text:
# GKS Katowice (hokej na lodzie)
GKS Katowice – polski klub hokeja na lodzie z siedzibą w Katowicach, działający w ramach wielosekcyjnego klubu GKS GieKSa Katowice S.A..

## Historia
Rodowód klubu sięga drugiej połowy lat 40. XX w. i klubu RKS 20 Kopalnia Katowice (wcześniej RKS 20 Bogucice).
W wyniku reorganizacji sportu w Polsce na wzór radziecki, klub został zaszeregowany do Zrzeszenia Sportowego Górnik. Wiązało się to ze zmianami organizacyjnymi – klub występował jako koło sportowe przy Kopalni Węgla Kamiennego Katowice i zmienił nazwę na Górnik, a także utratą najzdolniejszych zawodników, którzy w 1950 roku zostali przeniesieni do Terenowego Koła Sportowego Szopienice. Tam, wraz z hokeistami innych górniczych klubów (Górnik 09 Mysłowice, Siła Giszowiec, Górnik Siemianowice), utworzyli reprezentację górniczego zrzeszenia, które rywalizowało o mistrzostwo Polski pod szyldem Górnika Janów. Cztery lata później, również na mocy odgórnych decyzji, 13 najlepszych zawodników Górnika Janów zostało przeniesionych do Górnika Katowice. Zbiegło się to z awansem koła Kopalni Katowice do najwyższej klasy rozgrywkowej.
Już pierwszy sezon w pierwszej lidze zakończył się sukcesem hokeistów Górnika 1920 Katowice, którzy stanęli na najniższym stopniu podium mistrzostw Polski. Ten medal otworzył okres, w którym katowiczanie rok po roku aktywnie walczyli o tytuł mistrzowski. Łącznie zdobyli w tym okresie dziewięć medali mistrzostw Polski – trzy złote, cztery srebrne i dwa brązowe.
W 1964 roku Górnik 1920 Katowice, wraz z innymi katowickimi klubami, utworzył Górniczy Klub Sportowy Katowice. Początkowo pod szyldem Katowice, hokeiści kontynuowali sukcesy rozpoczęte przez Górnika 1920. Na przełomie lat 60/70 XX w. Katowice zdobyły Puchar Polski i mistrzostwo Polski, a trenerem zespołu od 1968 był radziecki szkoleniowiec Walentin Bystrow, który po sezonie 1970/1971 zakończył pracę z Katowicami. Jednak wkrótce sekcja hokejowa przestawała odgrywać w rozgrywkach ligowych znaczącą rolę. W sezonie 1979/1980 GKS Katowice został zdegradowany do II ligi. Rozbrat z hokejową elitą trwał tylko jeden sezon, jednak po powrocie drużyna Katowic walczyła już głównie o utrzymanie. Łącznie w barwach Górniczego Klubu Sportowego Katowice, hokeiści zdobyli siedem medali mistrzostw Polski – trzy złote, dwa srebrne i dwa brązowe oraz Puchar Polski.
W wyniku transformacji ustrojowej w Polsce nastał trudny okres dla klubów sportowych wielosekcyjnych, których finansowanie opierało się całkowicie na pomocy ze strony zakładów przemysłowych. W 1990 roku doszło do podziału GKS Katowice, w wyniku którego sekcja hokeja na lodzie stała się odrębnym klubem. Hokeiści powrócili do poprzedniej nazwy – Górnik 1920 Katowice.
Pod nowym-starym szyldem klub istniał przez cztery lata. Po zdobyciu brązowego medalu mistrzostw Polski w sezonie 1993/1994, doszło do ponownej zmiany nazwy, tym razem na Katowicki Klub Hokejowy. Hokeiści KKH również włączyli się do walki o strefę medalową. Udało im się to trzykrotnie, dzięki czemu dorobek klubowy wzbogacił się o kolejne trzy brązowe medale mistrzostw Polski. Pod koniec sierpnia 1997 roku działacze klubu podpisali umowę z producentem soków firmą Hortex. W nowym sezonie zespół występował pod nową nazwą KKH 100% Hortex Katowice. Zmieniły się również barwy klubowe na żółto-niebieskie, a także logo klubu. Nowym prezesem klubu został Andrzej Kuba, szef firmy „Andi”, firmy przedstawiciel „Hortexu” na Polskę południową.
Od 2000 roku klub występował pod nazwą Górnośląski Klub Sportowy Katowice. Przez trzy lata z rzędu zdobywał tytuł wicemistrzowski, ustępując jedynie Unii Oświęcim. Kolejne dwa lata odsłoniły jednak słabości klubu, który nie był w stanie zapewnić odpowiednich środków na swoje funkcjonowanie. W sezonie PLH 2004/2005 Katowice walczyły o utrzymanie z drużyną KH Sanok. Mimo że prowadzili już w meczach 2:0, przegrali rywalizację 2:3 (decydującego gola w piątym meczu zdobył w dogrywce Maciej Mermer) i został zdegradowany do pierwszej ligi, po czym zawiesił swoją działalność.
Ratunek nadszedł od strony utworzonego kilka miesięcy wcześniej klubu HC Katowice, którego celem było szkolenie młodzieży. To właśnie ta organizacja, najpierw jako HC, a później HC GKS, rozpoczęła odbudowywanie hokejowej Gieksy. W 2005 roku powstał Hokejowy Club Katowice wobec zaistnienia realnego zagrożenia, że jeden z najbardziej utytułowanych klubów hokejowych zniknie ze sportowej mapy Polski. Zalegalizowano wówczas nową nazwę i nowy herb, a powstały klub zaczął istnieć jako kontynuator klubu, którego korzenie sięgają roku 1949 (najdłużej występującego pod nazwą Górniczy Klub Sportowy Katowice).
Od 10 listopada 2005 roku Hokejowy Club Katowice uzyskał prawa do korzystania z nazwy i herbu Górniczego Klubu Sportowego Katowice. Stało się tak na mocy porozumienia, jakie klub hokeja na lodzie podpisał ze Stowarzyszeniem GKS Katowice. Od tego momentu pełna nazwa klubu brzmiała Hokejowy Club GKS Katowice i używał dwóch herbów.
Od sierpnia 2010 do kwietnia 2011 był trenerem drużyny był Jacek Płachta. W maju 2011 nastąpiła reorganizacja HC GKS. Przedstawiono nowe logo oraz aktualnych partnerów biznesowych klubu. Sponsorami zostali stacja telewizyjna TVS (TV Silesia) i Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów SA. Ogłoszono także motto klubowe: „Moje Miasto. Mój Klub. Moja Pasja”. Od sezonu 2011/12 klub posiada jeden herb. Powstał w wyniku połączenia dwóch dotychczas używanych herbów i dodaniu sześciu gwiazd, symbolizujących tytuły mistrzowskie zdobywane przez klub, którego kontynuatorem jest HC GKS Katowice.
Trenerem drużyny na początku sezonu 2011/12 był Kanadyjczyk David Small, który przygotował zespół do rozgrywek. Jego następcą od 25 października był krótkotrwale jego rodak, Joseph Alan Jacob, którego zastąpił Mieczysław Nahuńko. Następnie do sztabu szkoleniowego został zaangażowany kolejny Kanadyjczyk, Christopher Willier. W lutym 2012 drużyna zapewniła sobie mistrzostwo I ligi, a tym samym awans do ekstraligi PLH po siedmiu latach od spadku z niej w 2005. Tuż po zakończeniu sezonu 2011/12 na funkcję szkoleniowca został mianowany po raz kolejny Jacek Płachta. Przed sezonem 2012/2013 sponsorem klubu zostało przedsiębiorstwo Newag. W lipcu 2013 z funkcji prezesa klubu ustąpił Leszek Tokarz, który pełnił to stanowisko przez osiem lat. Trenerem w sezonie 2013/2014 był Mariusz Kieca, a przed sezonem 2014/2015 został nim Maksymilian Lebek. Od listopada 2014 do końca sezonu 2014/2015 trenerem drużyny był Słowak Róbert Spišák. Drużyna GKS nie została przyjęta do sezonu PHL 2015/2016.
7 lipca 2016 została powołana spółka akcyjna pod nazwą „Klub Hokejowy GKS Katowice SA”, której władze zadeklarowały akces do sezonu Polskiej Hokej Ligi (2016/2017) i zaanonsowały jako trenera nowego zespołu, aktualnego selekcjonera reprezentacji Polski, Jacka Płachtę. Prezesem KH GKS Katowice został Przemysław Plisz, a wiceprezesem Witold Hornik. W sierpniu 2016 klub otrzymał licencję na sezon PHL 2016/2017. Oba kluby nie przedstawiły gwarancji finansowych wynoszących 2 miliony złotych w budżecie przed sezonem. Przed 11 listopada 2016 przyjęto marketingową nazwę zespołu Tauron KH GKS Katowice, uwzględniającą sponsora tytularnego, przedsiębiorstwo Tauron. W edycji PHL 2016/2017 drużyna Tauron GKS zajęła ósme miejsce, a po sezonie w czerwcu 2017 nowym trenerem został Kanadyjczyk Tom Coolen. Jego asystentem został Piotr Sarnik. Po sezonie 2018/2019 dyrektorem sportowym Tauron KH GKS Katowice został Wojciech Tkacz, a ze stanowiska głównego trenera odszedł Tom Coolen. W maju 2019 nowym głównym trenerem GKS został ogłoszony Risto Durfa. 1 lipca 2019 ogłoszono odejście przedsiębiorstwa Tauron z roli sponsora tytularnego klubu. 2 grudnia 2019 oficjalnie ogłoszono wypowiedzenie kontraktu Risto Durfa, powołanie na głównego trenera dotychczasowego asystenta Piotra Sarnika przy równoczesnym pozostaniu na stanowisku trenera bramkarzy, Tommiego Satosaariego. W połowie lutego 2020 ogłoszono zaangażowanie do sztabu szkoleniowego byłego zawodnika drużyny, Dušana Devečki. Sarnik ustąpił ze stanowiska po kolejce ligowej z dnia 20 listopada 2020. 22 listopada 2020 nowym głównym trenerem został ogłoszony Andriej Parfionow. Na początku maja 2021 szkoleniowcem drużyny został ogłoszony po raz czwarty w karierze Jacek Płachta.

## Sukcesy
- Mistrzostwa Polski:
  - 1. miejsce (8): 1958, 1960, 1962, 1965, 1968, 1970, 2022, 2023
  - 2. miejsce (12): 1956, 1957, 1959, 1961, 1967, 1969, 2001, 2002, 2003, 2018, 2024, 2025
  - 3. miejsce (10): 1955, 1963, 1966, 1975, 1994, 1995, 1997, 1998, 2019, 2020[32]
- Puchar Polski:
  - Zdobywca (1): 1970[33]
  - Finalista (1): 2001
- Superpuchar Polski:
  - Zdobywca (1): 2022
- Mistrzostwo I ligi:
  - 1. miejsce (1): 2012
- Puchar Autosanu:
  - 1. miejsce (3): 1973, 1975[34], 1976[35]
- Puchar Kontynentalny:
  - Trzecie miejsce (1): 2019

## Zawodnicy
W przeszłości w barwach Katowic występowali m.in.: Henryk Gruth, Janusz Hajnos, Marek Stebnicki, Andrzej Tkacz, Andrzej Fonfara, Dušan Adamčik, Marek Trybuś, Mariusz Kieca, Kordian Jajszczok, Tadeusz Malicki, Sylwester Wilczek, Karol Burek, Ludwik Czapka

## Kadra w sezonie2024/2025
Na podstawie materiału źródłowego:
| Bramkarze: - Michał Kieler - John Murray Obrońcy: - Błażej Chodor - Pontus Englund - Santeri Koponen - Kacper Maciaś - Johan Norberg - Albin Runesson - Aleksi Varttinen - Travis Verveda |  | Napastnicy: - Stephen Anderson - Mateusz Bepierszcz - Maksymilian Dawid - Jean Dupuy - Bartosz Fraszko - Jakub Hofman - Jonasz Hofman - Marcus Kallionkieli - Brandon Magee - Mateusz Michalski - Christian Mroczkowski - Grzegorz Pasiut – kapitan - Dante Salituro - Igor Smal - Ben Sokay - Patryk Wronka |

title: GKS Katowice (hokej na lodzie)

wikitext:
{{Klub sportowy infobox
 |nazwa                 = GKS Katowice
 |nazwa oryginalna      =
 |dyscyplina            = hokej
 |grafika               =
 |opis grafiki          =
 |alt grafiki           =
 |pełna nazwa           = GKS GieKSa Katowice S.A.
 |kod                   = KAT
 |przydomek             = GieKSa, GieKSiarze, Trójkolorowi
 |maskotka              = GieKSik
 |barwy                 = żółto-zielono-czarne
 |data założenia        = [[1964]]
 |debiut w ekstraklasie =
 |data rozwiązania      =
 |liga                  = [[Polska Hokej Liga|PHL]]
 |liczba seniorów       = 24
 |liczba juniorów       =
 |państwo               = POL
 |siedziba              = [[Katowice]]
 |adres                 = ul. Bukowa 1A
 |obiekt sportowy       = [[Spodek (hala widowiskowa)|Spodek - „Satelita”]]
al. Wojciecha Korfantego 35
40-005 Katowice
 |sponsor techniczny    =
 |właściciel            = Miasto Katowice (udziałowiec 87,40% akcji)
 |prezes                = Sławomir Witek (od 01 maja 2025)
 |menedżer              = Roch Bogłowski
 |menedżer generalny    =
 |komandor              =
 |trener                = [[Jacek Płachta]]
 |asystent trenera      = [[Ireneusz Jarosz]]
 |paski_kos1            =
 |koszulka1             = FFFF00
 |paski_spo1            =
 |spodenki1             = 000000
 |lewareka1             = FFFF00
 |paski_lr1             =
 |prawareka1            = FFFF00
 |paski_pr1             =
 |skarpety1             = FFFF00
 |paski_ska1            =
 |paski_kos2            =
 |koszulka2             = 000000
 |paski_spo2            =
 |spodenki2             = 000000
 |lewareka2             = 000000
 |paski_lr2             =
 |prawareka2            = 000000
 |paski_pr2             =
 |skarpety2             = 000000
 |paski_ska2            =
 |commons               = Category:GKS Katowice (ice hockey)
 |wikicytaty            =
 |wikinews              =
 |www                   = https://hokej.gkskatowice.eu
}}
'''GKS Katowice''' – [[Polska|polski]] klub [[Hokej na lodzie|hokeja na lodzie]] z siedzibą w [[Katowice|Katowicach]], działający w ramach wielosekcyjnego klubu '''GKS GieKSa Katowice S.A.'''.

== Historia ==
[[Plik:GKS Gornik Katowice ice hockey.jpg|mały|Pierwszoligowa drużyna GKS „Górnik” w 1973 roku]]
Rodowód klubu sięga drugiej połowy [[lata 40. XX wieku|lat 40. XX w.]] i klubu RKS 20 Kopalnia Katowice (wcześniej RKS 20 Bogucice).

W wyniku reorganizacji sportu w Polsce na wzór radziecki, klub został zaszeregowany do Zrzeszenia Sportowego Górnik. Wiązało się to ze zmianami organizacyjnymi – klub występował jako koło sportowe przy [[Kopalnia Węgla Kamiennego „Katowice”|Kopalni Węgla Kamiennego Katowice]] i zmienił nazwę na Górnik, a także utratą najzdolniejszych zawodników, którzy w 1950 roku zostali przeniesieni do Terenowego Koła Sportowego Szopienice. Tam, wraz z hokeistami innych górniczych klubów (Górnik 09 Mysłowice, Siła Giszowiec, Górnik Siemianowice), utworzyli reprezentację górniczego zrzeszenia, które rywalizowało o mistrzostwo Polski pod szyldem [[Górnik Janów|Górnika Janów]]<ref name="naprzód">[[Michał Bulsa]], ''Tradycja, duma, pasja. Naprzód Janów (1920–2020)'', Katowice 2019, s. 37, ISBN 978-83-956027-0-2</ref>. Cztery lata później, również na mocy odgórnych decyzji, 13 najlepszych zawodników Górnika Janów zostało przeniesionych do Górnika Katowice. Zbiegło się to z awansem koła Kopalni Katowice do najwyższej klasy rozgrywkowej.

Już pierwszy sezon w pierwszej lidze zakończył się sukcesem hokeistów [[Górnik Katowice|Górnika 1920 Katowice]], którzy stanęli na najniższym stopniu podium mistrzostw Polski. Ten medal otworzył okres, w którym katowiczanie rok po roku aktywnie walczyli o tytuł mistrzowski. Łącznie zdobyli w tym okresie dziewięć medali mistrzostw Polski – trzy złote, cztery srebrne i dwa brązowe.

W 1964 roku Górnik 1920 Katowice, wraz z innymi katowickimi klubami, utworzył [[GKS Katowice|Górniczy Klub Sportowy Katowice]]. Początkowo pod szyldem Katowice, hokeiści kontynuowali sukcesy rozpoczęte przez Górnika 1920. Na przełomie lat 60/70 XX w. Katowice zdobyły Puchar Polski i mistrzostwo Polski, a trenerem zespołu od 1968 był [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|radziecki]] szkoleniowiec [[Walentin Bystrow]], który po sezonie 1970/1971 zakończył pracę z Katowicami<ref>{{Cytuj pismo |tytuł = Puchar Polski dla hokeistów GKS |url = http://sbc.org.pl/dlibra/docmetadata?id=88783 |czasopismo = [[Trybuna Śląska|Trybuna Robotnicza]] |strony = 2 |data = nr 84 z 8 kwietnia 1971}}</ref>. Jednak wkrótce sekcja hokejowa przestawała odgrywać w rozgrywkach ligowych znaczącą rolę. W sezonie [[I liga polska w hokeju na lodzie (1979/1980)|1979/1980]] GKS Katowice został zdegradowany do II ligi<ref>{{Cytuj pismo |tytuł = Sport. Hokeiści Zagłębia mistrzami Polski |url = http://www.pbc.rzeszow.pl/publication/8562 |czasopismo = [[Nowiny (dziennik rzeszowski)|Nowiny]] |strony = 2 |data = nr 97 z 30 kwietnia 1980}}</ref>. Rozbrat z hokejową elitą trwał tylko jeden sezon, jednak po powrocie drużyna Katowic walczyła już głównie o utrzymanie. Łącznie w barwach Górniczego Klubu Sportowego Katowice, hokeiści zdobyli siedem medali mistrzostw Polski – trzy złote, dwa srebrne i dwa brązowe oraz Puchar Polski.

W wyniku [[Transformacja systemowa w Polsce|transformacji ustrojowej w Polsce]] nastał trudny okres dla klubów sportowych wielosekcyjnych, których finansowanie opierało się całkowicie na pomocy ze strony zakładów przemysłowych. W 1990 roku doszło do podziału GKS Katowice, w wyniku którego sekcja hokeja na lodzie stała się odrębnym klubem. Hokeiści powrócili do poprzedniej nazwy – Górnik 1920 Katowice.

Pod nowym-starym szyldem klub istniał przez cztery lata. Po zdobyciu brązowego medalu mistrzostw Polski w sezonie [[I liga polska w hokeju na lodzie (1993/1994)|1993/1994]]<ref>{{Cytuj pismo |tytuł = Brąz dla Górnika. Nawiązali do tradycji |url = http://www.sbc.org.pl/dlibra/plain-content?id=67593 |czasopismo = [[Trybuna Śląska]] |strony = 6 |data = nr 60 z 12–13 marca 1994}}</ref>, doszło do ponownej zmiany nazwy, tym razem na Katowicki Klub Hokejowy. Hokeiści KKH również włączyli się do walki o strefę medalową. Udało im się to trzykrotnie, dzięki czemu dorobek klubowy wzbogacił się o kolejne trzy brązowe medale mistrzostw Polski. Pod koniec sierpnia 1997 roku działacze klubu podpisali umowę z producentem soków firmą [[Hortex]]. W nowym sezonie zespół występował pod nową nazwą KKH 100% Hortex Katowice. Zmieniły się również barwy klubowe na żółto-niebieskie, a także logo klubu. Nowym prezesem klubu został Andrzej Kuba, szef firmy „Andi”, firmy przedstawiciel „Hortexu” na Polskę południową<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.archiwum.wyborcza.pl/Archiwum/1,0,414382,19970829KA-DLO,Soki_na_zolto_i_na_niebiesko__HOKEJ_KKH_100_Hortex,.html |tytuł = Soki na żółto i na niebiesko / HOKEJ. KKH 100 Hortex Katowice |data = 1997-08-29 |opublikowany = wyborcza.pl |data dostępu = 2019-01-04}}</ref>.

Od 2000 roku klub występował pod nazwą [[Górny Śląsk|Górnośląski]] Klub Sportowy Katowice. Przez trzy lata z rzędu zdobywał tytuł wicemistrzowski, ustępując jedynie [[Unia Oświęcim (hokej na lodzie)|Unii Oświęcim]]. Kolejne dwa lata odsłoniły jednak słabości klubu, który nie był w stanie zapewnić odpowiednich środków na swoje funkcjonowanie. W sezonie PLH [[Polska Liga Hokejowa (2004/2005)|2004/2005]] Katowice walczyły o utrzymanie z drużyną [[STS Sanok|KH Sanok]]. Mimo że prowadzili już w meczach 2:0, przegrali rywalizację 2:3 (decydującego gola w piątym meczu zdobył w dogrywce [[Maciej Mermer]]) i został zdegradowany do pierwszej ligi, po czym zawiesił swoją działalność.

Ratunek nadszedł od strony utworzonego kilka miesięcy wcześniej klubu HC Katowice, którego celem było szkolenie młodzieży. To właśnie ta organizacja, najpierw jako HC, a później HC GKS, rozpoczęła odbudowywanie hokejowej Gieksy. W 2005 roku powstał '''Hokejowy Club Katowice''' wobec zaistnienia realnego zagrożenia, że jeden z najbardziej utytułowanych klubów hokejowych zniknie ze sportowej mapy Polski. Zalegalizowano wówczas nową nazwę i nowy herb, a powstały klub zaczął istnieć jako kontynuator klubu, którego korzenie sięgają roku 1949 (najdłużej występującego pod nazwą Górniczy Klub Sportowy Katowice).

Od 10 listopada 2005 roku Hokejowy Club Katowice uzyskał prawa do korzystania z nazwy i herbu Górniczego Klubu Sportowego Katowice. Stało się tak na mocy porozumienia, jakie klub hokeja na lodzie podpisał ze Stowarzyszeniem GKS Katowice. Od tego momentu pełna nazwa klubu brzmiała '''Hokejowy Club GKS Katowice''' i używał dwóch herbów.

Od sierpnia 2010 do kwietnia 2011 był trenerem drużyny był [[Jacek Płachta]]. W maju 2011 nastąpiła reorganizacja HC GKS. Przedstawiono nowe logo oraz aktualnych partnerów biznesowych klubu. Sponsorami zostali stacja telewizyjna [[TVS|TVS (TV Silesia)]] i [[Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów]] SA. Ogłoszono także motto klubowe: „Moje Miasto. Mój Klub. Moja Pasja”. Od sezonu 2011/12 klub posiada jeden herb. Powstał w wyniku połączenia dwóch dotychczas używanych herbów i dodaniu sześciu gwiazd, symbolizujących tytuły mistrzowskie zdobywane przez klub, którego kontynuatorem jest HC GKS Katowice<ref>{{cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,6,26478,konferencja-prasowa-hc-gks-katowice-.html |tytuł = Konferencja prasowa HC GKS Katowice |opublikowany = hokej.net |język = pl |data dostępu = 2011-05-26}}</ref>.

Trenerem drużyny na początku sezonu 2011/12 był Kanadyjczyk David Small, który przygotował zespół do rozgrywek. Jego następcą od 25 października był krótkotrwale jego rodak, Joseph Alan Jacob<ref>{{cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,6,27266,trenerska-roszada.html |tytuł = Trenerska roszada |opublikowany = hokej.net |język = pl |data dostępu = 2011-10-25}}</ref>, którego zastąpił [[Mieczysław Nahuńko]]. Następnie do sztabu szkoleniowego został zaangażowany kolejny Kanadyjczyk, Christopher Willier<ref>{{cytuj stronę |url = http://hcgks.katowice.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=65:o-nieinformowaniu-sow-kilka&catid=1:klub&Itemid=3 |tytuł = O (nie)informowaniu słów kilka |opublikowany = hcgks.katowice.pl |język = pl |data dostępu = 2012-01-30}}</ref>. W lutym 2012 drużyna zapewniła sobie mistrzostwo I ligi, a tym samym awans do ekstraligi PLH po siedmiu latach od spadku z niej w 2005<ref>{{Cytuj |url = https://archive.ph/20160317012727/http://sportowefakty.wp.pl/hokej/267779/ekstraliga-w-katowicach-po-7-letniej-przerwie |tytuł = Ekstraliga w Katowicach po 7-letniej przerwie – WP SportoweFakty |opublikowany = sportowefakty.wp.pl |język = pl |data dostępu = 2017-11-23}}</ref>. Tuż po zakończeniu sezonu 2011/12 na funkcję szkoleniowca został mianowany po raz kolejny Jacek Płachta<ref>{{Cytuj |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,6,28235,powrot-trenera.html |tytuł = Hokej.net – Powrót trenera |opublikowany = www.hokej.net |język = en |data dostępu = 2017-11-23}}</ref>. Przed sezonem 2012/2013 sponsorem klubu zostało przedsiębiorstwo [[Newag]]. W lipcu 2013 z funkcji prezesa klubu ustąpił [[Leszek Tokarz]], który pełnił to stanowisko przez osiem lat<ref>{{Cytuj |url = http://www.hcgks.katowice.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=265:leszek-tokarz-odchodzi-z-klubu&catid=1:klub&Itemid=2 |tytuł = HC GKS Katowice – oficjalna strona hokejowej GieKSy |opublikowany = www.hcgks.katowice.pl |język = pl |data dostępu = 2017-11-23}}</ref>. Trenerem w sezonie [[Polska Hokej Liga (2013/2014)|2013/2014]] był [[Mariusz Kieca]], a przed sezonem [[Polska Hokej Liga (2014/2015)|2014/2015]] został nim [[Maksymilian Lebek]]. Od listopada 2014 do końca sezonu 2014/2015 trenerem drużyny był Słowak Róbert Spišák<ref>{{Cytuj |url = http://www.hcgks.katowice.pl/aktualnosci/slowak-trenerem-hokejowej-gieksy.html |tytuł = Aktualności – HC GKS Katowice – oficjalna strona hokejowej GieKSy |opublikowany = www.hcgks.katowice.pl |język = pl |data dostępu = 2017-11-23}}</ref><ref>Robert Spišák.</ref>. Drużyna GKS nie została przyjęta do sezonu [[Polska Hokej Liga (2015/2016)|PHL 2015/2016]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://hokej.net/pl/news,artykul,5,37036,ekstraliga-bez-hc-gks-u-dariusz-domogala-potwierdza.html |tytuł = Ekstraliga bez HC GKS-u. Dariusz Domogała potwierdza |autor = Radosław Kozłowski |data = 2015-08-22 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2015-08-25}}</ref>.

7 lipca 2016 została powołana spółka akcyjna pod nazwą „Klub Hokejowy GKS Katowice SA”, której władze zadeklarowały akces do sezonu [[Polska Hokej Liga (2016/2017)|Polskiej Hokej Ligi (2016/2017)]] i zaanonsowały jako trenera nowego zespołu, aktualnego selekcjonera reprezentacji Polski, Jacka Płachtę<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,40150,spolka-powolana-gks-katowice-odradza-sie.html |tytuł = Spółka powołana. GKS Katowice odradza się |data = 2016-07-07 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2016-07-08}}</ref>. Prezesem KH GKS Katowice został Przemysław Plisz, a wiceprezesem Witold Hornik<ref>{{Cytuj stronę |url = http://katowickisport.pl/hokej/phl,odradza-sie-hokej-w-katowicach-jacek-plachta-trenerem,artykul,699575,1,12522.html |tytuł = Tak odradza się hokej w Katowicach |autor = Włodzimierz Sowiński |data = 2016-07-07 |opublikowany = katowickisport.pl |archiwum = https://web.archive.org/web/20160823165709/http://katowickisport.pl/hokej/phl,odradza-sie-hokej-w-katowicach-jacek-plachta-trenerem,artykul,699575,1,12522.html |zarchiwizowano = 2016-08-23 |data dostępu = 2016-09-01}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.gkskatowice.eu/page/hokej |tytuł = GKS Katowice. Hokej |opublikowany = gkskatowice.eu |data dostępu = 2016-09-01}}</ref>. W sierpniu 2016 klub otrzymał licencję na sezon PHL 2016/2017<ref>{{Cytuj stronę |url = http://archive.is/dZ5dG |tytuł = Proces licencyjny zakończony |data = 2016-08-13 |opublikowany = pzhl.org.pl |data dostępu = 2016-09-01}}</ref>. Oba kluby nie przedstawiły gwarancji finansowych wynoszących 2 miliony złotych w budżecie przed sezonem<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,40409,naprzod-janow-i-zaglebie-sosnowiec-bez-licencji.html |tytuł = Naprzód Janów i Zagłębie Sosnowiec bez licencji |data = 2016-08-12 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2016-08-13}}</ref>. Przed 11 listopada 2016 przyjęto marketingową nazwę zespołu Tauron KH GKS Katowice, uwzględniającą sponsora tytularnego, przedsiębiorstwo [[Tauron Polska Energia|Tauron]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/menu/archiwum/108/news,artykul,5,41391,tauron-sponsorem-kh-gks-katowice-aktualizacja.html |tytuł = Tauron sponsorem KH GKS Katowice |data = 2016-11-11 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2016-11-19}}</ref>. W edycji PHL 2016/2017 drużyna Tauron GKS zajęła ósme miejsce, a po sezonie w czerwcu 2017 nowym trenerem został Kanadyjczyk [[Tom Coolen]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,43672,tom-coolen-trenerem-w-katowicach.html |tytuł = Tom Coolen trenerem w Katowicach |data = 2017-06-26 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2017-06-26}}</ref>. Jego asystentem został [[Piotr Sarnik]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,43913,piotr-sarnik-wracam-do-katowic-po-20-latach.html |tytuł = Piotr Sarnik: Wracam do Katowic po 20 latach |data = 2017-07-31 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2017-07-31}}</ref>. Po sezonie [[Polska Hokej Liga (2018/2019)|2018/2019]] dyrektorem sportowym Tauron KH GKS Katowice został [[Wojciech Tkacz]]<ref>{{Cytuj stronę |url = https://hokej.gkskatowice.eu/n/nowy-dyrektor-sportowy |tytuł = Wojciech Tkacz dyrektorem Tauron KH GKS Katowice |data = 2019-04-12 |opublikowany = hokej.gkskatowice.eu |archiwum = https://web.archive.org/web/20190413105531/https://hokej.gkskatowice.eu/n/nowy-dyrektor-sportowy |zarchiwizowano = 2019-04-13 |data dostępu = 2019-04-13}}</ref>, a ze stanowiska głównego trenera odszedł Tom Coolen<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,51527,gieksa-bez-coolena.html |tytuł = GieKSa bez Coolena |autor = Radosław Kozłowski |data = 2019-04-16 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2019-04-16}}</ref>. W maju 2019 nowym głównym trenerem GKS został ogłoszony [[Risto Durfa]]<ref>{{Cytuj stronę |url = https://hokej.gkskatowice.eu/n/risto-dufva-trenerem-gks-u |tytuł = Risto Durfa trenerem GKS-u |data = 2019-05-17 |opublikowany = hokej.gkskatowice.eu |data dostępu = 2019-05-18}}</ref>. 1 lipca 2019 ogłoszono odejście przedsiębiorstwa Tauron z roli sponsora tytularnego klubu<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,52136,gieksa-bez-tauronu.html |tytuł = GieKSa bez Tauronu |autor = Radosław Kozłowski |data = 2019-07-01 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2019-07-01}}</ref>. 2 grudnia 2019 oficjalnie ogłoszono wypowiedzenie kontraktu Risto Durfa, powołanie na głównego trenera dotychczasowego asystenta Piotra Sarnika przy równoczesnym pozostaniu na stanowisku trenera bramkarzy, Tommiego Satosaariego<ref>{{Cytuj stronę |url = https://hokej.gkskatowice.eu/n/piotr-sarnik-nowym-trenerem-gks-u-katowice |tytuł = Piotr Sarnik nowym trenerem GKS-u Katowice |data = 2019-12-02 |opublikowany = hokej.gkskatowice.eu |data dostępu = 2019-12-09}}</ref>. W połowie lutego 2020 ogłoszono zaangażowanie do sztabu szkoleniowego byłego zawodnika drużyny, [[Dušan Devečka|Dušana Devečki]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,54337,deve%C4%8Dka-czlonkiem-sztabu-szkoleniowego-gieksy.html |tytuł = Devečka członkiem sztabu szkoleniowego GieKSy |autor = Radosław Kozłowski |data = 2020-02-14 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2020-02-15}}</ref>. Sarnik ustąpił ze stanowiska po kolejce ligowej z dnia 20 listopada 2020<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,56616,sarnik-zrezygnowal-z-prowadzenia-gieksy.html |tytuł = Sarnik zrezygnował z prowadzenia GieKSy! |autor = ŁP |data = 2020-11-20 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2020-11-21}}</ref>. 22 listopada 2020 nowym głównym trenerem został ogłoszony [[Andriej Parfionow (hokeista)|Andriej Parfionow]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,56636,oficjalnie-parfionow-trenerem-gieksy.html |tytuł = Oficjalnie. Parfionow trenerem GieKSy |autor = Radosław Kozłowski |data = 2020-11-22 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2020-11-22}}</ref>. Na początku maja 2021 szkoleniowcem drużyny został ogłoszony po raz czwarty w karierze [[Jacek Płachta]]<ref>{{Cytuj stronę |url = http://www.hokej.net/pl/news,artykul,5,58195,oficjalnie-jacek-plachta-wraca-na-lawke-trenerska-gieksy.html |tytuł = Oficjalnie: Jacek Płachta wraca na ławkę trenerską GieKSy |autor = Sebastian Królicki |data = 2021-05-04 |opublikowany = hokej.net |data dostępu = 2021-05-04}}</ref>.

== Sukcesy ==
* [[Mistrzostwa Polski w hokeju na lodzie|Mistrzostwa Polski]]:
** 1. miejsce (8): [[I liga polska w hokeju na lodzie (1957/1958)|1958]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1959/1960)|1960]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1961/1962)|1962]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1964/1965)|1965]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1967/1968)|1968]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1969/1970)|1970]], [[Polska Hokej Liga (2021/2022)|2022]], [[Polska Hokej Liga (2022/2023)|2023]]
** 2. miejsce (12): [[I liga polska w hokeju na lodzie (1955/1956)|1956]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1956/1957)|1957]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1958/1959)|1959]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1960/1961)|1961]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1966/1967)|1967]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1968/1969)|1969]], [[Polska Liga Hokejowa (2000/2001)|2001]], [[Polska Liga Hokejowa (2001/2002)|2002]], [[Polska Liga Hokejowa (2002/2003)|2003]], [[Polska Hokej Liga (2017/2018)|2018]], [[Polska Hokej Liga (2023/2024)|2024]], [[Polska Hokej Liga (2024/2025)|2025]]
** 3. miejsce (10): [[Mistrzostwa Polski w hokeju na lodzie (1954/1955)|1955]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1962/1963)|1963]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1965/1966)|1966]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1974/1975)|1975]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1993/1994)|1994]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1994/1995)|1995]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1996/1997)|1997]], [[I liga polska w hokeju na lodzie (1997/1998)|1998]], [[Polska Hokej Liga (2018/2019)|2019]], [[Polska Hokej Liga (2019/2020)|2020]]<ref>Medal mistrzostw Polski za sezon 2019/2020 został przyznany w sposób uznaniowy po tym jak rozgrywki w tej edycji ligowej zostały przerwane i nieukończone z powodu [[Pandemia COVID-19 w Polsce|pandemii COVID-19]].</ref>
* [[Puchar Polski w hokeju na lodzie|Puchar Polski]]:
** Zdobywca (1): [[Puchar Polski w hokeju na lodzie 1969/1970|1970]]<ref>Rozgrywka Pucharu Polski za sezon 1969/1970 została rozegrana w kwietniu 1971.</ref>
** Finalista (1): [[Puchar Polski w hokeju na lodzie 2001|2001]]
* [[Superpuchar Polski w hokeju na lodzie|Superpuchar Polski]]:
** Zdobywca (1): [[Superpuchar Polski w hokeju na lodzie 2022|2022]]
* Mistrzostwo [[I liga polska w hokeju na lodzie|I ligi]]:
** 1. miejsce (1): [[I liga polska w hokeju na lodzie (2011/2012)|2012]]
* [[STS Sanok#Turnieje towarzyskie|Puchar Autosanu]]:
** 1. miejsce (3): 1973, 1975<ref>{{Cytuj pismo |autor = Franciszek Hamerski |tytuł = Stal wygrała ze zwycięzcą turnieju |url = http://sanockabibliotekacyfrowa.pl/dlibra/docmetadata?id=227 |czasopismo = [[Gazeta Sanocka – Autosan]] |wydawca = [[Autosan|Sanocka Fabryka Autobusów]] |strony = 8 |data = nr 8 (27) z 15–30 kwietnia 1975}}</ref>, 1976<ref>{{Cytuj pismo |tytuł = Puchar „Autosanu” po raz trzeci dla Katowic |url = http://sanockabibliotekacyfrowa.pl/dlibra/docmetadata?id=183 |czasopismo = [[Gazeta Sanocka – Autosan]] |strony = 8 |data = nr 7 (52) z 1–15 kwietnia 1976}}</ref>
* [[Puchar Kontynentalny w hokeju na lodzie|Puchar Kontynentalny]]:
** Trzecie miejsce (1): [[Puchar Kontynentalny 2018/2019|2019]]

== Szkoleniowcy ==
{{Kategoria główna|Trenerzy hokeistów GKS Katowice}}

== Zawodnicy ==
{{Kategoria główna|Hokeiści GKS Katowice}}
W przeszłości w barwach Katowic występowali m.in.: [[Henryk Gruth]], [[Janusz Hajnos]], [[Marek Stebnicki]], [[Andrzej Tkacz]], [[Andrzej Fonfara (hokeista)|Andrzej Fonfara]], [[Dušan Adamčik]], [[Marek Trybuś]], [[Mariusz Kieca]], [[Kordian Jajszczok]], [[Tadeusz Malicki]], [[Sylwester Wilczek]], [[Karol Burek]], [[Ludwik Czapka]]

== Kadra w sezonie [[Polska Hokej Liga (2024/2025)|2024/2025]] ==
Na podstawie materiału źródłowego<ref>{{Cytuj stronę|url=https://hokej.net/druzyna/gks-katowice-20|tytuł=Skład klubu. KH GKS Katowice|opublikowany=hokej.net|data dostępu=2024-11-09}}</ref>:
{|
|valign="top"|
'''Bramkarze:'''
* {{flaga|POL}} [[Michał Kieler]]
* {{flaga|USA}} [[John Murray (hokeista)|John Murray]]

'''Obrońcy:'''
* {{flaga|POL}} [[Błażej Chodor]]
* {{flaga|SWE}} [[Pontus Englund]]
* {{flaga|FIN}} [[Santeri Koponen]]
* {{flaga|POL}} [[Kacper Maciaś]]
* {{flaga|SWE}} [[Johan Norberg]]
* {{flaga|SWE}} [[Albin Runesson]]
* {{flaga|FIN}} [[Aleksi Varttinen]]
* {{flaga|CAN}} [[Travis Verveda]]
|width="50"|
|valign="top"|
'''Napastnicy:'''
* {{flaga|CAN}} [[Stephen Anderson]]
* {{flaga|POL}} [[Mateusz Bepierszcz]]
* {{flaga|POL}} [[Maksymilian Dawid]]
* {{flaga|CAN}} [[Jean Dupuy]]
* {{flaga|POL}} [[Bartosz Fraszko]]
* {{flaga|POL}} [[Jakub Hofman]]
* {{flaga|POL}} [[Jonasz Hofman]]
* {{flaga|FIN}} [[Marcus Kallionkieli]]
* {{flaga|CAN}} [[Brandon Magee]]
* {{flaga|POL}} [[Mateusz Michalski (hokeista)|Mateusz Michalski]]
* {{flaga|POL}} [[Christian Mroczkowski]]
* {{flaga|POL}} [[Grzegorz Pasiut]] – kapitan
* {{flaga|CAN}} [[Dante Salituro]]
* {{flaga|POL}} [[Igor Smal]]
* {{flaga|CAN}} [[Ben Sokay]]
* {{flaga|POL}} [[Patryk Wronka]]
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://hokej.gkskatowice.eu Oficjalna strona KH GKS Katowice]
* [http://www.gieksiarze.pl Strona internetowa „GieKSiarze.pl”]

{{Mistrzowie Polski w hokeju na lodzie}}
{{Zdobywcy Pucharu Polski w hokeju na lodzie}}
{{Katowickie kluby sportowe}}
{{Polska Hokej Liga}}

[[Kategoria:GKS Katowice| ]]
[[Kategoria:Kluby hokeja na lodzie w Katowicach]]
[[Kategoria:Kluby sportowe założone w 1920]]
[[Kategoria:Kluby hokejowe założone w 1964]]

title: · GKS Katowice

Pełna nazwa: GKS GieKSa Katowice S.A.

Kod: KAT

Przydomek: GieKSa, GieKSiarze, Trójkolorowi

Maskotka: GieKSik

Barwy: żółto-zielono-czarne

Liga: PHL

Liczba zawodników: 24 seniorów

Siedziba: Katowice

Adres: ul. Bukowa 1A

Lodowisko: Spodek - „Satelita” · al. Wojciecha Korfantego 35 · 40-005 Katowice

Prezes: Sławomir Witek (od 01 maja 2025)

Menedżer: Roch Bogłowski

Trener: Jacek Płachta

Asystent trenera: Ireneusz Jarosz

Stroje · domowe: Stroje · wyjazdowe


text:
# Anthony Pannier
Anthony Pannier (ur. 7 września 1988 w Bruges) – francuski pływak, specjalizujący się głównie w stylu dowolnym na długich dystansach.
Brązowy medalista mistrzostw Europy na krótkim basenie z Chartres na 1500 m stylem dowolnym.
Uczestnik Igrzysk Olimpijskich z Londynu na 1500 m stylem dowolnym (20. miejsce).

wikiname: plwiki

title: Anthony Pannier

in_language: pl

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Anthony Pannier
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = pływanie
 |grafika                   = Mtp ChFra Natation 26042009 Anthony Pannier echauff.JPG
 |opis grafiki              = Anthony Pannier podczas Mistrzostw Francji w 2009
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = [[7 września]] [[1988]]
 |miejsce urodzenia         = [[Bruges]]
 |data śmierci              =
 |miejsce śmierci           =
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|FRA}}
{{Medalista infobox/nagłówek|[[Mistrzostwa Europy w pływaniu na krótkim basenie|Mistrzostwa Europy (basen 25 m)]]|PKB}}
{{Medalista infobox/ME|PKB|Chartres|2012|brąz|1500 m stylem dowolnym}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   =
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Anthony Pannier''' (ur. [[7 września]] [[1988]] w [[Bruges]]) – [[Francja|francuski]] [[Pływanie (sport)|pływak]], specjalizujący się głównie w [[styl dowolny|stylu dowolnym]] na długich dystansach.

Brązowy medalista [[Mistrzostwa Europy w Pływaniu na krótkim basenie 2012|mistrzostw Europy na krótkim basenie]] z [[Chartres]] na [[1500 m stylem dowolnym]].

Uczestnik [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 2012|Igrzysk Olimpijskich]] z [[Londyn]]u na [[1500 m stylem dowolnym]] (20. miejsce).

== Linki zewnętrzne ==
* {{Cytuj stronę | url = http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/pa/anthony-pannier-1.html | tytuł = Profil zawodnika na ''sports-reference.com'' | opublikowany = sports-reference.com | archiwum = https://web.archive.org/web/20121213001739/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/pa/anthony-pannier-1.html | zarchiwizowano = 2012-12-13}} {{lang|en}} [Dostęp: 25 listopada 2012]
* [http://www.the-sports.org/anthony-pannier-swimming-spf50797.html Wyniki zawodnika] {{lang|en}} [Dostęp: 25 listopada 2012]
* [http://www.swimrankings.net/index.php?page=athleteDetail&athleteId=4054445 Rekordy życiowe]

{{SORTUJ:Pannier, Anthony}}
[[Kategoria:Francuscy olimpijczycy]]
[[Kategoria:Francuscy pływacy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1989]]
[[Kategoria:Uczestnicy Letnich Igrzysk Olimpijskich 2012]]

title: · Anthony Pannier

Data i miejsce urodzenia: 7 września 1988 · Bruges

title: Dorobek medalowy

brąz: Chartres 2012 · 1500 m stylem dowolnym


text:
# GM Fiat SCCS
GM Fiat SCCS (ang: Small Common Components and Systems platform) – platforma samochodowa zbudowana przez włoski koncern motoryzacyjny Fiat przy współpracy z General Motors. Platforma zadebiutowała pod koniec 2005 roku w Fiacie Grande Punto, samochody wykorzystujące tę platformę są produkowane do dziś.

## Historia i opis
Platforma była opracowywana od 2002 roku przez Ulricha Schmalohra (szefa działu inżynierii w Oplu) i Giorgio Cornacchia (głównego projektanta Fiata) w Turynie. Została opracowana tak aby można ją było dopasować do zarówno małych samochodów grupy Fiat i General Motors, platforma ta została zaprojektowana zupełnie od podstaw i została przystosowana do większej ilości typów pojazdów (m.in. hatchback, sedan, kombi, MPV, crossover).
Jeżeli chodzi o zawieszenie to przednie wykorzystuje kolumny MacPhersona, natomiast z tyłu mamy do czynienia z belką skrętną. Platforma wymusza montaż silnika poprzecznie z przodu, aczkolwiek oprócz napędu na przednie koła, umożliwia także montaż napędu na cztery koła.
Dostępne są także wersje z przedłużonym rozstawem osi, wykorzystywane w niektórych autach kompaktowych. (W wersji podstawowej platforma ma rozstaw osi 2510 mm i umożliwia jego zwiększenie aż do 3110 mm.

## Samochody korzystające z platformy

### Wersja normalna
| Zdjęcie | Model                                         | Rozstaw osi | Lata produkcji                  |
| ------- | --------------------------------------------- | ----------- | ------------------------------- |
|         | Fiat Grande Punto Abarth Grande Punto         | 2510 mm     | 2005 – 2009 2007 – 2010         |
|         | Opel Corsa D                                  | 2510 mm     | 2006 – 2014                     |
|         | Fiat Fiorino/Qubo Peugeot Bipper Citroën Nemo | 2513 mm     | od 2007 2007 – 2017 2008 – 2017 |
|         | Alfa Romeo MiTo                               | 2511 mm     | 2008 – 2018                     |
|         | Fiat Punto Evo Abarth Punto Evo               | 2510 mm     | 2009 – 2012 2010 – 2013         |
|         | Chevrolet Aveo T300                           | 2525 mm     | od 2011                         |
|         | Fiat Punto 2012                               | 2510 mm     | 2012 – 2018                     |
|         | Opel Adam                                     | 2311 mm     | 2012 – 2019                     |
|         | Opel Corsa E                                  | 2510 mm     | 2014 – 2019                     |

### Wersja LWB (wydłużona)
| Zdjęcie | Model                | Rozstaw osi          | Lata produkcji |
| ------- | -------------------- | -------------------- | -------------- |
|         | Fiat Linea           | 2603 mm              | 2007 – 2015    |
|         | Opel Meriva B        | 2644 mm              | 2010 – 2017    |
|         | Fiat Doblò II        | 2755 mm LWB: 3105 mm | od 2010        |
|         | Opel Combo D         | 2755 mm LWB: 3105 mm | 2011 – 2018    |
|         | Fiat 500L            | 2612 mm              | od 2012        |
|         | Fiat Tipo Dodge Neon | 2637 mm              | od 2015        |

### Wersja umożliwiająca napęd 4x4
| Zdjęcie | Model           | Rozstaw osi | Lata produkcji |
| ------- | --------------- | ----------- | -------------- |
|         | Jeep Renegade   | 2570 mm     | od 2014        |
|         | Fiat 500X       | 2570 mm     | od 2014        |
|         | Jeep Compass II | 2640 mm     | od 2016        |

title: GM Fiat SCCS

wikitext:
'''GM Fiat SCCS''' (ang: Small Common Components and Systems platform) – platforma samochodowa zbudowana przez włoski koncern motoryzacyjny [[Fiat]] przy współpracy z [[General Motors]]. Platforma zadebiutowała pod koniec 2005 roku w Fiacie Grande Punto, samochody wykorzystujące tę platformę są produkowane do dziś.
[[Plik:2008 Fiat Grande Punto Sport.jpg|mały|[[Fiat Grande Punto]] – pierwszy samochód korzystający z platformy '''SCCS''']]

== Historia i opis ==
Platforma była opracowywana od 2002 roku przez Ulricha Schmalohra (szefa działu inżynierii w Oplu) i Giorgio Cornacchia (głównego projektanta Fiata) w Turynie<ref>{{Cytuj |tytuł = Archivio Corriere della Sera |data dostępu = 2019-08-30 |opublikowany = archivio.corriere.it |url = http://archivio.corriere.it/Archivio/interface/landing.html}}</ref>. Została opracowana tak aby można ją było dopasować do zarówno małych samochodów grupy Fiat i General Motors, platforma ta została zaprojektowana zupełnie od podstaw i została przystosowana do większej ilości typów pojazdów (m.in. hatchback, sedan, kombi, MPV, crossover).

Jeżeli chodzi o zawieszenie to przednie wykorzystuje kolumny MacPhersona, natomiast z tyłu mamy do czynienia z belką skrętną. Platforma wymusza montaż silnika poprzecznie z przodu, aczkolwiek oprócz napędu na przednie koła, umożliwia także montaż napędu na cztery koła.

Dostępne są także wersje z przedłużonym rozstawem osi, wykorzystywane w niektórych autach kompaktowych. (W wersji podstawowej platforma ma rozstaw osi 2510 mm i umożliwia jego zwiększenie aż do 3110 mm.

== Samochody korzystające z platformy ==
=== Wersja normalna ===
{| class="wikitable"
!Zdjęcie
!Model
!Rozstaw osi
!Lata produkcji
|-
|[[Plik:2008 Fiat Grande Punto.JPG|alt=|140x140px]]
|[[Fiat Grande Punto]]
[[Abarth Grande Punto]]
|2510 mm
|2005 – 2009
2007 – 2010
|-
|[[Plik:Opel Corsa D (seit 2006) front MJ.JPG|bezramki|140x140px]]
|[[Opel Corsa]] D
|2510 mm
|2006 – 2014
|-
|[[Plik:Fiat Fiorino Qubo front 20100704.jpg|bezramki|140x140px]]
|[[Fiat Qubo|Fiat Fiorino/Qubo]]
[[Peugeot Bipper]]

[[Citroën Nemo]]
|2513 mm
|od 2007
2007 – 2017

2008 – 2017
|-
|[[Plik:Alfa Romeo MiTo 20090603 front.JPG|alt=|140x140px]]
|[[Alfa Romeo MiTo]]
|2511 mm
|2008 – 2018
|-
|[[Plik:2010 Fiat Punto Evo grey front.JPG|alt=|140x140px]]
|[[Fiat Punto Evo]]
[[Abarth Punto Evo]]
|2510 mm
|2009 – 2012
2010 – 2013
|-
|[[Plik:Chevrolet Aveo LT 1.2 (T300) – Frontansicht, 6. Oktober 2011, Mettmann.jpg|bezramki|140x140px]]
|[[Chevrolet Aveo]] T300
|2525 mm
|od 2011
|-
|[[Plik:" 12 - ITALY - Fiat Punto 2012 03.JPG|alt=|140x140px]]
|[[Fiat Punto|Fiat Punto 2012]]
|2510 mm
|2012 – 2018
|-
|[[Plik:Opel - Adam - Mondial de l'Automobile de Paris 2012 - 005.jpg|bezramki|140x140px]]
|[[Opel Adam]]
|2311 mm
|2012 – 2019
|-
|[[Plik:Opel Corsa - Mondial de l'Automobile de Paris 2014 - 013.jpg|alt=|140x140px]]
|[[Opel Corsa]] E
|2510 mm
|2014 – 2019
|}

=== Wersja LWB (wydłużona) ===
{| class="wikitable"
!Zdjęcie
!Model
!Rozstaw osi
!Lata produkcji
|-
|[[Plik:Fiat Linea 1.4 TJet Dynamic 2010 (16452173783).jpg|alt=|140x140px]]
|[[Fiat Linea]]
|2603 mm
|2007 – 2015
|-
|[[Plik:Opel Meriva 1.4 Design Edition (B) – Frontansicht, 11. März 2012, Heiligenhaus.jpg|bezramki|140x140px]]
|[[Opel Meriva]] B
|2644 mm
|2010 – 2017
|-
|[[Plik:Fiat Doblò second generation 2010.jpg|alt=|bezramki|140x140px]]
|[[Fiat Doblò]] II
|2755 mm
LWB: 3105 mm
|od 2010
|-
|[[Plik:Opel Combo 1.6 CDTI Edition (D) – Frontansicht, 18. März 2012, Wuppertal.jpg|alt=|bezramki|140x140px]]
|[[Opel Combo]] D
|2755 mm

LWB: 3105 mm
|2011 – 2018
|-
|[[Plik:Fiat 500L beats edition. Spielvogel.jpg|alt=|140x140px]]
|[[Fiat 500L]]
|2612 mm
|od 2012
|-
|[[Plik:Fiat Tipo in Saarland.jpg|alt=|140x140px]]
|[[Fiat Tipo (2015)|Fiat Tipo]]
Dodge Neon
|2637 mm
|od 2015
|}

=== Wersja umożliwiająca napęd 4x4 ===
{| class="wikitable"
!Zdjęcie
!Model
!Rozstaw osi
!Lata produkcji
|-
|[[Plik:Jeep Renegade, GIMS 2019, Le Grand-Saconnex (GIMS0538).jpg|alt=|140x140px]]
|[[Jeep Renegade]]
|2570 mm
|od 2014
|-
|[[Plik:2018 Fiat 500X City Cross Look 1.0 facelift.jpg|alt=|bezramki|140x140px]]
|[[Fiat 500X]]
|2570 mm
|od 2014
|-
|[[Plik:Jeep Compass 2.4 Sport 2018.jpg|alt=|bezramki|140x140px]]
|[[Jeep Compass]] II
|2640 mm
|od 2016
|}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Technika motoryzacyjna]]


text:
# Rudolf Bauer (lekkoatleta)
Rezső („Rudolf”) Ignác Boldizsár Bauer (ur. 2 stycznia 1879 w Budapeszcie, zm. 9 listopada 1932 w Sósér) – węgierski lekkoatleta, specjalista rzutu dyskiem.

## Kariera
Jego największym osiągnięciem jest złoty medal olimpijski w rzucie dyskiem na igrzyskach olimpijskich w 1900 w Paryżu. Zwyciężył wynikiem 36,04 m, osiągniętym podczas eliminacji. W finale nikt nie rzucił dalej i zgodnie z ówczesnym regulaminem zwycięzcą został Bauer.

title: Rudolf Bauer (lekkoatleta)

wikitext:
{{inne znaczenia|węgierskiego lekkoatlety|[[Rudolf Bauer|inne osoby o tym nazwisku]].}}
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Rudolf Bauer
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = lekkoatletyka
 |grafika                   = Rudolf Bauer.jpg
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 2 stycznia 1879
 |miejsce urodzenia         = [[Budapeszt]]
 |data śmierci              = 9 listopada 1932
 |miejsce śmierci           = [[Sósér]]
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    = 186 cm
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    =
{{Medalista infobox/reprezentacja|HUN|wariant=1867}}
{{Medalista infobox/nagłówek|IO}}
{{Medalista infobox/IO|L|Paryż|1900|lekkoatletyka|złoto|([[Lekkoatletyka na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1900 – rzut dyskiem mężczyzn|rzut dyskiem]])}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   = Category:Rudolf Bauer
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Rezső („Rudolf”) Ignác Boldizsár Bauer''' (ur. [[2 stycznia]] [[1879]] w [[Budapeszt|Budapeszcie]], zm. [[9 listopada]] [[1932]] w [[Sósér]]<ref name="ol">{{Cytuj | url = https://www.olympedia.org/athletes/71107 | tytuł = Rudolf Bauer | opublikowany = olympedia.org | język = en | data dostępu = 2021-05-02}}</ref>) – węgierski [[lekkoatletyka|lekkoatleta]], specjalista [[rzut dyskiem|rzutu dyskiem]].

== Kariera ==
[[Plik:Rudolf Bauer 1900.jpg|left|thumb|220px|Rudolf Bauer (1900)]]
Jego największym osiągnięciem jest złoty medal olimpijski w rzucie dyskiem na [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1900|igrzyskach olimpijskich w 1900 w Paryżu]]. Zwyciężył wynikiem 36,04 m, osiągniętym podczas eliminacji. W finale nikt nie rzucił dalej i zgodnie z ówczesnym regulaminem zwycięzcą został Bauer<ref name="ol"/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Mistrzowie olimpijscy w rzucie dyskiem}}

{{SORTUJ:Bauer, Rudolf}}
[[Kategoria:Węgierscy dyskobole]]
[[Kategoria:Węgierscy medaliści olimpijscy]]
[[Kategoria:Węgierscy olimpijczycy (Paryż 1900)]]
[[Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1900]]
[[Kategoria:Lekkoatleci na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1900]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1879]]
[[Kategoria:Zmarli w 1932]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Budapeszcie]]

title: · Rudolf Bauer

Data i miejsce urodzenia: 2 stycznia 1879 · Budapeszt

Data i miejsce śmierci: 9 listopada 1932 · Sósér

title: Dorobek medalowy

złoto: Paryż 1900 · lekkoatletyka · (rzut dyskiem)


text:
# Landkreis Zwickauer Land
Landkreis Zwickauer Land – były powiat w rejencji Chemnitz, w niemieckim kraju związkowym Saksonia.
Od 1 sierpnia 2008 powiaty Landkreis Zwickauer Land i Landkreis Chemnitzer Land oraz miasto na prawach powiatu Zwickau utworzyły Landkreis Zwickau.
Stolicą powiatu było Werdau.

## Miasta i gminy
(liczba ludności z 31 grudnia 2006)
| Miasta 1. Crimmitschau (21 953) 2. Hartenstein (4975) 3. Kirchberg (9336) 4. Werdau (23 925) 5. Wildenfels (4000) 6. Wilkau-Haßlau (11 595) | Gminy 1. Crinitzberg (2238) 2. Dennheritz (1466) 3. Fraureuth (5703) 4. Hartmannsdorf b. Kirchberg (1460) 5. Hirschfeld (1260) 6. Langenbernsdorf (3974) 7. Langenweißbach (2829) 8. Lichtentanne (7022) 9. Mülsen (12 527) 10. Neukirchen/Pleiße (4364) 11. Reinsdorf (8565) |

Wspólnoty administracyjne
1. Wspólnota administracyjna Crimmitschau-Dennheritz; gminy Crimmitschau (siedziba) i Dennheritz
2. Wspólnota administracyjna Kirchberg; gminy Crinitzberg, Hartmannsdorf bei Kirchberg, Hirschfeld i Kirchberg

title: Landkreis Zwickauer Land

wikitext:
{{Jednostka administracyjna infobox
 |nazwa                           = Landkreis Zwickauer Land
 |nazwa oryginalna                =
 |dopełniacz nazwy                =
 |jednostka                       = [[Powiaty w Niemczech|powiat]]
 |zdjęcie                         =
 |opis zdjęcia                    =
 |alt zdjęcia                     =
 |herb                            = Wappen Landkreis Zwickauer Land.png
 |flaga                           =
 |hymn                            =
 |dewiza                          =
 |państwo                         = DE-SN
 |1. jednostka administracyjna    =
 |2. jednostka administracyjna    = [[Rejencja Chemnitz|Chemnitz]]
 |siedziba                        = [[Werdau]]
 |kod statystyczny                = 14 1 93
 |stanowisko zarządzającego       = starosta
 |zarządzający                    =
 |powierzchnia                    = 511,09 km²
 |rok                             = 30 września 2005
 |liczba ludności                 = 129 036
 |gęstość zaludnienia             = 252,5 os./km²
 |numer kierunkowy                =
 |kod pocztowy                    =
 |tablice rejestracyjne           = Z
 |adres urzędu                    = Königswalder Straße 18<br />08412 Werdau
 |plan                            =
 |nazwa 1. podziału               = gmin
 |1. podział                      = 17
 |mapa                            = Lage des Landkreises Zwickauer Land in Deutschland.png
 |nazwa mapy                      = Niemiec
 |2. mapa                         = Saxony z.png
 |nazwa 2. mapy                   = Saksonii
 |współrzędne                     =
 |commons                         =
 |www                             = http://www.zwickauerland.de/
}}
'''Landkreis Zwickauer Land''' – były [[Powiaty w Niemczech|powiat]] w [[rejencja Chemnitz|rejencji Chemnitz]], w [[kraje związkowe Niemiec|niemieckim kraju związkowym]] [[Saksonia]].

Od 1 sierpnia 2008 powiaty Landkreis Zwickauer Land i [[Landkreis Chemnitzer Land]] oraz miasto na prawach powiatu [[Zwickau]] utworzyły [[Landkreis Zwickau]].

Stolicą powiatu było [[Werdau]].

== Miasta i gminy ==
(liczba ludności z 31 grudnia 2006)
{|
|-
|width="450" valign="top"|
'''[[Miasto|Miasta]]'''
# [[Crimmitschau]] (21 953)
# [[Hartenstein (Saksonia)|Hartenstein]] (4975)
# [[Kirchberg (Saksonia)|Kirchberg]] (9336)
# [[Werdau]] (23 925)
# [[Wildenfels]] (4000)
# [[Wilkau-Haßlau]] (11 595)

|width="450" valign="top"|
'''[[Gmina|Gminy]]'''
# [[Crinitzberg]] (2238)
# [[Dennheritz]] (1466)
# [[Fraureuth]] (5703)
# [[Hartmannsdorf b. Kirchberg]] (1460)
# [[Hirschfeld (Saksonia)|Hirschfeld]] (1260)
# [[Langenbernsdorf]] (3974)
# [[Langenweißbach]] (2829)
# [[Lichtentanne]] (7022)
# [[Mülsen]] (12 527)
# [[Neukirchen/Pleiße]] (4364)
# [[Reinsdorf (Saksonia)|Reinsdorf]] (8565)
|}

'''[[Wspólnoty administracyjne i związki gmin w Niemczech|Wspólnoty administracyjne]]'''
# [[Wspólnota administracyjna Crimmitschau-Dennheritz]]; gminy Crimmitschau (siedziba) i Dennheritz
# [[Wspólnota administracyjna Kirchberg]]; gminy Crinitzberg, Hartmannsdorf bei Kirchberg, Hirschfeld i Kirchberg

== Zobacz też ==
* [[Reforma administracyjna Saksonii (2008)]]

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Dawne powiaty Saksonii|Zwickauer Land]]
[[Kategoria:Powiat Zwickau| ]]

title: Landkreis Zwickauer Land

Państwo: Niemcy

Kraj związkowy: Saksonia

Rejencja: Chemnitz

Siedziba: Werdau

Tablice rejestracyjne: Z


text:
# Park Narodowy Sierra Nevada (Wenezuela)
Park Narodowy Sierra Nevada (hiszp. Parque nacional Sierra Nevada) – park narodowy w północnej części Wenezueli położony w stanach Mérida i Barinas. Został utworzony 2 maja 1952 roku i zajmuje obszar 2764,46 km². W 2005 roku został zakwalifikowany przez BirdLife International jako ostoja ptaków IBA. Na północny zachód od niego znajduje się Park Narodowy Sierra de La Culata, a na południowy zachód od niego leży Park Narodowy Tapo-Caparo.

## Opis
Park obejmuje fragment północnej części Andów (prawie całe pasmo górskie Sierra Nevada de Mérida i niewielką część pasma Sierra de Santo Domingo będące częścią Cordillera de Mérida) i położony jest na wysokościach od 400 do 4978 m n.p.m. Od położonego na północny zachód od niego Parku Narodowego Sierra de La Culata (pasmo Sierra de La Culata) oddziela go rzeka Chama. W paśmie Sierra Nevada de Mérida znajduje się najwyższy szczyt Wenezueli – Pico Bolívar (4978 m n.p.m.), a także takie szczyty, jak Pico Humboldt (4942 m), Bonpland (4833 m n.p.m.), La Concha (4920 m), Espejo (4765 m), El Toro (4755 m) i El Leon (4740 m). W Sierra de Santo Domingo najwyższym szczytem jest Mucuñuque (4672 m). W parku występują liczne rzeki i wodospady. Główne rzeki to Bumbún, Ticoporo, Curvatí, Paguey i Santo Domingo. Znajduje się tu wiele jezior polodowcowych, w tym 30 dużych, takich jak Mucubají, La Negra, Los Patos, La Canoa, Grande, Anteojos, El Fraile, Ricón, Collar i La Careta. Najniżej położoną część parku pokrywa tropikalny wilgotny las górski. Na wysokościach od 2000 do 3000 m n.p.m. rośnie las mglisty. Wyżej występuje paramo. Jeszcze do początków XXI wieku najwyższe szczyty pokryte były lodowcami. Obecnie wszystkie stopniały.
Średnia roczna temperatura w parku wynosi w zależności od wysokości od -5°C do +26°C.

## Flora
W parku zarejestrowano 3035 gatunków roślin. W lesie mglistym rośnie narażony na wyginięcie (VU) Polylepis sericea, a także m.in.: Podocarpus oleifolius, Ocotea calophylla, Oreopanax moritzii, Drimys granadensis, Ternstroemia acrodantha, Senecio meridanus i Faramea killipii. Występują tu liczne epifity i gatunki endemiczne.

## Fauna
W parku żyje 140 gatunków ssaków. Są to narażone na wyginięcie (VU) andoniedźwiedź okularowy, mazama karłowata i tapir amerykański, a także m.in.: puma płowa, jaguar amerykański, szop krabożerny, mazama szara, mazama ruda, wyjec rudy, mulak białoogonowy, paka nizinna, paka górska, ostronosek górski, igłozwierz oszroniony, skrytouszka kordylierska i dydelf białouchy.
Zarejestrowano tu 230 gatunków ptaków. Są to narażone na wyginięcie (VU) czubacz hełmiasty i kondor wielki, a także m.in.: przepiór wenezuelski, skalikurek andyjski, szmaragdotanagra czarnogardła, aguja wielka, rudosterka czerwonogłowa, hełmik zielonobrody, amazoneczka ognistogłowa, kusaczka wenezuelska, pleszówka białoczelna, złotogardlik białobrewy, zieleńczyk szarołbisty i  haczykodziobek ciemny.
W parku występuje 40 gatunków płazów (z czego 40% to gatunki endemiczne) i 65 gatunków gadów. Żyje tu m.in. krytycznie zagrożony wyginięciem (CR) płaz bezogonowy Atelopus mucubajiensis.

title: Park Narodowy Sierra Nevada (Wenezuela)

wikitext:
{{Obszar chroniony infobox
 |nazwa                = Park Narodowy Sierra Nevada
 |nazwa oryginalna     = {{k|es|Parque nacional Sierra Nevada}}
 |kod obszaru          =
 |logo                 =
 |grafika              = Bolívar usgs.jpg
 |opis grafiki         = [[Bolívar (szczyt)|Pico Bolivar]]
 |rodzaj               = [[park narodowy]]
 |państwo              = Wenezuela
 |położenie            = stan [[Mérida (stan)|Mérida]], stan [[Barinas (stan)|Barinas]]
 |siedziba             =
 |mezoregion           =
 |data utworzenia      = 2 maja 1952
 |akt prawny           =
 |data likwidacji      =
 |powód likwidacji     =
 |powierzchnia         = 2764,46 km²
 |powierzchnia otuliny =
 |obszary chronione    =
 |ochrona              = kategoria [[Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody|IUCN]] – '''II''' (park narodowy)
 |odwiedzający         =
 |dyrekcja             =
 |plan                 =
 |opis planu           =
 |współrzędne          = 08°34′00″N, 70°42′00″W
 |commons              = Category:Sierra Nevada de Mérida
 |www                  = https://www.inparques.gob.ve/cms/main/verGaleria/80
}}
'''Park Narodowy Sierra Nevada''' ([[Język hiszpański|hiszp.]] ''Parque nacional Sierra Nevada'') – [[park narodowy]] w północnej części [[Wenezuela|Wenezueli]] położony w [[Stan (podział administracyjny)|stanach]] [[Mérida (stan)|Mérida]] i [[Barinas (stan)|Barinas]]. Został utworzony 2 maja 1952 roku i zajmuje obszar 2764,46 km². W 2005 roku został zakwalifikowany przez [[BirdLife International]] jako [[Ostoje ptaków IBA|ostoja ptaków IBA]]. Na północny zachód od niego znajduje się [[Park Narodowy Sierra de La Culata]], a na południowy zachód od niego leży [[Park Narodowy Tapo-Caparo]]<ref name=":0">{{Cytuj |tytuł = Parque nacional Sierra Nevada |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = www.inparques.gob.ve |url = https://www.inparques.gob.ve/cms/main/verGaleria/80 |język = es}}</ref><ref name=":1">{{Cytuj |tytuł = Parque Nacional Sierra Nevada |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = datazone.birdlife.org |url = https://datazone.birdlife.org/site/factsheet/parque-nacional-sierra-nevada-iba-venezuela |język = es}}</ref><ref name=":2">{{Cytuj |tytuł = Parque Sierra Nevada: 68 años preservando el ecosistema de los Andes venezolanos |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = www.inparques.gob.ve |url = https://www.inparques.gob.ve/cms/main/verCalendarioV/310 |język = es}}</ref>.

[[Plik:Laguna de Mucubají Mérida.JPG|lewo|mały|Jezioro [[Mucubají]]]][[Plik:Pico Humboldt 1.jpg|lewo|mały|[[Pico Humboldt]]]]

== Opis ==
Park obejmuje fragment północnej części [[Andy|Andów]] (prawie całe [[pasmo górskie]] {{link-interwiki |Sierra Nevada de Mérida |Q=Q31552633}} i niewielką część pasma {{link-interwiki |Sierra de Santo Domingo |Q=Q31398138}} będące częścią [[Cordillera de Mérida]]) i położony jest na wysokościach od 400 do 4978 m n.p.m. Od położonego na północny zachód od niego Parku Narodowego Sierra de La Culata (pasmo {{link-interwiki |Sierra de La Culata |Q=Q431907}}) oddziela go rzeka {{link-interwiki |Chama (rzeka) |tekst=Chama |Q=Q3132843}}. W paśmie Sierra Nevada de Mérida znajduje się najwyższy szczyt Wenezueli – [[Bolívar (szczyt)|Pico Bolívar]] (4978 m n.p.m.), a także takie szczyty, jak [[Pico Humboldt]] (4942 m), {{link-interwiki |Bonpland |Q=Q3646551}} (4833 m n.p.m.), {{link-interwiki |La Concha |Q=Q7191014}} (4920 m), {{link-interwiki |Espejo (szczyt) |tekst=Espejo |Q=Q1750622}} (4765 m), [[El Toro (szczyt)|El Toro]] (4755 m) i [[El Leon]] (4740 m). W Sierra de Santo Domingo najwyższym szczytem jest [[Mucuñuque]] (4672 m). W parku występują liczne rzeki i [[Wodospad|wodospady]]. Główne rzeki to [[Bumbún]], [[Ticoporo]], [[Curvatí]], [[Paguey]] i [[Santo Domingo (rzeka)|Santo Domingo]]. Znajduje się tu wiele [[Jezioro polodowcowe|jezior polodowcowych]], w tym 30 dużych, takich jak [[Mucubají]], [[La Negra]], [[Los Patos]], [[La Canoa]], [[Grande (jezioro)|Grande]], [[Anteojos]], [[El Fraile]], [[Ricón]], [[Collar]] i [[La Careta]]. Najniżej położoną część parku pokrywa [[Tropikalne wilgotne lasy górskie|tropikalny wilgotny las górski]]. Na wysokościach od 2000 do 3000 m n.p.m. rośnie [[las mglisty]]. Wyżej występuje [[paramo]]. Jeszcze do początków XXI wieku najwyższe szczyty pokryte były [[Lodowiec|lodowcami]]. Obecnie wszystkie stopniały<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref>{{Cytuj |tytuł = 'A great sadness': Venezuela is first Andean country to lose all of its glaciers |data = 2024-05-25 |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = NBC News |url = https://www.nbcnews.com/news/latino/-great-sadness-venezuela-first-andean-country-lose-glaciers-rcna153784 |język = en}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = Interciencia - Alturas del Pico Bolívar y otras cimas andinas venezol… |data = 2012-06-29 |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = archive.is |url = https://archive.is/Boxy |język = es}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = EL PARQUE NACIONAL SIERRA NEVADA / Venezuela A |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = www.venezuelaa.com |url = https://www.venezuelaa.com/abril_2004/136.asp |język = es}}</ref><ref name=":3">{{Cytuj |tytuł = Parque nacional Sierra Nevada |data = 2017-04-24 |data dostępu = 2024-08-09 |opublikowany = Climbing Venezuela |url = https://admin.climbingvenezuela.com/es/content/parque-nacional-sierra-nevada |język = es}}</ref>.

Średnia roczna temperatura w parku wynosi w zależności od wysokości od -5°C do +26°C<ref name=":2" />.
== Flora ==
W parku zarejestrowano 3035 [[Gatunek (biologia)|gatunków]] [[Rośliny|roślin]]. W lesie mglistym rośnie [[Gatunek narażony|narażony na wyginięcie]] (VU) ''{{link-interwiki |Polylepis sericea |Q=Q15543461}}'', a także m.in.: ''[[Podocarpus oleifolius]]'', ''[[Ocotea calophylla]]'', ''[[Oreopanax moritzii]]'', ''[[Drimys granadensis]]'', ''[[Ternstroemia acrodantha]]'', ''{{link-interwiki |Senecio meridanus |Q=Q95975331}}'' i ''[[Faramea killipii]]''. Występują tu liczne [[Epifit|epifity]] i gatunki [[Endemit|endemiczne]]<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":3" />.

== Fauna ==
W parku żyje 140 gatunków [[Ssaki|ssaków]]. Są to narażone na wyginięcie (VU) [[andoniedźwiedź okularowy]], [[mazama karłowata]] i [[tapir amerykański]], a także m.in.: [[puma płowa]], [[jaguar amerykański]], [[szop krabożerny]], [[mazama szara]], [[mazama ruda]], [[wyjec rudy]], [[mulak białoogonowy]], [[paka nizinna]], [[paka górska]], [[ostronosek górski]], [[igłozwierz oszroniony]], [[skrytouszka kordylierska]] i [[dydelf białouchy]]<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":3" />.

Zarejestrowano tu 230 gatunków [[Ptaki|ptaków]]. Są to narażone na wyginięcie (VU) [[czubacz hełmiasty]] i [[kondor wielki]], a także m.in.: [[przepiór wenezuelski]], [[skalikurek andyjski]], [[szmaragdotanagra czarnogardła]], [[aguja wielka]], [[rudosterka czerwonogłowa]], [[hełmik zielonobrody]], [[amazoneczka ognistogłowa]], [[kusaczka wenezuelska]], [[pleszówka białoczelna]], [[złotogardlik białobrewy]], [[zieleńczyk szarołbisty]] i  [[haczykodziobek ciemny]]<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":3" />.

W parku występuje 40 gatunków [[Płazy|płazów]] (z czego 40% to gatunki endemiczne) i 65 gatunków [[Gady|gadów]]. Żyje tu m.in. [[Gatunek krytycznie zagrożony|krytycznie zagrożony wyginięciem]] (CR) [[Płazy bezogonowe|płaz bezogonowy]] ''[[Atelopus mucubajiensis]]''<ref name=":1" /><ref name=":3" />.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Parki narodowe w Wenezueli}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Sierra Nevada}}
[[Kategoria:Parki narodowe w Wenezueli]]
[[Kategoria:Ostoje ptaków IBA w Wenezueli]]
[[Kategoria:Barinas (stan)]]
[[Kategoria:Mérida (stan)]]

title: Park Narodowy Sierra NevadaParque nacional Sierra Nevada

Państwo: Wenezuela

Położenie: stan Mérida, stan Barinas

Ochrona: kategoria IUCN – II (park narodowy)


text:
# Czakrulo
Czakrulo (gruz. ჩაკრულო) – rodzaj gruzińskiej ludowej pieśni polifonicznej.
W 2008 roku praktyka gruzińskiego śpiewu polifonicznego z jego różnymi formami została wpisana na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO.

## Opis
Pieśni polifoniczne śpiewane w języku gruzińskim można podzielić na trzy rodzaje polifonii: polifonię złożoną, która jest powszechna w Swanetii; dialog polifoniczny wykonywany z akompaniamentem kontrabasu, często spotykany we wschodniej Gruzji (Kachetia) oraz polifonię kontrastową, złożoną z trzech w znacznej mierze improwizowanych fragmentów, która jest popularna w zachodniej Gruzji.
Pieśni czakrulo, należące do tradycji świeckiej, śpiewane są przy stole podczas przyjęć, a także wykonywane na festiwalach. Należą do jednej z trzech kategorii polifonii gruzińskiej, praktykowanej w Swanetii - do polifonii złożonej. Czakrulo cieszy się wysokim uznaniem ze względu na zawarte w tekście metafory, a także na fakt, że utwór ten wymaga szczególnych umiejętności głosowych, gdyż zawiera partie jodłowania – krimanczuli (კრიმანჭული), a także „pianie koguta” wykonywane falsetem. Uroczyste utwory, takie jak pieśń o długowieczności, są śpiewane na przyjęciach jako element tradycji ściśle związanej z kultem winorośli, sięgającej VIII wieku. W dawnych czasach pieśni przenikały wszystkie sfery życia społecznego, od pracy w polu (w pieśni naduri słychać odgłosy wysiłku fizycznego) aż po leczenie chorób i obchody Bożego Narodzenia (kolęda alilo). Gruzińska tradycja polifoniczna znalazła również swoje miejsce w bizantyjskich hymnach liturgicznych, które w końcu stały się jej czołową formą wyrazu.
W 1977 roku pieśń czakrulo została umieszczona na Voyager Golden Record, pozłacanych dyskach, które zostały umieszczone na dwóch sondach wystrzelonych przez NASA w ramach programu Voyager . Dyski te zawierają dźwięki i obrazy mające ukazać różnorodność życia i kultur na Ziemi i przeznaczone są dla pozaziemskich cywilizacji lub ludzi z przyszłości, którzy zdołaliby je odnaleźć. Wysokiej rangi rosyjscy politycy zabiegali o umieszczenie na płycie utworu Podmoskiewskie wieczory, wtedy zwrócono się do muzykologa i folklorysty Alana Lomaxa, który odrzucił rosyjską piosenkę i polecił właśnie gruzińską czakrulo. Pieśń wykonał Narodowy Zespół Pieśni i Tańca Gruzji, znany jako Erisioni, pod kierunkiem Anzora Kawsadzego. Wokale wykonali Ilia Zakaidze jako pierwszy tenor i Rostom Saginaszwili jako drugi tenor .
W 2001 roku gruziński śpiew polifoniczny został proklamowany arcydziełem ustnego i niematerialnego dziedzictwa ludzkości a w 2008 roku wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO.

title: Czakrulo

wikitext:
[[Plik:Pirosmani kutezh.jpg|thumb|[[Niko Pirosmani|Niko Pirosmanaszwili]], ''Uczta'', 2. dekada XX w.]]
[[Plik:Chakrulo (1957).ogg|thumb|Czakrulo (1957)]]
'''Czakrulo''' ([[język gruziński|gruz]]. ჩაკრულო) – rodzaj [[Gruzja|gruzińskiej]] ludowej pieśni [[Polifonia|polifonicznej]].

W 2008 roku praktyka [[gruziński śpiew polifoniczny|gruzińskiego śpiewu polifonicznego]] z jego różnymi formami została wpisana na [[Lista reprezentatywna niematerialnego dziedzictwa kulturowego|listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego]] [[UNESCO]].

== Opis ==
Pieśni [[Polifonia|polifoniczne]] śpiewane w języku gruzińskim można podzielić na trzy rodzaje polifonii: polifonię złożoną, która jest powszechna w [[Swanetia|Swanetii]]; dialog polifoniczny wykonywany z akompaniamentem kontrabasu, często spotykany we wschodniej Gruzji ([[Kachetia]]) oraz polifonię kontrastową, złożoną z trzech w znacznej mierze improwizowanych fragmentów, która jest popularna w zachodniej Gruzji<ref name="pol"/>.

Pieśni ''czakrulo'', należące do tradycji świeckiej, śpiewane są przy stole podczas przyjęć, a także wykonywane na festiwalach. Należą do jednej z trzech kategorii polifonii gruzińskiej, praktykowanej w [[Swanetia|Swanetii]] - do polifonii złożonej. Czakrulo cieszy się wysokim uznaniem ze względu na zawarte w tekście [[metafora|metafory]], a także na fakt, że utwór ten wymaga szczególnych umiejętności głosowych, gdyż zawiera partie jodłowania – krimanczuli (კრიმანჭული), a także „pianie koguta” wykonywane [[falset]]em<ref name="pol"/><ref name="plac"/>. Uroczyste utwory, takie jak pieśń o długowieczności, są śpiewane na przyjęciach jako element tradycji ściśle związanej z kultem winorośli, sięgającej VIII wieku. W dawnych czasach pieśni przenikały wszystkie sfery życia społecznego, od pracy w polu (w pieśni ''naduri'' słychać odgłosy wysiłku fizycznego) aż po leczenie chorób i obchody [[Boże Narodzenie|Bożego Narodzenia]] (kolęda ''alilo''). Gruzińska tradycja polifoniczna znalazła również swoje miejsce w bizantyjskich hymnach liturgicznych, które w końcu stały się jej czołową formą wyrazu<ref name="pol"/><ref name=":0"/>.

W 1977 roku pieśń czakrulo została umieszczona na [[Voyager Golden Record]], pozłacanych [[Płyta gramofonowa|dyskach]], które zostały umieszczone na dwóch [[sonda kosmiczna|sondach]] wystrzelonych przez [[NASA]] w ramach [[Program Voyager|programu Voyager]]{{odn|Scott|2019}}. Dyski te zawierają dźwięki i obrazy mające ukazać różnorodność życia i kultur na Ziemi i przeznaczone są dla pozaziemskich cywilizacji lub ludzi z przyszłości, którzy zdołaliby je odnaleźć<ref name="nas"/><ref name="nasa"/>. Wysokiej rangi rosyjscy politycy zabiegali o umieszczenie na płycie utworu ''Podmoskiewskie wieczory'', wtedy zwrócono się do [[Muzykologia|muzykologa]] i [[Folklorystyka|folklorysty]] [[Alan Lomax|Alana Lomaxa]], który odrzucił rosyjską piosenkę i polecił właśnie gruzińską czakrulo<ref name="greg"/>. Pieśń wykonał Narodowy Zespół Pieśni i Tańca Gruzji, znany jako Erisioni, pod kierunkiem Anzora Kawsadzego. Wokale wykonali Ilia Zakaidze jako pierwszy [[tenor]] i Rostom Saginaszwili jako drugi tenor{{odn|Scott|2019}}<ref name="greg"/>.

W 2001 roku gruziński śpiew polifoniczny został proklamowany [[Arcydzieła ustnego i niematerialnego dziedzictwa ludzkości|arcydziełem ustnego i niematerialnego dziedzictwa ludzkości]] a w 2008 roku wpisany na [[Lista reprezentatywna niematerialnego dziedzictwa kulturowego|listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego]] [[UNESCO]]<ref name="pol"/><ref name=":1"/>.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
* <ref name=":0">{{Cytuj stronę | url = http://caucasophilia.blogspot.com/2012/10/chakrulo.html | tytuł = Chakrulo | opublikowany = Caucasophilia | język = en | data dostępu = 2019-05-08}}</ref>
* <ref name=":1">{{Cytuj stronę | url = https://ich.unesco.org/en/RL/georgian-polyphonic-singing-00008 | tytuł = Georgian polyphonic singing | opublikowany = UNESCO | język = en | data dostępu = 2019-05-08}}</ref>
* <ref name="greg">{{Cytuj stronę | url = https://www.georgianjournal.ge/discover-georgia/28321-the-untold-story-of-how-chakrulo-ended-up-in-space.html | tytuł = The Untold Story of How “Chakrulo” Ended Up in Space | opublikowany = Georgian Journa | język = en | data dostępu = 2019-05-09}}</ref>
* <ref name="pol">{{Cytuj stronę | url = http://www.unesco.pl/kultura/dziedzictwo-kulturowe/dziedzictwo-niematerialne/lista-dziedzictwa-niematerialnego/europa-i-ameryka-polnocna/gruzja/ | tytuł = Gruzja | opublikowany = Polski Komitet ds. UNESCO | data dostępu = 2019-05-08}}</ref>
* <ref name="plac">{{Cytuj stronę | url = https://placowkapostepu.wordpress.com/2012/01/29/gruzini-w-kosmosie/ | tytuł = Gruzini w kosmosie | opublikowany = Placówka Postępu | data dostępu = 2019-05-08}}</ref>
* <ref name="nas">{{Cytuj stronę | url = https://voyager.jpl.nasa.gov/golden-record/whats-on-the-record/ | tytuł = What are the contents of the Golden Record? | opublikowany = NASA | język = en | data dostępu = 2019-05-08}}</ref>
* <ref name="nasa">{{Cytuj stronę | url = https://voyager.jpl.nasa.gov/golden-record/whats-on-the-record/music/ | tytuł = Music From Earth | opublikowany = NASA | język = en | data dostępu = 2019-05-08}}</ref>
}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę | nazwisko = Scott | imię = Jonathan  | tytuł = The Vinyl Frontier: The Story of the Voyager Golden Record | wydawca = Bloomsbury Sigma | miejsce = New York | data =  2019 | isbn = 978-1472956132 | url = https://books.google.pl/books?id=dW90DwAAQBAJ&pg=PT235&lpg=PT235&dq=Ilia+Zakaidze&source=bl&ots=f5NE3IAPP3&sig=ACfU3U1piYxoSs5gnbK7kAk5okIayglp0Q&hl=pl&sa=X&ved=2ahUKEwjW7L2ShY_iAhULFpoKHYtjBGcQ6AEwEnoECAcQAQ#v=onepage&q=Ilia%20Zakaidze&f=false|odn=tak}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=PU3WwRtan8M Basiani - Chakrulo]
* [https://www.youtube.com/watch?v=oqW6NzWTTc8 Giorgi Aptsiauri - Chakrulo]

[[Kategoria:Muzyka w Gruzji]]
[[Kategoria:Obiekty z listy niematerialnego dziedzictwa UNESCO]]


text:
# Josef Harpe
Josef Harpe (ur. 21 września 1887 w Buer, Cesarstwo Niemieckie, zm. 14 marca 1968 w Norymberdze, RFN) – niemiecki wojskowy i szkoleniowiec, generał pułkownik, dowódca grup armii „Północna Ukraina” i „A”. Weteran I i II wojny światowej.

## Życiorys
Urodził się w miejscowości Buer w pobliżu Recklinghausen. W 1909 roku wstąpił do wojska, służąc w charakterze kandydata na oficera w 56. Pułku Piechoty „Vogel von Falkenstein”. W 1913 roku został adiutantem III batalionu 56 pułku piechoty, a w 1914 roku dowódcą 5 kompanii, a następnie adiutantem 56 pułku piechoty. W składzie tego pułku brał udział w I wojnie światowej. W 1916 roku został ranny. Pod koniec I wojny światowej został oficerem do zleceń dowódcy VII Korpusu i funkcję tę pełnił do jej zakończenia.
Po zakończeniu I wojny światowej pozostał w wojsku wstępując do Reichswehry i dniu 1 października 1919 roku został szefem sztabu 3 Brygady Reichswehry. Następnie pełnił szereg funkcji dowódczych i sztabowych w różnych oddziałach Reichswehry. W tym też czasie zaczął się zajmować motoryzacją wojska, w latach 1931–1933 przebywał w ZSRR, gdzie zapoznawał się z systemem wojsk zmechanizowanych i pancernych.
W dniu 1 listopada 1933 roku po utworzeniu Wehrmachtu został instruktorem w obozie treningowym wojsk zmotoryzowanych w Zossen, pełnił tam służbę do 1935 roku. Następnie został dowódcą 12. Pułku Strzelców Górskich, a do 15 października 1935 roku dowódcą 3. Pułku Pancernego.
W dniu 1 sierpnia 1939 roku został dowódcą 1 Brygady Pancernej i jak jej dowódca bierze udział w ataku na Polskę. Następnie w marcu 1940 roku został dowódcą szkoły wojsk pancernych w Wünsdorf. W dniu 5 października 1940 roku został dowódcą 2 Dywizji Piechoty, którą przekształcił w 12 Dywizję Pancerną. Dowodził tą dywizją w trakcie ataku na ZSRR. W styczniu 1942 roku został dowódcą XXXXI Korpusu Pancernego, którym dowodził do 1943 roku, w tym czasie dwukrotnie pełnił obowiązki dowódcy 9 Armii. W listopadzie 1943 roku został dowódcą 9 Armii, a od 1 maja 1944 roku dowódcą 4 Armii Pancernej. We wrześniu 1944 roku został dowódcą Grupy Armii „Północna Ukraina”, a następnie Grupy Armii „A”, funkcję tę pełnił do 17 stycznia 1945 roku, kiedy został odwołany ze stanowiska za klęskę podległych mu wojsk w rejonie przyczółka baranowsko-sandomierskiego. Do 9 marca 1945 roku pozostawał w dyspozycji OKH.
W dniu 9 marca 1945 roku został dowódcą 5 Armii Pancernej, funkcję tę pełnił do 17 kwietnia 1945 roku, kiedy dostał się do niewoli amerykańskiej w Zagłębiu Ruhry. W obozie jenieckim przebywał do 14 kwietnia 1948 roku.
Zmarł w 1968 roku w Norymberdze.

## Awanse
- Kandydat na oficera (Fahnenjunker-Unteroffizier) (1910)
- chorąży (Fähnrich) (1910)
- podporucznik (Leutnant) (1911)
- porucznik (Oberleutnant) (1915)
- kapitan (Hauptmann) (1918)
- major (Major) (1931)
- podpułkownik (Oberstleutnant) (1934)
- pułkownik (Oberst) (1937)
- generał major (Generalmajor) (30 sierpnia 1940)
- generał porucznik (Generalleutnant) (15 stycznia 1942)
- generał wojsk pancernych (General der Panzertruppe) (1 czerwca 1942)
- generał pułkownik (Generaloberst) (20 maja 1944)

## Odznaczenia
- Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego (13 sierpnia 1941)
- Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego z Liśćmi Dębu (31 grudnia 1941)
- Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego z Liśćmi Dębu i Mieczami (15 września 1943)
- Krzyż Niemiecki (19 lutego 1943)
- Krzyż Żelazny kl. I (1915)
- Krzyż Żelazny kl. II (1914)
- Czarna Odznaka za Rany

title: Josef Harpe

wikitext:
{{Żołnierz infobox
 |imię i nazwisko      = Josef Harpe
 |imię i nazwisko org  =
 |pseudonim            =
 |rodzaj wojsk         = lądowe
 |zwycięstwa           =
 |grafika              = Bundesarchiv Bild 146-1981-104-30, Josef Harpe.jpg
 |opis grafiki         = Josef Harpe w 1943 roku
 |stopień grafika      = WMacht H OF9 GenOberst02 h 1945.png
 |stopień              = [[Generaloberst|generał pułkownik]]
 |data urodzenia       = [[21 września]] [[1887]]
 |miejsce urodzenia    = [[Buer (miasto)|Buer]], [[Cesarstwo Niemieckie]]
 |data śmierci         = [[14 marca]] [[1968]]
 |miejsce śmierci      = [[Norymberga]], [[Republika Federalna Niemiec (1949–1990)|RFN]]
 |lata służby          = [[1909]]–[[1945]]
 |siły zbrojne         = [[Plik:Kaiserstandarte.svg|20px]] [[Armia Cesarstwa Niemieckiego]]
[[Plik:Flag of Weimar Republic (war).svg|20px]] [[Reichswehra]]
[[Plik:Balkenkreuz.svg|20px]] [[Wehrmacht]]
 |formacja             = [[Plik:War Ensign of Germany (1921–1933).svg|20px]] [[Reichsheer]]
[[Plik:Heer - decal for helmet 1942.svg|20px]] [[Heer (III Rzesza)|Heer]]
 |jednostki            = 56. Pułk Piechoty
 |stanowiska           = dowódca:
1 Brygady Pancernej
[[2 Dywizja Piechoty (III Rzesza)|2 Dywizji Piechoty]]
[[12 Dywizja Pancerna (III Rzesza)|12 Dywizji Pancernej]]
[[XXXXI Korpus Pancerny (III Rzesza)|XXXXI Korpusu Pancernego]]
[[9 Armia (III Rzesza)|9 Armii]]
[[4 Armia Pancerna (III Rzesza)|4 Armii Pancernej]]
[[Grupa Armii Północna Ukraina|Grupy Armii „Północna Ukraina”]]
[[Grupa Armii A|Grupy Armii „A”]]
[[5 Armia Pancerna (III Rzesza)|5 Armii Pancernej]]{{odn|Podsiadło|2014|s=346}}
 |wojny i bitwy        = [[I wojna światowa]]
[[II wojna światowa]]:
* [[kampania wrześniowa]]
* [[atak Niemiec na ZSRR]]
* [[przyczółek baranowsko-sandomierski|walki na przyczółku baranowsko-sandomierskim]]
* [[bitwa o Zagłębie Ruhry]]
 |późniejsza praca     =
 |odznaczenia          = {{order|EK|KRLM}} {{order|DE-KN|Z}} {{order|EK|11939}} {{order|EK|21939}} {{order|DE-MKZW}} {{order|DE-OZR|C39}}
 |commons              = Category:Josef Harpe
 |wikiźródła           =
 |wikicytaty           =
}}
'''Josef Harpe''' (ur. [[21 września]] [[1887]] w [[Buer (miasto)|Buer]], [[Cesarstwo Niemieckie]], zm. [[14 marca]] [[1968]] w [[Norymberga|Norymberdze]], [[Republika Federalna Niemiec (1949–1990)|RFN]]) – [[Niemcy (naród)|niemiecki]] [[Żołnierz|wojskowy]] i [[Szkolenie wojskowe|szkoleniowiec]], [[Generaloberst|generał pułkownik]], dowódca [[Grupa armii|grup armii]] [[Grupa Armii Północna Ukraina|„Północna Ukraina”]] i [[Grupa Armii A|„A”]]. Weteran [[I wojna światowa|I]] i [[II wojna światowa|II wojny światowej]].

== Życiorys ==
Urodził się w miejscowości Buer w pobliżu [[Recklinghausen]]. W 1909 roku wstąpił do wojska, służąc w charakterze kandydata na oficera w 56. Pułku Piechoty „Vogel von Falkenstein”. W 1913 roku został adiutantem III batalionu 56 pułku piechoty, a w 1914 roku dowódcą 5 kompanii, a następnie adiutantem 56 pułku piechoty. W składzie tego pułku brał udział w [[I wojna światowa|I wojnie światowej]]. W 1916 roku został ranny. Pod koniec I wojny światowej został oficerem do zleceń dowódcy VII Korpusu i funkcję tę pełnił do jej zakończenia.

Po zakończeniu I wojny światowej pozostał w wojsku wstępując do [[Reichswehra|Reichswehry]] i dniu 1 października 1919 roku został szefem sztabu 3 Brygady Reichswehry. Następnie pełnił szereg funkcji dowódczych i sztabowych w różnych oddziałach Reichswehry. W tym też czasie zaczął się zajmować motoryzacją wojska, w latach 1931–1933 przebywał w [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|ZSRR]], gdzie zapoznawał się z systemem wojsk zmechanizowanych i pancernych.

W dniu 1 listopada 1933 roku po utworzeniu [[Wehrmacht]]u został instruktorem w obozie treningowym wojsk zmotoryzowanych w [[Zossen]], pełnił tam służbę do 1935 roku. Następnie został dowódcą 12. Pułku Strzelców Górskich, a do 15 października 1935 roku dowódcą 3. Pułku Pancernego.

W dniu 1 sierpnia 1939 roku został dowódcą 1 Brygady Pancernej i jak jej dowódca bierze udział w [[Kampania wrześniowa|ataku na Polskę]]. Następnie w marcu 1940 roku został dowódcą szkoły wojsk pancernych w Wünsdorf. W dniu 5 października 1940 roku został dowódcą [[2 Dywizja Piechoty (III Rzesza)|2 Dywizji Piechoty]], którą przekształcił w [[12 Dywizja Pancerna (III Rzesza)|12 Dywizję Pancerną]]. Dowodził tą dywizją w trakcie [[Atak Niemiec na ZSRR|ataku na ZSRR]]. W styczniu 1942 roku został dowódcą [[XXXXI Korpus Pancerny (III Rzesza)|XXXXI Korpusu Pancernego]]{{odn|Podsiadło|2014|s=346}}, którym dowodził do 1943 roku, w tym czasie dwukrotnie pełnił obowiązki dowódcy [[9 Armia (III Rzesza)|9 Armii]]. W listopadzie 1943 roku został dowódcą 9 Armii, a od 1 maja 1944 roku dowódcą [[4 Armia Pancerna (III Rzesza)|4 Armii Pancernej]]. We wrześniu 1944 roku został dowódcą [[Grupa Armii Północna Ukraina|Grupy Armii „Północna Ukraina”]], a następnie [[Grupa Armii A|Grupy Armii „A”]], funkcję tę pełnił do 17 stycznia 1945 roku, kiedy został odwołany ze stanowiska za klęskę podległych mu wojsk w rejonie [[Przyczółek baranowsko-sandomierski|przyczółka baranowsko-sandomierskiego]]. Do 9 marca 1945 roku pozostawał w dyspozycji [[Oberkommando des Heeres|OKH]].

W dniu 9 marca 1945 roku został dowódcą [[5 Armia Pancerna (III Rzesza)|5 Armii Pancernej]], funkcję tę pełnił do 17 kwietnia 1945 roku, kiedy dostał się do niewoli amerykańskiej w [[bitwa o Zagłębie Ruhry|Zagłębiu Ruhry]]. W obozie jenieckim przebywał do 14 kwietnia 1948 roku.

Zmarł w 1968 roku w Norymberdze.

== Awanse ==
* Kandydat na oficera (''Fahnenjunker-Unteroffizier'') (1910)
* chorąży (''Fähnrich'') (1910)
* podporucznik (''Leutnant'') (1911)
* porucznik (''Oberleutnant'') (1915)
* kapitan (''Hauptmann'') (1918)
* major (''Major'') (1931)
* podpułkownik (''Oberstleutnant'') (1934)
* pułkownik (''Oberst'') (1937)
* generał major (''Generalmajor'') (30 sierpnia 1940)
* generał porucznik (''Generalleutnant'') (15 stycznia 1942)
* generał wojsk pancernych (''General der Panzertruppe'') (1 czerwca 1942)
* generał pułkownik (''Generaloberst'') (20 maja 1944)

== Odznaczenia ==
* [[Krzyż Rycerski|Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego]] (13 sierpnia 1941)
* [[Krzyż Rycerski|Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego z Liśćmi Dębu]] (31 grudnia 1941)
* [[Krzyż Rycerski|Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego z Liśćmi Dębu i Mieczami]] (15 września 1943)
* [[Krzyż Niemiecki]] (19 lutego 1943)
* [[Krzyż Żelazny|Krzyż Żelazny kl. I]] (1915)
* [[Krzyż Żelazny|Krzyż Żelazny kl. II]] (1914)
* [[Odznaka za Rany|Czarna Odznaka za Rany]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę | imię = Rafał|nazwisko = Podsiadło | autor link = | tytuł = Niemieckie fortyfikacje Stellung a2 i ich przełamanie w styczniu 1945 r. Na linii Raby, Szreniawy i Pilicy | miejsce = Warszawa| data = 2014| isbn = 978-83-7339-136-9|odn=tak}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.lexikon-der-wehrmacht.de/Gliederungen/Panzerdivisionen/Gliederung.htm Biografia (de)]
{{Najwyżsi rangą generałowie i admirałowie niemieccy}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Harpe, Josef}}
[[Kategoria:Generałowie Wehrmachtu]]
[[Kategoria:Oficerowie Armii Cesarstwa Niemieckiego]]
[[Kategoria:Oficerowie Reichswehry]]
[[Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Cesarstwo Niemieckie)]]
[[Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona niemiecka)]]
[[Kategoria:Uczestnicy walk na froncie wschodnim w II wojnie światowej]]
[[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym]]
[[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Rycerskim]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1887]]
[[Kategoria:Zmarli w 1968]]

title: Josef Harpe

Data i miejsce urodzenia: 21 września 1887 · Buer, Cesarstwo Niemieckie

Data i miejsce śmierci: 14 marca 1968 · Norymberga, RFN

Siły zbrojne: Armia Cesarstwa Niemieckiego · Reichswehra · Wehrmacht

Formacja: Reichsheer · Heer

Jednostki: 56. Pułk Piechoty

Stanowiska: dowódca: · 1 Brygady Pancernej · 2 Dywizji Piechoty · 12 Dywizji Pancernej · XXXXI Korpusu Pancernego · 9 Armii · 4 Armii Pancernej · Grupy Armii „Północna Ukraina” · Grupy Armii „A” · 5 Armii Pancernej

Główne wojny i bitwy: I wojna światowa · II wojna światowa: - kampania wrześniowa - atak Niemiec na ZSRR - walki na przyczółku baranowsko-sandomierskim - bitwa o Zagłębie Ruhry


text:
# Czechy na Halowych Mistrzostwach Europy w Lekkoatletyce 2011
Czechy na Halowych Mistrzostwach Europy w Lekkoatletyce 2011 – reprezentacja Czech powołana do reprezentowania kraju na halowych mistrzostwach Europy w Paryżu od 4 do 6 marca.
Reprezentacja Czech liczyła 16 zawodników – minimum uprawniające do występu w tych zawodach wypełnił także tyczkarz Michal Balner jednak podczas mityngu Samsung Pole Vault Stars 2011 w Doniecku (12 lutego) przy próbie na 5,82 złamał tyczkę i doznał kontuzji dłoni, która uniemożliwiła mu start we Francji.

## Wyniki reprezentantów Czech

### Mężczyźni
- bieg na 60 metrów[4].
  - Libor Žilka z czasem 6,68 zajął 10. miejsce w półfinale i nie awansował do finału
  - Jan Velba z czasem 6,71 zajął 15. miejsce w półfinale i nie awansował do finału

- bieg na 400 metrów[5]
  - Pavel Maslák z czasem 48,14 zajął 20. miejsce w eliminacjach odpadając z dalszej rywalizacji

- bieg na 1500 metrów[6]
  - Jakub Holuša z czasem 3:47,57 zajął 5. miejsce

- bieg na 60 metrów przez płotki[7]
  - Petr Svoboda z czasem 7,49 zdobył złoty medal

- skok wzwyż[8]
  - Jaroslav Bába z wynikiem 2,34 zdobył srebrny medal

- skok w dal[9]
  - Roman Novotný z wynikiem 7,66 zajął 8. miejsce
  - Štěpán Wagner z wynikiem 7,67 zajął 16. miejsce w eliminacjach i nie awansował do finału

- siedmiobój[10]
  - Roman Šebrle z wynikiem 6178 pkt. zdobył brązowy medal

### Kobiety
- bieg na 60 metrów[11]
  - Kateřina Čechová z czasem 7,42 zajęła 17. miejsce w eliminacjach nie awansując do dalszej rywalizacji

- bieg na 400 metrów[12]
  - Denisa Rosolová z czasem 51,73 zdobyła złoty medal

- bieg na 800 metrów[13]
  - Lenka Masná z czasem 2:06,05 zajęła 14. miejsce w eliminacjach nie awansując do dalszej rywalizacji

- bieg na 60 metrów przez płotki[14]
  - Lucie Škrobáková z czasem 8,10 zajęła 7. miejsce

- skok o tyczce[15]
  - Jiřina Ptáčníková z wynikiem 4,60 zajęła 4. miejsce

- pięciobój[16]
  - Zuzana Hejnová z wynikiem 4453 pkt. zajęła 7. miejsce
  - Eliška Klučinová nie wystartowała

wikitext:
{{Wyniki reprezentacji infobox
 |nazwa                  = Czechy na Halowych Mistrzostwach Europy w Lekkoatletyce 2011
 |państwo                = Czechy
 |kod MKOl               =
 |organizacja            = [[European Athletics|EA]]
 |kod organizacja        = CZE
 |federacja              = [[Český atletický svaz]]
 |impreza z linkiem      = [[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011]]
 |miejscowość            = [[Paryż]]
 |chorąży                =
 |liczba zawodników      = 16
 |liczba konkurencji     =
 |liczba dyscyplin       =
 |pozycja w klasyfikacji =
 |złote                  = 2
 |srebrne                = 1
 |brązowe                = 1
 |suma                   = 4
}}
[[Plik:Petr Svoboda Doha 2010.jpg|Petr Svoboda|250px|right|thumb]]
[[Plik:20090819 Roman Serble.jpg|Roman Šebrle|250px|right|thumb]]
'''Czechy na Halowych Mistrzostwach Europy w Lekkoatletyce 2011''' – reprezentacja [[Czechy|Czech]] powołana do reprezentowania kraju na [[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011|halowych mistrzostwach Europy]] w [[Paryż]]u od 4 do 6 marca.

Reprezentacja Czech liczyła 16 zawodników – minimum uprawniające do występu w tych zawodach wypełnił także [[skok o tyczce|tyczkarz]] [[Michal Balner]] jednak podczas mityngu [[Samsung Pole Vault Stars 2011]] w [[Donieck]]u (12 lutego) przy próbie na 5,82 złamał tyczkę i doznał kontuzji dłoni, która uniemożliwiła mu start we [[Francja|Francji]]<ref>{{Cytuj | url = http://www.sport.cz/clanek/182443-balnerovi-tycka-roztrhla-dlan-ukrajinska-nemocnice-to-se-musi-videt-rika.html | tytuł = Balnerovi tyčka roztrhla dlaň. Ukrajinská nemocnice? To se musí vidět, říká | opublikowany = sport.cz | data dostępu = 2012-01-06 | język = cs}}</ref><ref>{{Cytuj | url = https://archive.is/20120803132729/http://www.iaaf.org/news/kind=100/newsid=59294.html | tytuł = Isinbayeva and Lavillenie improve their World season leads in Donetsk | opublikowany = iaaf.org | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref><ref>{{Cytuj | url = http://www.atletika.cz/aktuality/do-parize-pocestuje-sestnact-atletu/ | tytuł = Do Paříže pocestuje šestnáct atletů | opublikowany = atletika.cz | data dostępu = 2013-01-10 | język = cs}}</ref>.

== Wyniki reprezentantów Czech ==
=== Mężczyźni ===
* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 60 m mężczyzn|bieg na 60 metrów]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=126&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 60m Men | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>.
** [[Libor Žilka]] z czasem 6,68 zajął 10. miejsce w półfinale i nie awansował do finału
** [[Jan Velba]] z czasem 6,71 zajął 15. miejsce w półfinale i nie awansował do finału

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 400 m mężczyzn|bieg na 400 metrów]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=124&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 400m Men |opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** [[Pavel Maslák]] z czasem 48,14 zajął 20. miejsce w eliminacjach odpadając z dalszej rywalizacji

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 1500 m mężczyzn|bieg na 1500 metrów]]'''<ref>{{Cytuj| url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=129&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 1500m Men | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** [[Jakub Holuša]] z czasem 3:47,57 zajął 5. miejsce

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 60 m przez płotki mężczyzn|bieg na 60 metrów przez płotki]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=134&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 60m Hurdles Men | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** '''[[Petr Svoboda (lekkoatleta)|Petr Svoboda]] z czasem 7,49 zdobył złoty medal''' [[Plik:Gold medal europe.svg|16px]]

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - skok wzwyż mężczyzn|skok wzwyż]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=139&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – High Jump Men | opublikowany = sportresult.com | data dostępu =  2012-01-05 | język = en}}</ref>
** '''[[Jaroslav Bába]] z wynikiem 2,34 zdobył srebrny medal''' [[Plik:Silver medal europe.svg|16px]]

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - skok w dal mężczyzn|skok w dal]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=141&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – Long Jump Men | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-06 | język = en}}</ref>
** [[Roman Novotný]] z wynikiem 7,66 zajął 8. miejsce
** [[Štěpán Wagner]] z wynikiem 7,67 zajął 16. miejsce w eliminacjach i nie awansował do finału

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - siedmiobój mężczyzn|siedmiobój]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=144&module=competition&show=RL&lang=en&display_compID=52786 | tytuł = 2011 European Indoor Championships – Heptathlon Men | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** '''[[Roman Šebrle]] z wynikiem 6178 pkt. zdobył brązowy medal''' [[Plik:Bronze medal europe.svg|16px]]

=== Kobiety ===
* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 60 m kobiet|bieg na 60 metrów]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=148&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 60m Women | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-06 | język = en}}</ref>
** [[Kateřina Čechová]] z czasem 7,42 zajęła 17. miejsce w eliminacjach nie awansując do dalszej rywalizacji

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 400 m kobiet|bieg na 400 metrów]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=146&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 400m Women |opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** '''[[Denisa Rosolová]]''' z czasem 51,73 zdobyła złoty medal [[Plik:Gold medal europe.svg|16px]]

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 800 m kobiet|bieg na 800 metrów]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=149&module=competition&show=RL&lang=en&display_compID=52876 | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 800m Women | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** [[Lenka Masná]] z czasem 2:06,05 zajęła 14. miejsce w eliminacjach nie awansując do dalszej rywalizacji

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - bieg na 60 m przez płotki kobiet|bieg na 60 metrów przez płotki]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=156&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – 60m Hurdles Women |opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** [[Lucie Škrobáková]] z czasem 8,10 zajęła 7. miejsce

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - skok o tyczce kobiet|skok o tyczce]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=160&module=competition&show=RL&lang=en&display_compID=52917 | tytuł = 2011 European Indoor Championships – Pole Vault Women |opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-05 | język = en}}</ref>
** [[Jiřina Ptáčníková]] z wynikiem 4,60 zajęła 4. miejsce

* '''[[Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011 - pięciobój kobiet|pięciobój]]'''<ref>{{Cytuj | url = http://www.sportresult.com/sports/la/ajax/eaa2.asp?event_id=10000100000119&ctype_id=164&module=competition&show=RL&lang=en | tytuł = 2011 European Indoor Championships – Pentathlon Women | opublikowany = sportresult.com | data dostępu = 2012-01-06 | język = en}}</ref>
** [[Zuzana Hejnová]] z wynikiem 4453 pkt. zajęła 7. miejsce
** [[Eliška Klučinová]] nie wystartowała

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj| url = https://web.archive.org/web/20160304201732/http://www.tilastopaja.org/db/results.php?Season=2011&CID=12807375 | tytuł = EC  Paris  FRA  4–6 March  Indoor / 31st European Athletics Indoor Championships, Palais Omnisport Paris-Bercy | opublikowany = tilastopaja.org | data dostępu = 2012-01-06 | język = en}}

[[Kategoria:Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2011]]
[[Kategoria:Lekkoatletyka w Czechach]]
[[Kategoria:2011 w Czechach]]

Kod EA: CZE

Federacja: Český atletický svaz

Medale: Złoto · 2 · Srebro · 1 · Brąz · 1 · Razem · 4