text:
# Paul Tang
Paul Johannes George Tang (Haarlem, 23 april 1967) is een Nederlands econoom en politicus voor de Partij van de Arbeid (PvdA). Hij is sinds 30 mei 2024 wethouder in Almere. Eerder was hij van 2007 tot 2010 lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal en van 2014 tot 2024 lid van het Europees Parlement.

## Jeugd en opleiding
Paul Tang groeide op in Alkmaar. Hij studeerde economie aan de Universiteit van Amsterdam (UvA). In 1991 studeerde hij cum laude af. Vervolgens was hij werkzaam als assistent-in-opleiding aan de Katholieke Universiteit Brabant en als onderzoeker-in-opleiding aan de UvA.

## Loopbaan

### Start loopbaan
Van 1995 tot 2005 was Tang verbonden aan het Centraal Planbureau. Hier werkte hij onder meer aan 'Four futures of Europe', een analyse van de uitdagingen voor de Europese Unie en haar lidstaten.
In september 2005 trad hij in dienst van het ministerie van Economische Zaken, in de functie van plaatsvervangend directeur directie Algemene Economische Politiek. Ondertussen was Tang in 2000 gepromoveerd in de Economische Wetenschappen; een van zijn promotoren was politicus Rick van der Ploeg. Hij schreef diverse wetenschappelijke artikelen over economische onderwerpen.

### Tweede Kamer
Bij de Tweede Kamerverkiezingen 2006 stond Tang 35e op de kandidatenlijst van de PvdA, te laag om direct gekozen te worden. Aangezien een aantal Kamerleden van zijn partij tot het kabinet-Balkenende IV toetrad, werd Tang op 1 maart 2007 alsnog geïnstalleerd als parlementslid.
Tang hield zijn maidenspeech op 11 april 2007 bij het spoeddebat over topinkomens. In dat onderwerp beet hij zich vast met voorstellen als een milieubonus voor de Schiphol-top, de claw-back van onbedoelde bonussen, het bevriezen van beloningen bij fusies en overnames. Uit woede over het bonusbeleid bij ING zegde hij zijn rekening op. Half 2007 volgde hij Ferd Crone op als financieel en fiscaal woordvoerder van de PvdA-fractie en maakte de kredietcrisis van dichtbij mee.
Op 14 september 2009 werd bekend dat Tang de Macro-Economische Verkenningen voor 2010 had gelekt aan RTL Nieuws, door een fout van RTL. Van wie de Miljoenennota afkomstig was bleef onbekend. Als straf mocht hij een maand lang niet het woord voeren op zijn beleidsterrein. In 2008 besprak Tang ook al de inhoud van de toen nog geheime miljoenennota op de radio samen met Agnes Kant en Frans Weekers.
Tang stelde zich niet herkiesbaar bij de Tweede Kamerverkiezingen 2010, waardoor hij na de verkiezingen uit de Kamer verdween. Daarna was hij zelfstandig ondernemer en schreef hij columns in de Groene Amsterdammer. Hij was de initiatiefnemer van de Taskforce Verzilveren. Dit was een initiatief om te kijken hoe mensen de overwaarde van een eigen huis kunnen verzilveren als het inkomen of pensioen ontoereikend is.

### Europees Parlement

#### Eerste mandaat Europees Parlement (2014-2019)
Voor de Europese verkiezingen van 2014 was Tang gekozen als lijsttrekker namens de Partij van de Arbeid, met in de eerste ronde 52% van de stemmen. Hij pleitte voor een werkloosheidsnorm als tegenhanger van een begrotingsnorm. Bij de verkiezingen behield de PvdA drie zetels. Op 1 juli 2014 werd Tang lid van het Europees Parlement en delegatieleider van de PvdA.
Hij werd lid van de commissies Economische en Monetaire zaken (ECON), Begroting (BUDG) en plaatsvervangend lid van commissie Industrie, Onderzoek en Energie (ITRE). In februari 2015 nam Tang zitting in de speciale onderzoekscommissie van het Europees Parlement naar belastingafspraken tussen lidstaten en multinationals. Deze commissie was ingesteld naar aanleiding van de LuxLeaks onthullingen waaruit bleek dat Luxemburg enorme belastingvoordelen gaf aan sommige multinationals.
Na de onthullingen van Panama Papers over belastingontwijking en -ontduiking door bedrijven, criminelen en vermogende individuen werd in juli 2016 een enquêtecommissie ingesteld. In december 2015 werd Paul Tang namens het Europees Parlement verantwoordelijk geworden voor de nieuwe wetgeving op het gebied van Simpel Transparante en Gestandaardiseerde (STS) securitisatie. Als rapporteur van het Europees Parlement liet hij in maart commissaris Hill weten niet overhaast te werk te willen gaan. Securitisatie was in 2008 een van de oorzaken van de financiële crisis. Dit vormde voor Tang de reden dat het rapport zwaarder inzet op toezicht en meer transparantie vereist over de leningen die worden doorverkocht. Banken en financiële instellingen wilden graag dat het Europees Parlement haast maakt met de nieuwe wetgeving en waren dan ook niet blij met de houding van Tang.
Op 24 november 2016 werd Paul Tang aangewezen als rapporteur op de richtlijn voor een Europese Gemeenschappelijke Heffingsgrondslag voor de Winstbelasting van bedrijven (Common Corporate Tax Base ofwel CCTB). Dit voorstel voorziet in de harmonisatie van winstbelastingen voor multinationals in de EU en zal betekenen dat de winstbelasting voor grote internationale bedrijven in heel de Europese Unie op een gelijke manier wordt berekend. Het doel is om belastingontwijking lastiger te maken en tegelijkertijd meer duidelijkheid te creëren voor multinationals over de te betalen winstbelasting in verschillende EU lidstaten. De gemeenschappelijke grondslag is verbonden aan een tweede wetsvoorstel die voorstelt om winstbelasting binnen de EU te consolideren en toe te kennen aan lidstaten, CCCTB genaamd. Gezamenlijk zullen deze twee richtlijnen ervoor zorgen dat grote bedrijven niet meer met hun winsten kunnen schuiven naar lidstaten met het voordeligste belastingregime en wordt ook de oneerlijke concurrentie opgeheven van multinationals ten opzichte van MKB bedrijven die wel winstbelasting betalen in het land waar ze actief zijn.
In december 2017, bij de behandeling van de Panama Papers, diende Tang een amendement in, dat aan een lijst van externe belastingparadijzen er vijf interne toevoegde: Luxemburg, Malta, Cyprus, Ierland en Nederland. De stemmen staakten bij 327 tegen 327, doordat een voorstander per abuis tegen had gestemd. Bij een volgende gelegenheid, in maart 2019, wist Tang alsnog het amendement door het parlement te loodsen.
In september was Tang nauw betrokken bij de positie van het Europees Parlement over het EU Action Plan on Sustainable Finance. Verder lukte het in 2019 hem als rapporteur om verordening over de streep te trekken waarmee investeerders transparantie over impact op mens en milieu (ESG) kunnen bieden. De verordening (Sustainable Finance Disclosure Regulation) massaal door investeringsfondsen toegepast.
In december 2018 was Tang vanuit de commissie Economische zaken rapporteur op het voorstel voor een Digitale Dienstenbelasting. Zijn rapport werd met een overgrote meerderheid aangenomen. In maart 2019 was er in de Raad Economische en Financiële Zaken geen unanimiteit over het door het parlement gewijzigde voorstel, waardoor het voorstel op de lange baan is geschoven, in afwachting van onderhandelingen op OESO-niveau. In april 2019 presenteerde Tang daarom met Tweede Kamerlid Henk Nijboer een initiatiefwet voor een Nederlandse Digitale Dienstenbelasting.

#### Tweede mandaat Europees Parlement (2019-2024)
Voor de Europese verkiezingen van 2019 stond Tang op de derde plek van de kandidatenlijst van de PvdA. De partij kreeg 6 van de 26 zetels, waarmee Tang opnieuw verkozen werd in het Europees Parlement. Wederom nam Tang zitting in de commissie Economische en Monetaire Zaken (ECON). Daarnaast werd hij plaatsvervangend lid van de commissie Burgerlijke Vrijheden, Binnenlandse Zaken en Justitie (LIBE).
In de tweede periode werkte Tang volop aan duurzame financiering (sustainable finance). Zo was Tang schaduwrapporteur op het EU Taxonomy-voorstel dat, als onderdeel van het eerdergenoemde EU Action Plan on Sustainable Finance, Europese uniforme criteria stelt om te bepalen of investeringen duurzaam zijn. Verder was hij rapporteur voor de Europese groene obligaties. Hij legde onder meer de nadruk op onafhankelijke audits en op transitieplannen, die financiering van op termijn duurzame activiteiten mogelijk maken. Op het gebied van digitaal beleid, was Tang de enige Nederlandse onderhandelaar betrokken bij de Digital Services Act (DSA), de wet die als doel heeft online diensten veiliger en betrouwbaarder te maken. Experts vermoedden vooraf dat dit wereldwijd de meest belobbyde wet zou worden. Tang was namens het Europees Parlement een van de rapporteurs op het DSA-initiatiefrapport in 2020 en diende als initiator van de Europese Tracking-free Ads Coalitie — een coalitie van politici, NGO’s en bedrijven die werd opgericht om tracking advertenties te verbieden op het internet — verschillende succesvolle amendementen in tegen tracking en targeting. In de finale wetstekst heeft dit geleid tot een verbod op profileren middels verwerking van bijzondere persoonsgegevens en minderjarigen.
Het akkoord op de DSA werd parallel aan de behandeling van de zusterwet DMA (Digitale Marktenwet) behandeld, waar Tang eveneens als onderhandelaar bij betrokken was. Deze wet richt zich op het beperken van marktmacht van de Big Tech. Zo bepleitte hij interoperabiliteit om meer keuze voor gebruikers te krijgen en minder macht voor de tech-bedrijven. In navolging van de DSA, initieerde Tang met de Tracking-free Ads Coalitie opnieuw amendementen op de Politieke Advertenties Verordening. Als schaduwrapporteur in de justitiecommissie (LIBE) onderhandelde Tang mee over deze wet.
Verder heeft Tang zich beziggehouden met de omstreden wet die online kinderlokken (grooming) en het verspreiden van kinderporno moet tegengaan. Zijn inzet om het massaal scannen van alle, versleutelde en onversleutelde communicatie uit de wet te schrappen is door een grote meerderheid van het Europees Parlement overgenomen. Binnen de justitiecommissie (LIBE) heeft Tang zich eveneens bezig gehouden met wetgeving op het terrein van gegevensuitwisseling tussen politiediensten (Prum II) en tussen Passenger Information Units en luchtvaartmaatschappijen (Advanced Passenger Information) om terrorisme en grensoverschrijdende misdaad te bestrijden. Tang heeft in de onderhandelingen succesvol verschillende maatregelen voorgesteld die fundamentele rechten van burgers beter beschermen.
Op zijn aandringen is in september 2020 de subcommissie voor Belastingzaken opgericht waarvoor Tang is gekozen als voorzitter. Deze subcommissie van de commissie Economische en Monetaire Zaken is opgezet om te assisteren in belasting-gerelateerde wetgeving, vaak in het teken van de strijd tegen belastingontwijking en belastingontduiking. De FISC-subcommissie is het enige openbare platform waar Europese en internationale belastingwetgeving publiekelijk wordt besproken en onder de loep wordt genomen.
Onder het voorzitterschap van Tang begon de FISC-commissie een Tax Tour. Het doel hiervan was kennisuitwisseling tussen het Europees Parlement, nationale parlementen en het maatschappelijk middenveld. Dit bracht de delegaties van de subcommissie langs Ierland, Luxemburg, Nederland, Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk en Singapore, Frankrijk en de Verenigde Staten. In sommige landen wordt de nood tot verandering niet even sterk ervaren als in andere. Hierdoor blijft het probleem voortbestaan. Met Tax Tour wordt inzicht vergaard over de knelpunten in de aanpak van belastingontwijking en worden de landen aangesproken op hun verantwoordelijkheid om belastingontwijking tegen te gaan.
Naast de Tax tour organiseerde Tang tezamen met de Europese Commissie het Tax symposium. Dit twee daags Europese belasting conferentie had als doel om de toekomst van belastingheffing in Europa te bespreken. Tijdens dit symposium spraken afgevaardigde van het IMF en de OECD, Ministers en politici uit diverse Europees landen, Euro-commissarissen en parlementariërs maar ook academici en afgevaardigde uit het bedrijfsleven.
Aansluitend is de aanpak van witwassen. Tang is de co-rapporteur voor de 6e witwasrichtlijn (AMLD) en eveneens betrokken bij de oprichting van de Europese autoriteit tegen witwassen (AMLA). Inzet is onder meer om de informatie over wie wat waar heeft te verbeteren en te verbreden.
Als lid van de ECON-commissie is Tang ook betrokken bij wetgeving over investeringsfondsen AIFMD met het doel investeerders beter te beschermen tegen ondoorzichtige constructies.
Tang is ook namens de Europese sociaaldemocraten verantwoordelijk voor de onderhandelingen over de wetgeving omtrent de digitale euro.
Paul Tang heeft vroegtijdig aangekondigd zich niet voor de derde termijn in het Europees Parlement te kandideren.

### Wethouder in Almere
Tang werd op 30 mei 2024 benoemd tot wethouder in Almere. Deze post was vrijgekomen nadat ChristenUnie en de VVD zich hadden teruggetrokken uit het lokale college, en GroenLinks en PvdA toetraden tot een coalitie met D66, SP, PvdD, Leefbaar Almere en CDA. Als wethouder is hij belast met volkshuisvesting, ruimtelijke ordening, grondbedrijf, omgevingsvergunningen en sport.

## Persoonlijk
Paul Tang is getrouwd en is vader van twee kinderen. Hij woont in Amsterdam maar is fan van AZ. Hij is een fervent voetballiefhebber en moest na gewonnen campagne als lijsttrekker stoppen als voorzitter van de voetbalvereniging SDZ.
- Parlement.com: vhekc59myknp

title: Paul Tang

wikitext:
{{Infobox politicus
| naam              = Paul Tang
| volledige naam    = Paul Johannes George Tang
| afbeelding        = Paul Tang - 2020 (49638711718).jpg
| onderschrift      = Paul Tang, 2020
| geboren           = 23 april 1967
| geboorteplaats    = [[Haarlem]]
| overleden         =
| overlijdensplaats =
| land              = {{NL}}
| huidige functie   = wethouder in [[Almere]]
| sinds             = 30 mei 2024
| partij            = [[Partij van de Arbeid (Nederland)|PvdA]] (sinds 1987),
 [[GroenLinks]] (sinds 2023)
| titulatuur        = [[Doctor|Dr.]]
| tijdvak1          = 2007-2010
| functie1          = lid [[Tweede Kamer der Staten-Generaal|Tweede Kamer]]
| tijdvak2          = 2014-2024
| functie2          = lid [[Europees Parlement]]
| tijdvak3          = 2024-heden
| functie3          = wethouder in [[Almere]]
| tijdvak4          =
| functie4          =
}}

'''Paul Johannes George Tang''' ([[Haarlem]], [[23 april]] [[1967]]) is een [[Nederland]]s econoom en [[politicus]] voor de [[Partij van de Arbeid (Nederland)|Partij van de Arbeid]] (PvdA). Hij is sinds 30 mei 2024 wethouder in [[Almere]]. Eerder was hij van 2007 tot 2010 lid van de [[Tweede Kamer der Staten-Generaal]] en van 2014 tot 2024 lid van het [[Europees Parlement]].

== Jeugd en opleiding ==
Paul Tang groeide op in [[Alkmaar (Nederland)|Alkmaar]]. Hij studeerde [[economie]] aan de [[Universiteit van Amsterdam]] (UvA). In 1991 studeerde hij [[cum laude]] af. Vervolgens was hij werkzaam als assistent-in-opleiding aan de [[Katholieke Universiteit Brabant]] en als onderzoeker-in-opleiding aan de UvA.

== Loopbaan ==
=== Start loopbaan ===
Van 1995 tot 2005 was Tang verbonden aan het [[Centraal Planbureau]]. Hier werkte hij onder meer aan 'Four futures of Europe', een analyse van de uitdagingen voor de [[Europese Unie]] en haar lidstaten.<ref>http://www.cpb.nl/en/publication/four-futures-europe</ref>

In september 2005 trad hij in dienst van het [[Ministerie van Economische Zaken en Klimaat|ministerie van Economische Zaken]], in de functie van plaatsvervangend directeur [[directie Algemene Economische Politiek]]. Ondertussen was Tang in 2000 gepromoveerd in de Economische Wetenschappen; een van zijn promotoren was politicus [[Rick van der Ploeg]]. Hij schreef diverse wetenschappelijke artikelen over economische onderwerpen.

=== Tweede Kamer ===
Bij de [[Tweede Kamerverkiezingen 2006]] stond Tang 35e op [[Tweede Kamerverkiezingen 2006/Kandidatenlijst/PvdA|de kandidatenlijst van de PvdA]], te laag om direct gekozen te worden. Aangezien een aantal Kamerleden van zijn partij tot het [[kabinet-Balkenende IV]] toetrad, werd Tang op 1 maart 2007 alsnog geïnstalleerd als parlementslid.

Tang hield zijn [[Maidenspeech (Tweede Kamer)|maidenspeech]] op 11 april 2007 bij het spoeddebat over topinkomens. In dat onderwerp beet hij zich vast met voorstellen als een milieubonus voor de Schiphol-top, de claw-back van onbedoelde bonussen, het bevriezen van beloningen bij fusies en overnames. Uit woede over het bonusbeleid bij [[ING (bank)|ING]] zegde hij zijn rekening op. Half 2007 volgde hij [[Ferd Crone]] op als financieel en fiscaal woordvoerder van de PvdA-fractie en maakte de kredietcrisis van dichtbij mee.

Op 14 september 2009 werd bekend dat Tang de Macro-Economische Verkenningen voor 2010 had gelekt aan [[RTL Nieuws]], door een fout van RTL.<ref>Radiointerview met Paul Klein, adjunct- hoofdredacteur van RTL Nieuws in Argos, 6 augustus 2011</ref> Van wie de Miljoenennota afkomstig was bleef onbekend. Als straf mocht hij een maand lang niet het woord voeren op zijn beleidsterrein. In 2008 besprak Tang ook al de inhoud van de toen nog geheime [[miljoenennota]] op de radio samen met [[Agnes Kant]] en [[Frans Weekers]].<ref>Algemeen Dagblad, "[https://web.archive.org/web/20090922225059/http://www.telegraaf.nl/binnenland/4833906/__Tang_al_eerder_loslippig__.html?p=1,1 Tang schond al eerder Prinsjesdag-afspraken]", 14 september 2009</ref>

Tang stelde zich niet herkiesbaar bij de [[Tweede Kamerverkiezingen 2010]], waardoor hij na de verkiezingen uit de Kamer verdween.<ref>[http://binnenland.nieuws.nl/593120/pvda-kamerlid_paul_tang_niet_herkiesbaar PvdA-kamerlid Paul Tang niet herkiesbaar]</ref> Daarna was hij zelfstandig ondernemer en schreef hij columns in de [[Groene Amsterdammer]]. Hij was de initiatiefnemer van de Taskforce Verzilveren.<ref>https://www.eigenhuis.nl/woonsituatie/werksituatie-verandert/pensioenen/overwaarde-huis-opnemen</ref> Dit was een initiatief om te kijken hoe mensen de overwaarde van een eigen huis kunnen verzilveren als het inkomen of pensioen ontoereikend is.

=== Europees Parlement ===
[[Bestand:Europese campagneaftrap 2014 Partij van de Arbeid.jpg|thumb|Tang in 2014 op campagne voor de Europese verkiezingen]]

==== Eerste mandaat Europees Parlement (2014-2019) ====
Voor de [[Verkiezingen voor het Europees Parlement 2014 in Nederland|Europese verkiezingen van 2014]] was Tang gekozen als lijsttrekker namens de Partij van de Arbeid, met in de eerste ronde 52% van de stemmen. Hij pleitte voor een werkloosheidsnorm als tegenhanger van een begrotingsnorm.<ref>http://www.nu.nl/politiek/3640256/paul-tang-wordt-eu-lijsttrekker-pvda.html</ref> Bij de verkiezingen behield de PvdA drie zetels. Op 1 juli 2014 werd Tang lid van het [[Europees Parlement]] en delegatieleider van de PvdA.

Hij werd lid van de commissies Economische en Monetaire zaken (ECON), Begroting (BUDG) en plaatsvervangend lid van commissie Industrie, Onderzoek en Energie (ITRE). In februari 2015 nam Tang zitting in de speciale onderzoekscommissie<ref>http://www.europarl.europa.eu/committees/nl/taxe/home.html</ref> van het Europees Parlement naar belastingafspraken tussen lidstaten en multinationals. Deze commissie was ingesteld naar aanleiding van de [[LuxLeaks]] onthullingen waaruit bleek dat Luxemburg enorme belastingvoordelen gaf aan sommige multinationals.

Na de onthullingen van [[Panama Papers]] over belastingontwijking en -ontduiking door bedrijven, criminelen en vermogende individuen werd in juli 2016 een enquêtecommissie ingesteld. In december 2015 werd Paul Tang namens het Europees Parlement verantwoordelijk geworden voor de nieuwe wetgeving op het gebied van Simpel Transparante en Gestandaardiseerde (STS) [[securitisatie]]. Als rapporteur van het Europees Parlement liet hij in maart commissaris Hill weten niet overhaast te werk te willen gaan.<ref>http://www.ft.com/cms/s/0/32cc5642-e091-11e5-8d9b-e88a2a889797.html#axzz4DoxPyQ9N</ref> Securitisatie was in 2008 een van de oorzaken van de financiële crisis. Dit vormde voor Tang de reden dat het rapport zwaarder inzet op toezicht en meer transparantie vereist over de leningen die worden doorverkocht. Banken en financiële instellingen wilden graag dat het Europees Parlement haast maakt met de nieuwe wetgeving en waren dan ook niet blij met de houding van Tang.

Op 24 november 2016 werd Paul Tang aangewezen als rapporteur op de richtlijn voor een Europese Gemeenschappelijke Heffingsgrondslag voor de Winstbelasting van bedrijven (Common Corporate Tax Base ofwel [[Common Consolidated Corporate Tax Base|CCTB]]). Dit voorstel voorziet in de harmonisatie van winstbelastingen voor multinationals in de EU en zal betekenen dat de winstbelasting voor grote internationale bedrijven in heel de Europese Unie op een gelijke manier wordt berekend. Het doel is om belastingontwijking lastiger te maken en tegelijkertijd meer duidelijkheid te creëren voor multinationals over de te betalen winstbelasting in verschillende EU lidstaten. De gemeenschappelijke grondslag is verbonden aan een tweede wetsvoorstel die voorstelt om winstbelasting binnen de EU te consolideren en toe te kennen aan lidstaten, [[Common Consolidated Corporate Tax Base|CCCTB]] genaamd. Gezamenlijk zullen deze twee richtlijnen ervoor zorgen dat grote bedrijven niet meer met hun winsten kunnen schuiven naar lidstaten met het voordeligste belastingregime en wordt ook de oneerlijke concurrentie opgeheven van multinationals ten opzichte van MKB bedrijven die wel winstbelasting betalen in het land waar ze actief zijn.

In december 2017, bij de behandeling van de [[Panama Papers]], diende Tang een amendement in, dat aan een lijst van externe [[Belastingparadijs|belastingparadijzen]] er vijf interne toevoegde: Luxemburg, Malta, Cyprus, Ierland en Nederland. De stemmen staakten bij 327 tegen 327, doordat een voorstander per abuis tegen had gestemd.<ref>Trouw, 22 december 2017</ref> Bij een volgende gelegenheid, in maart 2019, wist Tang alsnog het amendement door het parlement te loodsen.<ref>Het Parool 27 maart 2019</ref>

In september was Tang nauw betrokken bij de positie van het Europees Parlement over het EU Action Plan on Sustainable Finance. Verder lukte het in 2019 hem als rapporteur om verordening over de streep te trekken waarmee investeerders transparantie over impact op mens en milieu (ESG) kunnen bieden. De verordening (Sustainable Finance Disclosure Regulation) massaal door investeringsfondsen toegepast.

In december 2018 was Tang vanuit de commissie Economische zaken rapporteur op het voorstel voor een [[Digitale Dienstenbelasting]]. Zijn rapport werd met een overgrote meerderheid aangenomen.<ref>https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/A-8-2018-0428_EN.html</ref> In maart 2019 was er in de [[Raad Economische en Financiële Zaken]] geen unanimiteit over het door het parlement gewijzigde voorstel, waardoor het voorstel op de lange baan is geschoven, in afwachting van onderhandelingen op [[OESO]]-niveau.<ref>https://www.consilium.europa.eu/en/meetings/ecofin/2019/03/12/</ref> In april 2019 presenteerde Tang daarom met Tweede Kamerlid [[Henk Nijboer]] een initiatiefwet voor een Nederlandse [[Digitale Dienstenbelasting]].<ref>https://www.pvda.nl/wp-content/uploads/2019/04/190424-Nota-Initiatiefwet-Digitale-Dienstenbelasting.pdf</ref>

==== Tweede mandaat Europees Parlement (2019-2024) ====
Voor de [[Verkiezingen voor het Europees Parlement 2019 in Nederland|Europese verkiezingen van 2019]] stond Tang op de derde plek van [[Verkiezingen voor het Europees Parlement 2019/Kandidatenlijst/PvdA|de kandidatenlijst van de PvdA]]. De partij kreeg 6 van de 26 zetels, waarmee Tang opnieuw verkozen werd in het Europees Parlement. Wederom nam Tang zitting in de commissie Economische en Monetaire Zaken (ECON). Daarnaast werd hij plaatsvervangend lid van de commissie Burgerlijke Vrijheden, Binnenlandse Zaken en Justitie (LIBE).

In de tweede periode werkte Tang volop aan duurzame financiering (sustainable finance). Zo was Tang schaduwrapporteur op het EU Taxonomy-voorstel dat, als onderdeel van het eerdergenoemde EU Action Plan on Sustainable Finance, Europese uniforme criteria stelt om te bepalen of investeringen duurzaam zijn. Verder was hij rapporteur voor de Europese groene obligaties. Hij legde onder meer de nadruk op onafhankelijke audits en op transitieplannen, die financiering van op termijn duurzame activiteiten mogelijk maken. Op het gebied van digitaal beleid, was Tang de enige Nederlandse onderhandelaar betrokken bij de Digital Services Act (DSA), de wet die als doel heeft online diensten veiliger en betrouwbaarder te maken. Experts vermoedden vooraf dat dit wereldwijd de meest belobbyde wet zou worden.<ref>{{Citeer web |url=https://corporateeurope.org/en/2022/01/how-corporate-lobbying-undermined-eus-push-ban-surveillance-ads |titel=How corporate lobbying undermined the EU’s push to ban surveillance ads {{!}} Corporate Europe Observatory |bezochtdatum=2024-02-05 |werk=corporateeurope.org}}</ref><ref>{{Citeer nieuws |achternaam=Riekeles |voornaam=Georg |titel=I saw first-hand how US tech giants seduced the EU – and undermined democracy |url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2022/jun/28/i-saw-first-hand-tech-giants-seduced-eu-google-meta |werk=The Guardian |datum=2022-06-28 |bezochtdatum=2024-02-05 |taal=en}}</ref><ref>{{Citeer web |url=https://techcrunch.com/2021/10/21/inside-a-european-push-to-outlaw-creepy-ads/ |titel=Europe's parliament is trying to ban microtargeting |achternaam=Lomas |voornaam=Natasha |datum=2021-10-21 |bezochtdatum=2024-02-05 |werk=TechCrunch |taal=en}}</ref><ref>{{Citeer web |url=https://www.newstatesman.com/science-tech/2021/02/why-eus-new-tech-legislation-could-become-most-lobbied-history |titel=Why the EU’s new tech legislation could become the most lobbied in history |achternaam=Clarke |voornaam=Laurie |datum=2021-02-19 |bezochtdatum=2024-02-05 |werk=New Statesman |taal=en}}</ref> Tang was namens het Europees Parlement een van de rapporteurs op het DSA-initiatiefrapport in 2020 en diende als initiator van de Europese Tracking-free Ads Coalitie — een coalitie van politici, NGO’s en bedrijven die werd opgericht om tracking advertenties te verbieden op het internet — verschillende succesvolle amendementen in tegen tracking en targeting. In de finale wetstekst heeft dit geleid tot een verbod op profileren middels verwerking van bijzondere persoonsgegevens en minderjarigen.

Het akkoord op de DSA werd parallel aan de behandeling van de zusterwet DMA (Digitale Marktenwet) behandeld, waar Tang eveneens als onderhandelaar bij betrokken was. Deze wet richt zich op het beperken van marktmacht van de Big Tech. Zo bepleitte hij interoperabiliteit om meer keuze voor gebruikers te krijgen en minder macht voor de tech-bedrijven. In navolging van de DSA, initieerde Tang met de Tracking-free Ads Coalitie opnieuw amendementen op de Politieke Advertenties Verordening. Als schaduwrapporteur in de justitiecommissie (LIBE) onderhandelde Tang mee over deze wet.<ref>{{Citeer web |url=https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20230626IPR00819/political-advertising-deal-on-new-measures-to-crack-down-on-abuse |titel=Political advertising: deal on new measures to crack down on abuse {{!}} News {{!}} European Parliament |datum=2023-06-11 |bezochtdatum=2024-02-05 |werk=www.europarl.europa.eu |taal=en}}</ref>

Verder heeft Tang zich beziggehouden met de omstreden wet die online kinderlokken (grooming) en het verspreiden van kinderporno moet tegengaan. Zijn inzet om het massaal scannen van alle, versleutelde en onversleutelde communicatie uit de wet te schrappen is door een grote meerderheid van het Europees Parlement overgenomen.{{Bron?||2024|02|08}} Binnen de justitiecommissie (LIBE) heeft Tang zich eveneens bezig gehouden met wetgeving op het terrein van gegevensuitwisseling tussen politiediensten (Prum II) en tussen Passenger Information Units en luchtvaartmaatschappijen (Advanced Passenger Information) om terrorisme en grensoverschrijdende misdaad te bestrijden. Tang heeft in de onderhandelingen succesvol verschillende maatregelen voorgesteld die fundamentele rechten van burgers beter beschermen.<ref>{{Citeer web |url=https://edri.org/our-work/eu-parliament-committee-rejects-mass-scanning-of-private-and-encrypted-communications/ |titel=LIBE rejects mass scanning |bezochtdatum=2024-02-05 |werk=European Digital Rights (EDRi) |taal=en}}</ref>

Op zijn aandringen is in september 2020 de subcommissie voor Belastingzaken opgericht waarvoor Tang is gekozen als voorzitter. Deze subcommissie van de commissie Economische en Monetaire Zaken is opgezet om te assisteren in belasting-gerelateerde wetgeving, vaak in het teken van de strijd tegen belastingontwijking en belastingontduiking. De FISC-subcommissie is het enige openbare platform waar Europese en internationale belastingwetgeving publiekelijk wordt besproken en onder de loep wordt genomen.

Onder het voorzitterschap van Tang begon de FISC-commissie een Tax Tour. Het doel hiervan was kennisuitwisseling tussen het Europees Parlement, nationale parlementen en het maatschappelijk middenveld. Dit bracht de delegaties van de subcommissie langs Ierland, Luxemburg, Nederland, Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk en Singapore<ref>{{Citeer web |url=https://www.europarl.europa.eu/committees/en/mission-to-singapore/product-details/20230906MIS02401 |titel=Mission to Singapore {{!}} Missions {{!}} Events {{!}} FISC {{!}} Committees {{!}} European Parliament |bezochtdatum=2024-02-05 |werk=www.europarl.europa.eu |taal=en}}</ref>, Frankrijk en de Verenigde Staten. In sommige landen wordt de nood tot verandering niet even sterk ervaren als in andere. Hierdoor blijft het probleem voortbestaan. Met Tax Tour wordt inzicht vergaard over de knelpunten in de aanpak van belastingontwijking en worden de landen aangesproken op hun verantwoordelijkheid om belastingontwijking tegen te gaan.

Naast de Tax tour organiseerde Tang tezamen met de Europese Commissie het Tax symposium. Dit twee daags Europese belasting conferentie had als doel om de toekomst van belastingheffing in Europa te bespreken. Tijdens dit symposium spraken afgevaardigde van het IMF en de OECD, Ministers en politici uit diverse Europees landen, Euro-commissarissen en parlementariërs maar ook academici en afgevaardigde uit het bedrijfsleven.

Aansluitend is de aanpak van witwassen. Tang is de co-rapporteur voor de 6e witwasrichtlijn ([https://www.europarl.europa.eu/legislative-train/theme-an-economy-that-works-for-people/file-6th-directive-on-amlcft-(amld6) AMLD]) en eveneens betrokken bij de oprichting van de Europese [[Anti-Money Laundering Authority|autoriteit tegen witwassen]] (AMLA). Inzet is onder meer om de informatie over wie wat waar heeft te verbeteren en te verbreden.

Als lid van de ECON-commissie is Tang ook betrokken bij wetgeving over investeringsfondsen AIFMD met het doel investeerders beter te beschermen tegen ondoorzichtige constructies.

Tang is ook namens de Europese sociaaldemocraten verantwoordelijk voor de onderhandelingen over de wetgeving omtrent de digitale euro.

Paul Tang heeft vroegtijdig aangekondigd zich niet voor de derde termijn in het Europees Parlement te kandideren.<ref>{{Citeer nieuws |achternaam=Wiel |voornaam=Clara van de |titel=Europarlementariër Tang: ‘Belastingontwijking moet je Europees aanpakken’ |url=https://www.nrc.nl/nieuws/2023/10/05/europarlementarier-tang-belastingontwijking-moet-je-europees-aanpakken-a4176317 |werk=NRC |datum=2023-10-05 |bezochtdatum=2024-02-05 |taal=nl}}</ref>

=== Wethouder in Almere ===
Tang werd op 30 mei 2024 benoemd tot wethouder in Almere. Deze post was vrijgekomen nadat ChristenUnie en de VVD zich hadden teruggetrokken uit het lokale college, en GroenLinks en PvdA toetraden tot een coalitie met D66, SP, PvdD, Leefbaar Almere en CDA. Als wethouder is hij belast met volkshuisvesting, ruimtelijke ordening, grondbedrijf, omgevingsvergunningen en sport.<ref>[https://www.ad.nl/almere/europarlementarier-paul-tang-benoemd-tot-wethouder-in-almere~a0d61ec2/ Europarlementariër Paul Tang benoemd tot wethouder in Almere], AD.nl, 31 mei 2024.</ref><ref>[https://www.almere.nl/bestuur/college-van-burgemeester-en-wethouders/portefeuilleverdeling-en-nevenfuncties Portefeuilleverdeling en nevenfuncties College van burgemeester en wethouders Almere]</ref>

==Persoonlijk==
Paul Tang is getrouwd en is vader van twee kinderen. Hij woont in Amsterdam maar is fan van [[AZ (voetbalclub)|AZ]]. Hij is een fervent voetballiefhebber en moest na gewonnen campagne als lijsttrekker stoppen als voorzitter van de voetbalvereniging [[AVV SDZ|SDZ]].

{{Appendix||2=
== Bronnen ==
* {{Bronvermelding parlement.com}}
* [http://www.paultang.nl/ Persoonlijke website].
* [http://www.europarl.europa.eu/meps/nl/125020/PAUL_TANG_home.html Persoonlijke pagina] [http://www.europarl.europa.eu/meps/nl/search.html?country=NL afgevaardigdendatabank Europees Parlement]
* [https://web.archive.org/web/20070929062623/http://perdefinitie.nl/?do=profile&mid=127 Paul Tang] op [http://www.150volksvertegenwoordigers.nl/ 150volksvertegenwoordigers.nl].
== Noten ==
{{References}}
}}
{{Bibliografische informatie}}

{{DEFAULTSORT:Tang, Paul}}
[[Categorie:PvdA-politicus (Nederland)]]
[[Categorie:Tweede Kamerlid]]
[[Categorie:Nederlands Europarlementariër]]
[[Categorie:Wethouder van Almere]]

title: Algemeen

Volledige naam: Paul Johannes George Tang

Geboorteplaats: Haarlem

Land: Nederland

Functie: wethouder in Almere

Partij: PvdA (sinds 1987), · GroenLinks (sinds 2023)

Titulatuur: Dr.

title: Functies

lid Tweede Kamer

lid Europees Parlement

2024-heden: wethouder in Almere


text:
# Prosmidia conifera
Prosmidia conifera is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1882 gepubliceerd door Léon Marc Herminie Fairmaire.

wikiname: nlwiki

title: Prosmidia conifera

in_language: nl

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Prosmidia conifera''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Bladkevers|Chrysomelidae]] (Bladkevers)
| geslacht = ''[[Prosmidia]]''
| w-naam = ''Prosmidia conifera''
| auteur = [[Léon Marc Herminie Fairmaire|Fairmaire]]
| datum = 1882
| haakjes = ja
| origineel =
}}

'''''Prosmidia conifera''''' is een [[kevers]]oort uit de familie [[bladkevers]] (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1882 gepubliceerd door [[Léon Marc Herminie Fairmaire]].<ref>[https://web.archive.org/web/20130927083459/https://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/ChrysoIndex0.htm Chrysomelidae] in Synopsis of the described Coleoptera of the World, 13 december 2008. Gearchiveerd op 27 september 2013.</ref>

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2011|10|30}}

[[Categorie:Bladkevers]]

title: Prosmidia conifera

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Chrysomelidae (Bladkevers)

Geslacht: Prosmidia

title: Soort

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# GP Rennes
De Grote Prijs van Rennes of GP Rennes was een wielerwedstrijd in Frankrijk rondom de stad Rennes in Bretagne die doorgaans in de eerste week van april werd verreden.
De eerste editie dateert van 1979, de laatste koers werd in 2008 verreden. Sinds 2005 was de wedstrijd opgenomen in het Europese continentale circuit van de UCI, de UCI Europe Tour. De GP Rennes werd traditioneel in het voorjaar verreden en telde ook mee voor de Coupe de France, een regelmatigheids klassement van wielerwedstrijden in Frankrijk.
De Fransman Nicolas Jalabert is de enige meervoudige winnaar, hij won de koers tweemaal.

## Lijst van winnaars

### Meervoudige winnaars
| Overwinningen | Renner           | Land      | Jaren       |
| ------------- | ---------------- | --------- | ----------- |
| 2             | Nicolas Jalabert | Frankrijk | 1996 + 1997 |

### Overwinningen per land
| Overwinningen | Land                                                                   |
| ------------- | ---------------------------------------------------------------------- |
| 17            | Frankrijk                                                              |
| 3             | België                                                                 |
| 2             | Italië , Oekraïne                                                      |
| 1             | Canada , Denemarken , Estland , Nederland , Rusland , Verenigde Staten |

title: GP Rennes

wikitext:
{{Infobox wielerwedstrijd
| naam = Grote Prijs van Rennes
| landvlag = {{FR-VLAG|30}}
| plaatselijkenaam = Grand Prix de Rennes
| regio = [[Rennes]], [[Bretagne (regio)|Bretagne]], Frankrijk
| datum = april
| type =
| bijnaam =
| organisator =
| eerste = 1979
| laatste = 2008
| aantal = 30
| eerstewinnaar = {{FR-VLAG}} [[Yvon Bertin]]
| laatstewinnaar = {{UA-VLAG}} [[Mychajlo Chalilov]]
| laatste nedwinnaar ={{NL-VLAG}} [[Max van Heeswijk]] (1999)
| laatste belwinnaar ={{BE-VLAG}} [[Peter De Clercq]] (1995)
| meestezeges = {{FR-VLAG}} [[Nicolas Jalabert]]
 (2 zeges)
}}

De '''Grote Prijs van Rennes''' of '''GP Rennes''' was een [[wielrennen|wielerwedstrijd]] in [[Frankrijk]] rondom de stad [[Rennes]] in [[Bretagne (regio)|Bretagne]] die doorgaans in de eerste week van april werd verreden.

De eerste editie dateert van 1979, de laatste koers werd in 2008 verreden. Sinds 2005 was de wedstrijd opgenomen in het Europese [[continentale circuit]] van de [[UCI]], de [[UCI Europe Tour]]. De GP Rennes werd traditioneel in het voorjaar verreden en telde ook mee voor de [[Coupe de France (wielrennen)|Coupe de France]], een regelmatigheids klassement van wielerwedstrijden in Frankrijk.

De Fransman [[Nicolas Jalabert]] is de enige meervoudige winnaar, hij won de koers tweemaal.

== Lijst van winnaars ==
{| class="toccolours" width=70%
| valign=left align=top width=33% |
1979 · {{FR-VLAG}} [[Yvon Bertin]]

1980 · {{FR-VLAG}} [[Bernard Vallet]]

1981 · {{FR-VLAG}} [[Jean Chassang]]

1982 · {{FR-VLAG}} [[Jean-François Rault]]

1983 · {{FR-VLAG}} [[Dominique Arnaud]]

1984 · {{FR-VLAG}} [[Bruno Wojtinek]]

1985 · {{FR-VLAG}} [[Gilbert Duclos-Lassalle]]

1986 · {{FR-VLAG}} [[Eric Boyer]]

1987 · {{FR-VLAG}} [[Jean-François Bernard]]

1988 · {{FR-VLAG}} [[Ronan Pensec]]

| valign=left align=top width=33% |
1989 · {{BE-VLAG}} [[Jan Bogaert]]

1990 · {{BE-VLAG}} [[Edwin Bafcop]]

1991 · {{DK-VLAG}} [[Kim Andersen]]

1992 · {{FR-VLAG}} [[Jean-Cyril Robin]]

1993 · {{FR-VLAG}} [[Eddy Seigneur]]

1994 · {{FR-VLAG}} [[Gilles Delion]]

1995 · {{BE-VLAG}} [[Peter De Clercq]]

1996 · {{FR-VLAG}} [[Nicolas Jalabert]]

1997 · {{FR-VLAG}} Nicolas Jalabert

1998 · {{FR-VLAG}} [[Pascal Chanteur]]

| valign=left align=top width=33% |
1999 · {{NL-VLAG}} [[Max van Heeswijk]]

2000 · {{CA-VLAG}} [[Gordon Fraser]]

2001 · {{IT-VLAG}} [[Davide Casarotto]]

2002 · {{US-VLAG}} [[Kirk O'Bee]]

2003 · {{RU-VLAG}} [[Oleg Grisjkin]]

2004 · {{EE-VLAG}} [[Andrus Aug]]

2005 · {{FR-VLAG}} [[Ludovic Turpin]]

2006 · {{IT-VLAG}} [[Paride Grillo]]

2007 · {{UA-VLAG}} [[Serhij Matvjejev (wielrenner)|Serhij Matvjejev]]

2008 · {{UA-VLAG}} [[Mychajlo Chalilov]]

|}

=== Meervoudige winnaars ===
{| class="wikitable"
! Overwinningen
! Renner
! Land
! Jaren
|-
| align=center | 2 || [[Nicolas Jalabert]] || {{FR}} || 1996 + 1997
|}

=== Overwinningen per land ===
{| class="wikitable"
! Overwinningen
! Land
|-
| align=center | 17|| {{FR}}
|-
| align=center | 3|| {{BE}}
|-
| align=center | 2|| {{IT}} , {{UA}}
|-
| align=center | 1|| {{CA}} , {{DK}} , {{EE}} , {{NL}} , {{RU}} , {{US}}
|}

{{Appendix|2=
* [http://www.grandprixcycliste.rennes.fr/ Officiële website]
* [http://www.memoire-du-cyclisme.eu/ligne/cla_rennes.php GP de Rennes op www.memoire-du-cyclisme.net]
}}

[[Categorie:Rennes]]
[[Categorie:Sport in Ille-et-Vilaine]]
[[Categorie:Voormalige eendagswielerwedstrijd]]
[[Categorie:Wielerwedstrijd in Frankrijk]]
[[Categorie:Sportevenement in Bretagne]]

title: Grote Prijs van Rennes

Lokale naam: Grand Prix de Rennes

Regio: Rennes, Bretagne, Frankrijk

Periode: april

title: Geschiedenis

Eerste winnaar: Yvon Bertin

Laatste winnaar: Mychajlo Chalilov

Laatste Bel. winnaar: Peter De Clercq (1995)

Laatste Ned. winnaar: Max van Heeswijk (1999)

Meeste zeges: Nicolas Jalabert · (2 zeges)

Portaal: Wielersport


text:
# Visual Component Library
VCL is een programmacode-bibliotheek (of framework) die door Borland is ontwikkeld. VCL betekent Visual Component Library, oftewel 'Visuele Componenten Bibliotheek'. VCL bevat programmeercode van componenten als bijvoorbeeld knoppen, plaatjes, radiogroepen, vinkboxjes en andere standaard controls die je in elk programma ziet.
Zowel de Borland-producten C++Builder als Delphi gebruiken deze bibliotheek. C++ Builder is echter een C++-ontwikkelomgeving en Delphi gebruikt Pascal als programmeertaal. Borland had eerst de Pascal-versie van de VCL ontwikkeld en heeft deze nooit naar C++ vertaald. In plaats daarvan wordt de Pascal-VCL eerst vertaald naar C++ tijdens het compileren in C++ Builder.

title: Visual Component Library

wikitext:
{{Zie artikel|Voor de school in Den Haag, zie [[Vrijzinnig-Christelijk Lyceum]].}}
'''VCL''' is een programmacode-bibliotheek (of [[Framework (software)|framework]]) die door [[Borland (softwarebedrijf)|Borland]] is ontwikkeld. VCL betekent '''Visual Component Library''', oftewel 'Visuele Componenten Bibliotheek'. VCL bevat programmeercode van componenten als bijvoorbeeld knoppen, plaatjes, radiogroepen, vinkboxjes en andere standaard controls die je in elk programma ziet.

Zowel de Borland-producten [[C++Builder]] als [[Delphi (ontwikkelomgeving)|Delphi]] gebruiken deze bibliotheek. C++ Builder is echter een [[C++]]-ontwikkelomgeving en Delphi gebruikt [[Pascal (programmeertaal)|Pascal]] als programmeertaal. Borland had eerst de Pascal-versie van de VCL ontwikkeld en heeft deze nooit naar C++ vertaald. In plaats daarvan wordt de Pascal-VCL eerst vertaald naar C++ tijdens het compileren in C++ Builder.

== Externe link ==
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20061017144228/http://www.codepedia.com/1/CppVcl C++ VCL] op Codepedia

[[Categorie:Computerbibliotheek]]


text:
# Sophie's Choice (roman)
Sophie's keuze (Engels: Sophie's Choice) is een roman van de Amerikaanse auteur William Styron, gepubliceerd bij Random House in 1979. De roman speelt zich af in New York, waar de jonge zuidelijke schrijver Stingo een kamer heeft gevonden en bevriend raakt met de Joodse Nathan en zijn vriendin, de mooie Poolse Sophie, een overlevende van Auschwitz. De plot ontwikkelt zich via de stormachtige relatie tussen Nathan en Sophie richting het 'ware' verhaal van Sophies verblijf in Auschwitz, met de haar gedwongen keuze voor een van haar twee kinderen bij aankomst in het kamp als climax.
De roman werd in 1980 in het Nederlands vertaald door Wim Dielemans. Het boek verkreeg grote bekendheid door de verfilming in 1982, met Meryl Streep in de hoofdrol.

## Inhoud
Sophie's keuze wordt verteld in de eerste persoon door de 22-jarige Stingo. Stingo, een alter ego van Styron, is afkomstig uit het zuiden van de Verenigde Staten en blikt terug op de periode toen hij begon aan het schrijven van zijn eerste roman, met de ambitie om een groot schrijver te worden. Bij aanvang van de roman heeft hij zojuist een kamertje gehuurd in een klein pension in Brooklyn. Daar maakt hij kennis met de mooie blonde Poolse Sophie Zawistowska en haar Joodse vriend Nathan Landau, die met baanbrekend biologisch onderzoek bezig is bij een farmaceutisch bedrijf. Stingo raakt heimelijk verliefd op Sophie.
Nathan en Sophie onderhouden een complexe en uitermate bewogen relatie met elkaar. Ze voelen zich hevig tot elkaar aangetrokken, waarbij Sophie emotioneel volledig van Nathan afhankelijk lijkt te zijn. Op bepaalde momenten echter verliest Nathan volledig de controle over zichzelf vanwege vermeende ontrouw door Sophie, waarbij hij schrikbarend agressief kan worden. Later in de roman verklaart Nathans broer aan Stingo dat Nathan een psychiatrische stoornis heeft. Hij blijkt een lange geschiedenis in inrichtingen achter de rug te hebben en probeert zich via drugs op de been te houden. Ook blijkt hij geen bioloog te zijn maar een eenvoudig baantje te vervullen in de bibliotheek, waar hij veel leest, hetgeen zijn enorme eruditie verklaart. Nathans 'belangrijke' onderzoek, naar zijn zeggen in aanmerking komen voor de Nobelprijs, blijkt eveneens gefingeerd.
Een centrale verhaallijn in de roman wordt gevormd door de ontboezemingen van Sophie aan Stingo over haar vroegere leven in Polen en uiteindelijk haar ervaringen in Auschwitz. Dit doet ze met name op momenten dat ze zich na heftige en emotionele scènes weer eens van Nathan heeft verwijderd. In de eerste verhalen die ze vertelt zet ze met name haar vader, een Poolse professor, neer als een patriottische held, maar later blijkt hij een antisemiet, die niettemin door de nazi's wordt afgevoerd, samen met haar man die ze als een meeloper van haar vader beschrijft. Later vertelt ze ook van haar verblijf in Auschwitz, waar ze een relatief bevoorrechte positie innam als typiste in het huis van kampleider Rudolf Höss. Haar zoontje Jan zit in het kinderkamp en ze probeert op een gegeven moment Höss te verleiden met de bedoeling hem emotioneel onder druk te zetten om Jan voor het Lebensborn-programma aan te melden, hetgeen jammerlijk mislukt. Beetje bij beetje ontvouwt Sophie aan Stingo steeds meer van haar verleden, stelt ze voortdurend haar eerdere beschrijvingen bij, waarbij ze haar eigen morele concessies en gebrek aan dapperheid steeds meer prijsgeeft.
De dramatische ontknoping van de roman vindt plaats nadat Stingo en Sophie voor Nathan, die na een nieuwe uitbarsting met een vuurwapen dreigde, op de vlucht zijn naar het zuiden. Sophie vertelt Stingo van de dag dat ze aankomt in Auschwitz. Ze blijkt niet alleen een zoontje te hebben gehad, maar ook een dochtertje, Eva. Bij de selectie zegt een arts haar dat ze een van haar kinderen mag houden, de andere moet naar Birkenau, waar Sophie weet dat de dood wacht. Als ze antwoordt dat ze niet kan kiezen zegt de arts dat hij dan beide kinderen naar Birkenau stuurt, waarna ze zegt dat ze dan Eva maar mee moeten nemen. "Ze had haar beer nog bij zich - en haar fluit", besloot Sophie haar verhaal. "Al die jaren heb ik die woorden niet kunnen aanhoren. Ook niet uitspreken. In welke taal dan ook".
Nadat Sophie Stingo als eerste ooit over dit moreel ondraaglijke zware moment heeft verteld, ontvlucht ze hun hotelkamer. Als Stingo haar achterna reist naar New York ziet hij bij aankomst bij hun pension politie en ambulances, en voorvoelt hij reeds het drama: Sophie en Nathan hebben samen zelfmoord gepleegd op haar kamer, in galakleren uit de jaren dertig, hand in hand gelegen op Sophies bed.

## Thema's en waardering
Binnen Sophie's keuze lopen meerdere thema's als een rode draad met de verhaallijnen van de roman mee.
Een belangrijk thema is het tekortschieten van de taal om emotioneel heftige gebeurtenissen als bijvoorbeeld kampervaringen te beschrijven. Styron haalt daarbij meermaals George Steiner aan, die dit thema ook behandelt in zijn essaybundel Het verval van het woord (1967): het onvermogen van de mens om uit te drukken hoe een ervaring daadwerkelijk is geweest. In het terugblikken komt de mens altijd weer uit op een eigen reconstructie, vervormd door de actuele context, verwerking en gevoelens.
Styron wil met zijn roman aantonen hoe mensen in extreme situaties wezenlijk veranderen en komen tot een vooraf nooit voorspelbaar handelen, waarbij 'wat als ikzelf'-redeneringen geen enkele waarde hebben. Noties goed en kwaad veranderen voortdurend en zijn als conceptualisaties nauwelijks meer te onderscheiden, niet bij een slachtoffer als Sophie, maar bijvoorbeeld ook niet bij iemand als kampcommandant Höss.
In dat verband trekt Styron ook parallellen met de rassenhaat in het Zuiden van de Verenigde Staten. Daarbij maakt hij via Nathan vergelijkingen tussen het Duitse volk en de houding van de Zuiderlingen, maar uiteindelijk blijken ook deze geen stand te houden. Styron benadrukt dat de nazi's ook andere groeperingen onderdrukten: Sophie is niet-Joods, katholiek en haar vader, die antisemiet was, wordt als lid van de intelligentsia net zo makkelijk door de Duitsers afgevoerd als ieder ander.
Exemplarisch in de roman is ook de universele liefde voor muziek, die zich op emotioneel belangrijke momenten steeds weer aandient als vluchtervaring. Nathan en Sophie plegen zelfmoord op de klanken van Beethoven, maar ook een dader als kampcommandant Höss kan uiterst geëmotioneerd en aangedaan raken door klassieke muziek.
Styron geeft aan al deze thema's een filosofische en soms psychoanalytische uitwerking, in uitweidingen, intermezzo's, en soms zelfs droomverklaringen, welke in de verfilming minder sterk tot uitdrukking komen. Daarnaast kan het boek gezien worden als een tijdsdocument, waarin een beeld wordt geschetst van het leven in New York kort na de Tweede Wereldoorlog. Sfeerbeschrijvingen, zoals die van Sophies roze kamer, vormen een wezenlijk bestanddeel van de roman.
Sophie's Choice kreeg na verschijning lovende kritieken en werd geprezen als een meesterwerk. In 1980 kreeg Styron voor zijn werk de National Book Award for Fiction toegekend. Ook commercieel werd de roman een succes en verscheen het hoog in de bestsellerlijsten, niettegenstaande (of wellicht ook deels dankzij) de openhartige beschrijving van een aantal seksuele scènes, welke met name in de Verenigde Staten als controversieel werden ervaren.
Door het grote succes van de verfilming korte tijd later, raakte de literaire waardering voor het boek wat op de achtergrond, maar tegenwoordig wordt het boek door velen beschouwd als een der hoogtepunten uit de literatuur van de twintigste eeuw. In 1999 werd Sophie's keuze gekozen in de lijst van 100 beste Engelstalige romans door Modern Library en in Le Mondes 100 boeken van de eeuw.

title: Sophie's Choice (roman)

wikitext:
'''Sophie's keuze''' ([[Engels]]: '''Sophie's Choice''') is een roman van de [[Verenigde Staten|Amerikaanse]] auteur [[William Styron]], gepubliceerd bij [[Random House]] in [[1979]]. De roman speelt zich af in [[New York (stad)|New York]], waar de jonge [[Zuidelijke Verenigde Staten|zuidelijke]] schrijver Stingo een kamer heeft gevonden en bevriend raakt met de [[Joden|Joodse]] Nathan en zijn vriendin, de mooie [[Polen|Poolse]] Sophie, een overlevende van [[Auschwitz (concentratiekamp)|Auschwitz]]. De plot ontwikkelt zich via de stormachtige relatie tussen Nathan en Sophie richting het 'ware' verhaal van Sophies verblijf in Auschwitz, met de haar gedwongen keuze voor een van haar twee kinderen bij aankomst in het kamp als climax.

De roman werd in 1980 in het [[Nederlands]] vertaald door Wim Dielemans. Het boek verkreeg grote bekendheid door de [[Sophie's Choice (film)|verfilming]] in 1982, met [[Meryl Streep]] in de hoofdrol.

== Inhoud ==
''Sophie's keuze'' wordt verteld in de eerste persoon door de 22-jarige Stingo. Stingo, een [[alter ego]] van Styron, is afkomstig uit het zuiden van de Verenigde Staten en blikt terug op de periode toen hij begon aan het schrijven van zijn eerste roman, met de ambitie om een groot schrijver te worden. Bij aanvang van de roman heeft hij zojuist een kamertje gehuurd in een klein pension in [[Brooklyn (New York)|Brooklyn]]. Daar maakt hij kennis met de mooie blonde Poolse Sophie Zawistowska en haar Joodse vriend Nathan Landau, die met baanbrekend biologisch onderzoek bezig is bij een farmaceutisch bedrijf. Stingo raakt heimelijk verliefd op Sophie.

Nathan en Sophie onderhouden een complexe en uitermate bewogen relatie met elkaar. Ze voelen zich hevig tot elkaar aangetrokken, waarbij Sophie emotioneel volledig van Nathan afhankelijk lijkt te zijn. Op bepaalde momenten echter verliest Nathan volledig de controle over zichzelf vanwege vermeende ontrouw door Sophie, waarbij hij schrikbarend agressief kan worden. Later in de roman verklaart Nathans broer aan Stingo dat Nathan een psychiatrische stoornis heeft. Hij blijkt een lange geschiedenis in inrichtingen achter de rug te hebben en probeert zich via drugs op de been te houden. Ook blijkt hij geen bioloog te zijn maar een eenvoudig baantje te vervullen in de bibliotheek, waar hij veel leest, hetgeen zijn enorme [[eruditie]] verklaart. Nathans 'belangrijke' onderzoek, naar zijn zeggen in aanmerking komen voor de [[Nobelprijs]], blijkt eveneens gefingeerd.

Een centrale verhaallijn in de roman wordt gevormd door de ontboezemingen van Sophie aan Stingo over haar vroegere leven in Polen en uiteindelijk haar ervaringen in Auschwitz. Dit doet ze met name op momenten dat ze zich na heftige en emotionele scènes weer eens van Nathan heeft verwijderd. In de eerste verhalen die ze vertelt zet ze met name haar vader, een Poolse professor, neer als een patriottische held, maar later blijkt hij een [[Antisemitisme|antisemiet]], die niettemin door de [[nazi]]'s wordt afgevoerd, samen met haar man die ze als een meeloper van haar vader beschrijft. Later vertelt ze ook van haar verblijf in Auschwitz, waar ze een relatief bevoorrechte positie innam als typiste in het huis van kampleider [[Rudolf Höss]]. Haar zoontje Jan zit in het kinderkamp en ze probeert op een gegeven moment Höss te verleiden met de bedoeling hem emotioneel onder druk te zetten om Jan voor het [[Lebensborn]]-programma aan te melden, hetgeen jammerlijk mislukt. Beetje bij beetje ontvouwt Sophie aan Stingo steeds meer van haar verleden, stelt ze voortdurend haar eerdere beschrijvingen bij, waarbij ze haar eigen morele concessies en gebrek aan dapperheid steeds meer prijsgeeft.

De dramatische ontknoping van de roman vindt plaats nadat Stingo en Sophie voor Nathan, die na een nieuwe uitbarsting met een vuurwapen dreigde, op de vlucht zijn naar het zuiden. Sophie vertelt Stingo van de dag dat ze aankomt in Auschwitz. Ze blijkt niet alleen een zoontje te hebben gehad, maar ook een dochtertje, Eva. Bij de selectie zegt een arts haar dat ze een van haar kinderen mag houden, de andere moet naar Birkenau, waar Sophie weet dat de dood wacht. Als ze antwoordt dat ze niet kan kiezen zegt de arts dat hij dan beide kinderen naar Birkenau stuurt, waarna ze zegt dat ze dan Eva maar mee moeten nemen. ''"Ze had haar beer nog bij zich - en haar fluit", besloot Sophie haar verhaal. "Al die jaren heb ik die woorden niet kunnen aanhoren. Ook niet uitspreken. In welke taal dan ook"''.

Nadat Sophie Stingo als eerste ooit over dit moreel ondraaglijke zware moment heeft verteld, ontvlucht ze hun hotelkamer. Als Stingo haar achterna reist naar New York ziet hij bij aankomst bij hun pension politie en ambulances, en voorvoelt hij reeds het drama: Sophie en Nathan hebben samen [[zelfmoord]] gepleegd op haar kamer, in galakleren uit de jaren dertig, hand in hand gelegen op Sophies bed.

== Thema's en waardering ==
Binnen ''Sophie's keuze'' lopen meerdere thema's als een rode draad met de verhaallijnen van de roman mee.

Een belangrijk thema is het tekortschieten van de taal om emotioneel heftige gebeurtenissen als bijvoorbeeld kampervaringen te beschrijven. Styron haalt daarbij meermaals [[George Steiner]] aan, die dit thema ook behandelt in zijn essaybundel ''Het verval van het woord'' (1967): het onvermogen van de mens om uit te drukken hoe een ervaring daadwerkelijk is geweest. In het terugblikken komt de mens altijd weer uit op een eigen reconstructie, vervormd door de actuele context, verwerking en gevoelens.

Styron wil met zijn roman aantonen hoe mensen in extreme situaties wezenlijk veranderen en komen tot een vooraf nooit voorspelbaar handelen, waarbij 'wat als ikzelf'-redeneringen geen enkele waarde hebben. Noties goed en kwaad veranderen voortdurend en zijn als conceptualisaties nauwelijks meer te onderscheiden, niet bij een slachtoffer als Sophie, maar bijvoorbeeld ook niet bij iemand als kampcommandant Höss.

In dat verband trekt Styron ook parallellen met de rassenhaat in het Zuiden van de Verenigde Staten. Daarbij maakt hij via Nathan vergelijkingen tussen het Duitse volk en de houding van de Zuiderlingen, maar uiteindelijk blijken ook deze geen stand te houden. Styron benadrukt dat de nazi's ook andere groeperingen onderdrukten: Sophie is niet-Joods, katholiek en haar vader, die antisemiet was, wordt als lid van de [[intelligentsia]] net zo makkelijk door de Duitsers afgevoerd als ieder ander.

Exemplarisch in de roman is ook de universele liefde voor muziek, die zich op emotioneel belangrijke momenten steeds weer aandient als vluchtervaring. Nathan en Sophie plegen zelfmoord op de klanken van [[Ludwig van Beethoven|Beethoven]], maar ook een dader als kampcommandant Höss kan uiterst geëmotioneerd en aangedaan raken door [[klassieke muziek]].

Styron geeft aan al deze thema's een filosofische en soms [[psychoanalyse|psychoanalytische]] uitwerking, in uitweidingen, intermezzo's, en soms zelfs droomverklaringen, welke in de verfilming minder sterk tot uitdrukking komen. Daarnaast kan het boek gezien worden als een tijdsdocument, waarin een beeld wordt geschetst van het leven in New York kort na de [[Tweede Wereldoorlog]]. Sfeerbeschrijvingen, zoals die van Sophies roze kamer, vormen een wezenlijk bestanddeel van de roman.

''Sophie's Choice'' kreeg na verschijning lovende kritieken en werd geprezen als een meesterwerk. In 1980 kreeg Styron voor zijn werk de [[National Book Award|National Book Award for Fiction]] toegekend. Ook commercieel werd de roman een succes en verscheen het hoog in de bestsellerlijsten, niettegenstaande (of wellicht ook deels dankzij) de openhartige beschrijving van een aantal seksuele scènes, welke met name in de Verenigde Staten als controversieel werden ervaren.

Door het grote succes van de verfilming korte tijd later, raakte de literaire waardering voor het boek wat op de achtergrond, maar tegenwoordig wordt het boek door velen beschouwd als een der hoogtepunten uit de literatuur van de twintigste eeuw. In 1999 werd ''Sophie's keuze'' gekozen in de lijst van [[Modern Library 100 Beste Romans|100 beste Engelstalige romans door Modern Library]] en in [[Le Mondes 100 boeken van de eeuw]].

== Externe links ==
*{{en}}[https://web.archive.org/web/20120506031932/http://literapedia.wikispaces.com/Sophie's+Choice Sophie's Choice op Literapedia]

[[Categorie:Roman uit 1979]]
[[Categorie:Boek over de Holocaust]]


text:
# Taruda leucochna
Taruda leucochna is een vlinder uit de familie van de sikkelmotten (Oecophoridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1921 door Meyrick.

title: Taruda leucochna

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Taruda leucochna''
| afbeelding =
| familie = [[Sikkelmotten|Oecophoridae]] (Sikkelmotten)
| onderfamilie = [[Depressariinae]]
| tribus =
| geslacht = ''[[Taruda]]''
| w-naam = ''Taruda leucochna''
| auteur = Meyrick
| datum = 1921
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Taruda leucochna''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Sikkelmotten|sikkelmotten (Oecophoridae)]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1921 door Meyrick.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|08}}

[[Categorie:Sikkelmotten]]

title: Taruda leucochna

Orde: Lepidoptera (Vlinders)

Familie: Oecophoridae (Sikkelmotten)

Onderfamilie: Depressariinae

Geslacht: Taruda

title: Soort


text:
# Prayssac
Prayssac is een gemeente in het Franse departement Lot (regio Occitanie). De gemeente telde 2.500 inwoners op 1 januari 2022. De plaats maakt deel uit van het arrondissement Cahors.
In de gemeente zijn verschillende wijndomeinen en ook twee vakantieparken.

## Geschiedenis
De plaats werd voor het eerst genoemd in de 8e eeuw. Prayssac lag in de Quercy. In de 13e eeuw stond de bisschop van Cahors de plaats af aan Arnaud de Béraldi, heer van Cessac, om zijn schulden af te lossen. In 1280 verkreeg Prayssac stadsrechten waaronder het recht om markten te houden. Tot omstreeks 1880 stonden op de hellingen in het noorden van de gemeente wijngaarden.

## Geografie
De oppervlakte van Prayssac bedroeg op 1 januari 2022 24,05 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 104 inwoners per km².
Prayssac ligt in de vallei van de Lot, op de rechteroever van een meander van deze rivier. Het noorden van de gemeente, met de Cévenne de Bélaye, is heuvelachtig en bebost met vooral kastanjes.
De onderstaande kaart toont de ligging van Prayssac met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie
Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).

## Geboren
Jean-Baptiste Bessières (1768-1813), generaal en maarschalk onder Napoleon, werd geboren in Prayssac. In 1845 werd een standbeeld van hem opgericht op de Place d’Istrie.

title: Prayssac

wikitext:
{{Infobox gemeente Frankrijk
| plaatsnaam = Prayssac
| wapen =
| kaart =
| regio = [[Occitanie]]
| departement = [[Lot (departement)|Lot]] (46)
| depnr = 46
| arrondissement = [[Arrondissement Cahors|Cahors]]
| kanton = [[Kanton Puy-l'Évêque|Puy-l'Évêque]]
| long = 1.18888888889
| lat = 44.505
| alt moy = 107 m
| jaar = 1999
| inwoners = 2300
| dichtheid = 95,8
| oppervlakte = 24,0
| water =
| code = 46225
| postcode =
| netnummer =
| hoogteligging = 80 - 284
| aangrenzende gemeenten =
| burgemeester =
| website = https://www.prayssac.fr
| image1 = Prayssac mairie.JPG
| caption1 = Gemeentehuis
| image2 = La poste de Prayssac.JPG
| caption2 = Postkantoor
}}

'''Prayssac''' is een gemeente in het [[Frankrijk|Franse]] departement [[Lot (departement)|Lot]] (regio [[Occitanie]]). {{Inwonertal|soort=zin|locatie=gemeente}} De plaats maakt deel uit van het [[arrondissement Cahors]].

In de gemeente zijn verschillende wijndomeinen en ook twee vakantieparken.<ref>{{Citeer web |url=https://www.prayssac.fr/votre-ville/au-coeur-du-vignoble-tourisme-et-loisirs/ |titel=Au coeur du Vignoble / Tourisme et loisirs |bezochtdatum=2023-10-03 |uitgever=prayssac.fr |taal=fr}}</ref>

== Geschiedenis ==
De plaats werd voor het eerst genoemd in de 8e eeuw. Prayssac lag in de Quercy. In de 13e eeuw stond de [[Bisdom Cahors|bisschop van Cahors]] de plaats af aan Arnaud de Béraldi, heer van [[Cessac]], om zijn schulden af te lossen. In 1280 verkreeg Prayssac stadsrechten waaronder het recht om markten te houden. Tot omstreeks 1880 stonden op de hellingen in het noorden van de gemeente wijngaarden.<ref>{{Citeer web |url=https://www.prayssac.fr/votre-ville/histoire-et-patrimoine/ |titel=Histoire |bezochtdatum=2023-10-03 |uitgever=prayssac.fr |taal=fr}}</ref>

== Geografie ==
De oppervlakte van Prayssac bedroeg op {{Inwonertal|soort=datum}} {{inwonertal|soort=oppervlakte}}; de [[bevolkingsdichtheid]] was toen {{inwonertal|soort=dichtheid}} inwoners per km².

Prayssac ligt in de vallei van de [[Lot (rivier)|Lot]], op de rechteroever van een meander van deze rivier. Het noorden van de gemeente, met de Cévenne de Bélaye, is heuvelachtig en bebost met vooral [[Kastanje|kastanjes]].

<!-- {{Detailkaart Franse gemeente|id=46225}} -->
De onderstaande kaart toont de ligging van Prayssac met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

[[Bestand:46225-Prayssac-Sols.png|miniatuur|left|350px]]{{Clearleft}}

== Demografie ==
Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: [[Institut national de la statistique et des études économiques/Definities|INSEE-tellingen]]).<br />
{{Grafiek inwonertal gemeente Frankrijk|id=46225}}
<!-- Bron: Frans bureau voor statistiek. Cijfers inwoneraantal volgens de definitie "population sans doubles comptes" -->

== Geboren ==
[[Jean-Baptiste Bessières]] (1768-1813), generaal en maarschalk onder [[Napoleon Bonaparte|Napoleon]], werd geboren in Prayssac. In 1845 werd een standbeeld van hem opgericht op de Place d’Istrie.

{{Appendix}}
{{Commonscat}}

[[Categorie:Gemeente in Lot]]

title: Situering

Regio: Occitanie

Arrondissement: Cahors

Kanton: Puy-l'Évêque

title: Algemeen

title: Overig

title: Foto's

Foto's: Gemeentehuis Postkantoor

Portaal: Frankrijk


text:
# Dintheria tenuissima
Dintheria tenuissima is een rondwormensoort uit de familie van de Bastianiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1921 door Johannes Govertus de Man.
Dit is de typesoort (en tevens de enige soort) van het geslacht Dintheria.

title: Dintheria tenuissima

wikitext:
{{Taxobox
| titelweergave = cursief
| naam = ''Dintheria tenuissima''
| afbeelding =
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Rondwormen|Nematoda]] ([[Rondwormen]])
| klasse = [[Chromadorea]]
| orde = [[Chromadorida]]
| familie = [[Bastianiidae]]
| geslacht = ''[[Dintheria]]''
| w-naam = ''Dintheria tenuissima''
| auteur = [[Johannes Govertus de Man|de Man]]
| datum = 1921
| haakjes =
| commons =
| species =
| worms = 229379
}}
'''''Dintheria tenuissima''''' is een [[rondwormen]]soort uit de familie van de [[Bastianiidae]].<ref>Vanaverbeke, J. (2012). <i>Dintheria tenuissima</i>. In: Deprez, T. et al. (2005). NeMys. World list of free-living nematodes. Geraadpleegd via:  World Register of Marine Species op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=229379</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1921 door [[Johannes Govertus de Man]].<ref>[https://books.google.be/books?id=aTl3vgAACAAJ {{aut|J.G. de Man,}} "Nouvelles recherches sur les nématodes libres terricoles de la Hollande." ''Capita Zoologica'' 1 (1921), blz. 9.] [https://web.archive.org/web/20171201033206/https://books.google.be/books?id=aTl3vgAACAAJ Gearchiveerd] op 1 december 2017.</ref>

Dit is de [[typesoort]] (en tevens de enige soort) van het geslacht ''[[Dintheria]]''.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|14}}

[[Categorie:Chromadorida]]

title: Dintheria tenuissima

Stam: Nematoda (Rondwormen)

Klasse: Chromadorea

Orde: Chromadorida

Familie: Bastianiidae

Geslacht: Dintheria

title: Soort

Portaal: Biologie


text:
# Olenellina
De Olenellina is een onderorde van trilobieten dat een onderdeel is van de orde Redlichiida, met uitsluitend soorten die bekend zijn uit de tweede helft van het Onder-Cambrium (begin Atdabanien tot einde Toyonien). De Olenellina zijn waarschijnlijk de vroegste trilobieten, hoewel de vroegste Redlichiina en Eodiscina snel volgen. Een uniek gemeenschappelijk kenmerk van de Olenellina is het ontbreken van gezichtsscheurlijnen (in het Engels "facial sutures") in het kopschild, die bij de meeste andere trilobieten opensplijten tijdens het vervellen (of "ecdysis"). Sommige afgeleide trilobieten zijn de gezichtsscheurnaden weer verloren (sommige Eodiscina, alle Agnostina, en een paar Phacopina), maar al deze soorten zijn blind, terwijl alle Olenellina ogen hebben.

## Beschrijving
Zoals met de meeste vroege trilobieten hebben de Olenellina een bijna vlak, slechts dun verkalkt exoskelet, en hebben halvemaanvormige oogbogen, die ontspringen aan de voorste lob van de as in de kop (of glabella). De onderorde verschilt van alle andere trilobieten door het ontbreken van gezichtsscheurnaden in het kopschild (of cephalon). De voorkant van het gehemelte volgt de voorkant van de as in het kopschild en is verbonden met een zeer brede lip (of rostrale plaat), in de wetenschap wordt zo'n gehemelte een conterminant hypostoom genoemd.
De thorax kan bestaan uit een voordeel (of prothorax) van meestal 14 of 15 segmenten en een achterdeel (of opisthothorax) van tussen 0 en maximaal 34 minder ontwikkelde segmenten. Het 3de segment van voren heeft vaak veel bredere "ribben" rechts en links van de as (of pleurale lobben) die soms uitlopen in een vergrote stekel aan de buitenkant. Segment 14 of 15 heeft vaak midden op de as een grote achteruit wijzende stekel.
De pygidium is meestal erg klein, met weinig segmenten, die vaak moeilijk zijn te onderscheiden.
In tegenstelling tot andere groepen trilobieten is het vroegste larvale stadium (of protaspide) onbekend, en algemeen wordt aangenomen dat dit komt omdat de protaspide niet verkalkt is.

## Verspreiding
De Olenellina verschijnen plotseling ongeveer halverwege het Onder-Cambrium (bij de overgang tussen het Tommotien en het Atdabanien) ongeveer 521 miljoen jaar geleden, en verdwijnen aan het einde van het Onder-Cambrium (bij de overgang tussen het Toyonien en het Amganien), ongeveer 509 miljoen jaar geleden. De Olenellina zijn waarschijnlijk ontstaan op de paleocontinent Siberia en hebben zich verspreid over Baltica, Avalonia en Laurentia. In het westen van Laurentia zijn de eerste vertegenwoordigers de Fallotaspididae, gevolgd door Archaeaspididae, Nevadioidea en Holmiidae, en ten slotte de Biceratopsidae en Olenellidae. De Olenellina zijn niet bekend uit Zuid-China, Australië en het grootste deel van Latijns-Amerika en Afrika, waar de eerste trilobieten Redlichiina waren, die al gezichtsscheurnaden hadden ontwikkeld.

## Taxonomie
De onderorde bevat vier superfamilies: Olenelloidea (met 3 families en 5 basale geslachten), Judomioidea (met 1 familie en 3 basale geslachten), Nevadioidea en Fallotaspidoidea (met 3 families en 3 basale geslachten).
- Superfamilie Olenelloidea

families
- Olenellidae
- Biceratopsidae
- Holmiidae

basale geslachten: Elliptocephala, Fritzolenellus, Laudonia, Mummaspis, Wanneria
- Superfamily Judomioidea

familie
- Judomiidae

basale geslachten: Callavalonia, Callavia, Sdzuyomia
- Superfamilie Nevadioidea
- Superfamilie Fallotaspidoidea

families
- Fallotaspididae
- Archaeaspididae
- Daguinaspididae

basale geslachten: Repinaella, Parafallotaspis, Fallotaspidella

title: Olenellina

wikitext:
{{Taxobox
| type= dier
| fossiel = Onder-[[Cambrium]]
| afbeelding = Olenellus gilberti CRF.jpeg
| afbeeldingtekst= Olenellus gilberti, 15 mm
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Geleedpotigen|Arthropoda]] (Geleedpotigen)
| onderstam = [[Trilobitomorpha]]
| klasse = [[Trilobita]]
| orde = [[Redlichiida]]
| taxon = [[Onderorde (biologie)|Onderorde]]
| w-naam = Olenellina
| auteur= Walcott
| datum= 1890
| species =
}}

De '''Olenellina''' is een onderorde van [[trilobieten]] dat een onderdeel is van de orde [[Redlichiida]], met uitsluitend soorten die bekend zijn uit de tweede helft van het Onder-[[Cambrium]] (begin Atdabanien tot einde Toyonien). De Olenellina zijn waarschijnlijk de vroegste trilobieten, hoewel de vroegste [[Redlichiina]] en [[Eodiscina]] snel volgen.<ref>http://www.trilobites.info/firsttrilos.htm</ref> Een uniek gemeenschappelijk kenmerk van de Olenellina is het ontbreken van [[Trilobieten#Gezichtsscheurlijnen|gezichtsscheurlijnen]] (in het Engels "facial sutures") in het kopschild, die bij de meeste andere trilobieten opensplijten tijdens het [[Vervelling|vervellen]] (of "ecdysis"). Sommige afgeleide trilobieten zijn de gezichtsscheurnaden weer verloren (sommige [[Eodiscina]], alle [[Agnostina]], en een paar [[Phacopina]]), maar al deze soorten zijn blind, terwijl alle Olenellina ogen hebben.

== Beschrijving ==
Zoals met de meeste vroege trilobieten hebben de Olenellina een bijna vlak, slechts dun verkalkt exoskelet, en hebben halvemaanvormige oogbogen, die ontspringen aan de voorste lob van de as in de kop (of glabella). De onderorde verschilt van alle andere trilobieten door het ontbreken van gezichtsscheurnaden in het kopschild (of cephalon). De voorkant van het gehemelte volgt de voorkant van de as in het kopschild en is verbonden met een zeer brede lip (of rostrale plaat), in de wetenschap wordt zo'n gehemelte een conterminant hypostoom genoemd.
De thorax kan bestaan uit een voordeel (of prothorax) van meestal 14 of 15 segmenten en een achterdeel (of opisthothorax) van tussen 0 en maximaal 34 minder ontwikkelde segmenten. Het 3de segment van voren heeft vaak veel bredere "ribben" rechts en links van de as (of pleurale lobben) die soms uitlopen in een vergrote stekel aan de buitenkant. Segment 14 of 15 heeft vaak midden op de as een grote achteruit wijzende stekel.

De pygidium is meestal erg klein, met weinig segmenten, die vaak moeilijk zijn te onderscheiden.

In tegenstelling tot andere groepen trilobieten is het vroegste larvale stadium (of protaspide) onbekend, en algemeen wordt aangenomen dat dit komt omdat de protaspide niet verkalkt is.<ref name="Palmer&Repina">A.R. Palmer & L.N. Repina {{Citeer web|last1=Palmer|first1=A.R.|last2=Repina|first2=L.N.|year=1993|titel=Through a Glass Darkly: Taxonomy, Phylogeny and Biostratigraphy of the Olenellina|journal=The University of Kansas Paleontological Contributions|volume=3|pages=1–35|url=http://kuscholarworks.ku.edu/dspace/handle/1808/3760}}</ref>

== Verspreiding ==
De Olenellina verschijnen plotseling ongeveer halverwege het Onder-Cambrium (bij de overgang tussen het Tommotien en het Atdabanien) ongeveer 521 miljoen jaar geleden, en verdwijnen aan het einde van het Onder-Cambrium (bij de overgang tussen het Toyonien en het Amganien), ongeveer 509 miljoen jaar geleden. De Olenellina zijn waarschijnlijk ontstaan op de paleocontinent Siberia en hebben zich verspreid over [[Baltica]], [[Avalonia]] en [[Laurentia (geologie)|Laurentia]]. In het westen van Laurentia zijn de eerste vertegenwoordigers de Fallotaspididae, gevolgd door Archaeaspididae, Nevadioidea en Holmiidae, en ten slotte de Biceratopsidae en Olenellidae.<ref>{{Cite journal|last= Hollingsworth|first= J.S.|year= 2006|title= Holmiidae (Trilobita: Olenellina) of the Montezuman Stage (Early Cambrian) in Western Nevada|journal= Journal of Paleontology|volume= 80|pages= 309–332|url= http://www.jstor.org/stable/4095128|doi=10.1666/0022-3360(2006)080[0309:htootm]2.0.co;2}}</ref> De Olenellina zijn niet bekend uit Zuid-China, Australië en het grootste deel van Latijns-Amerika en Afrika, waar de eerste trilobieten Redlichiina waren, die al gezichtsscheurnaden hadden ontwikkeld.

== Taxonomie ==
De onderorde bevat vier superfamilies: [[Olenelloidea]] (met 3 families en 5 basale geslachten), [[Judomioidea]] (met 1 familie en 3 basale geslachten), [[Nevadioidea]] en [[Fallotaspidoidea]] (met 3 families en 3 basale geslachten).<ref name="Lieberman 1998">B.S. Lieberman {{Cite journal|last1= Lieberman|first1=B.S.|year=1998|title=Cladistic Analysis of the Early Cambrian Olenelloid Trilobites|journal=Journal of Paleontology|volume=72|pages=59–78|url=http://invitestock.free.fr/Cambrien/pdf/Spanish%20fauna/Cladistic%20Analysis%20of%20the%20Early%20Cambrian%20Olenelloid%20Trilobites.pdf}}</ref>

*'''Superfamilie [[Olenelloidea]]'''
::families
:* [[Olenellidae]]
:* [[Biceratopsidae]]
:* [[Holmiidae]]
::basale geslachten: ''[[Elliptocephala]]'', ''[[Fritzolenellus]]'', ''[[Laudonia]]'', ''[[Mummaspis]]'', ''[[Wanneria]]''
*'''Superfamily [[Judomioidea]]'''
::familie
:* [[Judomiidae]]
::basale geslachten: ''[[Callavalonia]]'', ''[[Callavia]]'', ''[[Sdzuyomia]]''
*'''Superfamilie [[Nevadioidea]]'''
*'''Superfamilie [[Fallotaspidoidea]]'''
::families
:*[[Fallotaspididae]]
:*[[Archaeaspididae]]
:*[[Daguinaspididae]]
::basale geslachten: ''[[Repinaella]]'', ''[[Parafallotaspis]]'', ''[[Fallotaspidella]]''

== Bronnen ==
{{References}}

[[Categorie:Redlichiida]]

title: Olenellina · Fossiel voorkomen: Onder-Cambrium

Onderstam: Trilobitomorpha

Klasse: Trilobita

Orde: Redlichiida

title: Onderorde


text:
# Nika-oproer
Het Nika-oproer (Grieks: Στάση του Νίκα) of de Nika-opstand vond plaats in Constantinopel in 532. Het was een van de gewelddadigste gebeurtenissen die tot dan toe in Constantinopel hadden plaatsgevonden, waarbij bijna de helft van de stad werd verwoest of in vlammen opging en tienduizenden burgers werden vermoord.

## Achtergrond
De oude Romeinse en Byzantijnse rijken hadden goed ontwikkelde verenigingen die de verschillende facties (of teams) van spelers in een aantal sportevenementen steunden, in het bijzonder van de populaire wagenrennen. Er waren vier belangrijke teams van wagenrenners, van elkaar onderscheiden door de kleur van het uniform waarin ze meededen. Deze waren Blauw, Rood, Groen en Wit, maar in de Byzantijnse tijd waren de Blauwen en Groenen de enige teams van invloed. Keizer Justinianus I was een fan van de Blauwen.
De verenigingen bezaten kenmerken van straatbendes en politieke partijen, waarbij de mensen ingedeeld waren naar sociale klasse en religie en ze probeerden veelvuldig om het beleid van de keizers te beïnvloeden door het roepen van politieke eisen tussen de wedstrijden. De keizerlijke troepen en bewakers in de stad konden geen orde bewaren zonder de samenwerking van de facties, die op hun beurt weer gesteund werden door machtige aristocratische families in de stad: dit omvatte ook sommige families die van mening waren dat ze meer rechtmatige aanspraken op de troon konden doen dan Justinianus.

## Aanloop
In de aanloop naar de opstand waren enkele leden van de Blauwen en Groenen gearresteerd in 531 voor moord. Zulke rellen na de wagenrennen kwamen vaak voor, niet veel anders dan de rellen die vaak ontstaan na een voetbalwedstrijd in huidige tijden. De moordenaars zouden worden opgehangen, en dat gebeurde ook met de meesten. Maar op 10 januari 532 ontsnapten twee van hen, een Blauwe en een Groene, en namen hun toevlucht in het sanctuarium van een kerk, omgeven door een woedende menigte.
Justinianus was nerveus: hij zat midden in onderhandelingen met de Perzen over vrede in het oosten aan het eind van de Iberische oorlog. Er was enorme verontwaardiging over hoge belastingen en de nieuwe wetten. Hij stond voor een potentiële crisis in zijn stad en verklaarde dat er wagenrennen zouden worden gehouden op 13 januari. Hij zette de straf van de veroordeelden om in gevangenisstraffen, maar de Blauwen en Groenen eisten volledige gratie.

## Het oproer
Op 13 januari werden de wagenrennen gehouden; een reeds gespannen en boos publiek arriveerde in het Hippodroom. Het Hippodroom bevond zich direct naast het paleiscomplex, en zo kon Justinianus de races aanschouwen en voorzitten vanuit de veiligheid van zijn eigen loge in het paleis. De menigte begon al meteen vanaf het begin beledigingen naar het hoofd van Justinianus te slingeren. Tegen het einde van de dag, bij race 22, veranderden de spreekkoren van "Blauw" of "Groen" naar een gezamenlijk "Nika" (Grieks voor "Victorie" of "Overwinnen") en de menigte brak uit en begon het paleis te bestormen. Gedurende vijf dagen was het paleis zo goed als in beleg. De branden die ontstonden legden een groot deel van de stad in de as, waaronder de belangrijkste kerk, de Hagia Sophia.
Sommige senatoren zagen dit als een mogelijkheid om Justinianus ten val te brengen, aangezien zij gekant waren tegen zijn nieuwe belastingen en wegens zijn gebrek aan steun voor de adel in het algemeen. De inmiddels bewapende relschoppers eisten, waarschijnlijk op instigatie van hun bondgenoten in de Senaat, ook dat Justinianus de praefectus Johannes de Cappadociër, die verantwoordelijk was voor het innen van belastingen, en de quaestor Tribonianus, die verantwoordelijk was voor het herschrijven van de wetboeken, zou ontslaan. Vervolgens benoemden zij een nieuwe keizer, Hypatius, de neef van keizer Anastasius I.

## Het neerslaan van het oproer
Justinianus overwoog te vluchten, maar zijn vrouw Theodora overreedde hem om in de stad te blijven. Ze zou hebben gezegd: "Zij die de kroon hebben gedragen zouden nooit het verlies ervan moeten overleven. Nooit zal ik de dag meemaken dat ik niet als keizerin word begroet."
Justinianus maakte een plan met Narses, een populaire eunuch, en zijn generaals Belisarius en Mundus. Narses kwam 18 januari met een zak goud, die Justinianus hem gegeven had, het hippodroom binnen en ging naar de afdeling van de Blauwen. Hij herinnerde hun leiders eraan dat de keizer hen boven de Groenen verkoos en dat Hypatius een Groene was. Hij verdeelde het goud onder hen, waarop de Blauwe leiders met elkaar en hun volgelingen beraadslaagden. Nog tijdens Hypatius' kroning haastten zij zich het hippodroom uit, de Groenen verbijsterd achterlatend.
Justinianus liet toen zijn generaals Belisarius en Mundus met de keizerlijke troepen het hippodroom bestormen en de opstand neerslaan, hetgeen gepaard ging met veel bloedvergieten. Alle overgeblevenen, of ze nu Groen of Blauw waren, werden eerst ingesloten en dan gedood. Ongeveer 30.000 relschoppers zouden hierbij om het leven zijn gebracht. Justinianus liet ook Hypatius en zijn broer Pompeius executeren en de senatoren, die het oproer gesteund hadden, verbannen.

## Nasleep
Het uiteindelijke gevolg was een versterking van de positie van de keizer en een verzwakking van de toch al zwakke patriciërs. Bovendien werd aansluitend de invloed van Belisarius en vooral Theodora vergroot, die in de daaropvolgende tijd politiek bijzonder op de voorgrond zouden treden.
De door de opstand veroorzaakte verwoestingen in Constantinopel boden Justinianus bovendien de mogelijkheid om ambitieuze verbouwingen in de hoofdstad te realiseren, met als kroon de herbouw van de verwoeste Hagia Sophia.
Na de gebeurtenissen tijdens het Nika-oproer zouden in de volgende jaren geen wagenrennen meer gehouden worden in het Hippodroom.

title: Nika-oproer

wikitext:
[[Bestand:Constantinople center.svg|thumb|280px|Paleiskwartier met het [[Hippodroom (Constantinopel)|Hippodroom]]]]
Het '''Nika-oproer''' ([[Grieks]]: Στάση του Νίκα) of de '''Nika-opstand''' vond plaats in [[Constantinopel]] in [[532]]. Het was een van de gewelddadigste gebeurtenissen die tot dan toe in Constantinopel hadden plaatsgevonden, waarbij bijna de helft van de stad werd verwoest of [[stadsbrand|in vlammen opging]] en tienduizenden burgers werden vermoord.

== Achtergrond ==
[[Bestand:Villa Del Casale Char.jpg|left|thumb|Mozaïek van een wagenmenner]]
De oude [[Romeinse Rijk|Romeinse]] en [[Byzantijnse Keizerrijk|Byzantijnse]] rijken hadden goed ontwikkelde verenigingen die de verschillende facties (of teams) van spelers in een aantal sportevenementen steunden, in het bijzonder van de populaire [[wagenrennen]]. Er waren vier belangrijke teams van wagenrenners, van elkaar onderscheiden door de kleur van het uniform waarin ze meededen. Deze waren Blauw, Rood, Groen en Wit, maar in de Byzantijnse tijd waren de Blauwen en Groenen de enige teams van invloed. Keizer [[Justinianus I van Byzantium|Justinianus I]] was een fan van de Blauwen.

De verenigingen bezaten kenmerken van [[Gang (misdaad)|straatbendes]] en [[politieke partij]]en, waarbij de mensen ingedeeld waren naar sociale klasse en [[Oosters-orthodoxe kerken|religie]] en ze probeerden veelvuldig om het beleid van de keizers te beïnvloeden door het roepen van politieke eisen tussen de wedstrijden. De keizerlijke troepen en bewakers in de stad konden geen orde bewaren zonder de samenwerking van de facties, die op hun beurt weer gesteund werden door machtige aristocratische families in de stad: dit omvatte ook sommige families die van mening waren dat ze meer rechtmatige aanspraken op de troon konden doen dan Justinianus.

== Aanloop ==
[[Bestand:Justinian mosaik ravenna.jpg|thumb|Keizer Justinianus te midden van zijn hoogste ambtenaren. Links van hem zijn bevelhebber [[Belisarius]] en rechts van hem op de achtergrond [[Narses (generaal)|Narses]]]]
In de aanloop naar de opstand waren enkele leden van de Blauwen en Groenen gearresteerd in 531 voor [[moord]]. Zulke rellen na de wagenrennen kwamen vaak voor, niet veel anders dan de rellen die vaak ontstaan na een voetbalwedstrijd in huidige tijden. De moordenaars zouden worden opgehangen, en dat gebeurde ook met de meesten. Maar op 10 januari 532 ontsnapten twee van hen, een Blauwe en een Groene, en namen hun toevlucht in het [[sanctuarium]] van een kerk, omgeven door een woedende menigte.

Justinianus was nerveus: hij zat midden in onderhandelingen met de [[Sassaniden|Perzen]] over vrede in het oosten aan het eind van de [[Iberische Oorlog (526-532)|Iberische oorlog]]. Er was enorme verontwaardiging over hoge belastingen en de [[Codex Justinianus|nieuwe wetten]]. Hij stond voor een potentiële crisis in zijn stad en verklaarde dat er wagenrennen zouden worden gehouden op 13 januari. Hij zette de straf van de veroordeelden om in gevangenisstraffen, maar de Blauwen en Groenen eisten volledige gratie.

== Het oproer ==
Op 13 januari werden de wagenrennen gehouden; een reeds gespannen en boos publiek arriveerde in het [[Hippodroom (Constantinopel)|Hippodroom]]. Het Hippodroom bevond zich direct naast het paleiscomplex, en zo kon Justinianus de races aanschouwen en voorzitten vanuit de veiligheid van zijn eigen loge in het paleis. De menigte begon al meteen vanaf het begin beledigingen naar het hoofd van Justinianus te slingeren. Tegen het einde van de dag, bij race 22, veranderden de spreekkoren van "Blauw" of "Groen" naar een gezamenlijk "Nika" (Grieks voor "Victorie" of "Overwinnen") en de menigte brak uit en begon het paleis te bestormen. Gedurende vijf dagen was het paleis zo goed als in beleg. De branden die ontstonden legden een groot deel van de stad in de as, waaronder de belangrijkste kerk, de [[Hagia Sophia (hoofdbetekenis)|Hagia Sophia]].

Sommige [[senaat (Rome)|senatoren]] zagen dit als een mogelijkheid om Justinianus ten val te brengen, aangezien zij gekant waren tegen zijn nieuwe belastingen en wegens zijn gebrek aan steun voor de adel in het algemeen. De inmiddels bewapende relschoppers eisten, waarschijnlijk op instigatie van hun bondgenoten in de Senaat, ook dat Justinianus de ''[[praefectus]]'' [[Johannes de Cappadociër]], die verantwoordelijk was voor het innen van belastingen, en de ''[[quaestor (Rome)|quaestor]]'' [[Tribonianus]], die verantwoordelijk was voor het herschrijven van de [[Corpus Juris Civilis|wetboeken]], zou ontslaan. Vervolgens benoemden zij een nieuwe keizer, [[Hypatius]], de neef van [[Anastasius I (keizer)|keizer Anastasius I]].

== Het neerslaan van het oproer ==
Justinianus overwoog te vluchten, maar zijn vrouw [[Theodora (echtgenote Justinianus)|Theodora]] overreedde hem om in de stad te blijven. Ze zou hebben gezegd: "Zij die de kroon hebben gedragen zouden nooit het verlies ervan moeten overleven. Nooit zal ik de dag meemaken dat ik niet als keizerin word begroet."

Justinianus maakte een plan met [[Narses (generaal)|Narses]], een populaire [[eunuch]], en zijn generaals [[Belisarius]] en [[Mundus (generaal)|Mundus]]. Narses kwam [[18 januari]] met een zak goud, die Justinianus hem gegeven had, het hippodroom binnen en ging naar de afdeling van de Blauwen. Hij herinnerde hun leiders eraan dat de keizer hen boven de Groenen verkoos en dat Hypatius een Groene was. Hij verdeelde het goud onder hen, waarop de Blauwe leiders met elkaar en hun volgelingen beraadslaagden. Nog tijdens Hypatius' kroning haastten zij zich het hippodroom uit, de Groenen verbijsterd achterlatend.

Justinianus liet toen zijn generaals Belisarius en Mundus met de keizerlijke troepen het hippodroom bestormen en de opstand neerslaan, hetgeen gepaard ging met veel bloedvergieten. Alle overgeblevenen, of ze nu Groen of Blauw waren, werden eerst ingesloten en dan gedood. Ongeveer 30.000 relschoppers zouden hierbij om het leven zijn gebracht. Justinianus liet ook Hypatius en zijn broer [[Pompeius (consul in 501)|Pompeius]] executeren en de senatoren, die het oproer gesteund hadden, verbannen.

== Nasleep ==
Het uiteindelijke gevolg was een versterking van de positie van de keizer en een verzwakking van de toch al zwakke [[patriciër]]s. Bovendien werd aansluitend de invloed van Belisarius en vooral Theodora vergroot, die in de daaropvolgende tijd politiek bijzonder op de voorgrond zouden treden.

[[Bestand:Hagia-Sofia-01s.jpg|thumb|[[Hagia Sophia (hoofdbetekenis)|Hagia Sophia]]]]De door de opstand veroorzaakte verwoestingen in Constantinopel boden Justinianus bovendien de mogelijkheid om ambitieuze verbouwingen in de hoofdstad te realiseren, met als kroon de herbouw van de verwoeste [[Hagia Sophia (hoofdbetekenis)|Hagia Sophia]].

Na de gebeurtenissen tijdens het Nika-oproer zouden in de volgende jaren geen wagenrennen meer gehouden worden in het Hippodroom.

== Zie ook ==
* [[Strijdwagen]]

== Externe links ==
* [https://web.archive.org/web/20070223084151/http://www.byzantium1200.com/hipodrom.html Beelden van het Hippodroom van Constantinopel, Byzantium1200.com.]
* [https://web.archive.org/web/20141009095006/http://www.fordham.edu/halsall/source/procop-wars1.asp Procopius' beschrijving van het Nika-oproer (Engels)]
* [http://www.fordham.edu/halsall/source/theophanes-chron1.html Theophanes Kroniek over de Groenen en de Blauwen (Engels)]

[[Categorie:Byzantijnse Rijk]]
[[Categorie:Geschiedenis van Istanbul]]
[[Categorie:Opstand]]
[[Categorie:530-539]]


text:
# Westermolen (Lembeke)
De Westermolen in het Oost-Vlaamse Lembeke (Kaprijke) is een staakmolen. Hij staat op de hoek van de Windgatstraat en Westermolenstraat, een plaats waar al in 1372 een windmolen stond. Delen van deze molen zijn hergebruikt in de huidige Westermolen, die in 1785 is opgericht. De naam Westermolen impliceert dat er ook een Oostermolen geweest is. Deze is echter reeds lang verdwenen.
In 1973 werd de windmolen overgedragen aan de toenmalige gemeente Kaprijke, die hem in 1978 liet restaureren. De molen maalt regelmatig op vrijwillige basis graan, op twee steenkoppels bestaande uit Franse stenen.

title: Westermolen (Lembeke)

wikitext:
{{Infobox molen
| naam           = Westermolen
| afbeelding     = Lembeke - Westermolen.jpg
| onderschrift   = Westermolen
| plaats         = [[Lembeke]]
| bouwjaar       = [[1785]]
| verdwenen      =
| type           = [[Standerdmolen|staakmolen]]
| kenmerken      = Staakmolen met open voet
| vlucht         = 23 m
| stellinghoogte =
| functie        = [[korenmolen]]
| bestemming     =
| restauraties   =
| oorspronkelijk gebruik = het malen van graan
| huidig gebruik =
| monumentnummer =
| monumentstatus = M
| molendatabase-be = 163
| website        =
| afbeelding2    = Westermolen_in_Lembeke_-_2021-01.jpg
| onderschrift2  =
| afbeelding3    =
| onderschrift3  =
| afbeelding4    =
| onderschrift4  =
| portaal        =
}}
De '''Westermolen''' in het Oost-Vlaamse [[Lembeke]] ([[Kaprijke]]) is een [[Standerdmolen|staakmolen]]. Hij staat op de hoek van de Windgatstraat en Westermolenstraat, een plaats waar al in 1372 een windmolen stond. Delen van deze molen zijn hergebruikt in de huidige Westermolen, die in 1785 is opgericht. De naam ''Westermolen'' impliceert dat er ook een Oostermolen geweest is. Deze is echter reeds lang verdwenen.

In 1973 werd de windmolen overgedragen aan de toenmalige gemeente Kaprijke, die hem in 1978 liet restaureren. De molen maalt regelmatig op vrijwillige basis graan, op twee [[Maalkoppel|steenkoppels]] bestaande uit [[Molensteen|Franse stenen]].

==Zie ook==
* [[Lijst van windmolens in Oost-Vlaanderen]]
{{Bibliografische informatie}}
{{Coor title dms|51|11|35.32|N|3|36|40.34|E|scale:1563_type:landmark}}

[[Categorie:Windmolen in Oost-Vlaanderen]]
[[Categorie:Maalvaardige molen]]
[[Categorie:Standerdmolen]]
[[Categorie:Onroerend erfgoed in Kaprijke]]
[[Categorie:Beschermd monument in Vlaanderen]]

title: Basisgegevens

Plaats: Lembeke

Type: staakmolen

Kenmerken: Staakmolen met open voet

Functie: korenmolen

Oorspronkelijk gebruik: het malen van graan

Monumentstatus: M

title: Externe link(s) en afbeelding

Externe link(s) en afbeelding:
Belgische Molendatabase
Westermolen

Portaal: Molens


text:
# Jay and the Americans
Jay and the Americans was een popgroep die vooral in de jaren zestig van de 20e eeuw populair was.

## Biografie
Aan het eind van de jaren vijftig deden enkele studenten van de New York University auditie bij de muziekproducenten Jerry Leiber & Mike Stoller. Zij gaven de groep de naam Binkey Jones and the Americans. De zanger was destijds Jay Traynor. Na de eerste hit She Cried (1962) verliet hij de groep om plaats te maken voor David Blatt. Deze nam de naam Jay Black aan, zodat de groep verder ging onder de naam "Jay and the Americans". Jay Black kwam over van "The Empires", waarvan hij Marty Sanders (Kupersmith) meebracht.
In 1963 kwamen zij weer in de hitlijsten met Only in America, dat eigenlijk geschreven was voor The Drifters. Verdere hits waren Come a little bit closer in 1964 (3e) en Cara mia in 1965 (4e). In 1968 bereikten zij met This magic moment de 9e plaats. Eerder scoorden zij hits met onder meer Roy Orbisons Crying, Hushaby en Neil Diamonds eerste grote hit als songwriter Sunday and me. In 1969 hadden zij hun laatste hit: Walkin' in the rain. Hierna ging de groep uit elkaar.
De groep bestond uit: zanger Jay Black (David Blatt), gitarist Marty Sanders (Marty Kupersmith), Sandy Deane (Sandy Yaguda), Kenny Vance (Kenny Rosenberg), Howie Kane (Howie Kirshenbaum). In hun backupband kregen Walter Becker en Donald Fagen een kans, beiden later bekend van Steely Dan.
In 1980 ging Frits Spits het nummer Cara mia regelmatig draaien in zijn radioprogramma De Avondspits. Het kwam hierdoor opnieuw in de belangstelling te staan. Het werd opnieuw uitgebracht, bereikte de eerste plaats in de Nederlandse Top 40 en was een van de zomerhits van dat jaar in Nederland en België. Er volgde een liveoptreden op de Nederlandse televisie vanuit 't Spant in Bussum, waarbij Jay werd bijgestaan door de Nederlandse gitarist Peter Huijing.
In de jaren negentig trad de band nog een paar keer op. Jay is doorgegaan als Jay Black and the Americans. In 2006 moest Jay Black door gokschulden de naam Jay and the Americans verkopen. Marty Sanders kocht de naam en de groep ging de derde fase in met Jay Reincke als de derde Jay. Naast hem bestaat de groep uit Howie Kane, Sandy Deanne en Marty Sanders.
Jay Black ging verder onder zijn eigen artiestennaam. Hij werd na de dood van Frank Sinatra wel eens "The Voice" genoemd. Black overleed in oktober 2021 op 82-jarige leeftijd.

## Discografie

### Singles
| Single met eventuele hitnotering(en) in de Nederlandse Top 40 | Datum van verschijnen | Datum van binnenkomst | Hoogste positie | Aantal weken | Opmerkingen |
| ------------------------------------------------------------- | --------------------- | --------------------- | --------------- | ------------ | ----------- |
| Come a little bit closer                                      | 1964                  | 02-01-1965            | 13              | 11           |             |
| Cara mia                                                      | 1965                  | 17-07-1965            | 34              | 2            |             |
| Cara mia                                                      | 1980                  | 24-05-1980            | 1 (3wk)         | 13           |             |

### NPO Radio 2 Top 2000
| Nummer met noteringen in de NPO Radio 2 Top 2000 | '99  | '00  | '01  |
| ------------------------------------------------ | ---- | ---- | ---- |
| Cara Mia                                         | 1641 | 1923 | 1574 |

1. ↑  Een vetgedrukt getal geeft de hoogste notering aan.
2. ↑  Deze tabel is bijgewerkt tot en met de laatste editie (2024).

title: Jay and the Americans

wikitext:
[[Bestand:Jay and the Americans.png|thumb|Jay and the Americans]]
'''Jay and the Americans''' was een [[popmuziek|popgroep]] die vooral in de jaren zestig van de 20e eeuw populair was.

== Biografie ==
Aan het eind van de jaren vijftig deden enkele studenten van de [[New York-universiteit|New York University]] auditie bij de muziekproducenten [[Jerry Leiber & Mike Stoller]]. Zij gaven de groep de naam Binkey Jones and the Americans. De zanger was destijds Jay Traynor. Na de eerste hit ''She Cried'' (1962) verliet hij de groep om plaats te maken voor David Blatt. Deze nam de naam [[Jay Black]] aan, zodat de groep verder ging onder de naam "Jay and the Americans". Jay Black kwam over van "The Empires", waarvan hij Marty Sanders (Kupersmith) meebracht.

In 1963 kwamen zij weer in de hitlijsten met ''Only in America'', dat eigenlijk geschreven was voor [[The Drifters (Amerikaanse band)|The Drifters]]. Verdere hits waren ''[[Come A Little Bit Closer|Come a little bit closer]]'' in 1964 (3e) en ''[[Cara Mia|Cara mia]]'' in 1965 (4e). In 1968 bereikten zij met ''This magic moment'' de 9e plaats. Eerder scoorden zij hits met onder meer [[Roy Orbison]]s ''[[Crying (lied van Roy Orbison)|Crying]]'', ''Hushaby'' en [[Neil Diamond]]s eerste grote hit als songwriter ''Sunday and me''. In 1969 hadden zij hun laatste hit: ''[[Walking in the Rain|Walkin' in the rain]]''. Hierna ging de groep uit elkaar.

De groep bestond uit: zanger Jay Black (David Blatt), gitarist Marty Sanders (Marty Kupersmith), Sandy Deane (Sandy Yaguda), Kenny Vance (Kenny Rosenberg), Howie Kane (Howie Kirshenbaum). In hun backupband kregen [[Walter Becker]] en [[Donald Fagen]] een kans, beiden later bekend van [[Steely Dan]].

In 1980 ging [[Frits Spits]] het nummer ''Cara mia'' regelmatig draaien in zijn radioprogramma ''[[De Avondspits]]''. Het kwam hierdoor opnieuw in de belangstelling te staan. Het werd opnieuw uitgebracht, bereikte de eerste plaats in de [[Nederlandse Top 40]] en was een van de zomerhits van dat jaar in Nederland en België. Er volgde een liveoptreden op de Nederlandse televisie vanuit [[Spant!|'t Spant]] in Bussum, waarbij Jay werd bijgestaan door de Nederlandse gitarist Peter Huijing.

In de jaren negentig trad de band nog een paar keer op. Jay is doorgegaan als Jay Black and the Americans. In 2006 moest Jay Black door gokschulden de naam Jay and the Americans verkopen. Marty Sanders kocht de naam en de groep ging de derde fase in met Jay Reincke als de derde Jay. Naast hem bestaat de groep uit Howie Kane, Sandy Deanne en Marty Sanders.

Jay Black ging verder onder zijn eigen artiestennaam. Hij werd na de dood van [[Frank Sinatra]] wel eens ''"The Voice"'' genoemd. Black overleed in oktober 2021 op 82-jarige leeftijd.<ref>{{Citeer web|url=https://deadline.com/2021/10/jay-black-dead-jay-and-the-americans-frontman-was-82-1234861322/|titel=Jay Black Dies: Jay And The Americans Frontman Who Sang Best Known Version Of “This Magic Moment” Was 82|bezochtdatum=|datum=2021-10-24|werk=Deadline|taal=en-US|archiefurl=https://web.archive.org/web/20230423205237/https://deadline.com/2021/10/jay-black-dead-jay-and-the-americans-frontman-was-82-1234861322/|archiefdatum=2023-04-23}}</ref>

== Discografie ==
=== Singles ===
{{Tabel Nederlandse Single Top 40}}
|- align=center
|align=left|''[[Come A Little Bit Closer|Come a little bit closer]]''||1964||02-01-1965||13||11||
|-
|align=left|''[[Cara Mia|Cara mia]]''||1965||17-07-1965||34||2||
|-
|align=left|''Cara mia''||1980||24-05-1980||1 (3wk) ||13 ||
|}

===NPO Radio 2 Top 2000===
{{Tabel NPO Radio 2 Top 2000}}
{{Appendix}}

[[Categorie:Amerikaanse band]]


text:
# Tłuczań
Tłuczań is een dorp in de Poolse woiwodschap Klein-Polen. De plaats maakt deel uit van de gemeente Brzeźnica (powiat wadowicki).

title: Tłuczań

wikitext:
{{Infobox plaats in Polen
| naam=Tłuczań
| gemeente = [[Brzeźnica (powiat wadowicki) (gemeente)|Brzeźnica (powiat wadowicki)]]
| powiat = [[Powiat Wadowicki|Wadowicki]]
| woiwodschap = Klein-Polen
| inwoners =
| jaar =
| postcode =
| netnummer = 33
| kenteken = KWA
| lat_deg = 49
| lat_min = 57
| lat_sec = 17
| lon_deg = 19
| lon_min = 34
| lon_sec = 36
| image = Tłuczań kościółek.JPG
}}
'''Tłuczań''' is een [[dorp]] in de [[Polen|Poolse]] woiwodschap [[Woiwodschap Klein-Polen|Klein-Polen]]. De plaats maakt deel uit van de gemeente [[Brzeźnica (gemeente in powiat Wadowicki)|Brzeźnica (powiat wadowicki)]].

{{Coor title dms|49|57|00|N|19|34|00|E|type:city_region:PL}}

{{DEFAULTSORT:Tluczan}}
[[Categorie:Plaats in Klein-Polen]]

title: Situering

Woiwodschap: Klein-Polen

Powiat: Wadowicki

Gemeente: Brzeźnica (powiat wadowicki)

title: Tłuczań

Kentekenplaat: KWA

title: Foto's

Portaal: Centraal-Europa