text:
# Fernand Demany
Fernand Sylvain Edouard Joseph Demany (Luik, 26 juni 1904 - Ukkel, 19 juni 1977) was een Belgisch verzetsstrijder, auteur, redacteur en politicus voor de PCB.

## Levensloop
Fernand Demany verloor zijn vader toen hij twee jaar was. Zijn moeder verhuisde naar Antwerpen, waar haar broer arts was, en ze opende een optiekzaak. Demany doorliep aldaar de humaniora in het Onze-Lieve-Vrouwcollege van de jezuïeten, waar hij in de retorica werd buitengezet vanwege een aan hem toegeschreven diefstal.
Hij werd aangeworven door Antwerpse nieuwsbladen. Eerst bij de beurskrant L'Echo du Soir, vervolgens bij de liberale krant Le Matin. Hij trouwde in 1928 met Jeanne De Backer. In 1931 werd hij aangeworven door Le Soir in Brussel. Hij publiceerde in die jaren verschillende dichtbundels en enkele romans. Hij maakte ook grote reportages over buitenlandse onderwerpen, en reisde veel.
In het begin van de oorlog bevond hij zich in Parijs. In september 1940 was hij weer in België. Hij weigerde nog verder als journalist te werken in kranten die aan de censuur onderhevig waren. Dankzij de burgemeester van Etterbeek, Louis Schmidt, vond hij een betrekking bij Winterhulp. In februari 1941 begon hij met het uitgeven van een clandestien blaadje, La Résistance passive, daarna La Résistance, op 500 à 1.000 exemplaren. In 1942 werd hij secretaris-generaal van de verzetsorganisatie Onafhankelijkheidsfront. Hij hielp bij het verenigen van uiteenlopende verzetsgroepen. Hij nam actief deel aan de algemene organisatie van de sluikpers. Hij was een van de hoofdauteurs van de artikels verschenen in de "valse Le Soir".
Van 26 september tot 16 november 1944 was hij, namens de communisten, minister zonder portefeuille in de eerste naoorlogse regering, geleid door Hubert Pierlot. Toen de regering het bevel gaf tot ontwapening van de weerstandsorganisaties, namen de drie communistische ministers ontslag. Hij werd bij de eerste naoorlogse wetgevende verkiezingen in 1946 verkozen tot volksvertegenwoordiger voor het arrondissement Charleroi, een mandaat dat hij behield tot in 1950. In 1950 werd hij door de stalinisten van de harde lijn uit de partij gestoten.
Hij zocht toenadering tot de socialisten en werd aangeworven voor het dagblad Le Peuple. Hij was er jaren redacteur, tot hij bedankt werd omdat hij zich te kritisch had uitgelaten over de socialistische partij. Hij werkte voortaan voor allerhande bladen.
De laatste jaren bracht hij door in moeilijke omstandigheden, slachtoffer van een slepende ziekte.
In Etterbeek is de Fernand-Demanybrug naar hem vernoemd.

## Publicaties
- Un poète belge: Maurice Gauchez, essay, Brussel, 1923.
- Nuances, gedichten, Brussel, 1924.
- Chansons pour vivre, gedichten, Brussel, 1924.
- Seuil du Paradis, gedichten, Brussel, 1925.
- Visages d'Anvers, essay, Brussel, 1928.
- Le bonheur défiguré, roman, Brussel, 1929.
- Le mousquetaire sans panache, verhaal, Antwerpen, 1932.
- Poison, Brussel, roman, 1934.
- Grisou. Pâturages 15 et 17 mai 1934, Brussel, 1934.
- Histoire de la Résistance belge et du Front de l'Indépendance, Brussel, 1944.
- Mourir debout. Souvenirs du maquis, Brussel, 1945
- La vérité sur Léopold III, Brussel, 1945.
- Joseph Jacquemotte. Images d'une vie, Brussel, 1946.
- L'histoire de la Banque d'émission, Brussel, 1947.
- Si c'était à refaire, Brussel, 1951.
- Le bal noir et blanc. Regards sur le Congo, Brussel, 1955.
- S.O.S. Congo. Chronique d'un soulèvement, Brussel, 1959.
- Images d'une grève. Un document C.G.S.P., Gent, 1962.
- La chasse aux canards. Souvenirs de journalisme, Brussel, 1962.

title: Fernand Demany

wikitext:
{{Infobox minister België
| naam            = Fernand Demany
| afbeelding      =
| onderschrift    =
| volledige naam  = Fernand Sylvain Edouard Joseph Demany
| geboren         = [[Luik (stad)|Luik]], [[26 juni]] [[1904]]
| overleden       = [[Ukkel]], [[19 juni]] [[1977]]
| kieskring       = [[Bestand:Flag of Hainaut.svg|21px]] [[Kiesarrondissement Charleroi|Charleroi]]
| regio           = {{BE-vlag|Wallonië}}
| land            = {{BE}}
| huidige functie = [[Politicus]]
[[Redacteur]]
| partij          = [[Kommunistische Partij van België|PCB]] (1944-1950)
| titel7         = Functies
| tijdvak1        = ? - ?
| functie1        = [[Redacteur]] ''[[L'Echo du Soir]]''
| tijdvak2        = ? - ?
| functie2        = Redacteur ''[[Le Matin (Antwerpen)|Le Matin]]''
| tijdvak3        = ? - ?
| functie3        = Redacteur ''[[Le Soir]]''
| tijdvak4        = 1942 - 1944
| functie4        = [[Secretaris-generaal]] [[Onafhankelijkheidsfront]]
| tijdvak5        = 1944
| functie5        = [[Lijst van Belgische ministers zonder portefeuille|Minister zonder portefeuille]]
| tijdvak6        = 1946 - 1950
| functie6        = [[Kamer van volksvertegenwoordigers|Volksvertegenwoordiger]]
| tijdvak7        = ? - ?
| functie7        = Redacteur ''[[Le Peuple]]''
| tijdvak8        =
| functie8        =
| handtekening    =
| website         =
}}
'''Fernand Sylvain Edouard Joseph Demany''' ([[Luik (stad)|Luik]], [[26 juni]] [[1904]] - [[Ukkel]], [[19 juni]] [[1977]]) was een [[België|Belgisch]] verzetsstrijder, [[auteur]], [[redacteur]] en [[politicus]] voor de [[Kommunistische Partij van België|PCB]].

==Levensloop==
Fernand Demany verloor zijn vader toen hij twee jaar was. Zijn moeder verhuisde naar [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]], waar haar broer arts was, en ze opende een optiekzaak. Demany doorliep aldaar de [[humaniora (onderwijs)|humaniora]] in het [[Onze-Lieve-Vrouwecollege (Antwerpen)|Onze-Lieve-Vrouwcollege]] van de [[jezuïeten]], waar hij in de [[retorica]] werd buitengezet vanwege een aan hem toegeschreven diefstal.

Hij werd aangeworven door Antwerpse nieuwsbladen. Eerst bij de beurskrant ''L'Echo du Soir'', vervolgens bij de [[liberalisme|liberale]] krant ''[[Le Matin (Antwerpen)|Le Matin]]''. Hij trouwde in 1928 met Jeanne De Backer. In 1931 werd hij aangeworven door ''[[Le Soir]]'' in [[Brussel (stad)|Brussel]]. Hij publiceerde in die jaren verschillende dichtbundels en enkele romans. Hij maakte ook grote reportages over buitenlandse onderwerpen, en reisde veel.

In het begin van de [[België in de Tweede Wereldoorlog|oorlog]] bevond hij zich in [[Parijs]]. In september 1940 was hij weer in België. Hij weigerde nog verder als journalist te werken in kranten die aan de censuur onderhevig waren. Dankzij de burgemeester van [[Etterbeek]], [[Louis Schmidt (burgemeester)|Louis Schmidt]], vond hij een betrekking bij [[Winterhulp België|Winterhulp]]. In februari 1941 begon hij met het uitgeven van een clandestien blaadje, ''La Résistance passive'', daarna ''La Résistance'', op 500 à 1.000 exemplaren. In 1942 werd hij secretaris-generaal van de verzetsorganisatie [[Onafhankelijkheidsfront]]. Hij hielp bij het verenigen van uiteenlopende verzetsgroepen. Hij nam actief deel aan de algemene organisatie van de sluikpers. Hij was een van de hoofdauteurs van de artikels verschenen in de "valse ''Le Soir''".

Van 26 september tot 16 november 1944 was hij, namens de [[communisme|communisten]], [[Lijst van Belgische ministers zonder portefeuille|minister zonder portefeuille]] in de [[Regering-Pierlot VI|eerste naoorlogse regering]], geleid door [[Hubert Pierlot]]. Toen de regering het bevel gaf tot ontwapening van de [[Belgisch verzet in de Tweede Wereldoorlog|weerstandsorganisaties]], namen de drie communistische ministers ontslag. Hij werd bij de eerste naoorlogse [[Belgische verkiezingen 1946|wetgevende verkiezingen in 1946]] verkozen tot [[Kamer van volksvertegenwoordigers|volksvertegenwoordiger]] voor het [[Kiesarrondissement Charleroi|arrondissement Charleroi]], een mandaat dat hij behield tot in 1950. In 1950 werd hij door de [[Stalinisme|stalinisten]] van de harde lijn uit de partij gestoten.

Hij zocht toenadering tot de [[socialisme in België|socialisten]] en werd aangeworven voor het dagblad ''[[Le Peuple]]''. Hij was er jaren redacteur, tot hij bedankt werd omdat hij zich te kritisch had uitgelaten over de [[Belgische Socialistische Partij|socialistische partij]]. Hij werkte voortaan voor allerhande bladen.

De laatste jaren bracht hij door in moeilijke omstandigheden, slachtoffer van een slepende ziekte.

In Etterbeek is de Fernand-Demanybrug naar hem vernoemd.<ref>[https://www.irismonument.be/nl.Etterbeek.Fernand_Demanybrug.html Fiche Fernand Demanybrug]; Inventaire du Patrimoine Architectural Région de Bruxelles-Capitale</ref>

==Publicaties==
* ''Un poète belge: Maurice Gauchez'', essay, Brussel, 1923.
* ''Nuances'', gedichten, Brussel, 1924.
* ''Chansons pour vivre'', gedichten, Brussel, 1924.
* ''Seuil du Paradis'', gedichten, Brussel, 1925.
* ''Visages d'Anvers'', essay, Brussel, 1928.
* ''Le bonheur défiguré'', roman, Brussel, 1929.
* ''Le mousquetaire sans panache'', verhaal, Antwerpen, 1932.
* ''Poison'', Brussel, roman, 1934.
* ''Grisou. Pâturages 15 et 17 mai 1934'', Brussel, 1934.
* ''Histoire de la Résistance belge et du Front de l'Indépendance'', Brussel, 1944.
* ''Mourir debout. Souvenirs du maquis'', Brussel, 1945
* ''La vérité sur Léopold III'', Brussel, 1945.
* ''Joseph Jacquemotte. Images d'une vie'', Brussel, 1946.
* ''L'histoire de la Banque d'émission'', Brussel, 1947.
* ''Si c'était à refaire'', Brussel, 1951.
* '' Le bal noir et blanc. Regards sur le Congo'', Brussel, 1955.
* ''S.O.S. Congo. Chronique d'un soulèvement'', Brussel, 1959.
* ''Images d'une grève. Un document C.G.S.P.'', Gent, 1962.
* ''La chasse aux canards. Souvenirs de journalisme'', Brussel, 1962.

==Literatuur==
* Paul VAN MOLLE, ''Het Belgisch parlement, 1894-1972'', Antwerpen, 1972.
* Désiré DENUIT, ''Fernand Demany : mousquetaire de la Résistance, le Front de l'Indépendance, le faux "Soir"'', Brussel, 1982.
* Nathalie GOBBE, ''Fernand Demany, l’homme d’action, avant tout poète'', Brussel, ULB, 1990.
* José GOTOVITCH, ''Du rouge au tricolore. Les communistes belges de 1939 à 1944. Un aspect de l’histoire de la Résistance en Belgique'', Brussel, 1992.
* José GOTOVITCH, ''Presse clandestine en Belgique, une production culturelle ? '', in: Bruno Curatolo et François Marcot (dir.), Ecrire sous l’Occupation. Du non-consentement à la Résistance. France-Belgique-Pologne 1940-1945, Rennes, 2011-108.

== Externe link ==
* {{Link odis.be|id=107064}}

{{Appendix|2=
* RIKIR Milou; [http://www.carcob.eu/IMG/pdf/parlementaires_du_pcb.pdf Les parlementaires et ministres communistes et apparentés au sein du Parlement et du Gouvernement du Royaume de Belgique, classés par législature et par assemblée] (p.11-19); [[Centre des Archives du Communisme en Belgique|CArCoB]]; 2012
* [https://warpress.cegesoma.be/nl/node/8948 Fiche Fernand Demany]; The Belgian War Press; [[CegeSoma]]
{{References}}
}}
{{Bibliografische informatie}}

{{StartOpvolging}}
{{OpvolgingCombi
| lijst = [[Lijst van Belgische ministers zonder portefeuille|Minister Zonder Portefueille]]
1944
| vorige =
| volgende =
}}
{{EindOpvolging}}

{{DEFAULTSORT:Demany, F}}
[[Categorie:KPB-politicus]]
[[Categorie:Belgisch volksvertegenwoordiger]]
[[Categorie:Belgisch minister zonder portefeuille]]
[[Categorie:Belgisch Franstalig schrijver]]
[[Categorie:Le Peuple-journalist]]
[[Categorie:Belgisch verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog]]

title: Fernand Demany

Volledige naam: Fernand Sylvain Edouard Joseph Demany

Geboren: Luik, 26 juni 1904

Overleden: Ukkel, 19 juni 1977

Kieskring: Charleroi

Regio: Wallonië

Land: België

title: Functies

Redacteur L'Echo du Soir
Redacteur Le Matin
Redacteur Le Soir
Redacteur Le Peuple

Minister zonder portefeuille

Volksvertegenwoordiger

Portaal: België · Politiek


text:
# Omloop Mandel-Leie-Schelde 1958
De 14e editie van de Belgische wielerwedstrijd Omloop Mandel-Leie-Schelde werd verreden op 25 mei 1958. De start en finish vonden plaats in Meulebeke. De winnaar was Jos Hoevenaers, gevolgd door Piet Oellibrandt en Frans Aerenhouts.

## Uitslag
| Omloop Mandel-Leie-Schelde 1958 |                   |                       |        |
| Plaats                          | Naam              | Ploeg                 | Tijd   |
| Winnaar                         | Jos Hoevenaers    | Faema-Guerra-Clément  | 5u 50' |
| 2                               | Piet Oellibrandt  | Libertas-Dr. Mann     | z.t.   |
| 3                               | Frans Aerenhouts  | Mercier-BP-Hutchinson | 20"    |
| 4                               | Victor Wartel     | Van Eenaeme-Coppi     | 25"    |
| 5                               | André Noyelle     | Groene Leeuw-Leopold  | z.t.   |
| 6                               | Briek Schotte     | Libertas-Dr. Mann     | z.t.   |
| 7                               | Jan Zagers        | Libertas-Dr. Mann     | z.t.   |
| 8                               | Noël Foré         | Groene Leeuw-Leopold  | z.t.   |
| 9                               | Jan Van Gompel    | Faema-Guerra-Clément  | z.t.   |
| 10                              | Norbert Kerckhove | Faema-Guerra-Clément  | z.t.   |

1945 · 1946 · 1947 · 1948 · 1949 · 1950 · 1951 · 1952 · 1953 · 1954 · 1955 · 1956 · 1957 · 1958 · 1959 · 1960 · 1961 · 1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 · 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023

wikiname: nlwiki

title: Omloop Mandel-Leie-Schelde 1958

in_language: nl

wikitext:
{{Infobox editie wielerwedstrijd
| titel      = {{BE-VLAG}} Omloop Mandel-Leie-Schelde 1958
| editie     = 14
| routekaart =
| periode    = [[25 mei]]
| start      = [[Meulebeke]]
| finish     = [[Meulebeke]]
| afstand    = 220 km
| snelheid   =
| deelnemers =
| type       =
| etappe     =
| klass1     = Eerste
| leider1    = {{BE-VLAG}} [[Jos Hoevenaers]]
| klass2     = Tweede
| leider2    = {{BE-VLAG}} [[Piet Oellibrandt]]
| klass3     = Derde
| leider3    = {{BE-VLAG}} [[Frans Aerenhouts]]
| klass4     =
| leider4    =
| klass5     =
| leider5    =
| klass6     =
| leider6    =
| klass7     =
| leider7    =
| klass8     =
| leider8    =
| vorige     = [[Omloop Mandel-Leie-Schelde 1957]]
| volgende   = [[Omloop Mandel-Leie-Schelde 1959]]
}}De '''14e editie''' van de Belgische wielerwedstrijd '''[[Omloop Mandel-Leie-Schelde]]''' werd verreden op 25 mei 1958. De start en finish vonden plaats in [[Meulebeke]]. De winnaar was [[Jos Hoevenaers]], gevolgd door [[Piet Oellibrandt]] en [[Frans Aerenhouts]].
== Uitslag ==
{{Tabel klassement wielerwedstrijd | hoofding= '''Omloop Mandel-Leie-Schelde 1958'''| eenheid= Tijd
| trui   = krans
| e1     = {{BE-VLAG}} [[Jos Hoevenaers]] | e1plg  =  [[Faema (wielerploeg)|Faema-Guerra-Clément]]
| e1res  = 5u 50'
|-
| e2     = {{BE-VLAG}} [[Piet Oellibrandt]] | e2plg  =  [[Libertas-Dr. Mann]]
| e2res  = z.t.
|-
| e3     = {{BE-VLAG}} [[Frans Aerenhouts]] | e3plg  =  [[Mercier-BP-Hutchinson]]
| e3res  = 20"
|-
| e4     = {{BE-VLAG}} [[Victor Wartel]] | e4plg  =  [[Van Eenaeme-Coppi]]
| e4res  = 25"
|-
| e5     = {{BE-VLAG}} [[André Noyelle]] | e5plg  =  [[Groene Leeuw-Leopold]]
| e5res  = z.t.
|-
| e6     = {{BE-VLAG}} [[Briek Schotte]] | e6plg  =  [[Libertas-Dr. Mann]]
| e6res  = z.t.
|-
| e7     = {{BE-VLAG}} [[Jan Zagers]] | e7plg  =  [[Libertas-Dr. Mann]]
| e7res  = z.t.
|-
| e8     = {{BE-VLAG}} [[Noël Foré]] | e8plg  =  [[Groene Leeuw-Leopold]]
| e8res  = z.t.
|-
| e9     = {{BE-VLAG}} [[Jan Van Gompel]] | e9plg  =  [[Faema (wielerploeg)|Faema-Guerra-Clément]]
| e9res  = z.t.
|-
| e10     = {{BE-VLAG}} [[Norbert Kerckhove]] | e10plg  =  [[Faema (wielerploeg)|Faema-Guerra-Clément]]
| e10res  = z.t.
|-----
}}{{Navigatie Omloop Mandel-Leie-Schelde}}
[[Categorie:Omloop Mandel-Leie-Schelde]]
[[Categorie:Eendagswielerwedstrijd in 1958]]

title: 14e editie

Periode: 25 mei

Startplaats: Meulebeke

Finishplaats: Meulebeke

title: Eindklassementen

Eerste: Jos Hoevenaers

Tweede: Piet Oellibrandt

Derde: Frans Aerenhouts

title: Navigatie

← Omloop Mandel-Leie-Schelde 1957: Omloop Mandel-Leie-Schelde 1959 →

Portaal: Wielersport


text:
# Acronicta rubiginosa
Acronicta rubiginosa is een vlinder uit de familie van de uilen (Noctuidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1862 door Walker.

title: Acronicta rubiginosa

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Acronicta rubiginosa''
| afbeelding =
| familie = [[Uilen (vlinders)|Noctuidae]] (Uilen)
| onderfamilie = [[Acronictinae]]
| tribus =
| geslacht = ''[[Acronicta]]''
| w-naam = ''Acronicta rubiginosa''
| auteur = Walker
| datum = 1862
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Acronicta rubiginosa''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Uilen (vlinders)|uilen (Noctuidae)]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1862 door Walker.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|11}}

[[Categorie:Acronicta|rubiginosa]]

title: Acronicta rubiginosa

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Lepidoptera (Vlinders)

Familie: Noctuidae (Uilen)

Onderfamilie: Acronictinae

Geslacht: Acronicta

title: Soort

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# Tachydromia ornatipes
Tachydromia ornatipes is een vliegensoort uit de familie van de Hybotidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1890 door Becker.

title: Tachydromia ornatipes

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Tachydromia ornatipes''
| afbeelding =
| orde = [[Diptera]] (Tweevleugeligen)
| onderorde = [[Vliegen (dieren)|Brachycera]] (Vliegen)
| familie = [[Hybotidae]]
| geslacht = ''[[Tachydromia]]''
| w-naam = ''Tachydromia ornatipes''
| auteur = Becker
| datum = 1890
| haakjes = ja
| commons =
| species =
}}
'''''Tachydromia ornatipes''''' is een [[vliegen (dieren)|vliegen]]soort uit de familie van de [[Hybotidae]].<ref>{{Link Fauna Europaea|id=138310|naam=''Tachydromia ornatipes''}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1890 door Becker.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|06|26}}

[[Categorie:Tachydromia|ornatipes]]

title: Tachydromia ornatipes

Orde: Diptera (Tweevleugeligen)

Onderorde: Brachycera (Vliegen)

Familie: Hybotidae

Geslacht: Tachydromia

title: Soort


text:
# Peromyia photophila
Peromyia photophila is een muggensoort uit de familie van de galmuggen (Cecidomyiidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1907 door Felt.

title: Peromyia photophila

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Peromyia photophila''
| afbeelding =
| orde = [[Diptera]] (Tweevleugeligen)
| onderorde = [[Muggen|Nematocera]] (Muggen)
| familie = [[Galmuggen|Cecidomyiidae]] (Galmuggen)
| geslacht = ''[[Peromyia]]''
| w-naam = ''Peromyia photophila''
| auteur = Felt
| datum = 1907
| haakjes = ja
| commons =
| species =
}}
'''''Peromyia photophila''''' is een [[muggen]]soort uit de familie van de [[Galmuggen|galmuggen (Cecidomyiidae)]].<ref>Foote, in Stone et al., 1965, Catalog of the Diptera of America north of Mexico, p. 251.</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1907 door Felt.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|06|21}}

[[Categorie:Peromyia|photophila]]

title: Peromyia photophila

Onderorde: Nematocera (Muggen)

Familie: Cecidomyiidae (Galmuggen)

Geslacht: Peromyia

title: Soort


text:
# Alliine
Alliine is een organisch sulfoxide met als brutoformule C6H11NO3S. De stof komt voor als een wit geurloos kristallijn poeder, dat goed oplosbaar is in water. Het is een derivaat van het aminozuur cysteïne, meer bepaald van allylcysteïne. De molecule bezit twee chirale centra: het koolstofatoom dat aan de aminegroep is gebonden, alsook het zwavelatoom, waarin het vrij elektronenpaar de vierde substituent vormt.  Alliine is de eerste natuurlijk voorkomende stof geweest waarin zowel een op koolstof als een op zwavel gebaseerd chiraal centrum werd gevonden.

## Omzetting naar allicine
Het enzym alliinase zet alliine om in allicine, wat verantwoordelijk is voor de typische lookgeur. De omzetting gebeurt in 2 stappen:
- De eerste stap bestaat erin alliinase te laten inwerken op alliine (1), met als reactieproducten allylsulfeenzuur (2) en dehydroalanine (3):

- In de tweede stap treedt een condensatiereactie op tussen 2 allylsulfeenzuur-moleculen tot allicine (2):

Deze omzetting gebeurt op kleine schaal binnen de plant zelf, maar wanneer ze versneden of geplet wordt, treedt deze reactie veelvuldiger op. De oorzaak hiervan ligt in het feit dat de celwanden verbroken worden en dat daardoor het enzym alliinase, dat zich in de vacuole bevindt, vrijkomt.

title: Alliine

wikitext:
{{Infobox chemische stof
| Naam = Alliine
| afbeelding1 = Alliin Structural Formula V.1.svg
| onderschrift1 = [[Structuurformule]] van L-alliine
| afbeelding2 = L-alliin-3D-balls.png
| onderschrift2 = [[Molecuulmodel]] van L-alliine
| afbeelding3 =
| onderschrift3 =
| afbeelding4 =
| onderschrift4 =
| Formule = C6H11NO3S
| Molgewicht = 177,22144
| SMILES = C=CCS(=O)CC(C(=O)O)N
| InChI = 1S/C6H11NO3S/c1-2-3-11(10)4-5(7)6(8)9/h2,5H,1,3-4,7H2,(H,8,9)/t5-,11?/m0/s1
| IUPAC = (2''R'')-2-amino-3-[(''S'')-prop-2-enylsulfinyl]propaanzuur
| AndereNamen = 3-(2-propenylsulfinyl)alanine
| CAS = 556-27-4
| EINECS = 241-773-6
| PubChem = 87310
| Beschrijving = Wit geurloos kristallijn poeder
| Vergelijkbaar =
| AfbWaarsch = {{Pictogram GHS|X}}
| TekstWaarsch = Waarschuwing
| Carcinogeen =
| Hygroscopisch =
| Rzinnen = {{H315}} - {{H319}} - {{H335}}
| EUHzinnen = ''geen''
| Szinnen = {{P261}} - {{P305+P351+P338}}
| Omgang =
| Opslag =
| EG =
| VN =
| ADR =
| MAC =
| LethaalRat =
| LethaalKonijn =
| LethaalMuis =
| MSDS =
| Aggregatie = vast
| Kleur = wit
| Dichtheid =
| Smeltpunt = 163–165
| Kookpunt =
| Vlampunt =
| Zelfontbranding =
| Dampdruk =
| Oplosbaarheid =
| GoedOplIn = water
| MatigOplIn =
| SlechtOplIn =
| OnoplIn =
| LogPow =
| Viscositeit =
| Brekingsindex =
| Kristalstructuur =
| Dipoolmoment =
| fG0g =
| fG0l =
| fG0s =
| fH0g =
| fH0l =
| fH0s =
| S0g =
| S0l =
| S0s =
| Cpm0 =
| Evenwicht =
| KlassiekeAnalyse =
| Spectra =
| NutrientType =
| Essentieel =
| Voorkomen =
| ADI =
| AdditiefType =
| E-nummer =
}}

'''Alliine''' is een [[Organische verbinding|organisch]] [[sulfoxide]] met als [[brutoformule]] C6H11NO3S. De stof komt voor als een wit geurloos [[kristallijn]] [[poeder]], dat goed oplosbaar is in [[water]]. Het is een [[Derivaat (scheikunde)|derivaat]] van het [[aminozuur]] [[cysteïne]], meer bepaald van [[allylcysteïne]]. De molecule bezit twee [[chiraal centrum|chirale centra]]: het [[koolstof]]atoom dat aan de [[amine]]groep is gebonden, alsook het zwavelatoom, waarin het [[vrij elektronenpaar]] de vierde substituent vormt.  Alliine is de eerste natuurlijk voorkomende stof geweest waarin zowel een op koolstof als een op zwavel gebaseerd chiraal centrum werd gevonden.<ref>{{Chemref
| Author = Eric Block
| ArtikelTitel =
| Tydschrift =
| Jaargang =
| Tydschrfnr =
| Pag_a = 100
| Pag_z = 106
| Jaar = 2009
| CollVol =
| BoekTitel = Garlic and other alliums: the lore and the science
| BoekEditie =
| Editor =
| Uitgever = Royal Society of Chemistry
| Uitgeefplaats =
| ISBN =
| DOI =
| WEB =
| WebTitel =
| WEBdatum =
| PMID =
| PMIDtekst =
| PMIDdatum =
}}</ref>

== Omzetting naar allicine ==
Het [[enzym]] [[alliinase]] zet alliine om in [[allicine]], wat verantwoordelijk is voor de typische [[Look (geslacht)|lookgeur]]. De omzetting gebeurt in 2 stappen:

*De eerste stap bestaat erin alliinase te laten inwerken op alliine ('''1'''), met als reactieproducten allylsulfeenzuur ('''2''') en [[dehydroalanine]] ('''3'''):

:[[Bestand:Lyasis Alliin.svg|515px|left]]
{{Clearleft}}

*In de tweede stap treedt een [[condensatiereactie]] op tussen 2 allylsulfeenzuur-moleculen tot allicine ('''2'''):

:[[Bestand:Synthesis Allicin.svg|515px|left]]
{{Clearleft}}

Deze omzetting gebeurt op kleine schaal binnen de plant zelf, maar wanneer ze versneden of geplet wordt, treedt deze reactie veelvuldiger op. De oorzaak hiervan ligt in het feit dat de [[celwand]]en verbroken worden en dat daardoor het enzym alliinase, dat zich in de [[vacuole]] bevindt, vrijkomt.

== Externe link ==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20100613055112/http://postharvest.ucdavis.edu/datastorefiles/234-199.pdf '''Alliin in Garlic''' - Marita Cantwell, Department of Vegetable Crops, UCD, mei 2000]. (Deze link gaf op 18 maart 2-15  9:48 CET een foutmelding: pagina niet  te vinden).

{{Appendix}}
[[Categorie:Plantenstof]]
[[Categorie:Sulfoxide]]
[[Categorie:Alfa-aminozuur]]
[[Categorie:Zwavelhoudend aminozuur]]
[[Categorie:Allylverbinding]]

title: Structuurformule en molecuulmodel

Structuurformule en molecuulmodel:
Structuurformule van L-alliine
Molecuulmodel van L-alliine

title: Algemeen

SMILES: C=CCS(=O)CC(C(=O)O)N

Beschrijving: Wit geurloos kristallijn poeder

title: Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen

EUH-zinnen: geen

title: Fysische eigenschappen

Aggregatietoestand: vast

Kleur: wit

Goed oplosbaar in: water

title: Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar).

Portaal: Scheikunde


text:
# Karel Justinus Calewaert
Karel Justinus Calewaert (Deinze, 17 oktober 1893 – Gent, 27 december 1963) was een Belgisch bisschop. Hij was de zoon van Justinus Calewaert en Odile Van Wambeke. Vader Calewaert was handelaar te Deinze (Tolpoortstraat) en baatte er een stokerij uit.
Gedurende de Eerste Wereldoorlog trok Karel Justinus naar Engeland. Hij keerde terug om als brancardier dienst te doen aan het front.
Hij studeerde aan het Sint-Hendrikscollege van Deinze en het Sint-Barbaracollege (Gent) en de Katholieke Universiteit Leuven.
Op 23 april 1922 werd hij priester gewijd.
Sinds 4 februari 1925 was hij professor moraaltheologie en in augustus 1927 directeur van het CIBE (militair opleidingscentrum voor geestelijke brancardiers) in Leopoldsburg.
Op 1 oktober 1931 werd hij president van het grootseminarie van Gent en in 1940 werd hij vicaris-generaal van het bisdom Gent.

## Bisschop
Op 28 januari 1948 werd hij tot de 27ste bisschop van Gent benoemd en op 8 maart 1948 werd hij gewijd. Als wapenspreuk koos hij Caritate veritatis (Uit liefde voor de waarheid). Hij was 54 jaar.
Op 17 april 1948 werd Oscar Joliet tot zijn hulpbisschop benoemd.
In 1950 wijdde hij het Sint-Paulusseminarie in te Mariakerke op het domein van wijlen Amand Casier de ter Beken, waar de Gentse seminaristen de eerste twee jaren van hun opleiding volgden.
Op 16 mei 1954 wijdde hij het hele complex van Mariagrot van Maldegem-Kleit in.
Tijdens de tweede schoolstrijd schreef hij op 8 juli 1955 een herderlijke brief waarin hij de gelovigen oproept het vrij onderwijs te steunen via de actie "School en Gezin". In 1958 wordt hiervoor een herdenkingsplaquette uitgegeven.
Op 19 december 1955 wijdde hij de Scheldebrug van Temse die toen plechtig werd ingehuldigd door koning Boudewijn.
Op 27 december 1963 overleed hij op 70-jarige leeftijd en werd bijgezet in de crypte van de Sint-Baafskathedraal.

## Varia
In 1964 werd een nieuwe klok, "Carolus" in de toren van de Sint-Baafskathedraal gehangen met als randschrift achteraan "TER VROME GEDACHTENIS VAN MGR KAREL-JUSTINUS CALLEWAERT 27STE BISSCHOP VAN GENT 1948-1963. ME FEC FR SERGEYS ET J FILIUS EJUS LOVANII 1964".

title: Karel Justinus Calewaert

wikitext:
{{Infobox bisschop RK
| naam              = Carolus Justinus Calewaert
(Karel Justinus Calewaert)
| afbeelding        =PMa 001025 B Gent StB 1.jpg
| onderschrift      = 27ste [[Lijst van bisschoppen van Gent|Bisschop van Gent]]
| geboortedatum     = 17 oktober 1893
| geboorteplaats    = Deinze
| overlijdensdatum  = 27 december 1963
| overlijdensplaats = Gent
| diakenwijding     =
| priesterwijding   = 23 april 1922
| bisschopswijding  = 8 mei 1948
| tijdvak1          = 1927-1931
| functie1          = directeur van het CIBE in Leopoldsburg
| tijdvak2          = 1931-1940
| functie2          = president van het grootseminarie van Gent
| tijdvak3          = 1940-1948
| functie3          = vicaris-generaal van het bisdom Gent
| tijdvak4          = 1948-1963
| functie4          = bisschop van Gent
| tijdvak5          =
| functie5          =
| tijdvak6          =
| functie6          =
| functie           =
| huidigefunctie    =
| eerderefuncties   =
| voorganger        = [[Honoré Jozef Coppieters]]
| opvolger          = [[Leonce Albert Van Peteghem]]
| wapen = Coat of arms of Karel Justinus Calewaert.png
}}
'''Karel Justinus Calewaert''' ([[Deinze]], [[17 oktober]] [[1893]] – [[Gent]], [[27 december]] [[1963]]) was een [[België|Belgisch]] [[bisschop]]. Hij was de zoon van Justinus Calewaert en Odile Van Wambeke. Vader Calewaert was handelaar te Deinze (Tolpoortstraat) en baatte er een stokerij uit.

Gedurende de [[Eerste Wereldoorlog]] trok Karel Justinus naar [[Engeland]]. Hij keerde terug om als brancardier dienst te doen aan het front.

Hij studeerde aan het [[Leiepoort campus Sint-Hendrik (Deinze)|Sint-Hendrikscollege]] van [[Deinze]] en het [[Sint-Barbaracollege (Gent)]] en de [[Katholieke Universiteit Leuven]].

Op 23 april [[1922]] werd hij [[priester]] gewijd.

Sinds 4 februari [[1925]] was hij [[professor]] [[moraaltheologie]] en in augustus [[1927]] directeur van het CIBE (militair opleidingscentrum voor geestelijke brancardiers) in [[Leopoldsburg]].

Op 1 oktober [[1931]] werd hij president van het [[grootseminarie]] van [[Gent]] en in [[1940]] werd hij [[vicaris-generaal]] van het bisdom Gent.

==Bisschop==
Op 28 januari [[1948]] werd hij tot de 27ste [[bisschop]] van [[bisdom Gent|Gent]] benoemd en op 8 maart [[1948]] werd hij gewijd. Als wapenspreuk koos hij ''Caritate veritatis'' (Uit liefde voor de waarheid). Hij was 54 jaar.

[[Bestand:Grafplaat Carolus-Justinus Calewaert.jpg|thumb|Grafplaat bisschop Carolus-Justinus Calewaert]]
Op 17 april [[1948]] werd [[Oscar Joliet]] tot zijn [[hulpbisschop]] benoemd.

In [[1950]] wijdde hij het [[Sint-Paulusseminarie]] in te [[Mariakerke (Oost-Vlaanderen)|Mariakerke]] op het domein van wijlen [[Amand Casier de ter Beken]], waar de Gentse [[Seminarie|seminaristen]] de eerste twee jaren van hun opleiding volgden.

Op 16 mei [[1954]] wijdde hij het hele complex van [[Mariagrot van Maldegem-Kleit]] in.

Tijdens de [[Schoolstrijd (België)|tweede schoolstrijd]] schreef hij op 8 juli [[1955]] een herderlijke brief waarin hij de gelovigen oproept het vrij onderwijs te steunen via de actie "School en Gezin". In [[1958]] wordt hiervoor een herdenkingsplaquette uitgegeven.

Op 19 december [[1955]] wijdde hij de [[Scheldebrug (Temse)|Scheldebrug]] van [[Temse]] die toen plechtig werd ingehuldigd door koning [[Boudewijn van België|Boudewijn]].

Op 27 december 1963 overleed hij op 70-jarige leeftijd en werd bijgezet in de crypte van de [[Sint-Baafskathedraal]].

==Varia==
In 1964 werd een nieuwe klok, "Carolus" in de toren van de Sint-Baafskathedraal gehangen met als randschrift achteraan "TER VROME GEDACHTENIS VAN MGR KAREL-JUSTINUS CALLEWAERT 27STE BISSCHOP VAN GENT 1948-1963. ME FEC FR SERGEYS ET J FILIUS EJUS LOVANII 1964".

== Externe link ==
* [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bcale.html Catholic Hierarchy]

{{Bibliografische informatie}}

{{DEFAULTSORT:Calewaert, Karel}}
[[Categorie:Belgisch theoloog]]
[[Categorie:Bisschop van Gent]]
[[Categorie:20e-eeuws bisschop]]

title: Bisschop van de Rooms-Katholieke Kerk

Bisschop van de Rooms-Katholieke Kerk: Wapen van een bisschop

Geboren: 17 oktober 1893

Plaats: Deinze Gent

Overleden: 27 december 1963

title: Wijdingen

title: Kerkelijke loopbaan

directeur van het CIBE in Leopoldsburg

vicaris-generaal van het bisdom Gent

bisschop van Gent

Voorganger: Honoré Jozef Coppieters

Opvolger: Leonce Albert Van Peteghem

Portaal: Christendom


text:
# Adriaan Oskamp
Adriaan Oskamp (Rotterdam, 26 mei 1906 - Oegstgeest, 25 september 1985) was een Nederlandse predikant. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was hij actief in het Nederlands verzet in de Tweede Wereldoorlog.

## Levensloop
Oskamp was lid van de Nederlandse Hervormde Kerk en studeerde theologie. Zowel zijn broer als een neef waren predikant. Oskamps kerkelijke "carrière" begon in 1929 toe hij een beroep aannam als hulppredikant als hulppredikant. Hij stond vervolgens op de kansel in Enschede (1930-1937), Leeuwarden (1937-1941), en Velp (Gelderland)  (1941-1947). In 1947 vertrok hij als onderdeel van een groep van tien predikanten naar Nederlands-Indië. Na terugkeer in Nederland werd hij beroepen in Heemstede, waar hij tot 1965 predikant was. Daarna was hij nog korte tijd verbonden aan de kerk in Voorburg en tevens voorzitter van de Hervormde Raad voor de Zending.
Een jaar na de Duitse inval in Nederland arriveerde Oskamp in het Gelderse dorp Velp. In zowel Velp als zijn vorige standplaats keerde Oskamp zich in zijn preken tegen het nazisme. Ook bad hij regelmatig voor koningin Wilhelmina. In 1942 pakten de Duitsers hem voor daarom voor één dag als gijzelaar op. Hij wilde de Joodse Saartje Pik en haar man bij hem thuis laten onderduiken. Zijn vrouw ziet dat niet zitten, waarop Oskamp een andere onderduikplaats voor het echtpaar regelde en maandelijks in hun onderhoud voorzag. Voor de Jood Jaap Waas organiseerde hij een schuilplaats bij het echtpaar Lüps op Kasteel Biljoen. Via het Armenfonds van de kerk verschafte hij geld aan gezinnen wiens mannen ondergedoken zaten om te ontkomen aan tewerkstelling in Duitsland.
In de nacht van 7 op 8 januari 1944 vonden in heel Velp arrestaties plaats. Een verzetskern rond pater Jan Campman werd opgerold. Oskamp had contact met Campman, maar behoorde niet tot diens verzetsgroep. Via het huis van bewaring in Arnhem, kwam de predikant terecht in Kamp Amersfoort. Vervolgens zat Oskamp drie maanden vast in het huis van bewaring in Utrecht om daarna op transport te gaan naar het Duitse Darmstadt. Daar verrichtte hij enkele maanden dwangarbeid. Op 12 januari 1945 vond er een rechtszaak plaats tegen twaalf leden van de groep rond Campman. Tot zijn verrassing werd Oskamp vrijgesproken. Een paar weken later keerde hij terug in Velp.

## Persoonlijk
Oskamp was getrouwd met Florina Alexandrina van den Berg. Met haar kreeg hij drie kinderen.

title: Adriaan Oskamp

wikitext:
{{Infobox persoon
| naam           = Adriaan Osamp
| afbeelding     = Predikant Oskamp begroet pastoor Schaars.jpg
| onderschrift   = Oskamp begroet de [[Rooms-Katholieke Kerk|Rooms-katholieke]] priester en plaatsgenoot [[Anton Schaars]] na dienst terugkeer uit [[Dachau (concentratiekamp)|Dachau]].
| volledigenaam  = Antonius Johannes Schaars
| geboorteplaats = [[Rotterdam]]
| geboortedatum  = [[26 mei]] [[1906]]
| sterfplaats    = [[Oegstgeest]]
| sterfdatum     = [[25 september]] [[1985]]
| nationaliteit  = {{NL}}
| beroep         = [[Predikant]]
| bekendvan      =
| religie        = [[Nederlands Hervormde Kerk|Nederlands Hervormd]]
| politiek       =
| zieook         =
| website        =
| handtekening   =
| portaal        = Tweede Wereldoorlog
}}
'''Adriaan Oskamp''' ([[Rotterdam]], [[26 mei]] [[1906]] - [[Oegstgeest]], [[25 september]] [[1985]]) was een [[Nederland]]se predikant. Tijdens de [[Tweede Wereldoorlog]] was hij actief in het [[Nederlands verzet in de Tweede Wereldoorlog]].

== Levensloop ==
Oskamp was lid van de [[Nederlandse Hervormde Kerk]] en studeerde theologie. Zowel zijn broer als een neef waren predikant. Oskamps kerkelijke "carrière" begon in 1929 toe hij een beroep aannam als hulppredikant als hulppredikant. Hij stond vervolgens op de kansel in [[Enschede]] (1930-1937), [[Leeuwarden (stad)|Leeuwarden]] (1937-1941), en [[Velp (Gelderland)]]  (1941-1947). In 1947 vertrok hij als onderdeel van een groep van tien predikanten naar [[Nederlands-Indië]].<ref>[https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?facets%5Bperiode%5D%5B%5D=2%7C20e_eeuw%7C1940-1949%7C1947%7C&query=%22a.oskamp%22+indie&coll=ddd&sortfield=date&page=1&identifier=MMSAB03:000067940:mpeg21:a0030&resultsidentifier=MMSAB03:000067940:mpeg21:a0030&rowid=1 Tien predikanten naar Indië], ''Bredasche Courant'', 16 januari 1947</ref> Na terugkeer in Nederland werd hij beroepen in Heemstede, waar hij tot 1965 predikant was. Daarna was hij nog korte tijd verbonden aan de kerk in [[Voorburg (Zuid-Holland)|Voorburg]] en tevens voorzitter van de [[Hervormde Raad voor de Zending]].

Een jaar na de [[Duitse inval in Nederland]] arriveerde Oskamp in het [[Gelderland|Gelderse]] dorp Velp. In zowel Velp als zijn vorige standplaats keerde Oskamp zich in zijn preken tegen het [[nazisme]]. Ook bad hij regelmatig voor [[Wilhelmina der Nederlanden|koningin Wilhelmina]]. In 1942 pakten de Duitsers hem voor daarom voor één dag als gijzelaar op. Hij wilde de [[Joodse gemeenschap in Nederland|Joodse]] Saartje Pik en haar man bij hem thuis laten onderduiken. Zijn vrouw ziet dat niet zitten, waarop Oskamp een andere onderduikplaats voor het echtpaar regelde en maandelijks in hun onderhoud voorzag. Voor de Jood Jaap Waas organiseerde hij een schuilplaats bij het echtpaar Lüps op [[Kasteel Biljoen]]. Via het Armenfonds van de kerk verschafte hij geld aan gezinnen wiens mannen ondergedoken zaten om te ontkomen aan tewerkstelling in Duitsland.

In de nacht van 7 op 8 januari 1944 vonden in heel Velp arrestaties plaats. Een verzetskern rond pater [[Jan Campman]] werd opgerold. Oskamp had contact met Campman, maar behoorde niet tot diens verzetsgroep. Via het huis van bewaring in [[Arnhem]], kwam de predikant terecht in [[Kamp Amersfoort]]. Vervolgens zat Oskamp drie maanden vast in het huis van bewaring in Utrecht om daarna op transport te gaan naar het Duitse [[Darmstadt]]. Daar verrichtte hij enkele maanden dwangarbeid. Op 12 januari 1945 vond er een rechtszaak plaats tegen twaalf leden van de groep rond Campman. Tot zijn verrassing werd Oskamp vrijgesproken. Een paar weken later keerde hij terug in Velp.

== Persoonlijk ==
Oskamp was getrouwd met Florina Alexandrina van den Berg. Met haar kreeg hij drie kinderen.

{{Appendix|1=Bron|2=
*Gety Hengeveld-de Jong (2013). ''Verbogen in Velp. Nooit vertelde verhalen over moed, verzet en onderduikers''. Velp: Stichting Velp voor Oranje, p.231-233
{{References}}
}}

{{DEFAULTSORT:Oskamp, Adriaan}}
[[Categorie:Kampgevangene in Amersfoort]]
[[Categorie:Nederlands verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog]]
[[Categorie:Predikant van de Nederlandse Hervormde Kerk]]

title: Algemene informatie

Volledige naam: Antonius Johannes Schaars

Geboren: 26 mei 1906 · Rotterdam

Overleden: 25 september 1985 · Oegstgeest

Nationaliteit(en): Nederland

Religie: Nederlands Hervormd

Beroep(en): Predikant

Portaal: Tweede Wereldoorlog


text:
# Times of Indonesia
Times of Indonesia was een Engelstalige krant in Indonesië. Het werd opgericht in 1952 en was het eerste dagblad in die taal in het onafhankelijke Indonesië. De oprichter en eerste hoofdredacteur was Mochtar Lubis, die nauwe banden had met de top van het leger. Na de rebellie van de Pemerintah Revolusioner Republik Indonesia werd op 31 oktober 1960 de vergunning voor publicatie ingetrokken, waardoor het blad niet langer verscheen.
Pas in 1983 verscheen er weer een Engelstalige krant in Indonesië, namelijk de Jakarta Post.

title: Times of Indonesia

wikitext:
'''Times of Indonesia''' was een [[Engels|Engelstalige]] krant in [[Indonesië]]. Het werd opgericht in 1952 en was het eerste dagblad in die taal in het onafhankelijke Indonesië. De oprichter en eerste hoofdredacteur was [[Mochtar Lubis]], die nauwe banden had met de top van het leger. Na de rebellie van de [[Pemerintah Revolusioner Republik Indonesia]] werd op 31 oktober 1960 de vergunning voor publicatie ingetrokken, waardoor het blad niet langer verscheen.

Pas in 1983 verscheen er weer een Engelstalige krant in Indonesië, namelijk de [[Jakarta Post]].

[[Categorie:Indonesische krant]]


text:
# GEICO 500
De GEICO 500 is een race uit de NASCAR Cup Series. De race wordt in het voorjaar gehouden op de Talladega Superspeedway over een afstand van 500 mijl of 805 km. De eerste editie werd gehouden in 1970 en gewonnen door Pete Hamilton. In het najaar wordt op hetzelfde circuit de AMP Energy 500 gehouden.

## Namen van de race
- Alabama 500 (1970)
- Winston 500 (1971 - 1993)
- Winston Select 500 (1994 - 1996)
- Winston 500 (1997)
- DieHard 500 (1998 - 2000)
- Talladega 500 (2001)
- Aaron's 499 (2002 - heden)

## Winnaars
| Jaar               | Winnaar            | Auto        |
| Alabama 500        | Alabama 500        | Alabama 500 |
| ------------------ | ------------------ | ----------- |
| 1970               | Pete Hamilton      | Plymouth    |
| Winston 500        |                    |             |
| 1971               | Donnie Allison     | Mercury     |
| 1972               | David Pearson      | Mercury     |
| 1973               | David Pearson      | Mercury     |
| 1974               | David Pearson      | Mercury     |
| 1975               | Buddy Baker        | Ford        |
| 1976               | Buddy Baker        | Ford        |
| 1977               | Darrell Waltrip    | Chevrolet   |
| 1978               | Cale Yarborough    | Oldsmobile  |
| 1979               | Bobby Allison      | Ford        |
| 1980               | Buddy Baker        | Oldsmobile  |
| 1981               | Bobby Allison      | Buick       |
| 1982               | Darrell Waltrip    | Buick       |
| 1983               | Richard Petty      | Pontiac     |
| 1984               | Cale Yarborough    | Chevrolet   |
| 1985               | Bill Elliott       | Ford        |
| 1986               | Bobby Allison      | Buick       |
| 1987               | Davey Allison      | Ford        |
| 1988               | Phil Parsons       | Oldsmobile  |
| 1989               | Davey Allison      | Ford        |
| 1990               | Dale Earnhardt     | Chevrolet   |
| 1991               | Harry Gant         | Oldsmobile  |
| 1992               | Davey Allison      | Ford        |
| 1993               | Ernie Irvan        | Chevrolet   |
| Winston Select 500 |                    |             |
| 1994               | Dale Earnhardt     | Chevrolet   |
| 1995               | Mark Martin        | Ford        |
| 1996               | Sterling Marlin    | Chevrolet   |
| Winston 500        |                    |             |
| 1997               | Mark Martin        | Ford        |
| DieHard 500        |                    |             |
| 1998               | Bobby Labonte      | Pontiac     |
| 1999               | Dale Earnhardt     | Chevrolet   |
| 2000               | Jeff Gordon        | Chevrolet   |
| Talladega 500      |                    |             |
| 2001               | Bobby Hamilton     | Chevrolet   |
| Aaron's 499        |                    |             |
| 2002               | Dale Earnhardt jr. | Chevrolet   |
| 2003               | Dale Earnhardt jr. | Chevrolet   |
| 2004               | Jeff Gordon        | Chevrolet   |
| 2005               | Jeff Gordon        | Chevrolet   |
| 2006               | Jimmie Johnson     | Chevrolet   |
| 2007               | Jeff Gordon        | Chevrolet   |
| 2008               | Kyle Busch         | Toyota      |
| 2009               | Brad Keselowski    | Chevrolet   |
| 2010               | Kevin Harvick      | Chevrolet   |
| 2011               | Jimmie Johnson     | Chevrolet   |
| 2012               | Brad Keselowski    | Dodge       |
| 2013               | David Ragan        | Ford        |

Huidige races:
Can-Am Duel ·
Daytona 500 ·
Subway Fresh Fit 500 ·
Kobalt Tools 400 ·
Food City 500 ·
Auto Club 400 ·
STP Gas Booster 500 ·
NRA 500 ·
Aaron's 499 ·
Toyota Owners 400 ·
Bojangles' Southern 500 ·
FedEx 400 ·
Coca-Cola 600 ·
STP 400 ·
Pocono 400 ·
Quicken Loans 400 ·
Toyota/Save Mart 350 ·
Coke Zero 400 ·
Quaker State 400 ·
Camping World RV Sales 301 ·
Brickyard 400 ·
Gobowling.com 400 ·
Cheez-It 355 at The Glen ·
Pure Michigan 400 ·
Irwin Tools Night Race ·
AdvoCare 500 (Atlanta Motor Speedway) ·
Federated Auto Parts 400 ·
Geico 400 ·
Sylvania 300 ·
AAA 400 ·
Hollywood Casino 400 ·
Bank of America 500 ·
Camping World RV Sales 500 ·
Goody's Headache Relief Shot 500 ·
AAA Texas 500 ·
AdvoCare 500 (Phoenix International Raceway) ·
Ford EcoBoost 400

Voormalige races:

Buddy Shuman 276 ·
Budweiser 400 ·
Budweiser NASCAR 400 ·
Columbia 200 ·
Coors 420 ·
First Union 400 ·
Greenville 200 ·
Hickory 276 ·
Kobalt Tools 500 (Atlanta Motor Speedway) ·
Los Angeles Times 500 ·
Mountain Dew Southern 500 ·
Northern 300 ·
Pepsi 420 ·
Pepsi Max 400 ·
Pickens 200 ·
Pop Secret Microwave Popcorn 400 ·
Sandlapper 200 ·
Subway 400 ·
Tyson Holly Farms 400 ·
Winston Western 500

title: GEICO 500

wikitext:
{{Infobox raceklasse
| naam = {{US-vlag|Alabama|geenlink}} Aaron's 499
| afbeelding = Talladega Superspeedway.png
| onderschrift= [[Talladega Superspeedway]], [[Alabama]]
}}
De '''GEICO 500''' is een race uit de [[NASCAR Cup Series]]. De race wordt in het voorjaar gehouden op de [[Talladega Superspeedway]] over een afstand van 500 mijl of 805 km. De eerste editie werd gehouden in 1970 en gewonnen door [[Pete Hamilton]]. In het najaar wordt op hetzelfde circuit de [[AMP Energy 500]] gehouden.

== Namen van de race ==
*Alabama 500 (1970)
*Winston 500 (1971 - 1993)
*Winston Select 500 (1994 - 1996)
*Winston 500 (1997)
*DieHard 500 (1998 - 2000)
*Talladega 500 (2001)
*Aaron's 499 (2002 - heden)

== Winnaars ==
{| class="wikitable" width="40%" style="text-align:left"
! Jaar || Winnaar || Auto
|-
! colspan=3|Alabama 500
|-
| 1970 || [[Pete Hamilton]] || Plymouth
|-
! colspan=3|Winston 500
|-
| 1971 || [[Donnie Allison]] || Mercury
|-
| 1972 || [[David Pearson]] || Mercury
|-
| 1973 || [[David Pearson]] || Mercury
|-
| 1974 || [[David Pearson]] || Mercury
|-
| 1975 || [[Buddy Baker]] || Ford
|-
| 1976 || [[Buddy Baker]] || Ford
|-
| 1977 || [[Darrell Waltrip]] || Chevrolet
|-
| 1978 || [[Cale Yarborough]] || Oldsmobile
|-
| 1979 || [[Bobby Allison]] || Ford
|-
| 1980 || [[Buddy Baker]] || Oldsmobile
|-
| 1981 || [[Bobby Allison]] || Buick
|-
| 1982 || [[Darrell Waltrip]] || Buick
|-
| 1983 || [[Richard Petty]] || Pontiac
|-
| 1984 || [[Cale Yarborough]] || Chevrolet
|-
| 1985 || [[Bill Elliott]] || Ford
|-
| 1986 || [[Bobby Allison]] || Buick
|-
| 1987 || [[Davey Allison]] || Ford
|-
| 1988 || [[Phil Parsons]] || Oldsmobile
|-
| 1989 || [[Davey Allison]] || Ford
|-
| 1990 || [[Dale Earnhardt]] || Chevrolet
|-
| 1991 || [[Harry Gant]] || Oldsmobile
|-
| 1992 || [[Davey Allison]] || Ford
|-
| 1993 || [[Ernie Irvan]] || Chevrolet
|-
! colspan=3|Winston Select 500
|-
| 1994 || [[Dale Earnhardt]] || Chevrolet
|-
| 1995 || [[Mark Martin]] || Ford
|-
| 1996 || [[Sterling Marlin]] || Chevrolet
|-
! colspan=3|Winston 500
|-
| 1997 || [[Mark Martin]] || Ford
|-
! colspan=3|DieHard 500
|-
| 1998 || [[Bobby Labonte]] || Pontiac
|-
| 1999 || [[Dale Earnhardt]] || Chevrolet
|-
| 2000 || [[Jeff Gordon]] || Chevrolet
|-
! colspan=3|Talladega 500
|-
| 2001 || [[Bobby Hamilton]] || Chevrolet
|-
! colspan=3|Aaron's 499
|-
| 2002 || [[Dale Earnhardt jr.]] || Chevrolet
|-
| 2003 || [[Dale Earnhardt jr.]] || Chevrolet
|-
| 2004 || [[Jeff Gordon]] || Chevrolet
|-
| 2005 || [[Jeff Gordon]] || Chevrolet
|-
| 2006 || [[Jimmie Johnson]] || Chevrolet
|-
| 2007 || [[Jeff Gordon]] || Chevrolet
|-
| 2008 || [[Kyle Busch]] || Toyota
|-
| 2009 || [[Brad Keselowski]] || Chevrolet
|-
| 2010 || [[Kevin Harvick]] || Chevrolet
|-
| 2011 || [[Jimmie Johnson]] || Chevrolet
|-
| 2012 || [[Brad Keselowski]] || Dodge
|-
| 2013 || [[David Ragan]] || Ford
|}

{{Appendix|2=
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=en|titel=Aaron's 499|datum=20100224}}
}}
{{Navigatie NASCAR Sprint Cup races}}

[[Categorie:NASCAR-race]]

title: Aaron's 499

Portaal: Autosport


text:
# V-bandbladroller
De v-bandbladroller (Isotrias rectifasciana) is een vlinder uit de familie bladrollers (Tortricidae). De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1811 door Haworth.
De soort komt voor in Europa.

title: V-bandbladroller

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| naam = V-bandbladroller
| titelweergave =
| afbeelding = Isotrias rectifasciana.jpg
| afbeeldingtekst =
| familie = [[Bladrollers|Tortricidae]] (Bladrollers)
| geslacht = ''[[Isotrias]]''
| w-naam = ''Isotrias rectifasciana''
| auteur = [[Adrian Hardy Haworth|Haworth]]
| datum = 1811
| haakjes = ja
| species = Isotrias rectifasciana
| commons =
}}
De '''v-bandbladroller''' (''Isotrias rectifasciana'') is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie [[bladrollers]] (Tortricidae). De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1811 door Haworth.

De soort komt voor in [[Europa (werelddeel)|Europa]].

{{Appendix|2=
* {{Link Fauna Europaea|id=439281|naam=''Isotrias rectifasciana''}}
}}
{{Beginnetje|biologie|2013|03|21}}

[[Categorie:Bladrollers]]
[[Categorie:Dier uit het Palearctisch gebied]]

title: V-bandbladroller

Familie: Tortricidae (Bladrollers)

Geslacht: Isotrias

title: Soort


text:
# Topografische Dienst
De Topografische Dienst was een  Nederlandse overheidsorganisatie voor topografische kaartinformatie van het Nederlandse grondgebied, onderdeel van de Koninklijke Landmacht. De dienst is in januari 2004 opgegaan in het Kadaster.

## Geschiedenis
In 1815 werd aan de Dienst Militaire Verkenningen opdracht gegeven voor het maken van een landsdekkende militaire kaart, bekend als de Krayenhoffkaart.
In 1932 ontstond de Topografische Dienst uit een samenvoeging van de Dienst Militaire Verkenningen met de steendrukkerij van de 'Topografische Inrigting'. Rond 1836 begon men met het drukken van de topografische kaart op een schaal van 1:50.000, gevolgd in 1865 door de topografische kaart op een schaal van 1:25.000. Een heuvel was vermeldenswaardig als het een verhoging in het landschap van meer dan 0,75 m omdat het dan een militaire importantie had, een soldaat kon hierachter dekking vinden.
In 1951 werd begonnen met het in productie nemen van de topografische kaart op een schaal van 1:10.000.
Van oudsher waren verschillende ministeries bezig met cartografie; defensie, Rijkswaterstaat en bestuurlijke diensten, tot uiteindelijk de Topografische Dienst (tot 2004 onderdeel van het Ministerie van Defensie) verantwoordelijk werd voor alle rijkskartering.

## Huisvesting
De topografische dienst was gevestigd aan de Prinsessegracht in Den Haag. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vond een gedwongen verhuizing plaats naar Utrecht. Na de oorlog werd de dienst gehuisvest in Delft. In het kader van de spreiding van rijksdiensten werd in 1974 besloten de Topografische Dienst gefaseerd te verplaatsen van Delft naar Emmen. In september 1982 werd, in afwachting van gereedkomen van de nieuwbouw, een tijdelijke dependance opengesteld. Het gebouw van de Topografische Dienst, ontworpen door architect Jan Dirk Peereboom Voller, werd in 1984 opgeleverd en betrokken. Op 20 juni 1985 werd het gebouw officieel geopend door mr. Pieter van Vollenhoven.

### Gebouw in Zwolle
Op 15 november 2007 werd bekend dat de Topografische Dienst in januari 2010 naar Zwolle verhuist en onder de naam Geo-informatie verder zal gaan. Met ingang van januari 2010 is Kadaster Geo-informatie geheel ondergebracht in Zwolle.

### Gebouw in Emmen
Het gebouw aan het Bendienplein in Emmen heeft vanaf januari 2010 jarenlang leeggestaan. In 2016 is men begonnen met renovatie- en onderhoudswerkzaamheden. Medio 2017 is het in gebruik genomen als regiokantoor van de Belastingdienst en in 2019 als depot van het Nationaal Archief.

### Gebouw in Batavia
Het hoofdkantoor van de Topografische Dienst van Nederlands-Indië stond in Weltevreden. In 1924 werd een nieuw gebouw geopend.

## Collectie
De kaartencollectie is van de voormalige dienst is in 2009 voor de helft ondergebracht bij het Nationaal Archief. In 2011 zijn de overige kaarten verdeeld over de verschillende universiteitsbibliotheken.

title: Topografische Dienst

wikitext:
{{Infobox overheidsinstelling
| naam            = Topografische Dienst
| logo            =
| afbeelding      = Topografischdienst voorzijde MM.jpg
| onderschrift    = voormalig kantoor in Emmen
| type            =
| opgericht       = 1932
| voorganger      =
| opgeheven       = 2004
| vervanger       =
| jurisdictie     = [[Nederland]]
| hoofdkantoor    = [[Den Haag]]
[[Delft]]
[[Emmen (Drenthe)|Emmen]]
| werknemers      =
| budget          =
| minister        =
| ministerfunctie =
| valt onder      = [[Koninklijke Landmacht]]
| directeur       =
| website         =
}}
[[File:Embleem Topografische Dienst, Bestanddeelnr 8543.jpg|thumb|Embleem Topografische Dienst]]
[[File:Bonnebladen bladindeling.jpg|thumb|Bonnebladen bladindeling uit 1902]]
De '''Topografische Dienst''' was een  Nederlandse overheidsorganisatie voor [[Topografische kaart|topografische kaartinformatie]] van het Nederlandse grondgebied, onderdeel van de [[Koninklijke Landmacht]]. De dienst is in januari 2004 opgegaan in het [[Kadaster (Nederland)|Kadaster]].

==Geschiedenis==
[[File:KITLV A452 - Officieren van de Topografische Dienst in Nederlands-Indië, KITLV 81677.tiff|thumb|Officieren van de Topografische Dienst in Nederlands-Indië in 1910]]
In 1815 werd aan de Dienst Militaire Verkenningen opdracht gegeven voor het maken van een landsdekkende militaire kaart, bekend als de Krayenhoffkaart<ref>[https://objects.library.uu.nl/reader/index.php?obj=1874-300222&lan=en#page//84/94/32/84943287778274700596499613394620683220.jpg/mode/1up Choro-topographische Kaart der Noordelijke Provincien van het koninkrijk der Nederlanden, uitgevoerd aan het Topographische Bureau van dezen Staat volgens het ontwerp, de Geodesische en Astronomische waarnemingen van den Luitenant Generaal Baron Kraijenhoff.] 1823. Facsimile: Bussum, Unieboek/Fibula-Van Dishoeck, 1973. Tekst: P.W. Geudeke, 16 p. {{ISBN|90-228-3424-7}}.</ref>.

In 1932 ontstond de Topografische Dienst uit een samenvoeging van de Dienst Militaire Verkenningen met de steendrukkerij van de 'Topografische Inrigting'.<ref>https://www.geheugenvandrenthe.nl/topografische-dienst</ref> Rond 1836 begon men met het drukken van de topografische kaart op een schaal van 1:50.000, gevolgd in 1865 door de topografische kaart op een schaal van 1:25.000.<ref>https://www.geheugenvandrenthe.nl/topografische-en-militaire-kaart</ref> Een heuvel was vermeldenswaardig als het een verhoging in het landschap van meer dan 0,75 m omdat het dan een militaire importantie had, een soldaat kon hierachter dekking vinden.

In 1951 werd begonnen met het in productie nemen van de topografische kaart op een schaal van 1:10.000.

Van oudsher waren verschillende ministeries bezig met cartografie; defensie, Rijkswaterstaat en bestuurlijke diensten, tot uiteindelijk de Topografische Dienst (tot 2004 onderdeel van het Ministerie van Defensie) verantwoordelijk werd voor alle rijkskartering.

== Huisvesting ==
De topografische dienst was gevestigd aan de [[Prinsessegracht]] in Den Haag. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vond een gedwongen verhuizing plaats naar Utrecht. Na de oorlog werd de dienst gehuisvest in Delft.<ref>https://caert-thresoor.nl/wp-content/uploads/sites/4/CT34-4.pdf</ref> In het kader van de spreiding van rijksdiensten werd in 1974 besloten de Topografische Dienst gefaseerd te verplaatsen van [[Delft (hoofdbetekenis)|Delft]] naar [[Emmen (Drenthe)|Emmen]]. In september 1982 werd, in afwachting van gereedkomen van de nieuwbouw, een tijdelijke dependance opengesteld. Het gebouw van de Topografische Dienst, ontworpen door architect [[Jan Dirk Peereboom Voller]], werd in 1984 opgeleverd en betrokken. Op 20 juni 1985 werd het gebouw officieel geopend door mr. [[Pieter van Vollenhoven]].

=== Gebouw in Zwolle ===
Op 15 november 2007 werd bekend dat de Topografische Dienst in januari 2010 naar [[Zwolle (hoofdbetekenis)|Zwolle]] verhuist en onder de naam ''Geo-informatie'' verder zal gaan<ref>"Kadaster wordt fiks groter", ''De Stentor'', 15 november 2007.</ref>. Met ingang van januari 2010 is Kadaster Geo-informatie geheel ondergebracht in Zwolle.

=== Gebouw in Emmen ===
Het gebouw aan het Bendienplein in Emmen heeft vanaf januari 2010 jarenlang leeggestaan. In 2016 is men begonnen met renovatie- en onderhoudswerkzaamheden. Medio 2017 is het in gebruik genomen als regiokantoor van de [[Belastingdienst]] en in 2019 als [[Archiefdepot|depot]] van het [[Nationaal Archief]].<ref>[http://www.dvhn.nl/drenthe/Emmen-en-fiscus-zijn-verlost-van-Vredingdeal-21093289.html Emmen en fiscus zijn verlost van Vredingdeal]</ref><ref>[https://www.nationaalarchief.nl/archiveren/nieuws/nationaal-archief-krijgt-nieuw-depot-in-emmen Nationaal Archief krijgt nieuw depot in Emmen] nieuwsbericht Nationaal Archief d.d. 25 april 2019</ref>

=== Gebouw in Batavia ===
[[File:COLLECTIE TROPENMUSEUM Het kaartenmagazijn van de Topografische Dienst te Weltevreden TMnr 10003959.jpg|thumb|Het kaartenmagazijn van de Topografische Dienst te Weltevreden]]
Het hoofdkantoor van de Topografische Dienst van Nederlands-Indië stond in [[Weltevreden (Batavia)|Weltevreden]].<ref>[https://doi.org/10.4233/uuid:1d7a10a3-e6af-439e-880b-720b35458f75 Indonesië op de kaart]</ref> In 1924 werd een nieuw gebouw geopend.

== Collectie ==
De kaartencollectie is van de voormalige dienst is in 2009 voor de helft ondergebracht bij het Nationaal Archief. In 2011 zijn de overige kaarten verdeeld over de verschillende universiteitsbibliotheken.<ref>https://repertorium.library.uu.nl/collectie/topografische-dienst/</ref>

== Zie ook ==
* [[Dienst der Hydrografie]]

== Externe links ==
* [https://www.kadaster.nl/producten/kaarten-en-luchtfoto-s/actueel Actuele] en [https://www.kadaster.nl/historisch/historische-topografische-kaarten historische] papieren kaarten om te bestellen
* Viewers om [https://www.kaartenvannederland.nl/ actuele] en [https://www.topotijdreis.nl/ historische] kaarten digitaal te bekijken
* [https://web.archive.org/web/20201118042736/https://www.pdok.nl/downloads/-/article/dataset-basisregistratie-topografie-brt-topraster Download] van actuele digitale kaarten
* Rasterdata ([https://www.pdok.nl/geo-services/-/article/dataset-basisregistratie-topografie-brt-topraster WMS/WMTS]) en vectorbestanden ([https://web.archive.org/web/20210928074737/https://www.pdok.nl/downloads/-/article/basisregistratie-topografie-brt-topnl GML/GPKG]) voor ontwikkelaars

{{Appendix}}
{{Coor title dms|52|30|9.9|N|6|5|34.6|E|type:landmark_scale:3125_region:NL}}

[[Categorie:Kadaster in Nederland| ]]
[[Categorie:Cartografie]]
[[Categorie:Krijgsmacht van Nederland]]

title: Geschiedenis

title: Geschiedenis

Valt onder: Koninklijke Landmacht

Jurisdictie: Nederland

Hoofdkantoor: Den Haag · Delft · Emmen


text:
# Aphonomorphus schunkei
Aphonomorphus schunkei is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1956 door Lucien Chopard.

title: Aphonomorphus schunkei

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Aphonomorphus schunkei''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Rechtvleugeligen|Orthoptera]] (Rechtvleugeligen)
| familie = [[Krekels|Gryllidae]] (Krekels)
| geslacht = ''[[Aphonomorphus]]''
| w-naam = ''Aphonomorphus schunkei''
| auteur = [[Lucien Chopard|Chopard]]
| datum = 1956
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Aphonomorphus schunkei''''' is een [[rechtvleugeligen|rechtvleugelig insect]] uit de familie [[krekels]] (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1956 door [[Lucien Chopard]].

{{Appendix|2=
* {{Brontabel|9999-Orthoptera}} [bezocht 15 april 2013]
}}
{{Beginnetje|biologie|2013|04|22}}

[[Categorie:Aphonomorphus|schunkei]]

title: Aphonomorphus schunkei

Orde: Orthoptera (Rechtvleugeligen)

Familie: Gryllidae (Krekels)

Geslacht: Aphonomorphus

title: Soort


text:
# Tharyx similis
Tharyx similis is een borstelworm uit de familie Cirratulidae. Het lichaam van de worm bestaat uit een kop, een cilindrisch, gesegmenteerd lichaam en een staartstukje. De kop bestaat uit een prostomium (gedeelte voor de mondopening) en een peristomium (gedeelte rond de mond) en draagt gepaarde aanhangsels (palpen, antennen en cirri).
Tharyx similis werd in 1887 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Webster & Benedict.

title: Tharyx similis

wikitext:
{{Taxobox
| naam = ''Tharyx similis''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Ringwormen|Annelida]] (Ringwormen)
| klasse = [[Borstelwormen|Polychaeta]] (Borstelwormen)
| orde = [[Terebellida]]
| familie = [[Cirratulidae]]
| geslacht = ''[[Tharyx]]''
| auteur = Webster & Benedict
| datum = 1887
| bron =
| haakjes =
| worms = 156676
}}
'''''Tharyx similis''''' is een [[Borstelwormen|borstelworm]] uit de familie [[Cirratulidae]]. Het lichaam van de worm bestaat uit een kop, een cilindrisch, gesegmenteerd lichaam en een staartstukje. De kop bestaat uit een prostomium (gedeelte voor de mondopening) en een peristomium (gedeelte rond de mond) en draagt gepaarde aanhangsels ([[palp (borstelworm)|palpen]], [[antenne (borstelworm)|antennen]] en [[cirrus (borstelworm)|cirri]]).

''Tharyx similis'' werd in 1887 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Webster & Benedict.

{{Appendix|2=
*WoRMS (2011). Tharyx similis. In: Read, G., Fauchald, K. (Ed) (2011). World Polychaeta database. Gebaseerd op informatie uit het [[World Register of Marine Species]], te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=156676.}}
{{beginnetje|biologie|2011|12|15}}

{{DEFAULTSORT:Tharyx similis}}
[[Categorie:Cirratulidae]]

title: Tharyx similis

Stam: Annelida (Ringwormen)

Klasse: Polychaeta (Borstelwormen)

Orde: Terebellida

Familie: Cirratulidae

Geslacht: Tharyx

title: Soort

Portaal: Biologie


text:
# Carenum digglesi
Carenum digglesi is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1869 door Macleay.

title: Carenum digglesi

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Carenum digglesi''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Scaritinae]]
| geslacht = ''[[Carenum]]''
| w-naam = ''Carenum digglesi''
| auteur = Macleay
| datum = 1869
| haakjes = ja
| species =
| commons =
}}
'''''Carenum digglesi''''' is een [[kevers|kever]]soort uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): [https://carabidae.org/search?rank=0&text=Carenum+digglesi Carabidae of the World] (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1869 door Macleay.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|29}}

[[Categorie:Carenum|digglesi]]

title: Carenum digglesi

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Carabidae (Loopkevers)

Onderfamilie: Scaritinae

Geslacht: Carenum

title: Soort


text:
# Shotokan
Shotokan is de eerste en meest beoefende stijl van het moderne karate. Shotokan omvat lage standen en harde technieken. Verder wordt er veel geoefend op kihon (basisoefeningen), kata en kumite. De beoefenaars van shotokan hechten veel waarde aan de historische achtergrond van het karate en eren daarmee een lange traditie. Shotokan is een non/semi contact stijl die vooral bekendstaat om zijn lage standen en Kata (stijloefeningen).
De naam shotokan werd geïntroduceerd in 1939, toen de eerste karate-dojo werd geopend. Shotokan betekent letterlijk school van Shoto. Shoto, wat wuivende pijnbomen betekent, is de dichtersnaam van Gichin Funakoshi. Het ruisen van de pijnbomen gaf hem inspiratie voor zijn gedichten en de rust die benodigd is voor het beoefenen van karate. Deze eerste karateschool werd verwoest in 1945 bij een Amerikaanse luchtaanval.

## Geschiedenis

### Tode
Het moderne shotokan stamt uit Okinawa, een Japans eiland. Op Okinawa bestond al sinds 1470 een verbod op wapenbezit.

Chinese gevechtsvormen, zowel met als zonder wapens, werden geïntroduceerd en in de loop der tijd aangevuld met technieken uit andere Aziatische landen met een gevechtstraditie.
Het Tode of Te, de gevechtstechniek op Okinawa, bestond uit een ongewapende vorm (het latere Karate) en een gewapende vorm (het Okinawaanse kobudo). Alles werd in het geheim beoefend tot 1875 toen Okinawa een officieel deel werd van het Japanse keizerrijk. Dit hield tevens in dat de inwoners van Okinawa dienstplichtig werden en bij de keuringen hiervoor viel hun goede lichamelijke conditie op, die verkregen was door Tode. De Japanse regering was onder de indruk en gaf toestemming het Tode te onderwijzen op scholen in het gymnastiekprogramma. Omstreeks 1912 kregen officieren van de Japanse vloot karatetraining in Okinawa. In 1922 nodigde het Japanse Ministerie voor Onderwijs een karate-jutsu-expert, Gichin Funakoshi, uit om een demonstratie te geven. Hij gaf verschillende demonstraties aan universiteiten.

### Karate in Japan
Kort daarna kreeg Gichin de eer om zijn vechtkunsten te demonstreren aan het Keizerlijk Hof, meer bepaald aan keizer Hirohito. Deze was onder de indruk. Hoewel de keizer Gichin grote geldsommen en bedienden aanbood, weigerde Gichin dit. Hij wilde alleen een hut, een grote zaal en een tempel vlakbij. Daar onderwees hij anderen in Karate en reisde vaak door Japan om zijn kunst te promoten.
In 1924 had Funakoshi aangetoond dat het wenselijk was het karate op te nemen als vast onderdeel van de lichamelijke opvoeding. De Keio-universiteit in Tokio was de eerste die hiervoor een dojo inrichtte en de universiteiten van Shoha, Waseda en Hosai volgden dit voorbeeld. Funakoshi's monopoliepositie bleef niet onaangetast en rond 1930 kwam ook Kenwa Mabuni naar Japan. Zij hadden beiden les gehad van de beroemde sensei Anko Itosu. Omstreeks 1932 hadden nagenoeg alle universiteiten dojo's voor karate-jutsu en het is begrijpelijk dat de Japanners het Karate verder ontwikkelden.

### Shotokan
Funakoshi trok zich meer en meer terug en het lesgeven werd steeds meer overgelaten aan zijn zoon Yoshitaka en andere van zijn leerlingen. Zij gaven het moderne shotokan vorm. Verder veranderde Funakoshi de benaming van de kata's en de Okinawabenaming werd veranderd in de Japanse benaming. Funakoshi onderwees zijn karatevorm voornamelijk door middel van kata; zijn standen waren hoog en hij introduceerde het kihon, maar schonk nauwelijks aandacht aan het kumite.
Zijn zoon Yoshitaka ging veel verder en hij was degene die de lage standen introduceerde. Hij ontwikkelde nieuwe traptechnieken zoals mawashi geri en ura mawashi geri. Hij ontwikkelde verder kumitevormen en huldigde het principe dat iedere aanval, iedere houding tot het uiterste moet worden ingezet, overdreven tot het extreme, zodat in situaties waarin je geremd bent, nog voldoende kracht over is om te overwinnen.

## Kata
In het shotokan beoefent men standaard de volgende 26 kata.
- Heian Shodan, Heian Nidan, Heian Sandan, Heian Yondan, Heian Godan
- Tekki Shodan, Tekki Nidan, Tekki Sandan
- Bassai Dai, Bassai Sho
- Kanku Dai, Kanku Sho
- Empi
- Jion, Jitte, Jiin
- Hangetsu
- Gankaku
- Meikyo
- Sochin
- Chinte
- Gojushiho Dai, Gojushiho Sho
- Nijushiho
- Wankan
- Unsu

Daarnaast worden de volgende kata soms beoefend.
- Taikyoku Shodan, Taikyoku Nidan, Taikyoku Sandan, Taikyoku Yondan, Taikyoku Godan, Taikyoku Rokudan
- Junro Shodan, Junro Nidan, Junro Sandan, Junro Yondan, Junro Godan
- Ten No kata
- Meikyo Nidan

title: Shotokan

wikitext:
[[Bestand:Shotokan-3.JPG|200px|thumb|Beoefenaars van shotokan]]
'''Shotokan''' is de eerste en meest beoefende stijl van het moderne [[karate]]. Shotokan omvat lage standen en harde technieken. Verder wordt er veel geoefend op ''kihon'' (basisoefeningen), ''[[kata]]'' en ''[[kumite]]''. De beoefenaars van shotokan hechten veel waarde aan de historische achtergrond van het karate en eren daarmee een lange traditie. Shotokan is een non/semi contact stijl die vooral bekendstaat om zijn lage standen en Kata (stijloefeningen).

De naam shotokan werd geïntroduceerd in [[1939]], toen de eerste karate-[[dojo]] werd geopend. Shotokan betekent letterlijk ''school van Shoto''. Shoto, wat ''wuivende pijnbomen'' betekent, is de dichtersnaam van [[Gichin Funakoshi]]. Het ruisen van de pijnbomen gaf hem inspiratie voor zijn gedichten en de rust die benodigd is voor het beoefenen van karate. Deze eerste karateschool werd verwoest in [[1945]] bij een [[Verenigde Staten|Amerikaanse]] luchtaanval.

== Geschiedenis ==
=== Tode ===
Het moderne shotokan stamt uit [[Okinawa (eiland)|Okinawa]], een [[Japan]]s eiland. Op Okinawa bestond al sinds [[1470]] een verbod op wapenbezit.
<br />[[Chinees keizerrijk|Chinese]] gevechtsvormen, zowel met als zonder wapens, werden geïntroduceerd en in de loop der tijd aangevuld met technieken uit andere Aziatische landen met een gevechtstraditie.

Het ''Tode'' of ''Te'', de gevechtstechniek op Okinawa, bestond uit een ongewapende vorm (het latere ''Karate'') en een gewapende vorm (het ''[[Okinawaanse kobudo]]''). Alles werd in het geheim beoefend tot [[1875]] toen Okinawa een officieel deel werd van het Japanse keizerrijk. Dit hield tevens in dat de inwoners van Okinawa dienstplichtig werden en bij de keuringen hiervoor viel hun goede lichamelijke conditie op, die verkregen was door ''Tode''. De Japanse regering was onder de indruk en gaf toestemming het ''Tode'' te onderwijzen op scholen in het gymnastiekprogramma. Omstreeks [[1912]] kregen officieren van de Japanse vloot karatetraining in Okinawa. In [[1922]] nodigde het Japanse Ministerie voor Onderwijs een karate-jutsu-expert, Gichin Funakoshi, uit om een demonstratie te geven. Hij gaf verschillende demonstraties aan universiteiten.

=== Karate in Japan ===
[[Bestand:Funakoshi Gichin.jpg|200px|thumb|[[Gichin Funakoshi]]]]
Kort daarna kreeg Gichin de eer om zijn vechtkunsten te demonstreren aan het Keizerlijk Hof, meer bepaald aan keizer [[Hirohito]]. Deze was onder de indruk. Hoewel de keizer Gichin grote geldsommen en bedienden aanbood, weigerde Gichin dit. Hij wilde alleen een hut, een grote zaal en een [[tempel]] vlakbij. Daar onderwees hij anderen in Karate en reisde vaak door Japan om zijn kunst te promoten.

In [[1924]] had Funakoshi aangetoond dat het wenselijk was het karate op te nemen als vast onderdeel van de lichamelijke opvoeding. De ''Keio-universiteit'' in [[Tokio]] was de eerste die hiervoor een dojo inrichtte en de universiteiten van Shoha, [[Waseda-universiteit|Waseda]] en Hosai volgden dit voorbeeld. Funakoshi's monopoliepositie bleef niet onaangetast en rond [[1930]] kwam ook [[Kenwa Mabuni]] naar Japan. Zij hadden beiden les gehad van de beroemde [[sensei]] [[Anko Itosu]]. Omstreeks [[1932]] hadden nagenoeg alle universiteiten dojo's voor karate-jutsu en het is begrijpelijk dat de Japanners het Karate verder ontwikkelden.

=== Shotokan ===
Funakoshi trok zich meer en meer terug en het lesgeven werd steeds meer overgelaten aan zijn zoon [[Gigo Funakoshi|Yoshitaka]] en andere van zijn leerlingen. Zij gaven het moderne shotokan vorm. Verder veranderde Funakoshi de benaming van de [[kata]]'s en de Okinawabenaming werd veranderd in de Japanse benaming. Funakoshi onderwees zijn karatevorm voornamelijk door middel van kata; zijn standen waren hoog en hij introduceerde het ''[[kihon]]'', maar schonk nauwelijks aandacht aan het ''[[kumite]]''.

Zijn zoon [[Gigo Funakoshi|Yoshitaka]] ging veel verder en hij was degene die de lage standen introduceerde. Hij ontwikkelde nieuwe traptechnieken zoals ''mawashi geri'' en ''ura mawashi geri''. Hij ontwikkelde verder ''kumite''vormen en huldigde het principe dat iedere aanval, iedere houding tot het uiterste moet worden ingezet, overdreven tot het extreme, zodat in situaties waarin je geremd bent, nog voldoende kracht over is om te overwinnen.

== Kata ==
In het shotokan beoefent men standaard de volgende 26 kata.
* Heian Shodan, Heian Nidan, Heian Sandan, Heian Yondan, Heian Godan
* Tekki Shodan, Tekki Nidan, Tekki Sandan
* Bassai Dai, Bassai Sho
* Kanku Dai, Kanku Sho
* Empi
* Jion, Jitte, Jiin
* Hangetsu
* Gankaku
* Meikyo
* Sochin
* Chinte
* Gojushiho Dai, Gojushiho Sho
* Nijushiho
* Wankan
* Unsu

Daarnaast worden de volgende kata soms beoefend.
* Taikyoku Shodan, Taikyoku Nidan, Taikyoku Sandan, Taikyoku Yondan, Taikyoku Godan, Taikyoku Rokudan
* Junro Shodan, Junro Nidan, Junro Sandan, Junro Yondan, Junro Godan
* Ten No kata
* Meikyo Nidan

[[Categorie:Karate|Shotokan]]


text:
# Villaespasa
Villaespasa is een gemeente in de Spaanse provincie Burgos in de regio Castilië en León met een oppervlakte van 19,49 km². Villaespasa telt 26 inwoners (1 januari 2016).

## Demografische ontwikkeling
Bron: INE, 1857-2011: volkstellingen
Opm.: In 1857 werd de gemeente Rupelo aangehecht
Abajas · Adrada de Haza · Aguas Cándidas · Aguilar de Bureba · Albillos · Alcocero de Mola · Alfoz de Bricia · Alfoz de Quintanadueñas · Alfoz de Santa Gadea · Altable · Ameyugo · Anguix · Aranda de Duero · Arandilla · Arauzo de Miel · Arauzo de Salce · Arauzo de Torre · Arcos · Arenillas de Riopisuerga · Arija · Arlanzón · Arraya de Oca · Atapuerca · Avellanosa de Muñó · Bahabón de Esgueva · Barbadillo de Herreros · Barbadillo del Mercado · Barbadillo del Pez · Barrio de Muñó · Barrios de Colina · Basconcillos del Tozo · Bascuñana · Baños de Valdearados · Bañuelos de Bureba · Belbimbre · Belorado · Berberana · Berlangas de Roa · Berzosa de Bureba · Bozoó · Brazacorta · Briviesca · Bugedo · Buniel · Burgos · Busto de Bureba · Cabañes de Esgueva · Cabezón de la Sierra · Caleruega · Campillo de Aranda · Campolara · Canicosa de la Sierra · Cantabrana · Carazo · Carcedo de Bureba · Carcedo de Burgos · Cardeñadijo · Cardeñajimeno · Cardeñuela Riopico · Carrias · Cascajares de Bureba · Cascajares de la Sierra · Castellanos de Castro · Castil de Peones · Castildelgado · Castrillo Mota de Judíos · Castrillo de Riopisuerga · Castrillo de la Reina · Castrillo de la Vega · Castrillo del Val · Castrojeriz · Cavia · Cayuela · Cebrecos · Celada del Camino · Cerezo de Río Tirón · Cerratón de Juarros · Ciadoncha · Cillaperlata · Cilleruelo de Abajo · Cilleruelo de Arriba · Ciruelos de Cervera · Cogollos · Condado de Treviño · Contreras · Coruña del Conde · Covarrubias · Cubillo del Campo · Cubo de Bureba · Cuevas de San Clemente · Encío · Espinosa de Cervera · Espinosa de los Monteros · Espinosa del Camino · Estépar · Fontioso · Frandovínez · Fresneda de la Sierra Tirón · Fresneña · Fresnillo de las Dueñas · Fresno de Rodilla · Fresno de Río Tirón · Frías · Fuentebureba · Fuentecén · Fuentelcésped · Fuentelisendo · Fuentemolinos · Fuentenebro · Fuentespina · Galbarros · Grijalba · Grisaleña · Gumiel de Izán · Gumiel de Mercado · Hacinas · Haza · Hontanas · Hontangas · Hontoria de Valdearados · Hontoria de la Cantera · Hontoria del Pinar · Hornillos del Camino · Hortigüela · Hoyales de Roa · Huerta de Arriba · Huerta de Rey · Humada · Hurones · Huérmeces · Ibeas de Juarros · Ibrillos · Iglesiarrubia · Iglesias · Isar · Itero del Castillo · Jaramillo Quemado · Jaramillo de la Fuente · Junta de Traslaloma · Junta de Villalba de Losa · Jurisdicción de Lara · Jurisdicción de San Zadornil · La Cueva de Roa · La Gallega · La Horra · La Puebla de Arganzón · La Revilla y Ahedo · La Sequera de Haza · La Vid de Bureba · La Vid y Barrios · Las Hormazas · Las Quintanillas · Lerma · Llano de Bureba · Los Altos · Los Ausines · Los Balbases · Los Barrios de Bureba · Madrigal del Monte · Madrigalejo del Monte · Mahamud · Mambrilla de Castrejón · Mambrillas de Lara · Mamolar · Manciles · Mazuela · Mecerreyes · Medina de Pomar · Melgar de Fernamental · Merindad de Cuesta-Urria · Merindad de Montija · Merindad de Río Ubierna · Merindad de Sotoscueva · Merindad de Valdeporres · Merindad de Valdivielso · Milagros · Miranda de Ebro · Miraveche · Modúbar de la Emparedada · Monasterio de Rodilla · Monasterio de la Sierra · Moncalvillo · Monterrubio de la Demanda · Montorio · Moradillo de Roa · Nava de Roa · Navas de Bureba · Nebreda · Neila · Olmedillo de Roa · Olmillos de Muñó · Oquillas · Orbaneja Riopico · Oña · Padilla de Abajo · Padilla de Arriba · Padrones de Bureba · Palacios de Riopisuerga · Palacios de la Sierra · Palazuelos de Muñó · Palazuelos de la Sierra · Pampliega · Pancorbo · Pardilla · Partido de la Sierra en Tobalina · Pedrosa de Duero · Pedrosa de Río Úrbel · Pedrosa del Príncipe · Pedrosa del Páramo · Peral de Arlanza · Peñaranda de Duero · Pineda Trasmonte · Pineda de la Sierra · Pinilla Trasmonte · Pinilla de los Barruecos · Pinilla de los Moros · Piérnigas · Poza de la Sal · Pradoluengo · Presencio · Prádanos de Bureba · Puentedura · Quemada · Quintana del Pidio · Quintanabureba · Quintanaortuño · Quintanapalla · Quintanar de la Sierra · Quintanavides · Quintanaélez · Quintanilla San García · Quintanilla Vivar · Quintanilla de la Mata · Quintanilla del Agua y Tordueles · Quintanilla del Coco · Rabanera del Pinar · Rabé de las Calzadas · Rebolledo de la Torre · Redecilla del Camino · Redecilla del Campo · Regumiel de la Sierra · Reinoso · Retuerta · Revilla Vallejera · Revilla del Campo · Revillarruz · Rezmondo · Riocavado de la Sierra · Roa · Rojas · Royuela de Río Franco · Rubena · Rublacedo de Abajo · Rucandio · Rábanos · Salas de Bureba · Salas de los Infantes · Saldaña de Burgos · Salinillas de Bureba · San Adrián de Juarros · San Juan del Monte · San Mamés de Burgos · San Martín de Rubiales · San Millán de Lara · San Vicente del Valle · Santa Cecilia · Santa Cruz de la Salceda · Santa Cruz del Valle Urbión · Santa Gadea del Cid · Santa Inés · Santa María Rivarredonda · Santa María del Campo · Santa María del Invierno · Santa María del Mercadillo · Santa Olalla de Bureba · Santibáñez de Esgueva · Santibáñez del Val · Santo Domingo de Silos · Sargentes de la Lora · Sarracín · Sasamón · Solarana · Sordillos · Sotillo de la Ribera · Sotragero · Sotresgudo · Susinos del Páramo · Tamarón · Tardajos · Tejada · Terradillos de Esgueva · Tinieblas de la Sierra · Tobar · Tordómar · Torrecilla del Monte · Torregalindo · Torrelara · Torrepadre · Torresandino · Tosantos · Trespaderne · Tubilla del Agua · Tubilla del Lago · Tórtoles de Esgueva · Úrbel del Castillo · Vadocondes · Valdeande · Valdezate · Valdorros · Vallarta de Bureba · Valle de Losa · Valle de Manzanedo · Valle de Mena · Valle de Oca · Valle de Santibáñez · Valle de Sedano · Valle de Tobalina · Valle de Valdebezana · Valle de Valdelaguna · Valle de Valdelucio · Valle de Zamanzas · Valle de las Navas · Vallejera · Valles de Palenzuela · Valluércanes · Valmala · Vileña · Villadiego · Villaescusa de Roa · Villaescusa la Sombría · Villaespasa · Villafranca Montes de Oca · Villafruela · Villagalijo · Villagonzalo Pedernales · Villahoz · Villalba de Duero · Villalbilla de Burgos · Villalbilla de Gumiel · Villaldemiro · Villalmanzo · Villamayor de Treviño · Villamayor de los Montes · Villambistia · Villamedianilla · Villamiel de la Sierra · Villangómez · Villanueva de Argaño · Villanueva de Carazo · Villanueva de Gumiel · Villanueva de Teba · Villaquirán de la Puebla · Villaquirán de los Infantes · Villarcayo de Merindad de Castilla la Vieja · Villariezo · Villasandino · Villasur de Herreros · Villatuelda · Villaverde del Monte · Villaverde-Mogina · Villayerno Morquillas · Villazopeque · Villegas · Villoruebo · Viloria de Rioja · Vilviestre del Pinar · Vizcaínos · Zael · Zarzosa de Río Pisuerga · Zazuar · Zuñeda

title: Villaespasa

wikitext:
{{Infobox gemeente Spanje
| naam= Villaespasa
| wapen=
| lat_deg=42
| lat_min=5
| lat_sec=57
| lat_dir=N
| lon_deg=3
| lon_min=24
| lon_sec=16
| lon_dir=W
| provincie= [[Burgos (provincie)|Burgos]]
| regio= [[Castilië en León]]
| idnummer=09.430
| oppervlaktotaal=
| populatiedatum=
| bevolking=
| dichtheid=
| munwebpage=
}}
'''Villaespasa''' is een [[Gemeente (bestuur)|gemeente]] in de [[Spanje|Spaanse]] provincie [[Burgos (provincie)|Burgos]] in de regio [[Castilië en León]] met een oppervlakte van 19,49 km². Villaespasa telt {{Inwonertallen Spaanse gemeenten|POP=09.430|X}} inwoners ({{Inwonertallen Spaanse gemeenten|TXT=Year}}).

== Demografische ontwikkeling ==
<timeline>
Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:450 height:250
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:400
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:c

BarData=

 bar:1857 text:1857
 bar:1877 text:1877
 bar:1897 text:1897
 bar:1910 text:1910
 bar:1930 text:1930
 bar:1950 text:1950
 bar:1970 text:1970
 bar:1991 text:1991
 bar:2011 text:2011
 bar:2016 text:2016

PlotData=
 color:d width:25 align:left

 bar:1857 from:0 till: 370
 bar:1877 from:0 till: 343
 bar:1897 from:0 till: 396
 bar:1910 from:0 till: 361
 bar:1930 from:0 till: 355
 bar:1950 from:0 till: 298
 bar:1970 from:0 till: 101
 bar:1991 from:0 till: 38
 bar:2011 from:0 till: 18
 bar:2016 from:0 till: 26

PlotData=

 bar:1857 at: 370 fontsize:s text: 370 shift:(-10,5)
 bar:1877 at: 343 fontsize:s text: 343 shift:(-10,5)
 bar:1897 at: 396 fontsize:s text: 396 shift:(-10,5)
 bar:1910 at: 361 fontsize:s text: 361 shift:(-10,5)
 bar:1930 at: 355 fontsize:s text: 355 shift:(-10,5)
 bar:1950 at: 298 fontsize:s text: 298 shift:(-10,5)
 bar:1970 at: 101 fontsize:s text: 101 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 38 fontsize:s text: 38 shift:(-5,5)
 bar:2011 at: 18 fontsize:s text: 18 shift:(-5,5)
 bar:2016 at: 26 fontsize:s text: 26 shift:(-5,5)

</timeline>
{{Clearleft}}
:Bron: [[Instituto Nacional de Estadística (Spanje)|INE]], 1857-2011: volkstellingen
:Opm.: In 1857 werd de gemeente Rupelo aangehecht

{{Appendix|2=
* {{Bronvermelding inwoners en oppervlakte Spanje}}
}}
{{Navigatie provincie Burgos}}

[[Categorie:Gemeente in Burgos]]

title: Situering

Autonome regio: Castilië en León

Provincie: Burgos

Coördinaten: 42° 6′ NB, 3° 24′ WL

title: Algemeen

Oppervlakte: 19 km²

Inwoners · (1 januari 2016): 26 · (1 inw./km²)

title: Detailkaart

Detailkaart: · Locatie in Castilië en León

Portaal: Spanje


text:
# Sabineen
Sabineen of β-thujeen is een monoterpeen, dat voorkomt in de etherische olie van vele planten, onder meer van de laurier (Laurus nobilis), echte marjolein (Origanum majorana), wilde marjolein (Origanum vulgare), echte kamille (Matricaria chamomilla), echte tijm (Thymus vulgaris), pepermunt (Mentha piperita), aarmunt (Mentha spicata) en van Juniperus sabina waarnaar het is genoemd. Het is ook een voornaam bestanddeel van de olie van pepers, waaronder cubeb (Piper cubeba) en zwarte peper (Piper nigrum), en van wortelzaadolie (Daucus carota). Het is ook een van de terpenen die geëmitteerd worden door bloeiende koolzaadplanten (Brassica napus).
Sabineen is een bicyclische verbinding met een cyclopentaanring verbonden aan een cyclopropaanring. Het is een kleurloze tot lichtgele vloeistof, met een kenmerkende dennen- of citrusgeur.

title: Sabineen

wikitext:
{{Infobox chemische stof
| Naam = Sabineen
| afbeelding1 = (±)-Sabinene Structural Formulea V.1.svg
| onderschrift1 = [[Structuurformule]] van (+)-sabineen (links) en (–)-sabineen (rechts)
| afbeelding2 =
| onderschrift2 =
| afbeelding3 =
| onderschrift3 =
| afbeelding4 =
| onderschrift4 =
| Formule = C10H16
| Molgewicht = 136,23
| SMILES = CC(C)C12CCC(=C)C1C2
| InChI = 1S/C10H16/c1-7(2)10-5-4-8(3)9(10)6-10/h7,9H,3-6H2,1-2H3
| IUPAC = 4-methyleen-1-(1-methylethyl)-bicyclo[3.1.0]hexaan
| AndereNamen = thuj-4(10)-een, β-thujeen
| CAS = 3387-41-5
| EINECS = 222-212-4
| PubChem = 18818
| Beschrijving =
| Vergelijkbaar =
| AfbWaarsch = {{Pictogram GHS|F}}
| TekstWaarsch = Gevaar
| Carcinogeen =
| Hygroscopisch =
| Rzinnen = {{H226}}
| EUHzinnen = ''geen''
| Szinnen = {{P210}}-{{P280}} - {{P303+P361+P353}}
| Omgang =
| Opslag =
| EG =
| VN =
| ADR =
| MAC =
| LethaalRat =
| LethaalKonijn =
| LethaalMuis =
| MSDS =
| Aggregatie = vloeibaar
| Kleur = kleurloos-lichtgeel
| Dichtheid = (bij 20°C) 0,844
| Smeltpunt =
| Kookpunt = 163-164
| Vlampunt =
| Zelfontbranding =
| Dampdruk =
| Oplosbaarheid =
| GoedOplIn = alcohol
| MatigOplIn =
| SlechtOplIn =
| OnoplIn = water
| LogPow =
| Viscositeit =
| Brekingsindex = 1,483
| Kristalstructuur =
| Dipoolmoment =
| fG0g =
| fG0l =
| fG0s =
| fH0g =
| fH0l =
| fH0s =
| S0g =
| S0l =
| S0s =
| Cpm0 =
| Evenwicht =
| KlassiekeAnalyse =
| Spectra =
| NutrientType =
| Essentieel =
| Voorkomen =
| ADI =
| AdditiefType =
| E-nummer =
}}

'''Sabineen''' of '''β-thujeen''' is een [[Terpeen|monoterpeen]], dat voorkomt in de [[etherische olie]] van vele planten, onder meer van de [[laurier]] (''Laurus nobilis''),<ref>{{en}} {{aut|H. Yalçin, M. Anik, M.A. Sanda & A. Cakir}} (2007) - [http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18158847 ''Gas chromatography/mass spectrometry analysis of Laurus nobilis essential oil composition of northern Cyprus''], J. Med. Food, '''10'''(4), pp. 715-719</ref> [[echte marjolein]] (''Origanum majorana''), [[wilde marjolein]] (''Origanum vulgare''),<ref name="PMID21030907">{{en}} {{Aut|Soković M, Glamočlija J, Marin PD, et al.}} (2010) - [http://www.mdpi.com/1420-3049/15/11/7532/pdf ''Antibacterial effects of the essential oils of commonly consumed medicinal herbs using an in vitro model''], Molecules, '''15''' (11), pp. 7532-7546</ref> [[echte kamille]] (''Matricaria chamomilla''),<ref name="PMID21030907"/> [[echte tijm]] (''Thymus vulgaris''),<ref name="PMID21030907"/> [[Pepermunt (plant)|pepermunt]] (''Mentha piperita''),<ref name="PMID21030907"/> [[aarmunt]] (''Mentha spicata'')<ref name="PMID21030907"/> en van ''[[Juniperus sabina]]'' waarnaar het is genoemd. Het is ook een voornaam bestanddeel van de olie van [[peper]]s, waaronder [[cubeb]] (''[[Piper (geslacht)|Piper cubeba]]'') en zwarte peper (''Piper nigrum''), en van [[wortel (groente)|wortelzaad]]olie (''Daucus carota'').<ref>[http://www.thegoodscentscompany.com/data/rw1056021.html The Good Scents Company]</ref> Het is ook een van de terpenen die geëmitteerd worden door bloeiende [[koolzaad]]planten (''Brassica napus'').<ref>{{aut|K. Müller, M. Pelzinga, T. Gnauka, A. Kappea, U. Teichmanna, G. Spindlera, S. Haferkorna, Y. Jahna & H. Herrmann}} (2002) - [http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0045653502006100 ''Monoterpene emissions and carbonyl compound air concentrations during the blooming period of rape (Brassica napus)''], Chemosphere, '''49''' (10), pp. 1247-1256</ref>

Sabineen is een bicyclische verbinding met een [[cyclopentaan]]ring verbonden aan een [[cyclopropaan]]ring. Het is een kleurloze tot lichtgele [[vloeistof]], met een kenmerkende dennen- of citrusgeur.

{{Appendix}}

[[Categorie:Terpeen]]
[[Categorie:Alkeen]]
[[Categorie:Bicyclische verbinding]]
[[Categorie:Cyclopropaanderivaat]]
[[Categorie:Ontvlambare stof]]

title: Structuurformule en molecuulmodel

Structuurformule en molecuulmodel: Structuurformule van (+)-sabineen (links) en (–)-sabineen (rechts)

title: Algemeen

Andere namen: thuj-4(10)-een, β-thujeen

title: Fysische eigenschappen

Aggregatietoestand: vloeibaar

Kleur: kleurloos-lichtgeel

Goed oplosbaar in: alcohol

Onoplosbaar in: water


text:
# Sunniva Skoglund
Sunniva Skoglund (4 augustus 1997) is een voetbalspeelster uit Noorwegen. Ze speelt als doelverdediger voor Stabæk IF in de Toppserien.
Sunniva Skoglund maakte al op 16-jarige leeftijd haar debuut voor Urædds FK in de eerste divisie van Noorwegen. Voorafgaande aan het seizoen in 2019 maakte ze de overstap naar  Snøgg waar ze bijna alle wedstrijden van het seizoen zou keepen.
In december 2019 maakte Skogljnd de overstap Stabæk, dat zojuist was gedrageerd van de Toppserien naar de eerste divisie Ze werd de opvolger van de bekende Noorse keepster Ingrid Hjelmseth die stopte met voetballen na het 2019 seizoen. Skoglund was onderdeel van de selectie die terug promoveerde naar de Toppserien. In deze competitie maakte ze haar debuut in mei 2021.

## Statistieken[5]
| Seizoen    | Club          | Land      | Competitie                | Wedstrijden | Doelpunten |
| ---------- | ------------- | --------- | ------------------------- | ----------- | ---------- |
| 2017-2018  | Urædds FK     | Noorwegen | Eerste Divisie            | 13          | 0          |
| 2017       | Nanset (huur) | Noorwegen | Eerste Divisie            | 9           | 0          |
| 2019       | SK Snøgg      | Noorwegen | Eerste Divisie            | 21          | 0          |
| 2020-heden | Stabæk IF     | Noorwegen | Eerste Divisie/Toppserien | 27          | 0          |
| Totaal     | Totaal        | Totaal    | Totaal                    | 70          | 0          |

Laatste update: dec 2023

## Internationaal
Skoglund is als jeugdinternational uitgekomen voor Noorwegen onder 15, onder 16, onder 18, onder 19 en onder 23. In februari 2022 werd Skoglund voor het eerst opgeroepen voor het Noorse nationale team voor de Algarve Cup. In maart 2022 werd ze opgeroepen voor de kwalificatiewedstrijden van Noorwegen voor het WK.
In juli 2022 werd Skoglund opgenomen in de selectie voor het EK 2022. Ze was de jongste speelster in de selectie van Noorwegen.
In oktober 2022 maakte Skoglund haar debuut voor Noorwegen in een vriendschappelijke wedstrijd tegen Brazilië in het Ullevaal Stadion in Oslo.

title: Sunniva Skoglund

wikitext:
{{Infobox voetballer
| spelernaam                  = Sunniva Skoglund
| volledigenaam               =   Sunniva Skoglund
| bijnaam                     =
| afbeelding                  =
| onderschrift                =
| geboortedatum               = 22 mei 2002
| geboortestad                =
| geboorteland                =
| overlijddatum               =
| stadvanoverlijden           =
| landvanoverlijden           =
| nationaliteit               = {{NO-VLAG}} Noorwegen
| lengte                      =
| been                        =
| positie                     = Doelverdediger
| gestopt                     =
| huidigeclub                 =
| rugnummer                   =
| huidigeclubfunctie          =
| functie                     =
| contracttot                 =
| verhuurdtot                 =
| jeugdjaren                  =
| jeugdteams                  =
| seizoen                     = 2017–2018
 2017
 2019
 2020–
| club                        = [[Urædds FK]]
 Nanset
 [[SK Snøgg]]
 [[Stabæk IF]]
| wedstr(goals)               = 13 (0)
 9 (0)
 21 (0)
 27 (0)
| interlandjaren              =
| interlandteam               =
| interlandwedstrijden(goals) =
| trainersjaren               =
| getraindeclubs              =
| erelijstjaren               =
| erelijst                    =
| medailles                   =
| clubupdate                  =
| landupdate                  =
}}
'''Sunniva Skoglund''' ([[4 augustus]] [[1997]]) is een voetbalspeelster uit [[Noorwegen]]. Ze speelt als [[Doelverdediger (voetbal)|doelverdediger]] voor [[Stabæk IF]] in de [[Toppserien]].

Sunniva Skoglund maakte al op 16-jarige leeftijd haar debuut voor [[Urædds FK]] in de eerste divisie van Noorwegen.<ref>{{Cite web |last=Berg |first=Frode |date=2018-08-12 |title=(+) Sunniva (16) – helt sjef |url=https://www.ta.no/5-50-595390 |access-date=2023-12-08 |language=no}}</ref> Voorafgaande aan het seizoen in 2019 maakte ze de overstap naar  [[Snøgg Fotball|Snøgg]] waar ze bijna alle wedstrijden van het seizoen zou keepen.<ref>{{Cite news |archive-date=Nov 11, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111074751/https://www.pressreader.com/norway/varden/20190314/281960314074396 |url=https://www.pressreader.com/norway/varden/20190314/281960314074396 |title=Nå er Sunniva Skoglund klar for Snøgg |date=8 Mar 2019 |publisher=[[Varden (newspaper)|Varden]] |language=en |access-date=9 December 2023 |via=[[PressReader]] |url-status=live}}</ref>

In december 2019 maakte Skogljnd de overstap [[Stabæk IF|Stabæk]], dat zojuist was gedrageerd van de [[Toppserien]] naar de eerste divisie<ref>{{Cite web |title=Sunniva Skoglund blir Stabæk-spiller |url=https://www.stabak.no/lag/kvinner/nyheter/sunniva-skoglund-blir-stabaek-spiller |access-date=2023-12-09 |archiefdatum=2022-03-07 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20220307042655/https://www.stabak.no/lag/kvinner/nyheter/sunniva-skoglund-blir-stabaek-spiller |dodeurl=ja }}</ref> Ze werd de opvolger van de bekende Noorse keepster [[Ingrid Hjelmseth]] die stopte met voetballen na het 2019 seizoen. Skoglund was onderdeel van de selectie die terug promoveerde naar de Toppserien. In deze competitie maakte ze haar debuut in mei 2021.<ref>{{Cite web |last=Fotballforbund |first=Norges |title=Sunniva Skoglund – Profil |url=https://www.fotball.no/fotballdata/person/profil/?fiksId=3828368 |access-date=2023-12-09 |website=fotball.no – Norges Fotballforbund |language=no}}</ref>

==Statistieken<ref>{{cite web|url=https://int.soccerway.com/players/sunniva-skoglund/601437/|publisher=Soccerway|access-date=9 december 2023|title=Sunniva Skoglund player profile}}</ref>==
{| class="wikitable"
! Seizoen
! Club
! Land
! Competitie
! Wedstrijden
! Doelpunten
|-
| 2017-2018 || [[Urædds FK]]|| {{NO-VLAG}} Noorwegen|| Eerste Divisie || align="center" |13 || align="center" |0
|-
| 2017 || Nanset (huur)|| {{NO-VLAG}} Noorwegen|| Eerste Divisie|| align="center" |9 || align="center" |0
|-
| 2019 || [[SK Snøgg]] || {{NO-VLAG}} Noorwegen|| Eerste Divisie|| align="center" |21 || align="center" |0
|-
| 2020-heden || [[Stabæk IF]] || {{NO-VLAG}} Noorwegen|| Eerste Divisie/[[Toppserien]] || align="center" |27 || align="center" |0
|-
| colspan=4 | '''Totaal''' || align="center" |'''70''' || align="center" |'''0'''
|}
Laatste update: dec 2023

==Internationaal==
Skoglund is als jeugdinternational uitgekomen voor Noorwegen onder 15, onder 16, onder 18, onder 19 en onder 23. In februari 2022 werd Skoglund voor het eerst opgeroepen voor het [[Noors voetbalelftal (vrouwen)|Noorse nationale team]] voor de [[Algarve Cup]].<ref>{{Cite web |last=AS |first=TV 2 |date=2022-02-08 |title=To nykommere i Algarve-troppen: – Har vært interessant for oss |url=https://www.tv2.no/a/14555309/ |access-date=2023-12-08 |language=no}}</ref> In maart 2022 werd ze opgeroepen voor de kwalificatiewedstrijden van Noorwegen voor het [[Wereldkampioenschap voetbal vrouwen|WK]].<ref>{{Cite web |last=Fotballforbund |first=Norges |title=Se landslagsuttak torsdag 09.30 |url=https://www.fotball.no/landslag/norge-a-kvinner/2022/se-landslagsuttak-torsdag-09.30/ |access-date=2023-12-09 |website=fotball.no – Norges Fotballforbund |language=no}}</ref>

In juli 2022 werd Skoglund opgenomen in de selectie voor het [[Europees kampioenschap voetbal vrouwen 2022|EK 2022]]. Ze was de jongste speelster in de selectie van Noorwegen.

In oktober 2022 maakte Skoglund haar debuut voor Noorwegen in een vriendschappelijke wedstrijd tegen [[Braziliaans voetbalelftal (vrouwen)|Brazilië]] in het [[Ullevaal Stadion]] in [[Oslo]].<ref>{{Cite web |last=Fotballforbund |first=Norges |title=Sunniva Skoglund - Profil |url=https://www.fotball.no/fotballdata/person/profil/?p=n&fiksId=3828368 |access-date=2023-12-09 |website=fotball.no - Norges Fotballforbund |language=no}}</ref>

{{Appendix}}
{{Bibliografische informatie}}
{{DEFAULTSORT:Skoglund, Sunniva}}
[[Categorie:Noors voetballer]]

title: Persoonlijke informatie

Volledige naam: Sunniva Skoglund

Nationaliteit: Noorwegen

Positie: Doelverdediger

title: Senioren

Seizoen: Club · W 0(G)

Urædds FK · Nanset · SK Snøgg · Stabæk IF · 13 (0) · 9 (0) · 21 (0) · 27 (0)

Portaal: Voetbal