text:
# Jan Bezard
Jan Bezard (właśc. Johann Ritter von Bezard) (ur. 5 maja 1871 w Przyborowie, zm. 16 marca 1954 w Wiedniu) – pułkownik armii austro-węgierskiej, pułkownik dyplomowany geograf Wojska Polskiego, topograf. Twórca busoli własnego projektu (busola kierunkowa systemu Bezarda).

## Życiorys
Urodził się 5 maja 1871 w Galicji w Przyborowie koło Brzeska. Jego ojcem był Johann Bezard – pułkownik cesarsko-królewskiej armii, matką Anna Maria Von Bézard (z d. Gartenauer). Ojciec był majorem w 20 Galicyjskim pułku piechoty Księcia Pruskiego Henryka w Nowym Sączu. Za zasługi w wojnie prusko-austriackiej 1866 otrzymał Order Korony Żelaznej III klasy, co było również związane z nadaniem dziedzicznego tytułu kawalerskiego.
Młodszy brat Klemens Bezard w trakcie I wojny światowej był kapitanem austro-węgierskiech okrętów podwodnych (SM U-1, SM U-2, SM U-20, SM U-23). Rodzina Bezardów zamieszkała w majątku ofiarowanym ojcu Jana za nienaganną służbę w armii austro-węgierskiej.
Pochodził z rodziny o ugruntowanych tradycjach wojskowych i od wczesnej młodości był przygotowywany do kariery wojskowej. Odebrał staranne wykształcenie w szkołach w Znojmie (Czechy), Bielsku, Koszycach i Mährisch Weißkirchen (dziś Hranice) co umożliwiło mu rozpoczęcie edukacji wojskowej w Akademii Wojskowej w Wiener-Nustadt (1889–1892) i Wyższej Szkole Wojennej w Wiedniu (1895–97). Po krótkiej służbie w 13 pułku piechoty w Tarnowie został przeniesiony w randze porucznika do Wojskowego Instytutu Geograficznego do Wiednia. Po stażu w jednostkach liniowych kontynuował w latach 1905–11 pracę naukową w Akademii Wojskowej i Wyższej Szkole Wojennej. Wykładał tam topografię i kartografię, wykazując się nieprzeciętnymi zdolnościami. Otrzymał zadanie przygotowania nowych map Tyrolu. W trakcie prac zorientował się, że dostępne mu mapy w dużej mierze nie pokrywają się z rzeczywistością. Wkrótce okazało się, że kompasy będące w użyciu nie są wystarczająco pomocne w dokładnym odwzorowaniu terenu. Jako rzetelny kartograf zmuszony został do skonstruowania sobie narzędzia, które umożliwi wykonanie zadania. Do prostego kompasu dołożył skalę stopniową, przeziernik i ruchome lusterko. W ten sposób uzyskał możliwość wyznaczania azymutów i zwiększył dokładność odczytu.
W 1902 r. swój wynalazek przedstawił sztabowcom armii austro-węgierskiej. W wyniku przeprowadzonego konkursu na busolę polową przyjęto busolę Bezarda na wyposażenie armii, a od 1910 rozpoczęto jej masową produkcję. W latach 1911–13 powstało kilka modeli opatentowanych w wielu krajach świata (np. Austrii, Rosji, USA, Francji, Japonii). System Bezarda został szybko wprowadzony na wyposażenie większości armii.
Wybuch I wojny światowej zastał go na stanowisku dowódcy batalionu 2 Pułku Tyrolskich Strzelców Cesarskich. Walczył w bitwie pod Komarowem. Odznaczył się w nocy z 6 na 7 września 1914 r. pod Bełzem, gdzie uderzając na obozowisko rosyjskie zdobył osiem armat i wziął do niewoli dwóch generałów i kilkuset żołnierzy, za co otrzymał Order Żelaznej Korony III klasy.
Następnego dnia w wyniku odniesionych ran trafił do szpitala polowego. Wraz z całym szpitalem został wzięty do niewoli rosyjskiej. W niewoli nabawił się „hiszpańskiej grypy” i przebywał w zakaźnych szpitalach w Brodach, Nikolsku, Irkucku i Petersburgu. Jako inwalida został w dniu 2 lutego 1918 roku wymieniony za jeńców rosyjskich i powrócił do Austrii. Po otrzymaniu awansu na pułkownika i przydzieleniu do 2 Pułku Tyrolskich Strzelców Cesarskich został wysłany do X Armii na front włoski, gdzie został dowódcą przełęczy „Borcola Odcinek”. W związku z silnym nawrotem choroby leczył się szpitalnie, a w marcu 1919 roku przeszedł na emeryturę wojskową.
Po zakończeniu I wojny światowej powrócił do Przyborowa, gdzie zaczął się jego nowy rozdział życia jako Polaka z urodzenia i wolnego wyboru. Po powrocie do Polski zgłosił się do Armii Polskiej. Jego wyjątkową wiedzę z zakresu topografii wykorzystano powierzając mu szkolenie żołnierzy wyruszających na front wojny polsko-bolszewickiej, za co został odznaczony medalem „Polska Swemu Obrońcy”. Od 1922 roku wykładał terenoznawstwo w Wyższej Szkole Wojennej, a później współorganizował Wojskowy Instytut Geograficzny. 1 grudnia 1925 roku, jako pułkownik rezerwy powołany do służby czynnej został przydzielony do Wyższej Szkoły Wojennej na stanowisko zastępcy dyrektora nauk. 13 stycznia 1926 roku Prezydent RP przemianował go na oficera zawodowego w stopniu pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1919 roku i 1. lokatą w korpusie oficerów geografów. W 1927 roku został przeniesiony w stan spoczynku.
W latach 1931–1944 przebywał w swej posiadłości w Przyborowie. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Kraków Miasto, jako pułkownik stanu spoczynku geograf.
Nie wziął udziału w II wojnie światowej przebywając w swoim majtku. W obawie przed zbliżającą się Armią Czerwoną, mając w pamięci traumę niewoli rosyjskiej, wyjechał z rodziną do Turcji. Pod koniec lat czterdziestych wrócił na stałe do Austrii. Jego żona Małgorzata de Varady nie przeżyła trudów podróży i pochowana została na terenie Węgier.
W 1946 roku majątek Jana Bezarda, wraz z dworem, został na mocy dekretu o reformie rolnej, przejęty na rzecz Skarbu Państwa.
Miał córkę Małgorzatę, ur. 19 kwietnia 1908 w Wiener-Neustadt, która wstąpiła do jednego z austriackich klasztorów klauzurowych i syna Jana, ur. 31 marca 1913 w Bolzano.
Ten wybitny wynalazca zmarł 16 marca 1954 w całkowitym zapomnieniu i ubóstwie w wiedeńskim ośrodku dla azylantów. Pochowany został na Centralnym Cmentarzu w Wiedniu.

## Ordery i odznaczenia
- Order Korony Żelaznej III klasy z mieczami – 1918 (Orden der Eisernen Krone)
- Krzyż Zasługi Wojskowej (Militärverdienstkreuz)
- Złoty Medal Zasługi Wojskowej (Militärverdienstmedaille)
- Krzyż Jubileuszowy Wojskowy (Militär-Jubiläumskreuz)
- Medal Pamiątkowy Jubileuszowy dla Sił Zbrojnych (Jubiläums-Erinnerungsmedaille für die bewaffnete Macht)
- Odznaka za Służbę Wojskową III kl. (Militärdienstzeichen für die Kaiserliche und Königliche Armee)
- Krzyż Wojskowy Karola (Karl-Truppenkreuz)
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921

## Upamiętnienia
- w Przyborowie znajduje się tzw. Bezardówka – rodzinny dom Bezardów
- w Przyborowie przy drodze znajduje się kamień pamiątkowy – votum za ocalenie życia Jana Bezarda
- Fundacja im Tadeusza Kościuszki w Krakowie prowadzona przez znakomitego kolekcjonera i pasjonata historii Tomasza Otrębskiego posiadającą największą w świecie kolekcję busoli i osobistych pamiątek po Janie Bezardzie. Od lat stara się o utworzenie Muzeum Jana Bezarda. Przygotowała monograficzną wystawę pt: "Europejskie Busole Polowe – Jan Bezard”, której ostatnia edycja odbyła się w 2017 r. w Zamku w Baranowie Sandomierskim.

title: Jan Bezard

wikitext:
{{Żołnierz infobox
 | imię i nazwisko     = Jan Bezard
 | imię i nazwisko org = Johann Ritter von Bezard
 | pseudonim           =
 | rodzaj wojsk        = lądowe
 | zwycięstwa          =
 | grafika             = J. Bezard.jpg
 | opis grafiki        =
 | stopień grafika     = PL Epolet plk.svg
 | stopień             = pułkownik dyplomowany geograf
 | data urodzenia      = 5 maja 1871
 | miejsce urodzenia   = [[Przyborów (województwo małopolskie)|Przyborów]], [[Polska]]
 | data śmierci        = 16 marca 1954
 | miejsce śmierci     = [[Wiedeń]]
 | lata służby         =
 | siły zbrojne        = [[Plik:Wappen Kaisertum Österreich 1815 (Klein).png|20px]] [[Armia Austro-Węgier]]
[[Plik:Orzełek II RP.svg|20px]] [[Wojsko Polskie (II RP)|Wojsko Polskie]]
 | jednostki           = [[2 Pułk Tyrolskich Strzelców Cesarskich]]
 | stanowiska          =
 | wojny i bitwy       = [[I wojna światowa]]
[[Bitwa pod Komarowem]]
 | późniejsza praca    =
 | odznaczenia         = {{Order|MW1918-21}} {{order|OŻK|3}} {{order|KZW}} {{order|SL}} {{order|KJW}} [[Plik:AUT KuK Friedensbande BAR.png|40px|Medal Pamiątkowy Jubileuszowy dla Sił Zbrojnych]] [[Plik:Militärdienstzeichen-Silver.jpg|40px]] {{order|KWK}}
 | commons             = Category:Jan Bezard
 | wikiźródła          =
 | wikicytaty          =
}}
'''Jan Bezard''' (właśc. Johann Ritter von Bezard) (ur. [[5 maja]] [[1871]] w [[Przyborów (województwo małopolskie)|Przyborowie]], zm. [[16 marca]] [[1954]] w [[Wiedeń|Wiedniu]]) – [[pułkownik]] [[Armia Austro-Węgier|armii austro-węgierskiej]], pułkownik [[Oficer dyplomowany|dyplomowany]] geograf [[Wojsko Polskie (II RP)|Wojska Polskiego]], [[Topografia (geografia)|topograf]]. Twórca [[Busola|busoli]] własnego projektu (''busola kierunkowa systemu Bezarda'')<ref>{{Cytuj | url=http://www.muzeumwp.pl/emwpaedia/busola-kierunkowa-systemu-bezarda.php | tytuł=Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie | opublikowany = muzeumwp.pl | data dostępu=2020-08-05}}</ref><ref>{{Cytuj | url=http://www.muzeumwp.pl/emwpaedia/jan-bezard.php | tytuł=Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie | opublikowany = muzeumwp.pl | data dostępu=2020-08-05}}</ref>.

== Życiorys ==
Urodził się 5 maja 1871 w Galicji w Przyborowie koło Brzeska. Jego ojcem był Johann Bezard – pułkownik cesarsko-królewskiej armii, matką Anna Maria Von Bézard (z d. Gartenauer). Ojciec był majorem w [[20 Pułk Piechoty (austro-węgierski)|20 Galicyjskim pułku piechoty Księcia Pruskiego Henryka]] w Nowym Sączu. Za zasługi w [[Wojna prusko-austriacka|wojnie prusko-austriackiej 1866]] otrzymał [[Order Korony Żelaznej]] III klasy, co było również związane z nadaniem dziedzicznego tytułu [[Kawaler (tytuł szlachecki)|kawalerskiego]].
Młodszy brat [[Klemens Ritter von Bezard|Klemens Bezard]] w trakcie [[I wojna światowa|I wojny światowej]] był kapitanem austro-węgierskiech okrętów podwodnych (SM ''U-1'', SM ''U-2'', SM ''U-20,'' SM ''U-23'')<ref>{{Cytuj|tytuł=Korvettenkapitän  Klemens Ritter von Bezard – German and Austrian U-boats of World War One – Kaiserliche Marine – uboat.net|data dostępu=2017-03-14|opublikowany=uboat.net|url=http://uboat.net/wwi/men/commanders/502.html|język=en}}</ref>. Rodzina Bezardów zamieszkała w majątku ofiarowanym ojcu Jana za nienaganną służbę w armii austro-węgierskiej.

Pochodził z rodziny o ugruntowanych tradycjach wojskowych i od wczesnej młodości był przygotowywany do kariery wojskowej. Odebrał staranne wykształcenie w szkołach w Znojmie (Czechy), Bielsku, [[Koszyce|Koszycach]] i Mährisch Weißkirchen (dziś [[Hranice (kraj ołomuniecki)|Hranice]]) co umożliwiło mu rozpoczęcie edukacji wojskowej w Akademii Wojskowej w [[Wiener Neustadt|Wiener-Nustadt]] (1889–1892) i [[Wyższa Szkoła Wojenna|Wyższej Szkole Wojennej w Wiedniu]] (1895–97). Po krótkiej służbie w 13 pułku piechoty w Tarnowie został przeniesiony w randze porucznika do Wojskowego Instytutu Geograficznego do Wiednia. Po stażu w jednostkach liniowych kontynuował w latach 1905–11 pracę naukową w Akademii Wojskowej i Wyższej Szkole Wojennej. Wykładał tam [[Topografia (geografia)|topografię]] i [[Kartografia|kartografię]], wykazując się nieprzeciętnymi zdolnościami. Otrzymał zadanie przygotowania nowych map [[Tyrol]]u. W trakcie prac zorientował się, że dostępne mu mapy w dużej mierze nie pokrywają się z rzeczywistością. Wkrótce okazało się, że kompasy będące w użyciu nie są wystarczająco pomocne w dokładnym odwzorowaniu terenu. Jako rzetelny kartograf zmuszony został do skonstruowania sobie narzędzia, które umożliwi wykonanie zadania. Do prostego kompasu dołożył skalę stopniową, przeziernik i ruchome lusterko. W ten sposób uzyskał możliwość wyznaczania [[azymut]]ów i zwiększył dokładność odczytu.

W 1902 r. swój wynalazek przedstawił sztabowcom armii austro-węgierskiej. W wyniku przeprowadzonego konkursu na busolę polową przyjęto busolę Bezarda na wyposażenie armii, a od 1910 rozpoczęto jej masową produkcję. W latach 1911–13 powstało kilka modeli opatentowanych w wielu krajach świata (np. Austrii, Rosji, USA, Francji, Japonii). System Bezarda został szybko wprowadzony na wyposażenie większości armii.

Wybuch I wojny światowej zastał go na stanowisku dowódcy batalionu [[2 Tyrolski Pułk Strzelców Cesarskich|2 Pułku Tyrolskich Strzelców Cesarskich]]. Walczył w [[Bitwa pod Komarowem (1914)|bitwie pod Komarowem]]. Odznaczył się w nocy z 6 na 7 września 1914 r. pod Bełzem, gdzie uderzając na obozowisko rosyjskie zdobył osiem armat i wziął do niewoli dwóch generałów i kilkuset żołnierzy, za co otrzymał [[Order Korony Żelaznej|Order Żelaznej Korony III klasy]].

Następnego dnia w wyniku odniesionych ran trafił do szpitala polowego. Wraz z całym szpitalem został wzięty do niewoli rosyjskiej. W niewoli nabawił się „[[Pandemia grypy hiszpanki|hiszpańskiej grypy]]” i przebywał w zakaźnych szpitalach w [[Brody (obwód lwowski)|Brodach]], Nikolsku, [[Irkuck]]u i [[Petersburg]]u. Jako inwalida został w dniu 2 lutego 1918 roku wymieniony za jeńców rosyjskich i powrócił do Austrii. Po otrzymaniu awansu na pułkownika i przydzieleniu do 2 Pułku Tyrolskich Strzelców Cesarskich został wysłany do X Armii na front włoski, gdzie został dowódcą przełęczy „Borcola Odcinek”. W związku z silnym nawrotem choroby leczył się szpitalnie, a w marcu 1919 roku przeszedł na emeryturę wojskową<ref>{{Cytuj|autor=T. Otrębski|tytuł=„Jan Bezard na Wojnie Światowej w 1914 roku”. Kraków 2004}}</ref>.

Po zakończeniu I wojny światowej powrócił do Przyborowa, gdzie zaczął się jego nowy rozdział życia jako Polaka z urodzenia i wolnego wyboru. Po powrocie do Polski zgłosił się do Armii Polskiej. Jego wyjątkową wiedzę z zakresu topografii wykorzystano powierzając mu szkolenie żołnierzy wyruszających na front [[Wojna polsko-bolszewicka|wojny polsko-bolszewickiej]], za co został odznaczony [[Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921|medalem „Polska Swemu Obrońcy”]]. Od 1922 roku wykładał [[terenoznawstwo]] w [[Wyższa Szkoła Wojenna|Wyższej Szkole Wojennej]], a później współorganizował [[Wojskowy Instytut Geograficzny]]. 1 grudnia 1925 roku, jako pułkownik rezerwy powołany do służby czynnej został przydzielony do Wyższej Szkoły Wojennej na stanowisko zastępcy dyrektora nauk{{odn|Dz. Pers. MSWojsk.|loc=Nr 129 z 1 grudnia 1925 roku, s. 699}}. 13 stycznia 1926 roku Prezydent RP przemianował go na oficera zawodowego w stopniu pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1919 roku i 1. lokatą w korpusie oficerów geografów{{odn|Dz. Pers. MSWojsk.|loc=Nr 3 z 15 stycznia 1926 roku, s. 12}}. W 1927 roku został przeniesiony w [[stan spoczynku]].

W latach 1931–1944 przebywał w swej posiadłości w Przyborowie. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Kraków Miasto, jako pułkownik stanu spoczynku geograf{{odn|Rocznik Oficerski Rezerw|1934|s=385}}.

Nie wziął udziału w [[II wojna światowa|II wojnie światowej]] przebywając w swoim majtku. W obawie przed zbliżającą się [[Armia Czerwona|Armią Czerwoną]], mając w pamięci traumę niewoli rosyjskiej, wyjechał z rodziną do [[Turcja|Turcji]]. Pod koniec lat czterdziestych wrócił na stałe do Austrii. Jego żona Małgorzata de Varady nie przeżyła trudów podróży i pochowana została na terenie Węgier.

W 1946 roku majątek Jana Bezarda, wraz z dworem, został na mocy dekretu o reformie rolnej, przejęty na rzecz Skarbu Państwa.

Miał córkę Małgorzatę, ur. 19 kwietnia 1908 w Wiener-Neustadt, która wstąpiła do jednego z austriackich klasztorów klauzurowych i syna Jana, ur. 31 marca 1913 w Bolzano.

Ten wybitny wynalazca zmarł 16 marca 1954 w całkowitym zapomnieniu i ubóstwie w wiedeńskim ośrodku dla azylantów. Pochowany został na [[Cmentarz Centralny w Wiedniu|Centralnym Cmentarzu w Wiedniu]].

== Ordery i odznaczenia ==
* [[Order Korony Żelaznej]] III klasy z mieczami – 1918 (Orden der Eisernen Krone)
* [[Krzyż Zasługi Wojskowej (Austria)|Krzyż Zasługi Wojskowej]] (Militärverdienstkreuz)
* Złoty [[Medal Zasługi Wojskowej (Austro-Węgry)|Medal Zasługi Wojskowej]] (Militärverdienstmedaille)
* [[Krzyż Jubileuszowy Wojskowy]] (Militär-Jubiläumskreuz)
* [[Medal Pamiątkowy Jubileuszowy dla Sił Zbrojnych]] (Jubiläums-Erinnerungsmedaille für die bewaffnete Macht)
* [[Odznaka za Służbę Wojskową (Austro-Węgry)|Odznaka za Służbę Wojskową]] III kl. (Militärdienstzeichen für die Kaiserliche und Königliche Armee)
* [[Krzyż Wojskowy Karola]] (Karl-Truppenkreuz)
* [[Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921]]

== Upamiętnienia ==
* w Przyborowie znajduje się tzw. Bezardówka – rodzinny dom Bezardów
* w Przyborowie przy drodze znajduje się kamień pamiątkowy – votum za ocalenie życia Jana Bezarda
* Fundacja im Tadeusza Kościuszki w Krakowie prowadzona przez znakomitego kolekcjonera i pasjonata historii Tomasza Otrębskiego posiadającą największą w świecie kolekcję busoli i osobistych pamiątek po Janie Bezardzie. Od lat stara się o utworzenie Muzeum Jana Bezarda. Przygotowała monograficzną wystawę pt: "Europejskie Busole Polowe – Jan Bezard”, której ostatnia edycja odbyła się w 2017 r. w [[Zamek w Baranowie Sandomierskim|Zamku w Baranowie Sandomierskim]].

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{Cytuj stronę|url=http://www.wbc.poznan.pl/publication/47164|tytuł=Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych|data dostępu=2016-02-15|odn={{odn/id|Dz. Pers. MSWojsk.|loc=Nr}}}}
* {{Cytuj stronę|url=http://www.wbc.poznan.pl/Content/56603|tytuł=Rocznik Oficerski Rezerw 1934|rok=1934|opublikowany=Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa|data dostępu=2016-06-11|odn={{odn/id|Rocznik Oficerski Rezerw|1934}}}}
* {{cytuj książkę|nazwisko=Otrębski|imię=T.|tytuł=Jan Bezard na Wojnie Światowej w 1914 roku|rok=2004|wydawca=|miejsce=Kraków|strony=|isbn=|odn=nie}}
* {{cytuj książkę|nazwisko=Otrębski|imię=T.|tytuł=Wojskowe busole polowe ze zbiorów Fundacji im. Tadeusza Kościuszki w Krakowie|rok=2007|wydawca=|miejsce=Kielce|strony=|isbn=|odn=nie}}
* [http://historia.focus.pl/postacie-historyczne/ten-wynalazek-przetrwa-100-lat-i-zastpi-go-dopiero-gps-busola-polskiego-patentu-1923 Busola Polskiego Patentu]
* [http://www.poland.us/strona,13,25977,0,europejskie-busole-polowe-wedlug-jana-bezarda.html Busole Polowe wg Jana Bezarda]
* [http://fundacjakosciuszki.pl/ Fundacja Tadeusza Kościuszki]

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Bezard, Jan}}
[[Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921]]
[[Kategoria:Oficerowie dyplomowani II Rzeczypospolitej]]
[[Kategoria:Oficerowie geografowie II Rzeczypospolitej]]
[[Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Centralnym w Wiedniu]]
[[Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Jubileuszowym Wojskowym]]
[[Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Wojskowym Karola]]
[[Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojskowej]]
[[Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zasługi Wojskowej Signum Laudis]]
[[Kategoria:Polacy odznaczeni Odznaką za Służbę Wojskową (Austria)]]
[[Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Korony Żelaznej]]
[[Kategoria:Polscy topografowie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1871]]
[[Kategoria:Zmarli w 1954]]
[[Kategoria:Żołnierze austro-węgierscy w niewoli rosyjskiej w czasie I wojny światowej]]

title: Jan BezardJohann Ritter von Bezard

Data i miejsce urodzenia: 5 maja 1871 · Przyborów, Polska

Data i miejsce śmierci: 16 marca 1954 · Wiedeń

Siły zbrojne: Armia Austro-Węgier · Wojsko Polskie

Jednostki: 2 Pułk Tyrolskich Strzelców Cesarskich

Główne wojny i bitwy: I wojna światowa · Bitwa pod Komarowem


text:
# Kabaret Wagabunda
Kabaret Wagabunda – polski kabaret literacko-artystyczny działający w latach 1956-1968. Założycielką (wraz z Karolem Szpalskim i Kazimierzem Pawłowskim), reżyserem i kierownikiem artystycznym była aktorka Lidia Wysocka, ona też prowadziła kabaret przez ponad 10 lat, występując jednocześnie na jego scenie (piosenki, skecze, monologi).
Kabaret występował w Polsce i za granicą – między innymi w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie (1957, 1958), Wielkiej Brytanii (1965), Izraelu (1963), Czechosłowacji (1956) i ZSRR (1968); przejechał łącznie ok. 600 000 km, sprzedano łącznie ponad 2 000 000 biletów.

## Artyści
Obok wieloletniej kierowniczki artystycznej i aktorki (Lidii Wysockiej) przez kabaret w ciągu jedenastu lat działalności przewinęło się wielu aktorów, autorów tekstów, muzyków; między innymi:
- Maria Koterbska[2]
- Adolf Dymsza
- Edward Dziewoński
- Jacek Fedorowicz
- Bogumił Kobiela
- Wiesław Michnikowski
- Stanisław Tym
- Jeremi Przybora
- Marian Załucki
- Mieczysław Wojnicki
- Tadeusz Chyła
- Janusz Osęka
- Mariusz Gorczyński
- Mieczysław Czechowicz
- Jan Świąć
- Mieczysław Friedel
- Danuta Kwapiszewska
- Zdzisław Leśniak
- Józefina Pellegrini
- Kazimierz Rudzki
- Igor Śmiałowski
- Andrzej Tomecki
- Stanisław Wyszyński
- Jerzy Złotnicki
- Zbigniew Cybulski

Teksty wykonywanych monologów i skeczy wyszły spod piór tak znanych autorów jak Julian Tuwim, Stefania Grodzieńska, Jan Brzechwa, Ryszard Marek Groński. Wszystkie programy "Wagabundy" powstawały w Zakopanem, a ich premiery miały miejsce w sali teatralnej hotelu "Morskie Oko".
Kierownikiem organizacyjnym był Wojciech Furman. Kierownictwo zespołu muzycznego sprawował Wiktor Kolankowski, a od 1961 Tomasz Śpiewak (w którego zespole grał m.in. saksofonista Przemysław Gwoździowski).
Organizacyjnie w latach 1959-1966 kabaret stanowił Scenę Literatów i Aktorów "Wagabunda" podlegającą Wojewódzkiemu Przedsiębiorstwu Imprez Artystycznych w Szczecinie, w czasie kiedy jego dyrektorem był Jacek Nieżychowski.

## Programy
- I: Kult śmiesznostki (1956)
- I': Odwiedzinki u rodzinki (1957; na potrzeby występów w USA i Kanadzie)[1]
- II: Wszystkiego lepszego
- II': Gwiazdy znad Wisły (1958; na potrzeby występów w USA i Kanadzie)[1]
- III: Żartostopem przez świat (1959)
- IV: Wariackie papiery (1960)
- V: Szkoła odmowy
- VI: Dedykujemy Państwu (1963)

Koegzystencja – wykonanie zespołowe
Co to za mąż – wykonanie: Lidia Wysocka
Domek Ani – wykonanie: Lidia Wysocka, słowa: Jeremi Przybora
Majsterek – wykonanie: Lidia Wysocka, słowa: Jeremi Przybora
Miłość brałam lekko – wykonanie: Maria Koterbska, słowa: Jeremi Przybora
Nikt cię nie wzywał – wykonanie: Maria Koterbska, muzyka: Adam Markiewicz, słowa: Andrzej Rumian
A gdy kłamią pierwszy raz – wykonanie: Mariusz Gorczyński, słowa: Bułat Okudżawa
Reklamacja – wykonanie: Bogumił Kobiela, tekst: Stefania Grodzieńska
Taka sobie akustyka – wykonanie: Bogumił Kobiela, tekst: Andrzej Bianusz
Jestem jak jestem – wykonanie: Lidia Wysocka, tekst: Bobrowski, Budzyński
Transakcja – wykonanie: Bogumił Kobiela, Mieczysław Czechowicz, tekst: Jeremi Przybora
...
- VII: Śmiejmy się z nas (1967)

Ballada o żołnierzyku – muzyka i wykonanie: Tadeusz Chyła, słowa: Andrzej Waligórski
Ballada o straszliwej rzezi – muzyka i wykonanie: Tadeusz Chyła, słowa: Andrzej Waligórski
Ballada o Józiu – muzyka i wykonanie: Tadeusz Chyła, słowa: Andrzej Waligórski
...

wikiname: plwiki

title: Kabaret Wagabunda

in_language: pl

wikitext:
{{Kabaret infobox
 |wykonawca       = Kabaret Wagabunda
 |grafika         =
 |opis_grafiki    =
 |nazwa           = Kabaret Wagabunda
 |rok_założenia   = 1956
 |rok_rozwiązania = 1968
 |pochodzenie     =
 |aktywność       = 1956-1968
 |powiązania      =
 |członkowie      =
 |byli_członkowie = [[Lidia Wysocka]], [[Karol Szpalski]], [[Marian Załucki]], [[Edward Dziewoński]],
[[Jacek Fedorowicz]], [[Bogumił Kobiela]], [[Maria Koterbska]], [[Wiesław Michnikowski]], [[Stanisław Tym]], [[Jeremi Przybora]], [[Marian Załucki]], [[Mieczysław Wojnicki]], [[Zbigniew Cybulski]], [[Tadeusz Chyła]], [[Janusz Osęka]], [[Mariusz Gorczyński]], [[Mieczysław Czechowicz]], [[Jan Świąć]], Mieczysław Friedel, [[Zdzisław Leśniak]], Kazimierz Pawłowski, [[Kazimierz Rudzki]], [[Andrzej Tomecki]], [[Stanisław Wyszyński (aktor)|Stanisław Wyszyński]], Wiesław Zawadzki
 |współpracownicy = [[Wojciech Furman]], [[Wiktor Kolankowski]], [[Tomasz Śpiewak]], Wojciech Zamecznik
 |nagrody         =
 |PaKA            =
 |commons         =
 |cytaty          = Kabaret Wagabunda
 |www             =
}}
'''Kabaret Wagabunda''' – polski [[kabaret]] literacko-artystyczny działający w latach 1956-1968. Założycielką (wraz z [[Karol Szpalski|Karolem Szpalskim]] i Kazimierzem Pawłowskim<ref name="Zaw">(Zawadzki Wiesław, oprac. A. S.): ''Byłem w "Wagabundzie"'', w: "Podtatrze" wiosna-lato 1977, s. 40-47</ref>), reżyserem i kierownikiem artystycznym była aktorka [[Lidia Wysocka]], ona też prowadziła kabaret przez ponad 10 lat, występując jednocześnie na jego scenie (piosenki, [[skecz]]e, [[monolog]]i).

Kabaret występował w Polsce i za granicą – między innymi w [[Stany Zjednoczone|Stanach Zjednoczonych]] i [[Kanada|Kanadzie]] (1957, 1958), [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]] (1965)<ref name=":0">{{Cytuj |tytuł = Zespół "Wagabunda" udał się do Londynu |czasopismo = [[Dziennik Polski]] |data = 1965-02-03 |numer = 28 |s = 1 |url = http://mbc.malopolska.pl/dlibra/publication?id=1215&tab=3}}</ref>, [[Izrael]]u (1963), [[Czechosłowacja|Czechosłowacji]] (1956) i [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|ZSRR]] (1968); przejechał łącznie ok. 600 000 km, sprzedano łącznie ponad 2 000 000 biletów.

== Artyści ==
Obok wieloletniej kierowniczki artystycznej i aktorki (Lidii Wysockiej) przez kabaret w ciągu jedenastu lat działalności przewinęło się wielu aktorów, autorów tekstów, muzyków; między innymi:
* [[Maria Koterbska]]<ref name=":0" />
* [[Adolf Dymsza]]
* [[Edward Dziewoński]]
* [[Jacek Fedorowicz]]
* [[Bogumił Kobiela]]
* [[Wiesław Michnikowski]]
* [[Stanisław Tym]]
* [[Jeremi Przybora]]
* [[Marian Załucki]]
* [[Mieczysław Wojnicki]]
* [[Tadeusz Chyła]]
* [[Janusz Osęka]]
* [[Mariusz Gorczyński]]
* [[Mieczysław Czechowicz]]
* [[Jan Świąć]]
* [[Mieczysław Friedel]]
* [[Danuta Kwapiszewska]]
* [[Zdzisław Leśniak]]
* [[Józefina Pellegrini]]
* [[Kazimierz Rudzki]]
* [[Igor Śmiałowski]]
* [[Andrzej Tomecki]]
* [[Stanisław Wyszyński (aktor)|Stanisław Wyszyński]]
* [[Jerzy Złotnicki]]
* [[Zbigniew Cybulski]]

Teksty wykonywanych monologów i skeczy wyszły spod piór tak znanych autorów jak [[Julian Tuwim]], [[Stefania Grodzieńska]], [[Jan Brzechwa]], [[Ryszard Marek Groński]]. Wszystkie programy "Wagabundy" powstawały w [[Zakopane]]m, a ich premiery miały miejsce w sali teatralnej hotelu "Morskie Oko"<ref name="Zaw" /><ref>[http://z-ne.pl/s,doc,21835,1,1300.html] na portalu Zakopanego z-ne.pl</ref>.

Kierownikiem organizacyjnym był [[Wojciech Furman]]. Kierownictwo zespołu muzycznego sprawował [[Wiktor Kolankowski]], a od 1961 [[Tomasz Śpiewak]] (w którego zespole grał m.in. [[saksofon]]ista [[Przemysław Gwoździowski]]<ref>{{cytuj pismo |nazwisko = Trybuś |imię = Karol |tytuł = Premo Preston z Wieliczki |czasopismo = Gazeta Krakowska |wolumin = |wydanie = |strony = |data = 2003-10-26 |wydawca = |miejsce = |issn = |doi = |data dostępu = 2010-09-08 |url = https://archive.ph/20050515052317/http://www.ryszardy.jedwab.net.pl/strona1038.html}}</ref>).

Organizacyjnie w latach 1959-1966 kabaret stanowił Scenę Literatów i Aktorów "Wagabunda" podlegającą Wojewódzkiemu Przedsiębiorstwu Imprez Artystycznych w Szczecinie, w czasie kiedy jego dyrektorem był [[Jacek Nieżychowski]].

== Programy ==
* I: ''Kult śmiesznostki'' (1956)
* I': ''Odwiedzinki u rodzinki'' (1957; na potrzeby występów w USA i Kanadzie)<ref name="Zaw" />
* II: ''Wszystkiego lepszego''
* II': ''Gwiazdy znad Wisły'' (1958; na potrzeby występów w USA i Kanadzie)<ref name="Zaw" />
* III: ''Żartostopem przez świat'' (1959)
* IV: ''Wariackie papiery'' (1960)
* V: ''Szkoła odmowy''
* VI: ''Dedykujemy Państwu'' (1963)
: ''Koegzystencja'' – wykonanie zespołowe
: ''Co to za mąż'' – wykonanie: Lidia Wysocka
: ''Domek Ani'' – wykonanie: Lidia Wysocka, słowa: Jeremi Przybora
: ''Majsterek'' – wykonanie: Lidia Wysocka, słowa: Jeremi Przybora
: ''Miłość brałam lekko'' – wykonanie: Maria Koterbska, słowa: Jeremi Przybora
: ''Nikt cię nie wzywał'' – wykonanie: Maria Koterbska, muzyka: [[Adam Markiewicz (kompozytor)|Adam Markiewicz]], słowa: [[Andrzej Bieńkowski (satyryk)|Andrzej Rumian]]
: ''A gdy kłamią pierwszy raz'' – wykonanie: Mariusz Gorczyński, słowa: [[Bułat Okudżawa]]
: ''Reklamacja'' – wykonanie: Bogumił Kobiela, tekst: [[Stefania Grodzieńska]]
: ''Taka sobie akustyka'' – wykonanie: Bogumił Kobiela, tekst: [[Andrzej Bianusz]]
: ''Jestem jak jestem'' – wykonanie: Lidia Wysocka, tekst: Bobrowski, Budzyński
: ''Transakcja'' – wykonanie: Bogumił Kobiela, Mieczysław Czechowicz, tekst: Jeremi Przybora
: ...
* VII: ''Śmiejmy się z nas'' (1967)
: ''Ballada o żołnierzyku'' – muzyka i wykonanie: Tadeusz Chyła, słowa: [[Andrzej Waligórski]]
: ''Ballada o straszliwej rzezi'' – muzyka i wykonanie: Tadeusz Chyła, słowa: Andrzej Waligórski
: ''Ballada o Józiu'' – muzyka i wykonanie: Tadeusz Chyła, słowa: Andrzej Waligórski
: ...

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę |autor = Ryszard Marek Groński | tytuł = Od Siedmiu Kotów do Owcy. Kabaret 1946-1968 | wydawca = Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe | miejsce = Warszawa | rok = 1971 | strony = 127-156 | isbn =}}
* {{cytuj książkę |nazwisko = Frankl | imię = Roman | tytuł = Maria Koterbska. Karuzela mojego życia | wydawca = Państwowy Instytut Wydawniczy | miejsce = | rok = 2008 | strony = | isbn = 978-83-06-03159-1}}
* {{Cytuj książkę | nazwisko = Adrjański | imię = Zbigniew |autor link = Zbigniew Adrjański | tytuł = Kalejdoskop estradowy: leksykon polskiej rozrywki 1944-1989: artyści, twórcy, osobistości  | data = 2002 | wydawca = Bellona | miejsce = Warszawa | isbn = 83-11-09191-9 | strony =}}
* {{cytuj odcinek |tytuł=PKF 13A/62 |odcinek link= |url= |serial=[[Polska Kronika Filmowa]] |serial link= |autorzy= |stacja=[[Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnych]] |stacja2= |miasto= |emisja=1962 |początek= |koniec= |sezon= |seria= |numer= |minuta= |transkrypcja= |transkrypcja url= |data dostępu=}}
* {{cytuj odcinek |tytuł=PKF 14A/63 |odcinek link= |url= |serial=[[Polska Kronika Filmowa]] |serial link= |autorzy= |stacja=[[Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnych]] |stacja2= |miasto= |emisja=1963 |początek= |koniec= |sezon= |seria= |numer= |minuta= |transkrypcja= |transkrypcja url= |data dostępu=}}

== Linki zewnętrzne ==
* [http://mariuszgorczynski.pl/?id=12&kgal=5 Wycinki z gazet i zdjęcia na stronie poświęconej aktorowi Mariuszowi Gorczyńskiemu]

[[Kategoria:Polskie kabarety|Wagabunda]]
[[Kategoria:Kultura w Zakopanem]]
[[Kategoria:Kultura PRL]]

title: Kabaret Wagabunda

Nazwa: Kabaret Wagabunda


text:
# Kiende
Kiende – miasto w Angoli, w prowincji Zair.

title: Kiende

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Kiende
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             = Kiende
 |państwo                      = AGO
 |1. jednostka administracyjna = [[Zair (prowincja)|Zair]]
 |2. jednostka administracyjna =
 |stanowisko zarządzającego    = burmistrz
 |zarządzający                 =
 |powierzchnia                 = 1080,0
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2014
 |liczba ludności              =
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     =
 |współrzędne                  = 6°25′S 14°04′E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Kiende''' – miasto w [[Angola|Angoli]], w prowincji [[Zair (prowincja)|Zair]].

[[Kategoria:Miasta w Angoli]]

title: Kiende

Państwo: Angola

Prowincja: Zair


text:
# Dacia
S.C. Automobile Dacia S.A. – rumuński producent samochodów osobowych i dostawczych powstały w 1966 roku pod nazwą Uzina de Autoturisme Pitești w mieście Mioveni.
Przedsiębiorstwo od początku współpracowało z koncernem Renault. Nazwa pochodzi od Dacji – historycznej rzymskiej krainy na terenie obecnej Rumunii. Dacia jest filią francuskiego koncernu Renault oraz największym rumuńskim eksporterem.

## Historia i opis przedsiębiorstwa
Historia Dacii zapoczątkowana została w 1943 roku, kiedy powstało przedsiębiorstwo Uzina de Autoturisme Pitești z fabryką w Pitești, produkujące silniki do samolotów.
W 1966 roku zakończono budowę fabryki. Rumuni próbowali stworzyć własny model pod nazwą Mioveni, jednak w 1968 roku podpisali oficjalną umowę o współpracy z Renault. W tym samym roku rozpoczęto produkcję samochodów na licencji Renault, a pierwszym pojazdem marki Dacia była licencyjna wersja Renault 8 – model 1100, którego produkcję rozpoczęto w 1968 roku. Mimo że auto produkowano do 1971 roku, to już w 1969 roku pojawił się następca – 1300, który stanowił licencyjną wersję Renault 12. Oznaczenie modelu zależało od pojemności silnika. Zbudowano także wersję kombi w 1970 roku oraz stworzoną przez rumuńskich inżynierów wersję Pick-Up w 1975 roku.
W 1976 roku Dacia zdecydowała o zakończeniu współpracy z Renault oraz podjęła decyzję o kontynuowaniu produkcji we własnym zakresie z wykorzystaniem technologii innych producentów. Ostatnimi modelami przed rozwodem było Renault 20, które montowano w 1980 roku w niewielkiej liczbie w rumuńskich zakładach pod nazwą Dacia 2000 oraz dostawcze Renault Estafette produkowane od 1975 do 1978 roku pod nazwą Dacia D6.
W 1979 roku rozpoczęto produkcję zmodernizowanej wersji 1300 pod oznaczeniem 1310 (zależnie od pojemności silnika także 1210 oraz 1410). Wersja sprzed modernizacji pozostawała w produkcji jeszcze do 1984 roku, jednak od 1982 roku zastosowano w niej elementy nadwozia (np. podwójne okrągłe reflektory) i wnętrza z modelu 1310.
Na początku lat 80. XX wieku rumuńskie władze zgłosiły fabryce zapotrzebowanie na małe i niedrogie auto. W efekcie prac powstała Dacia 500 Lăstun. Auto produkowano w zakładach Tehnometal Timișoara od 1988 do 1991 roku, czyli tylko 3 lata, ponieważ nie cieszyło się za dużym powodzeniem – jakość pojazdu wykonanego z włókna szklanego pozostawiała wiele do życzenia, a samo auto nie spełniało wymagań średniej rodziny.
W 1995 roku wprowadzono do produkcji pierwszy model skonstruowany wyłącznie przez Dacię – Nova. Pojazd opracowali tylko rumuńscy konstruktorzy inspirując się Peugeotem 309.
W 1999 roku fabrykę wykupiło Renault z zamiarem utworzenia z niej rumuńskiego centrum rozwoju samochodów w Europie Środkowej i Wschodniej. Do francuskiego koncernu należy 99,43% akcji. Koncern całkowicie zreformował proces produkcji elementów wyposażenia pojazdów tej marki. Grupa Renault zainwestowała w Dacię ponad miliard euro w odnowienie i rozwój zakładu produkcyjnego Mioveni oraz utworzenie Renault Technologie Roumanie i Renault Design Central Europe. Dzięki tym inwestycjom zakłady Dacii osiągnęły najwyższe standardy i wprowadziły metody pracy obowiązujące w innych zakładach Renault. Pierwszą zmianą w fabryce po przejęciu spółki przez Renault była modernizacja Dacii Nova po której otrzymała nazwę Dacia SupeRNova. W 2003 roku została zastąpiona przez Dacię Solenza, która w zasadzie była gruntownie zmodernizowanym modelem SupeRNova. W 2004 roku wprowadzono do produkcji nowy model – Dacia Logan, który wymagał wprowadzenia pracowników do nowych wymogów produkcyjnych. Auto zdobyło uznanie klientów, co doprowadziło do skonstruowania w 2006 roku wersji kombi pojazdu, a następnie w 2007 roku van i pick-up. W 2004 roku zakończono produkcję modelu 1310 – powstało blisko 2 mln sztuk, a rok później Solenzy. 8 grudnia 2006 roku zakończono produkcję Dacii Pick-Up kończąc tym samym erę kultowych i zarazem wiekowych Dacii.
W 2007 roku postanowiono wprowadzić do produkcji mniejsze auto o nadwoziu hatchback – Sandero, które rok później wprowadzono do produkcji. Auto w dużej mierze korzysta z technologii modelu Renault Clio. Wraz z nowym modelem zaprezentowano nowe logo marki. W 2009 roku na salonie samochodowym w Genewie pokazano prototyp crossovera/SUVa na bazie Dacii Logan. Rok później zaprezentowano wersję seryjną pierwszego SUVa marki – Duster.
W 2012 roku Dacia zaprezentowała cztery nowe modele – II generację Logana oraz Sandero, a także pierwszego minivana marki Lodgy zbudowanego na platformie Renault Grand Scénic oraz pierwszego kombivana – Dokker powstałego na bazie Renault Kangoo II.
W tym samym roku model Lodgy zdobył tytuł Rodzinnego Samochodu Roku 2012. W 2013 roku Dacia Dokker zdobyła drugie miejsce w plebiscycie Van of the Year, a Duster – Indyjskiego Samochodu Roku 2013 i Logan II – Rumuńskiego Samochodu Roku 2013.
W 2009 roku pojawiły się informacje o nowym konkurencie Astona Martina Cygnet i Toyoty iQ – Dacii Rondo. Auto było małym trzydrzwiowym reprezentantem segmentu A. W 2011 roku w Internecie i prasie motoryzacyjnej pojawiły się spekulacje na temat konstruowania przez markę Dacia modelu Grande – auta klasy średniej zbudowanym na powiększonej płycie podłogowej Renault Fluence oraz modelu City/Citadine – małego miejskiego auta bazującego na Renault Twingo II. W 2012 roku po rozpoczęciu produkcji Lodgy i Dokkera pojawiły się spekulacje we francuskiej prasie na temat stworzenia przez Dacię miejskiego auta o nazwie Towny, które miało kosztować ok. 5 tysięcy euro i konkurować m.in. z Fiatem Pandą. Auto miało mierzyć 3,7 metra długości.
We wrześniu 2017 roku zadebiutowała zmodernizowana Dacia Duster II, która jeszcze w tym samym roku weszła do produkcji.
Wiosną 2021 roku do sprzedaży w Europie wprowadzony został pierwszy całkowicie elektryczny model Dacii - Spring. Jest to pojazd bazujący na oferowanych w Ameryce Południowej i Azji modelach Kwid oraz bliźniaczym, ale z napędem elektrycznym, K-ZE. Mierzące niecałe 4 metry długości auto jest oferowane w wersji osobowej, dostawczej oraz wariancie specjalnie przystosowanym do car-sharingu. Zasięg pierwszej w historii elektrycznej Dacii wynosi do 295 kilometrów na jednym ładowaniu.

## Modele samochodów

### Obecnie produkowane

#### Samochody osobowe
- Sandero
- Logan

#### Samochody elektryczne
- Spring

#### Crossovery i SUV-y
- Duster
- Jogger
- Bigster

#### Historyczne
- 1100 (1968–1971)
- D6 (1975–1978)
- 2000 (1980)
- 1300 (1969–1984)
- 500 Lăstun (1988–1991)
- Nova (1995–2000)
- SupeRNova (2000–2003)
- 1310 (1979–2004)
- Solenza (2003–2005)
- Pick-Up (1975–2006)
- Logan Van (2007–2013)
- Logan Pick-Up (2008–2013)
- Logan MCV (2006–2020)
- Dokker (2012–2021)
- Lodgy (2012–2022)

### Prototypy
- Dacia Sport-Brașovia (1980)
- Dacia MD87 (1987)
- Dacia D33 (1997)
- Dacia Nova MPV (1998)
- Dacia Star (1991)
- Dacia Logan Steppe (2006)
- Dacia MC (2009)
- Dacia Duster (2009)
- Dacia Spring (2020)

## Silniki

### Benzynowe
- 0.9 TCe 90 KM
- 1.0 SCe 73 KM
- 1.0 TCe 100 KM
- 1.0 TCe ECO-G LPG 100 KM
- 1.2 16V 75 KM
- 1.2 TCe 115 KM
- 1,3 TCe 100 KM
- 1.3 TCe 130 KM
- 1.3 TCe 150 KM
- 1.4 MPI 75 KM
- 1.6 MPI 84 KM
- 1.6 16V 105 KM
- 1.6 SCe 115 KM

### Diesla
- 1.5 dCi 68 KM
- 1.5 dCi 75 KM
- 1.5 dCi 85 KM
- 1.5 dCi 90 KM FAP eco2
- 1.5 Blue dCi 95 KM
- 1.5 dCi 107/109 KM
- 1.5 Blue dCi 115 KM

### Biopaliwo
- 1.6 16V 105 KM

## Bezpieczeństwo
Wszystkie obecnie produkowane modele marki Dacia seryjnie wyposażone są w ABS, ESP oraz system nagłego hamowania. Pasażerowie chronieni są poprzez trzypunktowe pasy bezpieczeństwa (w zależności od modelu z napinaczami pirotechnicznymi) oraz komplet czołowych i bocznych poduszek powietrznych.

## Fabryki
- Brazylia – São José dos Pinhais
- Indie – Ćennaj
- Iran – Teheran
- Kolumbia – Cartagena de Indias
- Kolumbia – Medellín
- Maroko – Casablanca
- Maroko – Tanger
- Rosja – Moskwa
- Rumunia – Mioveni
- Rumunia – Timișoara
- Chiny - Shiyan

title: Dacia

wikitext:
{{Przedsiębiorstwo infobox
 |nazwa             = Dacia
 |nazwa oryginalna  = S.C. Automobile Dacia S.A.
 |logo              = Dacia-Logo-2021.svg
 |grafika           =
 |opis grafiki      =
 |państwo           = ROU
 |siedziba          = Str. Uzinei 1<br />115400 [[Mioveni]]
 |adres             =
 |data założenia    = 1966
 |data likwidacji   =
 |forma prawna      =
 |prezes            = Luc Alexandre Ménard
 |dyrektor          =
 |przewodniczący RN =
 |udziałowcy        = [[Renault Group]] (100%)
 |rejestr           =
 |numer rejestru    =
 |zatrudnienie      = 14 766 (2017)<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.gruprenault.ro/sites/default/files/raport_de_gestiune_ca_2017.pdf|tytuł =S.C. Automobile Dacia S.A.|autor = |opublikowany =gruprenault.ro|data =2017 |data dostępu =2018-07-05}}</ref>
 |giełda            =
 |ISIN              =
 |symbol akcji      =
 |rok               =
 |przychody         =
 |wynik operacyjny  =
 |wynik netto       =
 |aktywa            =
 |kapitał własny    =
 |kapitał zakładowy =
 |współrzędne       =
 |commons           = Category:Dacia (cars)
 |www               = https://www.dacia.pl/
}}
'''S.C. Automobile Dacia S.A.''' – [[Rumunia|rumuński]] producent [[samochód osobowy|samochodów osobowych]] i [[samochód dostawczy|dostawczych]] powstały w 1966 roku pod nazwą '''Uzina de Autoturisme Pitești''' w mieście [[Mioveni]].

Przedsiębiorstwo od początku współpracowało z koncernem [[Renault]]. Nazwa pochodzi od [[Dacja|Dacji]] – historycznej [[Cesarstwo Rzymskie|rzymskiej]] krainy na terenie obecnej Rumunii. Dacia jest filią [[Francja|francuskiego]] koncernu Renault oraz największym rumuńskim [[eksport]]erem<ref>{{Cytuj książkę | tytuł = Encyklopedia samochodów terenowych | inni = [[Jiří Fiala]] | data = 2010 | wydawca = Bellona | miejsce = Warszawa | isbn = 978-83-11-11912-3 | strony = 62}}</ref>.

== Historia i opis przedsiębiorstwa ==
Historia Dacii zapoczątkowana została w 1943 roku, kiedy powstało przedsiębiorstwo '''Uzina de Autoturisme Pitești''' z fabryką w [[Pitești]], produkujące silniki do [[samolot]]ów<ref>{{cytuj stronę| url =http://autokult.pl/2011/09/19/rumunski-francuz-historia-dacii-geneza-motoryzacji|tytuł=Rumuński francuz – historia Dacii [geneza motoryzacji]|autor = Piotr Wielgus|data=2011-09-19|język = pl|data dostępu=2013-05-03}}</ref>.

[[Plik:Dacia Logo old.jpg|thumb|upright|120px|left|Stare logo Dacii (2003–2008)]]
[[Plik:Dacia Logo new.jpg|thumb|upright|120px|left|Stare logo Dacii (2008–2021)]]
[[Plik:Dacia 1100.jpg|thumb|[[Dacia 1100]]]]
[[Plik:Dacia 1300.JPG|thumb|[[Dacia 1300]]]]
[[Plik:Dacia 1310 P during „XXX lat motoryzacji PRL” exhibition at Bonarka City Center in Kraków.JPG|thumb|[[Dacia 1300|Dacia 1310]] z lat 1979-1984]]
[[Plik:Pickup3.jpg|thumb|[[Dacia Pick-Up|Dacia 1307 Pick-Up]]]]
[[Plik:Dacia 500.jpg|thumb|[[Dacia 500 Lăstun]]]]
[[Plik:Dacia SupeRNova Rapsodie by Alofok.jpg|thumb|[[Dacia Nova|Dacia SupeRNova]]]]
[[Plik:Dacia Solenza 1.4 MPI Confort.jpg|thumb|[[Dacia Solenza]]]]
[[Plik:Dacia Logan front 20080917.jpg|thumb|[[Dacia Logan]] I]]
[[Plik:Dacia Logan MCV Facelift front - PSM 2009.jpg|thumb|Dacia Logan MCV I po faceliftingu]]
[[Plik:Dacia Lodgy dCi 110 eco² Prestige – Frontansicht, 19. Juni 2012, Heiligenhaus.jpg|thumb|[[Dacia Lodgy]]]]
[[Plik:Dacia Sandero TCe 90 eco² Lauréate (II) – Frontansicht, 21. April 2013, Münster.jpg|thumb|[[Dacia Sandero]] II]]
[[Plik:2023 Dacia Jogger 1X7A6203.jpg|mały|[[Dacia Jogger]] (następca [[Dacia Dokker|Dacii Dokker]] i [[Dacia Lodgy|Lodgy]])]]
[[Plik:Dacia Duster III IMG 8973.jpg|mały|[[Dacia Duster]] III]]
W 1966 roku zakończono budowę fabryki. Rumuni próbowali stworzyć własny model pod nazwą '''Mioveni''', jednak w 1968 roku podpisali oficjalną umowę o współpracy z [[Renault]]. W tym samym roku rozpoczęto produkcję samochodów na licencji Renault, a pierwszym pojazdem marki Dacia była licencyjna wersja [[Renault 8]] – model [[Dacia 1100|1100]], którego produkcję rozpoczęto w 1968 roku. Mimo że auto produkowano do 1971 roku, to już w 1969 roku pojawił się następca – [[Dacia 1300|1300]], który stanowił licencyjną wersję [[Renault 12]]. Oznaczenie modelu zależało od pojemności silnika. Zbudowano także wersję [[kombi (nadwozie)|kombi]] w 1970 roku oraz stworzoną przez rumuńskich inżynierów wersję [[Dacia Pick-Up|Pick-Up]] w 1975 roku.

W 1976 roku Dacia zdecydowała o zakończeniu współpracy z Renault oraz podjęła decyzję o kontynuowaniu produkcji we własnym zakresie z wykorzystaniem technologii innych producentów. Ostatnimi modelami przed rozwodem było [[Renault 20]], które montowano w 1980 roku w niewielkiej liczbie w rumuńskich zakładach pod nazwą Dacia 2000 oraz dostawcze [[Renault Estafette]] produkowane od 1975 do 1978 roku pod nazwą Dacia D6<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.samochody.mojeauto.pl/dacia/historia_koncernu/|tytuł=Historia marki Dacia|autor=|data=|opublikowany=samochody.mojeauto.pl|data dostępu=2013-05-03}}</ref>.

W 1979 roku rozpoczęto produkcję zmodernizowanej wersji 1300 pod oznaczeniem [[Dacia 1300|1310]] (zależnie od pojemności silnika także 1210 oraz 1410). Wersja sprzed modernizacji pozostawała w produkcji jeszcze do 1984 roku, jednak od 1982 roku zastosowano w niej elementy nadwozia (np. podwójne okrągłe reflektory) i wnętrza z modelu 1310.

Na początku lat 80. XX wieku rumuńskie władze zgłosiły fabryce zapotrzebowanie na małe i niedrogie auto. W efekcie prac powstała [[Dacia 500 Lăstun]]. Auto produkowano w zakładach [[Timișoara|Tehnometal Timișoara]] od 1988 do 1991 roku, czyli tylko 3 lata, ponieważ nie cieszyło się za dużym powodzeniem – jakość pojazdu wykonanego z włókna szklanego pozostawiała wiele do życzenia, a samo auto nie spełniało wymagań średniej rodziny<ref>{{cytuj stronę| url = http://francuskie.pl/dacia-500-lastunrumunski-fiat-126/ |tytuł= Dacia 500 Lăstun – rumuński Fiat 126p|autor = Mikołaj Cwynar|język = pl}}</ref>.

W 1995 roku wprowadzono do produkcji pierwszy model skonstruowany wyłącznie przez Dacię – [[Dacia Nova|Nova]]. Pojazd opracowali tylko rumuńscy konstruktorzy inspirując się [[Peugeot 309|Peugeotem 309]].

W 1999 roku fabrykę wykupiło [[Renault]] z zamiarem utworzenia z niej r''umuńskiego centrum rozwoju samochodów w Europie Środkowej i Wschodniej''. Do francuskiego koncernu należy 99,43% akcji<ref>[http://www.dacia.pl/swiat-dacia/historia/ Historia<!-- Tytuł wygenerowany przez bota -->].</ref>. Koncern całkowicie zreformował proces produkcji elementów wyposażenia pojazdów tej marki. Grupa Renault zainwestowała w Dacię ponad miliard [[euro]] w odnowienie i rozwój zakładu produkcyjnego Mioveni oraz utworzenie ''Renault Technologie Roumanie'' i ''Renault Design Central Europe''. Dzięki tym inwestycjom zakłady Dacii osiągnęły najwyższe standardy i wprowadziły metody pracy obowiązujące w innych zakładach Renault. Pierwszą zmianą w fabryce po przejęciu spółki przez Renault była modernizacja Dacii Nova po której otrzymała nazwę Dacia SupeRNova. W 2003 roku została zastąpiona przez [[Dacia Solenza|Dacię Solenza]], która w zasadzie była gruntownie zmodernizowanym modelem SupeRNova. W 2004 roku wprowadzono do produkcji nowy model – [[Dacia Logan]], który wymagał wprowadzenia pracowników do nowych wymogów produkcyjnych. Auto zdobyło uznanie klientów, co doprowadziło do skonstruowania w 2006 roku wersji [[kombi (nadwozie)|kombi]] pojazdu, a następnie w 2007 roku [[van]] i [[pick-up]]. W 2004 roku zakończono produkcję modelu 1310 – powstało blisko 2 mln sztuk, a rok później Solenzy. 8 grudnia 2006 roku zakończono produkcję [[Dacia Pick-Up|Dacii Pick-Up]] kończąc tym samym erę kultowych i zarazem wiekowych Dacii.

W 2007 roku postanowiono wprowadzić do produkcji mniejsze auto o nadwoziu [[hatchback]] – [[Dacia Sandero|Sandero]], które rok później wprowadzono do produkcji. Auto w dużej mierze korzysta z technologii modelu [[Renault Clio]]. Wraz z nowym modelem zaprezentowano nowe logo marki. W 2009 roku na salonie samochodowym w [[Genewa|Genewie]] pokazano prototyp [[Crossover (samochód)|crossovera]]/[[Samochód sportowo-użytkowy|SUVa]] na bazie Dacii Logan. Rok później zaprezentowano wersję seryjną pierwszego SUVa marki – [[Dacia Duster|Duster]].

W 2012 roku Dacia zaprezentowała cztery nowe modele – II generację [[Dacia Logan|Logana]] oraz [[Dacia Sandero|Sandero]], a także pierwszego [[minivan]]a marki [[Dacia Lodgy|Lodgy]] zbudowanego na platformie [[Renault Scénic|Renault Grand Scénic]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://moto.pl/MotoPL/1,125226,10917352,Salon_Genewa_2012___Dacia_Lodgy.html|tytuł=Salon Genewa 2012 Dacia Lodgy|autor=Marcin Lewandowski|data=2012-01-05|opublikowany=moto.pl|data dostępu=2013-04-29}}</ref> oraz pierwszego [[kombivan]]a – [[Dacia Dokker|Dokker]] powstałego na bazie [[Renault Kangoo]] II<ref>{{cytuj stronę|url=http://moto.pl/MotoPL/1,88389,11765041,Dacia_Dokker___Pierwsze_zdjecia.html|tytuł=Dacia Dokker Pierwsze zdjęcia|autor=Marcin Lewandowski|data=2012-05-21|opublikowany=moto.pl|data dostępu=2013-04-29}}</ref>.

W tym samym roku model Lodgy zdobył tytuł Rodzinnego Samochodu Roku 2012<ref>{{cytuj stronę|url=http://autokult.pl/2013/02/13/sportowy-samochod-roku-2012-i-rodzinny-samochod-roku-2012-zwyciezcy|tytuł=Sportowy Samochód Roku 2012 i Rodzinny Samochód Roku 2012 [wyniki]|autor=Rafał Warecki|data=2013-12-13|opublikowany=autokult.pl|data dostępu=2013-04-29}}</ref>. W 2013 roku Dacia Dokker zdobyła drugie miejsce w plebiscycie [[Samochód Dostawczy Roku|Van of the Year]], a Duster – [[Indie|Indyjskiego]] Samochodu Roku 2013<ref>{{cytuj stronę|url=http://moto.onet.pl/1675986,1,renault-duster-zbiera-nagrody,artykul.html?node=2|tytuł=Renault Duster zbiera nagrody|autor=mk|data=2013-01-29|opublikowany=moto.onet.pl|data dostępu=2013-05-03|archiwum=https://web.archive.org/web/20130206192708/http://moto.onet.pl/1675986,1,renault-duster-zbiera-nagrody,artykul.html?node=2|zarchiwizowano=2013-02-06}}</ref> i Logan II – Rumuńskiego Samochodu Roku 2013<ref>{{cytuj stronę|url=http://web.archive.org/web/20130815065220/http://dacia.pl/swiat-dacia/nowosci/samochod-roku-w-rumunii/index.jsp|tytuł=Nowa Dacia Logan Samochodem Roku 2013 w Rumunii|autor=|data=|opublikowany=dacia.pl|data dostępu=2013-05-03}}</ref>.

W 2009 roku pojawiły się informacje o nowym konkurencie [[Aston Martin Cygnet|Astona Martina Cygnet]] i [[Toyota iQ|Toyoty iQ]] – Dacii Rondo. Auto było małym trzydrzwiowym reprezentantem [[Autosegment A|segmentu A]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://moto.pl/MotoPL/1,88389,6782989,Dacia_Rondo__konkurent_Astona___.html|tytuł=Dacia Rondo, konkurent Astona... |autor=Jan Kopacz|data=2009-07-02|opublikowany=moto.pl|data dostępu=2013-05-03}}</ref>. W 2011 roku w Internecie i prasie motoryzacyjnej pojawiły się spekulacje na temat konstruowania przez markę Dacia modelu Grande – auta klasy [[Autosegment D|średniej]] zbudowanym na powiększonej płycie podłogowej [[Renault Fluence]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.autokrata.pl/artykul/dacia-grande-wieksza-i-bardziej-komfortowa-10300|tytuł=DACIA GRANDE – WIĘKSZA I BARDZIEJ KOMFORTOWA|autor=Maciek Kalkosiński|data=2011-01-19|opublikowany=autokrata.pl|data dostępu=2013-05-03|archiwum=https://web.archive.org/web/20110122025308/http://www.autokrata.pl/artykul/dacia-grande-wieksza-i-bardziej-komfortowa-10300|zarchiwizowano=2011-01-22}}</ref> oraz modelu City/Citadine – małego miejskiego auta bazującego na [[Renault Twingo]] II<ref>{{cytuj stronę|url=http://autokult.pl/2012/03/24/dacia-citadine-powstanie-tani-maluch|tytuł=Dacia Citadine – powstanie tani maluch?|autor=Piotr Ślusarczyk|data=2012-03-24|opublikowany=autokult.pl|data dostępu=2013-05-03}}</ref>. W 2012 roku po rozpoczęciu produkcji Lodgy i Dokkera pojawiły się spekulacje we francuskiej prasie na temat stworzenia przez Dacię miejskiego auta o nazwie Towny, które miało kosztować ok. 5 tysięcy euro i konkurować m.in. z [[Fiat Panda|Fiatem Pandą]]. Auto miało mierzyć 3,7 metra długości<ref>{{cytuj stronę|url=http://moto.pl/MotoPL/1,88389,11827779,Dacia_Towny_za_20_tys__zl__Idzie_nowe.html|tytuł=Dacia Towny za 20 tys. zł. Idzie nowe |autor=Piotr Kozłowski|data=2012-05-30|opublikowany=moto.pl|data dostępu=2013-05-03}}</ref>.

We wrześniu 2017 roku zadebiutowała zmodernizowana Dacia Duster II, która jeszcze w tym samym roku weszła do produkcji<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.capital.ro/dacia-duster-2-a-fost-preznetata-oficial-la-frankfurt-motor-show.html|tytuł=FOTO Dacia Duster 2 a fost prezentată oficial la Frankfurt Motor Show. Iată detaliile
|autor=|data=2017|opublikowany=capital.ro|data dostępu=2018-07-05}}</ref>.

Wiosną 2021 roku do sprzedaży w Europie wprowadzony został pierwszy całkowicie elektryczny model Dacii - [[Dacia Spring|Spring.]] Jest to pojazd bazujący na oferowanych w Ameryce Południowej i Azji modelach Kwid oraz bliźniaczym, ale z napędem elektrycznym, K-ZE. Mierzące niecałe 4 metry długości auto jest oferowane w wersji osobowej, dostawczej oraz wariancie specjalnie przystosowanym do [[Car-sharing|car-sharingu.]] Zasięg pierwszej w historii elektrycznej Dacii wynosi do 295 kilometrów na jednym ładowaniu<ref>{{Cytuj |autor = Mateusz Łubiński |tytuł = Elektryczna Dacia Spring – oficjalne zdjęcia i informacje |data = 2020-10-16 |data dostępu = 2021-03-10 |url = https://www.wyborkierowcow.pl/elektryczna-dacia-spring-oficjalne-zdjecia-i-informacje/ |język = pl}}</ref>.

== Modele samochodów ==
=== Obecnie produkowane ===
==== Samochody osobowe ====
* [[Dacia Sandero|Sandero]]
* [[Dacia Logan|Logan]]

==== Samochody elektryczne ====
* [[Dacia Spring|Spring]]

==== Crossovery i SUV-y ====
* [[Dacia Duster|Duster]]
* [[Dacia Jogger|Jogger]]
* [[Dacia Bigster|Bigster]]

==== Historyczne ====
* [[Dacia 1100|1100]] (1968–1971)
* [[Dacia D6|D6]] (1975–1978)
* [[Dacia 2000|2000]] (1980)
* [[Dacia 1300|1300]] (1969–1984)
* [[Dacia 500 Lăstun|500 Lăstun]] (1988–1991)
* [[Dacia Nova|Nova]] (1995–2000)
* [[Dacia SupeRNova|SupeRNova]] (2000–2003)
* [[Dacia 1310|1310]] (1979–2004)
* [[Dacia Solenza|Solenza]] (2003–2005)
* [[Dacia Pick-Up|Pick-Up]] (1975–2006)
* [[Dacia Logan Van|Logan Van]] (2007–2013)
* [[Dacia Logan Pick-Up|Logan Pick-Up]] (2008–2013)
* [[Dacia Logan MCV|Logan MCV]] (2006–2020)
* [[Dacia Dokker|Dokker]] (2012–2021)
* [[Dacia Lodgy|Lodgy]] (2012–2022)

=== Prototypy ===
* Dacia Sport-Brașovia (1980)
* Dacia MD87 (1987)
* Dacia D33 (1997)
* Dacia Nova MPV (1998)
* Dacia Star (1991)
* [[Dacia Logan Steppe]] (2006)
* [[Dacia MC]] (2009)
* [[Dacia Duster#Dacia Duster Concept (Z52)|Dacia Duster]] (2009)
* Dacia Spring (2020)

== Silniki ==
=== [[Silnik o zapłonie iskrowym|Benzynowe]] ===

* 0.9 TCe 90 KM
* 1.0 SCe 73 KM
* 1.0 TCe 100 KM
* 1.0 TCe [[ECO-G]] [[LPG]] 100 KM
* 1.2 [[16V]] 75 KM
* 1.2 [[TCe]] 115 KM
* 1,3 TCe 100 KM
* 1.3 [[TCe]] 130 KM
* 1.3 [[TCe]] 150 KM
* 1.4 [[Wtrysk paliwa|MPI]] 75 KM
* 1.6 MPI 84 KM
* 1.6 16V 105 KM
* 1.6 SCe 115 KM

=== [[Silnik o zapłonie samoczynnym|Diesla]] ===
* 1.5 dCi 68 KM
* 1.5 [[dCi]] 75 KM
* 1.5 dCi 85 KM
* 1.5 dCi 90 KM [[Filtr cząstek stałych|FAP]] eco2
* 1.5 Blue dCi 95 KM
* 1.5 dCi 107/109 KM
* 1.5 Blue dCi 115 KM

=== [[Biopaliwo]] ===
* 1.6 16V 105 KM

== Bezpieczeństwo ==
Wszystkie obecnie produkowane modele marki Dacia seryjnie wyposażone są w [[ABS (motoryzacja)|ABS]], [[ESP (motoryzacja)|ESP]] oraz system nagłego hamowania. Pasażerowie chronieni są poprzez trzypunktowe pasy bezpieczeństwa (w zależności od modelu z napinaczami pirotechnicznymi) oraz komplet czołowych i bocznych poduszek powietrznych.

== Fabryki ==
* {{państwo|BRA}} – [[São José dos Pinhais]]
* {{państwo|IND}} – [[Ćennaj]]
* {{Państwo|IRN}} – [[Teheran]]
* {{państwo|COL}} – [[Cartagena de Indias]]
* {{państwo|COL}} – [[Medellín]]
* {{państwo|MAR}} – [[Casablanca]]
* {{państwo|MAR}} – [[Tanger]]
* {{Państwo|RUS}} – [[Moskwa]]
* {{Państwo|ROU}} – [[Mioveni]]
* {{Państwo|ROU}} – [[Timișoara]]
* {{Państwo|CHN}} - [[Shiyan]]

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Renault Group}}
{{Chronologia samochodów Dacia}}
{{Przemysł motoryzacyjny w Rumunii}}

[[Kategoria:Marki samochodów]]
[[Kategoria:Rumuńscy producenci samochodów]]
[[Kategoria:Rumuńscy producenci samochodów elektrycznych]]
[[Kategoria:Samochody Dacia| ]]

title: DaciaS.C. Automobile Dacia S.A.

Państwo: Rumunia

Siedziba: Str. Uzinei 1 · 115400 Mioveni

Prezes: Luc Alexandre Ménard

Udziałowcy: Renault Group (100%)

title: brak współrzędnych

brak współrzędnych: Strona internetowa


text:
# Simion Ismailciuc
Simion Ismailciuc (ur. 13 lipca 1930 w Chilia Veche, zm. w listopadzie 1986) – rumuński kajakarz, kanadyjkarz. Złoty medalista olimpijski z Melbourne.
Igrzyska w 1956 były jego jedyną olimpiadą. Po złoto sięgnął złoto w kanadyjkowej dwójce. Partnerował mu Dumitru Alexe. Razem byli także mistrzami świata w tej konkurencji (1958). Samodzielnie wywalczył tytuł mistrza w 1963 (C-1 1000 m).

title: Simion Ismailciuc

wikitext:
{{Sportowiec infobox
 |imię i nazwisko           = Simion Ismailciuc
 |imię i nazwisko org       =
 |dyscyplina                = kajakarstwo
 |grafika                   =
 |opis grafiki              =
 |pełne imię i nazwisko     =
 |data urodzenia            = 13 lipca 1930
 |miejsce urodzenia         = [[Chilia Veche]]
 |data śmierci              = listopad 1986
 |miejsce śmierci           =
 |obywatelstwo              =
 |wzrost                    =
 |pozycja                   =
 |klub                      =
 |numer w klubie            =
 |kariera juniorska         =
 |kariera seniorska         =
 |kariera reprezentacyjna   =
 |kariera trenerska         =
 |medale                    = {{Medalista infobox/reprezentacja|Rumunia|1952}}
{{Medalista infobox/nagłówek|IO}}
{{Medalista infobox/IO|L|Melbourne|1956|kajakarstwo|złoto|([[Kajakarstwo na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1956 – C-2 1000 m mężczyźni|C-2 1000 m]])}}
{{Medalista infobox/nagłówek|MŚ|K}}
{{Medalista infobox/MŚ|K|Praga|1958|złoto|C-2 1000 m}}
{{Medalista infobox/MŚ|K|Jajce|1963|złoto|C-1 1000 m}}
{{Medalista infobox/nagłówek|ME|K}}
{{Medalista infobox/ME|K|Gandawa|1957|złoto|C-2 10 000 m}}
{{Medalista infobox/ME|K|Duisburg|1959|złoto|C-1 1000 m}}
{{Medalista infobox/ME|K|Gandawa|1957|srebro|C-2 1000 m}}
{{Medalista infobox/ME|K|Bukareszt|1965|srebro|C-2 10 000 m}}
 |odznaczenia               =
 |commons                   = Category:Simion Ismailciuc
 |wikicytaty                =
 |www                       =
}}
'''Simion Ismailciuc''' (ur. [[13 lipca]] [[1930]] w [[Chilia Veche]], zm. w listopadzie [[1986]]<ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/is/simion-ismailciuc-1.html |tytuł=sports-reference.com |data dostępu=2010-04-03 |archiwum=https://web.archive.org/web/20110519162309/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/is/simion-ismailciuc-1.html |zarchiwizowano=2011-05-19}}</ref>) – [[Rumunia|rumuński]] [[kajakarstwo|kajakarz]], [[Kanadyjka (łódź)|kanadyjkarz]]. Złoty medalista olimpijski z Melbourne.

Igrzyska w 1956 były jego jedyną olimpiadą. Po złoto sięgnął złoto w kanadyjkowej dwójce. Partnerował mu [[Dumitru Alexe]]. Razem byli także mistrzami świata w tej konkurencji (1958). Samodzielnie wywalczył tytuł mistrza w 1963 (C-1 1000 m<ref>[https://www.canoeicf.com/sites/default/files/results_history_-_complete_medal_winners_icf_updated_2007.pdf www.canoeicf.com (pdf)]</ref>).

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

{{Mistrzowie olimpijscy w kajakarstwie (C-2 1000 m)}}

{{SORTUJ:Ismailciuc, Simion}}
[[Kategoria:Rumuńscy kajakarze]]
[[Kategoria:Kajakarze na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1956]]
[[Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1956]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1930]]
[[Kategoria:Zmarli w 1986]]
[[Kategoria:Rumuńscy medaliści olimpijscy]]

title: · Simion Ismailciuc

Data i miejsce urodzenia: 13 lipca 1930 · Chilia Veche

Data śmierci: listopad 1986

title: Dorobek medalowy

złoto: Melbourne 1956 · kajakarstwo · (C-2 1000 m)

srebro:
Gandawa 1957 · C-2 1000 m
Bukareszt 1965 · C-2 10 000 m


text:
# Andziekaława
Andziekaława (biał. Андзекалава; ros. Андеколово, Andiekołowo) – wieś na Białorusi, w obwodzie mohylewskim, w rejonie horeckim, w sielsowiecie Lenino. W 201l9 roku była niezamieszkana.

title: Andziekaława

wikitext:
{{Miejscowość infobox
 |nazwa                        = Andziekaława
 |nazwa oryginalna             =
 |zdjęcie                      =
 |opis zdjęcia                 =
 |alt zdjęcia                  =
 |herb                         =
 |flaga                        =
 |dopełniacz nazwy             =
 |państwo                      = BY-MA
 |1. jednostka administracyjna =
 |2. jednostka administracyjna = [[rejon horecki|horecki]]
 |3. jednostka administracyjna = [[Sielsowiet Lenino|Lenino]]
 |powierzchnia                 =
 |wysokość                     =
 |rok                          = 2019
 |liczba ludności              = 0
 |gęstość zaludnienia          =
 |numer kierunkowy             =
 |kod pocztowy                 =
 |tablice rejestracyjne        =
 |kod mapy                     = obwód mohylewski
 |współrzędne                  = 54°22'09"N 31°06'24"E
 |commons                      =
 |www                          =
}}
'''Andziekaława''' ({{w języku|be|Андзекалава}}; {{w języku|ru|Андеколово}}, ''Andiekołowo'') – wieś na [[Białoruś|Białorusi]], w [[obwód mohylewski|obwodzie mohylewskim]], w [[rejon horecki|rejonie horeckim]], w [[Sielsowiet Lenino|sielsowiecie Lenino]]. W 201l9 roku była niezamieszkana{{r|spis}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|<ref name=spis>{{Cytuj stronę | url = http://pop-stat.mashke.org/belarus-census-2019/mahilouskaja.htm | tytuł = Liczby ludności miejscowości obwodu mohylewskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 4 października 2019 roku | data dostępu = | język = ru}}</ref>
}}

[[Kategoria:Wsie w rejonie horeckim]]

title: Andziekaława

Państwo: Białoruś

Obwód: mohylewski

Rejon: horecki

Sielsowiet: Lenino

Populacja (2019) · • liczba ludności: · 0


text:
# Atocion
Atocion – rodzaj roślin z rodziny goździkowatych. Obejmuje 6 gatunków. Występują one w niemal całej Europie z wyjątkiem zachodnich i południowych jej krańców oraz w północno-zachodniej Azji. W Polsce jedynym przedstawicielem rodzaju dziko rosnącym jest lepnica baldaszkowa Atocion armeria, przy czym tradycyjnie rośliny te wyodrębniane są jako lepnica litewska Silene lithuanica (po rewizji taksonomicznej cechy diagnostyczne dla tego taksonu uznane zostały za nieuzasadniające jego wyróżnianie). A. armeria rośnie jako gatunek introdukowany na różnych kontynentach. Jako rośliny ozdobne uprawiane bywają lepnica baldaszkowa A. armeria i lepnica zwarta A. compactum.

## Morfologia
PokrójRośliny zielne, jednoroczne lub krótkowieczne byliny z korzeniem palowym. Pędy nagie, często sino lub szarawo owoszczone, w górnej części pędów często mniej lub bardziej ogruczolone i lepkie.
LiścieNaprzeciwlegle, całobrzegie i nagie.
KwiatyZebrane w wierzchotki dwuramienne na szczycie pędu, czasem gęsto skupione. Kwiaty wsparte są błoniastymi lub obłonionymi przysadkami. Kielich o działkach zrośniętych w długą rurkę. Płatki różowe lub czerwone, rzadko jasnoróżowe (A. lerchenfeldianum) lub białe (A. rupestre). Pręcików jest 10 i pojedynczy, górny słupek powstający z trzech owocolistków, o długiej szyjce i 3 znamionach.
OwoceJajowate do elipsoidalnych torebki o długości do 1 cm.

## Systematyka
Pozycja systematyczna
Rodzaj z plemienia Sileneae z rodziny goździkowatych Caryophyllaceae. Jest blisko spokrewniony z rodzajami: słonecznica Heliosperma, smółka Viscaria i Eudianthe, przy czym jego rodzajem siostrzanym jest Viscaria. Gatunki z rodzaju Atocion tradycyjnie włączane były zwykle do rodzaju lepnica Silene (stąd polskie nazwy zwyczajowe), który także należy do tego samego plemienia, jednak jest filogenetycznie bardziej odległy niż ww. rodzaje.
Wykaz gatunków
- Atocion armeria (L.) Raf. – lepnica baldaszkowa (w tym też lepnica litewska)
- Atocion compactum (Fisch. ex Hornem.) Tzvelev – lepnica zwarta
- Atocion lerchenfeldianum (Baumg.) M.Popp
- Atocion reuterianum (Boiss. & C.I.Blanche) Frajman
- Atocion rupestre (L.) Oxelman – lepnica skalna
- Atocion scythicinum (Coode & Cullen) Frajman

title: Atocion

wikitext:
{{Takson infobox
 |nazwa                = ''Atocion''
 |grafika              = Atocion compactum kz04.jpg
 |opis grafiki         = ''Atocion compactum''
 |alt grafiki          =
 |systematyka ref      = <ref name="ruggiero" /><ref name="apweb" />
 |domena               = [[eukarionty]]
 |królestwo            = [[rośliny]]
 |podkrólestwo         = [[rośliny zielone]]
 |nadgromada           = [[rośliny telomowe]]
 |gromada              = [[rośliny naczyniowe]]
 |podgromada           = [[rośliny nasienne]]
 |nadklasa             = [[okrytonasienne]]
 |klasa                = ''[[Magnoliopsida]]''
 |nadrząd              = [[Goździkowce|goździkopodobne]]
 |rząd                 = [[goździkowce]]
 |rodzina              = [[goździkowate]]
 |rodzaj               = ''Atocion''
 |nazwa łacińska       = Atocion
 |autor                = Adans.
 |cytat                = Fam. Pl. 2: 254 (1763)<ref name="powo">{{Cytuj | tytuł = Atocion Adans. | url = https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:6195-1 | opublikowany = Royal Botanic Gardens, Kew | data dostępu = 2023-10-27 | praca = Plants of the World online}}</ref>
 |typ nomenklatoryczny = ''non designatus''<ref name="ing">{{Cytuj | tytuł = Atocion Adanson | url = https://naturalhistory2.si.edu/botany/ing/ | opublikowany = Smithsonian Institution | data dostępu = 2023-10-27 | praca = Index Nominum Genericorum (ING)}}</ref>
 |synonimy             =
* ''Minjaevia'' Tzvelev<ref name="powo"/>
 |wikispecies          = Atocion
 |commons              = Category:Atocion
}}
'''''Atocion''''' – [[rodzaj (biologia)|rodzaj]] roślin z rodziny [[goździkowate|goździkowatych]]. Obejmuje 6 gatunków<ref name=powo/>. Występują one w niemal całej [[Europa|Europie]] z wyjątkiem zachodnich i południowych jej krańców oraz w północno-zachodniej [[Azja|Azji]]<ref name="powo"/>. W Polsce jedynym przedstawicielem rodzaju dziko rosnącym jest [[lepnica baldaszkowa]] ''Atocion armeria'', przy czym tradycyjnie rośliny te wyodrębniane są jako [[lepnica litewska]] ''Silene lithuanica''<ref name="checklist">{{Cytuj | autor = Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając | tytuł = Vascular plants of Poland. An annotated checklist | miejsce = Kraków | wydawca = W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences | data = 2020 | s=167 | isbn = 978-83-62975-45-7}}</ref> (po rewizji taksonomicznej cechy diagnostyczne dla tego taksonu uznane zostały za nieuzasadniające jego wyróżnianie)<ref name="bozo">{{Cytuj | autor = Božo Frajman, Mikael Thollesson, Bengt Oxelman | tytuł = Taxonomic revision of Atocion and Viscaria (Sileneae, Caryophyllaceae) | url = https://academic.oup.com/botlinnean/article/173/2/194/2416370 | czasopismo = Botanical Journal of the Linnean Society | wolumin = 173 | numer = 2 | data = 2013 | s = 194–210 | data dostępu = 2023-10-27 | doi = 10.1111/boj.12090}}</ref><ref name="powo_lit">{{Cytuj | tytuł = Atocion armeria (L.) Raf. | url = https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:77093328-1 | opublikowany = Royal Botanic Gardens, Kew | data dostępu = 2023-10-27 | praca = Plants of the World online}}</ref>. ''A. armeria'' rośnie jako gatunek introdukowany na różnych kontynentach<ref name=powo/>. Jako rośliny ozdobne uprawiane bywają [[lepnica baldaszkowa]] ''A. armeria'' i [[lepnica zwarta]] ''A. compactum''<ref name=gawrys>{{Cytuj książkę | autor = Wiesław Gawryś | tytuł = Słownik roślin zielnych | wydawca = Officina botanica | miejsce = Kraków | data = 2008 | strony = 167-168 | isbn = 978-83-925110-5-2}}</ref>.

== Morfologia ==
; Pokrój: [[Roślina zielna|Rośliny zielne]], [[roślina jednoroczna|jednoroczne]] lub krótkowieczne [[bylina (botanika)|byliny]] z [[Palowy system korzeniowy|korzeniem palowym]]. [[Pęd (botanika)|Pędy]] nagie, często sino lub szarawo owoszczone, w górnej części pędów często mniej lub bardziej ogruczolone i lepkie<ref name="bozo"/>.
; [[Liść|Liście]]: [[Ulistnienie|Naprzeciwlegle]], całobrzegie i nagie<ref name="bozo"/>.
; [[Kwiat]]y: Zebrane w [[Wierzchotka|wierzchotki dwuramienne]] na szczycie pędu, czasem gęsto skupione. Kwiaty wsparte są błoniastymi lub obłonionymi [[przysadka (botanika)|przysadkami]]. Kielich o działkach zrośniętych w długą rurkę. Płatki różowe lub czerwone, rzadko jasnoróżowe (''A. lerchenfeldianum'') lub białe (''A. rupestre''). [[Pręcik (botanika)|Pręcików]] jest 10 i pojedynczy, górny [[słupek]] powstający z trzech [[owocolistek|owocolistków]], o długiej szyjce i 3 znamionach<ref name="bozo"/>.
; [[Owoc]]e: Jajowate do elipsoidalnych [[Torebka (botanika)|torebki]] o długości do 1 cm<ref name="bozo"/>.

== Systematyka ==
; Pozycja systematyczna:
Rodzaj z plemienia ''Sileneae'' z rodziny [[goździkowate|goździkowatych]] ''Caryophyllaceae''. Jest blisko spokrewniony z rodzajami: [[Słonecznica (roślina)|słonecznica]] ''Heliosperma'', [[Smółka (roślina)|smółka]] ''Viscaria'' i ''[[Eudianthe]]''<ref name="bozo"/>, przy czym jego [[grupa siostrzana|rodzajem siostrzanym]] jest ''Viscaria''<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.diva-portal.org/smash/record.jsf?pid=diva2%3A170572&dswid=-9409 | tytuł = Taxonomy and Reticulate Phylogeny of Heliosperma and Related Genera (Sileneae, Caryophyllaceae) | autor = Frajman, Božo | data = 2007 | opublikowany = Uppsala: Universitetsbiblioteket | data dostępu = 2021-04-24}}</ref>. Gatunki z rodzaju ''Atocion'' tradycyjnie włączane były zwykle do rodzaju [[lepnica]] ''Silene'' (stąd polskie nazwy zwyczajowe), który także należy do tego samego plemienia, jednak jest filogenetycznie bardziej odległy niż ww. rodzaje<ref name=bozo/>.

; Wykaz gatunków<ref name="powo"/>:
* ''Atocion armeria'' (L.) Raf. – [[lepnica baldaszkowa]] (w tym też [[lepnica litewska]])
* ''Atocion compactum'' (Fisch. ex Hornem.) Tzvelev – [[lepnica zwarta]]
* ''[[Atocion lerchenfeldianum]]'' (Baumg.) M.Popp
* ''[[Atocion reuterianum]]'' (Boiss. & C.I.Blanche) Frajman
* ''Atocion rupestre'' (L.) Oxelman – [[lepnica skalna]]
* ''[[Atocion scythicinum]]'' (Coode & Cullen) Frajman

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="ruggiero">{{Ruggiero |data dostępu = 2023-10-27}}</ref>
<ref name="apweb">{{Angiosperm Phylogeny Website |strona = orders/caryophyllalesweb.htm |tytuł = Caryophyllales |data dostępu = 2023-10-27}}</ref>
}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Goździkowate]]

title: Atocion

Domena: eukarionty

Królestwo: rośliny

Podkrólestwo: rośliny zielone

Nadgromada: rośliny telomowe

Gromada: rośliny naczyniowe

Podgromada: rośliny nasienne

Nadklasa: okrytonasienne

Klasa: Magnoliopsida

Nadrząd: goździkopodobne

Rząd: goździkowce

Rodzina: goździkowate

Rodzaj: Atocion


text:
# Asahi Linux
Asahi Linux – projekt mający na celu stworzenie wsparcia dla systemów Linux na Macach z procesorami Apple M1 i M2. Oznacza to możliwość uruchomienia na tych komputerach systemów operacyjnych innych niż macOS. Projekt został zapoczątkowany na początku 2021 roku przez Hectora Martina, kilka miesięcy po tym, jak Apple ogłosiło przejście na własne procesory. Pierwsza wersja alfa pojawiła się w 2022 roku. Projekt stanowi techniczne wyzwanie ze względu na brak publicznie dostępnej dokumentacji oprogramowania sprzętowego produktów firmy Apple.

## Historia
Wkrótce po tym, jak Apple ogłosiło odejście od procesorów x86 Intela pod koniec 2020 r., twórca Linuksa Linus Torvalds wyraził zainteresowanie możliwością uruchomienia systemu na Macach z procesorem M1, ale stwierdził, że praca nad takim portem byłaby zbyt czasochłonna i nie podjął kroków w tym kierunku.
Martin ogłosił projekt w grudniu 2020 r., a formalnie rozpoczął pracę miesiąc później, po uzyskaniu finansowania. Alyssa Rosenzweig – autorka pakietu otwartoźródłowych sterowników graficznych Panfrost – dołączyła do projektu, aby pomóc w implementacji obsługi procesora graficznego (GPU) firmy Apple.
Deweloperzy szybko zdali sobie sprawę, że samo uruchomienie jądra Linuksa skompilowanego na architekturę procesora Apple (AArch64) jest trudne, ponieważ wymagało inżynierii odwrotnej zastrzeżonego kodu Apple’a używanego podczas rozruchu. Praca zajęła większą część roku i doprowadziła do stworzenia dokumentacji procesu rozruchu, którą Martin i inni opublikowali na serwisie GitHub.
18 marca 2022 projekt wydał eksperymentalną wersję instalatora Asahi Linux. Instalator oferuje wybór pulpitu opartego na Arch Linux ARM (przewidywana zmiana), minimalnej wersji (z ograniczoną liczbą zainstalowanych programów, bez środowiska graficznego) lub podstawowego środowiska UEFI, w którym można zainstalować OpenBSD lub alternatywne dystrybucje Linuxa z obsługą procesorów Apple za pośrednictwem rozruchowego dysku USB. Pomimo możliwości uruchomienia powłoki UEFI, nie przewiduje się wprowadzenia obsługi Microsoft Windows, ponieważ wiązałoby się to z modyfikacją zastrzeżonego jądra systemu.
Pełne wsparcie dla wszystkich Maców Apple’a z obsługą procesorów serii M nie jest przewidywane przez kolejny rok lub dwa po pierwszej wersji alfa. W lipcu 2022 roku zespół Asahi Linux wydał aktualizację z obsługą urządzeń z procesorem M1 Ultra, Maców Studio i wstępną obsługą MacBooka Pro M2.

title: Asahi Linux

wikitext:
{{Oprogramowanie infobox
 |nazwa               = Asahi Linux
 |rodzaj              = [[Linux]], [[System uniksopodobny]]
 |logo                = AsahiLinux logo.svg
 |grafika             = Arch Linux ARM of Asahi Linux with KDE Plasma 5 screenshot.png
 |opis grafiki        = Zrzut ekranu systemu [[Arch Linux ARM]] z kernelem Asahi i [[KDE]]
 |autor               = [[Héctor Martín Cantero|Hector Martin]]
[[Alyssa Rosenzweig]]
Asahi Lina<ref group=uwaga>Pseudonim programistki, występującej jako tzw. [[Vtuber|VTuberka]].</ref>
Dougall Johnson
Sven Peter
Mark Kettenis
Martin Povišer
Janne Grunau
 |platforma sprzętowa = [[Apple M1|Apple silicon]] (AArch64)
 |system operacyjny   =
 |język programowania =
 |pierwsze wydanie    = [[Cykl życia programu|Wersja alfa]] {{Data wydania|2022|03|18}}
 |licencja            =
 |wikibooks           =
 |commons             =
 |www                 = https://asahilinux.org/
}}
'''Asahi Linux''' – projekt mający na celu stworzenie wsparcia dla [[Linux|systemów Linux]] na [[Macintosh|Macach]] z procesorami [[Apple M1]] i [[Apple M2|M2]]. Oznacza to możliwość uruchomienia na tych komputerach [[System operacyjny|systemów operacyjnych]] innych niż [[macOS]]. Projekt został zapoczątkowany na początku 2021 roku przez [[Hector Martin (haker)|Hectora Martina]], kilka miesięcy po tym, jak Apple ogłosiło przejście na własne procesory. Pierwsza [[Cykl życia programu|wersja alfa]] pojawiła się w 2022 roku. Projekt stanowi techniczne wyzwanie ze względu na brak publicznie dostępnej dokumentacji [[Oprogramowanie sprzętowe|oprogramowania sprzętowego]] produktów firmy Apple<ref name=":0">{{Cytuj |autor = Mayank Sharma published |tytuł = Porting Linux to Apple M1 Macs is proving trickier than previously imagined |data = 2021-03-15 |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = TechRadar |url = https://www.techradar.com/news/porting-linux-to-apple-m1-macs-is-proving-trickier-than-previously-imagined |język = en}}</ref><ref name=":1">{{Cytuj |tytuł = The first Asahi Linux Alpha Release is here! – Asahi Linux |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = asahilinux.org |url = https://asahilinux.org/2022/03/asahi-linux-alpha-release/ |język = en}}</ref>.

== Historia ==
Wkrótce po tym, jak Apple ogłosiło odejście od procesorów [[X86-64|x86]] Intela pod koniec 2020 r., twórca Linuksa [[Linus Torvalds]] wyraził zainteresowanie możliwością uruchomienia systemu na Macach z [[Apple M1|procesorem M1]], ale stwierdził, że praca nad takim [[Port (oprogramowanie)|portem]] byłaby zbyt czasochłonna i nie podjął kroków w tym kierunku<ref>{{Cytuj |tytuł = Linus Torvalds would like to use an M1 Mac for Linux, but… |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = ZDNET |url = https://www.zdnet.com/article/linus-torvalds-would-like-to-use-an-m1-mac-for-linux-but/ |język = en}}</ref>.

Martin ogłosił projekt w grudniu 2020 r., a formalnie rozpoczął pracę miesiąc później, po uzyskaniu [[Finansowanie społecznościowe|finansowania]]. [[Alyssa Rosenzweig]] – autorka pakietu [[Otwarte oprogramowanie|otwartoźródłowych]] sterowników graficznych ''Panfrost'' – dołączyła do projektu, aby pomóc w implementacji obsługi [[Procesor graficzny|procesora graficznego]] (GPU) firmy Apple<ref>{{Cytuj |tytuł = Linux on Apple’s Arm silicon Macs? This crowdfunded project wants to give it a try |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = ZDNET |url = https://www.zdnet.com/article/linux-on-apple-arm-silicon-macs-this-crowdfunded-project-wants-to-give-it-a-try/ |język = en}}</ref>.

Deweloperzy szybko zdali sobie sprawę, że samo [[Program rozruchowy|uruchomienie]] [[Linux (jądro)|jądra Linuksa]] skompilowanego na architekturę procesora Apple (AArch64) jest trudne, ponieważ wymagało [[Inżynieria odwrotna|inżynierii odwrotnej]] [[Zamknięte oprogramowanie|zastrzeżonego]] kodu Apple’a używanego podczas rozruchu. Praca zajęła większą część roku i doprowadziła do stworzenia dokumentacji procesu rozruchu, którą Martin i inni opublikowali na serwisie [[GitHub]]<ref name=":0" /><ref>{{Cytuj |tytuł = Apple Silicon Subsystems |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = GitHub |url = https://github.com/AsahiLinux/docs/wiki/Apple-Silicon-Subsystems |język = en}}</ref>.

18 marca 2022 projekt wydał eksperymentalną wersję instalatora Asahi Linux. Instalator oferuje wybór [[KDE|pulpitu]] opartego na [[Arch Linux ARM]] (przewidywana zmiana)<ref>{{Cytuj |tytuł = Hector Martin (@marcan@treehouse.systems) |data = 2023-03-05 |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = Treehouse Mastodon |url = https://social.treehouse.systems/@marcan/109971521711413167 |język = en}}</ref>, minimalnej wersji (z ograniczoną liczbą zainstalowanych programów, bez środowiska graficznego) lub podstawowego środowiska [[Unified Extensible Firmware Interface|UEFI]], w którym można zainstalować [[OpenBSD]] lub alternatywne [[Dystrybucja Linuksa|dystrybucje Linuxa]] z obsługą procesorów Apple za pośrednictwem rozruchowego dysku USB<ref name=":1" />. Pomimo możliwości uruchomienia powłoki UEFI, nie przewiduje się wprowadzenia obsługi [[Microsoft Windows]], ponieważ wiązałoby się to z modyfikacją [[Zamknięte oprogramowanie|zastrzeżonego]] jądra systemu<ref>{{Cytuj |tytuł = Windows support? · Issue #63 · AsahiLinux/m1n1 |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = GitHub |url = https://github.com/AsahiLinux/m1n1/issues/63 |język = en}}</ref>.

Pełne wsparcie dla wszystkich Maców Apple’a z obsługą procesorów serii M nie jest przewidywane przez kolejny rok lub dwa po pierwszej [[Cykl życia programu|wersji alfa]]<ref>{{Cytuj |autor = Andrew Cunningham |tytuł = Asahi Linux is reverse-engineering support for Apple Silicon, including M1 Ultra |data = 2022-03-25 |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = Ars Technica |url = https://arstechnica.com/gadgets/2022/03/asahi-linux-is-already-running-on-the-mac-studios-new-m1-ultra-chip/ |język = en}}</ref>. W lipcu 2022 roku zespół Asahi Linux wydał aktualizację z obsługą urządzeń z procesorem [[Apple M1#M1 Ultra|M1 Ultra]], Maców Studio i wstępną obsługą MacBooka Pro [[Apple M2|M2]]<ref>{{Cytuj |autor = Andrew Cunningham |tytuł = Linux distro for Apple silicon Macs is already up and running on the brand-new M2 |data = 2022-07-18 |data dostępu = 2023-04-14 |opublikowany = Ars Technica |url = https://arstechnica.com/gadgets/2022/07/linux-distro-for-apple-silicon-macs-is-already-up-and-running-on-the-brand-new-m2/ |język = en}}</ref>.

== Zobacz też ==
* [[inżynieria odwrotna]]

== Uwagi ==
{{Uwagi}}

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* [https://asahilinux.org/ Strona oficjalna]
* [https://www.youtube.com/watch?v=lcmmwugTF3U Film demonstracyjny] {{lang|en}}

{{Dystrybucje Linuksa}}
{{Produkty firmy Apple}}

[[Kategoria:Linux]]

title: Asahi Linux

Autor: Hector Martin · Alyssa Rosenzweig · Asahi Lina · Dougall Johnson · Sven Peter · Mark Kettenis · Martin Povišer · Janne Grunau

Pierwsze wydanie: Wersja alfa 18 marca 2022; ponad 3 lata temu

Platforma sprzętowa: Apple silicon (AArch64)

Rodzaj: Linux, System uniksopodobny


text:
# Mapa fizyczna
Mapa fizyczna – nazwa często spotykana dla map ogólnogeograficznych, uważana za błędną, spotykana też dla map hipsometrycznych (mapy ukształtowania terenu).

title: Mapa fizyczna

wikitext:
'''Mapa fizyczna''' – nazwa często spotykana dla [[mapa ogólnogeograficzna|map ogólnogeograficznych]]<ref>[[Encyklopedia PWN (internetowa)|Encyklopedia PWN]]: Mapa</ref>, uważana za błędną<ref>''Wprowadzenie do kartografii i topografii'', red. [[Jacek Pasławski]], [[Wydawnictwo Nowa Era]], [[Wrocław]] 2006, {{ISBN|8374092297}}, s. 20.</ref>, spotykana też dla [[mapa hipsometryczna|map hipsometrycznych]] ([[mapa|mapy]] [[Rzeźba terenu|ukształtowania terenu]]).

== Przypisy ==
{{Przypisy}}
[[Kategoria:Typy map|Fizyczna]]


text:
# Myersiohyla
Myersiohyla – rodzaj płazów bezogonowych z podrodziny Hylinae w obrębie rodziny rzekotkowatych (Hylidae).

## Zasięg występowania
Rodzaj obejmuje gatunki zamieszkujące stoliwa w Gujanie i Wenezueli.

## Systematyka

### Etymologia
Myersiohyla: Charles William Myers (ur. 1936), amerykański herpetolog; rodzaj Hyla Laurenti, 1768.

### Podział systematyczny
Do rodzaju należą następujące gatunki:
- Myersiohyla aromatica (Ayarzagüena & Señaris, 1994)
- Myersiohyla chamaeleo[4] Faivovich, McDiarmid & Myers, 2013
- Myersiohyla inparquesi (Ayarzagüena & Señaris, 1994)
- Myersiohyla liliae[5] (Kok, 2006)
- Myersiohyla loveridgei (Rivero, 1961)
- Myersiohyla neblinaria[6] Faivovich, McDiarmid & Myers, 2013

title: Myersiohyla

wikitext:
{{Tytuł kursywą}}
{{Zwierzę infobox
 |nazwa łacińska         = ''Myersiohyla''
 |TSN                    = 773266
 |zoolog                 = [[Julián Faivovich|Faivovich]], [[Célio Fernando Baptista Haddad|Haddad]], [[Paulo Christiano de Anchietta Garcia|Garcia]], [[Darrel Frost|Frost]], [[Jonathan A. Campbell|Campbell]] & [[Ward C. Wheeler|Wheeler]], 2005{{r|Faivovich&inni}}
 |okres istnienia        =
 |grafika                =
 |opis grafiki           =
 |typ                    = [[strunowce]]
 |podtyp                 = [[kręgowce]]
 |gromada                = [[płazy]]
 |rząd                   = [[płazy bezogonowe]]
 |rodzina                = [[rzekotkowate]]
 |podrodzina             = [[Hylinae]]
 |rodzaj                 = ''Myersiohyla''
 |typ nomenklatoryczny   = ''Hyla inparquesi'' [[José Ayarzagüena|Ayarzagüena]] & [[J. Celsa Senaris|Señaris]], 1994
 |synonimy               =
 |ranga podtaksonu       = [[gatunek (biologia)|Gatunki]]
 |podtaksony             = ''6 gatunków – zobacz opis w tekście''
 |wikispecies            = Myersiohyla
 |commons                =
}}
'''''Myersiohyla''''' – [[rodzaj (biologia)|rodzaj]] [[płazy bezogonowe|płazów bezogonowych]] z [[rodzina (biologia)|podrodziny]] [[Hylinae]] w obrębie [[rodzina (biologia)|rodziny]] [[rzekotkowate|rzekotkowatych]] (Hylidae).

== Zasięg występowania ==
Rodzaj obejmuje gatunki zamieszkujące [[stoliwo|stoliwa]] w [[Gujana|Gujanie]] i [[Wenezuela|Wenezueli]]{{r|Frost}}.

== Systematyka ==
=== Etymologia ===
''Myersiohyla'': [[Charles William Myers]] (ur. 1936), amerykański [[herpetologia|herpetolog]]; rodzaj ''[[Hyla]]'' [[Josephus Nicolaus Laurenti|Laurenti]], 1768{{r|Faivovich&inni}}.

=== Podział systematyczny ===
Do rodzaju należą następujące gatunki{{r|Frost}}:
* ''[[Myersiohyla aromatica]]'' {{small|(Ayarzagüena & Señaris, 1994)}}
* ''[[Myersiohyla chamaeleo]]''{{odn|Faivovich|McDiarmid|Myers|2013|s=8}} {{small|Faivovich, McDiarmid & Myers, 2013}}
* ''[[Myersiohyla inparquesi]]'' {{small|(Ayarzagüena & Señaris, 1994)}}
* ''[[Myersiohyla liliae]]''{{r|Nesorohyla}} {{small|(Kok, 2006)}}
* ''[[Myersiohyla loveridgei]]'' {{small|(Rivero, 1961)}}
* ''[[Myersiohyla neblinaria]]''{{odn|Faivovich|McDiarmid|Myers|2013|s=25}} {{small|Faivovich, McDiarmid & Myers, 2013}}

== Przypisy ==
{{Przypisy|
# <ref name="Faivovich&inni">{{cytuj pismo |autor = J. Faivovich, C.F.B. Haddad, P.C. de A. Garcia, D.R. Frost, J.A. Campbell & W.C. Wheeler|tytuł = Systematic review of the frog family Hylidae, with special reference to Hylinae: a phylogenetic analysis and taxonomic revision|url = https://web.archive.org/web/20230328025422/http://digitallibrary.amnh.org/bitstream/handle/2246/462//v2/dspace/ingest/pdfSource/bul/B294.pdf?sequence=1&isAllowed=y|czasopismo = Bulletin of the American Museum of Natural History| wolumin = 294|wydanie = |strony = 89|rok = 2007|doi = |język = en}}</ref>
# <ref name="Frost">{{cytuj stronę | url = https://amphibiansoftheworld.amnh.org/Amphibia/Anura/Hylidae/Hylinae/Myersiohyla| tytuł = ''Myersiohyla'' Faivovich, Haddad, Garcia, Frost, Campbell, and Wheeler, 2005| opublikowany =American Museum of Natural History|praca = Amphibian Species of the World 6.2, an Online Reference | data dostępu = 2024-05-30| autor = D. Frost| język = en}}</ref>
# <ref name=Nesorohyla>{{cytuj pismo |autor = Paulo D.P. Pinheiro, Philippe J.R. Kok, Brice P. Noonan, D. Bruce Means, Célio F.B. Haddad i Julián Faivovich |tytuł = A new genus of Cophomantini, with comments on the taxonomic status of ''Boana liliae'' (Anura: Hylidae) |czasopismo = Zoological Journal of the Linnean Society | wolumin = 185 |wydanie = 1 |strony = 226–245 |rok = 2019|doi = 10.1093/zoolinnean/zly030 |język = en}}</ref>
}}

== Bibliografia ==
* {{cytuj pismo |autor = J. Faivovich, R.W. McDiarmid & Ch.W. Myers|tytuł = Two new species of Myersiohyla (Anura, Hylidae) from Cerro de la Neblina, Venezuela, with comments on other species of the genus|url =http://hdl.handle.net/2246/6464 |czasopismo = American Museum Novitates| wolumin = 3792|strony = 1–63|rok = 2013|doi = 10.1206/3792.1 | odn = {{odn/id|Faivovich|McDiarmid|Myers|2013}} | język = en}}

{{Kontrola autorytatywna}}

[[Kategoria:Rzekotkowate]]

title: Domena

Królestwo: zwierzęta

Typ: strunowce

Podtyp: kręgowce

Gromada: płazy

Rząd: płazy bezogonowe

Rodzina: rzekotkowate

Podrodzina: Hylinae

Rodzaj: Myersiohyla


text:
# Roberto Cicciomessere
Roberto Cicciomessere (ur. 30 października 1946 w Bolzano, zm. 26 maja 2023 w Rzymie) – włoski polityk, konsultant i przedsiębiorca, deputowany krajowy, poseł do Parlamentu Europejskiego II kadencji.

## Życiorys
Zdobył wykształcenie średnie. Od młodego wieku zaangażowany w działalność polityczną, był m.in. ofiarą agresji neofaszystów. Uczestniczył w kampaniach na rzecz legalizacji rozwodów i odmowy odbycia służby wojskowej (w 1972 był aresztowany właśnie jako obdżektor). Wieloletni działacz Partii Radykalnej, w latach 1970–1971 i 1983–1984 pozostawał jej sekretarzem generalnym. W latach 1979–1984 i 1990–1994 zasiadał w Izbie Deputowanych VII, VIII, IX, X i XI kadencji, od 1992 do 1994 oddelegowany także do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy. W 1984 wybrany posłem do Parlamentu Europejskiego. Przez większość kadencji niezrzeszony, krótko należał do Technicznej Grupy Niezależnych. W 1989 był jednym z założycieli agencji ogłoszeniowej typu BBS Agorà Telematica, którą prowadził do 2003. Po 1994 kilkukrotnie startował bez powodzenia w wyborach. Został także konsultantem publicznej agencji Italia Lavoro zajmującej się zatrudnieniem. Opublikował kilka książek poświęconych głównie rynkowi pracy.
Pozostawał w nieformalnym związku z polityk Emmą Bonino.

title: Roberto Cicciomessere

wikitext:
{{Biogram infobox
 |imię i nazwisko           = Roberto Cicciomessere
 |grafika                   = Roberto Cicciomessere (VII).jpg
 |opis grafiki              =
 |alt grafiki               =
 |data urodzenia            = 30 października 1946
 |miejsce urodzenia         = [[Bolzano]]
 |data śmierci              = 26 maja 2023
 |miejsce śmierci           = [[Rzym]]
 |zawód                     = polityk, konsultant, przedsiębiorca
 |stanowisko                = członek Izby Deputowanych (1979–1984, 1990–1994), poseł do Parlamentu Europejskiego II kadencji (1984–1989)
 |partia                    = [[Partia Radykalna (Włochy)|Partia Radykalna]]
 |odznaczenia               =
 |commons                   = Category:Roberto Cicciomessere
 |www                       = http://www.robertocicciomessere.eu/
}}
'''Roberto Cicciomessere''' (ur. [[30 października]] [[1946]] w [[Bolzano]], zm. [[26 maja]] [[2023]] w [[Rzym]]ie<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.ansa.it/sito/notizie/politica/2023/05/26/e-morto-roberto-cicciomessere-laddio-di-radicali-italiani_937c960d-d750-4875-95a7-c8e482606a0a.html | tytuł = E' morto Roberto Cicciomessere, l'addio di Radicali Italiani | data = 26 maja 2023 | opublikowany = ansa.it | język = it | data dostępu = 2023-05-26}}</ref>) – [[Włochy|włoski]] [[polityk]], konsultant i [[przedsiębiorca]], deputowany krajowy, [[poseł do Parlamentu Europejskiego|poseł]] do [[Parlament Europejski|Parlamentu Europejskiego]] II kadencji.

== Życiorys ==
Zdobył wykształcenie średnie. Od młodego wieku zaangażowany w działalność polityczną, był m.in. ofiarą agresji neofaszystów. Uczestniczył w kampaniach na rzecz legalizacji rozwodów i odmowy odbycia służby wojskowej{{r|pei}} (w 1972 był aresztowany właśnie jako [[obdżektor]]). Wieloletni działacz [[Partia Radykalna (Włochy)|Partii Radykalnej]], w latach 1970–1971 i 1983–1984 pozostawał jej sekretarzem generalnym. W latach 1979–1984 i 1990–1994 zasiadał w [[Izba Deputowanych (Włochy)|Izbie Deputowanych]] VII, VIII, IX, X i XI kadencji{{r|camera}}, od 1992 do 1994 oddelegowany także do [[Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy|Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy]]{{r|coe}}. W 1984 wybrany posłem do [[Parlament Europejski|Parlamentu Europejskiego]]. Przez większość kadencji niezrzeszony, krótko należał do [[Techniczna Grupa Niezależnych|Technicznej Grupy Niezależnych]]{{r|pe}}. W 1989 był jednym z założycieli agencji ogłoszeniowej typu [[Bulletin board system|BBS]] Agorà Telematica{{r|pei}}, którą prowadził do 2003. Po 1994 kilkukrotnie startował bez powodzenia w wyborach. Został także konsultantem publicznej agencji Italia Lavoro zajmującej się zatrudnieniem{{r|li}}. Opublikował kilka książek poświęconych głównie rynkowi pracy.

Pozostawał w nieformalnym związku z polityk [[Emma Bonino|Emmą Bonino]]{{r|ilgiornale}}.

== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name="pei">{{Cytuj książkę | autor = Jader Jacobelli (red.) | tytuł = Centro culturale Saint-Vincent. Information Day | wydawca = Rubbettino Editore | data = 2001 | strony = 178 | isbn = 9788849801606 | url = https://books.google.pl/books?id=3BX4T2HDIIYC&dq=roberto+Cicciomessere+bolzano&hl=pl&source=gbs_navlinks_s}}</ref>
<ref name="pe">{{Cytuj stronę | url = https://www.europarl.europa.eu/meps/pl/1806/ROBERTO_CICCIOMESSERE/history/2 | tytuł = Roberto Cicciomessere | opublikowany = europarl.europa.eu | data dostępu = 2022-12-14}}</ref>
<ref name="camera">{{Cytuj stronę | url = https://storia.camera.it/deputato/roberto-cicciomessere-19461030 | tytuł = Roberto Cicciomessere | opublikowany = camera.it | język = it | data dostępu = 2022-12-14}}</ref>
<ref name="coe">{{Cytuj stronę | url = https://pace.coe.int/en/members/3169/cicciomessere | tytuł = Mr Roberto Cicciomessere | opublikowany = coe.int | język = en | data dostępu = 2022-12-15}}</ref>
<ref name="li">{{Cytuj stronę | url = https://www.linkedin.com/in/roberto-cicciomessere-717a0199/?originalSubdomain=it | tytuł = Profil prywatny | opublikowany = LinkedIn | język = it | data dostępu = 2022-12-15}}</ref>
<ref name="ilgiornale">{{Cytuj stronę | url = https://www.ilgiornale.it/news/cultura/ecco-perch-bonino-e-pannella-hanno-rotto-1295112.html | tytuł = Ecco perché Bonino e Pannella hanno rotto | data = 8 czerwca 2016 | opublikowany = ilgiornale.it | język = it | data dostępu = 2022-12-14}}</ref>
}}

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Cicciomessere, Roberto}}
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Bolzano]]
[[Kategoria:Włoscy parlamentarzyści (od 1946)]]
[[Kategoria:Włoscy posłowie do Parlamentu Europejskiego]]
[[Kategoria:Włoscy przedsiębiorcy]]
[[Kategoria:Włoscy publicyści]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1946]]
[[Kategoria:Zmarli w 2023]]

title: Roberto Cicciomessere

Data i miejsce urodzenia: 30 października 1946 · Bolzano

Data i miejsce śmierci: 26 maja 2023 · Rzym

Zawód, zajęcie: polityk, konsultant, przedsiębiorca

Partia: Partia Radykalna


text:
# No Entry
No Entry – bollywoodzka komedia wyreżyserowana w 2005 przez Aneesa Bazmeego, autora takich filmów jak Hulchul, Miłość musiała nadejść, Deewangee. W rolach głównych Salman Khan, Anil Kapoor, Fardeen Khan i Lara Dutta, Celina Jaitley, Esha Deol oraz Bipasha Basu. Za zdjęcia odpowiada Ashok Mehta (Chalte Chalte, Kisna). Tematem filmu są relacje trzech par, a akcja dotyczy zdrady i wierności, podejrzliwości i zaufania w związku między mężczyzną i kobietą. Film cieszył się w 2005 roku w Indiach bardzo dużą popularnością.

## Fabuła
Kishen (Anil Kapoor), magnat prasowy i wierny małżonek ma problemy z powodu nieuzasadnionej, nieustannej podejrzliwości żony Kaajal (Lara Dutta). Prem (Salman Khan) to uwodziciel zdradzający na każdym kroku swoją naiwną, wierzącą w każde jego kłamstwo żonę Pooję (Esha Deol). Sanjana zakochuje się w fotografie, lojalnym współpracowniku Kishena o imieniu Sunny (Fardeen Khan). Umęczony podejrzliwością żony Kishen decyduje się na romans z podstawioną mu przez Prema prostytuującą się tancerką z nocnego klubu "No Entry" Bobby (Bipasha Basu). Ta decyzja powoduje zamieszanie w relacjach wszystkich trzech par. Aby uniknąć odkrycia przez żonę Kishen przedstawia jej Bobby jako żonę Sunny’ego. Podczas ślubu Sunny’ego występuje ona jako żona Kishena. Kłamstwo goni kłamstwo, aż w końcu wszystkie trzy pary czują się rozdzielone wzajemną podejrzliwością i kłamstwami. Jak odzyskać zaufanie?

## Obsada
- Anil Kapoor – Kishen -nominacja do Nagrody Filmfare dla Najlepszego Aktora Komediowego
- Salman Khan – Prem – nominacja do Nagrody Filmfare dla Najlepszego Aktora Komediowego, nominacja do Nagrody Zee Cine dla Najlepszego Aktora Komediowego
- Fardeen Khan – Sunny
- Bipasha Basu – Bobby
- Lara Dutta – Kaajal
- Esha Deol – Pooja
- Celina Jaitley – Sanjana
- Boman Irani – minister Gupta
- Sameera Reddy – gościnnie

## Piosenki
Muzykę skomponował Anu Malik, twórca muzyki do takich filmów jak Refugee, Baazigar, Jestem przy tobie, China Gate czy Bride and Predjuce.
- No Entry / Ishq Ki Galli Mein – Sonu Nigam, Alisha Chinai
- Just Love Me / Main Akela  – Sonu Nigam
- Ishq Mein – Sunidhi Chauhan, K.K.
- Why Why / Dil Chura Ke – Alisha Chinai
- Hot Hot / Kalyug Ki Laila – Vasundhara Das, Alisha Chinai, Sunidhi Chauhan
- Kahan Ho Tum – Kumar Sanu, Udit Narayan
- Dil Paagal Hai – Alka Yagnik, Kumar Sanu, K.K.
- Mere Jaisa Koi Nahi  – Alisha Chinai, Sunidhi Chauhan

title: No Entry

wikitext:
{{Film infobox
 |tytuł            = No Entry
 |oryginalny tytuł =
 |grafika          =
 |opis grafiki     =
 |alt grafiki      =
 |gatunek          = [[komedia]], [[romans (gatunek filmowy)|romans]], [[musical]]
 |rok produkcji    =
 |data premiery    = 26 sierpnia 2005
 |kraj produkcji   = [[Indie]]
 |język            = [[język hindi|hindi]]
 |czas trwania     = 158 min
 |reżyseria        = [[Anees Bazmee]]
 |scenariusz       = [[Anees Bazmee]]
 |główne role      = [[Salman Khan]],
[[Anil Kapoor]],
[[Fardeen Khan]],
[[Bipasha Basu]]
[[Lara Dutta]],
[[Celina Jaitley]],
[[Esha Deol]] &
[[Boman Irani]]
 |muzyka           = [[Anu Malik]]
 |zdjęcia          = [[Ashok Mehta]]
 |scenografia      =
 |kostiumy         =
 |montaż           =
 |produkcja        = [[Boney Kapoor]]
 |wytwórnia        =
 |dystrybucja      = S.K Flims
 |budżet           =
 |przychody brutto =
 |poprzednik       =
 |kontynuacja      =
 |nagrody          =
 |commons          =
 |wikicytaty       =
 |www              =
}}
'''No Entry''' – [[bollywood]]zka [[komedia]] wyreżyserowana w [[2005]] przez [[Anees Bazmee|Aneesa Bazmeego]], autora takich filmów jak ''[[Hulchul]]'', ''[[Miłość musiała nadejść]]'', ''[[Deewangee]]''. W rolach głównych [[Salman Khan]], [[Anil Kapoor]], [[Fardeen Khan]] i [[Lara Dutta]], [[Celina Jaitley]], [[Esha Deol]] oraz [[Bipasha Basu]]. Za zdjęcia odpowiada Ashok Mehta (''[[Chalte Chalte]]'', ''[[Kisna]]''). Tematem filmu są relacje trzech par, a akcja dotyczy zdrady i wierności, podejrzliwości i zaufania w związku między mężczyzną i kobietą. Film cieszył się w 2005 roku w [[Indie|Indiach]] bardzo dużą popularnością.

== Fabuła ==
Kishen ([[Anil Kapoor]]), magnat prasowy i wierny małżonek ma problemy z powodu nieuzasadnionej, nieustannej podejrzliwości żony Kaajal ([[Lara Dutta]]). Prem ([[Salman Khan]]) to uwodziciel zdradzający na każdym kroku swoją naiwną, wierzącą w każde jego kłamstwo żonę Pooję ([[Esha Deol]]). Sanjana zakochuje się w fotografie, lojalnym współpracowniku Kishena o imieniu Sunny ([[Fardeen Khan]]). Umęczony podejrzliwością żony Kishen decyduje się na romans z podstawioną mu przez Prema prostytuującą się tancerką z nocnego klubu "No Entry" Bobby ([[Bipasha Basu]]). Ta decyzja powoduje zamieszanie w relacjach wszystkich trzech par. Aby uniknąć odkrycia przez żonę Kishen przedstawia jej Bobby jako żonę Sunny’ego. Podczas ślubu Sunny’ego występuje ona jako żona Kishena. Kłamstwo goni kłamstwo, aż w końcu wszystkie trzy pary czują się rozdzielone wzajemną podejrzliwością i kłamstwami. Jak odzyskać zaufanie?

== Obsada ==
* [[Anil Kapoor]] – Kishen -nominacja do [[Nagroda Filmfare dla Najlepszego Aktora Komediowego|Nagrody Filmfare dla Najlepszego Aktora Komediowego]]
* [[Salman Khan]] – Prem – nominacja do [[Nagroda Filmfare dla Najlepszego Aktora Komediowego|Nagrody Filmfare dla Najlepszego Aktora Komediowego]], nominacja do [[Nagroda Zee Cine dla Najlepszego Aktora Komediowego|Nagrody Zee Cine dla Najlepszego Aktora Komediowego]]
* [[Fardeen Khan]] – Sunny
* [[Bipasha Basu]] – Bobby
* [[Lara Dutta]] – Kaajal
* [[Esha Deol]] – Pooja
* [[Celina Jaitley]] – Sanjana
* [[Boman Irani]] – minister Gupta
* [[Sameera Reddy]] – gościnnie

== Piosenki ==
Muzykę skomponował [[Anu Malik]], twórca muzyki do takich filmów jak ''[[Refugee]]'', ''[[Baazigar]]'', ''[[Jestem przy tobie]]'', ''[[China Gate]]'' czy ''[[Bride and Predjuce]]''.
* ''No Entry / Ishq Ki Galli Mein'' – [[Sonu Nigam]], [[Alisha Chinai]]
* ''Just Love Me / Main Akela '' – [[Sonu Nigam]]
* ''Ishq Mein'' – [[Sunidhi Chauhan]], [[K.K.]]
* ''Why Why / Dil Chura Ke'' – [[Alisha Chinai]]
* ''Hot Hot / Kalyug Ki Laila'' – [[Vasundhara Das]], [[Alisha Chinai]], [[Sunidhi Chauhan]]
* ''Kahan Ho Tum'' – [[Kumar Sanu]], [[Udit Narayan]]
* ''Dil Paagal Hai'' – [[Alka Yagnik]], [[Kumar Sanu]], [[K.K.]]
* ''Mere Jaisa Koi Nahi '' – [[Alisha Chinai]], [[Sunidhi Chauhan]]

== Linki zewnętrzne ==
* {{IMDb|tytuł|0451833|No Entry}}
* [https://archive.is/20130424115939/http://www.molodezhnaja.ch/noentry.htm molodezhnaja.ch]
* [http://indiafm.com/movies/review/7313/index.html http://indiafm.com/movies/review/7313/index.html]
* {{Cytuj stronę | url = http://www.planetbollywood.com/Film/NoEntry/ | tytuł = Bollywood - Film Review - No Entry | opublikowany = planetbollywood.com | archiwum = https://web.archive.org/web/20071206015117/http://www.planetbollywood.com/Film/NoEntry/ | zarchiwizowano = 2007-12-06}}
* [https://archive.is/20130419175016/http://www.bbc.co.uk/films/2005/08/31/no_entry_2005_review.shtml bbc.co.uk]
* [https://archive.is/20130427203038/http://www.rediff.com/movies/2005/aug/26noentry.htm rediff.com]

{{Anees Bazmee}}

[[Kategoria:Indyjskie filmy z 2005 roku]]
[[Kategoria:Indyjskie filmy komediowe]]
[[Kategoria:Filmy w reżyserii Aneesa Bazmeego]]

title: No Entry

Gatunek: komedia, romans, musical

Data premiery: 26 sierpnia 2005

Kraj produkcji: Indie

Język: hindi

Czas trwania: 158 min

Reżyseria: Anees Bazmee

Scenariusz: Anees Bazmee

Główne role: Salman Khan, · Anil Kapoor, · Fardeen Khan, · Bipasha Basu · Lara Dutta, · Celina Jaitley, · Esha Deol & · Boman Irani

Muzyka: Anu Malik

Zdjęcia: Ashok Mehta

Produkcja: Boney Kapoor

Dystrybucja: S.K Flims