text:
# Złotoryjsko
Złotoryjsko – osada w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Murowana Goślina.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

title: Złotoryjsko

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Złotoryjsko
 |rodzaj miejscowości    = osada
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = wielkopolskie
 |powiat                 = [[Powiat poznański|poznański]]
 |gmina                  = [[Murowana Goślina (gmina)|Murowana Goślina]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               = 60
 |liczba ludności        = 70
 |rok                    = 2006
 |strefa numeracyjna     = 61
 |kod pocztowy           = 62-095<ref>{{Poczta Polska|2022-10|s=1637}}</ref>
 |tablice rejestracyjne  = PZ i POZ
 |SIMC                   = 0589978
 |kod mapy               = Murowana Goślina (gmina)
 |współrzędne            = 52°34'15"N 16°57'42"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|162072|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Złotoryjsko''' – [[osada]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo wielkopolskie|województwie wielkopolskim]], w [[powiat poznański|powiecie poznańskim]], w [[Murowana Goślina (gmina)|gminie Murowana Goślina]].

[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] miejscowość administracyjnie należała do [[Województwo poznańskie (1975–1998)|województwa poznańskiego]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Gmina Murowana Goślina}}

[[Kategoria:Murowana Goślina (gmina)]]

title: Złotoryjsko

Województwo: wielkopolskie

Powiat: poznański

Gmina: Murowana Goślina

Tablice rejestracyjne: PZ i POZ


text:
# Virupa
Virupa – wielki mistrz buddyzmu tybetańskiego, mahasiddha z Indii, prekursor tybetańskiej szkoły sakja.
Virupa urodził się jako książę, syn króla Suvarnacakra w mieście Vesasa we wschodnich Indiach. Astrologowie przewidzieli, że osiągnie on niezwykłe duchowe moce i ukaże ludziom nieograniczone możliwości umysłu. Jako młody chłopiec posłany został do klasztoru Somapura w północnym Bengalu, gdzie otrzymał ślubowania mnicha od mistrzów Vinitadeva i Acharya Jayakirti. Opanował wszystkie główne nauki i stał się wielkim uczonym zarówno buddyjskich jak i niebuddyjskich nauk.
Opuścił klasztor i wstąpił do sławnego uniwersytetu Nalanda. Otrzymał tam święcenia bhikhu od opata Dharmamitry znanego jako Jayadeva. Kontynuował studia pod jego okiem i otrzymał wiele nauk wadżrajany oraz przekazy praktyk tantrycznych, a zwłaszcza przekaz tantry Czakrasamwara. Nocami Virupa praktykował tę tantrę z wielkim zaangażowaniem, podczas gdy w dzień studiował i nauczał. Mimo że zajmował się wszystkimi klasami nauk Buddy, także hinajany i mahajany, to jednak szczególnie zainteresowany był ezoteryczną tradycją wadżrajany. Przez lata praktykował tantrę Chakrasamvara, lecz dopiero po wizji, w której dakini Nairatmya przekazała mu głębokie nauki i praktykę tantry Hewadżra, do której miał szczególne predyspozycje, osiągnął postępy w praktyce i pełne urzeczywistnienie.
Nauki Virupy, głównie system Lamdre "Ścieżka i jej Owoc" oraz przekaz Padmasambhawy związany z tantrą Wadżrakilaja, stały się podstawą tybetańskiej szkoły sakja. Lamdre do Tybetu sprowadził tłumacz Drokmi, a rozpowszechnione zostały dzięki aktywności Pięciu Wielkich Mistrzów szkoły sakja.

wikiname: plwiki

title: Virupa

in_language: pl

wikitext:
'''Virupa''' – wielki mistrz [[Buddyzm tybetański|buddyzmu tybetańskiego]], [[mahasiddha]] z [[Indie|Indii]], prekursor tybetańskiej szkoły [[sakja]].

Virupa urodził się jako książę, syn króla [[Suvarnacakra]] w mieście [[Vesasa]] we wschodnich [[Indie|Indiach]]. Astrologowie przewidzieli, że osiągnie on niezwykłe duchowe moce i ukaże ludziom nieograniczone możliwości umysłu. Jako młody chłopiec posłany został do klasztoru [[Somapura]] w [[Bengal|północnym Bengalu]], gdzie otrzymał ślubowania mnicha od mistrzów [[Vinitadeva]] i [[Acharya Jayakirti]]. Opanował wszystkie główne nauki i stał się wielkim uczonym zarówno buddyjskich jak i niebuddyjskich nauk.

Opuścił klasztor i wstąpił do sławnego uniwersytetu [[Nalanda]]. Otrzymał tam święcenia [[bhikhu]] od opata [[Dharmamitra|Dharmamitry]] znanego jako Jayadeva. Kontynuował studia pod jego okiem i otrzymał wiele nauk wadżrajany oraz przekazy praktyk tantrycznych, a zwłaszcza przekaz [[tantra|tantry]] [[Czakrasamwara]]. Nocami Virupa praktykował tę tantrę z wielkim zaangażowaniem, podczas gdy w dzień studiował i nauczał. Mimo że zajmował się wszystkimi klasami nauk Buddy, także [[Hinajana|hinajany]] i [[Mahajana|mahajany]], to jednak szczególnie zainteresowany był ezoteryczną tradycją [[Wadżrajana|wadżrajany]]. Przez lata praktykował tantrę [[Chakrasamvara]], lecz dopiero po wizji, w której dakini [[Nairatmya]] przekazała mu głębokie nauki i praktykę tantry [[Hewadżra]], do której miał szczególne predyspozycje, osiągnął postępy w praktyce i pełne urzeczywistnienie.

Nauki Virupy, głównie system [[Lamdre]] "Ścieżka i jej Owoc" oraz przekaz [[Padmasambhawa|Padmasambhawy]] związany z tantrą [[Wadżrakilaja]], stały się podstawą tybetańskiej szkoły sakja. Lamdre do [[Tybet (region)|Tybetu]] sprowadził tłumacz [[Drokmi]], a rozpowszechnione zostały dzięki aktywności Pięciu Wielkich Mistrzów szkoły sakja.

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Indyjscy duchowni buddyjscy]]
[[Kategoria:Sakja]]


text:
# Eledonoprius armatus
Eledonoprius armatus – gatunek chrząszcza z rodziny czarnuchowatych i podrodziny Tenebrioninae. Zamieszkuje głównie Europę i Amerykę Północną. Relikt lasów pierwotnych. Rozwija się w grzybach nadrzewnych i przegrzybiałym drewnie.

## Taksonomia
Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1799 roku przez Georga W.F. Panzera pod nazwą Opatrum armatum. Jako lokalizację typową wskazano Austrię. W 1911 roku Edmund Reitter umieścił go w rodzaju Eledonoprius, dla którego stanowi gatunek typowy. Epitet gatunkowy oznacza po łacinie „uzbrojone”.

## Morfologia
Chrząszcz o ciele długości od 2,5 do 4 mm, w zarysie owalnym z wyraźnie ząbkowanymi krawędziami głowy, przedplecza i pokryw. Ubarwienie jest kasztanowe do prawie czarnego, zwykle z nalotem białawej inkrustacji, przy czym czułki i stopy są jaśniejsze, rdzawobrązowe.
Głowa pokryta jest małymi, ostrymi guzkami, zwłaszcza na krawędziach i za oczami; u samca ma ona dwa długie ząbki na nadustku oraz dłuższą niż u samicy parę rogów na czole powyżej tegoż. Oczy są małe, poprzeczne, czarne, podzielone występami policzków. Na przedzie głowy wyrastają krótkie, rzadkie, blade szczecinki.
Przedplecze jest szersze od głowy, pośrodku sklepione, na brzegach bocznych szeroko spłaszczone i mocno ząbkowane, o krawędzi tylnej obrzeżonej punktowaną listewką, na powierzchni dość gęsto i regularnie pokryte wyraźnymi i ostrymi guzkami, zaopatrzone w dwa wyraźne wciski przy podstawie. Niewielka tarczka ma trójkątny kształt. Pokrywy są krótkie, silnie sklepione, o równoległych w zarysie bokach i rozpłaszczonych, ząbkowanych brzegach, dobrze widocznych przy patrzeniu od góry. Rzędy są wgłębione, szerokie, grubo punktowane. Międzyrzędy są żeberowato wyniesione, co drugi nieco bardziej; na każdym biegnie jeden szereg nieco mniejszych niż na przedpleczu kolcowatych guzków. Skrzydła tylnej pary są w pełni wykształcone. Odnóża wieńczą krótkie stopy o członie ostatnim znacznie dłuższym niż pozostałe razem wzięte.

## Ekologia i występowanie
Owad zaliczany do reliktów lasów pierwotnych, ściśle związany ze starymi drzewami liściastymi. Jest saproksylicznym mykofagiem. Larwy przechodzą rozwój w rosnących na brzozach, bukach, dębach, jesionach i olszach owocnikach błyskoporków (w tym: podkorowego, promienistego i skórzastego), bladoporka płaczącego oraz w sąsiadującym z tymi owocnikami przegrzybiałym drewnie, jak również w biało gnijącym drewnie sąsiadującym z owocnikami uszaka skórnikowatego i zgliszczaka pospolitego. Osobniki dorosłe stwierdzano ponadto w owocnikach hubiaka pospolitego, lakownicy żółtawej i boczniaków oraz w próchnowiskach dębów. Aktywność postaci dorosłych przypada na wieczór.
Gatunek holarktyczny. W Europie znany jest z Hiszpanii, Francji, Niemiec, Szwajcarii, Austrii, Włoch, Danii, Szwecji, Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Rumunii, Bułgarii, Słowenii, Chorwacji i Grecji, w Azji z Cypr, a w Afryce Północnej z Maroka, choć to ostatnie doniesienie jest uznawane za wątpliwe.
W wielu krajach owad ten jednak zdążył już wyginąć wskutek prowadzenia gospodarki leśnej. Spośród około 50 znanych jego stanowisk, większość stwierdzona została w drugiej połowie XIX wieku i pierwszej połowie wieku XX. Nieliczne doniesienia pochodzą z drugiej połowy XX stulecia i tylko kilka z XXI wieku. W Polsce stwierdzano go w wiekach ubiegłych na kilku stanowiskach na Śląsku, Pogórzu Przemyskim i Wolinie. W XXI wieku nie był obserwowany i na Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce znalazł się jako gatunek przypuszczalnie wymarły (EX?). Na „Czerwonej liście gatunków zagrożonych Republiki Czeskiej” z kolei umieszczony jest jako gatunek krytycznie zagrożony wymarciem (CR). Znany jest tam z kilku stanowisk na Morawach i jednego w Bohemii. W Niemczech, Danii, Szwecji, Węgrzech, Bułgarii, Chorwacji i na Cyprze w XXI wieku gatunek ten w ogóle nie był notowany.

title: Eledonoprius armatus

wikitext:
{{Zwierzę infobox
 |nazwa zwyczajowa       =
 |nazwa łacińska         = ''Eledonoprius armatus''
 |TSN                    =
 |zoolog                 = ([[Georg Wolfgang Franz Panzer|Panzer]], 1799)
 |okres istnienia        =
 |grafika                =
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[stawonogi]]
 |gromada                = [[owady]]
 |rząd                   = [[chrząszcze]]
 |podrząd                = [[chrząszcze wielożerne]]
 |nadrodzina             = [[czarnuchy]]
 |rodzina                = [[czarnuchowate]]
 |podrodzina             = {{link-interwiki |Tenebrioninae |Q=Q914904}}
 |plemię                 = [[grzybożerki]]
 |rodzaj                 = ''[[Eledonoprius]]''
 |gatunek                = ''Eledonoprius armatus''
 |synonimy               =
* ''Opatrum armatum'' Panzer, 1799
* ''Bolitophagus armatus'' (Panzer, 1799)
 |wikispecies            =
 |commons                =
}}
'''''Eledonoprius armatus''''' – [[gatunek (biologia)|gatunek]] [[chrząszcze|chrząszcza]] z [[rodzina (biologia)|rodziny]] [[czarnuchowate|czarnuchowatych]] i podrodziny {{link-interwiki |Tenebrioninae |Q=Q914904}}. Zamieszkuje głównie Europę i Amerykę Północną. [[Relikt]] [[las pierwotny|lasów pierwotnych]]. Rozwija się w grzybach nadrzewnych i przegrzybiałym drewnie.

== Taksonomia ==
Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1799 roku przez [[Georg Wolfgang Franz Panzer|Georga W.F. Panzera]] pod nazwą ''Opatrum armatum''{{r|Panzer|cpc}}. Jako [[miejsce typowe|lokalizację typową]] wskazano [[Austria|Austrię]]{{r|Panzer}}. W 1911 roku [[Edmund Reitter]] umieścił go w rodzaju ''[[Eledonoprius]]''{{r|Reitter}}, dla którego stanowi [[gatunek typowy]]{{r|cpc}}. [[Binominalne nazewnictwo gatunków|Epitet gatunkowy]] oznacza po [[łacina|łacinie]] „uzbrojone”{{r|Korpanty}}.

== Morfologia ==
Chrząszcz o ciele długości od 2,5{{r|ke}} do 4 mm{{r|Stebnicka}}, w zarysie owalnym z wyraźnie ząbkowanymi krawędziami [[głowa owadów|głowy]], [[przedplecze|przedplecza]] i [[pokrywy (entomologia)|pokryw]]{{r|Stebnicka|ke}}. Ubarwienie jest kasztanowe do prawie czarnego{{r|Stebnicka|ke}}, zwykle z nalotem białawej inkrustacji{{r|Stebnicka}}, przy czym [[czułki]] i [[stopa sześcionogów|stopy]] są jaśniejsze, rdzawobrązowe{{r|Novak|ke}}.

Głowa pokryta jest małymi, ostrymi guzkami{{r|ke}}, zwłaszcza na krawędziach i za oczami{{r|Novak}}; u samca ma ona dwa długie ząbki na [[nadustek|nadustku]] oraz dłuższą niż u samicy parę rogów na [[czoło (anatomia)|czole]] powyżej tegoż{{r|ke|Novak|Stebnicka}}. [[Oczy złożone|Oczy]] są małe, poprzeczne, czarne{{r|Novak}}, podzielone występami [[policzek|policzków]]{{r|Stebnicka}}. Na przedzie głowy wyrastają krótkie, rzadkie, blade szczecinki{{r|Novak}}.

[[Przedplecze]] jest szersze od głowy, pośrodku sklepione{{r|Stebnicka}}, na brzegach bocznych szeroko spłaszczone i mocno ząbkowane, o krawędzi tylnej obrzeżonej punktowaną listewką, na powierzchni dość gęsto i regularnie pokryte wyraźnymi i ostrymi guzkami{{r|Stebnicka|Novak}}, zaopatrzone w dwa wyraźne wciski przy podstawie{{r|Novak}}. Niewielka [[tarczka (anatomia owadów)|tarczka]] ma trójkątny kształt{{r|Stebnicka}}. [[Pokrywy (entomologia)|Pokrywy]] są krótkie, silnie sklepione{{r|Novak}}, o równoległych w zarysie bokach{{r|Stebnicka}} i rozpłaszczonych, ząbkowanych brzegach{{r|Novak|ke}}, dobrze widocznych przy patrzeniu od góry. Rzędy są wgłębione, szerokie, grubo punktowane{{r|Stebnicka}}. Międzyrzędy są żeberowato wyniesione{{r|Novak}}, co drugi nieco bardziej{{r|ke}}; na każdym biegnie jeden szereg nieco mniejszych niż na przedpleczu kolcowatych guzków{{r|Stebnicka}}. Skrzydła tylnej pary są w pełni wykształcone{{r|Stebnicka}}. [[Odnóża]] wieńczą krótkie [[stopa sześcionogów|stopy]] o członie ostatnim znacznie dłuższym niż pozostałe razem wzięte{{r|Stebnicka|ke}}.

== Ekologia i występowanie ==
Owad zaliczany do [[relikt]]ów [[las pierwotny|lasów pierwotnych]], ściśle związany ze starymi drzewami liściastymi{{r|Stebnicka|Burakowskietal|Carpaneto|abs}}. Jest [[gatunek saproksyliczny|saproksylicznym]] [[mykofagia|mykofagiem]]. [[Larwa|Larwy]] przechodzą rozwój w rosnących na [[brzoza]]ch, [[buk]]ach, [[dąb|dębach]], [[jesion]]ach i [[olsza]]ch owocnikach [[Inonotus|błyskoporków]] (w tym: [[Błyskoporek podkorowy|podkorowego]], [[Błyskoporek promienisty|promienistego]] i [[Błyskoporek skórzasty|skórzastego]]), [[Bladoporek płaczący|bladoporka płaczącego]] oraz w sąsiadującym z tymi owocnikami przegrzybiałym drewnie, jak również w [[biała zgnilizna drewna|biało gnijącym]] drewnie sąsiadującym z owocnikami [[Uszak skórnikowaty|uszaka skórnikowatego]] i [[Zgliszczak pospolity|zgliszczaka pospolitego]]. [[Imago|Osobniki dorosłe]] stwierdzano ponadto w owocnikach [[Hubiak pospolity|hubiaka pospolitego]], [[Lakownica żółtawa|lakownicy żółtawej]] i [[Pleurotus|boczniaków]] oraz w [[próchnowisko|próchnowiskach]] dębów{{r|Carpaneto}}. Aktywność postaci dorosłych przypada na wieczór{{r|Novak}}.

Gatunek [[państwo holarktyczne|holarktyczny]]. W Europie znany jest z [[Hiszpania|Hiszpanii]], [[Francja|Francji]], [[Niemcy|Niemiec]], [[Szwajcaria|Szwajcarii]], [[Austria|Austrii]], [[Włochy|Włoch]], [[Dania|Danii]], [[Szwecja|Szwecji]], [[Polska|Polski]], [[Czechy|Czech]], [[Słowacja|Słowacji]], [[Węgry|Węgier]], [[Ukraina|Ukrainy]], [[Rumunia|Rumunii]], [[Bułgaria|Bułgarii]], [[Słowenia|Słowenii]], [[Chorwacja|Chorwacji]] i [[Grecja|Grecji]], w Azji z [[Cypr]], a w Afryce Północnej z [[Maroko|Maroka]]{{r|cpc|Novak}}, choć to ostatnie doniesienie jest uznawane za wątpliwe{{r|Carpaneto}}.

W wielu krajach owad ten jednak zdążył już wyginąć wskutek prowadzenia gospodarki leśnej{{r|Burakowskietal}}. Spośród około 50 znanych jego stanowisk, większość stwierdzona została w drugiej połowie XIX wieku i pierwszej połowie wieku XX. Nieliczne doniesienia pochodzą z drugiej połowy XX stulecia i tylko kilka z XXI wieku{{r|Carpaneto}}. W Polsce stwierdzano go w wiekach ubiegłych na kilku stanowiskach na Śląsku, [[Pogórze Przemyskie|Pogórzu Przemyskim]] i [[Wolin (wyspa)|Wolinie]]{{r|Stebnicka|biomap}}. W XXI wieku nie był obserwowany{{r|biomap}} i na [[Czerwona lista zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce|Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce]] znalazł się jako gatunek przypuszczalnie wymarły (EX?){{r|clz}}. Na „[[Červený seznam ohrožených druhů České republiky. Bezobratlí|Czerwonej liście gatunków zagrożonych Republiki Czeskiej]]” z kolei umieszczony jest jako [[gatunek krytycznie zagrożony]] wymarciem (CR){{r|Farkacetal}}. Znany jest tam z kilku stanowisk na [[Morawy|Morawach]] i jednego w [[Czechy (kraina)|Bohemii]]{{r|Novak}}. W Niemczech, Danii, Szwecji, Węgrzech, Bułgarii, Chorwacji i na Cyprze w XXI wieku gatunek ten w ogóle nie był notowany{{r|Carpaneto}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="abs">{{Cytuj pismo | autor =  Vitalii I. Alekseev, Andris Bukejs, Elżbieta Sontag | tytuł = A new fossil species of Bolitophagini (Coleoptera: Tenebrionidae) from Baltic amber suggests the genus Eledonoprius Reitter is persistent in the Western Palaearctic since the Tertiary | czasopismo = Zootaxa | wydanie = 3 | wolumin = 4750 | strony = 418–424 | data = 2020 | doi = 10.11646/zootaxa.4750.3.7.}}</ref>
<ref name="biomap">{{Cytuj stronę | url = http://baza.biomap.pl/pl/taxon/species-eledonoprius_armatus/records | tytuł = Eledonoprius armatus (Panzer, 1799) | praca = Biodiversity Map | data dostępu = 2025-02-26}}</ref>
<ref name="Burakowskietal">{{Cytuj pismo |autor = B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska |tytuł = Chrząszcze – Coleoptera. Cucujoidea, część 3 |czasopismo = Katalog Fauny Polski |wydanie = 14 |wolumin = 23 |data = 1987}}</ref>
<ref name="Carpaneto">{{Cytuj pismo | autor = Giuseppe M. Carpaneto, Stefano Chiari, Paolo A. Audiso, Piero Leo, Andrea Liberto, Nicklas Jansson, Agnese Zauli | tytuł = Biological and distributional overview of the genus Eledonoprius (Coleoptera: Tenebrionidae): Rare fungus-feeding beetles of European old-growth forests | czasopismo = European Journal of Entomology | wydanie = 1 | wolumin = 110 | strony = 173-176 | data = 2013 | doi = 10.14411/eje.2013.025}}</ref>
<ref name="clz">{{Cytuj książkę | rozdział = Coleoptera. Chrząszcze | autor r = Jerzy Pawłowski, Daniel Kubisz, Mieczysław Mazur | inni= Zbigniew Głowaciński, Małgorzata Makomaska-Juchiewicz, Grażyna Połczyńska-Konior (red.) | tytuł = Czerwona lista zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce | data = 2002 | wydawca = Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk (PAN) | miejsce = Kraków | isbn = 83-901236-8-1 | strony = 88-110}}</ref>
<ref name="cpc">{{Cytuj książkę | autor = I. Löbl, A. Smetana | tytuł = Catalogue of Palearctic Coleoptera. Vol. 5: Tenebrionoidea | wydawca = Apollo Books | miejsce = Stenstrup, Denmark | data = 2008 | strony = 239 | isbn = 87-88757-84-6}}</ref>
<ref name="Farkacetal">{{Cytuj książkę | autor r = Vladimir Novák | rozdział = Tenebrionidae | autor = R. Hejda, J. Farkač, K. Chobot | tytuł = Červený seznam ohrožených druhů České republiky. Bezobratlí. List of threatened species in the Czech Republic. Invertebrates. | wydawca = Příroda | miejsce = Praha | data = 2017 | strony = 443-446}}</ref>
<ref name="ke">{{Cytuj stronę | url = https://coleonet.de/coleo/texte/eledonoprius.htm | tytuł = Gattung Eledonoprius Reitter, 1911 | praca = Käfer Europas | data dostępu = 2025-03-05}}</ref>
<ref name="Korpanty">{{Cytuj książkę | autor = Józef Korpanty | tytuł = Słownik łacińsko-polski | wydawca = Wydawnictwo Szkolne PWN | miejsce = Warszawa | data = 2001}}</ref>
<ref name="Novak">{{Cytuj książkę | autor = Vladimir Novák | tytuł = Beetles of the family Tenebrionidae of Central Europe | wydawca = Academia | miejsce = Praga | data = 2014 | seria = Zoological Keys | strony = 257-258}}</ref>
<ref name="Panzer">{{Cytuj książkę | autor = G.W.F. Panzer | tytuł = Faunae insectorum Germanicae initia, oder Deutschlands Insecten. Heft 63 | wydawca = Felssecker | miejsce = Nürnberg | data = 1799 | strony = 2 | data dostępu = 2025-02-25 | url = https://www.biodiversitylibrary.org/page/15566267#page/13/mode/1up}}</ref>
<ref name="Reitter">{{Cytuj książkę | autor = Edmund Reitter | tytuł = Fauna Germanica. Die Käfer des Deutschen Reiches. Nach der analytischen Methode bearbeitet. III Band | wydawca = K. G. Lutz | miejsce = Stuttgart | data = 1911 | strony = 338 | url = http://www.biolib.de/reitter3/high/IMG_4521.html}}</ref>
<ref name=Stebnicka>{{cytuj książkę |autor=Zdzisława Stebnicka |rok= 1991 |tytuł=Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 91 Czarnuchowate – Tenebrionidae, Boridae | wydawca = Polskie Towarzystwo Entomologiczne | miejsce = Wrocław | strony = 60-63}}</ref>
}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Tenebrioninae]]
[[Kategoria:Chrząszcze Ameryki Północnej]]
[[Kategoria:Chrząszcze Europy]]
[[Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1799 roku]]

title: Domena

Domena: eukarionty

Królestwo: zwierzęta

Typ: stawonogi

Gromada: owady

Rząd: chrząszcze

Podrząd: chrząszcze wielożerne

Nadrodzina: czarnuchy

Rodzina: czarnuchowate

Podrodzina: Tenebrioninae  (inne języki)

Plemię: grzybożerki

Rodzaj: Eledonoprius

Gatunek: Eledonoprius armatus


text:
# Jozef Hrdlička
Jozef Hrdlička (ur. 29 lipca 1977 w Żylinie) – słowacki polityk i parlamentarzysta. W latach 2002–2006 deputowany do Rady Narodowej. Od 25 listopada 2006 przewodniczący Komunistycznej Partii Słowacji.

## Życiorys
W 1995 ukończył liceum zawodowe w Trenczynie. W 2000 ukończył studia na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Mateja Bela w Bańskiej Bystrzycy. Studiował także podyplomowo na Uniwersytecie Komeńskiego w Bratysławie oraz na Uniwersytecie Technicznym w Zwoleniu.
W latach 2001–2006 był zatrudniony w Muzeum Słowackiego Powstania Narodowego w Bańskiej Bystrzycy. Od 2015 pracuje w Muzeum Krajoznawczym w Hlohovecu.
W wyborach parlamentarnych w 2002 został wybrany deputowanym do Słowackiej Rady Narodowej z listy Komunistycznej Partii Słowacji. 25 listopada 2006 został wybrany na przewodniczącego KSS na nadzwyczajnym kongresie partii w Bratysławie. 6 września 2008 na regularnym posiedzeniu partii w Preszowie został ponownie wybrany na przewodniczącego.
W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2019 bez powodzenia kandydował z listy koalicji KSS i VZDOR.

title: Jozef Hrdlička

wikitext:
{{Nie mylić z|[[Josef Hrdlička]]}}
{{Polityk infobox
 | polityk             = Jozef Hrdlička
 | grafika             =
 | opis grafiki        =
 | pełne imię i nazwisko =
 | data urodzenia      = 29 lipca 1977
 | miejsce urodzenia   = [[Żylina]]
 | data śmierci        =
 | miejsce śmierci     =
 | funkcja             = [[Komunistyczna Partia Słowacji|Przewodniczący Komunistycznej Partii Słowacji]]
 | partia              =
 | od                  = 25 listopada 2006
 | do                  =
 | poprzednik          =
 | następca            =
 | podpis              =
 | odznaczenia         =
 | commons             =
 | quote               =
 | www                 =
}}
'''Jozef Hrdlička''' (ur. [[29 lipca]] [[1977]] w [[Żylina|Żylinie]]) – [[Słowacy|słowacki]] [[polityk]] i parlamentarzysta. W latach 2002–2006 deputowany do [[Rada Narodowa (Słowacja)|Rady Narodowej]]. Od 25 listopada 2006 przewodniczący [[Komunistyczna Partia Słowacji|Komunistycznej Partii Słowacji]].

== Życiorys ==
W 1995 ukończył liceum zawodowe w [[Trenczyn]]ie. W 2000 ukończył studia na Wydziale Humanistycznym [[Uniwersytet Mateja Bela w Bańskiej Bystrzycy|Uniwersytetu Mateja Bela w Bańskiej Bystrzycy]]. Studiował także podyplomowo na [[Uniwersytet Komeńskiego w Bratysławie|Uniwersytecie Komeńskiego w Bratysławie]] oraz na [[Uniwersytet Techniczny w Zwoleniu|Uniwersytecie Technicznym w Zwoleniu]]<ref>KSS, životopis Hrdlička, formát odt</ref>.

W latach 2001–2006 był zatrudniony w Muzeum Słowackiego Powstania Narodowego w [[Bańska Bystrzyca|Bańskiej Bystrzycy]]. Od 2015 pracuje w Muzeum Krajoznawczym w [[Hlohovec]]u.

W [[Wybory parlamentarne na Słowacji w 2002 roku|wyborach parlamentarnych w 2002]] został wybrany deputowanym do [[Rada Narodowa (Słowacja)|Słowackiej Rady Narodowej]] z listy [[Komunistyczna Partia Słowacji|Komunistycznej Partii Słowacji]]. 25 listopada 2006 został wybrany na przewodniczącego KSS na nadzwyczajnym kongresie partii w [[Bratysława|Bratysławie]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Komunistov povedie 29-ročný Hrdlička |data = 2006-11-25 |data dostępu = 2020-09-27 |opublikowany = Pravda.sk |url = https://spravy.pravda.sk/domace/clanok/152192-komunistov-povedie-29-rocny-hrdlicka/ |język = sk}}</ref>. 6 września 2008 na regularnym posiedzeniu partii w [[Preszów|Preszowie]] został ponownie wybrany na przewodniczącego<ref>{{Cytuj |autor = Petit Press a.s |tytuł = Komunistov povedie naďalej Hrdlička |data dostępu = 2020-09-27 |opublikowany = domov.sme.sk |url = https://domov.sme.sk/c/4063545/komunistov-povedie-nadalej-hrdlicka.html |język = sk}}</ref>.

W [[Wybory do Parlamentu Europejskiego na Słowacji w 2019 roku|wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2019]] bez powodzenia kandydował z listy koalicji KSS i VZDOR.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{SORTUJ:Hrdlička, Jozef}}
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Mateja Bela w Bańskiej Bystrzycy]]
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Komeńskiego w Bratysławie]]
[[Kategoria:Słowaccy politycy]]
[[Kategoria:Słowaccy parlamentarzyści]]
[[Kategoria:Politycy Komunistycznej Partii Słowacji]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Żylinie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1977]]

title: Jozef Hrdlička

Data i miejsce urodzenia: 29 lipca 1977 · Żylina

Okres: od 25 listopada 2006


text:
# Supuru de Jos
Supuru de Jos – wieś w Rumunii, w okręgu Satu Mare, w gminie Supur. W 2011 roku liczyła 1235 mieszkańców.

title: Supuru de Jos

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Supuru de Jos
 |nazwa oryginalna             = Supuru de Jos
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Rumunia
 |1. jednostka administracyjna = [[Okręg Satu Mare|Satu Mare]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Supur (gmina)|Supur]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 1235
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Satu Mare
 |współrzędne                  = 47°27′57″N 22°47′38″E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Supuru de Jos''' – wieś w [[Rumunia|Rumunii]], w [[Okręg Satu Mare|okręgu Satu Mare]], w [[Supur (gmina)|gminie Supur]]. W 2011 roku liczyła 1235 mieszkańców{{r|rpl}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=rpl>{{Cytuj stronę | url = http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | archiwum = https://web.archive.org/web/20210303055647/https://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | tytuł = Populaţia stabilă pe judeţe, municipii, oraşe şi localităti componenete la RPL_2011 | opublikowany = Institutul Naţional de Statistică | język = ro | data dostępu = 2021-05-06}}</ref>
}}

[[Kategoria:Wsie w okręgu Satu Mare]]

title: Supuru de Jos

Państwo: Rumunia

Okręg: Satu Mare

Gmina: Supur


text:
# Efekt inkumbencji
Efekt inkumbencji – efekt, zgodnie z którym piastowanie konkretnego urzędu zwiększa szanse na jego ponowne objęcie poprzez istnienie wpływu na zysk wyborczy w kolejnych wyborach.

title: Efekt inkumbencji

wikitext:
'''Efekt inkumbencji''' – efekt, zgodnie z którym piastowanie konkretnego urzędu zwiększa szanse na jego ponowne objęcie<ref>{{Cytuj |tytuł = Wyborcza.pl |data dostępu = 2019-11-07 |opublikowany = wyborcza.pl |url = http://wyborcza.pl/7,75398,25384622,dude-mozna-latwo-pokonac-moze-to-zrobic-kidawa-blonska-lub.html?disableRedirects=true}}</ref> poprzez istnienie wpływu na zysk [[Wybory|wyborczy]] w kolejnych wyborach<ref>{{Cytuj |autor = Sławomir Bartnic ki |tytuł = Czy wpisy na wniosek do rejestru stałego wyborców w gminach wpływają na wyniki wyborów organu wykonawczego gmin? |czasopismo = PRZEGLĄD SOCJOLOGICZNY |data = 2019 |wolumin = 68(1) |s = 39–75 |doi = 10.26485/PS/2019/68.1/2 |url = https://cejsh.icm.edu.pl%2Fcejsh%2Felement%2Fbwmeta1.element.desklight-80065562-ce92-484a-bf63-c4e289ea580f%2Fc%2F02-Slawomir_Bartnicki.pdf&usg=AOvVaw0NpApAfK6U2eAqZo4OsapH}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy
}}
[[Kategoria:Politologia]]


text:
# Gardna Wielka (gmina)
Gardna Wielka (od 1973 Smołdzino) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1945–1954 w woj. gdańskim, szczecińskim i koszalińskim (dzisiejsze woj. pomorskie). Siedzibą władz gminy była Gardna Wielka.
Gmina Gardna Wielka powstała po II wojnie światowej (1945) na terenie tzw. Ziem Odzyskanych (tzw. III okręg administracyjny – Pomorze Zachodnie). 25 września 1945 gmina – jako jednostka administracyjna powiatu słupskiego – została powierzona administracji wojewody gdańskiego, po czym z dniem 28 czerwca 1946 została przyłączona do woj. szczecińskiego. 6 lipca 1950 gmina wraz z całym powiatem słupskim weszła w skład nowo utworzonego woj. koszalińskiego.
Według stanu z 1 lipca 1952 gmina składała się z 16 gromad: Bukowa, Człuchy, Czysta, Gardna Mała, Gardna Wielka, Kluki, Rąbek, Retowo, Rowy, Siecie, Smołdzino, Smołdziński Las, Stojcino, Witkowo, Wysoka i Żelkowo. Gmina została zniesiona 29 września 1954 wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin. Jednostki nie przywrócono 1 stycznia 1973 wraz z kolejną reformą reaktywującą gminy, utworzono natomiast jej terytorialny odpowiednik, gminę Smołdzino.

title: Gardna Wielka (gmina)

wikitext:
{{Polska jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                     = Gardna Wielka
 |dopełniacz nazwy          = gminy Gardna Wielka
 |jednostka                 = [[gmina wiejska]]
 |lata istnienia            = 1945-1954<ref name="początek">Od 1945 pod administracją wojewody gdańskiego; od 1946 jednostka administracyjna nowo utworzonego woj. szczecińskiego</ref>
 |zdjęcie                   =
 |opis zdjęcia              =
 |herb                      =
 |flaga                     =
 |wariant flagi             = PRL
 |województwo               = 1945–46: [[Województwo gdańskie (1945–1975)|gdańskie]]<ref name="początek"/>
1946–50: [[Województwo szczecińskie (1946–1975)|szczecińskie]]
1950–54: [[Województwo koszalińskie (1950–1975)|koszalińskie]]
 |powiat                    = [[powiat słupski|słupski]]
 |data powstania            =
 |data likwidacji           =
 |siedziba                  = [[Gardna Wielka]]
 |stanowisko zarządzającego =
 |zarządzający              =
 |rok powierzchni           =
 |powierzchnia              =
 |rok ludności              =
 |liczba ludności           =
 |gęstość zaludnienia       =
 |rok podziału              = 1952
 |plan                      =
 |liczba gromad             = 16
 |liczba miejscowości       =
 |mapa województwa          =
 |mapa powiatu              =
 |wariant mapy              = 1951
 |współrzędne               =
 |commons                   =
}}
'''Gardna Wielka''' (od 1973 ''[[Smołdzino (gmina)|Smołdzino]]'') – dawna [[gmina wiejska]] istniejąca w latach 1945–1954<ref>Do 28 września 1954</ref> w [[Województwo gdańskie (1945–1975)|woj. gdańskim]], [[Województwo szczecińskie (1946–1975)|szczecińskim]] i [[Województwo koszalińskie (1950–1975)|koszalińskim]] (dzisiejsze [[województwo pomorskie|woj. pomorskie]]). Siedzibą władz gminy była [[Gardna Wielka]].

Gmina Gardna Wielka powstała po [[II wojna światowa|II wojnie światowej]] (1945) na terenie tzw. [[Ziemie Odzyskane|Ziem Odzyskanych]] (tzw. III okręg administracyjny – ''Pomorze Zachodnie''). 25 września 1945 gmina – jako jednostka administracyjna [[powiat słupski|powiatu słupskiego]] – została powierzona administracji wojewody gdańskiego<ref>{{Monitor Polski|rok=1945|numer=29|pozycja=77}}</ref>, po czym z dniem 28 czerwca 1946 została przyłączona do woj. szczecińskiego<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1946|numer=28|pozycja=177}}</ref><ref>Na podstawie ustawy z dnia 11 września 1944 o organizacji i zakresie działania rad narodowych ({{Dziennik Ustaw|rok=1944|numer=5|pozycja=22}}) oraz dekretu z 23 listopada 1944 o organizacji i zakresie działania samorządu terytorialnego ({{Dziennik Ustaw|rok=1944|numer=14|pozycja=74}})</ref>. 6 lipca 1950 gmina wraz z całym powiatem słupskim weszła w skład nowo utworzonego woj. koszalińskiego<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1950|numer=28|pozycja=255}}</ref>.

Według stanu z 1 lipca 1952 gmina składała się z 16 gromad: Bukowa, Człuchy, Czysta, Gardna Mała, Gardna Wielka, Kluki, [[Rąbka|Rąbek]], Retowo, Rowy, Siecie, Smołdzino, Smołdziński Las, Stojcino, Witkowo, Wysoka i Żelkowo<ref>Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa</ref>. Gmina została zniesiona 29 września 1954 wraz z reformą wprowadzającą [[gromada (podział administracyjny)|gromady]] w miejsce [[gmina|gmin]]<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1954|numer=43|pozycja=191}}</ref>. Jednostki nie przywrócono 1 stycznia 1973 wraz z kolejną reformą reaktywującą gminy<ref>{{Dziennik Ustaw|rok=1972|numer=49|pozycja=312}}</ref>, utworzono natomiast jej terytorialny odpowiednik, [[Smołdzino (gmina)|gminę Smołdzino]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Powiat słupski (dawny)}}

{{SORTUJ:Gardna Wielka}}
[[Kategoria:Dawne gminy w województwie gdańskim]]
[[Kategoria:Dawne gminy w województwie szczecińskim]]
[[Kategoria:Dawne gminy w województwie koszalińskim]]

title: Gardna Wielka

Państwo: Polska

Województwo: 1945–46: gdańskie · 1946–50: szczecińskie · 1950–54: koszalińskie

Powiat: słupski

Siedziba: Gardna Wielka

title: Szczegółowy podział administracyjny (1952)


text:
# Leon Hufnagel
Leon Hufnagel, (ur. 1893 w Warszawie, zm. 19 lutego 1933 w Berlinie) – polski astronom; astrofizyk.

## Życiorys
Studia odbył w Wiedniu. W latach 1921–1926 pracował w gabinecie astronomicznym Wolnej Wszechnicy Polskiej, w latach 1926–1928 – w obserwatorium w Lund w Szwecji, w latach 1928–1930 przebywał w USA pracując w małym obserwatorium astronomicznym w Cambridge w stanie Massachusetts, gdzie zajmował się zagadnieniem temperatury gwiazd; wyznaczył temperatury dla 82 gwiazd. W roku 1930 osiadł w Berlinie, w latach 1930–1933 pracował w Astronomicznym Instytucie Rachunkowym i Obserwatorium Astrofizycznym w Poczdamie w Niemczech. Zajmował się obliczaniem orbit komet i perturbacji w ruchu planetoid oraz statystycznego opracowywaniem pomiarów prędkości gwiazd i znaczenia temperatur gwiazd olbrzymów; w Poczdamie współpracował z Erichem von Pahlenem, napisał obszerny wstęp materiałowy do jego monografii Lehrbuch der Stellarstatistik (1937).
Zmarł w młodym wieku na skutek zapalenia płuc w 1933 roku.

title: Leon Hufnagel

wikitext:
'''Leon Hufnagel''', (ur. [[1893]] w [[Warszawa|Warszawie]], zm. [[19 lutego]] [[1933]] w [[Berlin]]ie) – polski astronom; astrofizyk.

== Życiorys ==
Studia odbył w [[Wiedeń|Wiedniu]]. W latach 1921–1926 pracował w gabinecie astronomicznym [[Wolna Wszechnica Polska|Wolnej Wszechnicy Polskiej]], w latach 1926–1928 – w obserwatorium w [[Lund]] w [[Szwecja|Szwecji]], w latach 1928–1930 przebywał w [[Stany Zjednoczone|USA]] pracując w małym obserwatorium astronomicznym w Cambridge w stanie [[Massachusetts]], gdzie zajmował się zagadnieniem temperatury gwiazd; wyznaczył temperatury dla 82 gwiazd. W roku 1930 osiadł w [[Berlin]]ie, w latach 1930–1933 pracował w Astronomicznym Instytucie Rachunkowym i Obserwatorium Astrofizycznym w [[Poczdam]]ie w Niemczech. Zajmował się obliczaniem orbit komet i perturbacji w ruchu planetoid oraz statystycznego opracowywaniem pomiarów prędkości gwiazd i znaczenia temperatur gwiazd olbrzymów; w [[Poczdam]]ie współpracował z [[Erich von Pahlen|Erichem von Pahlenem]], napisał obszerny wstęp materiałowy do jego monografii ''Lehrbuch der Stellarstatistik'' (1937).

Zmarł w młodym wieku na skutek zapalenia płuc w 1933 roku.

== Bibliografia ==
* [[Eugeniusz Rybka]], ''Wkład astronomów polskich do nauki światowej'', Warszawa 1953

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Hufnagel, Leon}}
[[Kategoria:Polscy astrofizycy]]
[[Kategoria:Polscy fizycy XX wieku]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1893]]
[[Kategoria:Wykładowcy Wolnej Wszechnicy Polskiej]]
[[Kategoria:Zmarli w 1933]]


text:
# Carpaccio
Carpaccio (wym. [karˈpat.t͡ʃo]) – danie kuchni włoskiej z surowego mięsa, serwowane zazwyczaj jako przystawka.
Tradycyjnie przygotowywane jest z wołowiny, współcześnie także z cielęciny, łososia lub tuńczyka, jako bardzo cienko pokrojone lub rozbite mięso. Mięso w carpaccio jest zazwyczaj polane oliwą, sokiem z cytryny, czasem przyprawiane szalotką, kaparami, a podawane z dodatkami – sałatami i cienko pokrojonymi serami, np. parmezanem.
Danie pierwszy raz podano w Wenecji w 1950 r. hrabinie Amalii Nani Mocenigo, gdy powiadomiła właściciela lokalu Harry’s Bar, że doktor zalecił jej jedzenie mięsa jedynie surowego. Właściciel ten, Giuseppe Cipriani, nazwał tak nowe danie, gdyż kolorystycznie kojarzyło mu się z obrazami renesansowego malarza weneckiego Vittore Carpaccio.
Obecnie nazwą carpaccio w rozszerzonym znaczeniu często określa się jakiekolwiek cienko pokrojone mięso, ryby, warzywa (przeważnie zaprawione cytryną lub octem, oliwą, solą i pieprzem), a nawet owoce (np. deser waniliowy z gruszkami). Carpaccio jest też popularną przystawką w sąsiednim Friuli i Słowenii, podawaną z rukolą i plastrem cytryny, z parmezanem oraz tostem francuskim.

title: Carpaccio

wikitext:
[[Plik:Carpaccio with cheese in Warsaw.jpg|thumb|300px|Carpaccio]]
'''Carpaccio''' ([[Międzynarodowy alfabet fonetyczny|wym.]] {{IPA|[karˈpat.t͡ʃo]}}) – danie [[kuchnia włoska|kuchni włoskiej]] z surowego mięsa, serwowane zazwyczaj jako [[przystawka]].

Tradycyjnie przygotowywane jest z [[Wołowina|wołowiny]], współcześnie także z [[Cielęcina|cielęciny]], łososia<ref>Przepisy.pl, [https://www.przepisy.pl/przepis/carpaccio-z-lososia Przepis na Carpaccio z łososia] [dostęp 2016-11-25]</ref> lub [[Tuńczyki|tuńczyka]], jako bardzo cienko pokrojone lub rozbite mięso. Mięso w carpaccio jest zazwyczaj polane [[Olej oliwkowy|oliwą]], sokiem z [[Cytryna zwyczajna|cytryny]], czasem przyprawiane [[czosnek askaloński|szalotką]], [[kapary cierniste|kaparami]], a podawane z dodatkami – sałatami i cienko pokrojonymi [[ser]]ami, np. [[parmezan]]em<ref>''Kuchnia włoska'' (opr. Marta Orłowska). Kielce: O-press, 2006, s. 84.</ref>.

Danie pierwszy raz podano w [[Wenecja|Wenecji]] w 1950 r. hrabinie Amalii Nani Mocenigo, gdy powiadomiła właściciela lokalu Harry’s Bar, że doktor zalecił jej jedzenie mięsa jedynie surowego. Właściciel ten, Giuseppe Cipriani, nazwał tak nowe danie, gdyż kolorystycznie kojarzyło mu się z obrazami [[renesans]]owego [[malarstwo|malarza]] weneckiego [[Vittore Carpaccio]].

Obecnie nazwą carpaccio w rozszerzonym znaczeniu często określa się jakiekolwiek cienko pokrojone mięso, ryby, warzywa (przeważnie zaprawione cytryną lub octem, oliwą, solą i pieprzem), a nawet owoce (np. deser waniliowy z gruszkami)<ref>''Kuchnia włoska'', dz. cyt., s. 106.</ref>. Carpaccio jest też popularną przystawką w sąsiednim [[Friuli]] i [[Słowenia|Słowenii]], podawaną z [[rokietta siewna|rukolą]] i plastrem cytryny, z parmezanem oraz [[tosty francuskie|tostem francuskim]].
{{Wikibooks kuch|Carpaccio|przepis na carpaccio}}
{{Wikisłownik|carpaccio}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Kuchnia włoska]]
[[Kategoria:Potrawy z surowego mięsa]]
[[Kategoria:Potrawy z ryb i owoców morza]]
[[Kategoria:Przystawki]]


text:
# Artezunat
Artezunat (łac. artesunatum) – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny, pochodna artemizyniny, prolek o własnej aktywności, stosowany w leczeniu malarii.

## Mechanizm działania
Artezunat posiada własną aktywność, jednakże po podaniu ulega szybkiemu przekształceniu w dihydroartemizynę przy udziale esteraz obecnych w osoczu krwi i być może również podjednostki CYP2A6 cytochromu P450. Własna aktywność artezunatu odgrywa rolę w działaniu jedynie przy podaniu dożylnym.

## Zastosowanie
Zgodnie z wytycznymi WHO artezunat powinien być stosowany w następujących wskazaniach:
- ciężka malaria (pozajelitowo lub doodbytniczo),
- leczenie niepowikłanych ataków malarii spowodowanych przez zarodźca ruchliwego (Plasmodium vivax), zarodźca pasmowego (Plasmodium malariae), zarodźca owalnego (Plasmodium ovale), zarodźca sierpowatego (Plasmodium falciparum) oraz zarodźca małpiego (Plasmodium knowlesi) (w połączeniach z amodiachiną, meflochiną oraz sulfadoksyną – pirymetaminą),

Artezunat znajduje się na wzorcowej liście podstawowych leków Światowej Organizacji Zdrowia (WHO Model Lists of Essential Medicines) (2015).
Artezunat nie jest dopuszczony do obrotu w Polsce (2018).

## Działania niepożądane
Artezunat może powodować następujące działania niepożądane: zaburzenia jelitowe, kaszel, wysypka, ból stawów, zawroty głowy oraz hemolizę, która może wystąpić nawet po tygodniach po zakończeniu leczenia i jest klinicznie najistotniejszym problemem. Nadwrażliwość na artezunat została oszacowana na 1:3000 leczonych pacjentów.

title: Artezunat

wikitext:
{{Związek chemiczny infobox
 |nazwa                      = Artezunat
 |1. grafika                 = Artesunate.svg
 |opis 1. grafiki            =
 |2. grafika                 =
 |opis 2. grafiki            =
 |3. grafika                 =
 |opis 3. grafiki            =
 |nazwa systematyczna        = wodorobursztynian (3''R'',5a''S'',6''R'',8a''S'',9''R'',10''S'',12''R'',12a''R'')-dekahydro-3,6,9-trimetylo-3,12-epoksy-12''H''-piranolo[4,3-''j'']-1,2-benzodioksepin-10-olu
 |nazwy farmaceutyczne       = {{łac.|artesunatum}}
 |inne nazwy                 =
 |wzór sumaryczny            = C19H28O8
 |inne wzory                 =
 |masa molowa                = 384,42
 |wygląd                     = biały krystaliczny proszek{{r|PubChem}}
 |SMILES                     = CC1CCC2C(C(OC3C24C1CCC(O3)(OO4)C)OC(=O)CCC(=O)O)C
 |numer CAS                  = 88495-63-0
 |PubChem                    = 5464098
 |DrugBank                   = DB09274
 |gęstość                    =
 |gęstość źródło             =
 |stan skupienia w podanej g =
 |g warunki niestandardowe   =
 |rozpuszczalność w wodzie   = 56,2 mg/l
 |rww źródło                 = {{r|PubChem}}
 |rww warunki niestandardowe =
 |inne rozpuszczalniki       =
 |temperatura topnienia      = 131–135
 |tt źródło                  = {{r|PubChem}}
 |tt warunki niestandardowe  =
 |temperatura wrzenia        =
 |tw źródło                  =
 |tw warunki niestandardowe  =
 |temperatura krytyczna      =
 |tk źródło                  =
 |ciśnienie krytyczne        =
 |ck źródło                  =
 |logP                       = 2,61{{r|PubChem}}
 |kwasowość                  =
 |zasadowość                 =
 |lepkość                    =
 |l źródło                   =
 |l warunki niestandardowe   =
 |napięcie powierzchniowe    =
 |np źródło                  =
 |np warunki niestandardowe  =
 |układ krystalograficzny    =
 |moment dipolowy            =
 |moment dipolowy źródło     =
 |karta charakterystyki      = {{Sigma-Aldrich|link=tak|A3731|Sigma|data dostępu=2018-06-10}}
 |zagrożenia GHS źródło      = MSDS
 |piktogram GHS              = {{Piktogram GHS|07}}
 |hasło GHS                  = Uwaga
 |zwroty H                   = {{Zwroty H|302|312|332}}
 |zwroty EUH                 = {{Zwroty EUH|brak}}
 |zwroty P                   = {{Zwroty P|280}}
 |NFPA 704                   = {{NFPA 704|2|1|0}}
 |NFPA 704 źródło            = {{r|SCB}}
 |temperatura zapłonu        =
 |tz źródło                  =
 |tz warunki niestandardowe  =
 |temperatura samozapłonu    =
 |ts źródło                  =
 |ts warunki niestandardowe  =
 |numer RTECS                =
 |dawka śmiertelna           =
 |pochodne                   =
 |podobne związki            =
 |ATC                        = [[ATC (P01)|P01BE03]]
 |legalność w Polsce         =
 |stosowanie w ciąży         = D (I trymestr)
C (II i III trymestr){{r|Podlewski|Guidelines}}
 |działanie                  =
 |procent wchłaniania        =
 |biodostępność              =
 |okres półtrwania           = 3–29 min (dożylnie)
11–48 min (domięśniowo)
51 min (doodbytniczo)
54 min (doustnie){{r|Podlewski|Guidelines}}
 |wiązanie z białkami osocza =
 |metabolizm                 =
 |wydalanie                  =
 |drogi podawania            = dożylna, domięśniowa, doustna, doodbytnicza
 |objętość dystrybucji       =
 |commons                    = Category:Artesunate
}}
'''Artezunat''' ({{łac.|artesunatum}}) – wielofunkcyjny [[związki organiczne|organiczny związek chemiczny]], pochodna [[artemizynina|artemizyniny]], [[prolek]] o własnej aktywności, stosowany w leczeniu [[malaria|malarii]].

== Mechanizm działania ==
Artezunat posiada własną aktywność, jednakże po podaniu ulega szybkiemu przekształceniu w dihydroartemizynę przy udziale [[esterazy|esteraz]] obecnych w [[osocze krwi|osoczu krwi]] i być może również podjednostki CYP2A6 [[cytochrom P450|cytochromu P450]]{{r|Guidelines}}. Własna aktywność artezunatu odgrywa rolę w działaniu jedynie przy podaniu dożylnym{{r|Guidelines}}.

== Zastosowanie ==
Zgodnie z wytycznymi [[Światowa Organizacja Zdrowia|WHO]] artezunat powinien być stosowany w następujących wskazaniach{{r|Guidelines}}:
* ciężka malaria (pozajelitowo lub doodbytniczo),
* leczenie niepowikłanych ataków malarii spowodowanych przez [[zarodziec ruchliwy|zarodźca ruchliwego]] (''Plasmodium vivax''), [[zarodziec pasmowy|zarodźca pasmowego]] (''Plasmodium malariae''), [[zarodziec owalny|zarodźca owalnego]] (''Plasmodium ovale''), [[zarodziec sierpowaty|zarodźca sierpowatego]] (''Plasmodium falciparum'') oraz [[zarodziec małpi|zarodźca małpiego]] (''Plasmodium knowlesi'') (w połączeniach z [[amodiachina|amodiachiną]], [[meflochina|meflochiną]] oraz [[sulfadoksyna|sulfadoksyną]] – [[pirymetamina|pirymetaminą]]),
Artezunat znajduje się na wzorcowej liście podstawowych leków [[Światowa Organizacja Zdrowia|Światowej Organizacji Zdrowia]] (''{{j|en|WHO Model Lists of Essential Medicines}}'') (2015){{r|WHO}}.

Artezunat nie jest dopuszczony do obrotu w Polsce (2018){{r|Wykaz_2018}}.

== Działania niepożądane ==
Artezunat może powodować następujące działania niepożądane: zaburzenia jelitowe, [[kaszel]], [[wysypka]], [[artralgia|ból stawów]], [[zawroty głowy]] oraz [[hemoliza|hemolizę]], która może wystąpić nawet po tygodniach po zakończeniu leczenia i jest klinicznie najistotniejszym problemem{{r|Guidelines}}. Nadwrażliwość na artezunat została oszacowana na 1:3000 leczonych pacjentów{{r|Guidelines}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name="SCB">{{Cytuj stronę |url =http://web.archive.org/web/20201028115845/https://datasheets.scbt.com/sds/aghs/en/sc-201329.pdf|tytuł =Artesunate SC-201329| opublikowany = Santa Cruz Biotechnology| język = en |data dostępu = 2018-06-10}}</ref>

* <ref name="Podlewski">{{Cytuj książkę |nazwisko = Podlewski |imię=Jan K. |nazwisko2=Chwalibogowska-Podlewska |imię2= Alicja |tytuł = Leki współczesnej terapii |wydawca = Medical Tribune |miejsce = Warszawa |rok= 2010 |isbn = 9788360135945 |tom = 1 |strony=64}}</ref>

* <ref name="WHO">{{Cytuj stronę |url = http://www.who.int/medicines/publications/essentialmedicines/en/ |tytuł = WHO Model List of Essential Medicines 19th List |data = 2015 |opublikowany = [[Światowa Organizacja Zdrowia]] |strony = 16 |język = en |data dostępu = 2018-06-10}}</ref>

* <ref name="Wykaz_2018">{{cytuj stronę |url=https://web.archive.org/web/20191123101627/http://dziennikmz.mz.gov.pl/api/DUM_MZ/2018/23/journal/4509 |tytuł= Obwieszczenie Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia 16 kwietnia 2018 r. w sprawie ogłoszenia Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej |data=2018-04-16 |opublikowany= Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia |data dostępu=2018-06-10}}</ref>

* <ref name="Guidelines">{{Cytuj książkę |autor = [[Światowa Organizacja Zdrowia]] |tytuł = Guidelines for the Treatment of Malaria |wydanie = 3 |url = https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK294440/|miejsce = Genewa |data = 2015 |rozdział = Annex 5 Pharmacology of antimalarial drugs |data dostępu = 2018-06-10}}</ref>
* <ref name="PubChem">{{PubChem|cid=5464098|nazwa=Succinyl dihydroartemisinin|data dostępu=}}</ref>
}}

{{Zastrzeżenia|Medycyna}}
{{Klasyfikacja ATC|P01}}

[[Kategoria:Estry kwasów karboksylowych]]
[[Kategoria:Leki przeciwmalaryczne]]
[[Kategoria:Leki z listy leków podstawowych Światowej Organizacji Zdrowia]]
[[Kategoria:Nadtlenki organiczne]]
[[Kategoria:Proleki]]
[[Kategoria:Seskwiterpeny]]
[[Kategoria:Trioksany]]

title: Artezunat

farm.: łac. artesunatum

Wygląd: biały krystaliczny proszek

Stosowanie w ciąży: kategoria D (I trymestr) · C (II i III trymestr)

Okres półtrwania: 3–29 min (dożylnie) · 11–48 min (domięśniowo) · 51 min (doodbytniczo) · 54 min (doustnie)

title: Zwroty P


text:
# Pulvermühl
Pulvermühl (lb. Polvermillen, niem. Pulvermühle) – dzielnica miasta Luksemburg, w Luksemburgu, w kantonie Luksemburg. Do 3 października 2015 dzielnica leżała w dystrykcie Luksemburg. Leży w centralnej części miasta. Jest jedną z 24 dzielnic – jednostek pomocniczych miasta Luksemburg. 31 grudnia 2022 r. populacja dzielnicy wynosiła 382 mieszkańców. Zarówno pod względem powierzchni jak i liczby mieszkańców jest najmniejszą dzielnicą miasta.

title: Pulvermühl

wikitext:
{{Dzielnica infobox
 |herb miasta                  = Blason ville lu Luxembourg-ville.svg
 |dopełniacz nazwy miasta      = [[Luksemburg (miasto)|Luksemburga]]
 |nazwa                        = Pulvermühl
 |nazwa oryginalna             = ''lb.'' Polvermillen <br /> ''niem.'' Pulvermühle
 |status                       = dzielnica
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Pulvermühl
 |dewiza                       =
 |państwo                      = LUX
 |1. jednostka administracyjna =
 |2. jednostka administracyjna = [[Kanton Luksemburg|Luksemburg]]
 |miasto                       = [[Luksemburg (miasto)|Luksemburg]]
 |typ jednostki podziału       =
 |jednostka podziału           =
 |data założenia               =
 |data likwidacji              =
 |prawa miejskie               =
 |w granicach miasta           = 1 czerwca 1920
 |SIMC                         =
 |zarządzający                 =
 |stanowisko zarządzającego    =
 |powierzchnia                 = 0,25
 |wysokość                     = 301
 |liczba ludności              = 382<ref>[https://www.vdl.lu/sites/default/files/media/document/Etat%20de%20la%20population%202022_0.pdf Populacja]</ref>
 |rok                          = 31 grudnia 2022
 |gęstość zaludnienia          = 1528
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |nazwa podziału               =
 |podział                      =
 |plan                         =
 |mapa                         = Pulvermuhl quarter highlighted.png
 |opis mapy                    =
 |współrzędne                  = 49°36'19"N 6°09'47"E
 |commons                      = Category:Pulvermühl
 |wikicytaty                   =
 |wikinews                     =
 |www                          =
}}
'''Pulvermühl''' ([[język luksemburski|lb.]] ''Polvermillen'', [[język niemiecki|niem.]] ''Pulvermühle'') – [[Dzielnica miasta|dzielnica]] miasta [[Luksemburg (miasto)|Luksemburg]], w [[Luksemburg]]u, w kantonie [[kanton Luksemburg|Luksemburg]]. Do 3 października 2015 dzielnica leżała w dystrykcie [[Dystrykt Luksemburg|Luksemburg]]. Leży w centralnej części miasta. Jest jedną z 24 dzielnic – [[Jednostka pomocnicza gminy|jednostek pomocniczych]] miasta Luksemburg. 31 grudnia 2022 r. populacja dzielnicy wynosiła 382 mieszkańców. Zarówno pod względem powierzchni jak i liczby mieszkańców jest najmniejszą dzielnicą miasta.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Luksemburg (miasto)}}

[[Kategoria:Dzielnice Luksemburga]]
[[Kategoria:Kanton Luksemburg]]

title: · Pulvermühllb. Polvermillen · niem. Pulvermühle

Państwo: Luksemburg

Kanton: Luksemburg

Miasto: Luksemburg

W granicach Luksemburga: 1 czerwca 1920


text:
# Elżbietka
Elżbietka – część wsi Drygulec w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim, w gminie Wojciechowice.
W latach 1975–1998 Elżbietka administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

title: Elżbietka

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Elżbietka
 |rodzaj miejscowości    = część wsi
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = świętokrzyskie
 |powiat                 = [[Powiat opatowski|opatowski]]
 |gmina                  = [[Wojciechowice (gmina)|Wojciechowice]]
 |sołectwo               = Drygulec
 |miejscowość podstawowa = [[Drygulec]]
 |wysokość               =
 |liczba ludności        =
 |rok                    =
 |strefa numeracyjna     = 15
 |kod pocztowy           = 27-532{{r|poczta}}
 |tablice rejestracyjne  = TOP
 |SIMC                   = 0809888{{r|teryt}}
 |kod mapy               = Wojciechowice (gmina)
 |współrzędne            = 50°52'18"N 21°35'10"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|179783|data=2024-01-09}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Elżbietka''' – część [[wieś|wsi]] [[Drygulec]] w [[Polska|Polsce]], położona w [[województwo świętokrzyskie|województwie świętokrzyskim]], w [[powiat opatowski|powiecie opatowskim]], w [[Wojciechowice (gmina)|gminie Wojciechowice]]{{r|Dz.U. 29/2013|teryt}}.

[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] Elżbietka administracyjnie należała do [[województwo tarnobrzeskie|województwa tarnobrzeskiego]].

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name = "Dz.U. 29/2013">Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ({{Dziennik Ustaw|2013|200}})</ref>
* <ref name = "teryt">{{cytuj stronę| url = http://www.stat.gov.pl/broker/access/performSearch.jspa?searchString=El%C5%BCbietka&level=miejscSkl&wojewodztwo=2219&powiat=7733&gmina=5443&miejscowosc=77855&advanced=true|tytuł=TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju)|opublikowany=Główny Urząd Statystyczny|data dostępu=2015-11-18}}</ref>
* <ref name=poczta>{{Poczta Polska|2013|s=235|data dostępu=2020-12-23}}</ref>
}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{SgKP|II|347}}

{{Gmina Wojciechowice}}

[[Kategoria:Drygulec]]

title: Elżbietka

Województwo: świętokrzyskie

Powiat: opatowski

Gmina: Wojciechowice

Sołectwo: Drygulec

Część miejscowości: Drygulec

Tablice rejestracyjne: TOP


text:
# Großbreitenbach
Großbreitenbach – miasto i gmina (Landgemeinde) w Niemczech w kraju związkowym Turyngia, w powiecie Ilm. Do 31 grudnia 2018 siedziba wspólnoty administracyjnej Großbreitenbach.
1 stycznia 2019 do miasta przyłączono następujące gminy: Altenfeld, Böhlen, Friedersdorf, Gillersdorf, Herschdorf, Neustadt am Rennsteig oraz Wildenspring. Stały się one automatycznie jego dzielnicami.

## Współpraca
Miejscowości partnerskie:
- Breitenbach, Szwajcaria
- Mörlenbach, Hesja
- Pfullingen, Badenia-Wirtembergia

title: Großbreitenbach

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Großbreitenbach
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      = Blick auf Großbreitenbach.JPG
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         = Wappen Grossbreitenbach.png
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = DE-TH
 |1. jednostka administracyjna =
 |powierzchnia                 = 80,76
 |wysokość                     = 630
 |rok                          = 31 grudnia 2018
 |liczba ludności              = 6352
 |gęstość zaludnienia          = 79
 |numer kierunkowy             = 036738, 036781
 |kod pocztowy                 = 98701
 |tablice rejestracyjne        = IK, ARN, IL
 |plan miasta                  = Großbreitenbach in IK.svg
 |kod mapy                     = DE-TH
 |współrzędne                  = 50°35′N 11°1′E
 |commons                      = Großbreitenbach
 |www                          = https://www.lg-grossbreitenbach.de/
}}
'''Großbreitenbach''' – [[miasto]] i gmina ''(Landgemeinde)'' w [[Niemcy|Niemczech]] w kraju związkowym [[Turyngia]], w powiecie [[Powiat Ilm|Ilm]]. Do 31 grudnia 2018 siedziba wspólnoty administracyjnej [[wspólnota administracyjna Großbreitenbach|Großbreitenbach]].

1 stycznia 2019 do miasta przyłączono następujące gminy: [[Altenfeld (Großbreitenbach)|Altenfeld]], [[Böhlen (Großbreitenbach)|Böhlen]], [[Friedersdorf (Großbreitenbach)|Friedersdorf]], [[Gillersdorf (Großbreitenbach)|Gillersdorf]], [[Herschdorf]], [[Neustadt am Rennsteig]] oraz [[Wildenspring]]. Stały się one automatycznie jego dzielnicami<ref>[http://www.parldok.thueringen.de/ParlDok/dokument/69487/gesetz_und_verordungsblatt_nr_14_2018.pdf Przyłączenie siedmiu gminy do miasta]</ref>.

== Współpraca ==
Miejscowości partnerskie<ref>[https://www.lg-grossbreitenbach.de/ Współpraca]</ref>:
* {{flaga|CHE}} [[Breitenbach (Szwajcaria)|Breitenbach]], [[Szwajcaria]]
* {{flaga|DEU}} [[Mörlenbach]], [[Hesja]]
* {{flaga|DEU}} [[Pfullingen]], [[Badenia-Wirtembergia]]

== Bibliografia ==
* Thüringer Landesamt für Statistik, Erfurt

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Powiat Ilm}}
{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Powiat Ilm]]
[[Kategoria:Miasta w Turyngii]]

title: Großbreitenbach

Państwo: Niemcy

Kraj związkowy: Turyngia

Tablice rejestracyjne: IK, ARN, IL


text:
# Maben
Maben – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Missisipi, w hrabstwie Webster.

title: Maben

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Maben
 |nazwa oryginalna             =
 |rodzaj miasta                = Town
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Maben
 |państwo                      = Stany Zjednoczone
 |1. jednostka administracyjna = {{Państwo|Missisipi}}
 |2. jednostka administracyjna = [[Hrabstwo Webster (Missisipi)|Webster]]
 |kod statystyczny             = [[Federal Information Processing Standard|FIPS]]: 28-42980<br />[[Geographic Names Information System|GNIS]] ID: 0672979
 |powierzchnia                 = 5,03
 |wysokość                     = 137
 |rok                          = 2010
 |liczba ludności              =
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             = 662
 |kod pocztowy                 = 39750
 |tablice rejestracyjne        =
 |strefa czasowa               = [[UTC-06:00]]
 |kod mapy                     = US-MS
 |współrzędne                  = 33°33′24″N 89°05′01″W
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Maben''' – miasto w [[Stany Zjednoczone|Stanach Zjednoczonych]], w stanie [[Missisipi (stan)|Missisipi]], w hrabstwie [[Hrabstwo Webster (Missisipi)|Webster]].

[[Kategoria:Miasta w stanie Missisipi]]

title: Maben

Państwo: Stany Zjednoczone

Stan: Missisipi

Hrabstwo: Webster

Populacja · • liczba ludności: · 771 · (1 kwietnia 2020)


text:
# Międzynarodowy Festiwal Filmów Przyrodniczych
Międzynarodowy Festiwal Filmów Przyrodniczych – festiwal filmów przyrodniczych im. Włodzimierza Puchalskiego odbywający się od 1980 roku w Łodzi.
Festiwal odbywa się co dwa lata pod stałym hasłem "Promocja przyrody i krajobrazu Europy". Organizatorem jest Wytwórnia Filmów Oświatowych w Łodzi. Festiwal należy do Międzynarodowego Zrzeszenia Festiwali Przyrodniczych Ecomove International.
Program festiwalu obejmuje: pokazy konkursowe, pokazy specjalne, wystawy fotografii przyrodniczej, spotkania realizatorów i fotografów przyrody z miłośnikami filmów przyrodniczych i dokumentalnych. Organizowane są także warsztaty i konkursy dla dzieci i młodzieży popularyzujące wiedzę z zakresu ochrony środowiska i ekologii.

wikitext:
{{Festiwal infobox
 |nazwa            = Międzynarodowy Festiwal Filmów Przyrodniczych
 |nazwa oryginalna =
 |grafika          =
 |opis grafiki     =
 |alt grafiki      =
 |pełna nazwa      =
 |lata aktywności  = od 1980
 |termin           =
 |państwo          =
 |miejscowość      = [[Łódź]]
 |obiekt           =
 |założyciel       =
 |organizator      =
 |tematyka         = [[festiwal filmowy]]
 |wręczane nagrody =
 |commons          =
 |wikinews         =
 |wikicytaty       =
 |www              =
}}
'''Międzynarodowy Festiwal Filmów Przyrodniczych''' – [[festiwal]] filmów przyrodniczych im. [[Włodzimierz Puchalski|Włodzimierza Puchalskiego]] odbywający się od 1980 roku w [[Łódź|Łodzi]]<ref name="sfp">{{cytuj stronę | url = https://archive.ph/20121221100858/http://www.sfp.org.pl/kalendarium,pl,cdb3882895bf8ee.html | tytuł = Rusza kolejna edycja Międzynarodowego Festiwalu Filmów Przyrodniczych | data dostępu = 2012-03-09 | opublikowany = www.sfp.org.pl | data = 2011-09-21 | język = pl}}</ref>.

Festiwal odbywa się co dwa lata pod stałym hasłem "Promocja przyrody i krajobrazu Europy"<ref name="sfp"/>. Organizatorem jest [[Wytwórnia Filmów Oświatowych|Wytwórnia Filmów Oświatowych w Łodzi]]<ref name="sfp"/>. Festiwal należy do Międzynarodowego Zrzeszenia Festiwali Przyrodniczych Ecomove International<ref>{{cytuj stronę | url = https://archive.ph/20120728003127/http://www.ecomove.de/ueberuns/mitglfest.cfm?curL=en | tytuł = ECOMOVE Member Festivals | data dostępu = 2012-03-09 | opublikowany = ecomove.de | język = en}}</ref>.

Program festiwalu obejmuje: pokazy konkursowe, pokazy specjalne, wystawy fotografii przyrodniczej, spotkania realizatorów i fotografów przyrody z miłośnikami filmów przyrodniczych i dokumentalnych. Organizowane są także warsztaty i konkursy dla dzieci i młodzieży popularyzujące wiedzę z zakresu ochrony środowiska i ekologii.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://archive.ph/20130503174124/http://www.wfo.com.pl/festiwal.html Festiwal na stronie WFO]

[[Kategoria:Festiwale i przeglądy w Łodzi|Filmów]]
[[Kategoria:Festiwale filmowe w Polsce|Przyrodniczy]]
[[Kategoria:Kinematografia w Łodzi|Festiwal]]

Miejscowość: Łódź

Tematyka: festiwal filmowy


text:
# Google Blog Search
Google Blog Search – wyszukiwarka przeznaczona dla blogów, działająca od 21 września 2005 do 26 maja 2011 roku. Wyszukiwanie obejmowało wszystkie blogi, nie tylko z serwisu Blogger (w posiadaniu Google).

title: Google Blog Search

wikitext:
{{Strona WWW infobox
 |nazwa               = Google Blog Search
 |nazwa oryginalna    =
 |grafika             =
 |opis grafiki        =
 |typ strony          = wyszukiwarka postów na blogach
 |komercyjna          = nie
 |data powstania      = [[21 września]] [[2005]]
 |data zamknięcia     = [[26 maja]] [[2011]]
 |autor               = [[Google]]
 |właściciel          = [[Google]]
 |rejestracja         = nie
 |wersje językowe     =
 |commons             =
 |www                 = http://blogsearch.google.com/
}}
'''Google Blog Search''' – wyszukiwarka przeznaczona dla [[blog]]ów, działająca od 21 września 2005 do 26 maja 2011 roku<ref>{{Cytuj stronę | url = https://developers.google.com/blog-search/?csw=1 | tytuł = Google Blog Search API Deprecated | data = 2012-01-31 | opublikowany = Google | język = en | data dostępu = 2015-10-19}}</ref>. Wyszukiwanie obejmowało wszystkie blogi, nie tylko z serwisu [[Blogger]] (w posiadaniu [[Google]]).

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Google}}

[[Kategoria:Wyszukiwarki internetowe]]
[[Kategoria:Serwisy internetowe Google|Blog Search]]

title: Google Blog Search

Typ strony: wyszukiwarka postów na blogach

Komercyjna: nie

Data powstania: 21 września 2005

Autor: Google

Właściciel: Google

Rejestracja: nie


text:
# Dziennik obserwatora
Dziennik obserwatora (ang. Diary of a Beholder) – polsko-chilijski film dokumentalny zainspirowany zapiskami „Z dziennika Artysty”, które powstały w 1996 roku. Pokazuje 12 dni z życia Jacka Sroki i jego rodziny. Niemal każdego z tych dni artysta przedstawia, objaśnia jakiś swój obraz, za którym kryje się prywatna historia: poszukiwania, obsesje, natręctwa, idiosynkrazje i miłości.

## Obsada
W rolach własnych w filmie można zobaczyć:
- Jacek Sroka – artysta malarz i grafik
- Marzena Sroka – małżonka artysty
- Zuzanna Kamykowska – córka artysty
- Melania Sroka – córka artysty
- Paweł Kamykowski – mąż Zuzanny
- Figa Sroka – pies, maskotka rodziny
- Jerzy Armata – gość
- Piotr Banaś – gość
- Edyta Lichota – gość
- Motion Trio w składzie: Janusz Wojtarowicz, Paweł Baranek i Marcin Gałażyn

## Twórcy
- scenariusz i reżyseria: Jarosław Migoń
- muzyka: Marcin Gałażyn
- zdjęcia: Piotr Trela
  - współpraca: Jarek Migoń, Dominik Lichota, Elżbieta Migoń, Manuel Pari, Jakub Szumowski, Tomasz Stańco
- światło: Tomasz Stańco
- dźwięk: Mirosław Gibas
- rejestracja wypowiedzi Jacka Sroki: Jarosław Migoń, Krzysztof Filus
- montaż: Jarosław Migoń, Tomasz Tomaszewski
- kolorystyka obrazu: Tomasz Poznański
- postprodukcja dźwięku: MaQ Records Studio, Michał Rosicki, Grzegorz Kubek
- mastering dźwięku: Michał Rosicki
- mastering dźwięku 5.1: Piotr Brzeziński
- animacja i efekty wizualne: Jarosław Migoń
- charakteryzacja: Małgorzata Stopa, Natalia Placek
- tłumaczenia napisów: Dorota Wąsik (en), Charlotte Rozycki (fr), Jarosław Janiec (fr), Yifan Helian (cn), Barbara Gill (es) konsultacje językowe:  Richard Charnov (en), Małgorzata Kaczmarska (es)
- authoring blu-ray: Tomasz Romaszewski
- producent: Jarosław Migoń
- producenci wykonawczy: Elżbieta Migoń, Francisco Basignana Ravinet
- produkcja: grafiQa (PL), Krakovia Producciones (CL)

## Muzyka
Ścieżka dźwiękowa filmu zawiera prawie 60 minut muzyki skomponowanej przez Marcina Gałażyna (Motion Trio). oraz fragmenty 2 utworów Motion Trio( U.F.O., Silence). Muzyka składa się z utworów zaaranżowanych na akordeon, instrumenty klasyczne i nie tylko. Muzyka została wykonana przez kompozytora. Za postprodukcję odpowiadał Michał Rosicki ze studio MAQ RECORDS.
Utwory użyte w ścieżce dźwiękowej:
1. The secret – opening (2:00)
2. Sweet Honey Swing (2:55)
3. Mirage (1:12)
4. Pillars of wisdom (0:47)
5. Song for Tom (2:47)
6. Cyborg (1:50)
7. Museum of pharmacy (0:54)
8. El chico (4:37)
9. Graphic song (1:30)
10. Big waves (4:12)
11. The ride (0:38)
12. Tarantella (3:08)
13. Dream of butterfly (0:40)
14. The ride II (0:55)
15. Ostinato in E (3:43)
16. Tarantella II (1:39)
17. The ride III (0:40)
18. Miss contest (2:32)
19. Tension/compression (0:56)
20. The laughter (2:00)
21. Litany (0:44)
22. Minuet in F (0:45)
23. Minor bossa (4:49)
24. In the journey of life (1:17)
25. Siberian waltz (3:12)
26. The secret – closing (1:23)

## Nagrody
- World Media Festival 2017 w Hamburgu
  - intermedia-globe GOLD
  - intermedia Special Award – MAGIC EYE
  - intermedia-globe GRAND AWARD
- Przegląd Filmów o Sztuce w Zakopanem 2018
  - GRAND PRIX
- Alexandre Trauner Art Film Festival 2018
  - 3rd PRIZE
- Selekcje:
  - World Media Festival 2017 w Hamburgu
  - Festiwal Polskich Filmów w Ameryce 2017
  - Przegląd Filmów o Sztuce Zakopane 2018
  - On Art Film Festival 2018 Polska
  - Polish Film Festival in Argentina BAP CINE 2018
  - Alexandre Trauner Art Film Festival 2018 Szolnok
  - East Silver 2018 Jihlava Czechy

## Informacje techniczne
- kolor: PAL
- rozdzielczość: 1920 × 1080 (Full HD)
- klatkaż: 25 fps
- czas trwania: 62'
- proporcje obrazu: 16:9
- wersję językowe: polska, angielska, francuska, chińska, hiszpańska

## Pokazy specjalne
- Kino Mikro - Kraków - maj/czerwiec 2017 organizator: Muzeum Narodowe w Krakowie
- Kino Kijów - Kraków - luty 2017 - organizator: grafiQa
- Metropolis Cinema - Hamburg - maj 2017 - organizator: World Media Festival
- Kino Sokół - Zakopane - kwiecień 2018 organizator: PFoS
- Kino Kosmos - Dębica - czerwiec 2018 organizator: MOK
- Kino Kultura - Warszawa - 2018 organizator: Stowarzyszenie Filmowców Polskich
- TISZApART Cinema - Szolnok - październik 2018 organizator: ATAFF

## Tytuły filmu w wersjach językowych
- DZIENNIK OBSERWATORA - PL
- DIARY OF A BEHOLDER - EN
- JOURNAL D'UN OBSERVATEUR - FR
- 观察者日记 - CN
- DIARIO DE UN OBSERVADOR - ES

## Źródła
- Oficjalna strona filmu
- Profil filmu w bazie IMDb (ang.)

title: Dziennik obserwatora

wikitext:
{{Film infobox
 |tytuł             = Dziennik Obserwatora
 |oryginalny tytuł  =
 |grafika           =
 |opis grafiki      =
 |alt grafiki       =
 |gatunek           = [[Film dokumentalny|dokumentalny]]
 |rok produkcji     = 2017
 |data premiery     = 10 maja 2017
 |kraj produkcji    = [[Polska]], [[Chile]]
 |język             = [[Język polski|polski]], [[angielski]], [[Język francuski|francuski]], [[Język chiński|chiński]], [[Język hiszpański|hiszpański]]
 |czas trwania      = 62 minuty
 |reżyseria         = [[Jarosław Migoń]]
 |scenariusz        = Jarosław Migoń
 |główne role       = [[Jacek Sroka (artysta)|Jacek Sroka]], Marzena Sroka
 |muzyka            = Marcin Gałażyn
 |zdjęcia           = Piotr Trela
 |scenografia       =
 |kostiumy          = Małgorzata Stopa, Natalia Placek
 |montaż            = Jarosław Migoń, Tomasz Tomaszewski
 |produkcja         = Jarosław Migoń
 |wytwórnia         = grafiQa, Krakovia Producciones
 |dystrybucja       =
 |budżet            =
 |przychody brutto  =
 |poprzednik        =
 |kontynuacja       =
 |nagrody           =
 |commons           =
 |wikicytaty        =
 |www               =
}}
'''Dziennik obserwatora''' ([[język angielski|ang.]] ''Diary of a Beholder'') – polsko-chilijski [[film dokumentalny]] zainspirowany zapiskami „Z dziennika Artysty”, które powstały w 1996 roku. Pokazuje 12 dni z życia [[Jacek Sroka (artysta)|Jacka Sroki]] i jego rodziny. Niemal każdego z tych dni artysta przedstawia, objaśnia jakiś swój obraz, za którym kryje się prywatna historia: poszukiwania, obsesje, natręctwa, idiosynkrazje i miłości.

== Obsada ==
W rolach własnych w filmie można zobaczyć:
* [[Jacek Sroka (artysta)|Jacek Sroka]] – artysta malarz i grafik
* Marzena Sroka – małżonka artysty
* Zuzanna Kamykowska – córka artysty
* Melania Sroka – córka artysty
* Paweł Kamykowski – mąż Zuzanny
* Figa Sroka – pies, maskotka rodziny
* Jerzy Armata – gość
* Piotr Banaś – gość
* Edyta Lichota – gość
* [[Motion Trio]] w składzie: Janusz Wojtarowicz, Paweł Baranek i Marcin Gałażyn

== Twórcy ==
* scenariusz i reżyseria: Jarosław Migoń
* muzyka: Marcin Gałażyn
* zdjęcia: Piotr Trela
** współpraca: Jarek Migoń, Dominik Lichota, Elżbieta Migoń, Manuel Pari, Jakub Szumowski, Tomasz Stańco
* światło: Tomasz Stańco
* dźwięk: Mirosław Gibas
* rejestracja wypowiedzi [[Jacek Sroka (artysta)|Jacka Sroki]]: Jarosław Migoń, Krzysztof Filus
* montaż: Jarosław Migoń, Tomasz Tomaszewski
* kolorystyka obrazu: Tomasz Poznański
* postprodukcja dźwięku: [[MaQ Records Studio]], [[Michał Rosicki]], Grzegorz Kubek
* mastering dźwięku: Michał Rosicki
* mastering dźwięku 5.1: Piotr Brzeziński
* animacja i efekty wizualne: Jarosław Migoń
* charakteryzacja: Małgorzata Stopa, Natalia Placek
* tłumaczenia napisów: Dorota Wąsik (en), Charlotte Rozycki (fr), Jarosław Janiec (fr), Yifan Helian (cn), Barbara Gill (es) konsultacje językowe:  Richard Charnov (en), Małgorzata Kaczmarska (es)
* authoring blu-ray: Tomasz Romaszewski
* producent: Jarosław Migoń
* producenci wykonawczy: Elżbieta Migoń, Francisco Basignana Ravinet
* produkcja: grafiQa (PL), Krakovia Producciones (CL)

== Muzyka ==
Ścieżka dźwiękowa filmu zawiera prawie 60 minut muzyki skomponowanej przez Marcina Gałażyna ([[Motion Trio]]). oraz fragmenty 2 utworów Motion Trio( U.F.O., Silence). Muzyka składa się z utworów zaaranżowanych na [[akordeon]], instrumenty klasyczne i nie tylko. Muzyka została wykonana przez kompozytora. Za postprodukcję odpowiadał Michał Rosicki ze studio [[MaQ Records Studio|MAQ RECORDS]].

Utwory użyte w ścieżce dźwiękowej:
# The secret – opening (2:00)
# Sweet Honey Swing (2:55)
# Mirage (1:12)
# Pillars of wisdom (0:47)
# Song for Tom (2:47)
# Cyborg (1:50)
# Museum of pharmacy (0:54)
# El chico (4:37)
# Graphic song (1:30)
# Big waves (4:12)
# The ride (0:38)
# Tarantella (3:08)
# Dream of butterfly (0:40)
# The ride II (0:55)
# Ostinato in E (3:43)
# Tarantella II (1:39)
# The ride III (0:40)
# Miss contest (2:32)
# Tension/compression (0:56)
# The laughter (2:00)
# Litany (0:44)
# Minuet in F (0:45)
# Minor bossa (4:49)
# In the journey of life (1:17)
# Siberian waltz (3:12)
# The secret – closing (1:23)

== Nagrody ==
* World Media Festival 2017 w Hamburgu
** '''intermedia-globe GOLD'''
** '''intermedia Special Award – MAGIC EYE'''
** '''intermedia-globe GRAND AWARD'''
* Przegląd Filmów o Sztuce w Zakopanem 2018
** '''GRAND PRIX'''
* Alexandre Trauner Art Film Festival 2018
** '''3rd PRIZE'''
* Selekcje:
** '''World Media Festival 2017 w Hamburgu'''
** '''Festiwal Polskich Filmów w Ameryce 2017'''
** '''Przegląd Filmów o Sztuce Zakopane 2018'''
** '''On Art Film Festival 2018 Polska'''
** '''Polish Film Festival in Argentina BAP CINE 2018'''
** '''Alexandre Trauner Art Film Festival 2018 Szolnok'''
** '''East Silver 2018 Jihlava Czechy'''

== Informacje techniczne ==
* kolor: PAL
* rozdzielczość: 1920 × 1080 (Full HD)
* klatkaż: 25 fps
* czas trwania: 62'
* proporcje obrazu: 16:9
* wersję językowe: polska, angielska, francuska, chińska, hiszpańska

== Pokazy specjalne ==
* Kino Mikro - Kraków - maj/czerwiec 2017 ''organizator: Muzeum Narodowe w Krakowie''
* Kino Kijów - Kraków - luty 2017 - ''organizator: grafiQa''
* Metropolis Cinema - Hamburg - maj 2017 - ''organizator: World Media Festival''
* Kino Sokół - Zakopane - kwiecień 2018 ''organizator: PFoS''
* Kino Kosmos - Dębica - czerwiec 2018 ''organizator: MOK''
* Kino Kultura - Warszawa - 2018 ''organizator: Stowarzyszenie Filmowców Polskich''
* TISZApART Cinema - Szolnok - październik 2018 ''organizator: ATAFF''

== Tytuły filmu w wersjach językowych ==
* DZIENNIK OBSERWATORA - PL
* DIARY OF A BEHOLDER - EN
* JOURNAL D'UN OBSERVATEUR - FR
* 观察者日记 - CN
* DIARIO DE UN OBSERVADOR - ES

== Źródła ==
* [http://www.dziennikobserwatora.com Oficjalna strona filmu]
* {{IMDb|tytuł|6954282|Profil filmu}}

[[Kategoria:Polskie filmy dokumentalne]]

title: Dziennik Obserwatora

Gatunek: dokumentalny

Kraj produkcji: Polska, Chile

Język: polski, angielski, francuski, chiński, hiszpański

Czas trwania: 62 minuty

Reżyseria: Jarosław Migoń

Scenariusz: Jarosław Migoń

Główne role: Jacek Sroka, Marzena Sroka

Muzyka: Marcin Gałażyn

Zdjęcia: Piotr Trela

Kostiumy: Małgorzata Stopa, Natalia Placek

Montaż: Jarosław Migoń, Tomasz Tomaszewski

Produkcja: Jarosław Migoń

Wytwórnia: grafiQa, Krakovia Producciones


text:
# Kolonia Boleszewo
Kolonia Boleszewo – nieoficjalna kolonii wsi Boleszewo w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Sławno.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.
Inne miejscowości o nazwie Boleszewo: Boleszewo

title: Kolonia Boleszewo

wikitext:
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Kolonia Boleszewo
 |status                 = niestandaryzowana
 |rodzaj miejscowości    = kolonia wsi
 |zdjęcie                =
 |opis zdjęcia           =
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = zachodniopomorskie
 |powiat                 = [[Powiat sławieński|sławieński]]
 |gmina                  = [[Sławno (gmina wiejska w województwie zachodniopomorskim)|Sławno]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa = [[Boleszewo]]
 |wysokość               =
 |liczba ludności        =
 |rok                    =
 |strefa numeracyjna     = 59
 |kod pocztowy           = 76-100<ref>{{Poczta Polska|2022-10|s=80|nazwa=Boleszewo}}</ref>
 |tablice rejestracyjne  = ZSL
 |SIMC                   = prng:8007
 |kod mapy               = Sławno (gmina wiejska w województwie zachodniopomorskim)
 |współrzędne            = 54°22'00"N 16°37'08"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|8007|data=2024-01-14}}</ref>
 |commons                =
 |www                    =
}}
'''Kolonia Boleszewo''' – nieoficjalna kolonii wsi [[Boleszewo]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo zachodniopomorskie|województwie zachodniopomorskim]], w [[powiat sławieński|powiecie sławieńskim]], w [[Sławno (gmina wiejska w województwie zachodniopomorskim)|gminie Sławno]]<ref name="prng" />.

[[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|W latach 1975–1998]] miejscowość administracyjnie należała do [[województwo słupskie|województwa słupskiego]].

Inne miejscowości o nazwie '''Boleszewo''': [[Boleszewo]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}
{{Gmina Sławno (powiat sławieński)}}

[[Kategoria:Boleszewo]]

title: Kolonia Boleszewo

Województwo: zachodniopomorskie

Powiat: sławieński

Gmina: Sławno

Część miejscowości: Boleszewo

Tablice rejestracyjne: ZSL

SIMC: nie nadano


text:
# Podział administracyjny Lesotho
Lesotho jest podzielone na 10 dystryktów:
1. Berea
2. Butha-Buthe
3. Leribe
4. Mafeteng
5. Maseru
6. Mohale’s Hoek
7. Mokhotlong
8. Qacha’s Nek
9. Quthing
10. Thaba-Tseka

title: Podział administracyjny Lesotho

wikitext:
[[Plik:Districts_of_Lesotho.png|thumb|350px|right|Dystrykty Lesotho]]
'''[[Lesotho]]''' jest podzielone na 10 dystryktów:
# [[Dystrykt Berea|Berea]]
# [[Dystrykt Butha-Buthe|Butha-Buthe]]
# [[Dystrykt Leribe|Leribe]]
# [[Dystrykt Mafeteng|Mafeteng]]
# [[Dystrykt Maseru|Maseru]]
# [[Dystrykt Mohale’s Hoek|Mohale’s Hoek]]
# [[Dystrykt Mokhotlong|Mokhotlong]]
# [[Dystrykt Qacha’s Nek|Qacha’s Nek]]
# [[Dystrykt Quthing|Quthing]]
# [[Dystrykt Thaba-Tseka|Thaba-Tseka]]

== Bibliografia ==
* {{Cytuj stronę | url = http://statoids.com/uls.html | tytuł = Lesotho Districts | opublikowany = statoids.com | język = en | data dostępu = 2015-04-30}}

{{Podział administracyjny państw Afryki}}
{{Lesotho}}
{{Polityka Lesotho}}

[[Kategoria:Podział administracyjny Lesotho| ]]


text:
# Pogrom warszawski w 1881
Pogrom warszawski – antyżydowskie zamieszki, które wybuchły w Warszawie w Boże Narodzenie 1881 roku.

## Przebieg wydarzeń
25 grudnia 1881 roku, podczas trwającej w kościele św. Krzyża mszy świątecznej, usłyszano krzyk „Gore!”. Wystraszeni możliwym pożarem wierni zaczęli uciekać w stronę wyjścia. W zamieszaniu i panice śmiertelnie stratowano 20 osób. Okazało się, że zagrożenie pożarowe było fałszywe. Wśród tłumu pojawiła się pogłoska, że okrzyk, który wzbudził popłoch, wyszedł z ust Żyda kieszonkowca, który przyłapany na kradzieży, chciał odwrócić od siebie uwagę.
Plotka ta spowodowała gwałtowny wzrost nastrojów antyżydowskich. O trzeciej po południu tłum zaczął rozbijać szyby w żydowskich sklepach, znajdujących się w okolicy kościoła na Krakowskim Przedmieściu, napastowano również przechodniów żydowskiego pochodzenia. Informacja o zamieszkach szybko rozprzestrzeniła się w mieście, około piątej po południu do napastników dołączyli ludzie z innych części Warszawy. Najostrzejszy przebieg miały rozruchy na Pradze. W niektórych częściach miasta Żydzi próbowali organizować oddziały samoobrony, udało się im odeprzeć atak na Nalewkach i Grzybowie (grupy samoobrony nie były tam niepokojone przez miejscową policję, w innych dzielnicach miasta uczestnicy takich grup byli aresztowani). Z kolei na Rybakach w odparciu napastników pomogła Żydom miejscowa ludność katolicka.
Szpital dla poszkodowanych zorganizowano na ulicy Pańskiej w domu weselnym. Ataki na ludność żydowską trwały do 27 grudnia, kiedy to policja i wojsko uspokoiły sytuację. Za udział w pogromie aresztowano w sumie 2600 osób (m.in. 825 robotników i 46 rzemieślników, kobiety i ludzi starszych). W procesach zapadły wyroki o różnym stopniu surowości, zdarzały się zesłania, najsurowszy wyrok skazywał na rok w twierdzy.

## Skutki pogromu
Wskutek pogromu zmarły 2 osoby, a 24 zostały ranne. Około 10 tysięcy Żydów poniosło znaczące straty materialne, z czego 948 rodzin, głównie ubogich, straciło cały swój majątek. Nastroje antysemickie utrzymywały się jeszcze po zakończeniu pogromu – na murach wypisywano antyżydowskie hasła, wybito szyby w synagodze, a Żydzi obawiali się urządzać wesela i świętować. Atmosfera ta sprawiła, że kilka miesięcy po pogromie ok. 1000 Żydów wyemigrowało do USA.
Inteligencja polska była wstrząśnięta pogromem. Warszawska prasa zgodnie przeciwstawiła się przemocy wobec społeczności żydowskiej i zorganizowała zbiórkę pieniędzy na pomoc ofiarom wydarzeń grudniowych. W ciągu 4 dni uzyskano w ten sposób 114 tysięcy rubli. Helena Modrzejewska wsparła ofiary, poprzez przekazanie na ich rzecz dochodu ze swojego krakowskiego występu, a Jan Bloch ofiarował dla pokrzywdzonych 20 tysięcy rubli. Zrujnowani rzemieślnicy uzyskali pomoc w postaci warsztatów, zorganizowanych dla nich przez przewodniczącego Gminy Żydowskiej Ludwika Natansona. Poparcia władz nie zyskała natomiast propozycja Resursy Obywatelskiej, aby zorganizować specjalną milicję obywatelską, która miałaby zapobiec powtórzeniu się podobnych rozruchów antysemickich, z pomysłu więc zrezygnowano.

## Prasa i pisarze wobec pogromu
Pogrom wywołał pesymistyczne komentarze pozytywistów, którzy angażowali się wcześniej w kwestię integracji społeczności chrześcijańskiej i żydowskiej. 29 grudnia 1881 roku Bolesław Prus w swojej Kronice tygodniowej uznał antysemickie zamieszki za wyraz upadku moralnego, w którym znalazło się społeczeństwo polskie w stanie niewoli narodowej. Z kolei Aleksander Świętochowski upatrywał w zdarzeniach z 25–27 grudnia wyraz zdolności ludzi do najniższych pożądań, a istotę problemu dostrzegał w niemożliwości pokojowego współżycia dwóch różnych kultur. Środkiem zaradczym miała być według niego przymusowa asymilacja Żydów. Pomysł ten został wykpiony przez Prusa w Kronice tygodniowej z 21 lutego 1882 roku. „Tygodnik Ilustrowany” widział przyczyny pogromu w postępującej dezintegracji społeczeństwa, a uczestników zamieszek nazwał „obłąkanymi”. Z kolei „Przegląd Katolicki” uznał pogrom za dzieło „bezbożników”. „Słowo” natomiast potępiało pogrom, ale uznawało Żydów za współwinnych spotykającej ich wrogości. Opieszałość wojska w tłumieniu zamieszek spowodowała również powstanie teorii o tym, że cały pogrom był wynikiem prowokacji (jeszcze przed pogromem pojawiały się ostrzeżenia przed możliwą prowokacją antysemicką, płynące od warszawskiego biskupa i rabinatu).
Pogrom pojawił się również w wielu utworach literackich, m.in. Marii Konopnickiej i Elizy Orzeszkowej, a także w powieści Adolfa Dygasińskiego pt. Nowe tajemnice Warszawy, opisującej mechanizmy, które doprowadziły do tych wydarzeń i społeczne przyczyny antysemityzmu. Pogrom wpłynął również na treść Lalki Bolesława Prusa, w której autor ukazał narastanie nastrojów antysemickich na dwa lata przed pogromem (powieść powstawała już po tym wydarzeniu).

title: Pogrom warszawski w 1881

wikitext:
{{Zamach infobox
 |nazwa           = Pogrom warszawski w 1881
 |grafika         = 1882-01-30, La Ilustración Española y Americana, Varsovia, La catástrofe de la iglesia de Santa Cruz, origen de la actual persecución contra los israelitas en Rusia.jpg
 |opis grafiki    = Panika w [[Bazylika Świętego Krzyża w Warszawie|kościele św. Krzyża]] 25 grudnia 1881 roku
 |państwo         = {{państwo|POL|1815}} (''[[zabór rosyjski]]'')
 |miejsce         = [[Warszawa]]
 |data            = 25−27 grudnia 1881
 |godzina         =
 |liczba zabitych = 2 osób
 |liczba rannych  = 24 osób
 |typ ataku       = [[pogrom]]
 |sprawca         =
 |kod mapy        = POL
 |wariant mapy    = 1904
 |współrzędne     = 52°14′11,7″N 20°59′30,0″E
 |opis miejsca    =
 |commons         =
 |wikinews        =
}}
'''Pogrom warszawski''' – [[antysemityzm|antyżydowskie]] zamieszki, które wybuchły w [[Warszawa|Warszawie]] w [[Boże Narodzenie]] 1881 roku.

== Przebieg wydarzeń ==
[[Plik:Krakowskie 016.jpg|thumb|upright|Kościół św. Krzyża, w którym rozpoczęły się wydarzenia prowadzące do pogromu]]
25 grudnia 1881 roku, podczas trwającej w [[Bazylika Świętego Krzyża w Warszawie|kościele św. Krzyża]] mszy świątecznej, usłyszano krzyk „Gore!”. Wystraszeni możliwym pożarem wierni zaczęli uciekać w stronę wyjścia. W zamieszaniu i panice śmiertelnie stratowano 20 osób. Okazało się, że zagrożenie pożarowe było fałszywe. Wśród tłumu pojawiła się pogłoska, że okrzyk, który wzbudził popłoch, wyszedł z ust [[Żydzi|Żyda]] kieszonkowca, który przyłapany na kradzieży, chciał odwrócić od siebie uwagę.

Plotka ta spowodowała gwałtowny wzrost nastrojów antyżydowskich. O trzeciej po południu tłum zaczął rozbijać szyby w żydowskich sklepach, znajdujących się w okolicy kościoła na [[Ulica Krakowskie Przedmieście w Warszawie|Krakowskim Przedmieściu]], napastowano również przechodniów żydowskiego pochodzenia. Informacja o zamieszkach szybko rozprzestrzeniła się w mieście, około piątej po południu do napastników dołączyli ludzie z innych części Warszawy. Najostrzejszy przebieg miały rozruchy na [[Praga (Warszawa)|Pradze]]. W niektórych częściach miasta Żydzi próbowali organizować oddziały samoobrony, udało się im odeprzeć atak na [[Ulica Nalewki w Warszawie|Nalewkach]] i [[Grzybów (jurydyka)|Grzybowie]] (grupy samoobrony nie były tam niepokojone przez miejscową policję, w innych dzielnicach miasta uczestnicy takich grup byli aresztowani<ref name="siedemjeden">{{Cytuj książkę |nazwisko = Cała |imię = Alina |autor link = Alina Cała |tytuł = Asymilacja Żydów w Królestwie Polskim (1864-1897): postawy, konflikty, stereotypy |data = 1989 |wydawca = Państ. Instytut Wydawniczy |miejsce = Warszawa |isbn = 83-06-01789-7 |strony = 271 |rozdział = Pogrom warszawski w 1881 roku}}</ref>). Z kolei na [[Ulica Rybaki w Warszawie|Rybakach]] w odparciu napastników pomogła Żydom miejscowa ludność katolicka.

Szpital dla poszkodowanych zorganizowano na [[Ulica Pańska w Warszawie|ulicy Pańskiej]] w domu weselnym<ref name="siedemjeden" />. Ataki na ludność żydowską trwały do 27 grudnia, kiedy to policja i wojsko uspokoiły sytuację. Za udział w pogromie aresztowano w sumie 2600 osób (m.in. 825 robotników i 46 rzemieślników, kobiety i ludzi starszych)<ref>{{Cytuj książkę |nazwisko = Prus |imię = Bolesław |tytuł = Lalka T. 1 |data = 1998 |wydawca = [[Zakład Narodowy im. Ossolińskich]] |miejsce = Wrocław |isbn = 83-04-04381-5 |rozdział = Józef Bachórz ''Wstęp'' |strony = CVI–CVII}}</ref>. W procesach zapadły wyroki o różnym stopniu surowości, zdarzały się zesłania, najsurowszy wyrok skazywał na rok w twierdzy<ref name="siedemdwa">''Pogrom warszawski w 1881 roku...'' dz. cyt., s. 272.</ref>.

== Skutki pogromu ==
Wskutek [[pogrom]]u zmarły 2 osoby, a 24 zostały ranne. Około 10 tysięcy Żydów poniosło znaczące straty materialne, z czego 948 rodzin, głównie ubogich, straciło cały swój majątek<ref>Józef Bachórz, ''Wstęp''... dz. cyt., s. CVII.</ref>. Nastroje antysemickie utrzymywały się jeszcze po zakończeniu pogromu – na murach wypisywano antyżydowskie hasła, wybito szyby w [[synagoga|synagodze]], a Żydzi obawiali się urządzać wesela i świętować. Atmosfera ta sprawiła, że kilka miesięcy po pogromie ok. 1000 Żydów wyemigrowało do [[Stany Zjednoczone|USA]]<ref name="siedemdwa" />.

Inteligencja polska była wstrząśnięta pogromem. Warszawska prasa zgodnie przeciwstawiła się przemocy wobec społeczności żydowskiej i zorganizowała zbiórkę pieniędzy na pomoc ofiarom wydarzeń grudniowych. W ciągu 4 dni uzyskano w ten sposób 114 tysięcy rubli. [[Helena Modrzejewska]] wsparła ofiary, poprzez przekazanie na ich rzecz dochodu ze swojego krakowskiego występu, a [[Jan Gottlieb Bloch|Jan Bloch]] ofiarował dla pokrzywdzonych 20 tysięcy rubli. Zrujnowani rzemieślnicy uzyskali pomoc w postaci warsztatów, zorganizowanych dla nich przez przewodniczącego [[kahał|Gminy Żydowskiej]] [[Ludwik Natanson|Ludwika Natansona]]. Poparcia władz nie zyskała natomiast propozycja Resursy Obywatelskiej, aby zorganizować specjalną milicję obywatelską, która miałaby zapobiec powtórzeniu się podobnych rozruchów antysemickich, z pomysłu więc zrezygnowano<ref name="siedemdwa" />.

== Prasa i pisarze wobec pogromu ==
Pogrom wywołał pesymistyczne komentarze [[pozytywizm|pozytywistów]], którzy angażowali się wcześniej w kwestię integracji społeczności [[chrześcijaństwo|chrześcijańskiej]] i żydowskiej. 29 grudnia 1881 roku [[Bolesław Prus]] w swojej ''[[s:Kroniki tygodniowe|Kronice tygodniowej]]'' uznał antysemickie zamieszki za wyraz upadku moralnego, w którym znalazło się społeczeństwo polskie w stanie [[rozbiory Polski|niewoli narodowej]]<ref name="dziewiecdwa">{{Cytuj książkę |nazwisko = Paczoska |imię = Ewa |autor link = Ewa Paczoska |tytuł = „Lalka”, czyli Rozpad świata |data = 2008 |wydawca = Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne |miejsce = Warszawa |isbn = 978-83-60807-64-4 |strony = 92}}</ref>. Z kolei [[Aleksander Świętochowski]] upatrywał w zdarzeniach z 25–27 grudnia wyraz zdolności ludzi do ''najniższych pożądań'', a istotę problemu dostrzegał w niemożliwości pokojowego współżycia dwóch różnych kultur. Środkiem zaradczym miała być według niego przymusowa asymilacja Żydów. Pomysł ten został wykpiony przez Prusa w ''Kronice tygodniowej'' z 21 lutego 1882 roku<ref name="dziewiecdwa" />. „[[Tygodnik Ilustrowany]]” widział przyczyny pogromu w postępującej dezintegracji społeczeństwa, a uczestników zamieszek nazwał „obłąkanymi”<ref>Ewa Paczoska, ''„Lalka”, czyli Rozpad świata...'' dz. cyt., s. 95.</ref>. Z kolei „[[Przegląd Katolicki]]” uznał pogrom za dzieło „bezbożników”. „[[Słowo (dziennik warszawski)|Słowo]]” natomiast potępiało pogrom, ale uznawało Żydów za współwinnych spotykającej ich wrogości<ref>''Pogrom warszawski w 1881 roku...'' dz. cyt., s. 273.</ref>. Opieszałość wojska w tłumieniu zamieszek spowodowała również powstanie teorii o tym, że cały pogrom był wynikiem prowokacji (jeszcze przed pogromem pojawiały się ostrzeżenia przed możliwą prowokacją antysemicką, płynące od warszawskiego [[biskup]]a i [[rabin]]atu<ref>Ewa Paczoska, ''„Lalka”, czyli Rozpad świata...'' dz. cyt., s. 91–95.</ref>).

Pogrom pojawił się również w wielu utworach literackich, m.in. [[Maria Konopnicka|Marii Konopnickiej]] i [[Eliza Orzeszkowa|Elizy Orzeszkowej]], a także w powieści [[Adolf Dygasiński|Adolfa Dygasińskiego]] pt. ''Nowe tajemnice Warszawy'', opisującej mechanizmy, które doprowadziły do tych wydarzeń i społeczne przyczyny antysemityzmu<ref>Ewa Paczoska, ''„Lalka”, czyli Rozpad świata''... dz. cyt., s. 94.</ref>. Pogrom wpłynął również na treść ''[[Lalka (powieść)|Lalki]]'' Bolesława Prusa, w której autor ukazał narastanie nastrojów antysemickich na dwa lata przed pogromem (powieść powstawała już po tym wydarzeniu)<ref>Józef Bachórz, ''Wstęp''... dz. cyt., s. CXI.</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę |nazwisko = Cała |imię = Alina |autor link = |tytuł = Asymilacja Żydów w Królestwie Polskim (1864-1897): postawy, konflikty, stereotypy |data = 1989 |wydawca = Państ. Instytut Wydawniczy |miejsce = Warszawa |isbn = 83-06-01789-7 |rozdział = ''Pogrom warszawski w 1881 roku''}}
* {{Cytuj książkę |nazwisko = Prus |imię = Bolesław |tytuł = Lalka T. 1 |data = 1998 |wydawca = Zakład Narodowy im. Ossolińskich |miejsce = Wrocław |isbn = 83-04-04381-5 |rozdział = Józef Bachórz ''Wstęp''}}
* {{Cytuj książkę |nazwisko = Paczoska |imię = Ewa |autor link = |tytuł = „Lalka”, czyli Rozpad świata |data = 2008 |wydawca = Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne |miejsce = Warszawa |isbn = 978-83-60807-64-4 |strony =}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:1881 w Europie]]
[[Kategoria:Antysemityzm w Polsce]]
[[Kategoria:Historia Warszawy (Królestwo Kongresowe)]]
[[Kategoria:Historia Żydów w zaborze rosyjskim]]
[[Kategoria:Pogromy Żydów]]
[[Kategoria:Wydarzenia w Warszawie]]

title: Pogrom warszawski w 1881

Państwo: Królestwo Polskie (zabór rosyjski)

Miejsce: Warszawa

Data: 25−27 grudnia 1881

Liczba zabitych: 2 osób

Liczba rannych: 24 osób

Typ ataku: pogrom


text:
# Parafia św. Jana Chrzciciela w Gliwicach
Parafia św. Jana Chrzciciela w Gliwicach – rzymskokatolicka parafia w Gliwicach w dzielnicy Żerniki, należy do dekanatu Gliwice-Sośnica w diecezji gliwickiej.

## Duszpasterstwo

### Proboszczowie
- ks. Maksymilian Beigel (1931–1949)[1]
- ks. Franciszek Herman (1949–1958)[1]
- ks. Ludwik Buczkowski (1958–1987)[1]
- ks. Antoni Rzeszutko (1991– )[1]

W latach 1987–1991 administratorem pełniącym funkcję proboszcza był Antoni Rzeszutko

### Duchowni pochodzący z parafii
- ks. Jan Drewniok – wyświęcony w 1967
- ks. Alfred Michalik – wyświęcony w 1967
- ks. Wiesław Żurawski – wyświęcony w 1987

### Duchowni pochowani na terenie parafii
Obok kościoła:
- ks. Maksymilian Beigel (+ 20.09.1949) – I proboszcz

Na cmentarzu parafialnym przy ul. Kurpiowskiej:
- ks. Franciszek Herman (+ 03.08.1962) – proboszcz
- ks. dziekan Ludwik Buczkowski (+ 23.11.1998) – proboszcz

## Grupy działające w parafii
- Rada parafialna
- Caritas
- Rodziny i Matki Szensztackie
- Dzieci Maryi
- Ministranci
- Młodzieżowa Parafialna Grupa Teatralna
- Chór dziecięcy
- Młodzieżowy zespół wokalno-instrumentalny
- Grupy modlitewne

## Cmentarze
Cmentarz parafialny przy ul. Kurpiowskiej.

wikitext:
{{Parafia infobox
 |nazwa                   = Parafia św. Jana Chrzciciela
 |nazwa miejscowa         =
 |grafika                 = Kościół im. Jana Chrzciciela w Gliwicach.jpg
 |opis grafiki            = Kościół parafialny
 |państwo                 = POL
 |siedziba                = [[Gliwice]]
 |adres                   = ul. J. Elsnera 21<br />44-105 Gliwice Żerniki
 |data powołania          =
 |data zamknięcia         =
 |wyznanie                = [[Kościół katolicki|katolickie]]
 |kościół                 = [[Kościół łaciński|rzymskokatolicki]]
 |1. jednostka typ        = Diecezja
 |1. jednostka nazwa      = [[diecezja gliwicka|gliwicka]]
 |2. jednostka typ        = Dekanat
 |2. jednostka nazwa      = [[dekanat Gliwice-Sośnica|Gliwice-Sośnica]]
 |3. jednostka typ        =
 |3. jednostka nazwa      =
 |obiekt sakralny funkcja =
 |obiekt sakralny         = [[Kościół św. Jana Chrzciciela w Gliwicach|św. Jana Chrzciciela w Gliwicach]]
 |filie                   = [[Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Szałszy]]
 |nadzór                  =
 |administrator           =
 |proboszcz               = ks. Antoni Rzeszutko
 |wezwanie                = [[Jan Chrzciciel|św. Jana Chrzciciela]]
 |dzień wspomnienia       = [[24 czerwca]]
 |kod mapy                = Gliwice
 |współrzędne             = 50°19′30.36″N 18°42′57.32″E
 |mapa parafii            =
 |opis mapy parafii       =
 |commons                 =
 |www                     = http://www.parafia-zerniki.pl/
}}
'''Parafia św. Jana Chrzciciela w Gliwicach''' – [[Kościół łaciński|rzymskokatolicka]] [[parafia]] w [[Gliwice|Gliwicach]] w [[dzielnica miasta|dzielnicy]] [[Żerniki (Gliwice)|Żerniki]], należy do [[dekanat Gliwice-Sośnica|dekanatu Gliwice-Sośnica]] w [[diecezja gliwicka|diecezji gliwickiej]].

== Duszpasterstwo ==
=== Proboszczowie ===
* ks. Maksymilian Beigel (1931–1949)<ref name=":0">{{Cytuj |tytuł = Historia parafii św. Jana Chrzciciela w Gliwicach-Żernikach |data dostępu = 2021-06-23 |opublikowany = www.parafia-zerniki.pl |url = http://www.parafia-zerniki.pl/index.php?q=artykul&id=288&backq=nasza-parafia&backs=}}</ref>
* ks. Franciszek Herman (1949–1958)<ref name=":0" />
* ks. Ludwik Buczkowski (1958–1987)<ref name=":0" />
* ks. Antoni Rzeszutko (1991– )<ref name=":0" />

W latach 1987–1991 administratorem pełniącym funkcję proboszcza był Antoni Rzeszutko

=== Duchowni pochodzący z parafii ===
* ks. Jan Drewniok – wyświęcony w 1967
* ks. Alfred Michalik – wyświęcony w 1967
* ks. Wiesław Żurawski – wyświęcony w 1987

=== Duchowni pochowani na terenie parafii ===
Obok kościoła:
* ks. Maksymilian Beigel (+ 20.09.1949) – I proboszcz

Na cmentarzu parafialnym przy ul. Kurpiowskiej:
* ks. Franciszek Herman (+ 03.08.1962) – proboszcz
* ks. dziekan Ludwik Buczkowski (+ 23.11.1998) – proboszcz

== Grupy działające w parafii ==
* Rada parafialna
* Caritas
* Rodziny i Matki Szensztackie
* Dzieci Maryi
* Ministranci
* Młodzieżowa Parafialna Grupa Teatralna
* Chór dziecięcy
* Młodzieżowy zespół wokalno-instrumentalny
* Grupy modlitewne

== Cmentarze ==
Cmentarz parafialny przy ul. Kurpiowskiej.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://diecezja.gliwice.pl/parafia/359 Informacje o parafii na stronie diecezji gliwickiej]

{{Parafie dekanatu Gliwice-Sośnica}}

[[Kategoria:Parafie rzymskokatolickie w Gliwicach|Jana Chrzciciela]]
[[Kategoria:Parafie pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela|Gliwice]]

title: Parafia św. Jana Chrzciciela

Siedziba: Gliwice

Adres: ul. J. Elsnera 21 · 44-105 Gliwice Żerniki

Wyznanie: katolickie

Kościół:
rzymskokatolicki
św. Jana Chrzciciela w Gliwicach

Diecezja: gliwicka

Dekanat: Gliwice-Sośnica

Proboszcz: ks. Antoni Rzeszutko

Wezwanie: św. Jana Chrzciciela

Wspomnienie liturgiczne: 24 czerwca