text:
# South East England
South East England of Zuidoost-Engeland is een van de negen regio's van Engeland. Ze is met ongeveer acht miljoen inwoners op Groot-Londen na de grootste qua inwoneraantal.

## Bestuurlijke indeling
De regio bestaat uit de volgende lokaal bestuurde gebieden (graafschappen of unitary authorities):
- Berkshire (shire county)
- Bracknell Forest (unitary authority*)
- Brighton and Hove (unitary authority)
- Buckinghamshire (shire county)
- East Sussex (shire county)
- Hampshire (shire county)
- Isle of Wight (shire county)
- Kent (shire county)
- Medway (unitary authority)
- Milton Keynes (unitary authority)
- Oxfordshire (shire county)
- Portsmouth (unitary authority)
- Reading (unitary authority*)
- Slough (unitary authority*)
- Southampton (unitary authority)
- Surrey (shire county)
- West Berkshire (unitary authority*)
- West Sussex (shire county)
- Windsor and Maidenhead (unitary authority*)
- Wokingham (unitary authority*)

Berkshire neemt een uitzonderlijke positie in. Ook al is de County Council van Berkshire in 1998 opgeheven en zijn de bestuurlijke taken overgeheveld naar de unitary authorities (aangegeven met een *), officieel is het nog steeds een shire county. Daarnaast heeft het ook de functie van een ceremoniële graafschap, waar de door een asterisk (*) aangeven unitary authorities eveneens onder vallen.
 Engeland ·  Schotland ·  Noord-Ierland ·  Wales
Regio's van Engeland: East of England · East Midlands · Londen · North East · North West · South East · South West · West Midlands · Yorkshire and the Humber

title: South East England

wikitext:
{{Infobox plaats in Engeland
| naam      = South East England
| soort     = Regio
| vlag      =
| wapen     =
| hoofdstad = [[Guildford (stad)|Guildford]] ([[Surrey (South East England)|Surrey]])
| inwoners  = 8.000.550
| meetjaar  = 2001
| kaart     = [[Bestand:South East England in England.svg|265px]]
| km2       = 19073,0489<ref>[http://web.archive.org/web/20190509201337/https://ons.maps.arcgis.com/sharing/rest/content/items/467c0f126d164f17aa3f65561252f19a/data Office for National Statistics (ONS) → Download → SAM_for_Administrative_Areas_(2017).zip → SAM_WD_DEC_2017_EN.xlsx.xlsx → kolom G.]</ref>
| dichtheid = 419
| ONS-code  = E12000008
}}

'''South East England''' of '''Zuidoost-Engeland''' is een van de negen [[regio's van Engeland]]. Ze is met ongeveer acht miljoen inwoners op [[Groot-Londen]] na de grootste qua inwoneraantal.

== Bestuurlijke indeling ==
De regio bestaat uit de volgende lokaal bestuurde gebieden ([[graafschappen van Engeland|graafschappen]] of [[unitary authority|unitary authorities]]):

* [[Berkshire]] (shire county)
* [[Bracknell Forest]] (unitary authority*)
* [[Brighton and Hove]] (unitary authority)
* [[Buckinghamshire]] (shire county)
* [[East Sussex]] (shire county)
* [[Hampshire]] (shire county)
* [[Isle of Wight]] (shire county)
* [[Kent (Engeland)|Kent]] (shire county)
* [[Medway (Engeland)|Medway]] (unitary authority)
* [[Milton Keynes]] (unitary authority)
* [[Oxfordshire]] (shire county)
* [[Portsmouth (Engeland)|Portsmouth]] (unitary authority)
* [[Reading (Engeland)|Reading]] (unitary authority*)
* [[Slough]] (unitary authority*)
* [[Southampton (Engeland)|Southampton]] (unitary authority)
* [[Surrey (South East England)|Surrey]] (shire county)
* [[West Berkshire]] (unitary authority*)
* [[West Sussex]] (shire county)
* [[Windsor and Maidenhead]] (unitary authority*)
* [[Wokingham (district)|Wokingham]] (unitary authority*)

[[Berkshire]] neemt een uitzonderlijke positie in. Ook al is de County Council van Berkshire in 1998 opgeheven en zijn de bestuurlijke taken overgeheveld naar de ''unitary authorities'' (aangegeven met een *), officieel is het nog steeds een ''shire county''. Daarnaast heeft het ook de functie van een ''[[Ceremoniële graafschappen van Engeland|ceremoniële graafschap]]'', waar de door een asterisk (*) aangeven ''unitary authorities'' eveneens onder vallen.

{{appendix}}
{{Navigatie regio's Verenigd Koninkrijk}}

[[Categorie:South East England| ]]

title: South East England

title: Algemeen

Hoofdplaats: Guildford (Surrey)

title: Overig

Portaal: Verenigd Koninkrijk


text:
# Johan Rengers Hora Siccama
Jhr. Johan Rengers Hora Siccama (Groningen, 3 september 1801 - Paterswolde, 25 januari 1891) was een Nederlands burgemeester.

## Familie
Rengers Hora Siccama, lid van de familie Siccama, werd gedoopt op 9 september 1801 in de A-kerk en werd in het doopregister ingeschreven als Johan Hora, zoon van Wiardus Siccama en Odilia Amelia Rengers. De familie verhuisde naar Hoogezand, waar vader Wiardus notaris werd. Naar aanleiding van het decreet van Napoleon Bonaparte van augustus 1811 inzake naamsaanneming, liet Wiardus Hora Siccama eind december 1811 voor zijn zonen de achternaam 'Rengers Hora Siccama' vastleggen. In april 1826 werd het doopboek in Groningen gerectificeerd en werd verklaard dat "de voornaam Hora volgende op de voornaam Johan wordt beschouwd als in dezelve niet vermeld." Hij werd bij Koninklijk Besluit van 16 december 1876 verheven in de Nederlandse adel, met het predicaat jonkheer. Bij zijn overlijden wordt hij vermeld als 'Johan Rengers Hora Siccama van Farmsum'.
Hij trouwde in 1827 met Maria Aletta van Angelbeek (1804-1887), dochter van Johan Gerard van Angelbeek, resident van Buitenzorg. Zij kregen negen kinderen. Hun dochter Anna Maria Catharina (1831-1905) trouwde met dr. Herman van Hall; hun zoon Wiardus (1835-1908) was notaris, jonkheer, burgemeester van Westerbork en Vries.

## Bezittingen
Mr. Rengers Hora Siccama was heer van Farmsum en Oosterbroek. Farmsum erfde hij van moederskant. Oosterbroek was in de familie gekomen nadat vader Wiardus Hora Siccama hertrouwde met een dochter van Tonco Modderman, heer van Oosterbroek. De jonkheer erfde de havezate in 1851. Hij bezat het recht van collatie van Farmsum en Oosterbroek, hij verkocht dit later aan de beide gemeentes.
Rengers Hora Siccama was eigenaar van het Meedhuizermeer bij Delfzijl, dat hij tussen 1870 en 1877 met behulp van een stoomgemaal liet droogmalen. Naast het gemaal liet hij de boerderij Nieuw Oosterbroek bouwen, vernoemd naar zijn havezate. Ook was hij eigenaar van het in 1873 drooggelegde Proostmeer bij Wagenborgen, dat hij in 1890 voor een teleurstellend bedrag moest verkopen.
Rengers Hora Siccama behoorde tot de rijkste inwoners van Drenthe. In 1878 stond hij als tweede genoteerd op de lijst van hoogstaangeslagenen in deze provincie. Hij bezat onroerend goed in de gemeenten Delfzijl, Eelde, Haren, Hoogezand, Midwolda, Muntendam, Nieuwolda, Termunten en Vries.

## Loopbaan
Hij studeerde rechten en werd rond 1827 advocaat. Daarnaast was hij luitenant-kolonel bij het 5e bataljon rustende schutterij. In 1832 volgde hij zijn vader op als notaris in Hoogezand. Tevens was hij overste schepper van het Farmsumerzijlvest, waarover echter in 1839 klachten kwamen. Van 1841 tot 1849 was hij burgemeester van Hoogezand. Hij woonde met zijn gezin in Martenshoek, maar verbleef 's zomers liever op zijn havezate Oosterbroek bij Eelde. De gemeentebode kwam iedere week, te voet, langs om hem stukken te brengen. Hij bracht dan de nacht door bij de burgemeester, om de volgende dag weer naar Hoogezand te lopen.
In Martenshoek is in de jaren zestig langs zijn voormalige woning een weg aangelegd, die de naam Hora Siccamastraat kreeg.
- International Standard Name Identifier: 0000 0003 9744 0311
- Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 071258892
- Virtual International Authority File: 20062399
- WorldCat: E39PBJdGRmrmDW9HCQbtmMxhpP

wikiname: nlwiki

title: Johan Rengers Hora Siccama

in_language: nl

wikitext:
[[Bestand:Johan Rengers Hora Siccama (2).jpg|thumb|Johan Rengers Hora Siccama]]
Jhr. '''Johan Rengers Hora Siccama''' ([[Groningen (stad)|Groningen]], [[3 september]] [[1801]] - [[Paterswolde]], [[25 januari]] [[1891]]) was een [[Nederland]]s [[burgemeester]].

==Familie==
Rengers Hora Siccama, lid van de familie [[Siccama]], werd gedoopt op 9 september 1801 in de [[Der Aa-kerk|A-kerk]] en werd in het doopregister ingeschreven als Johan Hora, zoon van Wiardus Siccama en Odilia Amelia Rengers. De familie verhuisde naar Hoogezand, waar vader Wiardus [[notaris]] werd. Naar aanleiding van het [[Decreet (staatsrecht)|decreet]] van [[Napoleon Bonaparte]] van augustus 1811 inzake naamsaanneming, liet Wiardus Hora Siccama eind december 1811 voor zijn zonen de [[achternaam]] 'Rengers Hora Siccama' vastleggen. In april 1826 werd het doopboek in Groningen gerectificeerd en werd verklaard dat "de voornaam Hora volgende op de voornaam Johan wordt beschouwd als in dezelve niet vermeld." Hij werd bij [[Koninklijk Besluit]] van 16 december 1876 verheven in de [[Nederlandse adel]], met het [[Predicaat (titel)|predicaat]] [[jonkheer]].<ref>[[Nederland's Adelsboek]], 1941 en "Karel de Grote", eindreeks 101 (Stapelveld), in ''Gens Nostra'', jaargang XLV, oktober/november 1990</ref> Bij zijn overlijden wordt hij vermeld als 'Johan Rengers Hora Siccama van Farmsum'.

Hij trouwde in 1827 met Maria Aletta van Angelbeek (1804-1887), dochter van Johan Gerard van Angelbeek, [[Resident (bestuurder)|resident]] van [[Bogor (stadsgemeente)|Buitenzorg]]. Zij kregen negen kinderen. Hun dochter Anna Maria Catharina (1831-1905) trouwde met dr. [[Herman van Hall]]; hun zoon [[Wiardus Rengers Hora Siccama|Wiardus]] (1835-1908) was notaris, jonkheer, burgemeester van [[Westerbork (dorp)|Westerbork]] en [[Vries]].

==Bezittingen==
Mr. Rengers Hora Siccama was [[Heer (feodalisme)|heer]] van [[Huis te Farmsum|Farmsum]] en Oosterbroek. Farmsum erfde hij van moederskant. [[Oosterbroek (havezate)|Oosterbroek]] was in de familie gekomen nadat vader Wiardus Hora Siccama hertrouwde met een dochter van [[Tonco Modderman (1745-1802)|Tonco Modderman]], heer van Oosterbroek. De jonkheer erfde de havezate in 1851. Hij bezat het [[recht van collatie]] van Farmsum<ref>[http://www.farmsum.net/site/index.php?option=com_content&view=article&id=61&Itemid=68 Farmsum.net - Kerkelijke indeling]</ref> en Oosterbroek, hij verkocht dit later aan de beide gemeentes.

Rengers Hora Siccama was eigenaar van het [[Meedhuizermeer]] bij Delfzijl, dat hij tussen 1870 en 1877 met behulp van een stoomgemaal liet droogmalen. Naast het gemaal liet hij de boerderij Nieuw Oosterbroek bouwen, vernoemd naar zijn havezate. Ook was hij eigenaar van het in 1873 drooggelegde [[Proostmeer (voormalig meer)|Proostmeer]] bij Wagenborgen, dat hij in 1890 voor een teleurstellend bedrag moest verkopen.

Rengers Hora Siccama behoorde tot de rijkste inwoners van [[Drenthe]]. In 1878 stond hij als tweede genoteerd op de lijst van hoogstaangeslagenen in deze provincie.<ref>Prakke, H.J. (1958) ''Deining in Drenthe: Historisch-sociografische speurtocht door de 'olde lantschap' '', derde druk, Van Gorum & Comp., Assen</ref> Hij bezat onroerend goed in de gemeenten Delfzijl, Eelde, Haren, Hoogezand, Midwolda, Muntendam, Nieuwolda, Termunten en Vries.<ref>Burg, V.A.M. van der en C.E.G. ten Houte de Lange (2004) ''De Hoogstaangeslagenen in ‘s Rijks directe belastingen 1848-1917 - De verkiesbaren voor de Eerste Kamer der Staten-Generaal'', Barjesteh van Waalwijk van Doorn & Co’s, Zeist en Rotterdam</ref>

==Loopbaan==
Hij studeerde [[rechten]] en werd rond 1827 [[Advocaat (beroep)|advocaat]]. Daarnaast was hij [[luitenant-kolonel]] bij het 5e bataljon rustende [[Schutterij (historisch)|schutterij]]. In 1832 volgde hij zijn vader op als notaris in [[Hoogezand]]. Tevens was hij overste schepper van het [[Farmsumerzijlvest]], waarover echter in 1839 klachten kwamen. Van 1841 tot 1849 was hij burgemeester van Hoogezand. Hij woonde met zijn gezin in [[Martenshoek]], maar verbleef 's zomers liever op zijn [[havezate]] Oosterbroek bij [[Eelde]]. De [[gemeentebode]] kwam iedere week, te voet, langs om hem stukken te brengen. Hij bracht dan de nacht door bij de burgemeester, om de volgende dag weer naar Hoogezand te lopen.

In Martenshoek is in de [[1960-1969|jaren zestig]] langs zijn voormalige woning een weg aangelegd, die de naam Hora Siccamastraat kreeg.<ref>Schutter, G.N. (1955) "Buitenlust" in ''Groninger Volksalmanak''. (De artikelen van Schutter zijn opnieuw uitgebracht in 1996 in het boek ''Borgen en hofsteden in en om Hoogezand-Sappemeer'''. Bedum: Scholma Druk.)</ref>

{{Appendix}}
{{Authority control}}
{{Opvolging
|vorige=[[Cornelis Everts Borst]]
|lijst=[[Lijst van burgemeesters van Hoogezand|Burgemeester van Hoogezand]]<br>1841-1849
|volgende=[[Menno Jan ter Haseborg]]
}}

{{DEFAULTSORT:Siccama, Johan}}
[[Categorie:Burgemeester van Hoogezand]]
[[Categorie:Nederlands advocaat]]
[[Categorie:Siccama|Johan Rengers]]
[[Categorie:Nederlandse adel in de 19e eeuw]]


text:
# Salmo peristericus
Salmo peristericus is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de zalmen (Salmonidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1938 door Karaman.

title: Salmo peristericus

wikitext:
{{Taxobox straalvinnige
| titelweergave        = cursief
| naam                 = ''Salmo peristericus''
| afbeelding           = Salmo peristericus 53643693 (cropped).jpg
| afbeeldingtekst      = ''Salmo peristericus''
| orde                 = [[Salmoniformes]]
| familie              = [[Salmonidae]] ([[Zalmen]])
| geslacht             = ''[[Salmo]]''
| w-naam               = ''Salmo peristericus''
| auteur               = Karaman
| datum                = 1938
| haakjes              =
| commons              =
| species              =
| status               = EN
| statusbron           = 2024
| rl-id                = 61231
}}
'''''Salmo peristericus''''' is een [[Straalvinnigen|straalvinnige]] [[vissen (dieren)|vissensoort]] uit de familie van de [[Zalmen|zalmen (Salmonidae)]].<ref>{{Link FishBase species|genus=Salmo|species=peristericus|month=02|year=2013}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1938 door Karaman.
{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|02|27}}

[[Categorie:Zalmen]]
[[Categorie:IUCN-status bedreigd]]

title: Salmo peristericus · IUCN-status: Bedreigd (2024)

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Chordata (Chordadieren)

Superklasse: Osteichthyes (Beenvisachtigen)

Klasse: Actinopterygii (Straalvinnigen)

Orde: Salmoniformes

Familie: Salmonidae (Zalmen)

Geslacht: Salmo

title: Soort

Portaal: Biologie · Vissen


text:
# Huisterheide
Huisterheide (Fries: Hústerheide) is een huisnaam, streeknaam en mogelijk buurtschap in de gemeente De Friese Meren, in de Nederlandse provincie Friesland. Huisterheide lag aan de gelijknamige weg tussen Sint Nicolaasga en Scharsterbrug.
Tussen de 17e en 19e eeuw werden hier een herberg en enkele statige huizen gebouwd. De herberg lag aan de belangrijke verbindingsweg tussen Sint Nicolaasga en Joure. Deze herberg heette Huis ter Heide. De herberg werd in 1956 gesloten en gesloopt.
Huisterheid ligt tegen de Vegilinbosschen, die van oorsprong waren aangelegd om verwildering van het landschap te voorkomen. Sinds de 19e eeuw zijn de bossen voor recreatief gebruik.

title: Huisterheide

wikitext:
{{Infobox plaats in Nederland
| soort = Streeknaam
| naam = Huisterheide
| kaart =
| provincie=[[Friesland]]
| gemeente=[[De Friese Meren]]
| woonplaats = [[Sint Nicolaasga]]
| inwoners =
| datum inwoners =
| verkeersader =
| netnummer =
| postcode =
| lat_deg = 52
| lat_min = 56
| lat_sec = 6.4
| lon_deg = 5
| lon_min = 45
| lon_sec = 31
}}
'''Huisterheide''' ([[Westerlauwers Fries|Fries]]: ''Hústerheide'') is een huisnaam, streeknaam en mogelijk [[buurtschap]] in de gemeente [[De Friese Meren]], in de [[Nederland]]se provincie [[Friesland]]. Huisterheide lag aan de gelijknamige weg tussen [[Sint Nicolaasga]] en [[Scharsterbrug]].

[[Bestand:Overzicht van de voorgevel - Sint Nicolaasga - 20397691 - RCE.jpg|thumb|Boschoord]]
Tussen de 17e en 19e eeuw werden hier een herberg en enkele statige huizen gebouwd. De herberg lag aan de belangrijke verbindingsweg tussen Sint Nicolaasga en [[Joure]]. Deze herberg heette ''Huis ter Heide.'' De herberg werd in 1956 gesloten en gesloopt.

Huisterheid ligt tegen de Vegilinbosschen, die van oorsprong waren aangelegd om verwildering van het landschap te voorkomen. Sinds de 19e eeuw zijn de bossen voor recreatief gebruik.

{{Appendix|2=
* Dijkstra - de nakomelingen van een Zuidwesthoekse familie uit Friesland
* [https://www.frieslandwonderland.nl/?pagina=plaats&id=621 Frieslandwonderland.nl (Stichting Fryslâns Ferline)]; NoordBoek - Peter Karstkarel
{{References}}
}}

{{Coor title dms|52|56|6.4|N|5|45|31|E|type:city_scale:12500_region:NL}}

[[Categorie:Geografie van De Friese Meren]]

title: Situering

Provincie: Friesland

Gemeente: De Friese Meren

Coördinaten: 52° 56′ NB, 5° 46′ OL

Woonplaats (BAG): Sint Nicolaasga

Portaal: Nederland · Friesland


text:
# Baetis notos
Baetis notos is een haft uit de familie Baetidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1987 door Allen & Murvosh.
De soort komt voor in het Nearctisch gebied.

title: Baetis notos

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Baetis notos''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Haften|Ephemeroptera]] (Haften)
| familie = [[Baetidae]]
| geslacht = ''[[Baetis]]''
| w-naam = ''Baetis notos''
| auteur = Allen & Murvosh
| datum = 1987
| haakjes = <!-- De bron geeft geen uitsluitsel over haakjes -->
| species =
| commons =
}}
'''''Baetis notos''''' is een [[haften|haft]] uit de familie [[Baetidae]]. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1987 door Allen & Murvosh.
De soort komt voor in het [[Nearctisch gebied]].

{{Appendix|2=
* {{Brontabel|2013-Barber-James-Sartori-Gattolliat-Webb}}
}}

[[Categorie:Baetidae]]
[[Categorie:Dier uit het Nearctisch gebied]]

title: Baetis notos

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Ephemeroptera (Haften)

Familie: Baetidae

Geslacht: Baetis

title: Soort

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# Kitsuki
Kitsuki (杵築市, Kitsuki-shi) is een stad in de prefectuur Oita, Japan.
De stad heeft 22.955 inwoners (2003) en een bevolkingsdichtheid van 254,43 inwoners per km². Het beslaat een gebied van 90,227 km².
De stad is op 1 april 1955 gesticht.

title: Kitsuki

wikitext:
{{Infobox plaats in Japan
| Naam = Kitsuki
| Japanse naam = 杵築市, ''Kitsuki-shi''
| Kaart = Kitsuki in Oita Prefecture.png
| Regio      = [[Kyushu| Kyūshū]]
| Eiland     = [[Kyushu| Kyūshū]]
| Prefectuur = {{JP-vlag|Oita}}
| Oppervlakte = 90,227
| Bevolking = 22.955
| Datum = 2003
| Dichtheid = 254,43
| Postcode =
| Website =
| lat_deg = 33
| lat_min = 25
| lon_deg = 131
| lon_min = 37
| Gemeentenummer =
| Adres =
| Telefoonnummer =
| Boom =
| Bloem =
| Vogel =
| Vis =
| Andere =
| foto =
}}
{{nihongo|'''Kitsuki'''|杵築市|Kitsuki-shi}} is een [[stad]] in de [[Oita (prefectuur)|prefectuur Oita]], [[Japan]].

De stad heeft 22.955 inwoners ([[2003]]) en een bevolkingsdichtheid van 254,43 inwoners per [[vierkante kilometer|km²]]. Het beslaat een gebied van 90,227 km².

De stad is op [[1 april]] [[1955]] gesticht.

== Externe link ==
* {{jpn}} [https://web.archive.org/web/20080620084907/http://www.city.kitsuki.oita.jp/ Kitsuki officiële website]

{{Navigatie prefectuur Oita}}
{{Commonscat|Kitsuki, Oita}}
{{Coor title dms|33|25|0|N|131|37|0|E|region:JP_type:city}}

{{DEFAULTSORT:Kisuki, Oita}}
[[Categorie:Stad in de prefectuur Oita]]

title: Situering

Eiland: Kyūshū

Regio: Kyūshū

Prefectuur: Ōita

title: Algemeen

title: Detailkaart

Detailkaart: Situering van Kitsuki in de prefectuur  Ōita

Portaal: Japan


text:
# Estheria
Estheria is een geslacht van vliegen (Brachycera) uit de familie van de sluipvliegen (Tachinidae). De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1830 door Robineau-Desvoidy.

## Soorten
- E. acuta (Portshinsky, 1881)
- E. bohemani (Rondani, 1862)
- E. cristata (Meigen, 1826)
- E. decolor (Pandelle, 1896)
- E. latigena (Villeneuve, 1911)
- E. litoralis (Rondani, 1862)
- E. microcera (Robineau-Desvoidy, 1830)
- E. nigripes (Villeneuve, 1920)
- E. pallicornis (Loew, 1873)
- E. petiolata (Bonsdorff, 1866)
- E. picta (Meigen, 1826)
- E. simonyi (Brauer & Bergenstamm, 1891)

title: Estheria

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam          = ''Estheria''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde            = [[Tweevleugeligen|Diptera]] (Tweevleugeligen)
| onderorde       = [[Vliegen (dieren)|Brachycera]] (Vliegen)
| familie         = [[Sluipvliegen|Tachinidae]] (Sluipvliegen)
| taxon           = [[Geslacht (biologie)|Geslacht]]
| auteur = Robineau-Desvoidy
| datum  = 1830
}}
'''''Estheria''''' is een [[Geslacht (biologie)|geslacht]] van [[Vliegen (dieren)|vliegen (Brachycera)]] uit de familie van de [[sluipvliegen|sluipvliegen (Tachinidae)]]. De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1830 door Robineau-Desvoidy.<ref>{{Brontabel|2012-James}}</ref>

== Soorten ==
*''[[Estheria acuta|E. acuta]]'' (Portshinsky, 1881)
*''[[Estheria bohemani|E. bohemani]]'' ([[Camillo Rondani|Rondani]], 1862)
*''[[Estheria cristata|E. cristata]]'' ([[Johann Wilhelm Meigen|Meigen]], 1826)
*''[[Estheria decolor|E. decolor]]'' (Pandelle, 1896)
*''[[Estheria latigena|E. latigena]]'' (Villeneuve, 1911)
*''[[Estheria litoralis|E. litoralis]]'' (Rondani, 1862)
*''[[Estheria microcera|E. microcera]]'' (Robineau-Desvoidy, 1830)
*''[[Estheria nigripes|E. nigripes]]'' (Villeneuve, 1920)
*''[[Estheria pallicornis|E. pallicornis]]'' (Loew, 1873)
*''[[Estheria petiolata|E. petiolata]]'' (Bonsdorff, 1866)
*''[[Estheria picta|E. picta]]'' ([[Johann Wilhelm Meigen|Meigen]], 1826)
*''[[Estheria simonyi|E. simonyi]]'' (Brauer & Bergenstamm, 1891)

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|02|02}}

[[Categorie:Sluipvliegen]]

title: Estheria

Orde: Diptera (Tweevleugeligen)

Onderorde: Brachycera (Vliegen)

Familie: Tachinidae (Sluipvliegen)

title: Geslacht


text:
# Afstandssensor
Dit overzicht is mogelijk incompleet; u kunt helpen door het uit te breiden.
Een afstandssensor is een bepaald type afstandsmeter. Er zijn verschillende soorten werkingsprincipes van afstandssensoren.

## Werkingsprincipes
Een selectie van werkingsprincipes voor afstandssensoren zijn:
- Ultrasoonsensor (ultrasoon)
- Infraroodsensor (infrarood)
- Wervelstroom (Wervelstroom)
- Lineair variabele differentiaaltransformator
- Encoder
- Radar

## Toepassingen
Een toepassing in de auto-industrie is b.v. Intelligent Cruise Control.

title: Afstandssensor

wikitext:
{{Incompleet}}
Een '''afstandssensor''' is een bepaald type [[afstandsmeter]]. Er zijn verschillende soorten werkingsprincipes van afstandssensoren.

==Werkingsprincipes==
Een selectie van werkingsprincipes voor afstandssensoren zijn:
*[[Ultrasoonsensor]] ([[ultrasoon]])
*[[Infraroodsensor]] ([[infrarood]])
*[[Wervelstroomsensor|Wervelstroom]] ([[Wervelstroom]])
*[[Lineair variabele differentiaaltransformator]]
*[[Encoder]]
*[[Radar]]

==Toepassingen==
Een toepassing in de auto-industrie is b.v. [[Intelligent Cruise Control]].

[[Categorie:Elektronica]]
[[Categorie:Sensor]]


text:
# Graaf van Cambridge
Graaf van Cambridge (Engels: earl of Cambridge) is een Britse adellijke titel en is vernoemd naar de stad Cambridge.
Voor de eerste keer werd de titel gecreëerd door Eduard III van Engeland voor Willem IV, graaf van Gulik, wiens dochter gehuwd was met zijn kleinzoon Jan van Kent. Waarschijnlijk werd hij al voor zijn dood vervallen verklaard van het graafschap.
Voor de tweede maal werd de titel gecreëerd voor Edmund van Langley, zoon van Eduard III. Deze werd in 1385 ook beleend met de titel hertog van York. Zijn zoon Eduard van Norwich, eveneens hertog van York, werd de titel afgenomen in 1414.
Direct hierna werd Richard van Conisburgh, een jongere zoon van Edmund van Langley, beleend met de titel graaf van Cambridge. Wegens hoogverraad werd zijn titel afgenomen en werd hij geëxecuteerd. Zijn zoon Richard werd in titel en land hersteld in 1426. Richards zoon Eduard werd in 1461 koning van Engeland, waarna de titels en het land terugkwamen aan de kroon.
Pas in 1619 werd de titel opnieuw gecreëerd door Jacobus I voor James Hamilton. Met zijn kleinzoon William, die ook hertog van Hamilton was,  stierf de titel weer uit.
In 1659 werd de derde zoon van Karel I, Hendrik Stuart beleend met de titels hertog van Gloucester en graaf van Cambridge. Na zijn vroegtijdige dood een jaar later vallen deze titels weer aan de kroon.
De oudste zoon van Jacobus, Karel Stuart, krijgt in 1660 de titel hertog van Cambridge, maar hij overlijdt een jaar later. Jacobus’ tweede zoon, ook Jacobus geheten, wordt in 1664 beleend met de titels graaf en hertog van Cambridge. Al in 1667 overlijdt hij, waarna de titels verleend worden aan Jacobus’ vierde zoon Edgar.
Hierna worden enkel nog markgraven en hertogen van Cambridge benoemd.

## Graaf van Cambridge, eerste creatie (1340)
- 1340 – 1361: Willem van Gulik (1299 – 1361), 1e graaf van Cambridge

## Graaf van Cambridge, tweede creatie (1362)
- 1362 – 1402: Edmund van Langley (1341-1402), 1e graaf van Cambridge, 1e hertog van York 1385
- 1402 – 1414: Eduard van Norwich (1373 – 1415), 2e graaf van Cambridge, 2e hertog van York

## Graaf van Cambridge, derde creatie (1414)
- 1414 – 1415: Richard van Conisburgh (1375 – 1415), 1e graaf van Cambridge
- 1426 – 1460: Richard van York (1412 – 1460), 2e graaf van Cambridge, 3e hertog van York
- 1460 – 1461: Eduard van York (1442 - 1483), 3e graaf van Cambridge, 4e hertog van York

## Graaf van Cambridge, vierde creatie (1619)
- 1619 – 1625: James Hamilton (1589 – 1625), 1e graaf van Cambridge, 2e markgraaf van Hamilton
- 1625 – 1649: James Hamilton (1606 – 1649), 2e graaf van Cambridge, 1e hertog van Hamilton
- 1649 – 1651: William Hamilton (1616 – 1651), 3e graaf van Cambridge, 2e hertog van Hamilton

## Graaf van Cambridge, vijfde creatie (1644)
- 1659 – 1660: Hendrik Stuart, 1e graaf van Cambridge, 1e hertog van Gloucester[1]

## Graaf van Cambridge, zesde creatie (1664)
- 1664 – 1667: Jacobus Stuart (1663 – 1667), 1e graaf en 1e hertog van Cambridge

## Graaf van Cambridge, zevende creatie (1667)
- 1667 – 1671: Edgar Stuart (1667 – 1671), 1e graaf en 1e hertog van Cambridge

title: Graaf van Cambridge

wikitext:
'''Graaf van Cambridge''' ([[Engels]]: ''earl of Cambridge'') is een [[Verenigd Koninkrijk|Britse]] [[adel (klasse)|adel]]lijke titel en is vernoemd naar de [[stad]] [[Cambridge (Engeland)|Cambridge]].

Voor de eerste keer werd de titel gecreëerd door [[Eduard III van Engeland]] voor [[Willem VI van Gulik|Willem IV]], [[Graaf (heerser)|graaf]] van [[Graafschap Gulik|Gulik]], wiens dochter gehuwd was met zijn kleinzoon [[Jan van Kent]]. Waarschijnlijk werd hij al voor zijn dood vervallen verklaard van het graafschap.

Voor de tweede maal werd de titel gecreëerd voor [[Edmund van Langley]], zoon van Eduard III. Deze werd in [[1385]] ook beleend met de titel [[hertog van York]]. Zijn zoon [[Eduard van Norwich]], eveneens hertog van York, werd de titel afgenomen in [[1414]].

Direct hierna werd [[Richard van Conisburgh]], een jongere zoon van Edmund van Langley, beleend met de titel ''graaf van Cambridge''. Wegens hoogverraad werd zijn titel afgenomen en werd hij [[doodstraf|geëxecuteerd]]. Zijn zoon [[Richard van York|Richard]] werd in titel en land hersteld in [[1426]]. Richards zoon [[Eduard IV van Engeland|Eduard]] werd in [[1461]] koning van [[Koninkrijk Engeland|Engeland]], waarna de titels en het land terugkwamen aan de kroon.

Pas in [[1619]] werd de titel opnieuw gecreëerd door [[Jacobus I van Engeland|Jacobus I]] voor [[James Hamilton, 2e markgraaf van Hamilton|James Hamilton]]. Met zijn kleinzoon [[William Hamilton, 2e hertog van Hamilton|William]], die ook [[hertog van Hamilton]] was,  stierf de titel weer uit.

In [[1659]] werd de derde zoon van [[Karel I van Engeland|Karel I]], [[Hendrik Stuart]] beleend met de titels [[hertog van Gloucester]] en graaf van Cambridge. Na zijn vroegtijdige dood een jaar later vallen deze titels weer aan de kroon.

De oudste zoon van [[Jacobus II van Engeland|Jacobus]], Karel Stuart, krijgt in [[1660]] de titel [[hertog van Cambridge]], maar hij overlijdt een jaar later. Jacobus’ tweede zoon, ook Jacobus geheten, wordt in [[1664]] beleend met de titels graaf en hertog van Cambridge. Al in 1667 overlijdt hij, waarna de titels verleend worden aan Jacobus’ vierde zoon Edgar.

Hierna worden enkel nog markgraven en hertogen van Cambridge benoemd.

==Graaf van Cambridge, eerste creatie (1340)==
*[[1340]] – [[1361]]: [[Willem VI van Gulik|Willem van Gulik]] ([[1299]] – [[1361]]), 1e graaf van Cambridge

==Graaf van Cambridge, tweede creatie (1362)==
*[[1362]] – [[1402]]: [[Edmund van Langley]] ([[1341]]-[[1402]]), 1e graaf van Cambridge, 1e [[hertog van York]] [[1385]]
*1402 – [[1414]]: [[Eduard van Norwich]] ([[1373]] – [[1415]]), 2e graaf van Cambridge, 2e hertog van York

==Graaf van Cambridge, derde creatie (1414)==
*1414 – 1415: [[Richard van Conisburgh]] ([[1375]] – [[1415]]), 1e graaf van Cambridge
*[[1426]] – [[1460]]: [[Richard van York]] ([[1412]] – [[1460]]), 2e graaf van Cambridge, 3e hertog van York
*1460 – [[1461]]: [[Eduard IV van Engeland|Eduard van York]] ([[1442]] - [[1483]]), 3e graaf van Cambridge, 4e hertog van York

==Graaf van Cambridge, vierde creatie (1619)==
*[[1619]] – [[1625]]: [[James Hamilton, 2e markgraaf van Hamilton|James Hamilton]] ([[1589]] – 1625), 1e graaf van Cambridge, 2e markgraaf van Hamilton
*1625 – [[1649]]: [[James Hamilton, 1e hertog van Hamilton|James Hamilton]] ([[1606]] – 1649), 2e graaf van Cambridge, 1e hertog van Hamilton
*1649 – [[1651]]: [[William Hamilton, 2e hertog van Hamilton|William Hamilton]] ([[1616]] – 1651), 3e graaf van Cambridge, 2e hertog van Hamilton

==Graaf van Cambridge, vijfde creatie (1644)==
*[[1659]] – [[1660]]: [[Hendrik Stuart]], 1e graaf van Cambridge, 1e [[hertog van Gloucester]]<ref>[http://www.archive.org/stream/marriagebaptism00chesgoog#page/n172/mode/2up {{Aut|Chester, Joseph Lemuel, ed.}} (1876) ''The Marriage, Baptismal, and Burial Registers of the Collegiate Church or Abbey of St. Peter'' p. 152, (Westminster, London: Harleian Society)]</ref>

==Graaf van Cambridge, zesde creatie (1664)==
*[[1664]] – [[1667]]: [[Jacobus Stuart, hertog van Cambridge|Jacobus Stuart]] ([[1663]] – 1667), 1e graaf en 1e hertog van Cambridge

==Graaf van Cambridge, zevende creatie (1667)==
*1667 – [[1671]]: Edgar Stuart (1667 – 1671), 1e graaf en 1e hertog van Cambridge

==Zie ook==
*[[Markgraaf van Cambridge]]
*[[Hertog van Cambridge]]

{{Appendix}}

[[Categorie:Britse adellijke titel]]
[[Categorie:Graaf|Cambridge]]
[[Categorie:Geschiedenis van East of England]]
[[Categorie:Cambridge (Engeland)]]


text:
# Parataeniophorus gulosus
Parataeniophorus gulosus is een straalvinnige vissensoort uit de familie van wondervinnigen (Mirapinnidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1956 door Bertelsen & Marshall.

title: Parataeniophorus gulosus

wikitext:
{{Taxobox straalvinnige
| titelweergave = cursief
| naam = ''Parataeniophorus gulosus''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Walviskopvissen|Cetomimiformes]] (Walviskopvissen)
| familie = [[Wondervinnigen|Mirapinnidae]] (Wondervinnigen)
| geslacht = ''[[Parataeniophorus]]''
| w-naam = ''Parataeniophorus gulosus''
| auteur = Bertelsen & Marshall
| datum = 1956
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Parataeniophorus gulosus''''' is een [[straalvinnigen|straalvinnige]] [[vissen (dieren)|vissensoort]] uit de familie van [[wondervinnigen]] (Mirapinnidae).<ref>{{Link FishBase species|genus=Parataeniophorus|species=gulosus|month=10|year=2011}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1956 door Bertelsen & Marshall.

{{Appendix}}
{{Beginnetje|biologie|2011|10|22}}

[[Categorie:Wondervinnigen]]

title: Parataeniophorus gulosus

Orde: Cetomimiformes (Walviskopvissen)

Familie: Mirapinnidae (Wondervinnigen)

Geslacht: Parataeniophorus

title: Soort


text:
# Ever Heard the One About the Exploding Father?
Ever Heard the One About the Exploding Father? is de twintigste aflevering van het tiende seizoen van het tienerdrama Beverly Hills, 90210, die voor het eerst werd uitgezonden op 15 maart 2000.

## Plot
Steve maakt zich nog steeds zorgen om Ryan die nog steeds aan het feesten is en kan maar niet doordringen bij hem. Ryan vindt een baan als barkeeper in de club van Noah waar Steve niet zo blij mee is. Ook Noah probeert hem om te praten dat hij zijn kansen moet pakken wat betreft zijn studie en uiteindelijk besluit hij om zijn leven te beteren en vertelt aan Steve dat hij weggaat, eerst op reis naar Europa en daarna weer terug naar de universiteit. Dit tot grote vreugde van Steve die nu trots op hem is. Ondertussen heeft Steve heel wat te stellen met Janet die hun dochter niet met rust kan laten, bij elke huilpartij van hun dochter rent Janet naar haar toe en Steve wil haar proberen uit te leggen dat dit geen goede gewoonte is.
Dylan heeft dubbele gevoelens met zijn weerzien met zijn vader Jack, aan de ene kant is hij blij hem weer levend te zien en anderzijds is hij boos dat hij hem heeft laten geloven dat hij dood was. Jack vertelt hem hoe het gebeurd is, hij werd toentertijd bedreigd door de maffia en moest verdwijnen. Met veel pijn in zijn hart moest hij ook verdwijnen voor zijn zoon maar had geen keus en met hulp van de FBI werd zijn dood in scène gezet en werd opgenomen in een getuige bescherming systeem. Dylan hoort van Jack dat hij nu getrouwd is en een kind heeft en dat zijn nieuwe familie niet op de hoogte is van het bestaan van Dylan. Jack wil met zijn nieuwe familie verhuizen naar Beverly Hills en verder leven met zijn zoon Dylan. De FBI hoort hiervan en ook van dat de verkeerde mensen in Beverly Hills ook hiervan op de hoogte zijn, zij lichten Dylan hierover in en die besluit dan om Jack te vragen om terug te gaan naar zijn beschermde omgeving wetend dat hij dan zijn vader nooit meer zal zien. Met pijn in zijn hart neemt hij afscheid van zijn vader.
David heeft groot nieuws, hij is gevraagd voor een sollicitatiegesprek bij een radiostation in New York. Iedereen is blij voor hem maar Camille maakt zich zorgen omdat zij bang is dat als hij gaat de relatie dan over is. Uiteindelijk slaat David het aanbod af omdat hij zijn vrienden niet in de steek kan laten en beseft dan dat hij toch nog gevoelens heeft voor Donna. Camille krijgt steeds meer haar vermoedens dat er iets speelt tussen David en Donna omdat David wel veel contact zoekt met Donna, dit vertelt zij tegen Donna en zij verzekert Camille dat zij gewoon vrienden zijn met een lang verleden.
Matt heeft eindelijk een cliënt, Stuart, die een komiek is en ingehuurd was door een club voor zes weken maar werd weer ontslagen na één show omdat hij niet zo grappig was. Matt vertelt hem dat dit contractbreuk is en dat zij een sterke zaak hebben voor de rechtbank. In de rechtszaak wordt duidelijk dat grappig zijn een vaag begrip is en dat dit voor iedereen iets anders is.

## Rolverdeling
- Jennie Garth - Kelly Taylor
- Ian Ziering - Steve Sanders
- Brian Austin Green - David Silver
- Tori Spelling - Donna Martin
- Luke Perry - Dylan McKay
- Joe E. Tata - Nat Bussichio
- Lindsay Price - Janet Sosna
- Daniel Cosgrove - Matt Durning
- Vincent Young - Noah Hunter
- Josie Davis - Camille Desmond
- Josh Taylor - Jack Taylor
- Randy Spelling - Ryan Sanders
- Valerie Wildman - Christine Petitt
- Matt Winston - Stuart Patton
- Bennet Guillory - rechter Samuel Gondek
- Kathy Wagner - Sheila

wikitext:
{{Infobox televisieaflevering
| titel            = Ever Heard the One About the Exploding Father?
| serie            = [[Beverly Hills, 90210]]
| afbeelding       =
| onderschrift     =
| seizoen          = 10
| aflevering       = 20
| uitzending       = [[15 maart]] [[2000]]
| productiecode    =
| schrijver        = John Eisendrath<br/ >Laurie McCarthy
| regisseur        = Anson Williams
| gastrollen       = [[Josie Davis]]<br/ >[[Josh Taylor]]<br/ >[[Randy Spelling]]<br/ >[[Valerie Wildman]]<br/ >[[Matt Winston]]<br/ >[[Bennet Guillory]]<br/ >[[Kathy Wagner]]
| aflevering lijst = [[Lijst van afleveringen van Beverly Hills, 90210|Lijst van afleveringen]]
| vorige           = [[I Will Be Your Father Figure]]
| volgende         = [[Spring Fever (Beverly Hills, 90210)|Spring Fever]]
}}
'''Ever Heard the One About the Exploding Father?''' is de twintigste aflevering van het tiende [[seizoen (omroep)|seizoen]] van het [[tienerdrama]] ''[[Beverly Hills, 90210]]'', die voor het eerst werd uitgezonden op 15 maart 2000.

==Plot==
{{Leeswaarschuwing}}

Steve maakt zich nog steeds zorgen om Ryan die nog steeds aan het feesten is en kan maar niet doordringen bij hem. Ryan vindt een baan als barkeeper in de club van Noah waar Steve niet zo blij mee is. Ook Noah probeert hem om te praten dat hij zijn kansen moet pakken wat betreft zijn studie en uiteindelijk besluit hij om zijn leven te beteren en vertelt aan Steve dat hij weggaat, eerst op reis naar [[Europa (werelddeel)|Europa]] en daarna weer terug naar de universiteit. Dit tot grote vreugde van Steve die nu trots op hem is. Ondertussen heeft Steve heel wat te stellen met Janet die hun dochter niet met rust kan laten, bij elke huilpartij van hun dochter rent Janet naar haar toe en Steve wil haar proberen uit te leggen dat dit geen goede gewoonte is.

Dylan heeft dubbele gevoelens met zijn weerzien met zijn vader Jack, aan de ene kant is hij blij hem weer levend te zien en anderzijds is hij boos dat hij hem heeft laten geloven dat hij dood was. Jack vertelt hem hoe het gebeurd is, hij werd toentertijd bedreigd door de [[Amerikaanse maffia|maffia]] en moest verdwijnen. Met veel pijn in zijn hart moest hij ook verdwijnen voor zijn zoon maar had geen keus en met hulp van de [[Federal Bureau of Investigation|FBI]] werd zijn dood in scène gezet en werd opgenomen in een getuige bescherming systeem. Dylan hoort van Jack dat hij nu getrouwd is en een kind heeft en dat zijn nieuwe familie niet op de hoogte is van het bestaan van Dylan. Jack wil met zijn nieuwe familie verhuizen naar Beverly Hills en verder leven met zijn zoon Dylan. De FBI hoort hiervan en ook van dat de verkeerde mensen in Beverly Hills ook hiervan op de hoogte zijn, zij lichten Dylan hierover in en die besluit dan om Jack te vragen om terug te gaan naar zijn beschermde omgeving wetend dat hij dan zijn vader nooit meer zal zien. Met pijn in zijn hart neemt hij afscheid van zijn vader.

David heeft groot nieuws, hij is gevraagd voor een [[sollicitatiegesprek]] bij een [[radiostation]] in [[New York (stad)|New York]]. Iedereen is blij voor hem maar Camille maakt zich zorgen omdat zij bang is dat als hij gaat de relatie dan over is. Uiteindelijk slaat David het aanbod af omdat hij zijn vrienden niet in de steek kan laten en beseft dan dat hij toch nog gevoelens heeft voor Donna. Camille krijgt steeds meer haar vermoedens dat er iets speelt tussen David en Donna omdat David wel veel contact zoekt met Donna, dit vertelt zij tegen Donna en zij verzekert Camille dat zij gewoon vrienden zijn met een lang verleden.

Matt heeft eindelijk een cliënt, Stuart, die een [[komiek]] is en ingehuurd was door een club voor zes weken maar werd weer ontslagen na één show omdat hij niet zo grappig was. Matt vertelt hem dat dit [[wanprestatie|contractbreuk]] is en dat zij een sterke zaak hebben voor de rechtbank. In de rechtszaak wordt duidelijk dat grappig zijn een vaag begrip is en dat dit voor iedereen iets anders is.

== Rolverdeling ==
* [[Jennie Garth]] - [[Kelly Taylor]]
* [[Ian Ziering]] - [[Steve Sanders]]
* [[Brian Austin Green]] - [[David Silver]]
* [[Tori Spelling]] - [[Donna Martin]]
* [[Luke Perry]] - [[Dylan McKay]]
* [[Joe E. Tata]] - [[Nat Bussichio]]
* [[Lindsay Price]] - [[Janet Sosna]]
* [[Daniel Cosgrove]] - [[Matt Durning]]
* [[Vincent Young]] - Noah Hunter
* [[Josie Davis]] - Camille Desmond
* [[Josh Taylor]] - Jack Taylor
* [[Randy Spelling]] - Ryan Sanders
* [[Valerie Wildman]] - Christine Petitt
* [[Matt Winston]] - Stuart Patton
* [[Bennet Guillory]] - rechter Samuel Gondek
* [[Kathy Wagner]] - Sheila

== Externe link ==
* {{en}} [http://www.tv.com/shows/beverly-hills-90210/ever-hear-the-one-about-the-exploding-father-27718/ Beschrijving aflevering]

[[Categorie:Aflevering van Beverly Hills, 90210|Ever Heard the One About the Exploding Father?]]

title: Aflevering van Beverly Hills, 90210

Aflevering: Seizoen 10 · Aflevering 20

Gastrollen: Josie Davis · Josh Taylor · Randy Spelling · Valerie Wildman · Matt Winston · Bennet Guillory · Kathy Wagner

Schrijver(s): John Eisendrath · Laurie McCarthy

Regisseur: Anson Williams

title: Afleveringchronologie

Afleveringchronologie: ← Vorige Volgende → I Will Be Your Father Figure Spring Fever

title: Lijst van afleveringen

Portaal: Televisie


text:
# Paradajus tenuis
Paradajus tenuis is een pissebed uit de familie Dajidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1923 door Nierstrasz & Brender à Brandis.

title: Paradajus tenuis

wikitext:
{{Taxobox
| titelweergave = cursief
| naam = ''Paradajus tenuis''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| familie = [[Dajidae]]
| klasse = [[Malacostraca]]
| orde = [[Pissebedden|Isopoda]] (Pissebedden)
| geslacht = ''[[Paradajus]]''
| w-naam = ''Paradajus tenuis''
| auteur = Nierstrasz & Brender à Brandis
| datum = 1923
| haakjes =
| species =
| commons =
| worms = 261836
}}
'''''Paradajus tenuis''''' is een [[pissebedden|pissebed]] uit de familie [[Dajidae]]. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1923 door Nierstrasz & Brender à Brandis.<ref>Boyko, C.; Schotte, M. (2010). ''Paradajus tenuis'' Nierstrasz & Brender à Brandis, 1923. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het [[World Register of Marine Species]], te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=261836</ref>
{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2011|12|15}}
[[Categorie:Dajidae]]

title: Paradajus tenuis

Klasse: Malacostraca

Orde: Isopoda (Pissebedden)

Familie: Dajidae

Geslacht: Paradajus

title: Soort

Portaal: Biologie


text:
# Holcoderus
Holcoderus is een geslacht van kevers uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1869 door Chaudoir.

## Soorten
Het geslacht Holcoderus omvat de volgende soorten:
- Holcoderus aeripennis Andrewes, 1931
- Holcoderus alacer Andrewes, 1937
- Holcoderus brunnescens (Jedlicka, 1935)
- Holcoderus caeruleipennis Sloane, 1910
- Holcoderus carinatus Andrewes, 1933
- Holcoderus chrysomeloides Andrewes, 1930
- Holcoderus decolor Darlington, 1970
- Holcoderus dentatus Louwerens, 1949
- Holcoderus elegans Louwerens, 1958
- Holcoderus elongatus (Saunders, 1863)
- Holcoderus fissus Andrewes, 1933
- Holcoderus formosanus Jedlicka, 1940
- Holcoderus gloriosus Andrewes, 1931
- Holcoderus gracilis (Oberthur, 1883)
- Holcoderus marginalis Louwerens, 1949
- Holcoderus niger Andrewes, 1937
- Holcoderus obscurus Habu, 1979
- Holcoderus ophthalmicus Louwerens, 1953
- Holcoderus overbecki Emden, 1937
- Holcoderus praemorsus Chaudoir, 1869
- Holcoderus puncticeps Andrewes, 1930
- Holcoderus quadrifoveatus Louwerens, 1951
- Holcoderus quadripunctatus Louwerens, 1956
- Holcoderus smaragdinus Andrewes, 1926
- Holcoderus superbus Andrewes, 1933
- Holcoderus trichias Andrewes, 1930

title: Holcoderus

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Holcoderus''
| titelweergave = cursief
| afbeelding = Holcoderus elongatus (Saunders, 1863) (3180214906).jpg
| afbeeldingtekst = ''[[Holcoderus elongatus]]''
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Lebiinae]]
| taxon = [[Geslacht (biologie)|Geslacht]]
| w-naam = ''Holcoderus''
| auteur = [[Maximilien de Chaudoir|Chaudoir]]
| datum = 1869
| species = Holcoderus
| commons =
}}
'''''Holcoderus''''' is een [[geslacht (biologie)|geslacht]] van [[kevers]] uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): Carabidae of the World. [http://carabidae.org/carabidae/search?rank=4&text=Holcoderus&title=1&cmd=Search www.carabidae.org]  (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1869 door Chaudoir.

== Soorten ==
Het geslacht ''Holcoderus'' omvat de volgende soorten:
* ''[[Holcoderus aeripennis]]'' Andrewes, 1931
* ''[[Holcoderus alacer]]'' Andrewes, 1937
* ''[[Holcoderus brunnescens]]'' (Jedlicka, 1935)
* ''[[Holcoderus caeruleipennis]]'' Sloane, 1910
* ''[[Holcoderus carinatus]]'' Andrewes, 1933
* ''[[Holcoderus chrysomeloides]]'' Andrewes, 1930
* ''[[Holcoderus decolor]]'' Darlington, 1970
* ''[[Holcoderus dentatus]]'' Louwerens, 1949
* ''[[Holcoderus elegans]]'' Louwerens, 1958
* ''[[Holcoderus elongatus]]'' (Saunders, 1863)
* ''[[Holcoderus fissus]]'' Andrewes, 1933
* ''[[Holcoderus formosanus]]'' Jedlicka, 1940
* ''[[Holcoderus gloriosus]]'' Andrewes, 1931
* ''[[Holcoderus gracilis]]'' (Oberthur, 1883)
* ''[[Holcoderus marginalis]]'' Louwerens, 1949
* ''[[Holcoderus niger]]'' Andrewes, 1937
* ''[[Holcoderus obscurus]]'' Habu, 1979
* ''[[Holcoderus ophthalmicus]]'' Louwerens, 1953
* ''[[Holcoderus overbecki]]'' Emden, 1937
* ''[[Holcoderus praemorsus]]'' Chaudoir, 1869
* ''[[Holcoderus puncticeps]]'' Andrewes, 1930
* ''[[Holcoderus quadrifoveatus]]'' Louwerens, 1951
* ''[[Holcoderus quadripunctatus]]'' Louwerens, 1956
* ''[[Holcoderus smaragdinus]]'' Andrewes, 1926
* ''[[Holcoderus superbus]]'' Andrewes, 1933
* ''[[Holcoderus trichias]]'' Andrewes, 1930

{{Appendix}}

[[Categorie:Holcoderus| ]]

title: Holcoderus

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Carabidae (Loopkevers)

Onderfamilie: Lebiinae

title: Geslacht


text:
# Oxyurichthys formosanus
Oxyurichthys formosanus is een straalvinnige vissensoort uit de familie van grondels (Gobiidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1958 door Nichols.

title: Oxyurichthys formosanus

wikitext:
{{Taxobox straalvinnige
| titelweergave = cursief
| naam = ''Oxyurichthys formosanus''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Baarsachtigen|Perciformes]] (Baarsachtigen)
| familie = [[Gobiidae]] (Grondels)
| geslacht = ''[[Oxyurichthys]]''
| auteur = Nichols
| datum = 1958
| haakjes =
| worms = 273457
| synoniem = * ''Oxyurichthys nijsseni''  Menon & Govindan, 1977
|status=DD|statusbron=2017|rl-id=118354225}}
'''''Oxyurichthys formosanus''''' is een [[straalvinnigen|straalvinnige]] [[vissen (dieren)|vissensoort]] uit de familie van [[Gobiidae|grondels]] (Gobiidae).<ref>{{Link FishBase species|genus=Oxyurichthys|species=formosanus|month=10|year=2011}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1958 door Nichols.

{{Appendix}}
{{Beginnetje|biologie|2011|10|22}}

[[Categorie:Oxyurichthys|formosanus]]

title: Oxyurichthys formosanus · IUCN-status: Onzeker (2017)

Orde: Perciformes (Baarsachtigen)

Familie: Gobiidae (Grondels)

Geslacht: Oxyurichthys

title: Synoniemen


text:
# UAZ Patriot
De UAZ Patriot (Russisch: УАЗ Патриот, op basis van gestandaardiseerde typeaanduidingen ook UAZ-3163 of УАЗ-3163) is een terreinauto van de Russische autofabrikant OeAZ uit Oeljanovsk. Afgeleide bedrijfswagenuitvoeringen worden ook op de markt gebracht als UAZ Pickup, UAZ Cargo en UAZ Profi.

## Geschiedenis
De auto werd in 2005 onthuld op de Moscow International Motor Show en wordt sindsdien als opvolger van de UAZ Simbir verkocht in Rusland en andere Oost-Europese landen. Tussen 2012 en 2014 werd de terreinauto technisch verder ontwikkeld, een eerste uiterlijke herziening kreeg de Patriot 2014. Voor modeljaar 2017 kreeg de Patriot airbags en ESP.
Sinds 2018 wordt de UAZ Patriot ook in Nederland aangeboden. Ondanks het opnieuw ontworpen dashboard en led-dagrijverlichting is goed te zien dat de auto in de basis al ruim twee decennia meedraait, maar het is daarmee ook een van de meest authentieke en pretentieloze terreinauto's die nog nieuw te koop zijn.

## Modellen
Op basis van de Patriot worden sinds 2008 meerdere modellen met verschillende opbouw aangeboden:
- De UAZ Patriot is het standaardmodel als vijfdeurs SUV. Hij is beschikbaar in verschillende uitrustingsvarianten.
- De UAZ Pickup is een pick-upvariant met een dubbele cabine en een gevormde laadbak in carrosseriekleur. Net als alle andere modellen is hij sinds 2017 uitsluitend beschikbaar met een 2,7 liter ZMZ-benzinemotor.
- Onder de naam UAZ Cargo of UAZ Profi wordt een pick-upmodel met een eenvoudige, rechthoekige open laadbak en dekzeil aangeboden. Alle modellen met deze namen worden alleen gebouwd met een korte cabine.
- Ook als UAZ Cargo zijn twee modellen met gesloten opbouw verkrijgbaar. De ene is een isothermopbouw voor het transport van levensmiddelen, de andere variant is een model met opbouw zonder koeling.
- De auto wordt in Rusland en Oekraïne ook gebruikt als politievoertuig en bij de grensbewaking.
- Onder de naam UAZ 3163-103 is de auto in gebruik in het Russische leger. Op basis van de Cargo-versie kunnen verschillende soorten wapens op de laadvloer worden gemonteerd, waaronder machinegeweren, granaatwerpers en ook mortieren.

## Afbeeldingen
- UAZ Patriot (2014-2016)
- Achteraanzicht
- UAZ Pickup (2005-2014)
- Achteraanzicht
- UAZ Pickup (2014-2016)
- UAZ Cargo (2005-2014)
- UAZ Cargo met gesloten opbouw
- UAZ Cargo met granaatwerper voor het leger

title: UAZ Patriot

wikitext:
{{Infobox autotype
| naam = UAZ Patriot
| aka = UAZ-3163
UAZ Pickup
UAZ Cargo
UAZ Profi
| afbeelding= UAZ_Patriot.jpg
| onderschrift = UAZ Patriot (2005-2014)
| fabriek = [[OeAZ]], [[Oeljanovsk]], {{RU}}
| type=
| jaren= 2005-heden
| voorganger= [[UAZ Simbir]]
| aantal=
| ontwerp=
| klasse= [[terreinwagen]]
| stijl= vijfdeurs [[SUV]]
twee- of vierdeurs [[Pick-up (autotype)|pick-up]]
| layout = motor voorin, vierwielaandrijving
| motorsoort =
| versnellingsbak =
| afmetingen = 4,34-4,78 × 1,90-1,99 × 1,91-2,26
| wielbasis = 2400-3000
| gewicht = 2000-2245
}}
De '''UAZ Patriot''' ([[Russisch]]: УАЗ Патриот, op basis van [[Autonummeringssysteem van Rusland|gestandaardiseerde typeaanduidingen]] ook '''UAZ-3163''' of УАЗ-3163) is een [[terreinauto]] van de [[Rusland|Russische]] autofabrikant [[OeAZ]] uit [[Oeljanovsk]]. Afgeleide bedrijfswagenuitvoeringen worden ook op de markt gebracht als '''UAZ Pickup''', '''UAZ Cargo''' en '''UAZ Profi'''.

== Geschiedenis ==
De auto werd in 2005 onthuld op de ''Moscow International Motor Show'' en wordt sindsdien als opvolger van de [[UAZ Simbir]] verkocht in Rusland en andere Oost-Europese landen. Tussen 2012 en 2014 werd de terreinauto technisch verder ontwikkeld, een eerste uiterlijke herziening kreeg de Patriot 2014. Voor modeljaar 2017 kreeg de Patriot [[airbag]]s en [[Electronic stability program|ESP]].

Sinds 2018 wordt de UAZ Patriot ook in [[Nederland]] aangeboden.<ref>[https://terrein.nu/actualiteiten/nieuw-in-nederland-primeur-1-de-uaz-patriot-en-primeur-2-we-hebben-em-gereden/ Nieuw in Nederland, primeur 1: de UAZ Patriot! En primeur 2: we hebben ‘em gereden!] Terrein.nu, 14 juni 2018</ref> Ondanks het opnieuw ontworpen [[dashboard]] en [[led]]-dagrijverlichting is goed te zien dat de auto in de basis al ruim twee decennia meedraait, maar het is daarmee ook een van de meest authentieke en pretentieloze terreinauto's die nog nieuw te koop zijn.<ref name="reportage">Kraal, J. (2019) 'Reportage: UAZ Patriot versus Jeep Gladiator', ''Autovisie'', jrg. 63, nr. 20, p. 34-41</ref>

== Modellen ==
Op basis van de Patriot worden sinds 2008 meerdere modellen met verschillende opbouw aangeboden:

* De ''UAZ Patriot'' is het [[Standaardmodel van de deeltjesfysica|standaardmodel]] als vijfdeurs [[SUV]]. Hij is beschikbaar in verschillende uitrustingsvarianten.
* De ''UAZ Pickup'' is een [[Pick-up (autotype)|pick-up]]variant met een dubbele cabine en een gevormde laadbak in carrosseriekleur. Net als alle andere modellen is hij sinds 2017 uitsluitend beschikbaar met een 2,7 liter ''ZMZ''-benzinemotor.
* Onder de naam ''UAZ Cargo'' of ''UAZ Profi'' wordt een pick-upmodel met een eenvoudige, rechthoekige open laadbak en dekzeil aangeboden. Alle modellen met deze namen worden alleen gebouwd met een korte cabine.
* Ook als ''UAZ Cargo'' zijn twee modellen met gesloten opbouw verkrijgbaar. De ene is een isothermopbouw voor het transport van levensmiddelen, de andere variant is een model met opbouw zonder koeling.
* De auto wordt in Rusland en [[Oekraïne]] ook gebruikt als politievoertuig en bij de grensbewaking.
* Onder de naam ''UAZ 3163-103'' is de auto in gebruik in het Russische leger. Op basis van de Cargo-versie kunnen verschillende soorten wapens op de laadvloer worden gemonteerd, waaronder machinegeweren, [[granaatwerper]]s en ook [[Mortier (wapen)|mortieren]].

== Afbeeldingen ==
<gallery widths="160">
 UAZ Patriot - przód(MSP16).jpg|UAZ Patriot (2014-2016)
 UAZ Patriot - tył (MSP16).jpg|Achteraanzicht
 UAZ Pickup 1.jpg|UAZ Pickup (2005-2014)
 UAZ Pickup 2.jpg|Achteraanzicht
 UAZ Pickup (2).jpg|UAZ Pickup (2014-2016)
 UAZ Cargo (UAZ-23602).jpg|UAZ Cargo (2005-2014)
 UAZ-Pick-Up.jpg|UAZ Cargo met gesloten opbouw
 Army2016-526.jpg|UAZ Cargo met granaatwerper voor het leger
</gallery>

{{Commonscat|UAZ Patriot}}

{{Appendix|2=
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=UAZ Patriot|oldid=194498953|datum=20191211}}
{{References}}
}}

[[Categorie:Auto van OeAZ|Patriot]]

title: UAZ Patriot

Andere namen: UAZ-3163 · UAZ Pickup · UAZ Cargo · UAZ Profi

Klasse: terreinwagen

Koetswerkstijl: vijfdeurs SUV · twee- of vierdeurs pick-up

Voorganger: UAZ Simbir

Fabriek: OeAZ, Oeljanovsk, Rusland

Lay-out: motor voorin, vierwielaandrijving

Portaal: Auto


text:
# Aristotelia vagabundella
Aristotelia vagabundella is een vlinder uit de familie van de tastermotten (Gelechiidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1931 door Forbes.

title: Aristotelia vagabundella

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Aristotelia vagabundella''
| afbeelding =
| familie = [[Tastermotten|Gelechiidae]] (Tastermotten)
| onderfamilie =
| tribus =
| geslacht = ''[[Aristotelia (mot)|Aristotelia]]''
| w-naam = ''Aristotelia vagabundella''
| auteur = Forbes
| datum = 1931
| haakjes =
| commons =
| species =
}}

'''''Aristotelia vagabundella''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[tastermotten]] (Gelechiidae).<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1931 door Forbes.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|03}}

[[Categorie:Aristotelia (mot)|vagabundella]]

title: Aristotelia vagabundella

Orde: Lepidoptera (Vlinders)

Familie: Gelechiidae (Tastermotten)

Geslacht: Aristotelia

title: Soort


text:
# Corrie Golf Course
Corrie Golf Course is een golfbaan in Corry op het eiland Arran in Schotland. De golfbaan heeft 9 holes en beschikt niet over een driving range. Corrie Golf Course heeft een eigen clubhuis en had in 2013 ongeveer 40 leden.
De golfbaan is opgericht in 1892.

## Scorekaart
| Hole   | Lengte in meter | Lengte in meter | Lengte in meter | Par | Stroke index |
| Hole   | Wit             | Geel            | Rood            | Par | Stroke index |
| ------ | --------------- | --------------- | --------------- | --- | ------------ |
| 1      | 123             | 116             | 123             | 3   | 17           |
| 2      | 182             | 123             | 182             | 3   | 3            |
| 3      | 227             | 200             | 227             | 4   | 5            |
| 4      | 156             | 119             | 156             | 3   | 13           |
| 5      | 113             | 88              | 113             | 3   | 11           |
| 6      | 283             | 218             | 283             | 4   | 1            |
| 7      | 281             | 276             | 276             | 4   | 9            |
| 8      | 143             | 126             | 143             | 3   | 15           |
| 9      | 243             | 206             | 243             | 4   | 7            |
| Totaal | 1.751           | 1.472           | 1.751           | 31  |              |

title: Corrie Golf Course

wikitext:
{{Infobox golfbaan
| Golfclub     = Corrie Golf Course
| afbeelding   = Collie crossing fairway on Corrie golf course - geograph.org.uk - 637166.jpg
| onderschrift = Corrie Golf Course
| afbeelding1  = Corrie Golf Course, Isle of Arran - geograph.org.uk - 36000.jpg
| onderschrift1= Hole 1
| Plaats       = [[Corry (Schotland)|Corry]]
| Oprichting   = [[1892]]
| Architect    =
| Status       =
| Soort baan   =
| Holes        = 9
| Par          = 31
| Heren lengte = 1.472 m
| Heren CR     =
| Heren SR     =
| Heren lengte2= 1.751 m
| Heren CR2    =
| Heren SR2    =
| Dames lengte = 1.751 m
| Dames CR     =
| Dames SR     =
| Dames lengte2=
| Dames CR2    =
| Dames SR2    =
| website      = http://corriegolf.com/
}}
'''Corrie Golf Course''' is een golfbaan in [[Corry (Schotland)|Corry]] op het eiland [[Arran (eiland)|Arran]] in [[Schotland]]. De golfbaan heeft 9 holes en beschikt niet over een [[driving range]]. Corrie Golf Course heeft een eigen clubhuis en had in 2013 ongeveer 40 leden.

De golfbaan is opgericht in [[1892]].

==Scorekaart==
{| class="wikitable"
! rowspan=2 | Hole !! colspan=3 | Lengte in meter !! rowspan=2 | Par !! rowspan=2 | Stroke index
|-
! Wit !! Geel !! Rood
|-align="right"
|1
|123||116||123||3||17
|-align="right"
|2
|182||123||182||3||3
|-align="right"
|3
|227||200||227||4||5
|-align="right"
|4
|156||119||156||3||13
|-align="right"
|5
|113||88||113||3||11
|-align="right"
|6
|283||218||283||4||1
|-align="right"
|7
|281||276||276||4||9
|-align="right"
|8
|143||126||143||3||15
|-align="right"
|9
|243||206||243||4||7
|-align="right"
|Totaal
|1.751||1.472||1.751||31||
|}

{{Appendix|2=
'''Bronnen'''
* The Official Guide to Golf in Scotland 2912
* {{en}} [http://corriegolf.com/ Officiële website]
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20132701404100/http://www.visitscotland.com/info/see-do/corrie-golf-club-p260511 Visitscotland.com]
}}
{{Coor title dms|55|39|47.9|N|5|9|41.6|W|scale:6250_region:GB}}

[[Categorie:Golfbaan in Schotland]]
[[Categorie:Arran]]
[[Categorie:North Ayrshire]]

title: Corrie Golf Course

Plaats: Corry

title: Informatie


text:
# Atlas (wervel)
De atlas is de eerste wervel van de wervelkolom. Aangezien het eerste gedeelte van de wervelkolom ook wel de cervicale wervelkolom wordt genoemd, wordt de atlas aangeduid als C1. Aan de bovenkant van de atlas zitten twee grote gewrichtsvlakken waar de schedel op rust. De naam atlas verwijst naar de mythologische figuur Atlas, die het hemelgewelf op zijn schouders moest torsen.
De atlas verschilt sterk van de andere halswervels door het ontbreken van het wervellichaam. Er zijn daarom twee bogen, arcus anterior en arcus posterior. Op de foto's is de arcus posterior te zien, niet de processus spinosus. Bij beide bogen bevindt zich in het mediaansagittale deel altijd een klein knobbeltje, tuberculum anterius en tuberculum posterius. Het tuberculum posterius is dikwijls zeer zwak ontwikkeld.
Naast de atlas heeft ook de tweede wervel een naam: axis (C2).
schedel · wervelkolom · borstkas · borstbeen · schoudergordel · arm · bekkengordel · been

bot · gewricht · botten van de mens

title: Atlas (wervel)

wikitext:
{{Infobox bot
| naam         = Atlas
| latijn       =
| GraySubject  = 21
| GrayPage     = 99
| afbeelding   = Gray86.png
| onderschrift = Eerste [[halswervel]], of ''atlas''
| afbeelding2  = Gray305.png
| onderschrift2= ''Membrana atlantooccipitalis posterior'' en ''ligamentum atlantoaxiale'' (atlas in het midden te zien)
| orgaansysteem=
| embryologie  =
| MeshName     =
| MeshNumber   =
| DorlandsPre  = a_70
| DorlandsSuf  = 12167134
}}
De '''atlas''' is de eerste [[wervel (anatomie)|wervel]] van de [[wervelkolom]]. Aangezien het eerste gedeelte van de wervelkolom ook wel de [[Halswervel|cervicale]] wervelkolom wordt genoemd, wordt de atlas aangeduid als C1. Aan de bovenkant van de atlas zitten twee grote gewrichtsvlakken waar de schedel op rust. De naam atlas verwijst naar de mythologische figuur [[Atlas (mythologie)|Atlas]], die het hemelgewelf op zijn schouders moest torsen.

De atlas verschilt sterk van de andere halswervels door het ontbreken van het [[wervellichaam]]. Er zijn daarom twee bogen, ''arcus anterior'' en ''arcus posterior''. Op de foto's is de ''arcus posterior'' te zien, niet de ''processus spinosus''. Bij beide bogen bevindt zich in het mediaansagittale deel altijd een klein knobbeltje, ''tuberculum anterius'' en ''tuberculum posterius''. Het ''tuberculum posterius'' is dikwijls zeer zwak ontwikkeld.

Naast de atlas heeft ook de tweede wervel een naam: [[Axis (anatomie)|axis]] (C2).
[[Bestand:C1-C2_AP.JPG|thumb|left|300px|[[Röntgenfoto]] (met geopende mond) in voor-achterwaartse richting van de [[Halswervel|cervicale wervelkolom]], die de relatie tussen C1 en C2 aangeeft. Links zonder, rechts met annotatie. Blauwe markering is C1, rode markering is C2]]
[[Bestand:C1-C2_Lat.JPG|thumb|left|300px|[[Röntgenfoto]] in zijwaartse richting van de [[Halswervel|cervicale wervelkolom]], die de relatie tussen C1 en C2 aangeeft. Links zonder, rechts met annotatie. Blauwe markering is C1, rode markering is C2]]

{{Navigatie skelet}}

[[Categorie:Wervelkolom]]

title: Bot

Bot: {Membrana atlantooccipitalis posterior en ligamentum atlantoaxiale (atlas in het midden te zien)

title: Naslagwerken

Gray's Anatomy: p.99 tekst foto


text:
# James Watson
James Dewey Watson (Chicago, 6 april 1928) is een Amerikaanse moleculair bioloog, die in 1953 samen met Francis Crick, Rosalind Franklin en Maurice Wilkins de structuur van het DNA ontdekte. Watson ontving hiervoor met Crick en Wilkins de Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde in 1962, Franklin was al in 1958 overleden.

## Biografie
Watson werd geboren als zoon van James Watson (incasseerder) en Jean Mitchell (administratief medewerkster). In 1943 ging hij zoölogie studeren aan de universiteit van Chicago, waar hij in 1947 een graad in de zoölogie haalde. Hij promoveerde in 1950 aan de Universiteit van Indiana in Bloomington. Daarna reisde hij naar Kopenhagen om postdoctoraal onderzoek te doen. In 1952 ging hij werken in het Cavendish-laboratorium in Cambridge, waar hij Francis Crick ontmoette. Voortbouwend op de resultaten met röntgendiffractie van Rosalind Franklin en Wilkins kwamen ze tot een model voor de structuur van DNA, dat door hem en Crick werd gepubliceerd in het gezaghebbende wetenschappelijke tijdschrift Nature in 1953.

## Kritiek
Watson was betrokken bij het menselijk genoomproject, waarvan hij van 1988 tot 1992 directeur was. In 1993 kreeg hij de Copley Medal. Hij is een overtuigd atheïst met vele uitgesproken controversiële opinies op het gebied van genetische manipulatie, raciaal bepaalde eigenschappen en abortus provocatus. Professor E.O. Wilson omschreef hem als "De meest onaangename persoon die ik ooit heb ontmoet".
In oktober 2007 werd Watson op non-actief gesteld als directeur van het Cold Spring Harbor Laboratory op Long Island in New York. Dit werd besloten naar aanleiding van een interview van Watson met de Britse krant The Sunday Times, waarin hij zei dat hij "somber was over het perspectief van Afrika", omdat "al ons sociale beleid gebaseerd is op het feit dat hun intelligentie hetzelfde is als de onze", om eraan toe te voegen dat hij wel hoopte dat iedereen gelijk zou zijn, maar dat "iedereen die ooit met zwarte werknemers te maken had gehad, ondervonden had dat dit niet waar was". Watson werd vanwege dit interview ook uit de bestuursraden van meerdere bedrijven ontslagen.
In november 2014 verontschuldigde Watson zich opnieuw voor zijn uitspraken, die hij als "zeer dom" bestempelde. Hij verkocht zijn Nobelprijsmedaille in de hoop terug in de gratie te komen. Hij wilde een deel van de opbrengst van de verkoop aan wetenschappelijke instellingen schenken. De verkoop leverde circa 3,8 miljoen op. De opkoper besloot de medaille echter niet zelf te houden, maar schonk hem terug aan Watson.
In 2019 verbrak het Cold Spring Harbor Laboratory - waarvan Watson meerdere jaren de leiding had - alle banden met de wetenschapper na herhaalde uitspraken over het verband tussen intelligentie en ras. In de PBS-documentaire 'American Masters: Decoding Watson' herhaalde Watson zijn standpunten dat gekleurde mensen aantoonbaar minder intelligent zijn. Ook trok zijn voormalige werkgever een aantal eretitels die Watson had ontvangen ('chancellor emeritus', 'Oliver R Grace professor emeritus') weer in.

## Het DNA van James Watson
Om te vieren dat het menselijk genoom geheel was beschreven (zie Human Genome Project) werd het door Watson ter beschikking gestelde eigen DNA in 2008 als "project Jim" gepubliceerd door het tijdschrift Nature.
Later in 2008 werd duidelijk dat Watson een uitzondering had bedongen voor zijn ApoE-gen. Een afwijking op dit gen is de belangrijkste risicofactor voor het krijgen van de Ziekte van Alzheimer. Toen het tijdschrift European Journal of Human Genetics Watson in oktober 2008 voorrekende dat ook omliggende, openbare, stukken DNA het ontrafelen van de sequentie van gen ApoE mogelijk maakte, liet Watson twee miljoen baseparen uit zijn openbaar gemaakte genoom onleesbaar maken.

## Huwelijk en gezin
Watson trouwde in 1968. Het huwelijk bracht twee zonen voort (1970 en 1972).

## Eerbewijzen en onderscheidingen
- Albert Lasker Award for Basic Medical Research
- Benjamin Franklin Medal for Distinguished Achievement in the Sciences[6]
- Charles A. Dana Award
- Copley Medal of the Royal Society
- Eli Lilly Award in Biochemistry
- Fellow of the New York Academy of Sciences
- Gairdner Award
- Heald Award
- Ridder Commandeur in de Orde van het Britse Rijk
- John Collins Warren Prize of the Massachusetts General Hospital
- John J. Carty Gold Medal of the National Academy of Sciences
- Kaul Foundation Award for Excellence
- Liberty Medal[7]
- Gouden Lomonosov-medaille
- Lotos Club Medal of Merit
- Mendel Medaille
- National Biotechnology Venture Award
- National Medal of Science[8]
- New York Academy of Medicine Award
- Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde[9]
- Othmer Medal
- Presidential Medal of Freedom[10]
- Research Corporation Prize
- University of Chicago Alumni Medal
- University College London Prize
- University Medal at SUNY Stony Brook

## Eredoctoraten
- D.Sc., University of Chicago, 1961
- D.Sc., Indiana University, 1963
- L.L.D., Notre Dame University, 1965
- D.Sc., Long Island University (C.W. Post), 1970
- D.Sc., Adelphi University, 1972
- D.Sc., Brandeis University, 1973
- D.Sc., Albert Einstein College of Medicine, 1974
- D.Sc., Hofstra University, 1976
- D.Sc., Harvard University, 1978
- D.Sc., Rockefeller University, 1980
- D.Sc., Clarkson College, 1981
- D.Sc., SUNY at Farmingdale, 1983
- M.D., Buenos Aires, Argentina, 1986
- D.Sc., Rutgers University, 1988
- D.Sc., Bard College, 1991
- D.Sc., University of Stellenbosch, S. Africa, 1993
- D.Sc., Fairfield University, 1993
- D.Sc., University of Cambridge, United Kingdom, 1993

## Lidmaatschappen van academies
- American Academy of Arts and Sciences
- American Association for Cancer Research
- American Philosophical Society
- American Society of Biological Chemists
- Cambridge University (Honorary Fellow, Clare College)
- Danish Academy of Arts and Sciences
- National Academy of Sciences
- Oxford University (Newton-Abraham Visiting Professor)
- Presidential Medal of Freedom[11]
- Royal Society (London)
- Russian Academy of Sciences

title: James Watson

wikitext:
{{Infobox Nobelprijswinnaar
| naam                = James Watson
| periode             = [[6 april]] [[1928]]
| afbeelding          = James D Watson.jpg
| onderschrift        = James Dewey Watson
| land                = {{US}}
| geboorteplaats      = [[Chicago]]
| plaatsvanoverlijden =
| typeprijs           = [[Nobelprijs voor de Fysiologie of Geneeskunde|Fysiologie of Geneeskunde]]
| jaar                = 1962
| reden               = Voor hun ontdekkingen betreffende de moleculaire structuur van [[nucleïnezuur|nucleïnezuren]] en diens significantie voor de informatieoverdracht in het leven.
| met                 = [[Francis Crick]]
[[Maurice Wilkins]]
| voor                = [[Georg von Békésy]]
| op                  = [[John Eccles]]
[[Alan Hodgkin]]
[[Andrew Huxley]]
| portaal             = Geneeskunde
}}
'''James Dewey Watson''' ([[Chicago]], [[6 april]] [[1928]]) is een [[Verenigde Staten|Amerikaanse]] [[moleculair bioloog]], die in 1953 samen met [[Francis Crick]], [[Rosalind Franklin]] en [[Maurice Wilkins]] de structuur van het [[Desoxyribonucleïnezuur|DNA]] ontdekte. Watson ontving hiervoor met Crick en Wilkins de [[Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde]] in 1962, Franklin was al in 1958 overleden.

== Biografie ==
Watson werd geboren als zoon van James Watson (incasseerder) en Jean Mitchell (administratief medewerkster). In 1943 ging hij [[zoölogie]] studeren aan de [[universiteit van Chicago]], waar hij in 1947 een graad in de zoölogie haalde. Hij promoveerde in 1950 aan de [[Universiteit van Indiana]] in Bloomington. Daarna reisde hij naar [[Kopenhagen]] om postdoctoraal onderzoek te doen. In 1952 ging hij werken in het [[Cavendish-laboratorium]] in [[Cambridge (Verenigd Koninkrijk)|Cambridge]], waar hij Francis Crick ontmoette. Voortbouwend op de resultaten met [[röntgendiffractie]] van [[Rosalind Franklin]] en Wilkins kwamen ze tot een model voor de structuur van DNA, dat door hem en Crick werd gepubliceerd in het gezaghebbende wetenschappelijke tijdschrift [[Nature]] in 1953.

==Kritiek==
Watson was betrokken bij het [[menselijk genoomproject]], waarvan hij van 1988 tot 1992 directeur was. In 1993 kreeg hij de [[Copley Medal]]. Hij is een overtuigd [[Atheïsme|atheïst]] met vele uitgesproken controversiële opinies op het gebied van [[genetische manipulatie]], [[menselijk ras|raciaal bepaalde eigenschappen]] en [[abortus provocatus]]. Professor [[Edward Osborne Wilson|E.O. Wilson]] omschreef hem als "De meest onaangename persoon die ik ooit heb ontmoet".<ref>{{en}}[http://harvardmagazine.com/2008/01/chairman-of-the-bored.html Chairman of the Bored], [[Edward Osborne Wilson]] in Harvard Magazine, oktober 2008</ref>

In oktober 2007 werd Watson op non-actief gesteld als directeur van het [[Cold Spring Harbor Laboratory]] op [[Long Island (New York)|Long Island]] in [[New York (stad)|New York]]. Dit werd besloten naar aanleiding van een interview van Watson met de Britse krant ''[[The Sunday Times]]'', waarin hij zei dat hij "somber was over het perspectief van [[Afrika]]", omdat "al ons sociale beleid gebaseerd is op het feit dat hun intelligentie hetzelfde is als de onze", om eraan toe te voegen dat hij wel hoopte dat iedereen gelijk zou zijn, maar dat "iedereen die ooit met zwarte werknemers te maken had gehad, ondervonden had dat dit niet waar was". Watson werd vanwege dit interview ook uit de bestuursraden van meerdere bedrijven ontslagen.

In november 2014 verontschuldigde Watson zich opnieuw voor zijn uitspraken, die hij als "zeer dom" bestempelde. Hij verkocht zijn Nobelprijsmedaille in de hoop terug in de gratie te komen. Hij wilde een deel van de opbrengst van de verkoop aan wetenschappelijke instellingen schenken.<ref>{{Citeer nieuws|url=https://www.hln.be/hln/nl/961/Wetenschap/article/detail/2136366/2014/11/29/Verbannen-DNA-pionier-James-Watson-verkoopt-Nobelprijsmedaille.dhtml|titel='Verbannen' DNA-pionier James Watson verkoopt Nobelprijsmedaille|uitgever=hln.be|datum=29 november 2014|bezochtdatum=30 november 2014|archiefurl=https://web.archive.org/web/20141204180706/https://www.hln.be/hln/nl/961/Wetenschap/article/detail/2136366/2014/11/29/Verbannen-DNA-pionier-James-Watson-verkoopt-Nobelprijsmedaille.dhtml|archiefdatum=2014-12-04|dodeurl=nee}}</ref> De verkoop leverde circa 3,8 miljoen op. De opkoper besloot de medaille echter niet zelf te houden, maar schonk hem terug aan Watson.<ref>{{Citeer web|url = https://www.eoswetenschap.eu/gezondheid/onderzoeker-krijgt-verkochte-nobelprijs-terug|titel = Onderzoeker krijgt verkochte Nobelprijs terug|bezochtdatum = 9 april 2015|datum = 9 december 2014|uitgever = Eos Wetenschap|archiefurl=https://web.archive.org/web/20190904164101/https://www.eoswetenschap.eu/gezondheid/onderzoeker-krijgt-verkochte-nobelprijs-terug|archiefdatum=2019-09-04|dodeurl=nee}}</ref>

In 2019 verbrak het Cold Spring Harbor Laboratory - waarvan Watson meerdere jaren de leiding had - alle banden met de wetenschapper na herhaalde uitspraken over het verband tussen intelligentie en ras. In de [[Public Broadcasting Service|PBS]]-documentaire 'American Masters: Decoding Watson' herhaalde Watson zijn standpunten dat gekleurde mensen aantoonbaar minder intelligent zijn. Ook trok zijn voormalige werkgever een aantal eretitels die Watson had ontvangen ('chancellor emeritus', 'Oliver R Grace professor emeritus') weer in.<ref>https://www.theguardian.com/world/2019/jan/13/james-watson-scientist-honors-stripped-reprehensible-race-comments. [https://web.archive.org/web/20230526142634/https://www.theguardian.com/world/2019/jan/13/james-watson-scientist-honors-stripped-reprehensible-race-comments Gearchiveerd] op 26 mei 2023.</ref>

== Het DNA van James Watson ==
Om te vieren dat het menselijk [[genoom]] geheel was beschreven (zie [[Menselijkgenoomproject|Human Genome Project]]) werd het door Watson ter beschikking gestelde eigen DNA in 2008 als "[[project Jim]]" gepubliceerd door het tijdschrift Nature.
Later in 2008 werd duidelijk dat Watson een uitzondering had bedongen voor zijn [[ApoE-gen]]. Een afwijking op dit gen is de belangrijkste risicofactor voor het krijgen van de [[Ziekte van Alzheimer]]. Toen het tijdschrift [[European Journal of Human Genetics]] Watson in oktober 2008 voorrekende dat ook omliggende, openbare, stukken DNA het ontrafelen van de [[sequentie (biologie)|sequentie]] van gen ApoE mogelijk maakte, liet Watson twee miljoen [[Nucleobase|baseparen]] uit zijn openbaar gemaakte genoom onleesbaar maken.<ref>{{nl}}{{Aut|Hester van Santen}}, [https://www.nrc.nl/handelsblad/van/2008/oktober/25/gat-in-watsons-dna-11629334 Gat in Watsons DNA], ''[[NRC Handelsblad]]'', 25 oktober 2008</ref>

== Huwelijk en gezin ==
Watson trouwde in 1968. Het huwelijk bracht twee zonen voort (1970 en 1972).

== Eerbewijzen en onderscheidingen ==
{{Kolommen lijst | breedte=30 | aantal=2 | compact=ja | inhoud=
* [[Albert Lasker Award for Basic Medical Research]]
* Benjamin Franklin Medal for Distinguished Achievement in the Sciences<ref name="Benjamin Franklin Medal for Distinguished Achievement in the Sciences">{{en}}[https://web.archive.org/web/20081229062925/http://www.amphilsoc.org/prizes/franklinscience.htm American Philosophical Society]. Opgehaald op 4 november 2007.</ref>
* Charles A. Dana Award
* Copley Medal of the [[Royal Society]]
* Eli Lilly Award in Biochemistry
* Fellow of the New York Academy of Sciences
* Gairdner Award
* Heald Award
* Ridder [[Commandeur (ridderorde)|Commandeur]] in de [[Orde van het Britse Rijk]]
* John Collins Warren Prize of the Massachusetts General Hospital
* John J. Carty Gold Medal of the National Academy of Sciences
* Kaul Foundation Award for Excellence
* [[Liberty Medal]]<ref name="The Liberty Medal">{{en}}[http://www.constitutioncenter.org/libertymedal/recipient_2000.html National Constitution Center]. Opgehaald op 4 november 2007.</ref>
* [[Gouden Lomonosov-medaille]]
* Lotos Club Medal of Merit
* [[Mendel Medaille]]
* National Biotechnology Venture Award
* [[National Medal of Science]]<ref name="The President's National Medal of Science: Recipient Details">{{en}}[https://www.nsf.gov/od/nms/recip_details.cfm?recip_id=377 The National Science Foundation]. 14 februari 2006. Opgehaald op 4 november 2007.</ref>
* New York Academy of Medicine Award
* [[Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde]]<ref name="James Watson
The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1962">{{en}}[http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/1962/watson-bio.html The Nobel Foundation, 1962]. Opgehaald op 4 november 2007.</ref>
* Othmer Medal
* [[Presidential Medal of Freedom]]<ref name="1977 Presidential Medal of Freedom Recipients">{{en}}[http://www.medaloffreedom.com/1977Recipients.htm The Official Site of the Presidential Medal of Freedom, 2007]. Opgehaald op 4 november 2007. [https://web.archive.org/web/20110928115101/http://www.medaloffreedom.com/1977Recipients.htm Gearchiveerd] op 28 september 2011.</ref>
* Research Corporation Prize
* University of Chicago Alumni Medal
* University College London Prize
* University Medal at SUNY Stony Brook
}}

== Eredoctoraten ==
{{Kolommen lijst | breedte=30 | aantal=2 | compact=ja | inhoud=
* D.Sc., [[University of Chicago]], 1961
* D.Sc., [[Indiana University]], 1963
* L.L.D., [[Notre Dame University]], 1965
* D.Sc., [[Long Island University]] (C.W. Post), 1970
* D.Sc., [[Adelphi University]], 1972
* D.Sc., [[Brandeis University]], 1973
* D.Sc., [[Albert Einstein College of Medicine]], 1974
* D.Sc., [[Hofstra University]], 1976
* D.Sc., [[Harvard University]], 1978
* D.Sc., [[Rockefeller University]], 1980
* D.Sc., [[Clarkson College]], 1981
* D.Sc., SUNY at Farmingdale, 1983
* M.D., Buenos Aires, Argentina, 1986
* D.Sc., [[Rutgers University]], 1988
* D.Sc., [[Bard College]], 1991
* D.Sc., [[University of Stellenbosch]], S. Africa, 1993
* D.Sc., [[Fairfield University]], 1993
* D.Sc., [[University of Cambridge]], United Kingdom, 1993
}}

== Lidmaatschappen van academies ==
{{Kolommen lijst | breedte=30 | aantal=2 | compact=ja | inhoud=
* American Academy of Arts and Sciences
* American Association for Cancer Research
* American Philosophical Society
* American Society of Biological Chemists
* Cambridge University (Honorary Fellow, Clare College)
* Danish Academy of Arts and Sciences
* National Academy of Sciences
* Oxford University (Newton-Abraham Visiting Professor)
* Presidential Medal of Freedom<ref name=autogenerated1>{{en}}[http://www.medaloffreedom.com/1977Recipients.htm The Official Site of the Presidential Medal of Freedom, June 28, 2003]. Opgehaald op 4 november 2007. [https://web.archive.org/web/20110928115101/http://www.medaloffreedom.com/1977Recipients.htm Gearchiveerd] op 28 september 2011.</ref>
* [[Royal Society]] (London)
* Russian Academy of Sciences
}}

== Bibliografie ==
* ''The Double Helix: A Personal Account of the Discovery of the Structure of DNA'' ([[1968]]) (In het Nederlands vertaald als ''De dubbele helix. De ontdekking van de structuur van DNA'', A.W.Bruna & Zoon. Utrecht/Antwerpen 1968)
* ''The Molecular Biology of the Gene'' ([[1965]])
* ''The Molecular Biology of the Cell'' ([[1983]])
* ''A passion for DNA, Genes, Genomes and Society'' ([[2000]])
* ''Genes, Girls, and Gamov'' ([[2002]])
* (met Andrew Berry) ''DNA: The Secret of Life'' ([[2003]]).

== Externe links ==
* {{en}}[https://www.nature.com/nature/dna50/watsoncrick.pdf Nature 171, 737–738 (1953): Letters to nature: Molecular structure of Nucleic Acids.] Het originele artikel van Crick en Watson in [[Nature]]. ([https://web.archive.org/web/20041025081559/http://biocrs.biomed.brown.edu/Books/Chapters/Ch%2B8/DH-Paper.html een tekstversie van het artikel]{{en}})
* {{en}}[https://www.ted.com/index.php/talks/view/id/35 Lezing van James Watson in 2005 op TED.com over andere de ontdekking van DNA]

{{Appendix}}
{{Commonscat}}
{{Bibliografische informatie}}
{{Navigatie winnaars van de Nobelprijs voor de Fysiologie of Geneeskunde}}

{{DEFAULTSORT:Watson, James}}
[[Categorie:Amerikaans bioloog]]
[[Categorie:Amerikaans atheïst]]
[[Categorie:Moleculair bioloog]]
[[Categorie:Winnaar van de Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde]]
[[Categorie:Gouden Lomonosov-medaille]]
[[Categorie:20e-eeuws bioloog]]

title: 6 april 1928

6 april 1928: James Dewey Watson

Geboorteland: Verenigde Staten

Geboorteplaats: Chicago

Nobelprijs: Fysiologie of Geneeskunde

Reden: Voor hun ontdekkingen betreffende de moleculaire structuur van nucleïnezuren en diens significantie voor de informatieoverdracht in het leven.

Samen met: Francis Crick · Maurice Wilkins

Voorganger(s): Georg von Békésy

Opvolger(s): John Eccles · Alan Hodgkin · Andrew Huxley

Portaal: Geneeskunde


text:
# Death Magnetic
Death Magnetic is het negende studioalbum van de Amerikaanse metalband Metallica, dat werd uitgebracht door Warner Bros. Records op 12 september 2008.

## Geschiedenis
Het album werd geproduceerd door Rick Rubin en markeert een terugkeer naar het progressieve thrashmetalgeluid van de eerste vier albums van de band. Ter ere van de verschijning van het album gaf de groep twee concerten, te weten in Berlijn (12 september) en Londen (15 september), die alleen toegankelijk waren voor leden van de fanclub en/of de website Mission Metallica.
Het is ook het eerste album waarop alle leden van de band aan alle nummers hebben meegewerkt.

### Kritiek
Het album werd in 2008 breed in de media bekritiseerd in verband met de loudness war (luidheid-oorlog), een trend om muziek zo hard mogelijk te laten klinken. De cd-versie van het album heeft een overdreven gemiddelde luidheid die ver boven het punt van een digitale grens reikt, en daarmee vervorming veroorzaakt. Het probleem werd benoemd door luisteraars en professionals in de muziekindustrie, en beschreven in meerdere internationale publicaties zoals Rolling Stone, The Wall Street Journal en Wired.
De muzieknummers zijn ook als downloadbare inhoud beschikbaar in het computerspel Guitar Hero: World Tour. Het probleem van te luid gemixte nummers is hier afwezig.
Drummer Lars Ulrich wees de kritiek van de hand door te zeggen: "Het is 2008, dat is hoe we platen maken." Ondanks deze uitspraak werd de agressieve manier van mastering niet ontkend. Er is door bijna 13.000 fans een online petitie getekend om het album te remasteren. Volgens Ulrich was dit het werk van internettrollen die Metallica wilden tegenwerken.

## Tracklist
Alle nummers door Hammett, Hetfield, Trujillo en Ulrich.
1. "That Was Just Your Life" – 7:08
2. "The End of the Line" – 7:52
3. "Broken, Beat & Scarred" – 6:25
4. "The Day That Never Comes" – 7:56
5. "All Nightmare Long" – 7:57
6. "Cyanide" – 6:39
7. "The Unforgiven III" – 7:46
8. "The Judas Kiss" – 8:00
9. "Suicide & Redemption" – 9:57
10. "My Apocalypse" – 5:01

## Uitgebrachte singles
| Verschijningsdatum | Titel                                |
| ------------------ | ------------------------------------ |
| 21-08-2008         | The Day That Never Comes (alleen VS) |

## Uitvoerende musici
- James Hetfield - zang, gitaar; leadgitaar (9), piano (7 - intro)
- Kirk Hammett - leadgitaar
- Robert Trujillo - basgitaar
- Lars Ulrich - drums

## Hitnotering
| "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 | "Death Magnetic" in de Nederlandse Album Top 100 - binnen: 20-09-2008 |
| Week                                                                  | 01                                                                    | 02                                                                    | 03                                                                    | 04                                                                    | 05                                                                    | 06                                                                    | 07                                                                    | 08                                                                    | 09                                                                    | 10                                                                    | 11                                                                    | 12                                                                    | 13                                                                    | 14                                                                    | 15                                                                    | 16                                                                    | 17                                                                    | 18                                                                    | 19                                                                    |
| --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------- |
| Nummer                                                                | 1                                                                     | 2                                                                     | 2                                                                     | 3                                                                     | 7                                                                     | 11                                                                    | 13                                                                    | 16                                                                    | 19                                                                    | 31                                                                    | 38                                                                    | 41                                                                    | 35                                                                    | 42                                                                    | 39                                                                    | 41                                                                    | 38                                                                    | 41                                                                    | 40                                                                    |
| Week                                                                  | 20                                                                    | 21                                                                    | 22                                                                    | 23                                                                    | 24                                                                    | 25                                                                    | 26                                                                    | 27                                                                    | 28                                                                    | 29                                                                    | 30                                                                    | 31                                                                    | 32                                                                    | 33                                                                    |                                                                       | 34                                                                    | 35                                                                    | 36                                                                    |                                                                       |
| Nummer                                                                | 48                                                                    | 61                                                                    | 76                                                                    | 69                                                                    | 71                                                                    | 63                                                                    | 83                                                                    | 93                                                                    | 79                                                                    | 72                                                                    | 98                                                                    | 89                                                                    | 100                                                                   | 97                                                                    | uit                                                                   | 87                                                                    | 90                                                                    | 95                                                                    | uit                                                                   |

title: Death Magnetic

wikitext:
{{Infobox muziekalbum
| titel = Death Magnetic
| hoes =
| soort = Album
| artiest = [[Metallica]]
| opname = [[2007]] / [[2008]], [[HQ Studios]], [[Los Angeles]], [[Californië]]
| datum = [[12 september]]
| jaar = [[2008]]
| genre = [[thrashmetal]]
| duur = 74:41
| label = [[Warner Music Group|Warner Bros.]]
| producer = [[Metallica]], [[Rick Rubin]]
| vorige album = [[2003]]
[[St. Anger (album)|St. Anger]]
| volgende album = [[2009]]
[[Français Pour Une Nuit]]
}}
'''Death Magnetic'''<ref>[https://web.archive.org/web/20160131080553/http://www.rollingstone.com/music/news/metallica-title-new-album-death-magnetic-20080616 Metallica Title New Album “Death Magnetic”]</ref> is het negende studioalbum van de Amerikaanse [[Heavy metal|metal]]band [[Metallica]], dat werd uitgebracht door [[Warner Music Group|Warner Bros. Records]] op 12 september 2008.<ref>[https://www.billboard.com/articles/news/1045064/metallica-names-new-album-death-magnetic Metallica Names New Album 'Death Magnetic' op billboard.com]</ref>

== Geschiedenis ==
Het album werd geproduceerd door [[Rick Rubin]] en markeert een terugkeer naar het progressieve thrashmetalgeluid van de eerste vier albums van de band. Ter ere van de verschijning van het album gaf de groep twee concerten, te weten in Berlijn (12 september) en Londen (15 september), die alleen toegankelijk waren voor leden van de fanclub en/of de website Mission Metallica.<ref>[https://www.spin.com/articles/breaking-news-metallica-tells-all-about-new-album Metallica tells all about new album op spin.com]</ref>

Het is ook het eerste album waarop alle leden van de band aan alle nummers hebben meegewerkt.

=== Kritiek ===
Het album werd in 2008 breed in de media bekritiseerd in verband met de ''[[loudness war]]'' (luidheid-oorlog), een trend om muziek zo hard mogelijk te laten klinken. De cd-versie van het album heeft een overdreven gemiddelde [[luidheid]] die ver boven het punt van een digitale grens reikt, en daarmee vervorming veroorzaakt. Het probleem werd benoemd door luisteraars en professionals in de muziekindustrie, en beschreven in meerdere internationale publicaties zoals ''[[Rolling Stone]]'',<ref>{{en}}[https://www.rollingstone.com/music/music-news/fans-complain-after-death-magnetic-sounds-better-on-guitar-hero-than-cd-255045/ Fans Complain After “Death Magnetic” Sounds Better On “Guitar Hero” Than CD] Rolling Stone, 18 september 2006. [https://web.archive.org/web/20230514080918/https://www.rollingstone.com/music/music-news/fans-complain-after-death-magnetic-sounds-better-on-guitar-hero-than-cd-255045/ Gearchiveerd] op 14 mei 2023.</ref> ''[[The Wall Street Journal]]''<ref>{{en}}[https://www.wsj.com/articles/SB122228767729272339 Even Heavy-Metal Fans Complain That Today's Music Is Too Loud!!!] WSJ.com, 25 september 2008</ref> en ''[[Wired]]''.<ref>{{en}}[https://www.wired.com/2008/09/does-metallicas/ Analysis: Metallica's Death Magnetic sound better in Guitar Hero] Wired, 16 september 2008. [https://web.archive.org/web/20230405133051/https://www.wired.com/2008/09/does-metallicas/ Gearchiveerd] op 5 april 2023.</ref>

De muzieknummers zijn ook als downloadbare inhoud beschikbaar in het computerspel ''[[Guitar Hero: World Tour]]''. Het probleem van te luid gemixte nummers is hier afwezig.

Drummer Lars Ulrich wees de kritiek van de hand door te zeggen: "Het is 2008, dat is hoe we platen maken." Ondanks deze uitspraak werd de agressieve manier van mastering niet ontkend. Er is door bijna 13.000 fans een online [[petitie]] getekend om het album te [[Remaster (media)|remasteren]]. Volgens Ulrich was dit het werk van [[Trol (internet)|internettrollen]] die Metallica wilden tegenwerken.<ref>{{en}}[https://www.theguardian.com/music/2008/oct/01/metallica.popandrock Death Magnetic 'loudness war' rages on] The Guardian, 1 oktober 2008. [https://web.archive.org/web/20230613095553/https://www.theguardian.com/music/2008/oct/01/metallica.popandrock Gearchiveerd] op 13 juni 2023.</ref>

== Tracklist ==
Alle nummers door Hammett, Hetfield, Trujillo en Ulrich.
# "That Was Just Your Life" – 7:08
# "The End of the Line" – 7:52
# "Broken, Beat & Scarred" – 6:25
# "[[The Day That Never Comes]]" – 7:56
# "All Nightmare Long" – 7:57
# "Cyanide" – 6:39
# "[[The Unforgiven III]]" – 7:46
# "The Judas Kiss" – 8:00
# "Suicide & Redemption" – 9:57
# "My Apocalypse" – 5:01

== Uitgebrachte singles ==
{| class="wikitable"
! Verschijningsdatum
! Titel
|-
| 21-08-2008
| The Day That Never Comes (alleen VS)
|}

== Uitvoerende musici ==
* [[James Hetfield]] - zang, gitaar; leadgitaar (9), piano (7 - intro)
* [[Kirk Hammett]] - leadgitaar
* [[Robert Trujillo]] - basgitaar
* [[Lars Ulrich]] - drums

== Hitnotering ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="20"|''"Death Magnetic"'' in de Nederlandse [[Album Top 100]] - ''binnen: 20-09-2008''
|-
!Week
!01||02||03||04||05||06||07||08||09||10||11||12||13||14||15||16||17||18||19
|-
!Nummer
|'''1'''
|2
|2
|3
|7
|11
|13
|16
|19
|31
|38
|41
|35
|42
|39
|41
|38
|41
|40
|-
!Week
!20||21||22||23||24||25||26||27||28||29||30||31||32||33|| ||34||35||36||
|-
!Nummer
|48
|61
|76
|69
|71
|63
|83
|93
|79
|72
|98
|89
|100
|97
|uit
|87
|90
|95
|uit
|}

{{Appendix}}
{{StartOpvolging}}
{{OpvolgingCombi
| lijst = [[Nummer 1-albums in de Nederlandse Album Top 100 in 2008|Nummer 1-album in de Nederlandse Album Top 100]]
'''[[20 september]] [[2008]] - [[26 september]] [[2008]]'''
 1 week
| vorige = '' [[Stilte in de storm (album)|Stilte In De Storm]]'' door [[Jan Smit (zanger)|Jan Smit]]
| volgende = '' [[Wit Licht (album)|Wit Licht]]'' door [[Marco Borsato]]
}}
{{EindOpvolging}}

[[Categorie:Muziekalbum van Metallica]]
[[Categorie:Muziekalbum uit 2008]]
[[Categorie:Muziekalbum geproduceerd door Rick Rubin]]

title: Death Magnetic

Uitgebracht: 12 september 2008

Opgenomen: 2007 / 2008, HQ Studios, Los Angeles, Californië

Genre: thrashmetal

Label(s): Warner Bros.

Producent(en): Metallica, Rick Rubin

title: Chronologie

2003 · St. Anger: 2008 · Death Magnetic · 2009 · Français Pour Une Nuit

Chronologie: (en) Allmusic-pagina · (en) Last.fm-pagina · (en) Discogs-pagina · (en) MusicBrainz-pagina ·

Portaal: Muziek