text:
# Dobowe migracje pionowe
Dobowe migracje pionowe – zachowanie organizmów wodnych polegające na pionowym przemieszczaniu się w toni wodnej w cyklu dobowym. Dotyczy różnych grup organizmów, ale najlepiej opisane są wędrówki organizmów zooplanktonowych. W zależności od głębokości i przejrzystości zbiornika ich zakres wynosi od kilku centymetrów do ponad stu metrów (w morzach).
Różne grupy organizmów wykazują różny wzór migracji. Da się jednak wyróżnić pewne modele dzielone przez organizmy o różnej przynależności systematycznej, ale zbliżonej ekologii.
Organizmy fitoplanktonowe, potrzebując światła do fotosyntezy, w ciągu dnia przebywają w strefie eufotycznej, blisko powierzchni. Po zmroku przenoszą się niżej, gdzie stężenie biogenów jest wyższe.
Odwrotnie zachowują się zwierzęta planktonowe, zwłaszcza duże i widoczne (np. zabarwione pigmentem, a w przypadku zwierząt przezroczystych – o wyraźnych oczach, noszące jaja, o wypełnionych jelitach). Nocą znajdują się blisko powierzchni, a w dzień schodzą głębiej. Spośród licznych hipotez najwięcej przemawia za tym, że jest to sposób unikania presji drapieżników posługujących się wzrokiem, czyli ryb (i w mniejszym stopniu płazów). Organizmy zooplanktonowe dzięki tym migracjom cały czas przebywają w ciemności, a nocą, gdy ciemność panuje na każdej głębokości, przebywają w strefie wyższej, a więc cieplejszej i ogólnie zasobniejszej w pokarm (mimo odwrotnych migracji części organizmów fitoplanktonowych).
Z kolei ta część zwierząt planktonowych, która ze względu na mały rozmiar pozostaje poza zainteresowaniem ryb, a jest pokarmem drapieżników zooplanktonowych, unikając presji tych ostatnich migruje nocą w głąb toni wodnej, a w dzień ku powierzchni. Migracje pionowe podejmują także ryby, ale jest to rzadsze i słabiej poznane zjawisko. W niektórych przypadkach wydaje się to unikaniem presji drapieżniczej ptaków.
Tak więc migracje planktonu mają dwa podstawowe typy:
- typowy – duże zwierzęta planktonowe wędrują nocą ku powierzchni, za dnia ku hypolimnionowi
- odwrotny – małe zwierzęta planktonowe oraz glony nocą wędrują w głąb, w dzień do epilimnionu.

Na rzecz hipotezy, że migracje dobowe planktonu są mechanizmem obronnym przemawiają obserwacje, z których wynika, że migracji nie podejmują duże zwierzęta planktonowe w jeziorach bezrybnych, a także eksperymenty, w których u niemigrujących skorupiaków hodowanych w akwariach wywołano zachowania migracyjne wpuszczając wodę zawierającą ślady chemiczne ryb (kairomony). Podobnie w przypadku braku dużych zwierząt planktonowych – drapieżników (np. larw wodzienia) brak jest "odwrotnej" migracji małych zwierząt planktonowych. Niezależnie od tego, inne czynniki także mogą odgrywać pewną rolę. Przykładowo unikanie prześwietlenia zmniejsza ekspozycję na szkodliwe działanie promieniowania ultrafioletowego. Nocne podążanie drobnych filtratorów w głąb, oprócz unikania presji drapieżców planktonowych, może być również podążaniem za migrującymi w ten sposób ofiarami należącymi do fitoplanktonu.
Analogicznie do migracji pionowych, istnieją także migracje poziome (np. ryb karpiowatych), w których rolę strefy wiecznie zacienionej odgrywa litoral (zacienienie przez makrofity), a okresowo prześwietlonej – pelagial.

title: Dobowe migracje pionowe

wikitext:
'''Dobowe migracje pionowe''' – zachowanie [[hydrobiont|organizmów wodnych]] polegające na pionowym przemieszczaniu się w toni wodnej w cyklu dobowym. Dotyczy różnych grup organizmów, ale najlepiej opisane są wędrówki organizmów [[zooplankton]]owych. W zależności od głębokości i przejrzystości [[zbiornik wodny|zbiornika]] ich zakres wynosi od kilku centymetrów do ponad stu metrów (w [[morze|morzach]]).

Różne grupy organizmów wykazują różny wzór migracji. Da się jednak wyróżnić pewne modele dzielone przez organizmy o różnej przynależności systematycznej, ale zbliżonej ekologii.

Organizmy [[fitoplankton]]owe, potrzebując światła do [[fotosynteza|fotosyntezy]], w ciągu dnia przebywają w [[strefa eufotyczna|strefie eufotycznej]], blisko powierzchni. Po zmroku przenoszą się niżej, gdzie stężenie [[biogen]]ów jest wyższe.

Odwrotnie zachowują się zwierzęta planktonowe, zwłaszcza duże i widoczne (np. zabarwione pigmentem, a w przypadku zwierząt przezroczystych – o wyraźnych oczach, noszące jaja, o wypełnionych jelitach). Nocą znajdują się blisko powierzchni, a w dzień schodzą głębiej. Spośród licznych hipotez najwięcej przemawia za tym, że jest to sposób unikania presji [[drapieżnik]]ów posługujących się wzrokiem, czyli [[ryby|ryb]] (i w mniejszym stopniu [[płazy|płazów]]). Organizmy zooplanktonowe dzięki tym migracjom cały czas przebywają w ciemności, a nocą, gdy ciemność panuje na każdej głębokości, przebywają w strefie wyższej, a więc cieplejszej i ogólnie zasobniejszej w pokarm (mimo odwrotnych migracji części organizmów fitoplanktonowych).

Z kolei ta część zwierząt planktonowych, która ze względu na mały rozmiar pozostaje poza zainteresowaniem ryb, a jest pokarmem drapieżników zooplanktonowych, unikając presji tych ostatnich migruje nocą w głąb toni wodnej, a w dzień ku powierzchni. Migracje pionowe podejmują także ryby, ale jest to rzadsze i słabiej poznane zjawisko. W niektórych przypadkach wydaje się to unikaniem presji drapieżniczej [[Ptaki|ptaków]].

Tak więc migracje planktonu mają dwa podstawowe typy:
* typowy – duże zwierzęta planktonowe wędrują nocą ku powierzchni, za dnia ku [[hypolimnion]]owi
* odwrotny – małe zwierzęta planktonowe oraz [[glony]] nocą wędrują w głąb, w dzień do [[epilimnion]]u.

Na rzecz hipotezy, że migracje dobowe planktonu są mechanizmem obronnym przemawiają obserwacje, z których wynika, że migracji nie podejmują duże zwierzęta planktonowe w jeziorach bezrybnych, a także eksperymenty, w których u niemigrujących [[skorupiaki|skorupiaków]] hodowanych w [[Akwarium|akwariach]] wywołano zachowania migracyjne wpuszczając wodę zawierającą ślady chemiczne ryb ([[kairomon]]y). Podobnie w przypadku braku dużych zwierząt planktonowych – drapieżników (np. larw [[wodzień|wodzienia]]) brak jest "odwrotnej" migracji małych zwierząt planktonowych. Niezależnie od tego, inne czynniki także mogą odgrywać pewną rolę. Przykładowo unikanie prześwietlenia zmniejsza ekspozycję na szkodliwe działanie [[Ultrafiolet|promieniowania ultrafioletowego]]. Nocne podążanie drobnych [[filtratorzy|filtratorów]] w głąb, oprócz unikania presji drapieżców planktonowych, może być również podążaniem za migrującymi w ten sposób ofiarami należącymi do fitoplanktonu.

Analogicznie do migracji pionowych, istnieją także migracje poziome (np. ryb [[karpiowate|karpiowatych]]), w których rolę strefy wiecznie zacienionej odgrywa [[strefa przybrzeżna|litoral]] (zacienienie przez [[makrofity]]), a okresowo prześwietlonej – [[pelagial]].

== Zobacz też ==
* [[wędrówki zwierząt]]

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę | nazwisko= Lampert | imię= Winfried | autor= Lampert i Sommer | autor link=  | nazwisko2= Sommer | imię2= Ulrich | inni=  | tytuł= Ekologia wód śródlądowych | url =  | data = 2001 | rok=  | miesiąc=  | wydawca= Wydawnictwo Naukowe PWN | miejsce= Warszawa | isbn = 83-01-13387-2 | strony=  | rozdział=  | adres rozdziału=  | cytat= }}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Etologia]]
[[Kategoria:Hydrobiologia]]


text:
# Deklaracja o eliminacji przemocy wobec kobiet
Deklaracja o eliminacji przemocy wobec kobiet – deklaracja przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne ONZ 20 grudnia 1993 roku.

## Charakterystyka Deklaracji
Deklaracja wzywa państwa do zapobiegania i zwalczania przemocy wobec kobiet. Jest uzupełnieniem i wzmocnieniem Konwencji w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet. Przemoc wobec kobiet jest uznana za manifestację historycznej nierówności między płciami. W dokumencie podkreśla się również, że przemoc wobec kobiet stanowi pogwałcenie praw i fundamentalnych wolności kobiet oraz że ogranicza lub całkowicie pozbawia kobiety możliwości korzystania z tych praw.
Dla podkreślenia wagi problemu Zgromadzenie Ogólne ONZ z dniem 17 grudnia 1999 roku uczyniło 25 listopada Międzynarodowym Dniem Eliminacji Przemocy Wobec Kobiet (rezolucja 54/134). 25 listopada został wybrany ze względu na to, że już od 1981 roku feministki traktowały go jako dzień przeciwdziałania przemocy wobec kobiet.

## Definicja przemocy wobec kobiet w Deklaracji
Dla celów tej Deklaracji termin „przemoc wobec kobiet” zostaje zdefiniowany jako wszelki akt przemocy związany z faktem przynależności danej osoby do określonej płci, którego rezultatem jest, lub może być fizyczna, seksualna lub psychiczna krzywda lub cierpienie kobiet, włącznie z groźbą popełnienia takich czynów, wymuszeniem lub arbitralnym pozbawieniem wolności, niezależnie od tego, czy czyny te mają miejsce w życiu publicznym czy prywatnym.

wikiname: plwiki

in_language: pl

wikitext:
'''Deklaracja o eliminacji przemocy wobec kobiet''' – deklaracja przyjęta przez [[Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych|Zgromadzenie Ogólne ONZ]] [[20 grudnia]] [[1993]] roku.

== Charakterystyka Deklaracji ==
Deklaracja wzywa państwa do zapobiegania i zwalczania [[przemoc wobec kobiet|przemocy wobec kobiet]]. Jest uzupełnieniem i wzmocnieniem [[Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet|Konwencji w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet]]. Przemoc wobec kobiet jest uznana za manifestację historycznej [[seksizm|nierówności między płciami]]. W dokumencie podkreśla się również, że przemoc wobec kobiet stanowi pogwałcenie [[prawa kobiet|praw i fundamentalnych wolności kobiet]] oraz że ogranicza lub całkowicie pozbawia kobiety możliwości korzystania z tych praw.

Dla podkreślenia wagi problemu Zgromadzenie Ogólne ONZ z dniem 17 grudnia 1999 roku uczyniło 25 listopada [[Międzynarodowy Dzień Eliminacji Przemocy Wobec Kobiet|Międzynarodowym Dniem Eliminacji Przemocy Wobec Kobiet]] (rezolucja 54/134). 25 listopada został wybrany ze względu na to, że już od 1981 roku [[feminizm|feministki]] traktowały go jako dzień przeciwdziałania przemocy wobec kobiet.

== Definicja przemocy wobec kobiet w Deklaracji ==
{{Cytat
 |treść = ''Dla celów tej Deklaracji termin „przemoc wobec kobiet” zostaje zdefiniowany jako wszelki akt przemocy związany z faktem przynależności danej osoby do określonej płci, którego rezultatem jest, lub może być fizyczna, seksualna lub psychiczna krzywda lub cierpienie kobiet, włącznie z groźbą popełnienia takich czynów, wymuszeniem lub arbitralnym pozbawieniem wolności, niezależnie od tego, czy czyny te mają miejsce w życiu publicznym czy prywatnym''<ref>{{cytuj książkę | autor = Agnieszka Grzybek (red.)| tytuł = Prawa kobiet w dokumentach ONZ| wydawca = Ośrodek Informacji Środowisk Kobiecych – OŚKa| miejsce = Warszawa| rok = 1996| strony = 315| isbn = 83-909820-2-1}}</ref>.
 |styl = środek
}}

== Zobacz też ==
* [[Konwencja o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj stronę | url = http://www.un-documents.net/a48r104.htm| tytuł = Declaration on the Elimination of Violence against Women| data dostępu = 2012-03-22| autor = Zgromadzenie Ogólne ONZ| opublikowany = | praca = | data = | język = en}}
* {{cytuj stronę| url = https://rownosc.info/media/uploads/deklaracja_o_eliminacji_przemocy_wobec_kobiet.pdf| tytuł = Deklaracja o Eliminacji Przemocy wobec Kobiet| data dostępu = 2012-03-22| autor = Zgromadzenie Ogólne ONZ| opublikowany = | praca = | data = | język = pl| archiwum = https://web.archive.org/web/20190306044436/https://rownosc.info/media/uploads/deklaracja_o_eliminacji_przemocy_wobec_kobiet.pdf| zarchiwizowano = 2019-03-06}}

[[Kategoria:Feminizm]]
[[Kategoria:Międzynarodowa kodyfikacja praw człowieka kobiet]]
[[Kategoria:Organizacja Narodów Zjednoczonych]]
[[Kategoria:Wydarzenia 1993]]


text:
# Krypto superpies
Krypto superpies (ang. Krypto the Superdog, 2005-2006) – kanadyjsko-amerykański serial animowany opowiadająca o psie który posiadając niezwykłe moce wraz ze swoją drużyną zwalcza zło w swoim mieście. W USA premiera serialu nastąpiła 26 marca 2005. Premiera serialu w Polsce odbyła się 10 września 2012 roku na kanale Boomerang w bloku Cartoonito.

## Główni bohaterowie (protagoniści)
- Krypto – przywódca załogi, pies rasy labrador retriever posiadający supermoce, jest psim odpowiednikiem Supermana, tak samo jak on pochodzi z planety Krypton i jest wrażliwy na kryptonit.
- Streaky – kot posiadający supermoce, koci odpowiednik Supermana, mieszkający drzwi w drzwi z psem Krypto. Swoje moce uzyskuje po tym, jak promień który miał trafić Superpsa odbił się i uderzył w Superkota. Jest odporny na kryptonit.
- Kevin – ma 9 lat, jest przyjacielem Krypta. Za pomocą intergalaktycznego komunikatora może porozumiewać się z Superpsem.
- As Bat-pies – pies rasy owczarek niemiecki, partner Batmana, noszący jego strój. Podobnie jak człowiek-nietoperz wykorzystuje w walce swoją siłę i zwinność oraz przeróżne gadżety które przechowuje w swojej obroży.
- Andrea – sąsiadka Kevina i właścicielka Streaky'ego, jej ulubioną zabawą jest ubieranie go w różnego rodzaju przebrania.
- Załoga Psiej Gwiazdy – to grupa psów w której każdy posiada jakąś unikalną moc. Zajmują się tropieniem przestępców w całym wszechświecie.
  - Bystra Barker – to fioletowa suczka rasy chart afgański, posiada zdolności telekinetyczne i telepatyczne, jest przywódczynią patrolu.
  - Mega Mała – to różowa chihuahua, potrafi nadmuchać swoje ciało niczym piłkę i taranować wrogów.
  - Pooch Łapa – to żółto-brązowy pies gończy, ma osiem łap, dzięki czemu może bardzo szybko biegać, kopać itp.
  - Lasso-Terier – to pies rasy cairn terrier, potrafi wydłużać swój ogon i używać go jako lasso.
  - Husky Kiełson – to niebieski husky syberyjski z francusko-kanadyjskim akcentem, jego wielki przedni ząb służy mu jako świder.
  - Buldog Byk – to buldog angielski z typowym brytyjskim akcentem, z głowy wyrastają mu rogi byka, które wykorzystuje w walce.
  - Hot Dog – to czerwony jamnik, jego ciało potrafi wytworzyć bardzo duże ilości ciepła, potrafi również ziać ogniem.
  - Małpka – to dzidzia z dżungli która mówi uu-aa.
  - Ignatius (Igy) – legwan.

## Bohaterowie poboczni (antagoniści)
- Mechanikot – główny złoczyńca i wróg Krypta, jest kotem-cyborgiem, z mechanicznym lewym okiem, dolną szczęką, ramionami, nogami i ogonem. Wiele razy próbował podbić Ziemię, co nigdy mu się nie udało za sprawą Superpsa, zawsze trzyma przy sobie duże ilości kryptonitu. W walce często wysługuje się maszynami lub innymi złoczyńcami.
- Snooky Wookums – jeden z najlepszych agentów Mechanikota, używa swojego uroku i przebiegłości by wpakować w kłopoty Krypta i innych przeciwników Mechanikota.
- Dalila – kotka o kremowej sierści, podwładna Mechanikota, zna aż dziewięć rodzajów kung-fu, często pomaga w budowie Koto-botów.
- Hieny Jokera – wrogowie Bat-psa.
- Banda Pingwina – złe ptaki.

## Wersja polska
Wersja polska: SDI Media Polska

Reżyseria: Tomasz Robaczewski

Dialogi:
- Tomasz Robaczewski (odc. 1-7, 36-39),
- Marta Robaczewska (odc. 8-35)

W wersji polskiej udział wzięli:
- Jakub Mróz – Krypto
- Łukasz Lewandowski –
  - Streaky,
  - Squeaky
- Franciszek Dziduch – Kevin
- Artur Pontek –
  - Lasso-Terier,
  - Pingwin (odc. 7a, 26b, 31b),
  - Plik i Blit (odc. 34b)
- Jacek Król – As – Bat-pies
- Adam Pluciński –
  - Hot Dog,
  - Albert (odc. 8b),
  - Ogon Krypta (odc. 13a),
  - Bud i Lou (odc. 14b, 15b, 24a),
  - Piernikowy Ludek (odc. 25)
- Grzegorz Kwiecień –
  - Superman,
  - Ignatius,
  - Jimmy Szczur (odc. 5a, 15b, 32a),
  - Griff (odc. 7a),
  - lew (odc. 8b),
- Beata Jankowska-Tzimas –
  - Snooky (odc. 1-20a, 22a, 26a, 28a, 32b, 33b, 35),
  - dr Chang (odc. 19b)
- Bartosz Martyna –
  - Robopies (odc. 7b, 11a),
  - Bernie (odc. 8b),
  - Beazle (odc. 17a, 22b)
- Dorota Furtak – Andrea

oraz:
- Joanna Węgrzynowska – mama Kevina
- Robert Jarociński – Lex Luthor
- Artur Kaczmarski –
  - reporter (odc. 9b),
  - Kundelski (odc. 3b, 17a, 22b),
  - Benny (odc. 28b)
- Marek Robaczewski –
  - sierżant (odc. 28b),
  - bóbr kosmita (odc. 37a)
- Paweł Szczesny –
  - Buldog Byk,
  - dzik (odc. 8b),
  - Freddie (odc. 24b),
  - dziadek (odc. 25)
- Maria Niklińska –
  - Bystra Barker,
  - członek fanklubu Superkota (odc. 33b)
- Jakub Szydłowski – Mechanikot
- Anna Sztejner – Mega Mała
- Krzysztof Cybiński –
  - Artie (odc. 7a, 31b),
  - Thunderpies (odc. 9b, 29b),
  - wilk (odc. 25)
- Anna Apostolakis-Gluzińska –
  - Dalila (odc. 4b, 24b, 30a, 32b),
  - ciocia Nancy (odc. 25)
- Jacek Jarzyna
- Janusz Wituch –
  - Husky Kiełson,
  - Smokey (odc. 8a),
  - wujek Dexter (odc. 25)
- Michał Podsiadło –
  - pomocnik Thunderpsa w filmie (odc. 29b),
  - jeden z bobrów (odc. 37a)
- Aleksandra Kowalicka
- Maciej Więckowski – olbrzym (odc. 25)
- Ewa Prus –
  - Rosey (odc. 17a),
  - Katie Makot (odc. 23a),
  - wiedźma (odc. 25)
- Kamil Kula – postarzony Kevin (odc. 29a)
- Grzegorz Drojewski –
  - Śliniak (odc. 18b),
  - rudzik (odc. 24a),
  - Doolie (odc. 24b),
  - świnka (odc. 25),
  - Robbie (odc. 36b),
  - opiekun obozu (odc. 37a)
- Joanna Pach – Snooky (odc. 20b)
- Robert Kuraś – pan Biderman (odc. 34a)
- Julia Kołakowska-Bytner –
  - Księżniczka (odc. 23a),
  - członek fanklubu Superkota (odc. 33b)
- Beata Wyrąbkiewicz – Isis
- Alek Kubiak – Bailey (odc. 25, 34a)
- Waldemar Barwiński – Mike (odc. 28b)
- Krzysztof Plewako-Szczerbiński –
  - król bakłażan (odc. 27b),
  - naukowiec #1 (odc. 31a),
  - papuga (odc. 36a),
  - obozowicz (odc. 37a),
  - Brump Brump (odc. 38b)
- Anna Wodzyńska –
  - komputer na statku Krypta (odc. 27b),
  - naukowiec #2 (odc. 31a)

i inni
Lektor: Artur Kaczmarski

## Spis odcinków
| Premiera odcinka | N/o | Polski tytuł                        | Angielski tytuł                  |
| ---------------- | --- | ----------------------------------- | -------------------------------- |
|                  |     |                                     |                                  |
| SERIA PIERWSZA   |     |                                     |                                  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 10.09.2012       | 01  | Początek przyjaźni                  | Krypto's Scrypto                 |
|                  |     |                                     |                                  |
| 11.09.2012       | 02  | Super Pchła                         | Super-Flea                       |
| 11.09.2012       | 02  | Robaczy żywot                       | A Bug's Strife                   |
|                  |     |                                     |                                  |
| 12.09.2012       | 03  | Załoga Psiej Gwiazdy                | Meet the Dog Stars               |
| 12.09.2012       | 03  | Historia Streaky’ego                | The Streaky Story                |
|                  |     |                                     |                                  |
| 13.09.2012       | 04  | Pieluszkowe szaleństwo              | Diaper Madness                   |
| 13.09.2012       | 04  | Kocie sposoby                       | Feline Fatale                    |
|                  |     |                                     |                                  |
| 14.09.2012       | 05  | Wyszczekany Kevin                   | Dog-Gone Kevin                   |
| 14.09.2012       | 05  | Bat-pies – początek                 | The Dark Hound Strikes!          |
|                  |     |                                     |                                  |
| 17.09.2012       | 06  | Mój nowy zwierzak                   | My Pet Boy                       |
| 17.09.2012       | 06  | Kostki szaleństwa                   | Dem Bones                        |
|                  |     |                                     |                                  |
| 18.09.2012       | 07  | Być jak nietoperz                   | Bat Hound for a Day              |
| 18.09.2012       | 07  | Robopies                            | Dogbot                           |
|                  |     |                                     |                                  |
| 19.09.2012       | 08  | Stary pies                          | Old Dog, New Tricks              |
| 19.09.2012       | 08  | Rozmowy ze zwierzętami              | Talk to the Animals              |
|                  |     |                                     |                                  |
| 20.09.2012       | 09  | Superbohaterski wujek               | My Uncle, The Superhero          |
| 20.09.2012       | 09  | Najlepszy pies                      | Top Dog                          |
|                  |     |                                     |                                  |
| 21.09.2012       | 10  | Kot w kosmicznych butach            | Puss in Space Boots              |
| 21.09.2012       | 10  | Mikro problem                       | Teeny Tiny Trouble               |
|                  |     |                                     |                                  |
| 24.09.2012       | 11  | Robopies na ratunek                 | Dogbot to the Rescue             |
| 24.09.2012       | 11  | Zły Bailey                          | Bad Bailey                       |
|                  |     |                                     |                                  |
| 25.09.2012       | 12  | Nieszczęścia Bat-psa                | Bat Hound's Bad Luck             |
| 25.09.2012       | 12  | Psi cyrk                            | Circus of the Dog Stars          |
|                  |     |                                     |                                  |
| 26.09.2012       | 13  | W pogoni za ogonem                  | The Living End                   |
| 26.09.2012       | 13  | Pieska zima                         | The Dog Days of Winter           |
|                  |     |                                     |                                  |
| 04.03.2013       | 14  | Nowa fryzura                        | Bad Hair Day                     |
| 04.03.2013       | 14  | Rybna misja psa i kota              | The Cat and the Bat              |
|                  |     |                                     |                                  |
| 05.03.2013       | 15  | Małpka Melanie                      | Melanie's Monkey                 |
| 05.03.2013       | 15  | Głupie kawały                       | Funny Business                   |
|                  |     |                                     |                                  |
| 06.03.2013       | 16  | Znikający kot                       | Now You See Him...               |
| 06.03.2013       | 16  | Kości niezgody                      | Bones of Contention              |
|                  |     |                                     |                                  |
| 07.03.2013       | 17  | Poszukiwacze pamięci                | Superdog? Who's Superdog?        |
| 07.03.2013       | 17  | Spokojne życie                      | The Good Life                    |
|                  |     |                                     |                                  |
| 08.03.2013       | 18  | Opowieść Streaky’ego                | Streaky's Supercat Tale          |
| 08.03.2013       | 18  | Nowy rekrut                         | The New Recruit                  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 11.03.2013       | 19  | Hau, hau i do góry                  | Up, up and Away                  |
| 11.03.2013       | 19  | Era dinozaurów                      | Dinosaur Time                    |
|                  |     |                                     |                                  |
| 12.03.2013       | 20  | Szczenięce problemy                 | Puppy Problems                   |
| 12.03.2013       | 20  | Zamiana stron                       | Switching Sides                  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 13.03.2013       | 21  | Znikające drzewa                    | Leaf of Absence                  |
| 13.03.2013       | 21  | Większa siostra                     | Big Sister                       |
|                  |     |                                     |                                  |
| 14.03.2013       | 22  | Pierwsze spotkanie Bat-psa z Załogą | Bat Hound Meets the Dog Stars    |
| 14.03.2013       | 22  | Pieskie życie                       | A Dog's Life                     |
|                  |     |                                     |                                  |
| 15.03.2013       | 23  | Zamiana na jeden dzień              | Stray for a Day                  |
| 15.03.2013       | 23  | Pierzasta przygoda                  | Ruffled Feathers                 |
|                  |     |                                     |                                  |
| 18.03.2013       | 24  | Bat-pies i Robin                    | Bat Hound and The Robin          |
| 18.03.2013       | 24  | Kudłata ryba                        | Furry Fish                       |
|                  |     |                                     |                                  |
| 19.03.2013       | 25  | Gwiazdkowa opowieść                 | Storybook Holiday                |
|                  |     |                                     |                                  |
| 20.03.2013       | 26  | Kieł Kiełsona                       | Tusky’s Tooth                    |
| 20.03.2013       | 26  | Latający pingwin                    | When Penguins Fly                |
|                  |     |                                     |                                  |
| SERIA DRUGA      |     |                                     |                                  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 04.11.2013       | 27  | Dzieciaki w pelerynach              | Kids in Capes                    |
| 04.11.2013       | 27  | Atak wirtualnych warzyw             | Attack of the Virtual Vegetables |
|                  |     |                                     |                                  |
| 05.11.2013       | 28  | Mechani-Bot                         | Mechani-Bot                      |
| 05.11.2013       | 28  | Giętki Zuch ratuje sytuację         | Stretch-O-Mutt to the Rescue     |
|                  |     |                                     |                                  |
| 06.11.2013       | 29  | Rosnący problem                     | Growing Pains                    |
| 06.11.2013       | 29  | Pieska krucjata                     | K-9 Krusader                     |
|                  |     |                                     |                                  |
| 07.11.2013       | 30  | Andrea poznaje prawdę               | Andrea Finds Out                 |
| 07.11.2013       | 30  | Czarodziej Pies                     | Magic Mutts                      |
|                  |     |                                     |                                  |
| 08.11.2013       | 31  | Gady atakują                        | Reptile Round-Up                 |
| 08.11.2013       | 31  | Wycieczka śladami Streaky’ego       | Streaky's Field Trip             |
|                  |     |                                     |                                  |
| 11.11.2013       | 32  | Szczurołap                          | Pied Pussycat Piper              |
| 11.11.2013       | 32  | Słoneczna misja                     | Solar Specs                      |
|                  |     |                                     |                                  |
| 12.11.2013       | 33  | Zjedzony kucharz                    | Too Many Cooks                   |
| 12.11.2013       | 33  | Dołącz do klubu                     | Join the Club                    |
|                  |     |                                     |                                  |
| 13.11.2013       | 34  | Bailey atakuje                      | Bailey's Back                    |
| 13.11.2013       | 34  | Bolesny problem Streaky’ego         | Streaky's Inner Struggle         |
|                  |     |                                     |                                  |
| 14.11.2013       | 35  | Sobowtór                            | Face Time                        |
| 14.11.2013       | 35  | Kotopia                             | Catopia                          |
|                  |     |                                     |                                  |
| 15.11.2013       | 36  | Papuga i piraci                     | The Parrot and the Pirates       |
| 15.11.2013       | 36  | Powrót Robbiego                     | Robbie's Return                  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 18.11.2013       | 37  | Bobrza rewolucja                    | Revolt of the Beavers            |
| 18.11.2013       | 37  | Atak z planety orzeszków            | Invasion From the Planet Peanut  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 19.11.2013       | 38  | Mechani-porażka                     | Mechani-Calamity                 |
| 19.11.2013       | 38  | Brump Brump                         | Barrump Barrump                  |
|                  |     |                                     |                                  |
| 20.11.2013       | 39  | Iguanuka                            | Iguanukkah                       |
|                  |     |                                     |                                  |

title: Krypto superpies

wikitext:
{{Serial infobox
 |tytuł                   = Krypto superpies
 |oryginalny tytuł        = Krypto the Superdog
 |grafika                 =
 |opis grafiki            =
 |alt grafiki             =
 |inny tytuł              =
 |gatunek                 = [[film animowany|serial animowany]]
 |kraj produkcji          = [[Kanada]]<ref name="#1">[http://www.animationdirectory.ca/component/task,search/subcategory,12/ „Award winning recording studio and production house. Selected animation credits: Ed Edd n Eddy, Dragon Tales, Johnny Test, Transformers, Bratz, Care Bears, He-Man, Krypto, Madeline, Martin Mystery, Strawberry Shortcake, Noddy. Features: Barbie (Island Princess, Christmas Carol, Thumbelina, Diamond Castle), My Scene, The Condor, The Chameleon, Edison & Leo, My Little Pony.”], Canadian Animation Directory</ref>
[[Stany Zjednoczone]]
 |oryginalny język        = angielski
 |twórcy                  = Jerry Siegel
Joe Shuster
 |główne role             = Samuel Vincent
Brian Drummond
Alberto Ghisi
Scott McNeil
Tabitha St. Germain
 |muzyka tytułowa         = "Superdog!"
 |liczba odcinków         = [[#Spis odcinków|39]]
 |liczba serii            = 2
 |nagrody                 =
 |lista odcinków          =
 |produkcja               = Warner Bros. Animation
KOKO Productions<ref name="#1"/>
DC Comics
 |produkcja wykonawcza    =
 |reżyseria               = Scott Jeralds
 |scenariusz              = Scott Jeralds
 |narracja                =
 |muzyka                  = William Anderson
Patrick Griffin
 |zdjęcia                 =
 |scenografia             =
 |wytwórnia               =
 |czas trwania            = 22 minuty
 |kąt kamery              =
 |kraj oryginalnej emisji =
 |data premiery           = 26 marca 2005
 |stacja telewizyjna      = [[Boomerang (stacja telewizyjna)|Boomerang]]
 |pierwsza emisja         =
 |lata emisji             = 2005-2006
 |status                  = zakończony
 |format obrazu           = 4:3
 |format dźwięku          = stereo
 |poprzednik              =
 |kontynuacja             =
 |powiązane               =
 |commons                 =
 |wikicytaty              =
 |www                     =
}}
'''Krypto superpies''' ([[język angielski|ang.]] ''Krypto the Superdog'', 2005-2006) – kanadyjsko-amerykański serial animowany opowiadająca o psie który posiadając niezwykłe moce wraz ze swoją drużyną zwalcza zło w swoim mieście. W USA premiera serialu nastąpiła 26 marca 2005. Premiera serialu w [[Polska|Polsce]] odbyła się 10 września 2012 roku na kanale [[Boomerang (stacja telewizyjna)|Boomerang]] w bloku ''Cartoonito''.

== Główni bohaterowie (protagoniści) ==
* '''Krypto''' – przywódca załogi, pies rasy labrador retriever posiadający supermoce, jest psim odpowiednikiem Supermana, tak samo jak on pochodzi z planety Krypton i jest wrażliwy na kryptonit.
* '''Streaky''' – kot posiadający supermoce, koci odpowiednik Supermana, mieszkający drzwi w drzwi z psem Krypto. Swoje moce uzyskuje po tym, jak promień który miał trafić Superpsa odbił się i uderzył w Superkota. Jest odporny na kryptonit.
* '''Kevin''' – ma 9 lat, jest przyjacielem Krypta. Za pomocą intergalaktycznego komunikatora może porozumiewać się z Superpsem.
* '''As Bat-pies''' – pies rasy [[owczarek niemiecki]], partner Batmana, noszący jego strój. Podobnie jak człowiek-nietoperz wykorzystuje w walce swoją siłę i zwinność oraz przeróżne gadżety które przechowuje w swojej obroży.
* '''Andrea''' – sąsiadka Kevina i właścicielka Streaky'ego, jej ulubioną zabawą jest ubieranie go w różnego rodzaju przebrania.
* '''Załoga Psiej Gwiazdy''' – to grupa psów w której każdy posiada jakąś unikalną moc. Zajmują się tropieniem przestępców w całym wszechświecie.
** '''Bystra Barker''' – to fioletowa suczka rasy [[chart afgański]], posiada zdolności telekinetyczne i telepatyczne, jest przywódczynią patrolu.
** '''Mega Mała''' – to różowa chihuahua, potrafi nadmuchać swoje ciało niczym piłkę i taranować wrogów.
** '''Pooch Łapa''' – to żółto-brązowy pies gończy, ma osiem łap, dzięki czemu może bardzo szybko biegać, kopać itp.
** '''Lasso-Terier''' – to pies rasy cairn terrier, potrafi wydłużać swój ogon i używać go jako lasso.
** '''Husky Kiełson''' – to niebieski husky syberyjski z francusko-kanadyjskim akcentem, jego wielki przedni ząb służy mu jako świder.
** '''Buldog Byk''' – to buldog angielski z typowym brytyjskim akcentem, z głowy wyrastają mu rogi byka, które wykorzystuje w walce.
** '''Hot Dog''' – to czerwony jamnik, jego ciało potrafi wytworzyć bardzo duże ilości ciepła, potrafi również ziać ogniem.
** '''Małpka''' – to dzidzia z dżungli która mówi uu-aa.
** '''Ignatius (Igy)''' – legwan.

== Bohaterowie poboczni (antagoniści) ==
* '''Mechanikot''' – główny złoczyńca i wróg Krypta, jest kotem-cyborgiem, z mechanicznym lewym okiem, dolną szczęką, ramionami, nogami i ogonem. Wiele razy próbował podbić Ziemię, co nigdy mu się nie udało za sprawą Superpsa, zawsze trzyma przy sobie duże ilości kryptonitu. W walce często wysługuje się maszynami lub innymi złoczyńcami.
* '''Snooky Wookums''' – jeden z najlepszych agentów Mechanikota, używa swojego uroku i przebiegłości by wpakować w kłopoty Krypta i innych przeciwników Mechanikota.
* '''Dalila''' – kotka o kremowej sierści, podwładna Mechanikota, zna aż dziewięć rodzajów kung-fu, często pomaga w budowie Koto-botów.
* '''Hieny Jokera''' – wrogowie Bat-psa.
* '''Banda Pingwina''' – złe ptaki.

== Wersja polska ==
Wersja polska: [[SDI Media Polska]]

Reżyseria: [[Tomasz Robaczewski]]

Dialogi:
* [[Tomasz Robaczewski]] (odc. 1-7, 36-39),
* Marta Robaczewska (odc. 8-35)
'''W wersji polskiej udział wzięli''':
* [[Jakub Mróz]] – '''Krypto'''
* [[Łukasz Lewandowski]] –
** '''Streaky''',
** '''Squeaky'''
* Franciszek Dziduch – '''Kevin'''
* [[Artur Pontek]] –
** '''Lasso-Terier''',
** '''Pingwin''' (odc. 7a, 26b, 31b),
** '''Plik i Blit''' (odc. 34b)
* [[Jacek Król]] – '''As – Bat-pies'''
* Adam Pluciński –
** '''Hot Dog''',
** '''Albert''' (odc. 8b),
** '''Ogon Krypta''' (odc. 13a),
** '''Bud i Lou''' (odc. 14b, 15b, 24a),
** '''Piernikowy Ludek''' (odc. 25)
* [[Grzegorz Kwiecień]] –
** '''Superman''',
** '''Ignatius''',
** '''Jimmy Szczur''' (odc. 5a, 15b, 32a),
** '''Griff''' (odc. 7a),
** '''lew''' (odc. 8b),
* [[Beata Jankowska-Tzimas]] –
** '''Snooky''' (odc. 1-20a, 22a, 26a, 28a, 32b, 33b, 35),
** '''dr Chang''' (odc. 19b)
* [[Bartosz Martyna]] –
** '''Robopies''' (odc. 7b, 11a),
** '''Bernie''' (odc. 8b),
** '''Beazle''' (odc. 17a, 22b)
* Dorota Furtak – '''Andrea'''
'''oraz''':
* [[Joanna Węgrzynowska]] – '''mama Kevina'''
* [[Robert Jarociński]] – '''Lex Luthor'''
* [[Artur Kaczmarski]] –
** '''reporter''' (odc. 9b),
** '''Kundelski''' (odc. 3b, 17a, 22b),
** '''Benny''' (odc. 28b)
* [[Marek Robaczewski]] –
** '''sierżant''' (odc. 28b),
** '''bóbr kosmita''' (odc. 37a)
* [[Paweł Szczesny]] –
** '''Buldog Byk''',
** '''dzik''' (odc. 8b),
** '''Freddie''' (odc. 24b),
** '''dziadek''' (odc. 25)
* [[Maria Niklińska]] –
** '''Bystra Barker''',
** '''członek fanklubu Superkota''' (odc. 33b)
* [[Jakub Szydłowski]] – '''Mechanikot'''
* [[Anna Sztejner]] – '''Mega Mała'''
* [[Krzysztof Cybiński]] –
** '''Artie''' (odc. 7a, 31b),
** '''Thunderpies''' (odc. 9b, 29b),
** '''wilk''' (odc. 25)
* [[Anna Apostolakis|Anna Apostolakis-Gluzińska]] –
** '''Dalila''' (odc. 4b, 24b, 30a, 32b),
** '''ciocia Nancy''' (odc. 25)
* [[Jacek Jarzyna]]
* [[Janusz Wituch]] –
** '''Husky Kiełson''',
** '''Smokey''' (odc. 8a),
** '''wujek Dexter''' (odc. 25)
* Michał Podsiadło –
** '''pomocnik Thunderpsa w filmie''' (odc. 29b),
** '''jeden z bobrów''' (odc. 37a)
* Aleksandra Kowalicka
* [[Maciej Więckowski]] – '''olbrzym''' (odc. 25)
* [[Ewa Prus]] –
** '''Rosey''' (odc. 17a),
** '''Katie Makot''' (odc. 23a),
** '''wiedźma''' (odc. 25)
* [[Kamil Kula]] – '''postarzony Kevin''' (odc. 29a)
* [[Grzegorz Drojewski]] –
** '''Śliniak''' (odc. 18b),
** '''rudzik''' (odc. 24a),
** '''Doolie''' (odc. 24b),
** '''świnka''' (odc. 25),
** '''Robbie''' (odc. 36b),
** '''opiekun obozu''' (odc. 37a)
* [[Joanna Pach]] – '''Snooky''' (odc. 20b)
* [[Robert Kuraś]] – '''pan Biderman''' (odc. 34a)
* [[Julia Kołakowska|Julia Kołakowska-Bytner]] –
** '''Księżniczka''' (odc. 23a),
** '''członek fanklubu Superkota''' (odc. 33b)
* [[Beata Wyrąbkiewicz]] – '''Isis'''
* Alek Kubiak – '''Bailey''' (odc. 25, 34a)
* [[Waldemar Barwiński]] – '''Mike''' (odc. 28b)
* [[Krzysztof Szczerbiński|Krzysztof Plewako-Szczerbiński]] –
** '''król bakłażan''' (odc. 27b),
** '''naukowiec #1''' (odc. 31a),
** '''papuga''' (odc. 36a),
** '''obozowicz''' (odc. 37a),
** '''Brump Brump''' (odc. 38b)
* [[Anna Wodzyńska]] –
** '''komputer na statku Krypta''' (odc. 27b),
** '''naukowiec #2''' (odc. 31a)
i inni

Lektor: [[Artur Kaczmarski]]

== Spis odcinków ==
{| style="text-align: center; width: 75%; margin: 0 auto; border-collapse: collapse;" border="1" cellpadding="1" cellspacing="1"
|-style="background: #ABC;"
!width="12%"|Premiera odcinka
!width="6%"|N/o
!width="41%"|Polski tytuł
!width="41%"|Angielski tytuł
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" colspan="4" | '''SERIA PIERWSZA'''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" | 10.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" |01
| ''Początek przyjaźni''
| ''Krypto's Scrypto''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 11.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |02
| ''Super Pchła''
| ''Super-Flea''
|-
| ''Robaczy żywot''
| ''A Bug's Strife''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 12.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |03
| ''Załoga Psiej Gwiazdy''
| ''Meet the Dog Stars''
|-
| ''Historia Streaky’ego''
| ''The Streaky Story''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 13.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |04
| ''Pieluszkowe szaleństwo''
| ''Diaper Madness''
|-
| ''Kocie sposoby''
| ''Feline Fatale''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 14.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |05
| ''Wyszczekany Kevin''
| ''Dog-Gone Kevin''
|-
| ''Bat-pies – początek''
| ''The Dark Hound Strikes!''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 17.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |06
| ''Mój nowy zwierzak''
| ''My Pet Boy''
|-
| ''Kostki szaleństwa''
| ''Dem Bones''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 18.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |07
| ''Być jak nietoperz''
| ''Bat Hound for a Day''
|-
| ''Robopies''
| ''Dogbot''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 19.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |08
| ''Stary pies''
| ''Old Dog, New Tricks''
|-
| ''Rozmowy ze zwierzętami''
| ''Talk to the Animals''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 20.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |09
| ''Superbohaterski wujek''
| ''My Uncle, The Superhero''
|-
| ''Najlepszy pies''
| ''Top Dog''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 21.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |10
| ''Kot w kosmicznych butach''
| ''Puss in Space Boots''
|-
| ''Mikro problem''
| ''Teeny Tiny Trouble''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 24.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |11
| ''Robopies na ratunek''
| ''Dogbot to the Rescue''
|-
| ''Zły Bailey''
| ''Bad Bailey''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 25.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |12
| ''Nieszczęścia Bat-psa''
| ''Bat Hound's Bad Luck''
|-
| ''Psi cyrk''
| ''Circus of the Dog Stars''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 26.09.2012
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |13
| ''W pogoni za ogonem''
| ''The Living End''
|-
| ''Pieska zima''
| ''The Dog Days of Winter''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 04.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |14
| ''Nowa fryzura''
| ''Bad Hair Day''
|-
| ''Rybna misja psa i kota''
| ''The Cat and the Bat''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 05.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |15
| ''Małpka Melanie''
| ''Melanie's Monkey''
|-
| ''Głupie kawały''
| ''Funny Business''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 06.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |16
| ''Znikający kot''
| ''Now You See Him...''
|-
| ''Kości niezgody''
| ''Bones of Contention''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 07.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |17
| ''Poszukiwacze pamięci''
| ''Superdog? Who's Superdog?''
|-
| ''Spokojne życie''
| ''The Good Life''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 08.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |18
| ''Opowieść Streaky’ego''
| ''Streaky's Supercat Tale''
|-
| ''Nowy rekrut''
| ''The New Recruit''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 11.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |19
| ''Hau, hau i do góry''
| ''Up, up and Away''
|-
| ''Era dinozaurów''
| ''Dinosaur Time''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 12.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |20
| ''Szczenięce problemy''
| ''Puppy Problems''
|-
| ''Zamiana stron''
| ''Switching Sides''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 13.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |21
| ''Znikające drzewa''
| ''Leaf of Absence''
|-
| ''Większa siostra''
| ''Big Sister''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 14.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |22
| ''Pierwsze spotkanie Bat-psa z Załogą''
| ''Bat Hound Meets the Dog Stars''
|-
| ''Pieskie życie''
| ''A Dog's Life''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 15.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |23
| ''Zamiana na jeden dzień''
| ''Stray for a Day''
|-
| ''Pierzasta przygoda''
| ''Ruffled Feathers''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 18.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |24
| ''Bat-pies i Robin''
| ''Bat Hound and The Robin''
|-
| ''Kudłata ryba''
| ''Furry Fish''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" | 19.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" |25
| ''Gwiazdkowa opowieść''
| ''Storybook Holiday''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 20.03.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |26
| ''Kieł Kiełsona''
| ''Tusky’s Tooth''
|-
| ''Latający pingwin''
| ''When Penguins Fly''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" colspan="4" | '''SERIA DRUGA'''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 04.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |27
| ''Dzieciaki w pelerynach''
| ''Kids in Capes''
|-
| ''Atak wirtualnych warzyw''
| ''Attack of the Virtual Vegetables''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 05.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |28
| ''Mechani-Bot''
| ''Mechani-Bot''
|-
| ''Giętki Zuch ratuje sytuację''
| ''Stretch-O-Mutt to the Rescue''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 06.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |29
| ''Rosnący problem''
| ''Growing Pains''
|-
| ''Pieska krucjata''
| ''K-9 Krusader''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 07.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |30
| ''Andrea poznaje prawdę''
| ''Andrea Finds Out''
|-
|''Czarodziej Pies''
| ''Magic Mutts''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 08.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |31
| ''Gady atakują''
| ''Reptile Round-Up''
|-
| ''Wycieczka śladami Streaky’ego''
| ''Streaky's Field Trip''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 11.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |32
| ''Szczurołap''
| ''Pied Pussycat Piper''
|-
| ''Słoneczna misja''
| ''Solar Specs''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 12.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |33
| ''Zjedzony kucharz''
| ''Too Many Cooks''
|-
| ''Dołącz do klubu''
| ''Join the Club''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 13.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |34
| ''Bailey atakuje''
| ''Bailey's Back''
|-
| ''Bolesny problem Streaky’ego''
| ''Streaky's Inner Struggle''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 14.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |35
| ''Sobowtór''
| ''Face Time''
|-
| ''Kotopia''
| ''Catopia''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 15.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |36
| ''Papuga i piraci''
| ''The Parrot and the Pirates''
|-
| ''Powrót Robbiego''
| ''Robbie's Return''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 18.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |37
| ''Bobrza rewolucja''
| ''Revolt of the Beavers''
|-
| ''Atak z planety orzeszków''
| ''Invasion From the Planet Peanut''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" rowspan="2" | 19.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" rowspan="2" |38
| ''Mechani-porażka''
| ''Mechani-Calamity''
|-
| ''Brump Brump''
| ''Barrump Barrump''
|-
| colspan=4 |
|-
| bgcolor="#dfefff" | 20.11.2013
| bgcolor="#dfeeef" |39
| ''Iguanuka''
| ''Iguanukkah''
|-
| colspan=4 |
|}

== Linki zewnętrzne ==
* {{IMDb|tytuł|0437018|Krypto superpies}}
* {{Filmweb|tytuł|168587|Krypto superpies}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Amerykańskie telewizyjne seriale animowane]]
[[Kategoria:Kanadyjskie telewizyjne seriale animowane]]
[[Kategoria:Seriale telewizyjne emitowane od 2005]]
[[Kategoria:Seriale telewizyjne zakończone w 2006]]
[[Kategoria:Programy telewizji Cartoon Network]]
[[Kategoria:Animowane seriale telewizyjne na podstawie publikacji DC Comics]]

title: Krypto superpiesKrypto the Superdog

Gatunek: serial animowany

Kraj produkcji: Kanada · Stany Zjednoczone

Oryginalny język: angielski

Twórcy: Jerry Siegel · Joe Shuster

Główne role: Samuel Vincent · Brian Drummond · Alberto Ghisi · Scott McNeil · Tabitha St. Germain

Muzyka tytułowa: "Superdog!"

Produkcja: Warner Bros. Animation · KOKO Productions · DC Comics

Reżyseria: Scott Jeralds

Scenariusz: Scott Jeralds

Muzyka: William Anderson · Patrick Griffin

Czas trwania odcinka: 22 minuty

Stacja telewizyjna: Boomerang

Status: zakończony

Format dźwięku: stereo


text:
# Gwiazda Sanduleaka
Gwiazda Sanduleaka (LMC Anonymous) – odkryta w 1977 przez Nicka Sanduleaka gwiazda położona w Wielkim Obłoku Magellana.
Gwiazda została odkryta i opisana przez Nicka Sanduleaka w 1977 jako kandydat na gwiazdę symbiotyczną. Pomimo kilku osobliwych właściwości jej widma optycznego była przedmiotem nielicznych badań naukowych i została szybko „zapomniana”.
W 2011 gwiazda została zbadana ponownie, tym razem przy użyciu dużych 6,5-metrowych Teleskopów Magellana, co pozwoliło na odkrycie, że jest to gwiazda podwójna składająca się z czerwonego olbrzyma i białego karła. Orbitujący swojego czerwonego kompana biały karzeł ściąga na swoją powierzchnię materię z jego zewnętrznych warstw. Co pewien czas z akreowanego materiału tworzy się niezwykle długi i szybki dżet strzelający w kosmos wzdłuż osi rotacji gwiazdy. Długość dżetu wynosi do 400 milionów kilometrów, a szybkość podróżującej w nim materii wynosi 5 milionów kilometrów na godzinę (1500 km/s).

title: Gwiazda Sanduleaka

wikitext:
{{koordynaty astronomiczne|5|45|19|569|-71|16|06|72}}
'''Gwiazda Sanduleaka''' (LMC Anonymous)<ref group=uwaga>W literaturze astronomicznej nazwa „Gwiazda Sanduleaka” (Sanduleak's star) używana jest często do określenia innej gwiazdy znanej także jako [[Sanduleak -69° 202]] (a także SK -69 202 czy CPD-69 402, [[Układ współrzędnych astronomicznych|koordynaty astronomiczne]] RA=05 35 27,92 DEC=-69 16 11,1)</ref> – odkryta w 1977 przez [[Nick Sanduleak|Nicka Sanduleaka]] gwiazda położona w [[Wielki Obłok Magellana|Wielkim Obłoku Magellana]].

Gwiazda została odkryta i opisana przez Nicka Sanduleaka w 1977 jako kandydat na [[gwiazda symbiotyczna|gwiazdę symbiotyczną]]{{r|sanduleak}}. Pomimo kilku osobliwych właściwości jej [[widmo optyczne|widma optycznego]]{{r|aj}} była przedmiotem nielicznych badań naukowych i została szybko „zapomniana”.

W 2011 gwiazda została zbadana ponownie, tym razem przy użyciu dużych 6,5-metrowych [[Teleskopy Magellana|Teleskopów Magellana]], co pozwoliło na odkrycie, że jest to [[gwiazda podwójna]] składająca się z [[czerwony olbrzym|czerwonego olbrzyma]] i [[biały karzeł|białego karła]]. Orbitujący swojego czerwonego kompana biały karzeł ściąga na swoją powierzchnię materię z jego zewnętrznych warstw. Co pewien czas z [[Akrecja (astronomia)|akreowanego]] materiału tworzy się niezwykle długi i szybki [[Dżet (astronomia)|dżet]] strzelający w kosmos wzdłuż osi rotacji gwiazdy. Długość dżetu wynosi do 400 milionów kilometrów, a szybkość podróżującej w nim materii wynosi 5 milionów kilometrów na godzinę (1500 km/s){{r|aao}}.

== Uwagi ==
{{Uwagi}}

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=sanduleak>{{cytuj stronę | url = http://www.konkoly.hu/cgi-bin/IBVSpdf?1304 | tytuł = A Suspected Variable Emiision-Line Object in the Direction of the Large Magellanic Cloud| data dostępu = 2012-01-12| autor = Nick Sanduleak| opublikowany = | praca = | data = 1977-07-18| język = en}}</ref>
<ref name=aj>{{cytuj stronę | url = http://adsabs.harvard.edu/full/1989ApJ...341..367M | tytuł = Sanduleak's Star (LMC Anonymous) – Its similarity in the far-ultraviolet with the luminous object Eta Carinae and SN 1987A | data dostępu = 2012-01-12| autor = Michalitsianos, A. G., Kafatos, M., & Shore, S. N| opublikowany = Astrophysical Journal, Part 1 (ISSN 0004-637X), vol. 341, June 1| praca = | data = 1989-06-01| język = en}}</ref>
<ref name=aao>{{cytuj stronę | url = http://www.aao.gov.au/press/giantjet/ | tytuł = Giant star-jet spotted | data dostępu = 2012-01-12 | opublikowany = [[Australian Astronomical Observatory]] | data = 2011-12-30 | język = en | archiwum = https://web.archive.org/web/20140211201852/http://www.aao.gov.au/press/giantjet/ | zarchiwizowano = 2014-02-11 }}</ref>
}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj stronę | url = http://arxiv.org/abs/1111.0848/ | tytuł = Discovery of a giant, highly-collimated jet from Sanduleak's star in the Large Magellanic Cloud | data dostępu = 2012-01-12| autor = R. Angeloni, F. Di Mille, J. Bland-Hawthorn, D. Osip| opublikowany = [[arXiv]]| praca = | data = 2011-11-03| język = en}}
* {{simbad|SANDULEAK'S STAR}}

[[Kategoria:Białe karły]]
[[Kategoria:Czerwone olbrzymy]]
[[Kategoria:Gwiazdy podwójne]]
[[Kategoria:Gwiazdozbiór Góry Stołowej]]
[[Kategoria:Wielki Obłok Magellana]]


text:
# Cladosporium cladosporioides
Cladosporium cladosporioides (Fresen.) G.A. de Vries – gatunek grzybów z klasy Dothideomycetes. Jeden z najczęściej spotykanych grzybów mikroskopijnych, czasami chorobotwórczy.

## Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cladosporium, Cladosporiaceae, Capnodiales, Dothideomycetidae, Dothideomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1850 r. Georg Fresenius nadając mu nazwę Penicillium cladosporioides. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu Gerardus Albertus de Vries w 1952 r.
Synonimy:
- Cladosporium cladosporioides f. pisicola (W.C. Snyder) G.A. de Vries 1953
- Cladosporium pisicola W.C. Snyder 1934
- Hormodendrum cladosporioides (Fresen.) Sacc. 1880
- Monilia humicola Oudem. 1902
- Monilia humicola var. brunnea A.L. Sm. 1909
- Penicillium cladosporioides Fresen. 1850

## Siedlisko i warunki rozwoju
Przedstawiciele rodzaju Cladosporium należą do najczęściej spotykanych grzybów mikroskopijnych na świecie, wśród nich zaś najczęstszymi są C. cladosporioides i C. herbarum, zarówno w środowisku zewnętrznym, jak i wewnętrznym. Gatunki te są również najczęstszymi gatunkami zgłaszanymi jako zanieczyszczenia w pomieszczeniach. Występują tu w powietrzu, żywności, w farbach, wilgotnych parapetach, tekstyliach i innych substratach organicznych. Zwykle jednak w pomieszczeniach występują w niższym stężeniu, niż na zewnątrz.
C. cladosporioides jako saprotrof znajduje się glebach różnych typów i we wszystkich typach starzejącej się i obumarłej materii roślinnej. Jest gatunkiem kserofilnym, kserotolerancyjnym, ale także psychrofilnym, o czym świadczy jego zdolność do wzrostu w temperaturach ujemnych; może rosnąć w temperaturach powyżej –10 °C. Optymalna temperatura wzrostu wynosi 18–28 °C. Zapotrzebowanie na dostępną wodę (Aw) wynosi od 0,85 do 0,88. W laboratorium można go hodować na wszystkich podłożach.

## Morfologia
C. cladosporioides znany jest wyłącznie w postaci bezpłciowej anamorfy. Jego kolonie są oliwkowo-zielone do oliwkowo-brązowych i wydają się aksamitne lub pudrowe. Na podłożu z agarem ziemniaczano-dekstrozowym (PDA) kolonie są oliwkowo-szare do ciemnozielonych, aksamitne. Krawędzie kolonii mogą być oliwkowo-szare do białych i strzępiaste. Kolonie są rozproszone, a grzybnia tworzy maty i rzadko wyrasta z powierzchni kolonii. Na podłożu agarowym z ekstraktem słodowym (MEA) kolonie są oliwkowo-szare do oliwkowych lub białawe i wydają się aksamitne z oliwkowo-czarnymi lub oliwkowo-brązowymi brzegami. Grzybnia może być rozlana, czasami pokrywa całą kolonię. I wygląda jak filc, rośnie płasko i może być bruzdowana. Na podłożu z agarem owsianym (OA) kolonie są oliwkowoszare i może występować gradient w kierunku krawędzi kolonii od oliwkowo-zielonego do ciemnozielonego, a następnie oliwkowo-szarego. Wzrost grzybni w górę może być rzadki lub obfity i kępkowaty. Grzybnia może być luźna lub gęsta i ma tendencję do płaskiego wzrostu. C. cladosporioides ma nieliczne, nierozgałęzione lub rzadko rozgałęzione strzępki o ciemnym zabarwieniu, zazwyczaj nie są zwężone w przegrodzie. Dojrzałe konidiofory są podobne do drzew i składają się z wielu długich, rozgałęzionych łańcuchów konidiów. C. cladosporioides wytwarza samotne konidiofory o barwie od brązowej do oliwkowobrązowej, które wielokrotnie rozgałęziają się nieregularnie, tworząc wiele rozgałęzień. Każda gałąź ma zwykle od 40 do 300 µm długości (wyjątkowo do 350 µm) i 2–6 µm szerokości. Konidiofory są cienkościenne, cylindryczne i tworzą się na końcu wstępujących strzępek. Konidia są małe, jednokomórkowe, w kształcie cytryny i mają gładkie ściany. Tworzą długie, kruche łańcuchy o długości do 10 konidiów z charakterystyczną ciemną substancją między zarodnikami.

## Chorobotwórczość
Gatunki Cladosporium są rzadką przyczyną chorób u ludzi. Najczęściej wywołują alergie, czasami powodują infekcje skóry, oczu, zatok i mózgu. Rzadko mogą powodować grzybicę paznokci. C. cladosporioides został wyizolowany z płynu mózgowo-rdzeniowego u pacjenta z obniżoną odpornością. Może wywoływać reakcje astmatyczne, gdyż jego zarodniki na powierzchni mają alergeny i beta-glukany. U myszy żywe zarodniki C. cladosporioides wywołały nadreaktywność płuc, a także wzrost liczby eozynofili, które są białymi krwinkami typowymi dla reakcji astmatycznych i alergicznych. Opisano przypadek grzybiczego zapalenia mózgu i zapalenia nerek wywołanego przez C. cladosporioides u psa. Objawiało się to zmianą jego zachowania, depresją, nieprawidłowymi odruchami we wszystkich 4 kończynach i utratą wzroku.
C. cladosporioides i C. herbarum powodują zgniliznę owoców winorośli. Częstość infekcji jest znacznie wyższa, gdy zbierane są owoce w pełni dojrzałe. Wstrzymywanie się ze zbiorami do czasu osiągnięcia pełnej dojrzałości owoców jest konieczne, aby związki fenolowe w winogronach dojrzewały i przyczyniały się do rozwoju aromatu i smaku wina o optymalnej jakości. Chorobą może zostać wówczas dotknięte ponad 50% gron winogron.

title: Cladosporium cladosporioides

wikitext:
{{Takson infobox
 |nazwa                = ''Cladosporium cladosporioides''
 |grafika              = Cladosporium cladosporioides.jpg
 |opis grafiki         =
 |alt grafiki          =
 |systematyka ref      =
 |domena               = [[eukarionty]]
 |królestwo            = [[grzyby]]
 |typ                  = [[workowce]]
 |klasa                = ''[[Dothideomycetes]]''
 |rząd                 = ''[[Capnodiales]]''
 |rodzina              = ''[[Cladosporiaceae]]''
 |rodzaj               = ''[[Cladosporium]]''
 |gatunek              = ''Cladosporium cladosporioides''
 |nazwa łacińska       = Cladosporium cladosporioides
 |autor                = (Fresen.) G.A. de Vries
 |cytat                = ''Contrib. Knowledge of the Genus Cladosporium Link ex Fries'': 57 (1952)
 |synonimy             =
 |wikispecies          =
 |commons              =
}}
'''''Cladosporium cladosporioides''''' (Fresen.) G.A. de Vries – [[Gatunek (biologia)|gatunek]] grzybów z klasy ''[[Dothideomycetes]]''<ref name="if" />. Jeden z najczęściej spotykanych [[grzyby mikroskopijne|grzybów mikroskopijnych]], czasami chorobotwórczy.

== Systematyka i nazewnictwo ==
Pozycja w klasyfikacji według [[Index Fungorum]]: ''Cladosporium, Cladosporiaceae, Capnodiales, Dothideomycetidae, Dothideomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi''<ref name="if" />.

Po raz pierwszy opisał go w 1850 r. [[Georg Fresenius]] nadając mu nazwę ''Penicillium cladosporioides''. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu Gerardus Albertus de Vries w 1952 r.<ref name="if" />

[[Synonim (taksonomia)|Synonimy]]<ref name="sf" />:
* '' Cladosporium cladosporioides'' f. ''pisicola'' (W.C. Snyder) G.A. de Vries 1953
* ''Cladosporium pisicola'' W.C. Snyder 1934
* ''Hormodendrum cladosporioides'' (Fresen.) Sacc. 1880
* ''Monilia humicola'' Oudem. 1902
* ''Monilia humicola'' var. ''brunnea'' A.L. Sm. 1909
* ''Penicillium cladosporioides'' Fresen. 1850

== Siedlisko i warunki rozwoju ==
Przedstawiciele rodzaju ''Cladosporium'' należą do najczęściej spotykanych [[grzyby mikroskopijne|grzybów mikroskopijnych]] na świecie, wśród nich zaś najczęstszymi są ''C. cladosporioides'' i ''[[Cladosporium herbarum|C. herbarum]]'', zarówno w środowisku zewnętrznym, jak i wewnętrznym. Gatunki te są również najczęstszymi gatunkami zgłaszanymi jako zanieczyszczenia w pomieszczeniach. Występują tu w powietrzu, żywności, w farbach, wilgotnych parapetach, tekstyliach i innych substratach organicznych. Zwykle jednak w pomieszczeniach występują w niższym stężeniu, niż na zewnątrz<ref name="ins" />.

''C. cladosporioides'' jako [[saprotrof]] znajduje się glebach różnych typów i we wszystkich typach starzejącej się i obumarłej materii roślinnej. Jest gatunkiem [[kserofil]]nym, kserotolerancyjnym, ale także [[Kriofile|psychrofilnym]], o czym świadczy jego zdolność do wzrostu w temperaturach ujemnych; może rosnąć w temperaturach powyżej –10 °C. Optymalna temperatura wzrostu wynosi 18–28 °C. Zapotrzebowanie na dostępną wodę (Aw) wynosi od 0,85 do 0,88. W laboratorium można go hodować na wszystkich [[podłoże hodowlane|podłożach]]<ref name="ins" />.

== Morfologia ==
''C. cladosporioides'' znany jest wyłącznie w postaci bezpłciowej [[anamorfa|anamorfy]]. Jego kolonie są oliwkowo-zielone do oliwkowo-brązowych i wydają się aksamitne lub pudrowe. Na podłożu z agarem ziemniaczano-dekstrozowym (PDA) kolonie są oliwkowo-szare do ciemnozielonych, aksamitne. Krawędzie kolonii mogą być oliwkowo-szare do białych i strzępiaste. Kolonie są rozproszone, a grzybnia tworzy maty i rzadko wyrasta z powierzchni kolonii. Na podłożu agarowym z ekstraktem słodowym (MEA) kolonie są oliwkowo-szare do oliwkowych lub białawe i wydają się aksamitne z oliwkowo-czarnymi lub oliwkowo-brązowymi brzegami. Grzybnia może być rozlana, czasami pokrywa całą kolonię. I wygląda jak filc, rośnie płasko i może być bruzdowana. Na podłożu z agarem owsianym (OA) kolonie są oliwkowoszare i może występować gradient w kierunku krawędzi kolonii od oliwkowo-zielonego do ciemnozielonego, a następnie oliwkowo-szarego. Wzrost grzybni w górę może być rzadki lub obfity i kępkowaty. Grzybnia może być luźna lub gęsta i ma tendencję do płaskiego wzrostu<ref name="stu" />. ''C. cladosporioides'' ma nieliczne, nierozgałęzione lub rzadko rozgałęzione [[strzępka|strzępki]] o ciemnym zabarwieniu, zazwyczaj nie są zwężone w [[septa|przegrodzie]]. Dojrzałe [[konidiofor]]y są podobne do drzew i składają się z wielu długich, rozgałęzionych łańcuchów [[Konidium|konidiów]]. ''C. cladosporioides'' wytwarza samotne konidiofory o barwie od brązowej do oliwkowobrązowej, które wielokrotnie rozgałęziają się nieregularnie, tworząc wiele rozgałęzień. Każda gałąź ma zwykle od 40 do 300 µm długości (wyjątkowo do 350 µm) i 2–6 µm szerokości. Konidiofory są cienkościenne, cylindryczne i tworzą się na końcu wstępujących strzępek. Konidia są małe, jednokomórkowe, w kształcie cytryny i mają gładkie ściany. Tworzą długie, kruche łańcuchy o długości do 10 konidiów z charakterystyczną ciemną substancją między zarodnikami<ref name="bar" />.

== Chorobotwórczość ==
Gatunki ''Cladosporium'' są rzadką przyczyną chorób u ludzi. Najczęściej wywołują [[alergia|alergie]], czasami powodują infekcje skóry, oczu, zatok i mózgu. Rzadko mogą powodować grzybicę paznokci. ''C. cladosporioides'' został wyizolowany z płynu mózgowo-rdzeniowego u pacjenta z obniżoną odpornością<ref name="en" />. Może wywoływać reakcje astmatyczne, gdyż jego zarodniki na powierzchni mają alergeny i beta-glukany. U myszy żywe zarodniki ''C. cladosporioides'' wywołały nadreaktywność płuc, a także wzrost liczby eozynofili, które są białymi krwinkami typowymi dla reakcji astmatycznych i alergicznych<ref name="min" />. Opisano przypadek grzybiczego zapalenia mózgu i zapalenia nerek wywołanego przez ''C. cladosporioides'' u psa. Objawiało się to zmianą jego zachowania, depresją, nieprawidłowymi odruchami we wszystkich 4 kończynach i utratą wzroku<ref name="pou" />.

''C. cladosporioides'' i ''C. herbarum'' powodują zgniliznę owoców winorośli. Częstość infekcji jest znacznie wyższa, gdy zbierane są owoce w pełni dojrzałe. Wstrzymywanie się ze zbiorami do czasu osiągnięcia pełnej dojrzałości owoców jest konieczne, aby związki fenolowe w winogronach dojrzewały i przyczyniały się do rozwoju aromatu i smaku wina o optymalnej jakości. Chorobą może zostać wówczas dotknięte ponad 50% gron winogron<ref name="bri" />.

== Przypisy ==
<references>
<ref name="bar">{{Cytuj |autor = George L. Barron |tytuł = The genera of Hyphomycetes from soil |miejsce = Baltimore |wydawca = Williams & Wilkins |data = 1968 |isbn = 9780882750040}}</ref>
<ref name="bri">{{Cytuj |autor = Briceño, E. X.; Latorre, B. A. |tytuł = Outbreaks of Cladosporium Rot Associated with Delayed Harvest Wine Grapes in Chile |czasopismo = California Agriculture |wolumin = 53 |numer = 4 |data = 2007 |doi = 10.1094/PDIS-91-8-1060C |pmid = 30780470}}</ref>
<ref name="en">{{Cytuj |url = https://blog.microbiologics.com/environmental-isolate-case-file-cladosporium-cladosporioides/ |autor = L. Kundrat |tytuł = Environmental Isolate Case File: Cladosporium cladosporioides |data dostępu = 2021-07-09 |język = en}}</ref>
<ref name="if">{{Cytuj |url = http://www.indexfungorum.org/Names/NamesRecord.asp?RecordID=294915 |tytuł = Index Fungorum |data dostępu = 2021-07-09 |język = en}}</ref>
<ref name="ins">{{Cytuj |url = https://www.inspq.qc.ca/node/488 |tytuł = Cladosporium cladosporioides |opublikowany = Institut national de santé publique du Québec |data = 2016 |data dostępu = 2021-07-09}}</ref>
<ref name="min">{{Cytuj |autor = Mintz-Cole, Rachael A.; Brandt, Eric B.; Bass, Stacey A.; Gibson, Aaron M.; Reponen, Tiina; Khurana Hershey, Gurjit K. |tytuł = Surface availability of beta-glucans is critical determinant of host immune response to Cladosporium cladosporioides |czasopismo = Journal of Allergy and Clinical Immunology |wolumin = 132 |numer = 1 |data = lipiec 2013 |doi = 10.1016/j.jaci.2013.01.003.}}</ref>
<ref name="pou">{{Cytuj |autor = Poutahidis, T.; Angelopoulou, K.; Karamanavi, E.; Polizopoulou, Z.S.; Doulberis, M.; Latsari, M.; Kaldrymidou, E. |tytuł = Mycotic Encephalitis and Nephritis in a Dog due to Infection with Cladosporium cladosporioides |czasopismo = Journal of Comparative Pathology |wolumin = 140 |numer = 1 |data = styczeń 2009 |s = 59–63}}</ref>
<ref name="sf">{{Cytuj |url = http://www.speciesfungorum.org/Names/SynSpecies.asp?RecordID=294915 |tytuł = Species Fungorum |data dostępu = 2021-07-09 |język = en}}</ref>
<ref name="stu">{{Cytuj |autor = K Bensch, J Z Groenewald, J Dijksterhuis, M Starink-Willemse, B Andersen, B A Summerell, H-D Shin, F M Dugan, H-J Schroers, U Braun, P W Crous |pmc = PMC2945380 |pmid = 20877444 |tytuł = Species and ecological diversity within the Cladosporium cladosporioides complex (Davidiellaceae, Capnodiales) |czasopismo = Studies in Mycology |wolumin = 67 |s = 1–94 |data = 2010 |data dostępu = 2021-07-09 |doi = 10.3114/sim.2010.67.01}}</ref>
</references>

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Cladosporiaceae]]
[[Kategoria:Mykobiota Polski]]
[[Kategoria:Grzyby chorobotwórcze]]

title: Cladosporium cladosporioides

Domena: eukarionty

Królestwo: grzyby

Typ: workowce

Klasa: Dothideomycetes

Rząd: Capnodiales

Rodzina: Cladosporiaceae

Rodzaj: Cladosporium

Gatunek: Cladosporium cladosporioides


text:
# Vrăniuț
Vrăniuț – wieś w Rumunii, w okręgu Caraș-Severin, w gminie Răcășdia. W 2011 roku liczyła 410 mieszkańców.

title: Vrăniuț

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Vrăniuț
 |nazwa oryginalna             = Vrăniuț
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Rumunia
 |1. jednostka administracyjna = [[Okręg Caraș-Severin|Caraș-Severin]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Răcășdia (gmina)|Răcășdia]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 410
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Caraș-Severin
 |współrzędne                  = 45°0′4″N 21°32′59″E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Vrăniuț''' – wieś w [[Rumunia|Rumunii]], w [[Okręg Caraș-Severin|okręgu Caraș-Severin]], w [[Răcășdia (gmina)|gminie Răcășdia]]. W 2011 roku liczyła 410 mieszkańców{{r|rpl}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=rpl>{{Cytuj stronę | url = http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | tytuł = Populaţia stabilă pe judeţe, municipii, oraşe şi localităti componenete la RPL_2011 | opublikowany = Institutul Naţional de Statistică | język = ro | data dostępu = 2021-04-29 | archiwum = https://web.archive.org/web/20170610134720/http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | zarchiwizowano = 2017-06-10 }}</ref>
}}

[[Kategoria:Wsie w okręgu Caraș-Severin]]

title: Vrăniuț

Państwo: Rumunia

Okręg: Caraș-Severin

Gmina: Răcășdia


text:
# Mój księżycowy pech
Mój księżycowy pech – młodzieżowa powieść fantastycznonaukowa autorstwa Jerzego Broszkiewicza, wydana w 1970 roku przez wydawnictwo Nasza Księgarnia w serii Klub Siedmiu Przygód i ponownie w 1976 w kolekcji Biblioteka Młodych.

## Fabuła
Osią powieści są przygody czternastoletniego chłopca (Polaka, Pawła Kostala z Jaśmin), który leci na Księżyc własnym pojazdem i bierze udział w rajdzie oraz akcji ratowniczej; powieść zawiera też wątek romantyczny (Paweł poznaje dziewczynę podczas rajdu).

## Wydania i tłumaczenia
Powieść doczekała się dwóch wydań (1970, 1975) i tłumaczeń na język niemiecki (Mein Pech mit der Mondreise, 1978) i język słowacki (Vesmírne dobrodružstvá, 1978 – wydanie łączne z Ci z Dziesiątego Tysiąca). Ilustracje i okładkę pierwszego polskiego wydania zaprojektował Włodzimierz Terechowicz.

## Odbiór i analiza
W „Poradniku Bibliotekarza” z 1971 roku Izabela Stachelska pozytywnie wyraziła się o książce, pisząc, że jest to pozycja „literacko bardzo dobra, interesująca, dowcipna, i wbrew tytułowi, bardzo optymistyczna”. Zwróciła uwagę na wątek wykorzystania technologii przyszłości w celu odbudowy środowiska naturalnego naszej planety i zarekomendowała pozycję dla dzieci w wieku 12–14 lat.
W „Nowych Książkach” z 1975 r. Bożena Zaborowska zauważyła, że fantastyka Broszkiewicza nie koncentruje się na „cudach przyszłej techniki” czy „niezwykłości i sensacyjności”, przedstawia codzienne życie młodych bohaterów w przyszłości. To bohaterowie są najważniejsi w jego utworach, a w jego fantastyce młodzieżowej są nimi postacie, z którymi czytelnicy – młodzież w podobnym wieku – może się identyfikować. Recenzentka zwróciła uwagę na walory wychowawcze, w tym brak idealizacji młodzieżowych bohaterów. Książkę określiła jako „optymistyczny moralitet”, podkreślając także pozytywną wizję przedstawionej tam przyszłości, co uznała za rzadkie podejście w fantastyce, która jest zwykle bardziej pesymistyczna lub przynajmniej „pełna obaw o losy ludzkości i świata”.
W 1979 r. Stanisław Frycie zauważył, że powieść jest „optymistycznym moralitetem”, a dla autora ważniejsze od „olśniewania czytelników cudami techniki” są „walory moralne” głównego bohatera, takie jak „odwaga i pasja poznawcza”.
Według Andrzeja Niewiadowskiego i Antoniego Smuszkiewicza, piszących na początku lat 90. powieść ma „klasyczny schemat przygód”. Według Niewiadomskiego, bohater powieści wykazuje się „odwagą, sprytem i zapobiegliwością”, a powieść wpisuje się w typową dla autora pochwałę dzieci i młodzieży, pozytywnie skontrastowanych z dorosłymi.
W 2012 r. Marek Wróblewski zwrócił uwagę na moralny i technologiczny postęp cywilizacji ukazany w książce – akcja dzieje się „250 lat po zawarciu ogólnoświatowego pokoju”, a postęp techniczny doprowadził do skurczenia się przestrzeni – dla bohatera, nominalnie Polaka mieszkającego „pomiędzy Krakowem a Wrocławiem”, rzeczą normalną są „spacery” w Afryce czy „wycieczki szkolne na Księżyc”. Wróblewski zasugerował, że książka, pokazująca krajobraz Księżyca jako monotonny, ale równocześnie uroczy, jest formą „popularyzacji księżycowej turystyki”.

title: Mój księżycowy pech

wikitext:
{{Książka infobox
 |tytuł            = Mój księżycowy pech
 |tytuł oryginalny =
 |grafika          =
 |opis grafiki     =
 |alt grafiki      =
 |autor            = [[Jerzy Broszkiewicz]]
 |tematyka         =
 |typ utworu       = [[powieść fantastyczna]], [[literatura dla dzieci i młodzieży]]
 |data powstania   =
 |miejsce wydania  = [[Polska]]
 |język            = [[Język polski|polski]]
 |data wydania     = [[1970]]
 |wydawca          = [[Wydawnictwo „Nasza Księgarnia”|Nasza Księgarnia]]
 |poprzednia       =
 |następna         =
 |commons          =
 |wikiźródła       =
 |wikicytaty       =
}}
'''Mój księżycowy pech''' – młodzieżowa [[Powieść fantastyczna|powieść fantastycznonaukowa]] autorstwa [[Jerzy Broszkiewicz|Jerzego Broszkiewicza]], wydana w 1970 roku przez wydawnictwo [[Wydawnictwo „Nasza Księgarnia”|Nasza Księgarnia]] w serii [[Klub Siedmiu Przygód]] i ponownie w 1976 w kolekcji [[Biblioteka Młodych (seria międzywydawnicza)|Biblioteka Młodych]].

== Fabuła ==
Osią powieści są przygody czternastoletniego chłopca (Polaka, Pawła Kostala z Jaśmin), który leci na [[Księżyc]] własnym pojazdem i bierze udział w rajdzie oraz akcji ratowniczej; powieść zawiera też wątek romantyczny (Paweł poznaje dziewczynę podczas rajdu)<ref name=":0">{{Cytuj |autor = Krystyna Kuliczkowska, Barbara Tylicka |autor r = Stanisław Frycie |rozdział = Broszkiewicz, Jerzy |tytuł = Nowy słownik literatury dla dzieci i młodzieży: pisarze, książki, serie, ilustratorzy, przegląd bibliograficzny |data = 1979 |isbn = 978-83-214-0018-1 |wydawca = Wiedza Powszechna |s = 53 |url = https://books.google.co.kr/books?id=c4wYAAAAMAAJ&q=Nowy+s%C5%82ownik+literatury+dla+dzieci+i+mlodziezy&dq=Nowy+s%C5%82ownik+literatury+dla+dzieci+i+mlodziezy&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&sa=X&redir_esc=y |język = pl}}</ref><ref name=":1" /><ref name=":2">{{Cytuj |autor = Rafał Kochanowicz, Dorota Mrozek, Beata Stefaniak |autor r = Maciej Wróblewski |rozdział = Obraz Kosmosu w powieściach science fiction Jerzego Broszkiewicza |tytuł = Fantastyka w obliczu przemian |data = 2012 |data dostępu = 2024-05-24 |isbn = 978-83-7654-142-6 |wydawca = Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk |s = 118–119, 123 |url = https://books.google.co.kr/books?id=-bE74L-bEVIC&q=%22Wielka,+wi%C4%99ksza+i+najwi%C4%99ksza%22&dq=%22Wielka,+wi%C4%99ksza+i+najwi%C4%99ksza%22&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&sa=X&ved=2ahUKEwjM0LrhyJGGAxWNtlYBHSTiDEc4ChDoAXoECAUQAg |język = pl}}</ref>.

== Wydania i tłumaczenia ==
Powieść doczekała się dwóch wydań (1970, 1975) i tłumaczeń na [[język niemiecki]] (''Mein Pech mit der Mondreise'', 1978<ref>{{Cytuj |tytuł = Mein Pech mit der Mondreise |data dostępu = 2024-12-19 |opublikowany = search.worldcat.org |url = https://search.worldcat.org/title/74432128}}</ref>) i [[język słowacki]] (''Vesmírne dobrodružstvá'', 1978 – wydanie łączne z ''[[Ci z Dziesiątego Tysiąca]]'')<ref name=":14">{{Cytuj |autor = |redaktor = Jadwiga Czachowska |tytuł = Współcześni polscy pisarze i badacze literatury. Słownik biobibliograficzny. T. 1, A – B |data = 2003 |inni = Alicja Szałagan (red.) |s = 292 |url = https://rcin.org.pl/dlibra/publication/80114}}</ref>. Ilustracje i okładkę pierwszego polskiego wydania zaprojektował [[Włodzimierz Terechowicz]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Mój księżycowy pech – Jerzy Broszkiewicz – ebook + audiobook |data dostępu = 2024-07-16 |opublikowany = www.legimi.pl |url = https://www.legimi.pl/ebook-moj-ksiezycowy-pech-jerzy-broszkiewicz,b662653.html}}</ref>.

== Odbiór i analiza ==
W [[Poradnik Bibliotekarza|„Poradniku Bibliotekarza”]] z 1971 roku Izabela Stachelska pozytywnie wyraziła się o książce, pisząc, że jest to pozycja „literacko bardzo dobra, interesująca, dowcipna, i wbrew tytułowi, bardzo optymistyczna”. Zwróciła uwagę na wątek wykorzystania technologii przyszłości w celu odbudowy środowiska naturalnego naszej planety i zarekomendowała pozycję dla dzieci w wieku 12–14 lat<ref name=":1">{{Cytuj |autor = Izabela Stachielska |tytuł = Nowe książki dla dzieci i młodzieży. Przegląd miesięczny |czasopismo = Poradnik Bibliotekarza |data = 1971 |wolumin = XXIII |numer = 1–2 (255–256) |s = 57–58}}</ref>.

W „[[Nowe Książki|Nowych Książkach]]” z 1975 r. Bożena Zaborowska zauważyła, że fantastyka Broszkiewicza nie koncentruje się na „cudach przyszłej techniki” czy „niezwykłości i sensacyjności”, przedstawia codzienne życie młodych bohaterów w przyszłości. To bohaterowie są najważniejsi w jego utworach, a w jego fantastyce młodzieżowej są nimi postacie, z którymi czytelnicy – młodzież w podobnym wieku – może się identyfikować. Recenzentka zwróciła uwagę na walory wychowawcze, w tym brak idealizacji młodzieżowych bohaterów. Książkę określiła jako „optymistyczny moralitet”, podkreślając także pozytywną wizję przedstawionej tam przyszłości, co uznała za rzadkie podejście w fantastyce, która jest zwykle bardziej pesymistyczna lub przynajmniej „pełna obaw o losy ludzkości i świata”<ref>{{Cytuj |autor = Bożena Zaborowska |tytuł = Nowy wspaniały świat Broszkiewicza |czasopismo = Nowe Książki |data = 1975 |numer = 13/609 |s = 60-61}}</ref>.

W 1979 r. [[Stanisław Frycie]] zauważył, że powieść jest „optymistycznym moralitetem”, a dla autora ważniejsze od „olśniewania czytelników cudami techniki” są „walory moralne” głównego bohatera, takie jak „odwaga i pasja poznawcza”<ref name=":0" /><ref name=":62">{{Cytuj |autor = Stanisław Frycie |tytuł = Leksykon literatury dla dzieci i młodzieży |data = 2007 |isbn = 978-83-89935-24-3 |wydawca = Naukowe Wydawnictwo Piotrkowskie |s = 87–88 |url = https://books.google.co.kr/books?id=509OygAACAAJ&dq=Leksykon+literatury+dla+dzieci+i+m%C5%82odziezy&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&sa=X&redir_esc=y |język = pl}}</ref>.

Według [[Andrzej Niewiadowski|Andrzeja Niewiadowskiego]] i [[Antoni Smuszkiewicz|Antoniego Smuszkiewicza]], piszących na początku lat 90. powieść ma „klasyczny schemat przygód”<ref>{{Cytuj |autor = Andrzej Niewiadowski, Antoni Smuszkiewicz |tytuł = Leksykon polskiej literatury fantastycznonaukowej |data = 1990 |data dostępu = 2023-10-12 |isbn = 978-83-210-0892-9 |wydawca = Wyd. Poznańskie |s = 47 |url = https://books.google.co.kr/books?id=tjYHAQAAIAAJ&q=Umi%C5%84ski+%22Juliusz+Verne%22&dq=Umi%C5%84ski+%22Juliusz+Verne%22&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&sa=X&ved=2ahUKEwi1tcnq-NmBAxVSZPUHHSGfAlUQ6AF6BAgCEAI |język = pl}}</ref>. Według Niewiadomskiego, bohater powieści wykazuje się „odwagą, sprytem i zapobiegliwością”, a powieść wpisuje się w typową dla autora pochwałę dzieci i młodzieży, pozytywnie skontrastowanych z dorosłymi<ref name=":022">{{Cytuj |autor = Andrzej Niewiadowski |tytuł = Literatura fantastycznonaukowa |data = 1992 |isbn = 978-83-01-10122-0 |wydawca = Wyd. Naukowe PWN |s = 129–130 |url = https://books.google.co.kr/books?id=ka9hAAAAMAAJ&q=%22Wielka,+wi%C4%99ksza+i+najwi%C4%99ksza%22&dq=%22Wielka,+wi%C4%99ksza+i+najwi%C4%99ksza%22&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&sa=X&ved=2ahUKEwi4pKe3zJGGAxXph68BHdOZCPo4FBDoAXoECAwQAg |język = pl}}</ref>.

W 2012 r. Marek Wróblewski zwrócił uwagę na moralny i technologiczny postęp cywilizacji ukazany w książce – akcja dzieje się „250 lat po zawarciu ogólnoświatowego pokoju”, a [[postęp techniczny]] doprowadził do skurczenia się przestrzeni – dla bohatera, nominalnie Polaka mieszkającego „pomiędzy Krakowem a Wrocławiem”, rzeczą normalną są „spacery” w Afryce czy „wycieczki szkolne na Księżyc”. Wróblewski zasugerował, że książka, pokazująca krajobraz Księżyca jako monotonny, ale równocześnie uroczy, jest formą „popularyzacji księżycowej turystyki”<ref name=":2" />.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Powieści młodzieżowe Jerzego Broszkiewicza]]
[[Kategoria:Powieści z 1970]]
[[Kategoria:Powieści fantastycznonaukowe z 1970 roku]]

title: Mój księżycowy pech

Autor: Jerzy Broszkiewicz

Typ utworu: powieść fantastyczna, literatura dla dzieci i młodzieży

Miejsce wydania: Polska

Język: polski

Wydawca: Nasza Księgarnia


text:
# Andrzej Radecki
Andrzej Bohdan Radecki (ur. 21 lipca 1940 w Grodzisku Mazowieckim) – polski agronom, profesor nauk rolniczych, rektor Akademii Podlaskiej w latach 1999–2000 i prorektor Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie w latach 1993–1996.

## Życiorys
Absolwent VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie (1957). W 1962 ukończył studia w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Doktoryzował się na macierzystej uczelni w 1969. Stopień doktora habilitowanego uzyskał w SGGW w 1986. Tytuł profesora nauk rolniczych otrzymał 15 lutego 1996.
Zawodowo związany z SGGW. W latach 1987–1990 był prodziekanem Wydziału Rolniczego, w następnej kadencji (1990–1993) pełnił funkcję dziekana tej jednostki. W latach 1993–1996 był prorektorem SGGW. W latach 2003–2008 kierował Katedrą Agronomii. Ponadto w kadencji 1999–2000 był rektorem Akademii Podlaskiej. Objął także stanowisko profesora w Państwowej Uczelni im. Stefana Batorego; na uczelni tej został dyrektorem Instytutu Nauk Przyrodniczych.
Specjalizuje się w uprawie roli i roślin. Opublikował ok. 110 prac. Członek Polskiego Towarzystwa Agronomicznego i Komitetu Uprawy Roślin PAN.
Został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1984) i Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2000).

title: Andrzej Radecki

wikitext:
{{Naukowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Andrzej Radecki
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |państwo                   =
 |wariant flagi             =
 |data urodzenia            = 21 lipca 1940
 |miejsce urodzenia         = [[Grodzisk Mazowiecki]]
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |stopień lub tytuł naukowy = Profesor nauk rolniczych
 |specjalność               = [[uprawa roli]] i [[uprawa roślin|roślin]]
 |almamater                 = [[Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie]]
 |doktorat data             = 1969
 |doktorat uczelnia         = SGGW
 |habilitacja data          = 1986
 |habilitacja uczelnia      = SGGW
 |profesura data            = 15 lutego 1996
 |aktywność zawodowa        =
 |jednostka1 typ            =
 |jednostka1 nazwa          =
 |okres zatr1               =
 |funkcja                   = Rektor
 |instytucja typ            = Uczelnia
 |instytucja nazwa          = [[Uniwersytet w Siedlcach|Akademia Podlaska]]
 |od                        = 1999
 |do                        = 2000
 |poprzednik                = [[Edward Pawłowski (historyk)|Edward Pawłowski]]<ref>Jako rektor Wyższej Szkoły Rolniczo-Pedagogicznej w Siedlcach.</ref>
 |następca                  = [[Antoni Jówko]]
 |2 funkcja                 = Prorektor
 |2 instytucja typ          = Uczelnia
 |2 instytucja nazwa        = [[Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie]]
 |2 od                      = 1993
 |2 do                      = 1996
 |odznaczenia               = {{order|KZ|Z}} {{order|MKEN}}
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Andrzej Bohdan Radecki''' (ur. [[21 lipca]] [[1940]] w [[Grodzisk Mazowiecki|Grodzisku Mazowieckim]]) – polski [[agronomia|agronom]], [[tytuł profesora|profesor]] [[nauki rolnicze|nauk rolniczych]], [[rektor]] [[Uniwersytet w Siedlcach|Akademii Podlaskiej]] w latach 1999–2000 i [[prorektor]] [[Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie|Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie]] w latach 1993–1996.

== Życiorys ==
Absolwent [[VI Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Reytana w Warszawie|VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie]] (1957)<ref>{{Cytuj stronę | url = https://web.archive.org/web/20130201145839/http://www.wne.uw.edu.pl/historia_reytana/absolwenci_roczniki/1957.html| tytuł = Absolwenci Reytana 1957| autor = Wojciech Rylski |opublikowany = wne.uw.edu.pl|data dostępu = 2022-01-25}}</ref>. W 1962 ukończył studia w [[Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie|Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie]]. Doktoryzował się na macierzystej uczelni w 1969. Stopień [[habilitacja|doktora habilitowanego]] uzyskał w SGGW w 1986<ref name=zknp>{{Cytuj książkę | tytuł = Złota Księga Nauki Polskiej – w 100 rocznicę odzyskania niepodległości | wydawca = Mastermedia | miejsce = Gliwice | rok = 2020 | strony = 324–325 | tom = 2 | tytuł tomu = M–Ż | isbn = 978-83-950638-2-4}}</ref>. [[Tytuł profesora]] nauk rolniczych otrzymał 15 lutego 1996<ref name=ln>{{Ludzie nauki|40259|osoba=Andrzej Radecki|data dostępu=2020-09-25}}</ref>.

Zawodowo związany z SGGW. W latach 1987–1990 był [[prodziekan]]em [[Wydział Rolniczy Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie|Wydziału Rolniczego]], w następnej kadencji (1990–1993) pełnił funkcję [[dziekan (szkolnictwo wyższe)|dziekana]] tej jednostki. W latach 1993–1996 był [[prorektor]]em SGGW. W latach 2003–2008 kierował Katedrą Agronomii. Ponadto w kadencji 1999–2000 był [[rektor]]em [[Uniwersytet w Siedlcach|Akademii Podlaskiej]]{{r|zknp}}. Objął także stanowisko [[profesor (stanowisko)|profesora]] w [[Państwowa Uczelnia im. Stefana Batorego|Państwowej Uczelni im. Stefana Batorego]]; na uczelni tej został dyrektorem Instytutu Nauk Przyrodniczych{{r|ln}}.

Specjalizuje się w [[uprawa roli|uprawie roli]] i [[uprawa roślin|roślin]]{{r|ln}}. Opublikował ok. 110 prac. Członek [[Polskie Towarzystwo Agronomiczne|Polskiego Towarzystwa Agronomicznego]]{{r|zknp}} i Komitetu Uprawy Roślin [[Polska Akademia Nauk|PAN]]{{r|ln}}.

Został odznaczony Złotym [[Krzyż Zasługi|Krzyżem Zasługi]] (1984) i [[Medal Komisji Edukacji Narodowej|Medalem Komisji Edukacji Narodowej]] (2000){{r|zknp}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Radecki, Andrzej Bohdan}}
[[Kategoria:Absolwenci Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego]]
[[Kategoria:Absolwenci VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie]]
[[Kategoria:Członkowie Komitetu Uprawy Roślin PAN]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Grodzisku Mazowieckim]]
[[Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej]]
[[Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa)]]
[[Kategoria:Polscy agronomowie]]
[[Kategoria:Prorektorzy Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie]]
[[Kategoria:Rektorzy Uniwersytetu w Siedlcach]]
[[Kategoria:Wykładowcy Akademii Nauk Stosowanych Stefana Batorego w Skierniewicach]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1940]]

title: Andrzej Radecki

Data i miejsce urodzenia: 21 lipca 1940 · Grodzisk Mazowiecki

Doktorat: 1969 · SGGW

Habilitacja: 1986 · SGGW

Profesura: 15 lutego 1996

Poprzednik: Edward Pawłowski

Następca: Antoni Jówko


text:
# Bitwa pod Mutiną (43 p.n.e.)
Bitwa pod Mutiną – starcie zbrojne, które miało miejsce 23 kwietnia 43 p.n.e. w trakcie kampanii mutińskiej, po śmierci Gajusza Juliusza Cezara.
Wiosną roku 43 p.n.e. zwolennik Cezara – Marek Antoniusz, otoczył siły Brutusa Albinusa w położonym w Górnej Italii mieście Mutina. Przeciw wojskom Antoniusza wyruszyły oddziały rzymskiego senatu dowodzone przez konsula Aulusa Hircjusza oraz adoptowanego syna Cezara – Oktawiana.
Pomimo poniesionej porażki w bitwie pod Forum Gallorum, Marek Antoniusz zdecydował o kontynuowaniu oblężenia Mutiny. Natomiast dowódcy sił senackich zamierzali wykorzystać wcześniejszy sukces i wydać mu tam bitwę. Dnia 23 kwietnia oddziały senackie dotarły w okolice miasta. Antoniusz wyszedł im naprzeciw w sile zaledwie dwóch legionów oraz jazdy, próbując powstrzymać przeciwnika przed wkroczeniem do miasta. Pozostałe legiony, wezwane przez Antoniusza jako wsparcie, nie dotarły w porę na pole bitwy.
W obliczu słabości przeciwnika Oktawian oraz Hircjusz przypuścili atak na jego obóz, który został zdobyty, przy czym w trakcie walki poniósł śmierć Hircjusz. Z pomocą legionu V Alaudae Antoniuszowi udało się jednak obóz odzyskać. Mimo to, uznając swą sytuację za bardzo trudną, podjął decyzję o wycofaniu wojsk w kierunku zachodnim.
Dwa dni później zmarł drugi z konsulów Gajusz Vibius Pansa Caetronianus (w wyniku ran odniesionych pod Forum Gallorum). Oktawian stał się głównym dowódcą senackim (obok Decimusa Brutusa). Reprezentując własne interesy, jeszcze w tym samym roku doprowadził do zawarcia porozumienia z Antoniuszem (II triumwirat).

title: Bitwa pod Mutiną (43 p.n.e.)

wikitext:
{{Wojna infobox
 |nazwa        = Bitwa pod Mutiną
 |epoka        = starożytność
 |konflikt     = [[II triumwirat]], [[kampania mutińska]]
 |grafika      = Antony with Octavian aureus.jpg
 |opis grafiki = Monety z podobiznami Marka Antoniusza i Oktawiana
 |czas         = [[21 kwietnia]] [[43 p.n.e.]]
 |miejsce      = Mutina, Górna Italia
 |terytorium   = [[Włochy]]
 |przyczyna    =
 |wynik        = zwycięstwo sił senackich
 |strona1      = Cezarianie
 |strona2      = siły senackie
 |dowódca1     = [[Marek Antoniusz]]
 |dowódca2     = [[Oktawian August]], [[Aulus Hircjusz]]
 |siły1        = 2 legiony, jazda
 |siły2        = kilka legionów
 |straty1      = nieznane
 |straty2      = nieznane
 |kod mapy     =
 |współrzędne  =
 |commons      =
}}
'''Bitwa pod Mutiną''' – starcie zbrojne, które miało miejsce [[23 kwietnia]] [[43 p.n.e.]] w trakcie [[Kampania mutińska|kampanii mutińskiej]], po śmierci [[Gajusz Juliusz Cezar|Gajusza Juliusza Cezara]].

Wiosną roku [[43 p.n.e.]] zwolennik Cezara – [[Marek Antoniusz]], otoczył siły Brutusa Albinusa w położonym w Górnej Italii mieście [[Modena|Mutina]]. Przeciw wojskom Antoniusza wyruszyły oddziały rzymskiego senatu dowodzone przez konsula [[Aulus Hircjusz|Aulusa Hircjusza]] oraz adoptowanego syna Cezara – [[Oktawian August|Oktawiana]].

Pomimo poniesionej porażki w [[bitwa pod Forum Gallorum|bitwie pod Forum Gallorum]], Marek Antoniusz zdecydował o kontynuowaniu oblężenia Mutiny. Natomiast dowódcy sił senackich zamierzali wykorzystać wcześniejszy sukces i wydać mu tam bitwę. Dnia 23 kwietnia oddziały senackie dotarły w okolice miasta. Antoniusz wyszedł im naprzeciw w sile zaledwie dwóch legionów oraz jazdy, próbując powstrzymać przeciwnika przed wkroczeniem do miasta. Pozostałe legiony, wezwane przez Antoniusza jako wsparcie, nie dotarły w porę na pole bitwy.

W obliczu słabości przeciwnika Oktawian oraz Hircjusz przypuścili atak na jego obóz, który został zdobyty, przy czym w trakcie walki poniósł śmierć Hircjusz. Z pomocą legionu V Alaudae Antoniuszowi udało się jednak obóz odzyskać. Mimo to, uznając swą sytuację za bardzo trudną, podjął decyzję o wycofaniu wojsk w kierunku zachodnim.

Dwa dni później zmarł drugi z konsulów Gajusz Vibius Pansa Caetronianus (w wyniku ran odniesionych pod Forum Gallorum). Oktawian stał się głównym dowódcą senackim (obok Decimusa Brutusa). Reprezentując własne interesy, jeszcze w tym samym roku doprowadził do zawarcia porozumienia z Antoniuszem ([[II triumwirat]]).

== Bibliografia ==
* Jochen Bleicken: ''Augustus''. Berlin: Fest, 1998, s. 114, {{ISBN|3-8286-0136-7}}.
* Ronald Syme: ''The Roman Revolution''. Oxford - New York: Oxford Univ. Press, 2002, s. 174, {{ISBN|978-0-1928-0320-7}}.

[[Kategoria:Bitwy starożytnego Rzymu|Mutiną]]
[[Kategoria:Bitwy w I wieku p.n.e.|Mutina]]

title: Bitwa pod Mutiną

Czas: 21 kwietnia 43 p.n.e.

Miejsce: Mutina, Górna Italia

Terytorium: Włochy

Wynik: zwycięstwo sił senackich

title: Strony konfliktu

Cezarianie: siły senackie

title: Dowódcy

Marek Antoniusz: Oktawian August, Aulus Hircjusz

title: Siły

2 legiony, jazda: kilka legionów

title: Straty

nieznane: nieznane


text:
# Slobozia (gmina Broscăuți)
Slobozia – wieś w Rumunii, w okręgu Botoszany, w gminie Broscăuți. W 2011 roku liczyła 127 mieszkańców.

title: Slobozia (gmina Broscăuți)

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Slobozia
 |nazwa oryginalna             = Slobozia
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = Rumunia
 |1. jednostka administracyjna = [[Okręg Botoszany|Botoszany]]
 |2. jednostka administracyjna = [[Broscăuți (gmina)|Broscăuți]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2011
 |liczba ludności              = 127
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = Botoszany
 |współrzędne                  = 47°57′29″N 26°28′52″E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Slobozia''' – wieś w [[Rumunia|Rumunii]], w [[Okręg Botoszany|okręgu Botoszany]], w [[Broscăuți (gmina)|gminie Broscăuți]]. W 2011 roku liczyła 127 mieszkańców{{r|rpl}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=rpl>{{Cytuj stronę | url = http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | archiwum = https://web.archive.org/web/20210303055647/https://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2014/01/rpl_2011_populatia-pe-categorii-de-localitati.xls | tytuł = Populaţia stabilă pe judeţe, municipii, oraşe şi localităti componenete la RPL_2011 | opublikowany = Institutul Naţional de Statistică | język = ro | data dostępu = 2021-12-22}}</ref>
}}

[[Kategoria:Wsie w okręgu Botoszany]]

title: Slobozia

Okręg: Botoszany

Gmina: Broscăuți