text:
# Jedlnia
Jedlnia (dawniej też Jedlna) – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim, w gminie Pionki. Ma status sołectwa.
| SIMC    | Nazwa     | Rodzaj    |
| ------- | --------- | --------- |
| 0630882 | Podsiczki | część wsi |

Jedlnia położona jest przy drodze wojewódzkiej nr 737, wiodącej z Radomia do Kozienic. Miejscowość ta usytuowana jest w centrum dużej polany (ok. 7 km²) obejmującej miejscowości: Adolfin, Brzeziny, Huta, Jaroszki, Jaśce, Karpówka, Kieszek, Kolonka, Poświętne, Stoki, Zadobrze, Żdżary i kilka innych mniejszych osad w obrębie Puszczy Kozienickiej.
Działa tu Stowarzyszenie Jedlnia, zrzeszające miłośników i entuzjastów tej ziemi.
Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii św. Mikołaja i św. Małgorzaty.

## Historia
W czasie I Rzeczypospolitej Jedlnia leżała na terenie województwa sandomierskiego. Od około 1387 król Władysław II Jagiełło miał tu swój drewniany dwór łowiecki oraz folwark, w których bywał zimą prawie co roku. Król ufundował również pierwszy drewniany kościół w Jedlni. W 1387 nadał przywilej mieszkańcom wsi zwalniający ich po wsze czasy od danin, poborów, podwód i opłat z wyjątkiem czynszów, w zamian nakładając obowiązek uczestniczenia w darmowej pomocy w polowaniach królewskich. W 1413 na zjeździe w Jedlni Jadwiga, córka Władysława Jagiełły, została ogłoszona oficjalnie dziedziczką tronu polskiego ze względu na brak męskiego (w tym czasie) potomstwa jej ojca. W Jedlni został ułożony 4 marca 1430 przywilej jedlneńsko-krakowski a ogłoszony w Krakowie 9 stycznia 1433. Jedlnia była także jednym z najważniejszych ośrodków bartnictwa w Polsce. To tu zrodził się zwyczajowy kodeks nazwany Prawem Obelnym, sięgający swymi korzeniami może i XII wieku. Od 1710 Jedlnia i jej okolice należała do dóbr stołowych królewskich.
W latach 1810–1815 Jedlnia położona była administracyjnie w departamencie radomskim Księstwa Warszawskiego, w latach 1816–1837 w obwodzie radomskim województwa sandomierskiego, w latach 1837–1844 w guberni sandomierskiej a w latach 1845–1915 na terenie guberni radomskiej Królestwa Kongresowego. W 1839 Jedlnia została odłączona od ekonomii kozienickiej i darowana generałowi Bezak. W 1859 dobra jedlneńskie zostały oddzielone od dóbr rządowych Kozienice. Podczas powstania styczniowego 23 stycznia 1863 140-osobowy oddział pod dowództwem Narcyza Figiettiego rozbił kompanię saperów rosyjskich. Wieś Jedlnia jako jedyna posiadała własną organizację powstańczą.
W latach 1919–1939 miejscowość administracyjnie należała do gminy Jedlnia, w powiecie kozienickim, w województwie kieleckim. W czasie okupacji była pod niemiecką administracją Generalnego Gubernatorstwa. W budynku miejscowej szkoły stacjonowało wojsko niemieckie. W latach 1945–1954 siedziba gminy Jedlnia. W latach 1945–1975 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego, a następnie w latach 1975–1998 do województwa radomskiego.

## Stary cmentarz
W jednym z jedlneńskich zagajników znajduje się stary cmentarz, na którym chowano mieszkańców okolicy do I połowy lat 50. XX wieku. Spoczęli tu m.in. ks. proboszcz Józef Gacki (1803–1876) oraz powstaniec styczniowy Piotr Mróz (1845–1920).

## Kościół
Obecnie nad miejscowością góruje kościół z lat 1790–1792, przebudowany wg projektu warszawskiego architekta Stefana Szyllera w 1901. Obok znajduje się, pochodząca z lat 1902–1903, zabytkowa plebania.

## Szkoła podstawowa
W lutym 1817 w Jedlni powołano szkołę elementarną, którą ukończyli m.in. gen. Józef Kuropieska (do szkoły uczęszczał w latach 1911–1918), o. Korneliusz Jemioł (1921–1928) oraz Stanisław Siczek (1921–1932, w tym 4 lata przerwy).

## Urodzeni w Jedlni
- Józef Kuropieska – generał broni Wojska Polskiego, poseł na Sejm PRL II i III kadencji z ramienia PZPR.

title: Jedlnia

wikitext:
{{inne znaczenia}}
{{Polska miejscowość infobox
 |nazwa                  = Jedlnia
 |rodzaj miejscowości    = wieś
 |zdjęcie                = Kościół w Jedlni11.JPG
 |opis zdjęcia           = Kościół św. Mikołaja i św. Małgorzaty w Jedlni
 |alt zdjęcia            =
 |województwo            = mazowieckie
 |powiat                 = [[Powiat radomski|radomski]]
 |gmina                  = [[Pionki (gmina wiejska)|Pionki]]
 |sołectwo               =
 |miejscowość podstawowa =
 |wysokość               =
 |liczba ludności        = 613{{r|rap}}
 |rok                    = 2023
 |strefa numeracyjna     = 48
 |kod pocztowy           = 26-670{{r|poczta}}
 |tablice rejestracyjne  = WRA
 |SIMC                   = 0630876{{r|teryt}}
 |kod mapy               = Pionki (gmina wiejska)
 |współrzędne            = 51°27'46"N 21°22'03"E<ref name="prng">{{PRNG Miejscowości|45949|data=2023-11-05}}</ref>
 |commons                = Category:Jedlnia
 |www                    =
}}
[[Plik:Jedlnia.Plebania.JPG|thumb|240px|Zabytkowa plebania]]
[[Plik:Jedlnia stary cmentarz.JPG|thumb|240px|Stary cmentarz w Jedlni]]
'''Jedlnia''' (dawniej też Jedlna){{r|SgKP}} – [[wieś]] w [[Polska|Polsce]] położona w [[województwo mazowieckie|województwie mazowieckim]], w [[powiat radomski|powiecie radomskim]], w [[Pionki (gmina wiejska)|gminie Pionki]]{{r|teryt|roz}}. Ma status sołectwa{{r|sol}}.

{|class="wikitable" width="60%"
|+Integralne części wsi Jedlnia{{r|teryt|roz}}
! SIMC !! Nazwa !! Rodzaj
|-
|0630882 || Podsiczki || część wsi
|}

Jedlnia położona jest przy [[Droga wojewódzka nr 737|drodze wojewódzkiej nr 737]], wiodącej z [[Radom]]ia do [[Kozienice|Kozienic]]. Miejscowość ta usytuowana jest w centrum dużej polany (ok. 7 km²) obejmującej miejscowości: [[Adolfin (województwo mazowieckie)|Adolfin]], [[Brzeziny (powiat radomski)|Brzeziny]], [[Huta (powiat radomski)|Huta]], [[Jaroszki (województwo mazowieckie)|Jaroszki]], [[Jaśce]], [[Karpówka (wieś w województwie mazowieckim)|Karpówka]], [[Kieszek]], [[Kolonka]], [[Poświętne (powiat radomski)|Poświętne]], [[Stoki (województwo mazowieckie)|Stoki]], [[Zadobrze (wieś w województwie mazowieckim)|Zadobrze]], [[Żdżary (wieś w powiecie radomskim)|Żdżary]] i kilka innych mniejszych osad w obrębie [[Puszcza Kozienicka|Puszczy Kozienickiej]].

Działa tu Stowarzyszenie Jedlnia, zrzeszające miłośników i entuzjastów tej ziemi.

Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii [[Parafia św. Mikołaja i św. Małgorzaty w Jedlni|św. Mikołaja i św. Małgorzaty]]{{r|par}}.

== Historia ==
W czasie I Rzeczypospolitej Jedlnia leżała na terenie [[województwo sandomierskie (I Rzeczpospolita)|województwa sandomierskiego]]. Od około 1387 król [[Władysław II Jagiełło]] miał tu swój drewniany dwór łowiecki oraz [[folwark]], w których bywał zimą prawie co roku. Król ufundował również pierwszy drewniany kościół w Jedlni. W 1387 nadał przywilej mieszkańcom wsi zwalniający ich po wsze czasy od danin, poborów, podwód i opłat z wyjątkiem czynszów, w zamian nakładając obowiązek uczestniczenia w darmowej pomocy w polowaniach królewskich. W 1413 na zjeździe w Jedlni [[Jadwiga Jagiellonka (1408–1431)|Jadwiga]], córka Władysława Jagiełły, została ogłoszona oficjalnie dziedziczką tronu polskiego ze względu na brak męskiego (w tym czasie) potomstwa jej ojca. W Jedlni został ułożony 4 marca 1430 [[przywilej jedlneńsko-krakowski]] a ogłoszony w [[Kraków|Krakowie]] 9 stycznia 1433. Jedlnia była także jednym z najważniejszych ośrodków bartnictwa w Polsce. To tu zrodził się zwyczajowy kodeks nazwany Prawem Obelnym, sięgający swymi korzeniami może i [[XII wiek]]u. Od 1710 Jedlnia i jej okolice należała do [[Dobra stołowe|dóbr stołowych królewskich]].

W latach 1810–1815 Jedlnia położona była administracyjnie w departamencie radomskim Księstwa Warszawskiego, w latach 1816–1837 w obwodzie radomskim [[województwo sandomierskie (Królestwo Polskie)|województwa sandomierskiego]], w latach 1837–1844 w [[gubernia sandomierska|guberni sandomierskiej]] a w latach 1845–1915 na terenie [[gubernia radomska|guberni radomskiej]] Królestwa Kongresowego. W 1839 Jedlnia została odłączona od ekonomii kozienickiej i darowana generałowi Bezak. W 1859 dobra jedlneńskie zostały oddzielone od dóbr rządowych [[Kozienice]]. Podczas [[powstanie styczniowe|powstania styczniowego]] 23 stycznia 1863 140-osobowy oddział pod dowództwem [[Narcyz Figietti|Narcyza Figiettiego]] rozbił kompanię [[saper]]ów [[Rosja|rosyjskich]]. Wieś Jedlnia jako jedyna posiadała własną organizację powstańczą.

W latach 1919–1939 miejscowość administracyjnie należała do [[Jedlnia (gmina)|gminy Jedlnia]], w [[powiat kozienicki|powiecie kozienickim]], w [[województwo kieleckie (II Rzeczpospolita)|województwie kieleckim]]. W czasie okupacji była pod niemiecką administracją [[Generalne Gubernatorstwo|Generalnego Gubernatorstwa]]. W budynku miejscowej szkoły stacjonowało wojsko [[III Rzesza|niemieckie]]. W latach 1945–1954 siedziba [[Jedlnia (gmina)|gminy Jedlnia]]. W latach 1945–1975 miejscowość administracyjnie należała do [[Województwo kieleckie (1945–1975)|województwa kieleckiego]], a następnie [[Podział administracyjny Polski (1975–1998)|w latach 1975–1998]] do [[województwo radomskie|województwa radomskiego]].

== Stary cmentarz ==
W jednym z jedlneńskich zagajników znajduje się stary cmentarz, na którym chowano mieszkańców okolicy do I połowy lat 50. XX wieku. Spoczęli tu m.in. ks. proboszcz [[Józef Gacki]] (1803–1876) oraz powstaniec styczniowy Piotr Mróz (1845–1920).

{{osobny artykuł|Stary cmentarz w Jedlni}}

== Kościół ==
Obecnie nad miejscowością góruje kościół z lat 1790–1792, przebudowany wg projektu warszawskiego architekta [[Stefan Szyller (architekt)|Stefana Szyllera]] w 1901. Obok znajduje się, pochodząca z lat 1902–1903, zabytkowa plebania.

{{osobny artykuł|Kościół św. Mikołaja i św. Małgorzaty w Jedlni}}

== Szkoła podstawowa ==
W lutym 1817 w Jedlni powołano szkołę elementarną, którą ukończyli m.in. gen. [[Józef Kuropieska]] (do szkoły uczęszczał w latach 1911–1918), o. [[Korneliusz Jemioł]] (1921–1928) oraz [[Stanisław Siczek]] (1921–1932, w tym 4 lata przerwy).

{{osobny artykuł|Publiczna Szkoła Podstawowa w Jedlni}}

== Urodzeni w Jedlni ==

* [[Józef Kuropieska]] – [[generał broni]] [[Ludowe Wojsko Polskie|Wojska Polskiego]], [[poseł]] na [[Sejm PRL]] [[Posłowie na Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej II kadencji|II]] i [[Posłowie na Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej III kadencji|III]] kadencji z ramienia [[Polska Zjednoczona Partia Robotnicza|PZPR]].

== Zobacz też ==
* [[Jedlnia-Kolonia]]
* [[Jedlnia-Letnisko]]
* [[Leniwka (dopływ Radomki)|Leniwa]]

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name=rap>[https://bip.gmina-pionki.pl/pionki_ug_2024_bip/web/uploads/pub/strony/strona_4441/text/RAPORT%20O%20STANIE%20GMINY%20PIONKI%20ZA%20ROK%202023.pdf Raport o stanie gminy Pionki w 2023. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2023] s. 8</ref>
* <ref name=sol>[https://bip.gmina-pionki.pl/strona-144-solectwa_gminy_pionki.html BIP gminy, sołectwa]</ref>
* <ref name=poczta>{{Poczta Polska|2013|s=388|data dostępu=2020-12-22}}</ref>
* <ref name=teryt>[http://eteryt.stat.gov.pl/eTeryt/rejestr_teryt/udostepnianie_danych/baza_teryt/uzytkownicy_indywidualni/wyszukiwanie/wyszukiwanie.aspx?contrast=default GUS. Wyszukiwarka TERYT]</ref>
* <ref name=roz>''Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części'' ({{Dziennik Ustaw|2013|200}})</ref>
* <ref name="SgKP">{{SgKP|III|547|Jedlna vel Jedlnia}}</ref>
* <ref name=par>[https://diecezja.radom.pl/jedlnia-parafia-pw-sw-mikolaja-bp/ Opis parafii na stronie diecezji]</ref>
}}

== Bibliografia ==
* [[Józef Gacki|ks. Józef Gacki]], ''Jedlnia w niej kościół i akta obelnego prawa'', Radom 1874.

== Linki zewnętrzne ==
* [http://powstanie1863.zsi.kielce.pl/index.php?id=g17 Powstanie styczniowe w Jedlni]
* ''[https://polona.pl/item/jedlnia-w-niej-kosciol-i-akta-obelnego-prawa,NjY2NzQxMTA Jedlnia, w niej kościół i akta obelnego prawa]'' w bibliotece [[Polona]]

{{Gmina Pionki}}

[[Kategoria:Jedlnia| ]]

title: Jedlnia

Państwo: Polska

Województwo: mazowieckie

Powiat: radomski

Gmina: Pionki

Tablice rejestracyjne: WRA


text:
# Jnan Hansdev Adhin
Jnan Hansdev Adhin (ur. 1927, zm. 2002) – surinamski pisarz i polityk pochodzenia hinduskiego tworzący w surinamskim hindustani oraz po niderlandzku. Uznawany za jednego z najważniejszych literatów piszących w języku sarnami.
W 1953 opracował słownik hindi-holenderski, w 1964 zaś podręcznik pisowni surinamskiego hindustani. Zajmował się eseistyką, dramatem, publicystyką, a także przekładami literatury hinduskiej. Był organizatorem życia kulturalnego oraz ministrem różnych gabinetów, działającym na rzecz surinamskich Hindusów.

wikiname: plwiki

title: Jnan Hansdev Adhin

in_language: pl

wikitext:
[[Plik:Jnan Hansdev Adhin (1966).jpg|thumb|Adhin jako minister sprawiedliwości w 1966]]
'''Jnan Hansdev Adhin''' (ur. [[1927]]{{odn|Dąbrówka|1999|s=336}}, zm. [[2002]]<ref name="dbng.nl">{{Cytuj stronę | url = http://www.dbng.nl/nl/details?searchkey1=ppn&searchterm1=069128715&searchtype1=and&item=1 | tytuł = Jan Hansdew Adhin | praca = dbng.nl | opublikowany = Digitale Bibliografie Nederlandse Geschiedenis | język = nl | data dostępu = 2016-07-05}}</ref>) – [[surinam]]ski pisarz i polityk pochodzenia [[Hindusi|hinduskiego]] tworzący w [[Karaibskie hindustani|surinamskim hindustani]] oraz po [[Język niderlandzki|niderlandzku]]{{odn|Dąbrówka|1999|s=336}}. Uznawany za jednego z najważniejszych literatów piszących w języku sarnami{{odn|Dąbrówka|1999|s=332}}.

W 1953 opracował słownik [[Język hindi|hindi]]-holenderski, w 1964 zaś podręcznik pisowni surinamskiego hindustani. Zajmował się [[Esej|eseistyką]], [[dramat]]em, [[Publicystyka|publicystyką]], a także przekładami [[Literatury indyjskie|literatury hinduskiej]]. Był organizatorem życia kulturalnego oraz [[Minister|ministrem]] różnych gabinetów, działającym na rzecz surinamskich Hindusów{{odn|Dąbrówka|1999|s=336}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę | nazwisko = Dąbrówka | imię = Andrzej | tytuł = Słownik pisarzy niderlandzkiego obszaru kulturowego: flamandzkich i holenderskich, nowołacińskich, surinamskich, afrykanerskich i fryzyjskich | wydawca = [[Wydawnictwo „Wiedza Powszechna”]] | miejsce = Warszawa | data = 1999 | strony = 327–344 | isbn = 8321411320 | rozdział = Literatura surinamska | autor link = Andrzej Dąbrówka | odn = tak}}
{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Adhin, Jnan Hansdev}}
[[Kategoria:Eseiści]]
[[Kategoria:Dramaturdzy]]
[[Kategoria:Publicyści]]
[[Kategoria:Tłumacze]]
[[Kategoria:Leksykografowie]]
[[Kategoria:Pisarze niderlandzkojęzyczni]]
[[Kategoria:Pisarze XX wieku]]
[[Kategoria:Surinamscy ministrowie]]
[[Kategoria:Ministrowie sprawiedliwości]]
[[Kategoria:Ministrowie edukacji]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1927]]
[[Kategoria:Zmarli w 2002]]
[[Kategoria:Osoby pochodzenia indyjskiego]]


text:
# Loara (departament)
Loara (fr. Loire, wymowaⓘ, ˈlwaːʀ; fr.-prow. Lêre; oksyt. Léger, Lei) – francuski departament położony w regionie Owernia-Rodan-Alpy, którego nazwa pochodzi od rzeki Loary (fr. Loire). Utworzony został podczas rewolucji francuskiej, 12 sierpnia 1793. Departament oznaczony jest liczbą 42. Ośrodkiem administracyjnym (prefekturą) i największym miastem departamentu jest Saint-Étienne.
Według danych na rok 2010 liczba zamieszkującej departament ludności wynosi 748 947 os. (156 os./km²); powierzchnia departamentu to 4781 km².

## Podział administracyjny
Okręgi (arrondissements) departamentu:
1. Saint-Étienne
2. Roanne
3. Montbrison

W 2023 roku w skład departamentu wchodziły 323 gminy (lista).

## Miejscowości
Największe miejscowości departamentu (w nawiasach liczba ludności w 2021 roku):

- Saint-Étienne (172 718)
- Saint-Chamond (35 068)
- Roanne (34 762)
- Firminy (17 137)
- Montbrison (16 064)
- Saint-Just-Saint-Rambert (15 419)
- Rive-de-Gier (15 214)
- Le Chambon-Feugerolles (12 066)
- Riorges (11 045)
- Andrézieux-Bouthéon (10 187)
- Roche-la-Molière (9863)
- Veauche (8992)
- Unieux (8479)
- Feurs (8338)
- La Ricamarie (8046)
- Sorbiers (8042)
- Villars (7783)
- Mably (7382)
- La Talaudière (7073)
- Le Coteau (6889)
- Sury-le-Comtal (6681)
- Saint-Jean-Bonnefonds (6611)
- Saint-Genest-Lerpt (6183)
- Saint-Priest-en-Jarez (6164)
- Saint-Galmier (5842)
- Montrond-les-Bains (5550)
- Chazelles-sur-Lyon (5472)
- Villerest (5170)
- Saint-Marcellin-en-Forez (5060)
- La Grand-Croix (5026)

title: Loara (departament)

wikitext:
{{Inne znaczenia|departamentu Francji|[[Loara]] – rzeka}}
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Loara
 |nazwa oryginalna                = Loire
 |dopełniacz nazwy                =
 |jednostka                       = Departament
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            = Blason département fr Loire.svg
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = Owernia-Rodan-Alpy
 |nazwa siedziby                  = prefektura
 |siedziba                        = [[Saint-Étienne]]
 |ISO 3166-2                      = FR-42
 |powierzchnia                    = 4781 km²
 |rok                             = 2023
 |liczba ludności                 = 772 342<ref name="PopulacjaFrancja" />
 |gęstość zaludnienia             = 161,5 os./km²
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    =
 |tablice rejestracyjne           =
 |adres urzędu                    =
 |plan                            =
 |nazwa 1. podziału               = [[Prefektura (administracja)|podprefektur]]
 |1. podział                      = 3
 |nazwa 2. podziału               = [[Kanton (Francja)|kantonów]]
 |2. podział                      = 21
 |nazwa 3. podziału               = [[Gmina (Francja)|gmin]]
 |3. podział                      = 323
 |mapa                            = Département 42 in France 2016.svg
 |nazwa mapy                      =
 |współrzędne                     =
 |commons                         = Categpry:Loire (department)
 |wikisłownik                     = Loara
 |www                             = http://www.loire.gouv.fr/
}}
'''Loara''' ({{fr.|Loire}}, {{wymowa|LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-Loire.wav}}, {{IPA|ˈlwaːʀ}}; {{w języku|frp|Lêre}}; {{w języku|oc|Léger}}, {{k|oc|Lei}}) – [[departament (Francja)|francuski departament]] położony w [[region (Francja)|regionie]] [[Owernia-Rodan-Alpy]], którego nazwa pochodzi od rzeki [[Loara|Loary]] ({{fr.|Loire}}). Utworzony został podczas [[rewolucja francuska|rewolucji francuskiej]], [[12 sierpnia]] [[1793]]. Departament [[regiony i departamenty Francji|oznaczony jest liczbą 42]]. Ośrodkiem administracyjnym (prefekturą) i największym miastem departamentu jest [[Saint-Étienne]].

Według danych na rok 2010 liczba zamieszkującej departament ludności wynosi 748 947 os. (156 os./km²); powierzchnia departamentu to 4781 km².

== Podział administracyjny ==
[[Okręg (jednostka administracyjna)|Okręgi]] ({{k|fr|arrondissements}}) departamentu:
# [[Okręg Saint-Étienne|Saint-Étienne]]
# [[Okręg Roanne|Roanne]]
# [[Okręg Montbrison|Montbrison]]

W 2023 roku w skład departamentu wchodziły 323 gminy{{r|insee}} ([[gminy w departamencie Loara|lista]]).

== Miejscowości ==
Największe miejscowości departamentu (w nawiasach liczba ludności w 2021 roku{{r|insee}}):
{{Układ wielokolumnowy | szerokość = 18em |
* [[Saint-Étienne]] (172 718)
* [[Saint-Chamond]] (35 068)
* [[Roanne]] (34 762)
* [[Firminy]] (17 137)
* [[Montbrison (Loara)|Montbrison]] (16 064)
* [[Saint-Just-Saint-Rambert]] (15 419)
* [[Rive-de-Gier]] (15 214)
* [[Le Chambon-Feugerolles]] (12 066)
* [[Riorges]] (11 045)
* [[Andrézieux-Bouthéon]] (10 187)
* [[Roche-la-Molière]] (9863)
* [[Veauche]] (8992)
* [[Unieux]] (8479)
* [[Feurs]] (8338)
* [[La Ricamarie]] (8046)
* [[Sorbiers (Loara)|Sorbiers]] (8042)
* [[Villars (Loara)|Villars]] (7783)
* [[Mably]] (7382)
* [[La Talaudière]] (7073)
* [[Le Coteau]] (6889)
* [[Sury-le-Comtal]] (6681)
* [[Saint-Jean-Bonnefonds]] (6611)
* [[Saint-Genest-Lerpt]] (6183)
* [[Saint-Priest-en-Jarez]] (6164)
* [[Saint-Galmier]] (5842)
* [[Montrond-les-Bains]] (5550)
* [[Chazelles-sur-Lyon]] (5472)
* [[Villerest]] (5170)
* [[Saint-Marcellin-en-Forez]] (5060)
* [[La Grand-Croix]] (5026)
}}

{{mapa lokalizacyjna
 |mapa        = Loara
 |podpis      = Miejscowości w departamencie Loara powyżej 10 000 mieszkańców (2021)<ref name="insee">{{Cytuj stronę | url = https://statistiques-locales.insee.fr/#bbox=140103,6533387,1012762,580554&c=indicator&i=pop_legales.popmun&s=2020&t=A01 | tytuł = France par commune – Population municipale 2021 | praca = Statistiques locales | opublikowany = Insee | język = fr | data dostępu = 2023-01-15}}</ref>
 |rozmiar     = 400
 |wyrównanie  = center
 |rodzaj      = thumb
 |punkty mapy =
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.438751N 4.387958E|rozmiar znaku=10|opis=[[Saint-Étienne|St-Étienne]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.474008N 4.511999E|rozmiar znaku=8|pozycja=right|opis=[[Saint-Chamond|St-Chamond]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|46.037848N 4.070508E|rozmiar znaku=8|opis=[[Roanne]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.391062N 4.286527E|pozycja=left|opis=[[Firminy]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.607921N 4.063845E|pozycja=top|opis=[[Montbrison (Loara)|Montbrison]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.498993N 4.242827E|pozycja=left|opis=[[Saint-Just-Saint-Rambert|St-Just-St-Rambert]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.527760N 4.614401E|pozycja=top|opis=[[Rive-de-Gier]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.394713N 4.329169E|pozycja=right|opis=[[Le Chambon-Feugerolles]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|46.043653N 4.038374E|pozycja=left|opis=[[Riorges]]}}
{{mapa lokalizacyjna/punkt|45.529443N 4.267442E|pozycja=top|opis=[[Andrézieux-Bouthéon]]}}
}}

== Przypisy ==
<references>
<ref name="PopulacjaFrancja">{{Cytuj |tytuł = Estimation de population par département, sexe et grande classe d'âge - Années 1975 à 2023 |data = 2023-01-24 |data dostępu = 2024-10-28 |opublikowany = Institut National de la Statistique et des Études Économiques |url = https://www.insee.fr/fr/statistiques/1893198 |język = fr}}</ref>
</references>

{{Owernia-Rodan-Alpy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Departament Loara| ]]
[[Kategoria:Departamenty w regionie Owernia-Rodan-Alpy]]

title: LoaraLoire

Herb: Flaga

Państwo: Francja

Region: Owernia-Rodan-Alpy

Prefektura: Saint-Étienne


text:
# Tommi Evilä
Tommi Evilä (ur. 6 kwietnia 1980 w Tampere) – fiński lekkoatleta, skoczek w dal.

## Kariera sportowa
Największym osiągnięciem Fina jest brązowy medal na mistrzostwach świata w 2005 w Helsinkach. Wynikiem 8,18 m, uzyskanym w kwalifikacjach, pobił wówczas o 2 centymetry rekord kraju w skoku w dal, który ustanowił 39 lat wcześniej Rainer Stenius. Wprawdzie w finale skoczył na odległość 8,25 m, dającą mu brązowy medal, ale wynik ten nie został uznany za rekord ze względu na zbyt silny tylny wiatr. Ma na swoim koncie zwycięstwa w meczach międzypaństwowych a także w zawodach I ligi Pucharu Europy. 13-krotny mistrz kraju, oprócz 11 tytułów w skoku w dal ma w dorobku także złoty medal halowych mistrzostw Finlandii w trójskoku (2003).

## Rekordy życiowe
- skok w dal – 8,22 (2008 & 2010) były rekord Finlandii / 8,41w (2007)
- skok w dal (hala) – 8,00 (2005)
- trójskok (hala) – 15,55 (2003)

title: Tommi Evilä

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Tommi Evilä
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = lekkoatletyka
 |grafika                   = Tommi-Evilä-2010.jpg
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 6 kwietnia 1980
 |miejsce urodzenia         = [[Tampere]]
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|FIN}}
{{Medalista infobox/nagłówek|MŚ|L}}
{{Medalista infobox/MŚ|L|Helsinki|2005|brąz|skok w dal}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Tommi Evilä''' (ur. [[6 kwietnia]] [[1980]] w [[Tampere]]) – [[Finlandia|fiński]] [[lekkoatletyka|lekkoatleta]], [[skok w dal|skoczek w dal]].

== Kariera sportowa ==
Największym osiągnięciem Fina jest brązowy medal na [[Mistrzostwa Świata w Lekkoatletyce 2005|mistrzostwach świata]] w [[2005]] w [[Helsinki|Helsinkach]]. Wynikiem 8,18 m, uzyskanym w kwalifikacjach, pobił wówczas o 2 centymetry rekord kraju w skoku w dal, który ustanowił 39 lat wcześniej [[Rainer Stenius]]<ref>W 1989 rekord wyrównał [[Jarmo Kärnä]]</ref>. Wprawdzie w finale skoczył na odległość 8,25 m, dającą mu brązowy medal, ale wynik ten nie został uznany za rekord ze względu na zbyt silny tylny [[wiatr]]. Ma na swoim koncie zwycięstwa w meczach międzypaństwowych a także w zawodach [[Puchar Europy w lekkoatletyce|I ligi Pucharu Europy]]. 13-krotny<ref>Stan na lipiec 2013.</ref> mistrz kraju, oprócz 11 tytułów w skoku w dal ma w dorobku także złoty medal halowych mistrzostw Finlandii w [[trójskok]]u (2003).

== Rekordy życiowe ==
* [[skok w dal]] – 8,22 (2008 & 2010) były rekord Finlandii / 8,41w (2007)
* [[skok w dal]] (hala) – 8,00 (2005)
* [[trójskok]] (hala) – 15,55 (2003)

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę | nazwisko=Waśko | imię=Janusz | nazwisko2=Socha | imię2=Andrzej| autor link= | inni= | tytuł= Athletics National Records Evolution 1912 – 2006 | data=2007 | miejsce=Zamość - Sandomierz | strony=104}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{IAAF name|id=134373}}
* {{tilastopaja|id=11333 |nazwa=Tommi Evilä |fi=yes |data dostępu=29 marca 2020}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Evilä, Tommi}}
[[Kategoria:Fińscy skoczkowie w dal]]
[[Kategoria:Fińscy trójskoczkowie]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Tampere]]
[[Kategoria:Medaliści Mistrzostw Świata w Lekkoatletyce 2005]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1980]]

title: · Tommi Evilä

Data i miejsce urodzenia: 6 kwietnia 1980 · Tampere

title: Dorobek medalowy

brąz: Helsinki 2005 · skok w dal


text:
# Czterdzieści i cztery
Czterdzieści i cztery – powieść fantastyczna autorstwa Krzysztofa Piskorskiego, wydana w 2016 roku. W 2017 roku zdobyła najważniejsze polskie nagrody literackie w dziedzinie fantastyki: Nagrodę Literacką im. Jerzego Żuławskiego oraz Nagrodę im. Janusza A. Zajdla. Akcja powieści dzieje się w 1844 roku, w alternatywnej rzeczywistości, w której ludzkość odkryła moc etheru. Powieść jest luźno powiązana ze wcześniejszą powieścią autora pod tytułem „Zadra”.
Powieść mocno nawiązuje do epoki romantyzmu, wykorzystując twórczość Juliusza Słowackiego oraz Adama Mickiewicza. Czerpie motywy także z mitologii słowiańskiej. Jest uznawana za powieść z nurtu steampunkowego, a dokładniej - etherpunkowego, ponieważ w świecie przedstawionym bohaterowie korzystają nie z pary, a z mocy energii próżni, nazywanej w powieści etherem.

## Fabuła
Jest rok 1844. Eliza Żmijewska, poetka oraz ostatnia kapłanka zapomnianego słowiańskiego boga, Żmija, wybiera się do odciętej blokadą Anglii. Ma odnaleźć przemysłowca Konrada Załuskiego, którego rodacy winią za upadek powstania na Litwie. Zamierza wykonać na nim wyrok wydany przez Radę Emigracyjną oraz Juliusza Słowackiego. W trakcie podróży zostaje jednak wykryta i trafia na istotę przybyłą z innego wymiaru.

title: Czterdzieści i cztery

wikitext:
{{Książka infobox
 |tytuł             = Czterdzieści i cztery
 |tytuł oryginalny  =
 |grafika           =
 |opis grafiki      =
 |alt grafiki       =
 |autor             = [[Krzysztof Piskorski]]
 |tematyka          = [[steampunk]], [[alternatywna historia]]
 |typ utworu        = [[fantastyka]]
 |data powstania    = [[2016]]
 |miejsce wydania   = [[Kraków]]
 |język             = [[język polski]]
 |data wydania      = [[2016]]
 |wydawca           = [[Wydawnictwo Literackie]]
 |poprzednia        = [[Zadra (powieść)|Zadra]]
 |następna          =
 |commons           =
 |wikiźródła        =
 |wikicytaty        =
}}
'''Czterdzieści i cztery''' – powieść [[Fantastyka|fantastyczna]] autorstwa [[Krzysztof Piskorski|Krzysztofa Piskorskiego]], wydana w 2016 roku. W 2017 roku zdobyła najważniejsze polskie nagrody literackie w dziedzinie fantastyki: [[Nagroda Literacka im. Jerzego Żuławskiego|Nagrodę Literacką im. Jerzego Żuławskiego]] oraz [[Nagroda im. Janusza A. Zajdla|Nagrodę im. Janusza A. Zajdla]]<ref>{{Cytuj |autor = Wydawnictwo Literackie |tytuł = Komplet nagród za „Czterdzieści i cztery”! |data dostępu = 2018-05-04 |opublikowany = wydawnictwoliterackie.pl |url = https://www.wydawnictwoliterackie.pl/aktualnosci/1406/Komplet-nagrod-za-%E2%80%9ECzterdziesci-i-cztery%E2%80%9D/p-2/ |archiwum = https://web.archive.org/web/20180504225849/https://www.wydawnictwoliterackie.pl/aktualnosci/1406/Komplet-nagrod-za-%E2%80%9ECzterdziesci-i-cztery%E2%80%9D/p-2/ |zarchiwizowano = 2018-05-04 }}</ref>. Akcja powieści dzieje się w 1844 roku, w alternatywnej rzeczywistości, w której ludzkość odkryła moc etheru. Powieść jest luźno powiązana ze wcześniejszą powieścią autora pod tytułem „''[[Zadra (powieść)|Zadra]]''”<ref>{{Cytuj |autor = Wydawnictwo Literackie |tytuł = Czterdzieści i cztery |data dostępu = 2018-05-04 |opublikowany = wydawnictwoliterackie.pl |url = https://www.wydawnictwoliterackie.pl/ksiazka/3984/Czterdziesci-i-cztery---Krzysztof-Piskorski}}</ref>.

Powieść mocno nawiązuje do [[Romantyzm|epoki romantyzmu]], wykorzystując twórczość [[Juliusz Słowacki|Juliusza Słowackiego]] oraz [[Adam Mickiewicz|Adama Mickiewicza]]. Czerpie motywy także z [[Religia Słowian|mitologii słowiańskiej]]. Jest uznawana za powieść z nurtu [[steampunk]]owego, a dokładniej - [[etherpunk]]owego, ponieważ w świecie przedstawionym bohaterowie korzystają nie z pary, a z mocy energii [[Próżnia|próżni]], nazywanej w powieści etherem.

== Fabuła ==
Jest rok 1844. Eliza Żmijewska, poetka oraz ostatnia kapłanka zapomnianego słowiańskiego boga, [[Żmij]]a, wybiera się do odciętej blokadą [[Anglia|Anglii]]. Ma odnaleźć przemysłowca Konrada Załuskiego, którego rodacy winią za upadek powstania na Litwie. Zamierza wykonać na nim wyrok wydany przez Radę Emigracyjną oraz Juliusza Słowackiego. W trakcie podróży zostaje jednak wykryta i trafia na istotę przybyłą z innego wymiaru.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Nagroda Zajdla}}
{{Nagroda im. Jerzego Żuławskiego}}

[[Kategoria:Polskie powieści współczesne]]
[[Kategoria:Powieści fantastycznonaukowe z 2016 roku]]
[[Kategoria:Polskie powieści, których akcja toczy się w historii alternatywnej]]
[[Kategoria:Polskie powieści steampunkowe]]
[[Kategoria:Polskie powieści fantastycznonaukowe]]
[[Kategoria:Twórczość Krzysztofa Piskorskiego]]

title: Czterdzieści i cztery

Autor: Krzysztof Piskorski

Tematyka: steampunk, alternatywna historia

Typ utworu: fantastyka

Miejsce wydania: Kraków

Język: język polski

Wydawca: Wydawnictwo Literackie

poprzednia · Zadra: następna · brak


text:
# Walther Bothe
Walther Wilhelm Georg Bothe (ur. 8 stycznia 1891 w Oranienburgu, zm. 8 lutego 1957 w Heidelbergu) – niemiecki fizyk, matematyk i chemik, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki w roku 1954 (współlaureat: Max Born) i Pour le Mérite za Naukę i Sztukę (1952).

## Życiorys
Urodził się w Oranienburgu (niedaleko Berlina). W latach 1908–1912 studiował fizykę na Uniwersytecie Berlińskim pod kierunkiem Maxa Plancka. Doktorat uzyskał w roku 1914. W okresie I wojny światowej, jako jeniec w niewoli rosyjskiej, spędził pięć lat na Syberii.
Po wojnie współpracował z Hansem Geigerem w Physikalisch-Technische Reichsanstalt w Berlinie, gdzie dokonał swoich najistotniejszych odkryć, w szczególności wspólnie z Geigerem stworzył „metodę koincydencji”. Zbudowany przez niego w związku z tym obwód elektryczny był jedną z pierwszych w historii realizacją bramki logicznej AND (1924), co miało istotne znaczenie dla późniejszej konstrukcji komputera. Badał też zjawisko Comptona. W 1929 wyjaśnił rzeczywistą naturę promieniowania kosmicznego. W 1930 r. wspólnie z H. Beckerem odkrył, że beryl bombardowany cząstkami alfa wysyła przenikliwe promieniowanie, które następnie James Chadwick zinterpretował jako strumień neutronów. W latach 1930–1932 był profesorem Uniwersytetu w Gießen. W 1932 r. został dyrektorem Instytutu Fizyki Uniwersytetu w Heidelbergu. W roku 1934 objął stanowisko dyrektora Instytutu Fizyki w Instytucie Badań Medycznych Maxa Plancka. W czasie II wojny światowej prowadził badania naukowe o charakterze wojskowym, nie widząc w tym niczego niestosownego.
Zawsze uważał się za patriotę niemieckiego. Miał szerokie zainteresowania artystyczne: doskonale grał na fortepianie, malował dobre obrazy (olejne i akwarelowe). Nie znosił krytyki.
Był żonaty z Rosjanką, Barbarą Biełow. Mieli dwoje dzieci.

## Publikacje (wybór)
- W. Bothe, Hans Geiger, Experimentaler Teil. 1921
- W. Bothe, Bemerkung yur vorstehenden Arbeit. 1921
- W. Bothe, Remarks on the Leipziger DO attempt. 1941
- W. Bothe, The distribution of velocity of the neutrons in a braking means. 1942
- W. Bothe, The vermehrung of fast neutrons in uranium and some other work from the KWI Heidelberg
- W. Bothe, Over radiation protection walls
- W Bothe, W. Fuenfer, Layer attempts with variation of the u and DO thicknesses

title: Walther Bothe

wikitext:
{{Naukowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Walther Bothe
 |grafika                   = Bothe.jpg
 |opis grafiki              =
 |państwo                   =
 |data urodzenia            = 8 stycznia 1891
 |miejsce urodzenia         = [[Oranienburg]]
 |data śmierci              = 8 lutego 1957
 |miejsce śmierci           = [[Heidelberg]]
 |stopień lub tytuł naukowy = profesor
 |specjalność               = [[fizyka]], [[matematyka]], [[chemia]]
 |almamater                 = [[Uniwersytet Humboldtów w Berlinie|Uniwersytecie Berliński]]
 |aktywność zawodowa        = Nauczyciel akademicki
 |jednostka1 typ            = Uczelnia
 |jednostka1 nazwa          = [[Uniwersytet w Gießen]],<br>[[Uniwersytet w Heidelbergu]]
 |okres zatr1               =
 |odznaczenia               = {{order|PM|NS}}
 |nagrody                   = [[Plik:Nobel prize medal.svg|30px|link=Nagroda Nobla]] [[Laureaci Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki|Nagroda Nobla w dziedzinie fizyki]]
 |commons                   = Category:Walther Bothe
}}
'''Walther Wilhelm Georg Bothe''' (ur. [[8 stycznia]] [[1891]] w [[Oranienburg]]u, zm. [[8 lutego]] [[1957]] w [[Heidelberg]]u<ref name="epwn">{{Encyklopedia PWN | id = 3879936 | tytuł = Bothe Walter | data dostępu = 2023-03-30}}</ref>) – niemiecki [[fizyk]], [[matematyk]] i chemik, [[Laureaci Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki|laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki]] w roku 1954 (współlaureat: [[Max Born]]) i [[Pour le Mérite]] za Naukę i Sztukę (1952)<ref>{{cytuj stronę| url =https://www.orden-pourlemerite.de/mitglieder/walther-wilhelm-georg-bothe?top=1&um=ms&alphabetisch=b|tytuł= Walther Wilhelm Georg Bothe| opublikowany = orden-pourlemerite.de| język = de| data dostępu = 2025-04-18}}</ref>.

== Życiorys ==
Urodził się w Oranienburgu (niedaleko Berlina). W latach 1908–1912 studiował fizykę na [[Uniwersytet Humboldtów w Berlinie|Uniwersytecie Berlińskim]] pod kierunkiem [[Max Planck|Maxa Plancka]]. Doktorat uzyskał w roku 1914. W okresie [[I wojna światowa|I wojny światowej]], jako [[Jeniec wojenny|jeniec]] w niewoli rosyjskiej, spędził pięć lat na [[Syberia|Syberii]].

Po wojnie współpracował z [[Hans Geiger|Hansem Geigerem]] w ''Physikalisch-Technische Reichsanstalt'' w Berlinie, gdzie dokonał swoich najistotniejszych odkryć, w szczególności wspólnie z Geigerem stworzył „metodę koincydencji”. Zbudowany przez niego w związku z tym obwód elektryczny był jedną z pierwszych w historii realizacją [[Koniunkcja (logika)|bramki logicznej AND]] (1924), co miało istotne znaczenie dla późniejszej konstrukcji komputera. Badał też [[zjawisko Comptona]]. W 1929 wyjaśnił rzeczywistą naturę [[promieniowanie kosmiczne|promieniowania kosmicznego]]. W 1930 r. wspólnie z H. Beckerem odkrył, że [[Beryl (pierwiastek)|beryl]] bombardowany [[promieniowanie alfa|cząstkami alfa]] wysyła przenikliwe promieniowanie, które następnie [[James Chadwick]] zinterpretował jako strumień [[neutron]]ów. W latach 1930–1932 był profesorem [[Uniwersytet w Gießen|Uniwersytetu w Gießen]]. W 1932 r. został dyrektorem Instytutu Fizyki [[Uniwersytet w Heidelbergu|Uniwersytetu w Heidelbergu]]. W roku 1934 objął stanowisko dyrektora Instytutu Fizyki w [[Towarzystwo Maxa Plancka#Instytuty Maxa Plancka|Instytucie Badań Medycznych Maxa Plancka]]. W czasie II wojny światowej prowadził badania naukowe o charakterze wojskowym, nie widząc w tym niczego niestosownego.

Zawsze uważał się za patriotę niemieckiego. Miał szerokie zainteresowania artystyczne: doskonale grał na fortepianie, malował dobre obrazy (olejne i akwarelowe). Nie znosił krytyki.

Był żonaty z Rosjanką, Barbarą Biełow. Mieli dwoje dzieci.

== Publikacje (wybór) ==
* W. Bothe, Hans Geiger, ''Experimentaler Teil''. 1921
* W. Bothe, ''Bemerkung yur vorstehenden Arbeit''. 1921
* W. Bothe, ''Remarks on the Leipziger DO attempt''. 1941
* W. Bothe, ''The distribution of velocity of the neutrons in a braking means''. 1942
* W. Bothe, ''The vermehrung of fast neutrons in uranium and some other work from the KWI Heidelberg''
* W. Bothe, ''Over radiation protection walls''
* W Bothe, W. Fuenfer, ''Layer attempts with variation of the u and DO thicknesses''

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj stronę |url = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1954/bothe/facts/ |tytuł = Walther Bothe – Biographical |praca = The Nobel Prize in Physics 1954 > Max Born, Walther Bothe |opublikowany = Nobel Media AB |język = en |data dostępu = 2014-02-26}}, [https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1954/bothe/biographical/ Biographical], Nobel Lecture (wykład nie wygłoszony z powodu choroby), ''[https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1954/bothe/lecture/ The Coincidence Method]''.
* {{Cytuj stronę |url = https://www.nobelprize.org/prizes/themes/walther-bothe-and-the-physics-institute-the-early-years-of-nuclear-physics |tytuł = Walther Bothe and the Physics Institute: the Early Years of Nuclear Physics |praca = nobelprize.org |opublikowany = Nobel Media AB 2013 |język = en |data dostępu = 2014-02-26}}

== Linki zewnętrzne ==
* ''[https://archive.ph/20121225062249/http://www.nobel.se/physics/laureates/1954/bothe-bio.html Walther Bothe]''. The Nobel Foundation, 2004.
* ''[https://archive.ph/20121224200021/http://www.nobel.se/chemistry/articles/states/walther-bothe.html Walther Bothe and the Physics Institute: the Early Years of Nuclear Physics]''. The Nobel Foundation
* ''[https://web.archive.org/web/20171206141323/http://www.nobel-winners.com/Physics/walther_wilhelm_georg_bothe.html Walther Wilhelm Georg Bothe]'', Nobel-winners.com
* Bethe, Hans, ''[https://web.archive.org/web/20000817044627/http://www.physicstoday.org/pt/vol-53/iss-7/p34.html The German Uranium Project], Creating Copenhagen''. City University of New York, 2000
* Hoffmann, Dieter, Horst Kant and Hubert Laitko, ''[http://www.worldcat.org/title/walther-bothe-wissenschaftler-in-vier-reichen/oclc/75578340 Walther Bothe – Wissenschaftler in vier Reichen]. Forschungsschwerpunkt für Wissenschaftsgeschichte und Wissenschaftstheorie''. 1995 (''tr.'' „Walther Bothe – scientists in four realms. Main point of research for science history and science theory”)

{{Nobel Fizyka}}
{{Laureaci Medalu Maxa Plancka}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Bothe, Walther}}
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Humboldtów w Berlinie]]
[[Kategoria:Jeńcy w niewoli rosyjskiej podczas I wojny światowej]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Oranienburgu]]
[[Kategoria:Niemieccy nobliści – fizyka]]
[[Kategoria:Niemieccy fizycy XX wieku]]
[[Kategoria:Niemieccy matematycy XX wieku]]
[[Kategoria:Odznaczeni cywilnym Orderem Pour le Mérite]]
[[Kategoria:Niemieccy chemicy]]
[[Kategoria:Wykładowcy Uniwersytetu w Heidelbergu]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1891]]
[[Kategoria:Zmarli w 1957]]
[[Kategoria:Niemieccy laureaci Medalu Maxa Plancka]]

title: Walther Bothe

Data i miejsce urodzenia: 8 stycznia 1891 · Oranienburg

Data i miejsce śmierci: 8 lutego 1957 · Heidelberg

Alma Mater: Uniwersytecie Berliński

Uczelnia: Uniwersytet w Gießen, · Uniwersytet w Heidelbergu


text:
# Lech Tkaczyk
Lech Tkaczyk (ur. 28 lutego 1956 w Bielawie) – pisarz, autor bajek, książek z dziedziny dietetyki, piosenek, współzałożyciel wydawnictwa Astrum.

## Życiorys
Absolwent Wydziału Technologii Żywności Akademia Rolnicza we Wrocławiu (studia zakończone tytułem magistra inżyniera technologii żywności) i Międzynarodowych Studiów Doktoranckich na Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu (nie obronił pracy doktorskiej).
Twórca „Diety funkcjonalnej”, polegającej na wzbogacaniu potraw, gotowych dań, ziołami, przyprawami, nadającymi im pożądane cechy podnoszące zdrowotność organizmu. Autor książek z dziedziny żywienia, w tym Dieta funkcjonalna. Samoleczenie ziołami w kuchni. Autor książek o komunikowaniu niewerbalnym, m.in. Postawa, mimika, gest.
W swoim dorobku ma także ok. 40 bajek dla dzieci o charakterze moralizatorsko-edukacyjnym, pisanych wierszem. Autor piosenek dla najmłodszych i dla dorosłych. Autor kilku tomików poetyckich. Swoje teksty wykorzystuje w recitalach, spektaklach teatralnych, przedstawieniach dla dzieci, widowiskach, performance w otwartych przestrzeniach.
W 1990 r. założył wraz z żoną Wydawnictwo Astrum z siedzibą we Wrocławiu.

## Twórczość
Książki:
- Dieta funkcjonalna. Samoleczenie ziołami w kuchni, 2003, Wydawnictwo Astrum, ISBN 83-7277-122-7.
- Postawa, mimika, gest, 2005, Wydawnictwo Astrum, ISBN 8372771844.
- Samoleczenie kamieniami metodą BTL, rok wydania?, wydawnictwo Astrum, ISBN?

Bajki:
- O pracowitym osiołku i królu lwie, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2004.
- O zającu szybkim i jeżu kuśnierzu, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2004.
- O mądrym jeżyku i chytrym lisie, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2005.
- Mama uczy cyferek, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2005.
- Jak Pan Alfabet do przedszkola maszerował, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2005.
- Bajka o Panu Zegarze, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2007.

Poezja:
- Moja miłość niczyja. Lubię jak się mną dzieli, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2006.
- Anioły Codziennej Troski, Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2006.

title: Lech Tkaczyk

wikitext:
{{Dopracować|źródła=2012-03}}
[[Plik:Lech Tkaczyk.jpg|thumb|Lech Tkaczyk]]
'''Lech Tkaczyk''' (ur. [[28 lutego]] [[1956]] w [[Bielawa|Bielawie]]) – pisarz, autor bajek, książek z dziedziny [[dietetyka|dietetyki]], piosenek, współzałożyciel wydawnictwa [[Wydawnictwo Astrum|Astrum]].

== Życiorys ==
Absolwent Wydziału Technologii Żywności [[Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu|Akademia Rolnicza we Wrocławiu]] (studia zakończone tytułem magistra inżyniera technologii żywności) i Międzynarodowych Studiów Doktoranckich na [[Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu|Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu]] (nie obronił pracy doktorskiej{{fakt|data=2010-04}}).

Twórca „Diety funkcjonalnej”, polegającej na wzbogacaniu potraw, gotowych dań, ziołami, przyprawami, nadającymi im pożądane cechy podnoszące zdrowotność organizmu. Autor książek z dziedziny żywienia, w tym ''Dieta funkcjonalna. Samoleczenie ziołami w kuchni''. Autor książek o komunikowaniu niewerbalnym, m.in. ''Postawa, mimika, gest''.

W swoim dorobku ma także ok. 40 bajek dla dzieci o charakterze moralizatorsko-edukacyjnym, pisanych wierszem. Autor piosenek dla najmłodszych i dla dorosłych. Autor kilku tomików poetyckich. Swoje teksty wykorzystuje w recitalach, spektaklach teatralnych, przedstawieniach dla dzieci, widowiskach, performance w otwartych przestrzeniach.

W [[1990]] r. założył wraz z żoną Wydawnictwo [[Wydawnictwo Astrum|Astrum]] z siedzibą we Wrocławiu.

== Twórczość ==
Książki:
* ''Dieta funkcjonalna. Samoleczenie ziołami w kuchni'', 2003, Wydawnictwo [[Wydawnictwo Astrum|Astrum]], {{ISBN|83-7277-122-7}}.
* ''Postawa, mimika, gest'', 2005, Wydawnictwo [[Wydawnictwo Astrum|Astrum]], {{ISBN|8372771844}}.
* ''Samoleczenie kamieniami metodą BTL'', rok wydania?, wydawnictwo [[Wydawnictwo Astrum|Astrum]], ISBN?

Bajki:
* ''O pracowitym osiołku i królu lwie'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2004.
* ''O zającu szybkim i jeżu kuśnierzu'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2004.
* ''O mądrym jeżyku i chytrym lisie'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2005.
* ''Mama uczy cyferek'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2005.
* ''Jak Pan Alfabet do przedszkola maszerował'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2005.
* ''Bajka o Panu Zegarze'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2007.

Poezja:
* ''Moja miłość niczyja. Lubię jak się mną dzieli'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2006.
* ''Anioły Codziennej Troski'', Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2006.

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Tkaczyk, Lech}}
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu]]
[[Kategoria:Polscy pisarze współcześni]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Bielawie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1956]]


text:
# Marian Surma
Marian Surma (ur. 8 października 1929, zm. 13 lutego 2018 w Poznaniu) – polski naukowiec, fizyk, profesor zwyczajny Wydziału Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, specjalista w zakresie fizyki ciała stałego, nadprzewodnictwa, zjawisk magneto i elektrooptycznych, struktury elektronowej metali. Opracował i opatentował metodę pomiaru magneto-optycznego markera choroby nowotworowej (raka prostaty).

## Życiorys
Urodził się 8 października 1929 roku.
W 1954 roku ukończył studia magisterskie w Instytucie Fizyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Doktorat uzyskał w 1961, a habilitował się w 1969 roku. Tytuł profesora z zakresu nauk fizycznych otrzymał 20 października 1977, a w 1991 został profesorem zwyczajnym.
Był jednym z uczniów prof. Arkadiusza Piekary. Dzięki inicjatywie Arkadiusza Piekary, Mariana Surmy, Jerzego Małeckiego i Joanny Gibalewicz zbudowano aparaturę, która powalała otrzymywać impulsowe pola magnetyczne o rekordowych jak na rok 1957 wartościach kilkuset tysięcy erstedów (36T), w których badane są magnetooptyczne zjawiska w ciekłych dielektrykach.
W latach siedemdziesiątych pod kierownictwem doc. dr. hab. Mariana Surmy Zespół Badań Własności Elektrycznych Metali i Półmetali w Silnym Polu Magnetycznym prowadził badania, przy ścisłej współpracy z Instytutem Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych PAN, nad własnościami elektrycznymi metali i półmetali w silnym polu magnetycznym, które dotyczyły stanów przewodnictwa elektrycznego związków międzymetalicznych.
Prowadził badania eksperymentalne nad rezonansem cyklotronowym, które zapoczątkował jeszcze w czasie swojego pobytu w National High Magnetic Field Laboratory w USA, w 1963 roku. W grudniu 1964 roku przebywał z tygodniową wizytą w École Normale Supérieure w Paryżu, gdzie wygłosił referat naukowy. W latach 1964–1965 odbywał staże zagraniczne w Massachusetts Institute of Technology, National High Magnetic Field Laboratory, Cambridge oraz w Technical University of Denmark, Physics Laboratory w 1975 . Badał nieliniowe zjawiska optyczne wymuszone działaniem zewnętrznych pól elektrycznych i magnetycznych, a także oddziaływań międzycząsteczkowych w roztworach cieczy molekularnych.
Wspólnie z dr hab. Anną Mikusińską-Planner był pionierem w dziedzinie rentgenostrukturalnych badań surowicy krwi pacjentów z chorobami nowotworowymi, które stały się nowym obszarem fizyki medycznej.
Od 1954 roku do śmierci pracował w Instytucie Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a w latach 1984–1991 w Zakładzie Fizyki Ciała Stałego Politechniki Koszalińskiej.
Był przez wiele lat dyrektorem Instytutu Fizyki UAM oraz twórcą i wieloletnim Kierownikiem Zakładu Optyki i Laboratorium Wysokich Pól Magnetycznych Wydziału Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.
Od 1976 roku sprawował funkcję przewodniczącego Rady Zakładowej Związku Nauczycielstwa Polskiego.
Członek Polskiego Towarzystwa Fizycznego, Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, Condensed Matter Division of the European Physical Society (1985–1992) i Polskiego Towarzystwa Badań Radiacyjnych, Polskiej Akademii Nauk.
Zmarł 13 lutego 2018. Został pochowany 16 lutego 2018 roku na cmentarzu parafialnym św. Stanisława Kostki w Poznaniu.

## Życie prywatne
Żonaty. Miał córkę Alicję i syna Karola.

## Odznaczenia i nagrody
- Laureat Nagrody Ministra Edukacji Narodowej (kilkakrotnie)
- 1954: Nagroda Polskiego Towarzystwa Fizycznego
- 1960: Nagroda Polskiego Towarzystwa Badań Radiacyjnych
- 1975: Nagroda European Physical Society, Geneva

## Patent
Opracował i opatentował metodę pomiaru magneto-optycznego markera choroby nowotworowej (raka prostaty) – Patent: PL 192250 B1 WUP 09/06 29.09.2006.Sposób oceny stanu zaawansowania choroby nowotworowej.

## Wybrane książki i publikacje
- Struktura elektronowa i własności fizyczne ciał stałych i cieczy. 2 pr. zbior. pod red. Mariana Surmy. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 1979, seria: Seria Fizyka / Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; nr 37. Brak numerów stron w książce
- Molecular Complexes in Dilute Liquid Binary Solutions. „Physics and Chemistry of Liquids”. 27, 1994.brak numeru strony
- Marian Surma. Magnetooptical characterization of human blood serum: correlation between neoplasmic changes and thir biomolecular information carriers. „Physics and Chemistry of Liquids”. 45, 2006.brak numeru strony

title: Marian Surma

wikitext:
{{Naukowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Marian Surma
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |data urodzenia            = 8 października 1929
 |miejsce urodzenia         =
 |data śmierci              = 13 lutego 2018
 |miejsce śmierci           = [[Poznań]]
 |stopień lub tytuł naukowy = Profesor
 |jakich nauk               = fizycznych
 |specjalność               = fizyka ciała stałego
 |almamater                 = [[Uniwersytet Jagielloński]]
 |aktywność zawodowa        = Nauczyciel akademicki
 |jednostka1 typ            = uczelnia
 |jednostka1 nazwa          = [[Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu]]
 |okres zatr1               = od 1954
 |doktorat data             = 1961
 |doktorat uczelnia         = [[Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu]]
 |doktorat dyscyplina       = nauki matematyczno-fizyczne
 |habilitacja data          = 1969
 |habilitacja uczelnia      = [[Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu]]
 |habilitacja dyscyplina    = nauki matematyczno-fizyczne
 |profesura data            = 1977
 |honoriscausa data1        =
 |honoriscausa uczelnia1    =
 |funkcja                   = Dyrektor
 |instytucja typ            = Instytut
 |instytucja nazwa          = Instytut Fizyki UAM
 |od                        = 1977
 |do                        = 1985
 |poprzednik      =
 |następca        =
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
}}
'''Marian Surma''' (ur. [[8 października]] [[1929]], zm. [[13 lutego]] [[2018]] w [[Poznań|Poznaniu]]) – [[Polska|polski]] [[naukowiec]], [[fizyk]], [[profesor zwyczajny]] [[Wydział Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu|Wydziału Fizyki]] [[Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu|Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu]], specjalista w zakresie [[Fizyka ciała stałego|fizyki ciała stałego]], [[Nadprzewodnictwo|nadprzewodnictwa]], zjawisk magneto i elektrooptycznych, struktury elektronowej metali. Opracował i opatentował metodę pomiaru magneto-optycznego [[Markery nowotworowe|markera choroby nowotworowej]] ([[Rak gruczołu krokowego|raka prostaty]]).

== Życiorys ==
Urodził się 8 października 1929 roku.

W 1954 roku ukończył studia magisterskie w Instytucie Fizyki [[Uniwersytet Jagielloński|Uniwersytetu Jagiellońskiego]]. Doktorat uzyskał w 1961<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Fizyka Dielektrykow i Radiospektroskopia, Wydania 12-14 | wydawca = Państwowe Wydawn. Naukowe | data = 1981 | strony = 58}}</ref>, a habilitował się w 1969 roku. Tytuł profesora z zakresu nauk fizycznych otrzymał 20 października 1977, a w 1991 został profesorem zwyczajnym.

Był jednym z uczniów prof. [[Arkadiusz Piekara|Arkadiusza Piekary]]<ref>{{Cytuj książkę | autor = Arkadiusz Henryk Piekara | tytuł = Nayiasnieyszemu y naypotęznieyszemu panu: czyli o nauki horyzontach dalekich | wydawca = Instytut Wydawniczy Pax | data = 1984 | strony = 283 | isbn = 8321104827}}</ref>. Dzięki inicjatywie Arkadiusza Piekary, Mariana Surmy, Jerzego Małeckiego i Joanny Gibalewicz zbudowano aparaturę, która powalała otrzymywać impulsowe pola magnetyczne o rekordowych jak na rok 1957 wartościach kilkuset tysięcy [[ersted]]ów (36T), w których badane są magnetooptyczne zjawiska w ciekłych dielektrykach<ref name="nauka">{{Cytuj książkę | autor = Witold Jakóbczyk, Stefan Weyman | tytuł = Nauka w Wielkopolsce, przeszłość i teraźniejszość: studia i materiały | wydawca = Wydawn. Poznańskie | data = 1973 | strony = 1116}}</ref><ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Nauka, Wydania 3-4 | wydawca = [[Zakład Narodowy im. Ossolińskich|Zakład narodowy im. Ossolińskich]]| data = 2000 | strony = 206}}</ref>.

W latach siedemdziesiątych pod kierownictwem doc. dr. hab. Mariana Surmy Zespół Badań Własności Elektrycznych Metali i Półmetali w Silnym Polu Magnetycznym prowadził badania, przy ścisłej współpracy z Instytutem Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych [[Polska Akademia Nauk|PAN]], nad własnościami elektrycznymi metali i półmetali w silnym polu magnetycznym, które dotyczyły stanów przewodnictwa elektrycznego związków międzymetalicznych<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Nauka w Wielkopolsce, przeszłość i teraźniejszość: studia i materiały | data = 1973 | strony = 1135}}</ref>.

Prowadził badania eksperymentalne nad [[Cyklotron|rezonansem cyklotronowym]], które zapoczątkował jeszcze w czasie swojego pobytu w [[National High Magnetic Field Laboratory]] w [[Stany Zjednoczone|USA]], w 1963 roku<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Matematyka, fizyka i chemia na Uniwersytecie Poznańskim (1919-1969). Wydanie 9 z Seria: Prace z dziejów Uniwersytetu, Uniwersytet Poznański | wydawca = [[Wydawnictwo Naukowe UAM|Wydawn. Naukowe Uniwersytetu im Adama Mickiewicza]]| data = 1971}}</ref>. W grudniu 1964 roku przebywał z tygodniową wizytą w École Normale Supérieure w Paryżu, gdzie wygłosił referat naukowy<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Kronika Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu za lata akademickie 1962/63-1964/65 | wydawca = Drukarnia Uniwersytetu | data = 1967 | strony = 393}}</ref>. W latach 1964–1965 odbywał staże zagraniczne w Massachusetts Institute of Technology, National High Magnetic Field Laboratory, Cambridge oraz w Technical University of Denmark, Physics Laboratory w 1975{{Odn|Who is Who in Physics Poland}}. Badał [[Optyka nieliniowa|nieliniowe zjawiska optyczne]] wymuszone działaniem zewnętrznych pól elektrycznych i magnetycznych, a także oddziaływań międzycząsteczkowych w roztworach cieczy molekularnych.

Wspólnie z dr hab. Anną Mikusińską-Planner był pionierem w dziedzinie [[Rentgenografia strukturalna|rentgenostrukturalnych badań]] surowicy krwi pacjentów z chorobami nowotworowymi, które stały się nowym obszarem fizyki medycznej<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = XLII Zjazd Fizyków Polskich / 42nd General Meeting of Polish Physicists | wydawca = Wydział Fizyki Technicznej, Politechnika Poznańska | miejsce = Poznań | data = 2013 | strony = 104 | isbn = 978-83-936586-0-2}}</ref>.

Od 1954 roku do śmierci pracował w Instytucie Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a w latach 1984–1991 w Zakładzie Fizyki Ciała Stałego [[Politechnika Koszalińska|Politechniki Koszalińskiej]].

Był przez wiele lat dyrektorem Instytutu Fizyki UAM<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = [[Kronika Miasta Poznania|Kronika miasta Poznania]], Tom 45 | wydawca = [[Wydawnictwo Miejskie]] | data = 1977 | strony = 28}}</ref>{{Odn|Kronika|1979|s= 209}} oraz twórcą i wieloletnim Kierownikiem Zakładu Optyki i Laboratorium Wysokich Pól Magnetycznych Wydziału Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Kronika Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu za rok akademicki 1978/80 i 1980/81 | wydawca = UAM | data = 1978 | strony = 176}}</ref>.

Od 1976 roku sprawował funkcję przewodniczącego Rady Zakładowej [[Związek Nauczycielstwa Polskiego|Związku Nauczycielstwa Polskiego]]{{Odn|Kronika|1979|s= 376}}.

Członek [[Polskie Towarzystwo Fizyczne|Polskiego Towarzystwa Fizycznego]], [[Polski Komitet Normalizacyjny|Polskiego Komitetu Normalizacyjnego]], Condensed Matter Division of the European Physical Society (1985–1992) i [[Polskie Towarzystwo Badań Radiacyjnych|Polskiego Towarzystwa Badań Radiacyjnych]], [[Polska Akademia Nauk|Polskiej Akademii Nauk]]<ref name="poczet">{{Cytuj książkę | autor = Dąbrowski, Mirosław | tytuł = Poczet wielkopolskich członków Polskiej Akademii Nauk | wydawca = Ośrodek Wydawnictw Naukowych | data = 2000 | strony = 146 | isbn = 838548132X}}</ref>.

Zmarł 13 lutego 2018. Został pochowany 16 lutego 2018 roku na [[Cmentarz parafii św. Stanisława Kostki w Poznaniu|cmentarzu parafialnym św. Stanisława Kostki w Poznaniu]]<ref>{{Cytuj stronę | url = http://nekrologi.wyborcza.pl/0,11,,413624,Marian-Surma-nekrolog.html | tytuł = Nekrolog: Marian Surma | data = 2018-02-15 | opublikowany = wyborcza.pl | język = pl | data dostępu = 2018-02-16}}</ref>.

== Życie prywatne ==
Żonaty. Miał córkę Alicję i syna Karola.

== Odznaczenia i nagrody ==
* Laureat Nagrody Ministra Edukacji Narodowej (kilkakrotnie)
* 1954: Nagroda Polskiego Towarzystwa Fizycznego
* 1960: Nagroda Polskiego Towarzystwa Badań Radiacyjnych
* 1975: Nagroda European Physical Society, Geneva

== Patent ==
Opracował i opatentował metodę pomiaru magneto-optycznego markera choroby nowotworowej (raka prostaty) – ''Patent: PL 192250 B1 WUP 09/06 29.09.2006.Sposób oceny stanu zaawansowania choroby nowotworowej''<ref>{{Cytuj | tytuł = Opis patentowy: Sposób oceny stanu zaawansowania choroby nowotworowej | wydawca = Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej | wydanie = 1999 | url = http://web.archive.org/web/20180217202644/https://grab.uprp.pl/sites/Opisy/Miniaturki/Opisy/219833.pdf}}</ref><ref>{{Cytuj stronę | url = http://regserv.uprp.pl/register/application?lng=de&number=P.335290 | tytuł = Podstawowe dane bibliograficzne: PAT.192250 | opublikowany= Urząd Patentowy RP | data dostępu = 2019-01-14}}</ref>.

== Wybrane książki i publikacje ==
* {{Cytuj książkę | tytuł = Struktura elektronowa i własności fizyczne ciał stałych i cieczy. 2 pr. zbior. pod red. Mariana Surmy | wydawca = Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM | data = 1979 | seria = Seria Fizyka / Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; nr 37}}
* {{Cytuj pismo | tytuł = Molecular Complexes in Dilute Liquid Binary Solutions | czasopismo = Physics and Chemistry of Liquids | wolumin = 27 | data = 1994}}
* {{Cytuj pismo | autor = Marian Surma | tytuł = Magnetooptical characterization of human blood serum: correlation between neoplasmic changes and thir biomolecular information carriers | czasopismo = Physics and Chemistry of Liquids | wolumin =45 | data = 2006}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{ludzie nauki|31739|osoba=prof. zw. dr hab. Marian Surma|data dostępu=2018-02-17}}
* {{Cytuj | url = http://web.archive.org/web/20180217082831/http://who.is.who.physics.pl/index.php?id=00133 | tytuł = Who is Who in Physics Poland: Marian Surma | opublikowany = Instytut Fizyki Molekularnej Polskiej Akademii Nauk | odn={{odn/id|Who is Who in Physics Poland}} }}
* {{Cytuj książkę | odn ={{odn/id|Kronika|1979}} | tytuł = Kronika Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu | wydawca = Państwowe Wydawnictwo Naukowe | data = 1979}}

== Linki zewnętrzne ==
* Marian Surma w Bazie: [https://www.tandfonline.com/author/Surma%2C+M Taylor & Francis Online]

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Surma, Marian}}
[[Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego]]
[[Kategoria:Wykładowcy Wydziału Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu]]
[[Kategoria:Polscy fizycy XX wieku]]
[[Kategoria:Polscy fizycy XXI wieku]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1929]]
[[Kategoria:Zmarli w 2018]]
[[Kategoria:Pochowani na cmentarzu parafialnym św. Stanisława Kostki w Poznaniu]]

title: Marian Surma

Data urodzenia: 8 października 1929

Data i miejsce śmierci: 13 lutego 2018 · Poznań

Alma Mater: Uniwersytet Jagielloński

Doktorat: 1961 – nauki matematyczno-fizyczne · Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Habilitacja: 1969 – nauki matematyczno-fizyczne · Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Instytut: Instytut Fizyki UAM


text:
# Rush City
Rush City – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Minnesota, w hrabstwie Chisago.

title: Rush City

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Rush City
 |nazwa oryginalna             =
 |rodzaj miasta                = City
 |zdjęcie                      = Rush City, MN 1.jpg
 |opis zdjęcia                 = Rush City
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Rush City
 |państwo                      = Stany Zjednoczone
 |1. jednostka administracyjna = {{Państwo|Minnesota}}
 |2. jednostka administracyjna = [[Hrabstwo Chisago|Chisago]]
 |kod statystyczny             = [[Federal Information Processing Standard|FIPS]]: 27-56266<br />[[Geographic Names Information System|GNIS]] ID: 0650391
 |stanowisko zarządzającego    = Burmistrz
 |zarządzający                 = Dan Dahlberg
 |powierzchnia                 = 10,97
 |wysokość                     = 279
 |rok                          = 2010
 |liczba ludności              =
 |gęstość zaludnienia          = 280,7
 |numer kierunkowy             = 320
 |kod pocztowy                 = 55069
 |tablice rejestracyjne        =
 |strefa czasowa               = [[UTC-06:00]]
 |kod mapy                     = US-MN
 |współrzędne                  = 45°41′7″N 92°58′7″W
 |commons                      =
 |www                          = http://rushcitymn.us
}}
'''Rush City''' – miasto w [[Stany Zjednoczone|Stanach Zjednoczonych]], w stanie [[Minnesota]], w hrabstwie [[Hrabstwo Chisago|Chisago]].

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Miasta w stanie Minnesota]]

title: Rush City

Państwo: Stany Zjednoczone

Stan: Minnesota

Hrabstwo: Chisago

Burmistrz: Dan Dahlberg


text:
# Tamara (Satsi)
Tamara, imię świeckie Maria Satsi (ur. 1876 w Uustalo, zm. 1 maja 1942 w okolicach Ałatyru) – mniszka Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, z pochodzenia Estonka, święta nowomęczennica.

## Życiorys
Urodziła się w rodzinie estońskiej wyznania luterańskiego, jednak jej rodzice, Georg i Mari Satsi zmarli, gdy miała siedem lat. Od dwunastego roku życia Maria Satsi przebywała w przytułku dla sierot prowadzonym przez żeńską wspólnotę monastyczną, od 1892 r. znaną jako Piuchticki Monaster Zaśnięcia Matki Bożej. W wieku dziewiętnastu lat Maria została w klasztorze posłusznicą, w kwietniu 1897 r. złożyła śluby w riasofor. W roku następnym razem z przełożoną monasteru, ihumenią Barbarą wyjechała z Estonii do eparchii kazańskiej. Obie mniszki zamieszkały najpierw w jednym z monasterów w Kazaniu,  następnie w monasterze Trójcy Świętej w Kozmodiemjansku, gdzie Barbara objęła obowiązki przełożonej. Tam siostra Maria wykonywała obowiązki chórzystki i prowadziła klasztorną korespondencję.
19 lipca 1917 r. Maria Satsi złożyła przed archimandrytą Sergiuszem (Zajcewem), przełożonym Monasteru Ziłantowskiego w Kazaniu, wieczyste śluby mnisze, przyjmując imię Tamara. Już w roku następnym mniszka Tamara została przełożoną żeńskiej wspólnoty Włodzimierskiej Ikony Matki Bożej w Czeboksarach. W 1924 r. otrzymała godność ihumenii. Dwa lata później władze radzieckie zlikwidowały monaster, jednak mniszki żyły nadal we wspólnocie w dawnych zabudowaniach klasztornych (w 1927 było ich 34, przed rewolucją około stu). Ostateczna likwidacja klasztoru miała miejsce w 1930 r., gdy zakonnicom odebrano ostatnie pomieszczenia i cerkiew. Ihumenia Tamara zamieszkał u Anastasii Timofiejewej, którą znała jeszcze z Monasteru Piuchtickiego. W maju 1941 ihumenia spotkała byłego duchownego nazwiskiem Chudow, który następnie fałszywie oskarżył ją o głoszenie antyradzieckich poglądów.
25 czerwca 1941 r. NKWD przeszukało dom, w którym przebywała mniszka, ją samą zaś uwięziono w Czeboksarach. Ihumenia była przesłuchiwana przez trzy dni, zaprzeczyła stawianym jej oskarżeniom, odrzuciła również zarzuty szpiegostwa. Następnie była konfrontowana z Chudowem, również zaprzeczając, jakoby w rozmowie z nim krytykowała władze radzieckie. Sąd uznał ją za winną zarzucanych jej czynów i skazał ją na dziesięć lat pozbawienia wolności. Mniszkę skierowano do kolonii karnej nr 1 w okolicy miasta Ałatyr, gdzie uwięzieni pracowali przy wyrębie lasu. Tam Tamara (Satsi) zmarła 1 maja 1942 r., po czym została pochowana w bezimiennym grobie na cmentarzu obozowym.
12 października 2007 r. Święty Synod Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego ogłosił ją świętą, włączając do Soboru Nowomęczenników i Wyznawców Rosyjskich. Szczególnym ośrodkiem jej kultu jest żeński monaster Przemienienia Pańskiego w Czeboksarach.

title: Tamara (Satsi)

wikitext:
{{Duchowny infobox
 |imię przybrane          = Tamara
 |imię przybrane org      =
 |imię i nazwisko         = Maria Satsi
 |imię i nazwisko org     =
 |tytuł                   = [[Igumen|ihumenia]]
 |grafika                 =
 |opis grafiki            =
 |alt grafiki             =
 |herb                    =
 |dewiza                  =
 |dewiza - j. polski      =
 |kraj działania          = [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|ZSRR]]
 |data urodzenia          = 1876
 |miejsce urodzenia       = Uustalo
 |data śmierci            = 1 maja 1942
 |miejsce śmierci         = okolice Ałatyru
 |miejsce pochówku        =
 |1. funkcja              = Przełożona monasteru Włodzimierskiej Ikony Matki Bożej w Czeboksarach
 |1. funkcja - okres      = 1918–1930
 |2. funkcja              =
 |2. funkcja - okres      =
 |wyznanie                = [[prawosławie|prawosławne]]
 |kościół                 = [[Rosyjski Kościół Prawosławny]]
 |inkardynacja            = [[Eparchia kazańska|Eparchia kazańska i tatarstańska]]
 |data ślubów zakonnych   = 19 lipca 1917
 |data diakonatu          =
 |data ordynacji          =
 |data święceń            =
 |data nominacji          =
 |data sakry              =
 |data patriarchatu       =
 |data kreacji            =
 |papież kreujący         =
 |kościół tytularny       =
 |faksymile               =
 |opis faksymile          =
 |odznaczenia             =
 |commons                 =
 |wikiźródła              =
 |wikicytaty              =
 |wikinews                =
 |www                     =
}}
'''Tamara''', imię świeckie '''Maria Satsi''' (ur. [[1876]] w [[Uustalo]], zm. [[1 maja]] [[1942]] w okolicach [[Ałatyr (miasto)|Ałatyru]]) – mniszka [[Rosyjski Kościół Prawosławny|Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego]], z pochodzenia [[Estończycy|Estonka]], święta nowomęczennica.

== Życiorys ==
Urodziła się w rodzinie estońskiej wyznania [[luteranizm|luterańskiego]], jednak jej rodzice, Georg i Mari Satsi zmarli, gdy miała siedem lat. Od dwunastego roku życia Maria Satsi przebywała w przytułku dla sierot prowadzonym przez żeńską wspólnotę monastyczną, od 1892 r. znaną jako [[Piuchticki Monaster Zaśnięcia Matki Bożej]]. W wieku dziewiętnastu lat Maria została w klasztorze [[posłusznik|posłusznicą]], w kwietniu 1897 r. złożyła śluby [[Mnich riasoforny|w ''riasofor'']]. W roku następnym razem z przełożoną monasteru, ihumenią [[Barbara (Błochina)|Barbarą]] wyjechała z Estonii do [[Eparchia kazańska|eparchii kazańskiej]]. Obie mniszki zamieszkały najpierw w jednym z monasterów w Kazaniu,  następnie w monasterze Trójcy Świętej w Kozmodiemjansku, gdzie Barbara objęła obowiązki przełożonej. Tam siostra Maria wykonywała obowiązki chórzystki i prowadziła klasztorną korespondencję<ref name=":0">{{Cytuj |tytuł = преподобномученица Тамара (Сатси)) |data = 2009-04-14 |data dostępu = 2024-06-23 |opublikowany = web.archive.org |url = https://web.archive.org/web/20090414050603/http://www.eparh-chb.ru/churchandsociety/novomucheniki_i_ispovedniki_chuvashii/zhitie_prepodobnomuchenicy_tamary_(satsi)}}</ref>.

19 lipca 1917 r. Maria Satsi złożyła przed [[archimandryta|archimandrytą]] [[Sergiusz (Zajcew)|Sergiuszem (Zajcewem)]], przełożonym [[Ziłantowski Monaster Zaśnięcia Matki Bożej|Monasteru Ziłantowskiego w Kazaniu]], [[Postrzyżyny mnisze|wieczyste śluby mnisze]], przyjmując [[Imię zakonne|imię]] Tamara. Już w roku następnym mniszka Tamara została przełożoną żeńskiej [[Monaster Włodzimierskiej Ikony Matki Bożej w Czeboksarach|wspólnoty Włodzimierskiej Ikony Matki Bożej w Czeboksarach]]. W 1924 r. otrzymała godność [[igumen|ihumenii]]. Dwa lata później władze radzieckie zlikwidowały monaster, jednak mniszki żyły nadal we wspólnocie w dawnych zabudowaniach klasztornych (w 1927 było ich 34, przed rewolucją około stu). Ostateczna likwidacja klasztoru miała miejsce w 1930 r., gdy zakonnicom odebrano ostatnie pomieszczenia i cerkiew<ref name=":0" />. Ihumenia Tamara zamieszkał u Anastasii Timofiejewej, którą znała jeszcze z Monasteru Piuchtickiego. W maju 1941 ihumenia spotkała byłego duchownego nazwiskiem Chudow, który następnie fałszywie oskarżył ją o głoszenie antyradzieckich poglądów<ref name=":0" />.

25 czerwca 1941 r. NKWD przeszukało dom, w którym przebywała mniszka, ją samą zaś uwięziono w [[Czeboksary|Czeboksarach]]. Ihumenia była przesłuchiwana przez trzy dni, zaprzeczyła stawianym jej oskarżeniom, odrzuciła również zarzuty szpiegostwa. Następnie była konfrontowana z Chudowem, również zaprzeczając, jakoby w rozmowie z nim krytykowała władze radzieckie. Sąd uznał ją za winną zarzucanych jej czynów i skazał ją na dziesięć lat pozbawienia wolności. Mniszkę skierowano do kolonii karnej nr 1 w okolicy miasta [[Ałatyr (miasto)|Ałatyr]], gdzie uwięzieni pracowali przy wyrębie lasu. Tam Tamara (Satsi) zmarła 1 maja 1942 r., po czym została pochowana w bezimiennym grobie na cmentarzu obozowym<ref name=":0" />.

12 października 2007 r. Święty Synod Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego ogłosił ją świętą, włączając do Soboru Nowomęczenników i Wyznawców Rosyjskich<ref name=":0" />. Szczególnym ośrodkiem jej kultu jest żeński [[Monaster Przemienienia Pańskiego w Czeboksarach.|monaster Przemienienia Pańskiego w Czeboksarach]]<ref>{{Cytuj |tytuł = В Чувашской митрополии состоялась аттестация слушателей курсов для монашествующих / Новости / Патриархия.ru |data dostępu = 2024-06-23 |opublikowany = Патриархия.ru |url = http://www.patriarchia.ru/db/text/6139399.html |język = ru}}</ref>[[Monaster Przemienienia Pańskiego w Czeboksarach.|.]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}
[[Kategoria:Urodzeni w 1876]]
[[Kategoria:Zmarli w 1942]]
[[Kategoria:Ofiary radzieckich łagrów]]
[[Kategoria:Estońskie ofiary prześladowań komunistycznych 1940–1991]]
[[Kategoria:Ihumenie]]
[[Kategoria:Nowomęczennicy rosyjscy]]
[[Kategoria:Piuchticki Monaster Zaśnięcia Matki Bożej]]

title: Tamara

Kraj działania: ZSRR

Data i miejsce urodzenia: 1876 · Uustalo

Data i miejsce śmierci: 1 maja 1942 · okolice Ałatyru

Wyznanie: prawosławne

Kościół: Rosyjski Kościół Prawosławny

Inkardynacja: Eparchia kazańska i tatarstańska


text:
# Stéphane Artano
Stéphane Artano (ur. 9 marca 1973) – polityk, prezydent Rady Terytorialnej Saint-Pierre i Miquelon od 24 marca 2006. Należy do partii Archipelag Jutra (Archipel demian), która wygrała wybory w marcu 2006.
Prezydent Rady Terytorialnej (przed lutym 2007 nazwa: Rada Generalna) pełni funkcję szefa rządu.

title: Stéphane Artano

wikitext:
{{Polityk infobox
 | polityk           = Stéphane Artano
 | grafika           =
 | opis grafiki      =
 | data urodzenia    = 9 marca 1973
 | miejsce urodzenia =
 | data śmierci      =
 | miejsce śmierci   =
 | funkcja           = [[Prezydenci Rady Terytorialnej Saint-Pierre i Miquelon|Prezydent Rady Terytorialnej Saint-Pierre i Miquelon]]
 | partia            =
 | od                = 21 lutego 2007
 | do                =
 | poprzednik        = nowy urząd
 | następca          =
 | odznaczenia       =
 | commons           =
 | quote             =
}}
'''Stéphane Artano''' (ur. [[9 marca]] [[1973]]) – polityk, prezydent Rady Terytorialnej [[Saint-Pierre i Miquelon]] od [[24 marca]] [[2006]]. Należy do partii Archipelag Jutra (''Archipel demian''), która wygrała wybory w marcu [[2006]].

Prezydent Rady Terytorialnej (przed lutym [[2007]] nazwa: Rada Generalna) pełni funkcję szefa rządu.

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.archipeldemain.fr Strona oficjalna partii ''Archipel demain'']

{{SORTUJ:Artano, Stéphane}}
[[Kategoria:Urodzeni w 1972]]
[[Kategoria:Politycy Saint-Pierre i Miquelon]]
[[Kategoria:Politycy Republikanów (Francja)]]

title: Stéphane Artano

Data urodzenia: 9 marca 1973

Okres: od 21 lutego 2007

Poprzednik: nowy urząd


text:
# Abell 2029
Abell 2029 – olbrzymia gromada galaktyk znajdująca się na pograniczu gwiazdozbiorów Węża i Panny, w odległości około miliarda lat świetlnych od Ziemi.
Gromada Abell 2029 składa się z tysięcy galaktyk otoczonych ogromnym obłokiem gorącego gazu oraz ciemnej materii o masie porównywalnej z masą 100 bilionów mas Słońca. W jej centrum znajduje się olbrzymia galaktyka eliptyczna IC 1101, która prawdopodobnie powstała w wyniku połączenia wielu mniejszych galaktyk. Dane obserwacyjne w zakresie promieniowania rentgenowskiego uzyskane za pomocą teleskopu Chandra wskazują, że gęstość ciemnej materii w sposób liniowy wzrasta w kierunku centrum gromady Abell 2029.

title: Abell 2029

wikitext:
{{Koordynaty astronomiczne|15|10|56|2|+05|44|41|0}}
'''Abell 2029''' – olbrzymia [[gromada galaktyk]] znajdująca się na pograniczu gwiazdozbiorów [[Gwiazdozbiór Węża|Węża]] i [[gwiazdozbiór Panny|Panny]], w odległości około miliarda [[rok świetlny|lat świetlnych]] od [[Ziemia|Ziemi]].

Gromada Abell 2029 składa się z tysięcy [[galaktyka|galaktyk]] otoczonych ogromnym obłokiem gorącego gazu oraz [[ciemna materia|ciemnej materii]] o masie porównywalnej z masą 100 bilionów [[masa Słońca|mas Słońca]]. W jej centrum znajduje się olbrzymia [[galaktyka eliptyczna]] [[IC 1101]], która prawdopodobnie powstała w wyniku połączenia wielu mniejszych galaktyk. Dane obserwacyjne w zakresie [[promieniowanie rentgenowskie|promieniowania rentgenowskiego]] uzyskane za pomocą [[Teleskop kosmiczny Chandra|teleskopu Chandra]] wskazują, że gęstość ciemnej materii w sposób liniowy wzrasta w kierunku centrum gromady Abell 2029.

== Zobacz też ==
* [[Katalog gromad Abella]]

== Linki zewnętrzne ==
* {{Cytuj stronę |url = http://news.astronet.pl/3272 |tytuł = Chandra przesłała gorącą wiadomość o chłodnej ciemnej materii |data = 2003-06-14 |praca = AstroNEWS |archiwum = https://web.archive.org/web/20140414190003/http://news.astronet.pl/3272 |zarchiwizowano = 2014-04-14 |data dostępu = 2015-01-12}}
* {{simbad|Abell 2029}}
* {{NED|RBS 1470}}

[[Kategoria:Grupy i gromady galaktyk]]
[[Kategoria:Gwiazdozbiór Panny]]
[[Kategoria:Gwiazdozbiór Węża]]
[[Kategoria:Obiekty Abella]]


text:
# 111 Dywizja Strzelecka (ZSRR)
111 Dywizja Strzelecka (ros. 111-я стрелковая дивизия) – związek taktyczny piechoty Armii Czerwionej.

## Formowanie i walki
Sformowana 16 czerwca 1940 na bazie 29 Zapasowej Brygady Strzeleckiej Archangielskim Okręgu Wojskowym. Po stratach doznanych w czasie ataku wojsk niemieckich na Związek Radziecki i walkach w obronie Leningradu została rozformowana. Rozformowana została 17 marca 1942.
Drugie formowanie nastąpiło w 16 lipca 1942. Razem z 116 Dywizją Strzelecką i 213 Dywizją Strzelecką wchodziła w skład 48 Korpusu Strzeleckiego. W czasie walk na ziemiach polskich 111 DS dowodził płk Jurij Sokołow. Dywizja uczestniczyła m.in. w ofensywie Armii Czerwonej rozpoczętej 12 stycznia 1945 roku, biorąc udział w przełamaniu niemieckich fortyfikacji Stellung a2.

## Dowódcy dywizji
- Iwan M. Iwanow
- Siergiej Roginski
- gen. mjr Jurij Sokołow[2]

## Struktura organizacyjna
- 399 pułk strzelecki
- 468 pułk strzelecki
- 532 pułk strzelecki
- 286 pułk artylerii lekkiej
- 561 pułk artylerii haubic (do 01.10.1941)

title: 111 Dywizja Strzelecka (ZSRR)

wikitext:
{{inne znaczenia|111 Dywizji Strzeleckiej [[Armia Czerwona|RKKA]]|[[111 Dywizja Piechoty]] – inne dywizje piechoty z numerem 111}}
{{Jednostka wojskowa infobox
 |nazwa                = 111 Dywizja Strzelecka
 |nazwa oryginalna     = 111-я стрелковая дивизия
 |znak                 = Red Army Badge.svg
 |kategoria wojska     = lądowe
 |motto                =
 |grafika              =
 |opis grafiki         =
 |państwo              = {{państwo|SUN|1936}}
 |sformowanie          = 1940, 1942
 |rozformowanie        = 1942, 1946
 |nazwa wyróżniająca   =
 |patron               =
 |święto               =
 |nadanie sztandaru    =
 |rodowód              = 29 Zapasowa Brygada Strzelecka
 |kontynuacja          =
 |dowódca pierwszy     = Iwan M. Iwanow
 |dowódca obecny       =
 |dowódca ostatni      = [[Siergiej Roginski]]
 |działania zbrojne    = [[II wojna światowa]]
* [[obrona Leningradu]]
 |numer                =
 |dyslokacja           = [[Wołogda]]
 |rodzaj sił zbrojnych = [[Armia Czerwona]]
 |formacja             =
 |rodzaj wojsk         = [[piechota]]
 |podległość           = [[48 Korpus Strzelecki (ZSRR)|48 Korpus Strzelecki]]
 |skład                =
 |odznaczenia          =
 |commons              =
 |www                  =
}}
'''111 Dywizja Strzelecka''' ({{w języku|ru|111-я стрелковая дивизия}}) – [[związek taktyczny]] [[piechota|piechoty]] [[Armia Czerwona|Armii Czerwionej]].

== Formowanie i walki ==
Sformowana 16 czerwca 1940 na bazie 29 Zapasowej Brygady Strzeleckiej [[Archangielsk]]im Okręgu Wojskowym. Po stratach doznanych w czasie ataku wojsk niemieckich na Związek Radziecki i walkach w obronie Leningradu została rozformowana. Rozformowana została 17 marca 1942.

Drugie formowanie nastąpiło w 16 lipca 1942. Razem z [[116 Dywizja Strzelecka (ZSRR)|116 Dywizją Strzelecką]] i [[213 Dywizja Strzelecka (ZSRR)|213 Dywizją Strzelecką]] wchodziła w skład [[48 Korpus Strzelecki (ZSRR)|48 Korpusu Strzeleckiego]]{{odn|Podsiadło|2014|s=338}}. W czasie walk na ziemiach polskich 111 DS dowodził płk Jurij Sokołow. Dywizja uczestniczyła m.in. w [[operacja wiślańsko-odrzańska|ofensywie Armii Czerwonej rozpoczętej 12 stycznia 1945 roku]], biorąc udział w przełamaniu niemieckich fortyfikacji Stellung a2{{odn|Podsiadło|2014|s=338}}.

{{Osobny artykuł|Walki o Chocianów}}

== Dowódcy dywizji ==
* Iwan M. Iwanow
* [[Siergiej Roginski]]
* gen. mjr Jurij Sokołow{{odn|Dolata|Jurga|1977|s=62}}

== Struktura organizacyjna ==
* 399 pułk strzelecki
* 468 pułk strzelecki
* 532 pułk strzelecki
* 286 pułk artylerii lekkiej
* 561 pułk artylerii haubic (do 01.10.1941)

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę|imię = Bolesław |nazwisko = Dolata | nazwisko2 = Jurga | imię2 = Tadeusz |autor link = |tytuł = Walki zbrojne na ziemiach polskich 1939-1945 |miejsce = Warszawa |rok = 1977 |isbn =|odn=tak}}
* {{cytuj książkę | imię = Rafał|nazwisko = Podsiadło | autor link = | tytuł = Niemieckie fortyfikacje Stellung a2 i ich przełamanie w styczniu 1945 r. Na linii Raby, Szreniawy i Pilicy | miejsce = Warszawa| data = 2014| isbn = 978-83-7339-136-9|odn=tak}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{cytuj stronę
| url =http://www.rkka.ru/
| tytuł = RKKA
| data dostępu = 2011-01-01
| autor =
| język = ru
}}

{{Piechota RKKA}}
{{Siły zbrojne ZSRR}}

[[Kategoria:Radzieckie dywizje piechoty]]
[[Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1940]]
[[Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1942]]
[[Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1942]]
[[Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1946]]

title: · 111 Dywizja Strzelecka111-я стрелковая дивизия

Państwo: ZSRR

Rodowód: 29 Zapasowa Brygada Strzelecka

Pierwszy: Iwan M. Iwanow

Ostatni: Siergiej Roginski

Dyslokacja: Wołogda

Rodzaj sił zbrojnych: Armia Czerwona

Rodzaj wojsk: piechota

Podległość: 48 Korpus Strzelecki


text:
# The Flaming Lips and Heady Fwends
The Flaming Lips and Heady Fwends – piętnasty album studyjny amerykańskiego zespołu rockowego the Flaming Lips, wydany 21 kwietnia 2012 roku. Został nagrany w latach 2011-2012.

## Lista utworów
1. "2012 (You Must Be Upgraded)" (feat. Kesha, Biz Markie & Hour of the Time Majesty 12) – 4:09
2. "Ashes in the Air" (feat. Bon Iver) – 6:13
3. "Helping the Retarded to Know God" (feat. Edward Sharpe and the Magnetic Zeros) – 7:03
4. "Supermoon Made Me Want to Pee" (feat. Prefuse 73) – 3:17
5. "Children of the Moon" (feat. Tame Impala) – 5:32
6. "That Ain't My Trip" (feat. Jim James) – 3:47
7. "You, Man? Human???" (feat. Nick Cave) – 3:34
8. "I'm Working at NASA on Acid" (feat. Lightning Bolt) – 7:59
9. "Do It!" (feat. Yoko Ono/Plastic Ono Band) – 3:28
10. "Is David Bowie Dying?" (feat. Neon Indian) – 6:36
11. "The First Time Ever I Saw Your Face" (feat. Erykah Badu) – 10:04
12. "Girl, You're So Weird" (feat. New Fumes) – 3:21

Wydanie CD
1. "Tasered and Maced" (feat. Aaron Behrens) – 2:43

Wydanie winylowe
1. "I Don't Want You to Die" (feat. Chris Martin) – 4:13

title: The Flaming Lips and Heady Fwends

wikitext:
{{Album muzyczny infobox
 |rodzaj albumu             = studyjny
 |tytuł                     = The Flaming Lips and Heady Fwends
 |okładka                   =
 |wykonawca                 = [[The Flaming Lips]]
 |wydany                    = [[21 kwietnia]] 2012
 |nagrywany                 = 2011-2012
 |gatunek                   = [[rock psychodeliczny]], [[Rock awangardowy|rock eksperymentalny]]
 |długość                   = 69:17
 |wytwórnia                 = [[Warner Bros.]], [[Bella Union]]
 |producent                 = [[The Flaming Lips]], [[Dave Fridmann]]
 |oceny                     =
* [[AllMusic]] {{ocena|5|4}}<ref>{{Cytuj | url=https://www.allmusic.com/album/the-flaming-lips-and-heady-fwends-mw0002349857 | tytuł=The Flaming Lips and Heady Fwends - The Flaming Lips | Songs, Reviews, Credits | AllMusic | opublikowany=www.allmusic.com | język=en | data dostępu=2017-11-20}}</ref>
 |rok wydania               = 2012
 |poprzedni album           = [[The Flaming Lips and Stardeath and White Dwarfs with Henry Rollins and Peaches Doing The Dark Side of the Moon]]
 |rok poprzedniego albumu   = 2009
 |następny album            = [[The Terror]]
 |rok następnego albumu     = 2013
}}
'''The Flaming Lips and Heady Fwends''' – piętnasty [[Album (wydawnictwo muzyczne)|album studyjny]] amerykańskiego zespołu rockowego [[the Flaming Lips]], wydany [[21 kwietnia]] 2012 roku. Został nagrany w latach 2011-2012.

== Lista utworów ==
# "2012 (You Must Be Upgraded)" (feat. [[Kesha (piosenkarka)|Kesha]], [[Biz Markie]] & Hour of the Time Majesty 12) – 4:09
# "Ashes in the Air" (feat. [[Bon Iver]]) – 6:13
# "Helping the Retarded to Know God" (feat. [[Edward Sharpe and the Magnetic Zeros]]) – 7:03
# "Supermoon Made Me Want to Pee" (feat. [[Scott Herren|Prefuse 73]]) – 3:17
# "Children of the Moon" (feat. [[Tame Impala]]) – 5:32
# "That Ain't My Trip" (feat. [[Jim James]]) – 3:47
# "You, Man? Human???" (feat. [[Nick Cave]]) – 3:34
# "I'm Working at NASA on Acid" (feat. [[Lightning Bolt (zespół muzyczny)|Lightning Bolt]]) – 7:59
# "Do It!" (feat. [[Yoko Ono]]/[[The Plastic Ono Band|Plastic Ono Band]]) – 3:28
# "Is David Bowie Dying?" (feat. [[Neon Indian]]) – 6:36
# "The First Time Ever I Saw Your Face" (feat. [[Erykah Badu]]) – 10:04
# "Girl, You're So Weird" (feat. New Fumes) – 3:21
; Wydanie CD
#
 "Tasered and Maced" (feat. Aaron Behrens) – 2:43
; Wydanie winylowe
#
 "I Don't Want You to Die" (feat. [[Chris Martin]]) – 4:13

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/9/99/The_Flaming_Lips_and_Heady_Fwends.jpg Okładka]
* [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/0/09/The_Flaming_Lips_and_Heady_Wends_CD.jpg Alternatywna Okładka]

{{SORTUJ:Flaming Lips and Heady Fwends, The}}
[[Kategoria:Albumy The Flaming Lips]]
[[Kategoria:Albumy Warner Bros. Records]]
[[Kategoria:Albumy muzyczne wydane w roku 2012]]

title: The Flaming Lips and Heady Fwends

Wydany: 21 kwietnia 2012

Gatunek: rock psychodeliczny, rock eksperymentalny

Wydawnictwo: Warner Bros., Bella Union

Producent: The Flaming Lips, Dave Fridmann

The Flaming Lips and Heady Fwends · (2012) · The Terror · (2013)


text:
# Augustyn Brzeżański
Augustyn Ludwik Michał Brzeżański (ur. 6 września 1789 w Oborzyskach Starych, zm. 25 lutego 1855 w Gnieźnie) – pułkownik wojsk polskich powstania listopadowego.

## Życiorys
Augustyn Ludwik Michał Brzeżański był synem Michała (właściciel części Oborzysk) oraz Augustyny z domu Dzierżbińska. Jako uczeń wstąpił ochotniczo w 1806 do wojska. Awansował stopniowo w kampanii napoleońskiej lat 1807–1814: na podporucznika (1807), porucznika (1809) i kapitana (1811). Jako kapitan pułku 5-go jazdy wojsk polskich został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Virtuti Militari.
Od 1816 gospodarował w swych majątkach Gorzykowo i Czachórki koło Gniezna. Udał się do Warszawy po wybuchu powstania listopadowego. Został awansowany na podpułkownika, a później pułkownika (1831). W 2 pułku strzelców konnych objął dowództwo szwadronów jazdy poznańskiej, przekształconych następnie w odrębny pułk jazdy ochotników poznańskich z którym odbył kampanię 1831. M.in. uczestniczył w wyprawie na Litwę i brał udział w odwrocie grupy generała Henryka Dembińskiego do Warszawy. Przeszedł do Prus po upadku powstania i powrócił do pracy na roli po odbyciu kary więzienia.
W latach 1843 i 1845 był z powiatu średzkiego posłem na sejm prowincjonalny w Poznaniu. Brał udział w akcji 1848 jako organizator powstańczych sił zbrojnych powiatu średzkiego. Przeszedł 13 kwietnia do obozu Ludwika Mierosławskiego i poddał się jego rozkazom (aczkolwiek niechętnie). Uczestniczył w bitwie pod Miłosławiem, a kawalerią powstańczą dowodził pod Sokołowem. Był przeciwny przedłużaniu walki. Odmówił przyjęcia naczelnego dowództwa na radzie wojennej w Skąpem. Prowadził pertraktacje z ramienia władz powstańczych z pruskimi władzami wojskowymi i 9 maja podpisał kapitulację w Bardzie. Unikając wzburzenia kosynierów, opuścił obóz i przez pewien czas przebywał za granicą. W swym majątku spędził ostatnie lata życia. Opracował pamiętnik z kampanii 1831 i 1848 (wyd. Kraków 1893). Zmarł w marcu 1855 roku i został pochowany w Gnieźnie.

title: Augustyn Brzeżański

wikitext:
{{Żołnierz infobox
 |imię i nazwisko      = Augustyn Brzeżański
 |imię i nazwisko org  =
 |pseudonim            =
 |rodzaj wojsk         = lądowe
 |zwycięstwa           =
 |grafika              = Augustyn Brzeżański.jpg
 |opis grafiki         =
 |stopień grafika      =
 |stopień              = pułkownik
 |data urodzenia       = 6 września 1789
 |miejsce urodzenia    = Oborzyska Stare
 |data śmierci         = 25 lutego 1855
 |miejsce śmierci      = Gniezno
 |lata służby          =
 |siły zbrojne         =
 |formacja             =
 |jednostki            =
 |stanowiska           =
 |wojny i bitwy        = powstanie listopadowe, powstanie poznańskie
 |późniejsza praca     =
 |odznaczenia          = {{order|VM|KKW}}
 |commons              =
 |wikiźródła           =
 |wikicytaty           =
}}
'''Augustyn Ludwik Michał Brzeżański''' (ur. [[6 września]] [[1789]] w [[Stare Oborzyska|Oborzyskach Starych]], zm. [[25 lutego]] [[1855]] w [[Gniezno|Gnieźnie]]<ref>{{Cytuj pismo |tytuł = Nadesłano | url = https://www.wbc.poznan.pl/dlibra/publication/510469/edition/482364/content | czasopismo = Gazeta Wielkiego Xsięstwa Poznańskiego | wolumin = 53 | data = 1855-03-04}}.</ref>) – [[pułkownik]] wojsk polskich [[Powstanie listopadowe|powstania listopadowego]]{{odn|Gąsiorowski|Topolski (red.)|1981|s=84}}.

== Życiorys ==
Augustyn Ludwik Michał Brzeżański był synem Michała (właściciel części Oborzysk) oraz Augustyny z domu Dzierżbińska. Jako uczeń wstąpił ochotniczo w 1806 do wojska. Awansował stopniowo w [[Wojny napoleońskie|kampanii napoleońskiej]] lat 1807–1814: na [[podporucznik]]a (1807), [[porucznik]]a (1809) i [[kapitan (ranga)|kapitana]] (1811). Jako kapitan pułku 5-go jazdy wojsk polskich został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Virtuti Militari{{odn|Xsięga pamiątkowa|1881|s=51}}.

Od 1816 gospodarował w swych majątkach Gorzykowo i Czachórki koło Gniezna. Udał się do [[Warszawa|Warszawy]] po wybuchu [[Powstanie listopadowe|powstania listopadowego]]{{odn|Gąsiorowski|Topolski (red.)|1981|s=84}}. Został awansowany na [[podpułkownik]]a, a później [[pułkownik]]a (1831). W [[2 Pułk Strzelców Konnych (Królestwo Kongresowe)|2 pułku strzelców konnych]] objął dowództwo szwadronów jazdy poznańskiej, przekształconych następnie w odrębny [[Pułk Jazdy Poznańskiej|pułk jazdy ochotników poznańskich]] z którym odbył kampanię 1831. M.in. uczestniczył w [[Powstanie listopadowe na ziemiach zabranych|wyprawie na Litwę]] i brał udział w odwrocie grupy generała [[Henryk Dembiński (generał)|Henryka Dembińskiego]] do Warszawy{{odn|Gąsiorowski|Topolski (red.)|1981|s=84}}. Przeszedł do [[Prusy (państwo)|Prus]] po upadku powstania i powrócił do pracy na roli po odbyciu kary więzienia.

W latach 1843 i 1845 był z powiatu średzkiego posłem na sejm prowincjonalny w Poznaniu. Brał udział w akcji 1848 jako organizator powstańczych sił zbrojnych powiatu średzkiego. Przeszedł 13 kwietnia do obozu [[Ludwik Mierosławski|Ludwika Mierosławskiego]] i poddał się jego rozkazom (aczkolwiek niechętnie). Uczestniczył w [[Bitwa pod Miłosławiem|bitwie pod Miłosławiem]], a kawalerią powstańczą dowodził pod [[Bitwa pod Sokołowem|Sokołowem]]{{odn|Gąsiorowski|Topolski (red.)|1981|s=84}}. Był przeciwny przedłużaniu walki. Odmówił przyjęcia naczelnego dowództwa na radzie wojennej w Skąpem. Prowadził pertraktacje z ramienia władz powstańczych z pruskimi władzami wojskowymi i 9 maja podpisał kapitulację w [[Bardo (województwo wielkopolskie)|Bardzie]]. Unikając wzburzenia kosynierów, opuścił obóz i przez pewien czas przebywał za granicą. W swym majątku spędził ostatnie lata życia. Opracował pamiętnik z kampanii 1831 i 1848 (wyd. Kraków 1893)<ref>{{Cytuj | autor = Augustyn Brzeżański | tytuł = Pamiętnik pułkownika Brzeżańskiego z roku 1848 | data = 1893 | miejsce = Kraków | wydawca = W. Poturalski | url = https://polona.pl/item/pamietnik-pulkownika-brzezanskiego-z-roku-1848,NzUxODk0OTg/}}</ref>. Zmarł w marcu 1855 roku i został pochowany w Gnieźnie{{odn|Gąsiorowski|Topolski (red.)|1981|s=84}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę | url = https://www.pbc.rzeszow.pl/dlibra/publication/2448 | inni = [[Stanisław Kostka Tarnowski|Stanisław Tarnowski]] (przedm.) | tytuł = Xsięga pamiątkowa w 50-letnią rocznicę powstania roku 1830 zawierająca spis imienny generałów i sztab-oficerów tudzież oficerów, podoficerów i żołnierzy armii polskiej w tymże roku Krzyżem Wojskowym „Virtuti Militari” odznaczonych | wydawca = Drukarnia Ludowa | miejsce = Lwów | rok = 1881 | odn = {{odn/id|Xsięga pamiątkowa|1881}} }}
* {{Cytuj książkę | nazwisko = Gąsiorowski | imię = Antoni | nazwisko2 = Topolski (red.)| imię2 = Jerzy | tytuł = Wielkopolski Słownik Biograficzny | data = 1981 | wydawca = [[Wydawnictwo Naukowe PWN|Państwowe Wydawnictwo Naukowe]] | autor link=Antoni Gąsiorowski (historyk)|miejsce = Warszawa-Poznań | strony = 84 | isbn = 83-01-02722-3 | autor link2=Jerzy Topolski|odn = tak}}

== Linki zewnętrzne ==
* ''[https://polona.pl/item/pamietnik-pulkownika-brzezanskiego-z-roku-1848,NzUxODk0OTg Pamiętnik pułkownika Brzeżańskiego z roku 1848]'' (wyd. 1893) w bibliotece [[Polona]]

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Brzeżański, Augustyn}}
[[Kategoria:Autorzy pamiętników i dzienników z powstania listopadowego]]
[[Kategoria:Deputowani na sejm prowincjonalny Wielkiego Księstwa Poznańskiego 1843]]
[[Kategoria:Deputowani na sejm prowincjonalny Wielkiego Księstwa Poznańskiego 1845]]
[[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Virtuti Militari (Księstwo Warszawskie)]]
[[Kategoria:Oficerowie kawalerii powstania listopadowego]]
[[Kategoria:Pochowani w Gnieźnie]]
[[Kategoria:Powstańcy wielkopolscy (1848)]]
[[Kategoria:Pułkownicy powstania listopadowego]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1789]]
[[Kategoria:Zmarli w 1855]]

title: Augustyn Brzeżański

Data i miejsce urodzenia: 6 września 1789 · Oborzyska Stare

Data i miejsce śmierci: 25 lutego 1855 · Gniezno


text:
# Smolaki
Smolaki (ros. Смоляки) – wieś (ros. деревня, trb. dieriewnia) w zachodniej Rosji, w osiedlu wiejskim Czistikowskoje rejonu rudniańskiego w obwodzie smoleńskim.

## Geografia
Miejscowość położona jest nad rzeką Bobrowka, 6 km od przystanku kolejowego Lelekwinskaja, 2 km od drogi federalnej R120 (Orzeł – Briańsk – Smoleńsk – granica z Białorusią), 23,5 km od centrum administracyjnego osiedla wiejskiego (Czistik), 29 km od centrum administracyjnego rejonu (Rudnia), 37 km od Smoleńska.

## Demografia
W 2010 r. miejscowości nikt nie zamieszkiwał.

## Historia
W czasie II wojny światowej od lipca 1941 roku wieś była okupowana przez hitlerowców. Wyzwolenie nastąpiło w październiku 1943 roku.
Uchwałą z dnia 20 grudnia 2018 roku w skład jednostki administracyjnej Czistikowskoje weszły wszystkie miejscowości (w tym Smolaki) zlikwidowanego osiedla wiejskiego Smoligowskoje.

title: Smolaki

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Smolaki
 |nazwa oryginalna             = {{k|ru|Смоляки}}
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = obwód smoleński
 |1. jednostka administracyjna =
 |2. jednostka administracyjna =
 |3. jednostka administracyjna =
 |4. jednostka administracyjna =
 |5. jednostka administracyjna = [[Rejon rudniański (obwód smoleński)|rudniański]]
 |powierzchnia                 = 0,29
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2010
 |liczba ludności              = 0<ref name="dem">{{Cytuj stronę |url = http://pop-stat.mashke.org/russia-census-2010/smolenskaja.htm |archiwum = https://web.archive.org/web/20201118160628/http://pop-stat.mashke.org/russia-census-2010/smolenskaja.htm |tytuł = Смоленская область. Численность населения на 01.10.2010 года |opublikowany = pop-stat.mashke.org |data dostępu = 2021-02-14}} (ros.)</ref>
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             = +7 48141<ref name="tel">{{Cytuj stronę |url = https://na-svyazi.ru/russia_code.htm |tytuł = Телефонные коды городов Российской Федерации |opublikowany = na-svyazi.ru |data dostępu = 2021-02-14}} (ros.)</ref>
 |kod pocztowy                 = 216740<ref name="post">{{Cytuj stronę |url = https://vinfo.russianpost.ru/servlet/department |tytuł = Поиск объектов почтовой связи |opublikowany = vinfo.russianpost.ru |data dostępu = 2021-02-14}} (ros.)</ref>
 |tablice rejestracyjne        = 67
 |współrzędne                  = 54° 48′ 29″ N, 31° 28′ 21″ E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Smolaki''' ({{w języku|ru|Смоляки}}) – wieś (ros. деревня, [[Transkrypcja (językoznawstwo)|trb.]] dieriewnia) w zachodniej [[Rosja|Rosji]], w [[Osiedle wiejskie (Rosja)|osiedlu wiejskim]] [[Czistikowskoje]] [[Rejon rudniański (obwód smoleński)|rejonu rudniańskiego]] w [[obwód smoleński|obwodzie smoleńskim]].

== Geografia ==
Miejscowość położona jest nad rzeką Bobrowka, 6 km od przystanku kolejowego [[Lelekwinskaja (przystanek kolejowy)|Lelekwinskaja]], 2 km od drogi federalnej [[Droga R120 (Rosja)|R120]] ([[Orzeł (miasto)|Orzeł]] – [[Briańsk]] – [[Smoleńsk]] – granica z Białorusią), 23,5 km od centrum administracyjnego osiedla wiejskiego ([[Czistik (wieś)|Czistik]]), 29 km od centrum administracyjnego rejonu ([[Rudnia (rejon rudniański)|Rudnia]]), 37 km od Smoleńska<ref name="geo">{{Cytuj stronę |url = https://mapdata.ru/smolenskaya-oblast/rudnyanskiy-rayon/derevnya-smolyaki/ |tytuł = Деревня Смоляки на карте |opublikowany = mapdata.ru |data dostępu = 2021-02-14}} (ros.)</ref>.

== Demografia ==
W 2010 r. miejscowości nikt nie zamieszkiwał<ref name="dem" />.

== Historia ==
W czasie [[II wojna światowa|II wojny światowej]] od lipca 1941 roku wieś była okupowana przez [[Nazizm|hitlerowców]]. Wyzwolenie nastąpiło w październiku 1943 roku<ref name="his1">{{Cytuj stronę |url = http://mil.ru/winner_may/history/more.htm?id=12199512%40cmsArticle | archiwum = https://web.archive.org/web/20200607202052/http://mil.ru/winner_may/history/more.htm?id=12199512%40cmsArticle | tytuł = Смоленская наступательная операция |opublikowany = mil.ru |data dostępu = 2021-05-03}} (ros.)</ref>.

Uchwałą z dnia 20 grudnia 2018 roku w skład jednostki administracyjnej Czistikowskoje weszły wszystkie miejscowości (w tym Smolaki) zlikwidowanego osiedla wiejskiego Smoligowskoje<ref name="zakon">{{cytuj stronę | url = http://docs.cntd.ru/document/550295496 | tytuł = ЗАКОН СМОЛЕНСКОЙ ОБЛАСТИ от 20 декабря 2018 года N 176-з: О преобразовании муниципальных образований Руднянского района Смоленской области, об установлении численности и срока полномочий депутатов представительных органов первого созыва вновь образованных муниципальных образований Руднянского района Смоленской области, а также порядка избрания, полномочий и срока полномочий первых глав вновь образованных муниципальных образований Руднянского района Смоленской области | opublikowany = docs.cntd.ru | data dostępu = 2021-05-03}} (ros.)</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Wsie w obwodzie smoleńskim]]
[[Kategoria:Miejscowości rejonu rudniańskiego w obwodzie smoleńskim]]

title: SmolakiСмоляки

Państwo: Rosja

Obwód: smoleński

Rejon: rudniański

Populacja (2010) · • liczba ludności: · 0