text:
# Synagoga w Górze Kalwarii (ul. Pijarska 5)
Synagoga w Górze Kalwarii – prywatna synagoga znajdująca się w Górze Kalwarii, przy ulicy Pijarskiej 5.
Synagoga została zbudowana w 1905 roku, z inicjatywy rodziny Alterów, na miejscu starej synagogi, która spłonęła. Murowany budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta, z obszerną główną salą modlitewną, mieszczącą na wschodniej ścianie płytką wnękę na Aron ha-kodesz. Podczas II wojny światowej Niemcy zdewastowali synagogę. Budynek jest własnością gminy żydowskiej w Warszawie.

wikitext:
{{Dopracować|źródła=2011-08}}
{{Synagoga infobox
 |nazwa            = Synagoga w Górze Kalwarii
 |nazwa oryginalna =
 |zdjęcie          = PL Góra Kalwaria Synagogue 2.JPG
 |opis zdjęcia     =
 |państwo          = POL
 |miejscowość      = [[Góra Kalwaria]]
 |adres            =
 |budulec          = murowana
 |architekt        =
 |data budowy      = 1905
 |data likwidacji  =
 |data zburzenia   = budynek istnieje do dziś
 |data odbudowy    =
 |tradycja         = ortodoksyjna
 |obecnie          =
 |kod mapy         = Góra Kalwaria
 |współrzędne      = 51.983°N 21.216°E
 |commons          =
 |www              =
}}
'''Synagoga w Górze Kalwarii''' – prywatna synagoga znajdująca się w [[Góra Kalwaria|Górze Kalwarii]], przy ulicy Pijarskiej 5.

Synagoga została zbudowana w 1905 roku, z inicjatywy rodziny Alterów, na miejscu [[Stara Synagoga w Górze Kalwarii|starej synagogi]], która spłonęła. Murowany budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta, z obszerną główną salą modlitewną, mieszczącą na wschodniej ścianie płytką wnękę na [[Aron ha-kodesz]]. Podczas [[II wojna światowa|II wojny światowej]] [[Niemcy]] zdewastowali synagogę. Budynek jest własnością gminy żydowskiej w Warszawie.

== Linki zewnętrzne ==
* [https://sztetl.org.pl/pl/miejscowosci/g/384-gora-kalwaria/112-synagogi-domy-modlitwy-mykwy Synagoga w Górze Kalwarii] w portalu Wirtualny Sztetl

{{Synagogi Góry Kalwarii}}

[[Kategoria:Synagogi w Górze Kalwarii]]

title: Synagoga w Górze Kalwarii

Miejscowość: Góra Kalwaria

Budulec: murowana

Data zburzenia: budynek istnieje do dziś

Tradycja: ortodoksyjna


text:
# Wschodnia Obwodnica Warszawy
Treść tego artykułu może nie być zgodna z zasadami neutralnego punktu widzenia.
Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tego artykułu.
 Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.
     Schematyczne przedstawienie przebiegu trasy Wschodniej Obwodnicy Warszawy w ciągu drogi ekspresowej S17
Wschodnia Obwodnica Warszawy (WOW) – droga ekspresowa będąca częścią ekspresowej obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła Marki do węzła Lubelska i jednocześnie należąca do części bazowej Transeuropejskiej Sieci Transportowej (sieć TEN-T) jako fragment drogi ekspresowej S17 na odcinku Warszawa (węzeł Drewnica) – Lublin (węzeł Dąbrowica).
Jako część ekspresowej obwodnicy Warszawy WOW prowadzi od węzła Drewnica (węzeł łączący S17 z drogą ekspresową S8), przez węzły Ząbki, Poligon, Rembertów, Warszawa Wschód (węzeł łączący S17 z DK92), Lubelska (węzeł łączący S17 z drogą ekspresową S2, czyli Południową Obwodnicą Warszawy (POW) oraz z autostradą A2).
WOW zapisano w Rządowym Programie Budowy Dróg Krajowych (RPBDK) do roku 2030 (z perspektywą do 2033 r.) jako element części rozszerzonej sieci bazowej TEN-T z terminem realizacji do 2030 r.
Inwestycja zlokalizowana będzie w całości na terenie województwa mazowieckiego i będzie przebiegać, prowadząc od północy, przez tereny czterech powiatów: wołomińskiego (miasta: Marki, Ząbki oraz Zielonka), m.st. Warszawy (dzielnice: Warszawa-Rembertów i Warszawa-Wesoła), mińskiego (miasto Sulejówek) oraz otwockiego (gmina Wiązowna).

## Istniejące odcinki

### Węzeł Warszawa Wschód (Zakręt) – Węzeł Lubelska
Odcinek o długości 2,5 km.
W dniu 22 listopada 2017 została podpisana umowa na zaprojektowanie i budowę odcinka z firmą Warbud S.A.. Wartość inwestycji wynosiła 224,9 mln zł, a umowny czas przeznaczony na realizację wyniósł 34 miesiące (bez okresów zimowych). W dniu 22 grudnia 2022 r. oddano do ruchu ciąg główny S17.
Kalendarium przygotowania i budowy inwestycji
- 13 marca 2018 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) od km 14+200 do km 16+700”.
- 8 listopada 2018 r. rozpoczęły się roboty przygotowawcze. Wykonawca usuwa drzewa i krzewy położone w pasie planowanej drogi ekspresowej.
- 21 listopada 2018 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o zmianę decyzję nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła).
- 31 stycznia 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wszczął postępowanie w sprawie zmiany decyzji nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
- 24 maja 2019 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o wydanie decyzję zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
- 28 czerwca 2019 r. Wojewody Mazowieckiego wszczął postępowanie w sprawie wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
- 9 lipca 2019 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wydał postanowienie uzgadniające oraz określające warunki realizacji inwestycji.
- 8 listopada 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 138/SPEC/2019 zmieniającą decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
- 14 lutego 2020 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 9/SPEC/2020 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018. Jednocześnie decyzją nr 10/SPEC/2020 Wojewoda Mazowiecki umorzył postępowanie w zakresie niektórych działek niewchodzących w skład projektowanego pasa drogowego.

## Planowane odcinki

### Odcinek Drewnica - Ząbki
Odcinek o długości 3,6 km połączy Węzeł Drewnica na skrzyżowaniu z drogą ekspresową S8 oraz węzeł Ząbki na skrzyżowaniu z drogami wojewódzkimi nr 631 oraz 634.

### Odcinek Ząbki - Warszawa Wschód
Odcinek o długości ok. 10,2 km połączy Węzeł Ząbki z istniejącym węzłem Warszawa Wschód przez węzły Poligon oraz Rembertów (na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką nr 637)

## Historia przygotowania inwestycji
Historia Wschodniej Obwodnicy Warszawy (WOW) sięga lat 80. XX w. Z dokumentów wynika, że od roku 1987 do roku 2015, czyli przez blisko 30 lat, preferowanym wariantem przebiegu Wschodniej Obwodnicy Warszawy był wariant omijający centrum miasta (obecnie dzielnicy) Wesoła. Do roku 2013 wariant ten był oznaczany symbolem W IIIa, a po 2013 roku symbolem W2 i dodatkowo kolorem czerwonym.
W aneksie C opracowania firmy Atkins opublikowanego w lipcu 2004 roku na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury znajdują się następujące informacje:
- „(C.11) Proces studiów i analiz Wschodniej Obwodnicy Warszawy (WOW) został zapoczątkowany w 1987 roku z inicjatywy Ministerstwa Transportu ze względu na oczywisty brak takiego powiązania drogowego w dotychczasowych planach zagospodarowania przestrzennego. Rozpoczęcie prac spowodowane było możliwością przejścia przez tereny wojskowe, położone w obszarze miasta Zielonka.
- (C.14) Wyniki analizy wykazały, że najlepszym rozwiązaniem jest przeprowadzenie trasy w korytarzu przebiegającym przez obszar sześciu jednostek administracyjnych: miasta Marki, Ząbki, Zielonka, m.st. Warszawę (dzielnice: Rembertów i Wesołą), miasto Sulejówek i gminę Wiązowna”.
- (C.15) W roku 2001 Rada m.st. Warszawy uchwaliła „Plan zagospodarowania m.st. Warszawy wraz z ustaleniami wiążącymi gminy warszawskie przy sporządzaniu planów miejscowych”. Po wejściu w życie ustawy o nowym ustroju Warszawy na jesieni 2002 roku[8], dokument ten stał się „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy”[9]. W ustaleniach wiążących dotyczących układu drogowego, znajduje się zapis dotyczący fragmentu Wschodniej Obwodnica Warszawy, znajdującego się na obszarze Warszawy[10].
- (C.16) Przebieg trasy i rezerwy terenowe na obszarze miast (m. Marki, m. Ząbki, m. Zielonka), i dzielnic m.st. Warszawy (Rembertów i Wesoła) na fragmencie trasy wprowadzono do opracowywanych obecnie projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W m. Sulejówek obowiązuje plan miejscowy, w którym zarezerwowano korytarz na tę trasę”.

W protokole z 21 maja 1999 roku z posiedzenia Komisji Oceny Projektów Inwestycyjnych (KOPI) stwierdza się:
- „(..) Proces studiów i analiz Wschodniej Obwodnicy Warszawy został zapoczątkowany w 1987 r. W pierwszej fazie prac projektowych opracowano 6 wariantów przebiegu WOW:

 – I i II wariant jako trasa ruchu przyśpieszonego /GP/,
 – III, IIIa, IV i IVa jako trasa ekspresowa /E/.
Studia te spotkały się z pozytywnymi opiniami na temat potrzeby takiego elementu w sieci drogowej, przy jednoczesnej dużej rozbieżności w ocenie poszczególnych wariantów przebiegu WOW. Jako optymalne w owym czasie uznane zostały wariant II i IIIa”.
Od 1987 roku praktycznie wszystkie dostępne dokumenty wskazują jako preferowany wariant W IIIa, czyli przebieg obwodnicy idący praktycznie tym samym śladem co wariant W2 tzw. czerwony w obecnej procedurze. Projekt” (...) omawia budowę WOW jako dwujezdniową trasę dwupasmową pomiędzy Drewnicą i Zakrętem oraz jako dwujezdniową trzypasmową pomiędzy Markami i Drewnicą. Jej oddanie do użytku planowane jest na rok 2009, budowa rozpocznie się w roku 2006.(...)”.

### WOW[d]– kalendarium procedury od 2005 r.
- 22 listopada 2005 Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) wystąpiła do Wojewody Mazowieckiego z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy[13][14].
- 23 czerwca 2006 Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie (SANEPID) uzgodnił przebieg WOW zgodnie z wariantem W1[14] i WIIIa[b][15].
- 10 października 2006 Rada miasta zatwierdziła „Studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy”[16][17], w którym uwidoczniony jest wariant WIIIa[b] jako wariant optymalny. Również w aktualnym studium[18] m.st. Warszawy ten sam wariant jest wskazany jako wariant preferowany do realizacji na terenie dzielnicy Wesoła m.st. Warszawy.
- 6 lutego 2007 Minister Środowiska Jan Szyszko wydał postanowienie[19] uzgadniające warunki decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wariantu W3[e][14][20] przez Halinów tzw. samorządowego. Decyzja była bardzo kontrowersyjna, zażalenie na nią zostało złożone przez inwestora, Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie. Wpłynęły też protesty władz samorządowych gminy Halinów i Wiązowna, mieszkańców Halinowa oraz Ogólnopolskiego Towarzystwo Ochrony Ptaków. Wskutek nacisków decyzja została uchylona a minister Jan Szyszko został odsunięty przez ówczesnego premiera Jarosława Kaczyńskiego od postępowania.
- 20 czerwca 2007 odbyła się rozprawa administracyjna otwarta dla społeczeństwa, przeprowadzona przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego i z udziałem minister Grażyny Gęsickiej, na temat przebiegu Wschodniej Obwodnicy Warszawy[21].
- 10 lipca 2007 Minister Rozwoju Regionalnego Grażyna Gęsicka wydała postanowienie uzgadniające realizację przedsięwzięcia na budowy Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła „Marki” do węzła „Lubelska” według wariantu WIIIa[b][22]. Budowa miała się rozpocząć w 2009 r.
- 19 października 2007 ówczesny Wojewoda mazowiecki Jacek Sasin wydał decyzję środowiskową[23], uzgadniając realizację WOW w wariancie WIIIa[b].
- 17 maja 2010 Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) wydał wyrok uchylający decyzję środowiskową z powodu uchybień formalnych[24].
- 18 sierpnia 2011 GDDKiA występuje do Regionalnej Dyrekcja Ochrony Środowiska (RDOŚ) w Warszawie o wygaszenie decyzji środowiskowej dla WOW w wariancie WIIIa dla odcinka pomiędzy węzłem Drewnica (bez węzła) do węzła Zakręt (bez węzła)[25].
- 17 listopada 2011 RDOŚ Warszawa stwierdził wygaśnięcie decyzji Wojewody Mazowieckiego 1 o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy od węzła Marki do węzła Lubelska, na odcinku od węzła Drewnica (bez węzła) do węzła Zakręt (bez węzła)[26].
- W kwietniu 2014 firma JACOBS Sp. z o.o. na zlecenie GDDKiA przygotowuje opracowanie porównujące warianty przebiegu WOW. Końcowy wniosek brzmi: „(...) zmiana dotychczas deklarowanych przez GDDKiA może przyczynić się do zwiększenia oporu społecznego oraz ilości protestów i odwołań (...) Może to doprowadzić do znacznych opóźnień w harmonogramie realizacji inwestycji. Obecnie preferowane rozwiązanie było przestawiane władzom dzielnicy i mieszkańcom, jako optymalne od ok. 10 lat.(...)Wyżej opisane uwarunkowania powodują, że w aspekcie powodzenia realizacji inwestycji rozwiązanie z tunelem nadal należy uznać za preferowane[27]”.
- 24 lipca 2014 w protokole[28] z posiedzenia Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych inwestor (GDDKiA) wytypował do przeprowadzenia analizy porównawczej następujące 4 warianty:
  - wersje tzw. wariantu W2[c][29] czerwonego[a], idące praktycznie tym samym śladem co uzgodniony w 2007 r. wariant WIIIa:
    - W2A – przebieg trasy w tunelu;
    - W2B – przebieg trasy w wykopie;
    - W2C – przebieg trasy po powierzchni;

  - wariant W3[f][29] tzw. zielony[a], na wielometrowym nasypie przez centrum dzielnicy.

Wybór wariantu preferowanego we wniosku o wydanie decyzji środowiskowym miał zostać dokonany aneksem do tego protokołu, po dokonaniu uzupełnień wymienionych w dokumencie.

### WOW[d]– wariant W3[f]tzw. zielony[a]
- 21 kwietnia 2015 na posiedzeniu KOPI[28] wskutek podjętej arbitralnie[30] decyzji o drastycznym obniżeniu wagi kryterium społeczno-środowiskowego w analizie wielokryterialnej, inwestor zdecydował o wyborze do realizacji wariantu W3 na nasypie[f][29] tzw. zielonego a jako alternatywny wskazał wariant W2C[c][29], czyli tzw. czerwony po powierzchni.
Zgodnie z opinią GDOŚ, RDOŚ Białystok nie miał możliwości wydania decyzji na inny wariant niż wskazany przez inwestora[31].
- 9 lutego 2018 Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie wydaje opinię sanitarną[32] wskazując, że wariant W3[f][29] tzw. zielony nie może uzyskać pełnej akceptacji.
- 1 marca 2018 Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie pod naciskiem RDOŚ Białystok wydaje nową opinię sanitarną[33], usuwając zapis o braku pełnej akceptacji wariantu W3[f][29] tzw. zielonego.
- 28 grudnia 2018 RDOŚ Białystok wydał decyzję[34] na budowę Wschodniej Obwodnicy Warszawy w wariancie W3[f][29] tzw. zielonym[a].

## Protesty społeczne
- Decyzja z kwietnia 2015 roku o wyborze wariantu preferowanego W3 tzw. zielonego[a] prowadzącego po nasypie przez dzielnicę Wesoła[28] zaskoczyła mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka. Twierdzą oni, że przez blisko 30 lat wariantem wskazywanym do realizacji był wariant omijający centrum dzielnicy, pierwotnie oznaczany symbolem W IIIa a obecnie W2 i kolorem czerwonym[a]. Mieszkańcy oraz organizacje społeczne odwoływały się od decyzji, wskazując naruszenie umowy społecznej oraz liczne błędy merytoryczne.

Odbyło się 10 protestów, których głównym przesłaniem było zwrócenie uwagi na pogwałcenie praw mieszkańców do rzeczywistego udziału w procedurze wyłaniania wariantu preferowanego i w ocenie jego oddziaływania na środowisko. Mieszkańcy Warszawy-Wesołej i Sulejówka protestowali argumentując, że realizacja wariantu W3 spowoduje przecięcie dzielnicy Wesoła na pół, zniszczenie Lasu Milowego oraz zatrucie przez ścieki z obwodnicy ujęć wody dla kilkunastu tysięcy mieszkańców.

Do organu odwoławczego II instancji, Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska (GDOŚ), złożono 571 odwołań. Odwołali się m.in. prezydent m.st. Warszawy Rafał Trzaskowski, miasto Sulejówek, MSWiA, stowarzyszenia i setki mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka.
Do niektórych zarzutów stawianych w odwołaniach należą:
Naruszenie zaufania obywateli do Państwa poprzez wybranie wariantu W3 tzw. zielonego na nasypie, pomimo faktu, że wariant alternatywny, W2 tzw. czerwony (idący praktycznie tym samym śladem co uzgodniony w 2007 r. wariant W IIIa) przez blisko 30 lat był uwzględniany w dokumentach planistycznych, a przez blisko 10 lat był przedstawiany mieszkańcom, zarówno przez GDDKiA i przez RDOŚ Warszawa, jako wariant optymalny; naruszenie art. 21 w zw. z art. 25 § 1 k.p.a. poprzez wyznaczenie w maju 2017 roku do prowadzenia postępowania Regionalnego Dyrektora Ochrony środowiska w Białymstoku, podczas gdy właściwym miejscowo organem był Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie i nie zachodziły żadne podstawy do wyłączenia tego organu; Skutkuje to brakiem właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej do wydania decyzji przez RDOŚ w Białymstoku;
- - art. 8 k.p.a., poprzez działanie w sposób ewidentnie preferencyjny dla jednej ze stron postępowania, czyli działanie niezgodne z zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;
  - art. 73 k.p.a. w zw. z art. 8, 10, 11 i 28 k.p.a. poprzez utrudnienie dostępu do akt sprawy, a co za tym idzie uniemożliwienie stronie brania czynnego udziału w postępowaniu (zapoznanie się z dokumentacją sprawy w toku postępowania było możliwe wyłącznie w Białymstoku);
  - art. 66 ustawy ooś w związku z art. 7, art. 64 § 2 oraz 77 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w sytuacji, gdy podstawowy dokument w postępowaniu jakim jest raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawierał liczne braki, a jego treść nie odzwierciedlała wymagań ustawowych;
- Procedura odwoławcza trwała ponad 2 lata, a termin wydania decyzji był przekładany 11 razy[44][45][46][47][48][49][50][51][52][53][54]. Ostatecznie 12 lutego 2021 r. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (GDOŚ) wydała decyzję wstrzymującą rygor natychmiastowej wykonalności[55] a następnie 16 lutego 2021 r. uchyliła w całości decyzję Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 28 grudnia 2018 r., znak: WOOŚ.4200.2.2017.DK[56].

## Sytuacja bieżąca

### Dla odcinka WOW[d]pomiędzy węzłem Ząbki i węzłem Zakręt (bez węzłów)
- 28 grudnia 2018 roku RDOŚ Białystok wydał decyzję[34] na budowę Wschodniej Obwodnicy Warszawy w wariancie W3[f][29] tzw. zielonym[a] na nasypie przez centrum Wesołej i środek tzw. Lasu Milowego. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, co mimo licznych uchybień formalnych i prawnych w procedurze wydawania decyzji, niezgodności tego wariantu ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego m. st Warszawy[57], sprzeciwu samorządów wszystkich szczebli, 10 dużych protestów mieszkańców[35], chcących obronić dostępność do jedynego publicznego zwartego terenu zielonego w dzielnicy – Lasu Milowego, pozwala inwestorowi, czyli GDDKiA, na dalsze procedowanie tego wariantu.
- Korzystając z nadanego rygoru natychmiastowej wykonalności, Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie podpisała 13 czerwca 2019 r. umowę na opracowanie elementów koncepcji programowej dla Wschodniej Obwodnicy Warszawy w ciągu drogi ekspresowej S17 dla odcinka pomiędzy Ząbkami a Zakrętem. Wykonawcą dokumentacji zostało konsorcjum: Complex Projekt Biuro Projektowo-Konsultingowe oraz Firma Projektowa Wanecki. Wartość zadania to ok. 3,9 mln zł.
- Wykonawca powinien opracować dokumentację w przeciągu 12 miesięcy od podpisania umowy, czyli do czerwca 2020 r.
- Projektowany odcinek będzie miał ok. 10 km długości i ma przebiegać przez dwie gminy, Zielonkę i Sulejówek, oraz dwie dzielnice m.st Warszawy, Rembertów i Wesołą. Trasa ma mieć 2 jezdnie z trzema pasami ruchu w każdą stronę. Na trasie mają powstać dwa węzły drogowe – Rembertów i Poligon. ten ostatni ma być zjazdem technicznym dla wojska.
- Zgodnie z pierwotnymi planami przetarg na projekt i budowę miałby zostać ogłoszony w IV kwartale 2020 roku, natomiast podpisanie umowy z ewentualnym wykonawcą jest planowane na II kwartał 2021 roku. Prace miałyby rozpocząć się w roku 2022 i zakończyć do końca roku 2024.
- Łączny koszt inwestycji obejmujący przygotowanie dokumentacji, wykup gruntów i budowę szacowany jest na ok. 1,2 mld zł.

- 1 czerwca 2020 roku GDDKiA poinformowała o odstąpieniu od umowy z konsorcjum Complex Projekt Biuro Projektowo-Konsultingowe oraz Firma Projektowa Wanecki na opracowanie dokumentacji dla S17 Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła Ząbki do węzła Zakręt[58].
Inwestor planuje ogłosić nowy przetarg jeszcze we wrześniu 2020 roku i szacuje, że w połowie 2022 roku będzie mieć kompletną dokumentację. To by oznaczało, że ogłoszenie przetargu w systemie „Projektuj i buduj” mogłoby nastąpić na przełomie 2022 i 2023 roku[59].

### Dla zadania polegającego na budowie drogi ekspresowej S17 Warszawa –Garwolinna odc. węzełZakręt– węzeł Lubelska[60]
- 13 marca 2018 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) od km 14+200 do km 16+700”.
- 8 listopada 2018 r. rozpoczęły się roboty przygotowawcze. Wykonawca usuwa drzewa i krzewy położone w pasie planowanej drogi ekspresowej.
- 21 listopada 2018 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o zmianę decyzję nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła).
- 31 stycznia 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wszczął postępowanie w sprawie zmiany decyzji nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
- 24 maja 2019 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o wydanie decyzję zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
- 28 czerwca 2019 r. Wojewody Mazowieckiego wszczął postępowanie w sprawie wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
- 9 lipca 2019 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wydał postanowienie uzgadniające oraz określające warunki realizacji inwestycji.
- 8 listopada 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 138/SPEC/2019 zmieniającą decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
- 14 lutego 2020 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 9/SPEC/2020 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018. Jednocześnie decyzją nr 10/SPEC/2020 Wojewoda Mazowiecki umorzył postępowanie w zakresie niektórych działek niewchodzących w skład projektowanego pasa drogowego.

wikiname: plwiki

title: Wschodnia Obwodnica Warszawy

in_language: pl

wikitext:
{{dopracować|POV}}
{{Inne znaczenia||[[Obwodnica Warszawy|inne obwodnice Warszawy]]}}
[[Plik:WschodniaObwodnicaWarszawy.svg|mały|
{{Legenda|#003399|Schematyczne przedstawienie przebiegu trasy Wschodniej Obwodnicy Warszawy w ciągu drogi ekspresowej S17}}]]
[[Plik:WOW Wesola - wariant zielony W3.png|mały|Ilustracja poglądowa przebiegu Wschodniej Obwodnicy Warszawy przez teren dzielnicy Wesoła<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.google.com/maps/d/u/0/edit?hl=pl&mid=14RHk_YAib9DPO9fkm6Cin54xfnPB9PbI&ll=52.242831992865646%2C21.227824099999907&z=14 |tytuł = Porównanie wariantów pod względem zagrożenia hałasem dla instytucji publicznych min. szkół i przedszkoli – mapa poglądowa. |autor = LM}}</ref>
w wariancie W3 tzw. '''zielonym'''{{u|KolorPochodz}}]]
[[Plik:WOW kalendarium.png|mały]]
[[Plik:Nasyp obwodnicy m.png|frame|link=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/8d/Nasyp_obwodnicy.png|Wyobrażenie przeciwników nasypu obwodnicy
w '''wariancie W3''' tzw. '''zielonym'''{{u|KolorPochodz}}
przez las w centrum dzielnicy Wesoła]]
'''Wschodnia Obwodnica Warszawy (WOW)''' – [[droga ekspresowa]] będąca częścią [[Ekspresowa obwodnica Warszawy|ekspresowej obwodnicy Warszawy]] na odcinku od węzła Marki do węzła Lubelska i jednocześnie należąca do części bazowej [[Transeuropejska sieć transportowa|Transeuropejskiej Sieci Transportowej]] (sieć TEN-T) jako fragment [[droga ekspresowa|drogi ekspresowej]] [[Droga ekspresowa S17 (Polska)|S17]] na odcinku Warszawa (węzeł Drewnica) – Lublin (węzeł Dąbrowica).

Jako część ekspresowej obwodnicy Warszawy WOW prowadzi od węzła Drewnica (węzeł łączący S17 z [[Droga ekspresowa S8 (Polska)|drogą ekspresową S8]]), przez węzły Ząbki, Poligon, Rembertów, Warszawa Wschód (węzeł łączący S17 z [[Droga krajowa nr 92 (Polska)|DK92]]), Lubelska (węzeł łączący S17 z [[Droga ekspresowa S2 (Polska)|drogą ekspresową S2]], czyli [[Droga ekspresowa S2 (Polska)|Południową Obwodnicą Warszawy (POW)]] oraz z [[Autostrada A2 (Polska)|autostradą A2]]).

WOW zapisano w Rządowym [[Autostrady i drogi ekspresowe w Polsce|Programie Budowy Dróg Krajowych]] (RPBDK) do roku 2030 (z perspektywą do 2033 r.) jako element części rozszerzonej sieci bazowej TEN-T z terminem realizacji do 2030 r.<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.gov.pl/web/infrastruktura/rzadowy-program-budowy-drog-krajowych-do-2030-r-z-perspektywa-do-2033-r|tytuł=Uchwała Nr 253/2022 Rady Ministrów z dnia 13 grudnia 2022 r. w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą „Rządowy Program
Budowy Dróg Krajowych do 2030 r. (z perspektywą do 2033 r.)”|autor=Rada Ministrów|data=2022-12-13|data dostępu=2024-07-17}}</ref>

Inwestycja zlokalizowana będzie w całości na terenie [[Województwo mazowieckie|województwa mazowieckiego]] i będzie przebiegać, prowadząc od północy, przez tereny czterech [[Powiat (Polska)|powiatów]]: [[Powiat wołomiński|wołomińskiego]] (miasta: [[Marki]], [[Ząbki]] oraz [[Zielonka (miasto)|Zielonka]]), [[Warszawa|m.st. Warszawy]] ([[Dzielnica miasta|dzielnice]]: [[Rembertów|Warszawa-Rembertów]] i [[Wesoła (Warszawa)|Warszawa-Wesoła]]), [[Powiat miński|mińskiego]] ([[Sulejówek|miasto Sulejówek]]) oraz [[Powiat otwocki|otwockiego]] ([[Wiązowna (gmina)|gmina Wiązowna]]).

== Istniejące odcinki ==

=== Węzeł Warszawa Wschód (Zakręt) – Węzeł Lubelska ===
Odcinek o długości 2,5 km.

W dniu 22 listopada 2017 została podpisana umowa na zaprojektowanie i budowę odcinka z firmą Warbud S.A.. Wartość inwestycji wynosiła 224,9 mln zł, a umowny czas przeznaczony na realizację wyniósł 34 miesiące (bez okresów zimowych). W dniu 22 grudnia 2022 r. oddano do ruchu ciąg główny S17<ref>{{Cytuj | url=https://forsal.pl/transport/drogi/artykuly/8618560,obwodnica-warszawy-do-pelnego-ukonczenia-brakuje-niecale-14-km-mapa.html | tytuł="Warszawski ring" prawie domknięty. Do pełnego ukończenia obwodnicy brakuje niecałe 14 km [MAPA] - Forsal.pl | opublikowany=pl/transport/drogi/artykuly/8618560,obwodnica-warszawy-do-pelnego-ukonczenia-brakuje-niecale-14-km-mapa.html | język=pl | data dostępu=2024-04-26}}</ref>.

'''Kalendarium przygotowania i budowy inwestycji'''

*13 marca 2018 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) od km 14+200 do km 16+700”.
* 8 listopada 2018 r. rozpoczęły się roboty przygotowawcze. Wykonawca usuwa drzewa i krzewy położone w pasie planowanej drogi ekspresowej.
* 21 listopada 2018 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o zmianę decyzję nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła).
* 31 stycznia 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wszczął postępowanie w sprawie zmiany decyzji nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
* 24 maja 2019 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o wydanie decyzję zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
* 28 czerwca 2019 r. Wojewody Mazowieckiego wszczął postępowanie w sprawie wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
* 9 lipca 2019 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wydał postanowienie uzgadniające oraz określające warunki realizacji inwestycji.
* 8 listopada 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 138/SPEC/2019 zmieniającą decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
* 14 lutego 2020 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 9/SPEC/2020 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018. Jednocześnie decyzją nr 10/SPEC/2020 Wojewoda Mazowiecki umorzył postępowanie w zakresie niektórych działek niewchodzących w skład projektowanego pasa drogowego.

== Planowane odcinki ==
=== Odcinek Drewnica - Ząbki ===
Odcinek o długości 3,6 km połączy Węzeł Drewnica na skrzyżowaniu z [[Droga ekspresowa S8 (Polska)|drogą ekspresową S8]] oraz węzeł Ząbki na skrzyżowaniu z drogami wojewódzkimi nr [[Droga wojewódzka nr 631|631]] oraz [[Droga wojewódzka nr 634|634]].

=== Odcinek Ząbki - Warszawa Wschód ===
Odcinek o długości ok. 10,2 km połączy Węzeł Ząbki z istniejącym węzłem Warszawa Wschód przez węzły Poligon oraz Rembertów (na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką nr 637)

== Historia przygotowania inwestycji ==
Historia '''Wschodniej Obwodnicy Warszawy (WOW)''' sięga lat 80. XX w. Z dokumentów wynika, że od roku 1987 do roku 2015, czyli przez blisko 30 lat, preferowanym wariantem przebiegu Wschodniej Obwodnicy Warszawy był wariant omijający centrum [[Wesoła (Warszawa)|miasta (obecnie dzielnicy) Wesoła]]. Do roku 2013 wariant ten był oznaczany symbolem '''W IIIa'''{{u|WIIIa-W2}}<ref name="ARCADIS prezentacja">{{Cytuj stronę |url = https://docplayer.pl/24135005-Materialy-informacyjne-koncepcja-trasy-wschodniej-obwodnicy-warszawy-na-odc-od-wezla-marki-do-polaczenia-z-dk-nr-17.html |tytuł = MATERIAŁY INFORMACYJNE Koncepcja trasy Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odc. od węzła Marki do połączenia z DK nr 17 |autor = ARCADIS Sp. z o.o |data = 2009-11-24}}</ref><ref name="ARCADIS film">{{Cytuj stronę |url = https://www.youtube.com/watch?v=rFa6wM7mrfo |tytuł = Koncepcja przebiegu trasy Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła Marki – węzeł Lubelska do połączenia z DK nr 17 |autor = ARCADIS Sp. z o.o |data = 2009-11-24}}</ref><ref name="Mapa WIIIa">{{Cytuj stronę |url = http://www.siskom.waw.pl/mapy/s17wow/s17wIIIa.pdf |tytuł = Mapa przebiegu wariantu W IIIa Wschodniej Obwodnicy Warszawy |autor = Profil Sp. z o.o}}</ref>, a po 2013 roku symbolem '''W2'''{{u|W2-WIIIa}} i dodatkowo kolorem '''czerwonym'''{{u|KolorPochodz}}.

W aneksie C opracowania firmy Atkins opublikowanego w lipcu 2004 roku na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury<ref name="Atkins">{{Cytuj stronę |url = http://siskom.waw.pl/materialy/atkins/atkins.pdf |tytuł = Wstępne Studium Wykonalności dla zrównoważonego rozwoju Warszawskiego Węzła Transportowego w połączeniu z Transeuropejskimi Korytarzami I, II i VI (ISPA2000/PL/P/PA/002) |autor = ATKINS BPRW SA |data = lipiec 2004}}</ref> znajdują się następujące informacje:
* ''„(C.11) Proces studiów i analiz Wschodniej Obwodnicy Warszawy (WOW) został zapoczątkowany w 1987 roku z inicjatywy Ministerstwa Transportu ze względu na oczywisty brak takiego powiązania drogowego w dotychczasowych planach zagospodarowania przestrzennego. Rozpoczęcie prac spowodowane było możliwością przejścia przez tereny wojskowe, położone w obszarze miasta Zielonka.''
* ''(C.14) Wyniki analizy wykazały, że najlepszym rozwiązaniem jest przeprowadzenie trasy w korytarzu przebiegającym przez obszar sześciu jednostek administracyjnych: miasta Marki, Ząbki, Zielonka, m.st. Warszawę (dzielnice: Rembertów i Wesołą), miasto Sulejówek i gminę Wiązowna”.''
* ''(C.15) W roku 2001 Rada m.st. Warszawy uchwaliła „Plan zagospodarowania m.st. Warszawy wraz z ustaleniami wiążącymi gminy warszawskie przy sporządzaniu planów miejscowych”. Po wejściu w życie ustawy o nowym ustroju Warszawy na jesieni 2002 roku<ref>{{Cytuj stronę |url = https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20020410361 |tytuł = Ustawa z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy. |autor = Sejm RP |data = 2002-03-15}}</ref>, dokument ten stał się „[[Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego]] m.st. Warszawy”<ref name="2001 Studium Planu Warszawy">{{Cytuj stronę |url = http://www.architektura.um.warszawa.pl/plan2001 |tytuł = Plan zagospodarowania m.st. Warszawy z określeniem ustaleń wiążących gminy warszawskie przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego z 2001 roku |autor = Rada M.st. Warszawy |data = 2001-07-09}}</ref>. W ustaleniach wiążących dotyczących układu drogowego, znajduje się zapis dotyczący fragmentu Wschodniej Obwodnica Warszawy, znajdującego się na obszarze Warszawy<ref>{{Cytuj stronę |url = https://architektura.um.warszawa.pl/-/plan2001 |tytuł = Ustalenia wiążące gminy warszawskie przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego |autor = Rada M.st. Warszawy |data = 2001-07-09}}</ref>.''
* '' (C.16) Przebieg trasy i rezerwy terenowe na obszarze miast (m. Marki, m. Ząbki, m. Zielonka), i dzielnic m.st. Warszawy (Rembertów i Wesoła) na fragmencie trasy wprowadzono do opracowywanych obecnie projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W m. Sulejówek obowiązuje plan miejscowy, w którym zarezerwowano korytarz na tę trasę”.''

W protokole z 21 maja 1999 roku z posiedzenia Komisji Oceny Projektów Inwestycyjnych (KOPI)<ref name="Zalacznik-nr-18-protokol-KOPI-4-99">{{Cytuj stronę |url = https://www.bip.gddkia.gov.pl/pl/d/39afe23580b839e079becf8b35ad41ba |tytuł = Protokół Nr 4/99 z wyjazdowego posiedzenia Komisji Oceny Projektów Inwestycyjnych przy Generalnym Dyrektorze Dróg Publicznych |autor = GDDK Komisja Oceny Projektów Inwestycyjnych |data = 1999-05-21 |data dostępu = 2020-05-25 |archiwum = https://web.archive.org/web/20200223204541/https://www.bip.gddkia.gov.pl/pl/d/39afe23580b839e079becf8b35ad41ba |zarchiwizowano = 2020-02-23 }}</ref> stwierdza się:

* ''„(..) Proces studiów i analiz Wschodniej Obwodnicy Warszawy został zapoczątkowany w 1987 r. W pierwszej fazie prac projektowych opracowano 6 wariantów przebiegu WOW:''
: '' – I i II<ref name="Mapa WOW 1994">{{Cytuj stronę |url = https://drive.google.com/file/d/1dJiw-Pq_u7AIE03bf1YTtuAp2zFbrdKg/view?usp=sharing |tytuł = Mapa planowanych przebiegów WOW 1994 r. |autor = Mgr inż. Zdzisław Tokarski, pełnomocnik wojewody ds. specjalnych |data = 1994 r}}</ref> wariant jako trasa ruchu przyśpieszonego /GP/,''
: '' – III, '''IIIa'''{{u|WIIIa-W2}}{{r|ARCADIS prezentacja|ARCADIS film|Mapa WIIIa}}, IV i IVa jako trasa ekspresowa /E/.''
''Studia te spotkały się z pozytywnymi opiniami na temat potrzeby takiego elementu w sieci drogowej, przy jednoczesnej dużej rozbieżności w ocenie poszczególnych wariantów przebiegu WOW. Jako optymalne w owym czasie uznane zostały wariant II{{r|Mapa WOW 1994}} i '''IIIa'''”{{u|WIIIa-W2}}{{r|ARCADIS prezentacja|ARCADIS film|Mapa WIIIa}}.''

Od 1987 roku praktycznie wszystkie dostępne dokumenty wskazują jako preferowany wariant '''W IIIa'''{{u|WIIIa-W2}}{{r|ARCADIS prezentacja|ARCADIS film|Mapa WIIIa}}, czyli przebieg obwodnicy idący praktycznie tym samym śladem co wariant '''W2''' tzw. '''czerwony''' w obecnej procedurze. Projekt{{r|Atkins}}''” (...) omawia budowę WOW jako dwujezdniową trasę dwupasmową pomiędzy Drewnicą i Zakrętem oraz jako dwujezdniową trzypasmową pomiędzy Markami i Drewnicą. Jej oddanie do użytku planowane jest na rok 2009, budowa rozpocznie się w roku 2006.(...)”''.

=== WOW{{u|WOW}} – kalendarium procedury od 2005 r. ===
* 22 listopada 2005 [[Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad]] (GDDKiA) wystąpiła do [[Wojewodowie mazowieccy|Wojewody Mazowieckiego]] z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.siskom.waw.pl/materialy/s17wow/wniosek_GDDKiA.pdf |tytuł = Wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła „Marki” do węzła „Lubelska” |autor = GDDKiA |data = 2005-11-22}}</ref>{{r|Mapa wariantów WOW-2}}.
* 23 czerwca 2006 [[Państwowa Inspekcja Sanitarna|Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny]] w Warszawie (SANEPID) uzgodnił przebieg WOW zgodnie z wariantem W1<ref name="Mapa wariantów WOW-2">{{Cytuj stronę |url = http://siskom.waw.pl/mapy/wow-warianty-n.jpg |tytuł = Ilustracja pokazująca przebiegi W IIIa (obecnie W2), W1 (obecnie nierozpatrywany), W2 (obecnie W3) oraz W3 (tzw. samorządowy, obecnie odrzucony ze względu na długość). |autor = Profil Sp. z o.o}}</ref> i '''WIIIa'''{{u|WIIIa-W2}}<ref>{{Cytuj stronę |url = http://siskom.waw.pl/materialy/s17wow/Postanowienie_PWIS.pdf |tytuł = Postanowienie ZNS-713-124/506/06.EG uzgadniające wariant W1 i WIIIA przedsięwzięcia polegającego na budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła „Marki” do węzła „Lubelska” |autor = Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie |data = 2006-06-23}}</ref>.
* 10 października 2006 [[Rada gminy|Rada miasta]] zatwierdziła „Studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy”<ref>{{Cytuj stronę |url = https://bip.warszawa.pl/NR/exeres/CC1A6257-AED9-4E29-827C-EFE38C960FD8,frameless.htm |tytuł = Studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy |autor = Rada M.st. Warszawy |data = 2006-10-10}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.bip.warszawa.pl/dokumenty/radamiasta/uchwaly/2746_2006/uch_2746_2006_rys_25.pdf |tytuł = Inwestycje celu publicznego – kierunki zagospodarowania przestrzennego – rys. nr 25 |autor = Rada m.st. Warszawy |data = 2006-10-10}}</ref>, w którym uwidoczniony jest wariant '''WIIIa'''{{u|WIIIa-W2}} jako wariant optymalny. Również w aktualnym studium<ref>{{Cytuj |tytuł = Mapa studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy |url = http://mapa.um.warszawa.pl/mapaApp1/mapa?service=plany_zagospodarowania&L=PL&X=7516062.2860036865&Y=5789658.4396117395&S=6&O=0&T=73006307f1fffffffe0180xB6 |autor = Rada M.st. Warszawy}}</ref> m.st. Warszawy ten sam wariant jest wskazany jako wariant preferowany do realizacji na terenie dzielnicy Wesoła m.st. Warszawy.
* 6 lutego 2007 Minister Środowiska Jan Szyszko wydał postanowienie<ref>{{Cytuj stronę |url = http://siskom.waw.pl/materialy/s17wow/postanowienie-MS.pdf |tytuł = Uzgodnienie realizacji WOW wg wariantu W3 (tzw. samorządowego) |autor = Minister Środowiska Jan Szyszko |data = 2007-02-06}}</ref> uzgadniające warunki decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wariantu '''W3'''{{u|W3 stary}}{{r|Mapa wariantów WOW-2}}<ref name="Mapa W3">{{Cytuj stronę |url = http://www.siskom.waw.pl/mapy/s17wow/s17w3sam.pdf |tytuł = Mapa przebiegu wariantu W3 tzw. samorządowego Wschodniej Obwodnicy Warszawy |autor = Profil Sp. z o.o}}</ref> przez Halinów tzw. samorządowego. Decyzja była bardzo kontrowersyjna, zażalenie na nią zostało złożone przez inwestora, Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie. Wpłynęły też protesty władz samorządowych gminy Halinów i Wiązowna, mieszkańców Halinowa oraz Ogólnopolskiego Towarzystwo Ochrony Ptaków. Wskutek nacisków decyzja została uchylona a minister Jan Szyszko został odsunięty przez ówczesnego premiera Jarosława Kaczyńskiego od postępowania.
* 20 czerwca 2007 odbyła się rozprawa administracyjna otwarta dla społeczeństwa, przeprowadzona przez [[Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (Polska)|Ministerstwo Rozwoju Regionalnego]] i z udziałem minister [[Grażyna Gęsicka|Grażyny Gęsickiej]], na temat przebiegu Wschodniej Obwodnicy Warszawy<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.archiwum.gddkia.gov.pl/pl/aprint/3226/rozprawa-administracyjna-dotyczaca-wschodniej-obwodnicy-warszawy |tytuł = Notatka GDDKiA z rozprawy administracyjnej z mieszkańcami w sprawie WOW |data = 2007-06-20}}</ref>.
* 10 lipca 2007 Minister Rozwoju Regionalnego Grażyna Gęsicka wydała postanowienie uzgadniające realizację przedsięwzięcia na budowy Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła „Marki” do węzła „Lubelska” według wariantu '''WIIIa'''{{u|WIIIa-W2}}<ref>{{Cytuj stronę |url = https://drive.google.com/file/d/1nfldn60XMBG9Elj8z6Fg6TPrDrW64dHq/view?usp=sharing |tytuł = Postanowienie DPI-III-8617-25a-KS-PS/07 dotyczące uzgodnienia budowy WOW wg wariantu W IIIa |autor = Minister Rozwoju Regionalnego Grażyna Gęsicka |data = 2007-07-10}}</ref>. Budowa miała się rozpocząć w 2009 r.
* 19 października 2007 ówczesny [[Wojewodowie mazowieccy|Wojewoda mazowiecki]] [[Jacek Sasin]] wydał decyzję środowiskową<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.siskom.waw.pl/materialy/s17wow/decyzja_srodowiskowa.pdf |tytuł = Decyzja WŚR.I.SM.EM/6613/1/80/05 o środowiskowych uwarunowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia |autor = Wojewoda Mazowiecki Jacek Sasin |data = 2007-10-19}}</ref>, uzgadniając realizację WOW w wariancie '''WIIIa'''{{u|WIIIa-W2}}.
* 17 maja 2010 [[Wojewódzki sąd administracyjny|Wojewódzki Sąd Administracyjny]] (WSA) wydał wyrok uchylający decyzję środowiskową z powodu uchybień formalnych<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.wesola.waw.pl/sites/default/files/pliki/451_wyrok.pdf?993 |tytuł = Wyrok WSA Sygn. akt IV SA/Wa 496/10w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla WOW |autor = WSA |data = 2010-05-17}}</ref>.
* 18 sierpnia 2011 GDDKiA występuje do [[Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska|Regionalnej Dyrekcja Ochrony Środowiska]] (RDOŚ) w Warszawie o wygaszenie decyzji środowiskowej dla WOW w wariancie '''WIIIa''' dla odcinka pomiędzy węzłem Drewnica (bez węzła) do węzła Zakręt (bez węzła)<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.rembertow.waw.pl/uploads/pub/news/news_10675/text/OBWODNICA%20(2).pdf |tytuł = Pismo WOOŚ-II.4200.24.2011.TR informujące o prowadzonym postępowaniu o wygaszenie decyzji Wojewody Mazowickiego z dnia 19-10-2007 znak WŚR.I.SM.EM/6613/1/80/05 na wniosek GDDKiA z dnia 18-08-2011 r. GDDKiA-O/Wa-D.9/1185/2011 |autor = RDOŚ Warszawa |data = 2011-10-12}}</ref>.
* 17 listopada 2011 RDOŚ Warszawa stwierdził wygaśnięcie decyzji Wojewody Mazowieckiego 1 o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na ''budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy od węzła Marki do węzła Lubelska'', na odcinku od węzła Drewnica (bez węzła) do węzła Zakręt (bez węzła)<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.archiwum.gddkia.gov.pl/pl/d/b332884891fc66c31d7731487f356308 |tytuł = Decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji Wojewody Mazowieckiego 19-10-2007 znak WŚR.I.SM.EM/6613/1/80/05, o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie Wschodniej Obwodnicy Warszawy od węzła Marki do węzła Lubelska |autor = RDOŚ Warszawa |data = 2011-11-17}}</ref>.
* W kwietniu 2014 firma JACOBS Sp. z o.o. na zlecenie GDDKiA przygotowuje opracowanie porównujące warianty przebiegu WOW. Końcowy wniosek brzmi: „''(...) zmiana dotychczas deklarowanych przez GDDKiA może przyczynić się do zwiększenia oporu społecznego oraz ilości protestów i odwołań (...) Może to doprowadzić do znacznych opóźnień w harmonogramie realizacji inwestycji. Obecnie preferowane rozwiązanie było przestawiane władzom dzielnicy i mieszkańcom, jako optymalne od ok. 10 lat.(...)Wyżej opisane uwarunkowania powodują, że w aspekcie powodzenia realizacji inwestycji rozwiązanie z tunelem nadal należy uznać za preferowane<ref>{{Cytuj stronę |url = https://drive.google.com/file/d/1eGu2LCie3qTeJqaVKIXtjv3YXzNfsl42/view?usp=sharing |tytuł = Analiza porównawcza prowadzenia trasy (trasa w tunelu, w wykopie, po powierzchni terenu) w stosunku do projektowanego dotychczas tunelu na odcinku przekroczenia zabudowy mieszkaniowej na terenie dzielnicy Wesoła, wraz z porównaniem finansowym wariantów trasy. |autor = Jacobs Polska Sp. z o.o |data = 2014-04}}</ref>”.''
* 24 lipca 2014 w protokole<ref name="Protokół KOPI">{{Cytuj stronę |url = http://www.siskom.waw.pl/materialy/s17/KOPI_WOW-24072014.pdf |tytuł = Protokół Nr 18/2014 i będący aneksem do niego protokół 6/2015 z 2015-04-21 Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych (KOPI) |autor = GDDKiA |data = 2014-07-24}}</ref> z posiedzenia Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych inwestor (GDDKiA) wytypował do przeprowadzenia analizy porównawczej następujące 4 warianty:
** wersje tzw. wariantu '''W2'''{{u|W2-WIIIa}}<ref name="Mapa W2 i W3">{{Cytuj stronę |url = http://siskom.waw.pl/materialy/s17wow/2013/WOW-orientacja.pdf |tytuł = Mapa orientacyjnego przebiegu wariantów W2 i W3 Wschodniej Obwodnicy Warszawy |autor = Jacobs Polska Sp. z o.o}}</ref> '''czerwonego'''{{u|KolorPochodz}}, idące praktycznie tym samym śladem co uzgodniony w 2007 r. wariant '''WIIIa''':
*** '''W2A''' – przebieg trasy w tunelu;
*** '''W2B''' – przebieg trasy w wykopie;
*** '''W2C''' – przebieg trasy po powierzchni;
** wariant '''W3'''{{u|W3 nowy}}{{r|Mapa W2 i W3}} tzw. '''zielony'''{{u|KolorPochodz}}, na wielometrowym nasypie przez centrum dzielnicy.
Wybór wariantu preferowanego we wniosku o wydanie decyzji środowiskowym miał zostać dokonany aneksem do tego protokołu, po dokonaniu uzupełnień wymienionych w dokumencie.

=== WOW{{u|WOW}} – wariant W3{{u|W3 nowy}} tzw. zielony{{u|KolorPochodz}} ===
* 21 kwietnia 2015 na posiedzeniu KOPI{{r|Protokół KOPI}} wskutek podjętej arbitralnie<ref name="GDDKiA odpowiedź">{{Cytuj stronę |url = https://drive.google.com/file/d/1jGhPW4lOxXN3S5bDosBLnZv_QuTy_hWV/view?usp=sharing |tytuł = Odpowiedź GDDKiA ZS.ZOŚ.051.1.2020.MO 2020-03-09 |autor = GDDKiA |data = 2020-03-09}}</ref> decyzji o drastycznym obniżeniu wagi kryterium społeczno-środowiskowego w analizie wielokryterialnej, inwestor zdecydował o wyborze do realizacji wariantu '''W3 na nasypie'''{{u|W3 nowy}}{{r|Mapa W2 i W3}} tzw. '''zielonego''' a jako alternatywny wskazał wariant '''W2C'''{{u|W2-WIIIa}}{{r|Mapa W2 i W3}}, czyli tzw. '''czerwony''' po powierzchni.
Zgodnie z opinią GDOŚ, RDOŚ Białystok nie miał możliwości wydania decyzji na inny wariant niż wskazany przez inwestora<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.gdos.gov.pl/komunikat-w-sprawie-inwestycji-wschodnia-obwodnica-warszawy |tytuł = Komunikat w sprawie inwestycji wschodnia obwodnica warszawy |autor = GDOŚ |data = 2019-01-21}}</ref>.
* 9 lutego 2018 Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie wydaje opinię sanitarną<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.wesola.waw.pl/sites/default/files/pliki/opinia_sanitarna_9.02.2018.pdf?44 |tytuł = Opinia ZS.9022.71.2018 Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie w związku z przeprowadzaniem oceny oddziaływania na środowisko przez RDOŚ Białystok |autor = Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie |data = 2018-02-09}}</ref> wskazując, że wariant '''W3'''{{u|W3 nowy}}{{r|Mapa W2 i W3}} tzw. '''zielony''' nie może uzyskać pełnej akceptacji.
* 1 marca 2018 Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie pod naciskiem RDOŚ Białystok wydaje nową opinię sanitarną<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.wesola.waw.pl/sites/default/files/pliki/opinia_sanitarna_1.03.2018.pdf?892 |tytuł = Nowa opinia ZS.9022.286.2018 Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie w związku z przeprowadzaniem oceny oddziaływania na środowisko przez RDOŚ Białystok |autor = Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie |data = 2018-03-01}}</ref>, usuwając zapis o braku pełnej akceptacji wariantu '''W3'''{{u|W3 nowy}}{{r|Mapa W2 i W3}} tzw. '''zielonego'''.
* 28 grudnia 2018 [[Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska|RDOŚ]] [[Białystok]] wydał decyzję<ref name="autonazwa1">{{Cytuj |autor = RDOŚ Białystok |tytuł = Decyzja o Środowiskowych Uwarunkowaniach WOOŚ.4200.2.2017.DK |url = http://www.wesola.waw.pl/sites/default/files/pliki/decyzja.pdf?469}}</ref> na budowę Wschodniej Obwodnicy Warszawy w wariancie '''W3'''{{u|W3 nowy}}{{r|Mapa W2 i W3}} tzw. '''zielonym'''{{u|KolorPochodz}}.

== Protesty społeczne ==
{{Galeria
|Nazwa            =
|wielkość         = 250
|pozycja          = right
|margines_lewy    = 1em
|Plik:Protest 29-05-2018 mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka Trakt Brzeski.webp|29 maja 2018 r. blokada ulicy Trakt Brzeski, jeden z pierwszych z serii kilkunastu [[Demonstracja|protestów]]{{r|WOW protesty}} przeciwko wariantowi W3 tzw. zielonemu{{u|KolorPochodz}}
na nasypie przez centrum Wesołej
|Plik:Protest 14-01-2019 Nowogrodzka.jpg|14 stycznia 2019 r. 7. [[Demonstracja|protest]]{{r|WOW protesty}} mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka ul. Nowogrodzka 84/86 przed siedzibą [[Prawo i Sprawiedliwość|PiS]] przeciwko wariantowi '''W3''' tzw. zielonemu{{u|KolorPochodz}}
na nasypie przez [[Las Milowy]] w centrum Wesołej
|Plik:Protest 07-10-2019 GDDKiA.jpg|7 października 2019 r. 10. [[Demonstracja|protest]]{{r|WOW protesty}} mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka przed siedzibą [[Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad|GDDKiA]] ul. Wronia 53 w Warszawie przeciwko wariantowi W3 tzw. zielonemu{{u|KolorPochodz}} przez centrum Wesołej
}}

* Decyzja z kwietnia 2015 roku o wyborze wariantu preferowanego '''W3''' tzw. '''zielonego'''{{u|KolorPochodz}} prowadzącego po nasypie przez dzielnicę Wesoła{{r|Protokół KOPI}} zaskoczyła mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka. Twierdzą oni, że przez blisko 30 lat wariantem wskazywanym do realizacji był wariant omijający centrum dzielnicy, pierwotnie oznaczany symbolem '''W IIIa''' a obecnie '''W2''' i kolorem '''czerwonym'''{{u|KolorPochodz}}. Mieszkańcy oraz organizacje społeczne odwoływały się od decyzji, wskazując naruszenie umowy społecznej oraz liczne błędy merytoryczne.
: Odbyło się 10 protestów<ref name="WOW protesty">{{Cytuj |tytuł = Protesty mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka |url = https://docs.google.com/presentation/d/e/2PACX-1vRCmBV3jBUcEJB9rAnEBQ90mtFNOBQMs0lWoG2FC0M1GU7cbbtRpu1xVlNp9x6Rb8iZRfQ-iuNnJ3mO/pub?start=true&loop=true&delayms=10000}}</ref>, których głównym przesłaniem było zwrócenie uwagi na pogwałcenie praw mieszkańców do rzeczywistego udziału w procedurze wyłaniania wariantu preferowanego i w ocenie jego oddziaływania na środowisko. Mieszkańcy Warszawy-Wesołej i Sulejówka protestowali argumentując, że realizacja wariantu W3 spowoduje przecięcie dzielnicy Wesoła na pół, zniszczenie [[Las Milowy|Lasu Milowego]] oraz zatrucie przez ścieki z obwodnicy ujęć wody dla kilkunastu tysięcy mieszkańców.
:
: Do [[Odwołanie (postępowanie administracyjne)|organu odwoławczego II instancji]], [[Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska|Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska]] (GDOŚ), złożono 571 odwołań. Odwołali się m.in. [[Prezydent miasta stołecznego Warszawy|prezydent m.st. Warszawy]]<ref>{{Cytuj stronę |url = https://wow.warszawa.pl/wp-content/uploads/2019/11/Odwo_anie-UM-od-decyzji-ws.-WOW-10.01.2019-1-1.pdf |tytuł = Odwołanie PM-ID.720.10.2018.PJA(11) WOW//19 od decyzji RDOŚ w Białymstoku z dnia 28.12.2018 r. (WOOŚ.4200.2.2017.DK) |autor = Prezydent m.st. Warszawy |data = 2019-01-10}}</ref> [[Rafał Trzaskowski]], [[Sulejówek|miasto Sulejówek]]<ref>{{Cytuj stronę |url = https://wow.warszawa.pl/wp-content/uploads/2019/11/Odwo%C5%82anie-od-decyzji_24.01.2019-1.pdf |tytuł = Odwołanie PGN.720.1.2019 od decyzji RDOŚ w Białymstoku z dnia 28.12.2018 r. (WOOŚ.4200.2.2017.DK) |autor = Burmistrz Miasta Sulejówek |data = 2019-01-24}}</ref>, [[Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji|MSWiA]], [[Stowarzyszenie|stowarzyszenia]]<ref>{{Cytuj stronę |url = https://wow.warszawa.pl/wp-content/uploads/2019/11/Odwolanie-PKE-Do-GDOS.doc.pdf |tytuł = Odwołanie od decyzji RDOŚ w Białymstoku z dnia 28.12.2018r. (WOOŚ.4200.2.2017.DK) |autor = Polski Klub Ekologiczny Okręg Mazowiecki |data = 2019-01-21}}</ref> i setki mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka.
Do niektórych zarzutów stawianych w odwołaniach należą:
: Naruszenie zaufania obywateli do Państwa poprzez wybranie wariantu '''W3''' tzw. '''zielonego na nasypie''', pomimo faktu, że wariant alternatywny, '''W2''' tzw. '''czerwony''' (idący praktycznie tym samym śladem co uzgodniony w 2007 r. wariant '''W IIIa''') przez blisko 30 lat był uwzględniany w dokumentach planistycznych, a przez blisko 10 lat był przedstawiany mieszkańcom, zarówno przez GDDKiA i przez RDOŚ Warszawa, jako wariant optymalny; naruszenie art. 21 w zw. z art. 25 § 1 k.p.a. poprzez wyznaczenie w maju 2017 roku do prowadzenia postępowania Regionalnego Dyrektora Ochrony środowiska w Białymstoku, podczas gdy właściwym miejscowo organem był Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie i nie zachodziły żadne podstawy do wyłączenia tego organu; Skutkuje to brakiem właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej do wydania decyzji<ref>{{Cytuj stronę |url = http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/65DF27E910 |tytuł = Wyrok NSA – II OSK 2345/10 |autor = NSA |data = 2012-02-23}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.orzeczenia-nsa.pl/wyrok/ii-osk-354-07,rozbiorka_budowli_lub_innego_obiektu_budowlanego_dokonanie_oceny_stanu_technicznego_doprowadzenie,103c172.html |tytuł = Wyrok NSA – II OSK 354/07 |autor = NSA |data = 2008-04-03}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6F24849D26 |tytuł = Wyrok NSA oz. we Wrocławiu – SA/Wr 1001/89 |autor = NSA |data = 1990-04-03}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.orzeczenia-nsa.pl/wyrok/iii-sa-kr-584-18/zjazdy_z_drog_publicznych_drogi_publiczne/2a43ff.html |tytuł = Wyrok WSA w Krakowie – III SA/Kr 584/18 |autor = WSA w Krakowie |data = 2018-09-20}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.lexlege.pl/orzeczenie/239745/ii-sa-lu-272-12-wyrok-wojewodzki-sad-administracyjny-w-lublinie/ |tytuł = Wyrok WSA w Lublinie – II SA/Lu 272/12 |data = 2012-09-11}}</ref> przez RDOŚ w Białymstoku;

** art. 8 k.p.a., poprzez działanie w sposób ewidentnie preferencyjny dla jednej ze stron postępowania, czyli działanie niezgodne z zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;
** art. 73 k.p.a. w zw. z art. 8, 10, 11 i 28 k.p.a. poprzez utrudnienie dostępu do akt sprawy, a co za tym idzie uniemożliwienie stronie brania czynnego udziału w postępowaniu (zapoznanie się z dokumentacją sprawy w toku postępowania było możliwe wyłącznie w Białymstoku);
** art. 66 ustawy ooś w związku z art. 7, art. 64 § 2 oraz 77 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w sytuacji, gdy podstawowy dokument w postępowaniu jakim jest raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawierał liczne braki, a jego treść nie odzwierciedlała wymagań ustawowych;
* Procedura odwoławcza trwała ponad 2 lata, a termin wydania decyzji był przekładany 11 razy<ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/134614/Zawiadomienie-GDO%C5%9A-DOO%C5%9A-WD%C5%9A.ZIL.420.13.2019.mk.4.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 18 marca 2019, znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.4 |autor = GDOŚ |data = 2019-03-18}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/139904/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.7.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 17 maja 2019, znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.7 |autor = GDOŚ |data = 2019-05-17}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/145070/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.334.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 18 lipca 2019, znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.334 |autor = GDOŚ |data = 2019-07-18}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/150332/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.345.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 19 września 2019 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.345 |autor = GDOŚ |data = 2019-09-19}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/154066/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.348.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 30 października 2019 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.348 |autor = GDOŚ |data = 2019-10-30}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/158985/DOO%C5%9A-WD%C5%9A.ZIL.420.13.2019.mk.377.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 20 stycznia 2020 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.377 |autor = GDOŚ |data = 2020-01-20}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/165155/DOO%C5%9A-WD%C5%9A-ZIL.420.13.2019.mk.426.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 1 czerwca 2020 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.426 |autor = GDOŚ |data = 2020-06-02}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/166431/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.432.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 24 czerwca 2020 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.432 |autor = GDOŚ |data = 2020-06-24}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/167622/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.453.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 23 lipca 2020 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.453 |autor = GDOŚ |data = 2020-07-24}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = https://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/169786/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.457.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 11 września 2020 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.457 |autor = GDOŚ |data = 2020-09-11}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = https://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/173993/zawiadomienie-DOO%C5%9A-WD%C5%9A.ZIL.420.13.2019.mk.465.pdf |tytuł = Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 17 grudnia 2020 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.465|autor = GDOŚ |data = 2020-12-18}}</ref>. Ostatecznie 12 lutego 2021 r. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (GDOŚ) wydała decyzję wstrzymującą rygor natychmiastowej wykonalności<ref>{{Cytuj stronę |url = https://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/175949/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.468.pdf |tytuł =Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 12 lutego 2021 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.468|autor = GDOŚ |data = 2021-02-12}}</ref> a następnie 16 lutego 2021 r. uchyliła w całości decyzję Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 28 grudnia 2018 r., znak: WOOŚ.4200.2.2017.DK<ref>{{Cytuj stronę |url = https://bip.gdos.gov.pl/files/obwieszczenia/176021/DOOS-WDS.ZIL.420.13.2019.mk.471.pdf |tytuł =Zawiadomienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 16 lutego 2021 r., znak DOOŚ-WDŚ/ZIL.420.13.2019.mk.471|autor = GDOŚ |data = 2021-02-16}}</ref>.

== Sytuacja bieżąca ==
=== Dla odcinka WOW{{u|WOW}} pomiędzy węzłem Ząbki i węzłem Zakręt (bez węzłów) ===
[[Plik:Przewodnik las milowy.png|mały|lewo|Zasypane dęby w [[Las Milowy|Lesie Milowym]]
w Warszawie-Wesołej]]
* 28 grudnia 2018 roku [[Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska|RDOŚ]] [[Białystok]] wydał decyzję<ref name="autonazwa1" /> na budowę Wschodniej Obwodnicy Warszawy w wariancie '''W3'''{{u|W3 nowy}}{{r|Mapa W2 i W3}} tzw. '''zielonym'''{{u|KolorPochodz}} na nasypie przez centrum Wesołej i środek tzw. Lasu Milowego. Decyzji nadano [[rygor natychmiastowej wykonalności]], co mimo licznych uchybień formalnych i prawnych w procedurze wydawania decyzji, niezgodności tego wariantu ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego m. st Warszawy<ref>{{Cytuj |autor = Rada M.st. Warszawy |tytuł = Mapa studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy |url = http://mapa.um.warszawa.pl/mapaApp1/mapa?service=plany_zagospodarowania&L=PL&X=7516062.2860036865&Y=5789658.4396117395&S=6&O=0&T=73006307f1fffffffe0180xB6}}</ref>, sprzeciwu samorządów wszystkich szczebli, 10 dużych protestów mieszkańców{{r|WOW protesty}}, chcących obronić dostępność do jedynego publicznego zwartego terenu zielonego w dzielnicy – [[Las Milowy|Lasu Milowego]], pozwala inwestorowi, czyli [[Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad|GDDKiA]], na dalsze procedowanie tego wariantu.
* Korzystając z nadanego rygoru natychmiastowej wykonalności, Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie podpisała 13 czerwca 2019 r. umowę na opracowanie elementów koncepcji programowej dla Wschodniej Obwodnicy Warszawy w ciągu drogi ekspresowej S17 dla odcinka pomiędzy Ząbkami a Zakrętem. Wykonawcą dokumentacji zostało konsorcjum: Complex Projekt Biuro Projektowo-Konsultingowe oraz Firma Projektowa Wanecki. Wartość zadania to ok. 3,9 mln zł.
* Wykonawca powinien opracować dokumentację w przeciągu 12 miesięcy od podpisania umowy, czyli do czerwca 2020 r.
* Projektowany odcinek będzie miał ok. 10 km długości i ma przebiegać przez dwie gminy, Zielonkę i Sulejówek, oraz dwie dzielnice m.st Warszawy, Rembertów i Wesołą. Trasa ma mieć 2 jezdnie z trzema pasami ruchu w każdą stronę. Na trasie mają powstać dwa węzły drogowe – Rembertów i Poligon. ten ostatni ma być zjazdem technicznym dla wojska.
* Zgodnie z pierwotnymi planami przetarg na projekt i budowę miałby zostać ogłoszony w IV kwartale 2020 roku, natomiast podpisanie umowy z ewentualnym wykonawcą jest planowane na II kwartał 2021 roku. Prace miałyby rozpocząć się w roku 2022 i zakończyć do końca roku 2024.
* Łączny koszt inwestycji obejmujący przygotowanie dokumentacji, wykup gruntów i budowę szacowany jest na ok. 1,2 mld zł.

* 1 czerwca 2020 roku GDDKiA poinformowała o odstąpieniu od umowy z konsorcjum Complex Projekt Biuro Projektowo-Konsultingowe oraz Firma Projektowa Wanecki na opracowanie dokumentacji dla S17 Wschodniej Obwodnicy Warszawy na odcinku od węzła Ząbki do węzła Zakręt<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.archiwum.gddkia.gov.pl/pl/a/37819/Rozwiazalismy-umowe-z-wykonawca-koncepcji-programowej-odcinka-Wschodniej-Obwodnicy-Warszawy |tytuł = Informacja o rozwiązaniu umowy z wykonawcą koncepcji programowej odcinka Wschodniej Obwodnicy Warszawy |autor = GDDKiA |opublikowany = 2020-06-01}}</ref>.
Inwestor planuje ogłosić nowy przetarg jeszcze we wrześniu 2020 roku i szacuje, że w połowie 2022 roku będzie mieć kompletną dokumentację. To by oznaczało, że ogłoszenie przetargu w systemie „Projektuj i buduj” mogłoby nastąpić na przełomie 2022 i 2023 roku<ref>{{Cytuj |opublikowany = tvn24.pl |tytuł = Umowa na koncepcję WOW przez Wesołą zerwana. Drogowcy będą szukać nowego projektanta |data = 2020-06-01 |url = https://tvn24.pl/tvnwarszawa/najnowsze/warszawa-wschodnia-obwodnica-warszawy-gddkia-zerwala-umowe-z-wykonawca-koncepcji-przez-wesola-4599742}}</ref>.

=== Dla zadania polegającego na budowie drogi ekspresowej S17 Warszawa – [[Garwolin]] na odc. węzeł [[Zakręt (powiat otwocki)|Zakręt]] – węzeł Lubelska<ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.archiwum.gddkia.gov.pl/frontend/web/userfiles/articles/j/jest-zrid-dla-odcinka-s17-lubels_28684/S17%20orientacja-%20zakr%C4%99t-lubelska.pdf |tytuł = Mapa projektowanego odcinka drogi S17 węzeł Zakręt – węzeł Lubelska |autor = AECOM Consulting Sp. z o.o |data = 2014-04}}</ref> ===
* 13 marca 2018 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) od km 14+200 do km 16+700”.
* 8 listopada 2018 r. rozpoczęły się roboty przygotowawcze. Wykonawca usuwa drzewa i krzewy położone w pasie planowanej drogi ekspresowej.
* 21 listopada 2018 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o zmianę decyzję nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła).
* 31 stycznia 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wszczął postępowanie w sprawie zmiany decyzji nr 7/II/2018 zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
* 24 maja 2019 r. Wykonawca złożył wniosek do Wojewody Mazowieckiego o wydanie decyzję zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
* 28 czerwca 2019 r. Wojewody Mazowieckiego wszczął postępowanie w sprawie wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018.
* 9 lipca 2019 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wydał postanowienie uzgadniające oraz określające warunki realizacji inwestycji.
* 8 listopada 2019 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 138/SPEC/2019 zmieniającą decyzję nr 7/II/2018 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła)”.
* 14 lutego 2020 r. Wojewoda Mazowiecki wydał decyzję nr 9/SPEC/2020 zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. „Budowa drogi ekspresowej S17 na odcinku węzeł „Zakręt” – węzeł „Lubelska” (bez węzła) – w zakresie rozbudowy drogi DK2, budowy dróg serwisowych wraz z budową i przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej” w zakresie nieobjętym decyzją nr 7/II/2018. Jednocześnie decyzją nr 10/SPEC/2020 Wojewoda Mazowiecki umorzył postępowanie w zakresie niektórych działek niewchodzących w skład projektowanego pasa drogowego.

== Zobacz też ==
* [[ekspresowa obwodnica Warszawy|ekspresowa obwodnica Warszawy (EOW)]]
* [[Droga ekspresowa S2 (Polska)|Południowa Obwodnica Warszawy (POW)]]
* [[Droga ekspresowa S17 (Polska)|droga ekspresowa S17]]

== Uwagi ==
{{Uwagi
|KolorPochodz=od koloru jakim inwestor oznaczał ten przebieg na mapach{{r|Mapa W2 i W3}}
|WIIIa-W2=wariant '''W IIIa''' szedł praktycznie tym samym śladem co wariant alternatywny '''W2''' tzw. '''czerwony'''{{u|KolorPochodz}} w obecnej procedurze
|W3 stary='''nie należy go mylić''' z obecnym wariantem '''W3''' tzw. '''zielonym'''{{u|KolorPochodz}}
|W3 nowy='''nie należy go mylić''' z wariantem '''W3'''{{r|Mapa wariantów WOW-2|Mapa W3}} z poprzedniej procedury, idącym przez [[Halinów]] tzw. wariantem samorządowym
|W2-WIIIa=wariant alternatywny '''W2''' tzw. '''czerwony'''{{u|KolorPochodz}} w obecnej procedurze idzie praktycznie tym samym śladem co wariant '''W IIIa''' w poprzedniej procedurze
|WOW='''W'''schodnia '''O'''bwodnica '''W'''arszawy}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://docplayer.pl/110838166-Dzielnica-wesola-m-st-warszawa-budowa-wschodniej-obwodnicy-warszawy-1.html Prezentacja stanowiska urzędu dzielnicy w sprawie przebiegu WOW]
* [https://www.google.com/maps/d/u/0/viewer?hl=pl&ll=52.24284130494855%2C21.227824099999893&z=14&mid=14RHk_YAib9DPO9fkm6Cin54xfnPB9PbI Mapa poglądowa obrazująca porównanie '''położenia instytucji użyteczności publicznej''' względem wariantów:
– obecnie procedowanego wariantu '''W3''' tzw. '''zielonego'''
– wariantu alternatywnego '''W2''' z tunelem tzw. '''czerwonego''']
* [https://www.google.com/maps/d/u/2/edit?mid=1FZKCjc2gLoG3hmHXzEUcZkegDBHh5WKe&ll=52.24284192374335%2C21.228984750000002&z=14 Mapa obrazująca zaangażowanie mieszkańców Warszawy-Wesołej i Sulejówka w kwestię wyboru wariantu WOW zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju]

[[Kategoria:Drogi ekspresowe w Polsce]]
[[Kategoria:Obwodnice w Polsce]]
[[Kategoria:Planowane trasy szybkiego ruchu w Warszawie]]
[[Kategoria:Obwodnice w Warszawie]]


text:
# Run (utwór)
Run – singel amerykańskiego rapera Ghostface Killah członka Wu-Tang Clan nagrany z gościnnym udziałem Jadakissa, wydany w 2004 roku nakładem Def Jam.
Utwór został wyprodukowany przez RZA-e i znalazł się na czwartym albumie artysty zatytułowanym The Pretty Toney Album.

## Lista utworów
Opracowano na podstawie źródła.
Strona A
1. Run (Radio) – 3:19
2. Run (LP) – 3:19

Strona B
1. Run (Instrumental) – 3:19
2. Run (A Cappella) – 3:19

## Użyte sample
- „Hogin Machine” w wykonaniu Lesa Baxtera

title: Run (utwór)

wikitext:
{{Singel infobox
 |tytuł                   = Run
 |okładka                 =
 |wykonawca               = [[Ghostface Killah]]
 |2. wykonawca            = [[Jadakiss]]
 |album                   = [[The Pretty Toney Album]]
 |strona A                =
 |strona B                =
 |wydany                  = 2004
 |nagrywany               =
 |gatunek                 = [[Hip-hop (muzyka)|Hip-hop]]
 |długość                 = 3:19
 |wytwórnia               = [[Def Jam Recordings|Def Jam]]
 |producent               = [[RZA]]
 |format                  =
 |autor                   =
 |kompozytor              =
 |twórca tekstu           = [[Ghostface Killah|D. Coles]]
 |poprzedni singel        = [[Tush]]
 |następny singel         = [[Be Easy (utwór)|Be Easy]]
 |rok poprzedniego singla = 2004
 |rok 1. wydania          = 2004
 |rok następnego singla   = 2005
}}
'''Run''' – singel amerykańskiego rapera [[Ghostface Killah]] członka [[Wu-Tang Clan]] nagrany z gościnnym udziałem [[Jadakiss]]a, wydany w 2004 roku nakładem [[Def Jam Recordings|Def Jam]]<ref name="discogs">{{cytuj stronę |url = http://www.discogs.com/Ghostface-Killah-Run/release/1336343 |tytuł = Ghostface Killah – Run (Vinyl) at Discogs |opublikowany = [[discogs]] |język = en |data dostępu = 2010-07-02}}</ref>.

Utwór został wyprodukowany przez [[RZA|RZA-e]] i znalazł się na czwartym albumie artysty zatytułowanym ''[[The Pretty Toney Album]]''<ref name="discogs" />.

== Lista utworów ==
<small>Opracowano na podstawie źródła<ref name="discogs" />.</small>
; Strona A
# Run (Radio) – 3:19
# Run (LP) – 3:19
; Strona B
# Run (Instrumental) – 3:19
# Run (A Cappella) – 3:19

== Użyte sample ==
* „Hogin Machine” w wykonaniu Lesa Baxtera

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Ghostface Killah}}

[[Kategoria:Single Ghostface Killah]]
[[Kategoria:Single wydane w roku 2004]]

title: Run

Gatunek: Hip-hop

Wydawnictwo: Def Jam

Producent: RZA

Twórca tekstu: D. Coles

„Tush” · (2004): „Run” · (2004) · „Be Easy” · (2005)


text:
# Kamionka (rejon ostrowiecki)
Kamionka (biał. Каменка, Kamienka; ros. Каменка, Kamienka) – chutor na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim, w sielsowiecie Gudogaje. Graniczy z Ostrowcem.
W pobliżu znajduje się przystanek kolejowy Kamionka, położony na linii Mołodeczno – Gudogaje.

## Historia
W czasach zaborów folwark, młyn i wieś w gminie Polany, w powiecie oszmiańskim, w guberni wileńskiej Imperium Rosyjskiego. W 1905 roku wieś liczyła 41 mieszkańców, 53 dziesięciny, osada młyńska liczyła 8 mieszkańców, własność Leszczyńskiego, folwark liczył 15 mieszkańców, 230 dziesięcin, własność Leszczyńskiego.
Po I wojnie światowej pod administracją polską, w Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich. W latach 1920–1922 w składzie Litwy Środkowej.
Od 11 kwietnia 1922 folwark leżał w Polsce, w województwie wileńskim, w powiecie oszmiańskim, w gminie Polany.
W 1931 folwark w 3 domach zamieszkiwało 17 osób.
Wierni należeli do parafii rzymskokatolickiej w Gudogajach. Miejscowość podlegała pod Sąd Grodzki w Oszmianie i Okręgowy w Wilnie; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Oszmianie.
Po II wojnie światowej w granicach Związku Sowieckiego. Od 1991 w niepodległej Białorusi.

title: Kamionka (rejon ostrowiecki)

wikitext:
{{Inne znaczenia||[[Kamionka]]}}
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Kamionka
 |nazwa oryginalna             = {{k|be|Каменка}}<br />{{k|ru|Каменка}}
 |zdjęcie                      = Kamienka, Astraviec District (1).jpg
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = BY-HR
 |2. jednostka administracyjna = [[rejon ostrowiecki|ostrowiecki]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Sielsowiet Gudogaje|Gudogaje]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          =
 |liczba ludności              =
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = obwód grodzieński # Białoruś # Polska
 |wariant mapy                 = 1939
 |współrzędne                  = 54°35′03″N 25°58′31″E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Kamionka''' ({{w języku|be|Каменка}}, ''Kamienka''; {{w języku|ru|Каменка}}, ''Kamienka'') – [[chutor]] na [[Białoruś|Białorusi]], w [[obwód grodzieński|obwodzie grodzieńskim]], w [[rejon ostrowiecki|rejonie ostrowieckim]], w [[sielsowiet Gudogaje|sielsowiecie Gudogaje]]. Graniczy z [[Ostrowiec (obwód grodzieński)|Ostrowcem]].

W pobliżu znajduje się przystanek kolejowy [[Kamionka (przystanek kolejowy)|Kamionka]], położony na linii [[linia kolejowa Mołodeczno – Gudogaje|Mołodeczno – Gudogaje]].

== Historia ==
W czasach [[Ziemie Rzeczypospolitej pod zaborami|zaborów]] folwark, młyn i wieś w gminie Polany, w powiecie oszmiańskim, w [[Gubernia wileńska|guberni wileńskiej]] [[Imperium Rosyjskie|Imperium Rosyjskiego]]. W 1905 roku wieś liczyła 41 mieszkańców, 53 dziesięciny, osada młyńska liczyła 8 mieszkańców, własność Leszczyńskiego, folwark liczył 15 mieszkańców, 230 dziesięcin, własność Leszczyńskiego<ref>Гошкевич И. И. ''Виленская губернія: Полный списокъ населенныхъ мѣстъ со статистическими данными о каждомъ поселеніи, составленный по оффиціальнымъ свѣдѣниямъ, Вильна, 1905, s. 235''</ref>.

Po I wojnie światowej pod administracją polską, w [[Zarząd Cywilny Ziem Wschodnich|Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich]]. W latach 1920–1922 w składzie [[Litwa Środkowa|Litwy Środkowej]].

Od 11 kwietnia 1922<ref>{{Dziennik Ustaw|1922|26|213}}</ref> folwark leżał w [[II Rzeczpospolita|Polsce]], w [[Województwo wileńskie (II Rzeczpospolita)|województwie wileńskim]]<ref group="uwaga" name="uwaga1">Przynależność wojewódzka zmieniała się. W [[Zarząd Cywilny Ziem Wschodnich|Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich]] miejscowość leżała w [[Okręg wileński (ZCZW)|okręgu wileńskim]]; w Polsce do 20 stycznia 1926 w [[Ziemia Wileńska|Ziemi Wileńskiej]], następnie w województwie wileńskim</ref>, w [[Powiat oszmiański|powiecie oszmiańskim]], w [[Polany (gmina w województwie wileńskim)|gminie Polany]]<ref name="przypis1">{{Cytuj książkę |autor = |tytuł = Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej. |tom= I. Województwo wileńskie |url = https://pbc.biaman.pl/dlibra/publication/7950/edition/7592/content |wydawca = Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej |miejsce = Warszawa |rok = 1938 |strony = |isbn = }}</ref>.

W [[Drugi Powszechny Spis Ludności|1931]] folwark w 3 domach zamieszkiwało 17 osób<ref name=":12">{{Cytuj |autor =  |tytuł = Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej |data = 1938 |wolumin = 1 |miejsce = Warszawa |s = 35}}</ref>.

Wierni należeli do parafii rzymskokatolickiej w Gudogajach. Miejscowość podlegała pod Sąd Grodzki w Oszmianie i Okręgowy w [[Wilno|Wilnie]]; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Oszmianie<ref name=":0">{{Cytuj |autor =  |tytuł = Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych |data = 1933 |miejsce = Przemyśl, Warszawa |s = 622}}</ref>.

Po II wojnie światowej w granicach [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|Związku Sowieckiego]]. Od 1991 w niepodległej Białorusi.

== Uwagi ==
{{Uwagi}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{SgKP|III|779|Kamionka (4), pow. oszmiański}}
* {{Cytuj stronę |url =http://maps.mapywig.org/m/WIG_maps/series/100K_300dpi/P30_S42_WORNIANY_1934_300dpi.jpg |tytuł = Mapa WIG ''Worniany'' |opublikowany = |data = |język = pl |data dostępu = 2023-07-01}}
* {{Cytuj stronę |url =https://map.nca.by/ |tytuł = Publiczna Mapa Katastralna Republiki Białorusi |opublikowany = |data = |język = ru be |data dostępu = 2023-07-01}}
{{Gmina Polany (II Rzeczpospolita)}}
[[Kategoria:Wsie w rejonie ostrowieckim]]
[[Kategoria:Folwarki w powiecie oszmiańskim (II Rzeczpospolita)]]

title: KamionkaКаменка · Каменка

Państwo: Białoruś

Obwód: grodzieński

Rejon: ostrowiecki

Sielsowiet: Gudogaje


text:
# Huszcza (gmina w województwie lubelskim)
Huszcza (do 1926 Lubienka) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1867–75, 1926–43 i 1944–54 na Lubelszczyźnie. Siedzibą gminy była Huszcza.
Gmina jednostkowa Huszcza powstała w 1809 roku w Księstwie Warszawskim. Po podziale Królestwa Polskiego na powiaty i gminy z początkiem 1867 roku gmina weszła w skład powiatu bialskiego w guberni siedleckiej. Gmina składała się z 5 wsi: Huszcza, Kopytnik, Koszoły, Wiski i Stasiówka. W 1874 roku gminę zniesiono a jej obszar włączono głównie do gminy Lubienka, oprócz Wisk, które weszły w skład gminy Kościeniewicze.
Za II Rzeczypospolitej gminę Lubienka podzielono na dwie gminy, Lubienka I (zwiększony odpowiednik gminy Huszcza z czasów Królestwa Polskiego) oraz Lubienka II (odpowiednik gminy Lubienka sprzed komasacji obu gmin w końcu XIX wieku). Niedługo (przed 1 lipca 1923) gminy te znów połączono, lecz już w 1926 roku nastąpił kolejny podział:
Gminę zbiorową Huszcza utworzono 22 stycznia 1926 po zmianie nazwy gminy Lubienka na gmina Huszcza (po odłączeniu od niej sporej części obszaru z której utworzono gminę Dubów). 1 kwietnia 1927 z gminy Huszcza wyłączono wieś Jusaki, włączając ją do gminy Łomazy. Jesienią 1933 gminę Huszcza podzielono na osiem gromad: Huszcza, Lubenka, Kopytnik, Koszoły, Stasiówka, Studzianka, Szymanowo i Wiski
Podczas okupacji hitlerowskiej włączona do Generalnego Gubernatorstwa (dystrykt lubelski, Landkreis Biala-Podlaska), gdzie 1 lipca 1943 została zniesiona i włączona do gminy Łomazy.
Po wojnie odtworzona. Według stanu z dnia 1 lipca 1952 roku gmina Huszcza składała się z 6 gromad: Huszcza I, Huszcza II, Kopytnik, Koszoły, Stasiówka i Wiski (Lubenkę, Studziankę i Szymanowo włączono do gminy Łomazy).
Jednostka została zniesiona 29 września 1954 roku wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin. Z obszaru gminy utworzono Gromadzkie Rady Narodowe w Huszczy i Studziance. Po reaktywowaniu gmin z dniem 1 stycznia 1973 roku gminy Huszcza nie przywrócono.
Poniższa tabela przedstawia uproszczony schemat częstych zmian dwóch podstawowych jednostek: południowo-wschodniej i północno-zachodniej, nie posiadających fizycznej łączności ze sobą przez obszar miasta Łomazy (przekształconego w 1870 w gminę Łomazy). Tabela na podstawie analizy przynależności administracyjnej poszczególnych wsi według ww. źródeł:
| Rok  | Gmina pd-wsch.   | Gmina pn-zach.    |
| ---- | ---------------- | ----------------- |
| 1868 | gmina Huszcza    | gmina Lubienka    |
| 1880 | gmina Lubienka   | gmina Lubienka    |
| 1921 | gmina Lubienka I | gmina Lubienka II |
| 1925 | gmina Lubienka   | gmina Lubienka    |
| 1926 | gmina Huszcza    | gmina Dubów       |

wikitext:
{{Inne znaczenia|dawnej gminy w woj. lubelskim|[[gmina Huszcza|inne znaczenia tej nazwy]]}}
{{Polska jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                     = Huszcza
 |dopełniacz nazwy          = gminy Huszcza
 |jednostka                 = [[gmina wiejska]]
 |lata istnienia            = 1867–75, 1926–43 i 1944–54
 |zdjęcie                   =
 |opis zdjęcia              =
 |herb                      =
 |flaga                     =
 |wariant flagi             = PRL
 |województwo               = 1926–39: [[województwo lubelskie (II Rzeczpospolita)|lubelskie (II RP)]]
1939–43: [[dystrykt lubelski]]
1944–54: [[województwo lubelskie|lubelskie]]
 |powiat                    = [[powiat bialski|bialski]]
 |data powstania            =
 |data likwidacji           =
 |siedziba                  = [[Huszcza Pierwsza|Huszcza]]
 |stanowisko zarządzającego =
 |zarządzający              =
 |rok powierzchni           =
 |powierzchnia              =
 |rok ludności              =
 |liczba ludności           =
 |gęstość zaludnienia       =
 |rok podziału              = 1952
 |plan                      =
 |liczba gromad             = 6
 |liczba miejscowości       =
 |mapa województwa          =
 |mapa powiatu              =
 |wariant mapy              = 1951
 |współrzędne               =
 |commons                   =
}}
'''Huszcza''' (do 1926 ''[[Lubienka (gmina)|Lubienka]]'') – dawna [[gmina wiejska]] istniejąca w latach 1867–75, 1926–43 i 1944–54 na [[Lubelszczyzna|Lubelszczyźnie]]. Siedzibą gminy była [[Huszcza Pierwsza|Huszcza]].

Gmina ''jednostkowa'' Huszcza powstała w [[1809]] roku w [[Księstwo Warszawskie|Księstwie Warszawskim]]<ref>Dz.P. Księstwa Warszawskiego tom I, s. 227–236</ref>. Po podziale [[Królestwo Kongresowe|Królestwa Polskiego]] na powiaty i gminy z początkiem [[1867]] roku gmina weszła w skład [[powiat bialski|powiatu bialskiego]] w [[gubernia siedlecka|guberni siedleckiej]]<ref>Postanowienie z 17 (29) września 1866, ogłoszone 5 (17) stycznia 1867 (Dziennik Praw, rok 1866, tom 66, nr 219, str. 279)</ref><ref>Postanowienie z 29 grudnia 1867 (10 stycznia 1868), ogłoszone 8 (20) lutego 1868 (Dziennik Praw, rok 1868, tom 67, nr 228, str. 359)</ref>. Gmina składała się z 5 wsi: Huszcza, Kopytnik, Koszoły, Wiski i Stasiówka<ref name="akta">{{Cytuj stronę |url=http://baza.archiwa.gov.pl/sezam/sezam.php?l=&mode=show&zespoly_id=38285 |tytuł=Akta gminy Huszcza - Archiwum Państwowe w Lublinie Oddział w Radzyniu Podlaskim |data dostępu=2008-11-14 |archiwum=https://web.archive.org/web/20160304213704/http://baza.archiwa.gov.pl/sezam/sezam.php?l=&mode=show&zespoly_id=38285 |zarchiwizowano=2016-03-04 }}</ref>. W 1874 roku gminę zniesiono<ref>{{SgKP|I|170|Powiat bialski}}</ref> a jej obszar włączono głównie do [[Lubienka (gmina)|gminy Lubienka]]<ref>{{SgKP|V|411|Gmina Lubienka}}</ref>, oprócz Wisk, które weszły w skład [[Kościeniewicze (gmina w województwie lubelskim)|gminy Kościeniewicze]]<ref>{{SgKP|XII|578|Wiski}}</ref>.

Za [[II Rzeczpospolita|II Rzeczypospolitej]] gminę Lubienka podzielono na dwie gminy, [[Lubienka I (gmina)|Lubienka I]] (zwiększony odpowiednik gminy Huszcza z czasów Królestwa Polskiego) oraz [[Lubienka II (gmina)|Lubienka II]] (odpowiednik gminy Lubienka sprzed komasacji obu gmin w końcu XIX wieku)<ref>Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej – Tom IV – Województwo Lubelskie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1924</ref>. Niedługo (przed 1 lipca 1923<ref>Ostatnia zweryfikowana edycja Skorowidza miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej przed pójściem do druku, uwzględniająca podzielność gmin</ref>) gminy te znów połączono, lecz już w 1926 roku nastąpił kolejny podział:

Gminę zbiorową Huszcza utworzono [[22 stycznia]] [[1926]] po zmianie nazwy [[Lubienka (gmina)|gminy Lubienka]] na ''gmina Huszcza'' (po odłączeniu od niej sporej części obszaru z której utworzono [[Dubów (gmina)|gminę Dubów]])<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1926|numer=7|pozycja=45}}</ref>. 1 kwietnia 1927 z gminy Huszcza wyłączono wieś [[Jusaki-Zarzeka|Jusaki]], włączając ją do [[Łomazy (gmina)|gminy Łomazy]]<ref>{{Cytuj | url=https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19270270223 | tytuł=Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 10 marca 1927 r. o wyłączeniu wsi Jusaki z gminy Huszcza w powiecie bialskim, województwie lubelskiem, i o włączeniu jej do | opublikowany=sejm.gov.pl | język=pl | data dostępu=2024-04-23}}</ref>. Jesienią 1933 gminę Huszcza podzielono na osiem gromad: Huszcza, Lubenka, [[Kopytnik (województwo lubelskie)|Kopytnik]], [[Koszoły]], [[Stasiówka (wieś w województwie lubelskim)|Stasiówka]], [[Studzianka (wieś w województwie lubelskim)|Studzianka]], [[Szymanowo (województwo lubelskie)|Szymanowo]] i [[Wiski (powiat bialski)|Wiski]]<ref>Lubelski Dziennik Wojewódzki. 1933, nr. 22, poz. 181</ref>

Podczas [[Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945)|okupacji hitlerowskiej]] włączona do [[Generalne Gubernatorstwo|Generalnego Gubernatorstwa]] ([[dystrykt lubelski]], [[Landkreis Biala-Podlaska]]), gdzie 1 lipca 1943<ref>[http://www.territorial.de/gg/bialapod/kreish.htm Kreishauptmannschaft Biala-Podlaska]</ref> została zniesiona i włączona do [[Łomazy (gmina)|gminy Łomazy]]<ref name="amt">[http://web.archive.org/web/20020101000000/http://wiki-de.genealogy.net/w/index.php?title=Datei:Generalgouv_gemeindevz_1943.djvu&page=1 ''Amtliches Gemeinde- und Dorfverzeichnis fuer das GG'']</ref>.

Po wojnie odtworzona<ref>Dz.U. 1944 nr 2, poz. 8.</ref>. Według stanu z dnia [[1 lipca]] [[1952]] roku gmina Huszcza składała się z 6 gromad: [[Huszcza Pierwsza|Huszcza I]], [[Huszcza Druga|Huszcza II]], [[Kopytnik (województwo lubelskie)|Kopytnik]], [[Koszoły]], [[Stasiówka (wieś w województwie lubelskim)|Stasiówka]] i [[Wiski (powiat bialski)|Wiski]] (Lubenkę, Studziankę i Szymanowo włączono do gminy Łomazy)<ref>Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa</ref>.

Jednostka została zniesiona [[29 września]] [[1954]] roku wraz z reformą wprowadzającą [[gromada (podział administracyjny)|gromady]] w miejsce [[gmina|gmin]]<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1954|numer=43|pozycja=191}}</ref>. Z obszaru gminy utworzono Gromadzkie Rady Narodowe w Huszczy i Studziance<ref>Dz.Urz. WRN w Lublinie Nr 15, poz. 64</ref>. Po reaktywowaniu gmin z dniem [[1 stycznia]] [[1973]] roku gminy Huszcza nie przywrócono<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1972|numer=49|pozycja=312}}</ref>.

Poniższa tabela przedstawia uproszczony schemat częstych zmian dwóch podstawowych jednostek: południowo-wschodniej i północno-zachodniej, nie posiadających fizycznej łączności ze sobą<ref>Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - ''podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku'', Książnica-Atlas, Lwów 1933</ref> przez obszar miasta [[Łomazy]] (przekształconego w 1870 w [[Łomazy (gmina)|gminę Łomazy]]). Tabela na podstawie analizy przynależności administracyjnej poszczególnych wsi według ww. źródeł:
{| class="wikitable" | style="width: 50%"
! style="width: 20%" | Rok
! style="width: 40%" | Gmina pd-wsch.
! style="width: 40%" | Gmina pn-zach.
|-
| align="center" | 1868
| align="center" | gmina Huszcza<ref>Po zniesieniu jedna wieś ([[Wiski (powiat bialski)|Wiski]]) weszła w skład [[Kościeniewicze (gmina w województwie lubelskim)|gminy Kościeniewicze]], pozostałe do [[Lubienka (gmina)|gminy Lubienka]]</ref>
| align="center" | [[Lubienka (gmina)|gmina Lubienka]]
|-
| align="center" | 1880
| colspan=2 align="center" | [[Lubienka (gmina)|gmina Lubienka]]
|-
| align="center" | 1921
| align="center" | [[Lubienka I (gmina)|gmina Lubienka I]]
| align="center" | [[Lubienka II (gmina)|gmina Lubienka II]]
|-
| align="center" | 1925
| colspan=2 align="center" | [[Lubienka (gmina)|gmina Lubienka]]
|-
| align="center" | 1926
| align="center" | gmina Huszcza
| align="center" | [[Dubów (gmina)|gmina Dubów]]<ref>Utworzona także z niewielkiej części [[Swory (gmina)|gminy Swory]] (kolonia Grabarka)</ref>
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Powiat bialski podlaski (dawny)}}

[[Kategoria:Dawne gminy w województwie lubelskim|Huszcza]]

title: Huszcza

Państwo: Polska

Województwo: 1926–39: lubelskie (II RP) · 1939–43: dystrykt lubelski · 1944–54: lubelskie

Powiat: bialski

Siedziba: Huszcza

title: Szczegółowy podział administracyjny (1952)


text:
# Łowinia
Łowinia – wieś sołecka w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, w gminie Sędziszów.
| SIMC    | Nazwa   | Rodzaj  |
| ------- | ------- | ------- |
| 0267105 | Kucaków | kolonia |

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

## Historia
W wieku XIX Łowinia opisana została jako wieś i folwark, w powiecie jędrzejowskim, gminie Nagłowice, parafii Sędziszów.
Rozległość folwarczna wynosiła mórg 807, budynków murowanych było 11, z drzewa 12, płodozmian 9 i 10.-polowy. We wsi młyn wodny, w okolicy pokłady torfu.

## Zabytki
Dwór z 1875 r. z parkiem z 4 ćw. XIX w., wpisane do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.135/1-2 z 18.06.1977).

title: Łowinia

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Łowinia
 |rodzaj miejscowości    = wieś
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = świętokrzyskie
 |powiat                 = [[Powiat jędrzejowski|jędrzejowski]]
 |gmina                  = [[Sędziszów (gmina)|Sędziszów]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               =
 |liczba ludności        = 279{{r|rap}}
 |rok                    = 2020
 |strefa numeracyjna     = 41
 |kod pocztowy           = 28-340{{r|poczta}}
 |tablice rejestracyjne  = TJE
 |SIMC                   = 0267097{{r|teryt}}
 |kod mapy               = Sędziszów (gmina)
 |współrzędne            = 50°36'19"N 20°06'41"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|73498|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Łowinia''' – [[wieś]] [[sołectwo|sołecka]]{{r|bip}} w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo świętokrzyskie|województwie świętokrzyskim]], w [[powiat jędrzejowski|powiecie jędrzejowskim]], w [[Sędziszów (gmina)|gminie Sędziszów]]{{r|teryt|teryt2}}.

{|class="wikitable" width="60%"
|+Integralne części wsi Łowinia{{r|teryt|teryt2}}
! SIMC !! Nazwa !! Rodzaj
|-
|0267105 || Kucaków || kolonia
|}

[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] miejscowość administracyjnie należała do [[Województwo kieleckie (1975–1998)|województwa kieleckiego]].

== Historia ==
W wieku XIX Łowinia opisana została jako wieś i folwark, w powiecie jędrzejowskim, gminie [[Nagłowice]], parafii [[Sędziszów]].
Rozległość folwarczna wynosiła mórg 807, budynków murowanych było 11, z drzewa 12, płodozmian 9 i 10.-polowy. We wsi młyn wodny, w okolicy pokłady torfu<ref name=SgKP>{{SgKP|V|761|Łowinia}}</ref>.

== Zabytki ==
Dwór z 1875 r. z parkiem z 4 ćw. XIX w., wpisane do [[rejestr zabytków|rejestru zabytków nieruchomych]] (nr rej.: A.135/1-2 z 18.06.1977)<ref name="zabytek"/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name=rap>[https://sedziszow.pl/samorzad/raport-o-stanie-gminy-sedziszow-za-2020-rok/ Raport o stanie gminy w roku 2020. Stan ludności 31.12.2020] str. 20 [dostęp 2022-02-27]</ref>
* <ref name = teryt>{{cytuj stronę| url = http://www.stat.gov.pl/broker/access/showTreeDefinition.jspa?gmiId=7815&level=gmi|tytuł=TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju)|opublikowany=Główny Urząd Statystyczny|data dostępu=2015-03-26}}</ref>
* <ref name=teryt2>Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ({{Dziennik Ustaw|2013|200}})</ref>
* <ref name =poczta>{{Poczta Polska|2013|s=699|data dostępu=2020-12-23}}</ref>
* <ref name=bip>{{cytuj stronę|url= http://bip.sedziszow.pl/?c=mdTresc-cmPokaz-6|tytuł = Jednostki organizacyjne gminy Sędziszów |opublikowany = Urząd Gminy Sędziszów|data dostępu=2015-03-26}}</ref>
<ref name="zabytek">{{zabytek|świętokrzyskie|strony = 10|data dostępu = 2015-10-19}}</ref>
}}

{{Gmina Sędziszów}}

[[Kategoria:Sędziszów (gmina)]]

title: Łowinia

Województwo: świętokrzyskie

Powiat: jędrzejowski

Gmina: Sędziszów

Tablice rejestracyjne: TJE


text:
# Aurel Dermek
Aurel Dermek (ur. 25 lipca 1925 w Brodském, zm. 15 kwietnia 1989 w Bratysławie) – słowacki mykolog.
Ukończył szkołę w mieście Malacky w zachodniej Słowacji. Studiował na politechnice w Bratysławie, potem pracował jako projektant. Mykologia była jego hobby, któremu poświęcał wolny czas. Jest autorem 54 publikacji. Są to 34 artykuły naukowe i 16 opracowań książkowych, w tym 6 naukowych i 10 popularnonaukowych (atlasy grzybów, kalendarze). Ważniejsze publikacje książkowe:
- Naše huby (1967)
- Hríbovité huby (1974)
- Poznávajme huby (1974)
- Atlas našich húb (1977)
- Malý atlas húb (1980)[1].

Był także ilustratorem. W swoich książkach, ale także w książkach i czasopismach innych autorów, opublikował 869 kolorowych plansz grzybów, 759 kolorowych fotografii i 432 rysunki ołówkowe. Przygotował także akwarele grzybów do serii monografii grzybów opublikowanych przez H. Engela. Nie zdążono ich wydrukować przed jego śmiercią.
Nie skupiał się wyłącznie na mykologii. Drugim jego hobby, które udało mu się zrealizować to budowa domu, z biblioteką i gabinetem. Miał także wiele innych zainteresowań.
Opisał nowe gatunki grzybów. W nazwach naukowych utworzonych przez niego taksonów dodawane jest jego nazwisko Dermek.

title: Aurel Dermek

wikitext:
{{Biogram infobox
 |imię i nazwisko           = Aurel Dermek
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |alt grafiki               =
 |data urodzenia            = [[25 lipca]] [[1925]]
 |miejsce urodzenia         = [[Brodské]]
 |data śmierci              = [[15 kwietnia]] [[1989]]
 |miejsce śmierci           = [[Bratysława]]
 |zawód                     = projektant, mykolog
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
}}
'''Aurel Dermek''' (ur. [[25 lipca]] [[1925]] w [[Brodské]]m, zm. [[15 kwietnia]] [[1989]] w [[Bratysława|Bratysławie]]) – słowacki [[mykologia|mykolog]]<ref name=lizon/>.

Ukończył szkołę w mieście [[Malacky]] w zachodniej Słowacji. Studiował na politechnice w Bratysławie, potem pracował jako projektant. Mykologia była jego hobby, któremu poświęcał wolny czas. Jest autorem 54 publikacji. Są to 34 artykuły naukowe i 16 opracowań książkowych, w tym 6 naukowych i 10 popularnonaukowych (atlasy grzybów, kalendarze)<ref name=lizon/>. Ważniejsze publikacje książkowe:
* ''Naše huby'' (1967)
* ''Hríbovité huby'' (1974)
* ''Poznávajme huby'' (1974)
* ''Atlas našich húb'' (1977)
* ''Malý atlas húb'' (1980)<ref name=lizon/>.
Był także ilustratorem. W swoich książkach, ale także w książkach i czasopismach innych autorów, opublikował 869 kolorowych plansz grzybów, 759 kolorowych fotografii i 432 rysunki ołówkowe. Przygotował także akwarele grzybów do serii monografii grzybów opublikowanych przez H. Engela. Nie zdążono ich wydrukować przed jego śmiercią<ref name=lizon/>.

Nie skupiał się wyłącznie na mykologii. Drugim jego hobby, które udało mu się zrealizować to budowa domu, z biblioteką i gabinetem. Miał także wiele innych zainteresowań<ref name=lizon/>.

Opisał nowe gatunki grzybów. W nazwach naukowych utworzonych przez niego [[takson]]ów dodawane jest jego nazwisko Dermek<ref name=if/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=lizon>P. Lizoň, D. Børja, "Aurel Dermek (1925–1989) in memoriam", Czech Mycology (in Slovak), 1990, 44 (2): 111–114</ref>
<ref name=if>{{cytuj |url= http://www.indexfungorum.org/Names/AuthorsOfFungalNames.asp|tytuł= Index Fungorum (autorzy)|data dostępu = 2020-05-20|język=en}}</ref>
}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Dermek, Aurel}}
[[Kategoria:Czechosłowaccy mykolodzy]]
[[Kategoria:Słowaccy biolodzy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1925]]
[[Kategoria:Zmarli w 1989]]

title: Aurel Dermek

Data i miejsce urodzenia: 25 lipca 1925 · Brodské

Data i miejsce śmierci: 15 kwietnia 1989 · Bratysława

Zawód, zajęcie: projektant, mykolog


text:
# Generations
Generations – południowoafrykańska opera mydlana, emitowana na kanale SABC 1 od 1993 roku aż do dziś. Początkowo nadawano jedynie jeden odcinek tygodniowo, jednak ze względu na popularność programu zaczęto emitować aż 5 epizodów. Twórcą serialu jest Mfundi Vhudla. Akcja Generations rozgrywa się w Johannesburgu. Osią serialu jest rodzina Moroka. Aktorka wcielająca się w postać Karabo Moroka jako jedyna gra w serialu do dziś od pierwszego odcinka z 1993.

title: Generations

wikitext:
{{inne znaczenia|opery mydlanej z 1993 roku|[[Generations (album)|album studyjny z 2006 roku]]}}
{{Serial infobox
 |tytuł                   = Generations
 |oryginalny tytuł        =
 |grafika                 =
 |opis grafiki            =
 |alt grafiki             =
 |inny tytuł              =
 |gatunek                 = opera mydlana
 |kraj produkcji          = RPA
 |oryginalny język        =
 |twórcy                  = Mfundi Vhudla
 |główne role             =
 |muzyka tytułowa         =
 |liczba odcinków         =
 |liczba serii            = 17 sezonów
 |nagrody                 =
 |lista odcinków          =
 |produkcja               =
 |produkcja wykonawcza    =
 |reżyseria               =
 |scenariusz              =
 |narracja                =
 |muzyka                  =
 |zdjęcia                 =
 |scenografia             =
 |wytwórnia               =
 |czas trwania            = 26 minut
 |kąt kamery              =
 |kraj oryginalnej emisji =
 |data premiery           = 1993
 |stacja telewizyjna      = SABC 1
 |pierwsza emisja         =
 |lata emisji             = od 1993
 |status                  =
 |format obrazu           =
 |format dźwięku          =
 |poprzednik              =
 |kontynuacja             =
 |powiązane               =
 |commons                 =
 |wikicytaty              =
 |www                     =
}}
'''Generations''' – południowoafrykańska [[opera mydlana]], emitowana na kanale [[South African Broadcasting Corporation|SABC 1]] od 1993 roku aż do dziś. Początkowo nadawano jedynie jeden odcinek tygodniowo, jednak ze względu na popularność programu zaczęto emitować aż 5 epizodów. Twórcą serialu jest [[Mfundi Vhudla]]. Akcja ''Generations'' rozgrywa się w [[Johannesburg|Johannesburgu]]. Osią serialu jest rodzina ''Moroka''. Aktorka wcielająca się w postać Karabo Moroka jako jedyna gra w serialu do dziś od pierwszego odcinka z 1993.

== Linki zewnętrzne ==
* {{IMDb|tytuł|0401937}}

[[Kategoria:Południowoafrykańskie telewizyjne opery mydlane]]
[[Kategoria:Seriale telewizyjne emitowane od 1994]]

title: Generations

Gatunek: opera mydlana

Kraj produkcji: RPA

Twórcy: Mfundi Vhudla

Liczba serii: 17 sezonów

Czas trwania odcinka: 26 minut

Stacja telewizyjna: SABC 1