obiekty:
- kościół zabudowy ryglowej z barokową wieżą przetrwał II wojnę jednak w latach 1955-1957 został rozebrany, mimo że kościół w Lubianie wpisany był w rejestr najcenniejszych zabytków pomorza. Proboszczem w tym czasie był ksiądz Łojek z Pełczyc. W latach siedemdziesiątych zniwelowano cmentarz przykościelny, a na jego miejscu postawiono przedszkole i hotel robotniczy. Jedynym świadectwem historii w tym miejscu został mur przykościelny oraz starodrzew. Starodrzew został wycięty przez OHZ wczesną wiosną 2010 za zgodą gminy. Latem 2010 roku działka, na której stał kościół i cmentarz, została zwrócona mieszkańcom Lubiany. Na miejscu cmentarza oraz kościoła jesienią 2010 roku z inicjatywy mieszkańców Lubiany i przy wsparciu burmistrza Pełczyc powstał park pamięci upamiętniający historię tego miejsca.
- kościół filialny pw. Miłosierdzia Bożego, należący do parafii Matki Boskiej Różańcowej w Boguszynach.

## Kultura i sport
W Lubianie znajduje się park pamięci z alejkami spacerowymi i ławkami, park zabaw dla dzieci, oraz wiata wiejska powstałe w 2010 roku. Także trasa 700 m do jazdy na łyżworolkach itp. wybudowana w 2009 roku.

## Komunikacja
W Lubianie znajduje się nieczynny przystanek kolejowy dwóch linii kolejowych: nr 410 oraz nr 434.
Autobusy kursują w kierunkach Choszczna, Pyrzyc, Gorzowa Wielkopolskiego i Stargardu.

wikiname: plwiki

title: Lubiana (Polska)

in_language: pl

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Lubiana
 |rodzaj miejscowości    = osada
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = zachodniopomorskie
 |powiat                 = [[Powiat choszczeński|choszczeński]]
 |gmina                  = [[Pełczyce (gmina)|Pełczyce]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               = 52
 |liczba ludności        = 304<ref>{{Cytuj |url=https://bdl.stat.gov.pl/bdl/metadane/cechy/4182 |tytuł=NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych |data=2022-09-19 |data dostępu=2022-10-06 |opublikowany=Bank Danych Lokalnych GUS}}</ref>
 |rok                    = 2022
 |strefa numeracyjna     = 95
 |kod pocztowy           = 73-236<ref>{{Poczta Polska|2022-10|s=670}}</ref>
 |tablice rejestracyjne  = ZCH
 |SIMC                   = 0185583
 |kod mapy               = Pełczyce (gmina)
 |współrzędne            = 53°05'57"N 15°20'41"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|70070|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Lubiana''' ({{niem.|Alt Libbehne}}) – [[osada]] [[sołectwo|sołecka]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo zachodniopomorskie|województwie zachodniopomorskim]], w [[powiat choszczeński|powiecie choszczeńskim]], w [[Pełczyce (gmina)|gminie Pełczyce]]. [[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] miejscowość administracyjnie należała do [[województwo gorzowskie|województwa gorzowskiego]]. W [[2007]] roku osada liczyła 369 mieszkańców.

== Geografia ==
Osada leży ok. 10 [[kilometr|km]] na północny wschód od [[Pełczyce|Pełczyc]], przy [[Droga wojewódzka nr 151|drodze wojewódzkiej nr 151]] między Pełczycami a [[Choszczno|Choszcznem]], przy byłej [[linia kolejowa nr 410|linii kolejowej nr 410]].

== Historia ==
{{dopracować|sekcja|or|forma}}
Pierwsze udokumentowane ślady osadnictwa na terenie wsi pochodzą z okresu [[neolit]]u, narzędzi kamiennych, wierconych. Na terenie wsi zachował się obszar cmentarzyska kamieni palonych. Przez okres neolitu, brązu, żelaza, aż do XVII wieku n.e. wieś Lubiana zmieniała swe położenie zgodnie z biegiem rzeki Małej Iny. Grodzisko okresu brązu i żelaza było posterunkiem na granicy ziem Pyrzyczan. Z VI w. n.e pochodzi znalezisko archeologiczne biżuterii i wyrobów kościanych Słowian zachodnich, jak też pochówek grzebalny kobiety nazwanej przez archeologów niemieckich „grobem Wenedyjskiej Księżniczki”.

* 845 rok – [[Geograf Bawarski]] wymienia plemię [[Pyrzyczanie|Pyrzyczan]], podając liczbę 70 zamieszkanych osad i miejscowości.
* Około 966 roku – Lubiana z ziemią Pyrzycką wchodzi w skład [[Polska wczesnopiastowska|państwa]] [[Mieszko I|Mieszka I]].
* 1124 rok – [[chrześcijaństwo|chrystianizacja]] [[Pomorze Zachodnie|Pomorza Zachodniego]] – Pyrzyczan, początek [[Ostsiedlung|osadnictwa niemieckiego]].
* 1181 rok – przejście Pomorza Zachodniego pod zwierzchnictwo [[Święte Cesarstwo Rzymskie|Świętego Cesarstwa Rzymskiego]].
* 1275 rok – pierwsza pisana wzmianka o rodzie von Kothen właścicielach Lubiany.
* 1352 rok – wzmianka o Lubianie (Libene) jako własności rodu von Koethen.

Na przełomie wieku XVII i XVIII wybudowano w Lubianie kościół, wcześniejszy spłonął w czasie [[Wojna trzydziestoletnia|wojny trzydziestoletniej]]. Majątek Lubiany był w posiadaniu rodziny von Koethen do 1819 roku. Najemca Robel sprzedał majątek w 1840 baronowi Wilhelmowi Jerzemu von Warburg. Ten zainwestował w wieś i jako dobrze prosperującą sprzedał swemu zarządcy Karolowi Wobbe w 1856 roku. Karol Wobe był doskonałym zarządcą, przebudował Lubianę, za jego czasów powstało większość budynków gospodarczych, młyn i gorzelnia. W roku 1895 sprzedał majątek rodzinie von Schroeder, która sprawnie zarządzała majątkiem do 1945 roku. Za czasów Ernesta von Schroedera Lubiana rozwijała się zwiększając swoją wartość oraz znacząco liczbę mieszkańców. Lubiana jako jedna z pierwszych wsi na pomorzu posiadała własną elektrownię, bo już w 1896 roku. W latach trzydziestych rodzina von Schroeder wyremontowała gruntownie kościół w Lubianie.

* W 1898 wybudowano w Lubianie linię kolejową do [[Choszczno|Choszczna]], a następnie bocznice i stację węzłową oraz w 1902 linię małej kolei do [[Strzelce Krajeńskie|Strzelec Krajeńskich]].
* Pałac w Lubianie wybudowała rodzina von Schroeder w 1900 roku.
* W latach trzydziestych wybudowano świetlicę wiejską.
* W latach czterdziestych XX wieku kościół w Lubianie został gruntownie wyremontowany.
* W 1945 roku w Lubianie stacjonowało wojsko Armii Czerwonej – w tym czasie spłonęła gorzelnia w Lubianie, zlikwidowano młyn, bocznice kolejową.
* W latach pięćdziesiątych Lubianę włączono w skład zakładu rolnego [[Państwowe gospodarstwo rolne|Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej]]<ref name="pomorze">{{Cytuj|autor = [[Czesław Piskorski]]; |tytuł = Pomorze Zachodnie, mały przewodnik |data = 1980 |isbn = 83-217-2292-X |miejsce = Warszawa |wydawca = Wyd. Sport i Turystyka Warszawa |s = 175 |oclc = 8032482}}</ref>.
* W latach sześćdziesiątych przeniesiono siedzibę zarządu POHZ z [[Płotno|Płotna]] do Lubiany, otwarto [[Bażantarnia|bażantarnię]].

W latach siedemdziesiątych z inicjatywy Stanisława Szczepanika, dyrektora POHZ Lubiana, skanalizowano wieś, powstało przedszkole, później rozpoczęto budowę zespołu szkół w Lubianie, której budowę ukończyła w 2001 roku gmina. Dyrektor S. Szczepanik był inicjatorem wielu rozwojowych inwestycji tak ekonomicznych, jak i socjalnych. Dzięki jego pracy powstało w Lubianie kilkadziesiąt mieszkań dla pracowników, domy jednorodzinne, osiedla. Powstał Zakład Usług Technicznych, ubojnia, stolarnia, tartak, pralnia, świetlica wiejska, remiza strażacka, oczyszczalnia ścieków i betoniarnia, jednak najważniejszym osiągnięciem było powstanie już w latach pięćdziesiątych Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej

Na początku lat dziewięćdziesiątych Dyrektor Stanisław Szczepanik odszedł na emeryturę. Następcą został Stanisław Dycha, który kierował przedsiębiorstwem w okresie transformacji lat dziewięćdziesiątych. Upadły jednak w samej Lubianie POHZ Zakład Usług Technicznych, stolarnia, tartak, betoniarnia, ubojnia, masarnia, świetlica wiejska, remiza strażacka oraz przedszkole. Lasy należące do POHZ zostały przekazane Nadleśnictwu. Przekazano również gminie rozpoczętą budowę szkoły w Lubianie. POHZ Lubiana przekształcono w 1994 roku w OHZ Lubiana sp. z o.o., której właścicielem jest Skarb Państwa. Spółka zajmuje się obecnie produkcją rośliną i hodowlą bydła mlecznego.

== Zabytki ==
Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.nid.pl/pl/Informacje_ogolne/Zabytki_w_Polsce/rejestr-zabytkow/zestawienia-zabytkow-nieruchomych/ZPO-rej.pdf|tytuł=Rejestr zabytków nieruchomych woj. zachodniopomorskiego – stan na 31.12.2012|opublikowany=Narodowy Instytut Dziedzictwa|data dostępu=2013-04-25|strony=8|archiwum=https://web.archive.org/web/20210830213926/http://www.nid.pl/pl/Informacje_ogolne/Zabytki_w_Polsce/rejestr-zabytkow/zestawienia-zabytkow-nieruchomych/ZPO-rej.pdf|zarchiwizowano=2021-08-30}}</ref><ref>{{cytuj pismo|tytuł =|czasopismo =Zachodniopomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków|miejsce = Szczecin}}</ref>:

* zespół pałacowy, w skład którego wchodzą:
** pałac z 1900, piętrowy, secesyjny, z trzema symetrycznymi ryzalitami<ref name="pomorze2">{{Cytuj|autor = Piotr Skurzyński; |tytuł = Pomorze |data = 2007 |isbn = 978-83-7495-133-3 |miejsce = Warszawa |wydawca = Wyd. Muza S.A. |s = 105}}</ref>,
** park z drugiej połowy XIX wieku, ze starodrzewiem,
** folwark z drugiej połowy XIX w.

Inne obiekty:
* kościół zabudowy ryglowej z barokową wieżą przetrwał II wojnę jednak w latach 1955-1957 został rozebrany, mimo że kościół w Lubianie wpisany był w rejestr najcenniejszych zabytków pomorza. Proboszczem w tym czasie był ksiądz Łojek z Pełczyc. W latach siedemdziesiątych zniwelowano cmentarz przykościelny, a na jego miejscu postawiono przedszkole i hotel robotniczy. Jedynym świadectwem historii w tym miejscu został mur przykościelny oraz starodrzew. Starodrzew został wycięty przez OHZ wczesną wiosną 2010 za zgodą gminy. Latem 2010 roku działka, na której stał kościół i cmentarz, została zwrócona mieszkańcom Lubiany. Na miejscu cmentarza oraz kościoła jesienią 2010 roku z inicjatywy mieszkańców Lubiany i przy wsparciu burmistrza Pełczyc powstał park pamięci upamiętniający historię tego miejsca.
* [[Kościół (budynek)|kościół]] [[Kościół filialny|filialny]] pw. Miłosierdzia Bożego, należący do [[Parafia Matki Bożej Różańcowej w Boguszynach|parafii Matki Boskiej Różańcowej]] w [[Boguszyny|Boguszynach]].

== Kultura i sport ==
W Lubianie znajduje się park pamięci z alejkami spacerowymi i ławkami, park zabaw dla dzieci, oraz wiata wiejska powstałe w 2010 roku. Także trasa 700 m do jazdy na łyżworolkach itp. wybudowana w 2009 roku.

== Komunikacja ==
W Lubianie znajduje się nieczynny [[Lubiana (przystanek kolejowy)|przystanek kolejowy]] dwóch linii kolejowych: [[linia kolejowa nr 410|nr 410]] oraz [[linia kolejowa nr 434|nr 434]].
Autobusy kursują w kierunkach [[Choszczno|Choszczna]], [[Pyrzyce|Pyrzyc]], [[Gorzów Wielkopolski|Gorzowa Wielkopolskiego]] i [[Stargard]]u.

== Zobacz też ==
* [[Lubianka (województwo zachodniopomorskie)|Lubianka]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Gmina Pełczyce}}

[[Kategoria:Lubiana]]

title: Lubiana

Państwo: Polska

Województwo: zachodniopomorskie

Powiat: choszczeński

Gmina: Pełczyce

Tablice rejestracyjne: ZCH