text:
# Mike De Decker
Mike De Decker (Mechelen, 15 december 1995) is een Belgische darter die uitkomt voor de PDC. In oktober 2024 won hij de World Grand Prix.

## Carrière
De Decker haalde zijn tourkaart voor 2020/2021 (nadat hij in 2016/2017 ook al van de partij was geweest) door op de European Q-School van 2020 in de finale op 17 januari met 5-3 te winnen van Dennis Nilsson.
Tijdens Players Championship 11 op 20 mei 2023 versloeg De Decker achtereenvolgend Harry Ward, Luc Peters, Luke Humphries, Jurjen van der Velde, Gerwyn Price en Niels Zonneveld voor een plek in de finale, waarin Rob Cross met een einduitslag van 8-3 te sterk was. In hetzelfde jaar maakte hij zijn debuut op de World Matchplay, waarop hij in de eerste ronde met 10 tegen 7 verloor van Joe Cullen.
Op 1 augustus 2024 won De Decker zijn allereerste Players Championship bij de PDC. Tijdens Players Championship 16 versloeg
hij achtereenvolgens Robbie Knops, José de Sousa, Dave Chisnall, Danny van Trijp, Brendan Dolan en Karel Sedláček om zich te plaatsen voor de finale, waarin hij met een uitslag van 8-2 won van Ricky Evans.
Door van Damon Heta en Gary Anderson te winnen op de World Grand Prix 2024 bereikte De Decker zijn eerste kwartfinale op een hoofdtoernooi. Ten koste van James Wade stootte hij ook nog door naar de halve finale. Hierin passeerde hij landgenoot Dimitri Van den Bergh voor een finaleplaats. In de finale klopte hij titelverdediger Luke Humphries met een uitslag van 6-4 voor zijn eerste majortitel. Dimitri Van den Bergh ging hem als enige Belg voor in het winnen van een hoofdtoernooi van de PDC.
Met de winst was £120.000 gemoeid, wat De Decker in de PDC Order of Merit elf plekken deed stijgen tot nummer vijfentwintig.
In maart 2025 bereikte De Decker zijn eerste European Tour-finale op het Belgian Darts Open door Thomas Lovely, Luke Humphries, Martin Schindler, Gerwyn Price en Ross Smith te verslaan. In de finale was verdedigend kampioen Luke Littler te sterk.
Samen met Dimitri Van den Bergh kwam De Decker op de World Cup of Darts 2025, waarop hij debuteerde, uit voor België. Het koppel won in de groepsfase van het duo uit Letland, maar het tweetal uit de Filipijnen was nipt te sterk. De Belgen bereikten de knock-outfase daardoor niet.
In augustus 2025 stond De Decker in de finale van de Australian Darts Masters, onderdeel van de World Series, waarop hij debuteerde. Hij versloeg Brandon Weening, Luke Humphries en Chris Dobey op weg naar de finale, waarin Luke Littler te sterk was.

## Resultaten op Wereldkampioenschappen

### PDC
- 2021: Laatste 96 (verloren van Edward Foulkes met 0-3)
- 2022: Laatste 64 (verloren van Dave Chisnall met 0-3)
- 2023: Laatste 64 (verloren van Mensur Suljović met 0-3)
- 2024: Laatste 64 (verloren van Madars Razma met 1-3)
- 2025: Laatste 64 (verloren van Luke Woodhouse met 1-3)

### PDC World Youth Championship
- 2015: Laatste 32 (verloren van Sam Hewson met 1-6)
- 2016: Laatste 32 (verloren van Ted Evetts met 2-6)
- 2017: Laatste 16 (verloren van Corey Cadby met 4-6)
- 2018: Laatste 32 (verloren van Christian Bunse met 4-6)
- 2019: Laatste 32 (verloren van Nathan Rafferty met 5-6)

## Resultaten op de World Matchplay
- 2023: Laatste 32 (verloren van Joe Cullen met 7-10)
- 2025: Laatste 16 (verloren van Jonny Clayton met 8-11)

## Gespeelde finales hoofdtoernooien

### PDC
| Resultaat | Nr. | Jaar | Kampioenschap    | Tegenstander   | Score | Variant |
| Winnaar   | 1.  | 2024 | World Grand Prix | Luke Humphries | 6 – 4 | Sets    |

### Europese Tour-finales
1 gespeeld (0 gewonnen, 1 verloren)
| Resultaat | Nr. | Jaar | Kampioenschap       | Tegenstander | Score | Variant |
| Runner-up | 1.  | 2025 | European Darts Open | Luke Littler | 5 – 8 | Legs    |

title: Mike De Decker

wikitext:
{{Infobox dartsspeler
| naam                = Mike De Decker
| afbeelding          = Mike de Decker 2024.png
| bijnaam             = The Real Deal
| geboortedatum       = [[15 december]] 1995
| geboorteplaats      = [[Mechelen (stad)|Mechelen]]
| geboorteland        = {{BE}}
| overlijdensdatum    =
| overlijdensplaats   =
| overlijdensland     =
| woonplaats          =
| woonland            =
| eigen website       =
| sinds               = 2010
| pijlen              = 22g Mission
| Lateraliteit        = Rechtshandig
| opkomstnummer       = ''[[Three Little Birds]]'' - [[Bob Marley & The Wailers]]
| BDO                 =
| PDC                 = 2014-
| WDF                 = 2019
| huidige ranking     = 21 (02-03-2025)<ref>{{en}} [https://www.pdc.tv/pdc-order-of-merit Rangorde van de Order of Merit van de PDC]</ref>
| BDO World           =
| BDO Trophy          =
| Int. Darts League   =
| World Darts Trophy  =
| World Masters       =
| Zuiderduin Masters  =
| PDC World           = Laatste 64: 2022, 2023, 2024, 2025
| Premier League      =
| US Open             =
| World Cup of Darts  = Laatste 40: 2025
| UK Open             = Laatste 32: 2024
| Vegas               =
| Matchplay           = Laatste 16: [[World Matchplay 2025 (darts)|2025]]
| Grand Prix          = '''Winnaar:''' [[World Grand Prix 2024 (darts)|2024]]
| Grand Slam          = Laatste 16: [[Grand Slam of Darts 2024|2024]]
| European            = Laatste 16: [[European Darts Championship 2024|2024]]
| PCF                 = Kwartfinale: [[Players Championship Finals 2024|2024]]
| Masters             = Laatste 32: [[Winmau World Masters 2025 (darts)|2025]]
| World Series Finals =
| Dutch Open          = Laatste 16: 2019
| toernooi            = Antwerp Open (jeugd)
Tops of Ghent (jeugd)
Belgium National Championships
Benelux Open
Tilburg Trophy
PDC Development Tour

 '''''Players Championships'''''
{{nowrap|Players Ch'ship ([[Milton Keynes|MK]])}}
| jaren               = 2013
2013

2014
2022
2022
2015 (2x), 2016, 2017

[[PDC Pro Tour 2024#Players Championships|2024]]
| prestatie           =
}}

'''Mike De Decker''' ([[Mechelen (stad)|Mechelen]], 15 december 1995) is een [[Belgische]] [[Darts (sport)|darter]] die uitkomt voor de [[Professional Darts Corporation|PDC]]. In oktober 2024 won hij de [[World Grand Prix 2024 (darts)|World Grand Prix]].

== Carrière ==
De Decker haalde zijn tourkaart voor 2020/2021 (nadat hij in 2016/2017 ook al van de partij was geweest) door op de European Q-School van 2020 in de finale op 17 januari met 5-3 te winnen van [[Dennis Nilsson]].<ref>{{Citeer web |url=http://www.dartsdatabase.co.uk/EventResults.aspx?EventKey=24584 |titel=Gearchiveerde kopie |bezochtdatum=11 mei 2020 |archiefdatum=26 mei 2020 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20200526212514/http://www.dartsdatabase.co.uk/EventResults.aspx?EventKey=24584 |dodeurl=ja }}</ref>

Tijdens [[PDC Pro Tour 2023#Players Championships|''Players Championship 11'']] op 20 mei 2023 versloeg De Decker achtereenvolgend [[Harry Ward]], [[Luc Peters]], [[Luke Humphries]], [[Jurjen van der Velde]], [[Gerwyn Price]] en [[Niels Zonneveld]] voor een plek in de finale, waarin [[Rob Cross]] met een einduitslag van 8-3 te sterk was.<ref>{{Citeer web|url=https://tv.dartconnect.com/event/pdcpc23e11/matches|titel=Players Championship 11|bezochtdatum=2023-05-20|datum=2023-05-20|uitgever=DartConnect|taal=en}}</ref> In hetzelfde jaar maakte hij zijn debuut op de [[World Matchplay (darts)|World Matchplay]], waarop hij in de eerste ronde met 10 tegen 7 verloor van [[Joe Cullen]].

Op 1 augustus 2024 won De Decker zijn allereerste Players Championship bij de PDC. Tijdens [[PDC Pro Tour 2024#Players Championships|''Players Championship 16'']] versloeg
hij achtereenvolgens [[Robbie Knops]], [[José de Sousa]], [[Dave Chisnall]], [[Danny van Trijp]], [[Brendan Dolan]] en [[Karel Sedláček]] om zich te plaatsen voor de finale, waarin hij met een uitslag van 8-2 won van [[Ricky Evans]].<ref>{{Citeer web|url=https://tv.dartconnect.com/event/pdcpc24e16/matches|titel=Players Championship 16|bezochtdatum=2024-08-01|datum=2024-08-01|uitgever=DartConnect|taal=en}}</ref>

Door van [[Damon Heta]] en [[Gary Anderson]] te winnen op de [[World Grand Prix 2024 (darts)|World Grand Prix 2024]] bereikte De Decker zijn eerste kwartfinale op een hoofdtoernooi.<ref>{{Citeer web|url=https://dartsnieuws.com/pdc/mike-de-decker-zet-sensationeel-toernooi-voort-en-bereikt-halve-eindstrijd-op-world-grand-prix|titel=Mike de Decker zet sensationeel toernooi voort en bereikt halve eindstrijd op World Grand Prix|bezochtdatum=2024-10-11|auteur=Pieter Verbeek|datum=2024-10-11|website=Dartsnieuws.com}}</ref><ref>{{Citeer web|url=https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20241011_96856894|titel=Hij blijft ongenaakbaar: Mike De Decker kegelt nu ook James Wade eruit en staat in halve finales van de World Grand Prix|bezochtdatum=2024-10-11|auteur=Vincent Van Genechten|datum=2024-10-11|website=[[Het Nieuwsblad|Nieuwsblad]]}}</ref> Ten koste van [[James Wade]] stootte hij ook nog door naar de halve finale.<ref>{{Citeer web|url=https://www.ad.nl/darts/belgisch-succes-in-leicester-mike-de-decker-eerste-halve-finalist-world-grand-prix~a3c9692f/|titel=Belgisch succes in Leicester: Mike De Decker eerste halve finalist World Grand Prix|bezochtdatum=2024-10-11|datum=2024-10-11|website=[[Algemeen Dagblad]]}}</ref> Hierin passeerde hij landgenoot [[Dimitri Van den Bergh]] voor een finaleplaats.<ref>{{Citeer web|url=https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20241012_97643219|titel=Mike De Decker wint historische Belgische clash met Dimitri Van den Bergh en staat in finale prestigieuze World Grand Prix|bezochtdatum=2024-10-12|auteur=Vincent Van Genechten|datum=2024-10-12|website=[[Het Nieuwsblad|Nieuwsblad]]}}</ref> In de finale klopte hij titelverdediger [[Luke Humphries]] met een uitslag van 6-4 voor zijn eerste majortitel.<ref name="ADWGP">{{Citeer web|url=https://www.ad.nl/darts/mike-de-decker-verslaat-favoriet-luke-humphries-in-bloedstollende-world-grand-prix-finale-en-pakt-eerste-grote-titel~a3c9692f/|titel=Mike De Decker verslaat favoriet Luke Humphries in bloedstollende World Grand Prix-finale en pakt eerste grote titel|bezochtdatum=2024-10-13|datum=2024-10-13|website=[[Algemeen Dagblad]]}}</ref> [[Dimitri Van den Bergh]] ging hem als enige Belg voor in het winnen van een hoofdtoernooi van de PDC.<ref name="ADWGP"/>
Met de winst was £120.000 gemoeid, wat De Decker in de [[PDC Order of Merit]] elf plekken deed stijgen tot nummer vijfentwintig.

In maart 2025 bereikte De Decker zijn eerste [[PDC Pro Tour 2025#PDC European Tour|European Tour]]-finale op het [[Belgian Darts Open 2025|Belgian Darts Open]] door [[Thomas Lovely]], [[Luke Humphries]], [[Martin Schindler]], [[Gerwyn Price]] en [[Ross Smith (darter)|Ross Smith]] te verslaan.<ref>{{Citeer web|url=https://www.hbvl.be/sport/een-nieuwe-mijlpaal-in-zijn-carriere-herboren-mike-de-decker-staat-in-de-finale-van-de-belgian-darts-open/47992607.html|titel=Een nieuwe mijlpaal in zijn carrière: herboren Mike De Decker staat in de finale van de Belgian Darts Open|bezochtdatum=2025-03-09|auteur=Vincent Van Genechten|datum=2025-03-09|website=[[Het Belang van Limburg]]}}</ref> In de finale was verdedigend kampioen [[Luke Littler]] te sterk.<ref>{{Citeer web|url=https://www.dartsactueel.nl/luke-littler-dendert-door-in-belgie-the-nuke-wint-belgian-darts-open/|titel=Luke Littler dendert door in België: ‘The Nuke’ wint Belgian Darts Open|bezochtdatum=2025-03-09|auteur=Jetze Jan Idsardi|datum=2025-03-09|website=DartsActueel.nl}}</ref>

Samen met [[Dimitri Van den Bergh]] kwam De Decker op de [[World Cup of Darts 2025]], waarop hij debuteerde, uit voor België. Het koppel won in de groepsfase van het duo uit [[Letland]], maar het tweetal uit de [[Filipijnen]] was nipt te sterk. De Belgen bereikten de knock-outfase daardoor niet.

In augustus 2025 stond De Decker in de finale van de [[Australian Darts Masters 2025|Australian Darts Masters]], onderdeel van de [[World Series of Darts 2025|World Series]], waarop hij debuteerde.<ref>{{Citeer web|url=https://www.dartsactueel.nl/luke-littler-wint-ook-down-under-wereldkampioen-de-sterkste-in-australie/|titel=Luke Littler wint ook ‘Down Under’: wereldkampioen de sterkste in Australië|bezochtdatum=2025-08-09|auteur=Jetze Jan Idsardi|datum=2025-08-09|website=DartsActueel.nl}}</ref> Hij versloeg [[Brandon Weening]], [[Luke Humphries]] en [[Chris Dobey]] op weg naar de finale, waarin [[Luke Littler]] te sterk was.

== Resultaten op Wereldkampioenschappen ==
=== PDC ===
* [[PDC World Darts Championship 2021|2021]]: Laatste 96 (verloren van [[Edward Foulkes]] met 0-3)
* [[PDC World Darts Championship 2022|2022]]: Laatste 64 (verloren van [[Dave Chisnall]] met 0-3)
* [[PDC World Darts Championship 2023|2023]]: Laatste 64 (verloren van [[Mensur Suljović]] met 0-3)
* [[PDC World Darts Championship 2024|2024]]: Laatste 64 (verloren van [[Madars Razma]] met 1-3)
* [[PDC World Darts Championship 2025|2025]]: Laatste 64 (verloren van [[Luke Woodhouse]] met 1-3)

=== PDC World Youth Championship ===
* 2015: Laatste 32 (verloren van [[Sam Hewson]] met 1-6)
* 2016: Laatste 32 (verloren van [[Ted Evetts]] met 2-6)
* 2017: Laatste 16 (verloren van [[Corey Cadby]] met 4-6)
* 2018: Laatste 32 (verloren van [[Christian Bunse]] met 4-6)
* 2019: Laatste 32 (verloren van [[Nathan Rafferty]] met 5-6)

== Resultaten op de World Matchplay ==
* [[World Matchplay 2023 (darts)|2023]]: Laatste 32 (verloren van [[Joe Cullen]] met 7-10)
* [[World Matchplay 2025 (darts)|2025]]: Laatste 16 (verloren van [[Jonny Clayton]] met 8-11)

==Gespeelde finales hoofdtoernooien==
===PDC===
{| class="sortable wikitable"
|-
|width="80"|'''Resultaat'''
|width="20"|'''Nr.'''
|width="50"|'''Jaar'''
| style="width:250px;"|'''Kampioenschap'''
| style="width:200px;"|'''Tegenstander'''
|width="70"|'''Score'''
|width="60"|'''Variant'''
|-
| style="background:#98FB98"|Winnaar
| style="background:#98FB98"|1.
| style="background:#FFFFCC;"|[[World Grand Prix 2024 (darts)|2024]]
| style="background:#FFFFCC;"|[[World Grand Prix]]
| style="background:#FFFFCC;"|{{XE-VLAG}} [[Luke Humphries]]
| style="background:#FFFFCC;"|6 – 4
| style="background:#FFFFCC;"|Sets
|}

===Europese Tour-finales===
'''1 gespeeld (0 gewonnen, 1 verloren)'''
{| class="wikitable"
|+
|'''Resultaat'''
|'''Nr.'''
|'''Jaar'''
|'''Kampioenschap'''
|'''Tegenstander'''
|'''Score'''
|'''Variant'''
|-
| style="background:#ffa07a;"|Runner-up
| style="text-align:center;background:#ffa07a;"|1.
|[[Belgian Darts Open 2025|2025]]
|[[Belgian Darts Open|European Darts Open]]
|{{EN-VLAG}} [[Luke Littler]]
|5 – 8
|Legs
|}

== Externe link ==
* [https://web.archive.org/web/20200428194342/http://www.dartsdatabase.co.uk/PlayerDetails.aspx?playerKey=16530 Player Profile Darts Database]

{{Appendix}}
{{DEFAULTSORT:Decker, Mike de}}
[[Categorie:Belgisch darter]]

title: Persoonlijke informatie

Bijnaam: The Real Deal

Geboortedatum: 15 december 1995

Geboorteplaats: Mechelen, België

Sport: Darts

title: Dartsinformatie

Pijlen: 22g Mission

Lateraliteit: Rechtshandig

Opkomstnummer: Three Little Birds - Bob Marley & The Wailers

title: Organisatie

title: PDC-hoofdtoernooien – Beste prestaties

World Matchplay: Laatste 16: 2025

World Grand Prix: Winnaar: 2024

The Masters: Laatste 32: 2025

Grand Slam: Laatste 16: 2024

European Ch'ship: Laatste 16: 2024

UK Open: Laatste 32: 2024

World Cup: Laatste 40: 2025

Players Ch'Finals: Kwartfinale: 2024

title: WDF-hoofdtoernooien – Beste prestaties

Dutch Open: Laatste 16: 2019

title: Andere gewonnen toernooien

Toernooi: Jaren

Portaal: Darten


text:
# Burgerzaalkerk
De Burgerzaalkerk (Duits: Bürgersaalkirche) is een rooms-katholiek kerkgebouw in het historische centrum van München. Het gebouw werd in de jaren 1709-1710 als raads- en vergaderzaal gebouwd voor de Mariale Congregatie naar het ontwerp van Giovanni Antonio Viscardi. De burgerzaal werd in 1778 door de vorst-bisschop van Freising, Ludwig Joseph Freiherr von Welden, als kerkgebouw ingewijd.

## Locatie
De Burgerzaalkerk bevindt zich aan de Neuhauser Straße 14 in de voetgangerszone van de historische binnenstad.

## Geschiedenis
Het barokke gebouw werd in de jaren 1709-1710 als raads- en vergaderzaal voor de heren van de Mariale Congregatie gebouwd. Deze organisatie werd door de jezuïeten in 1610 opgericht. De congregatie kwam bijeen in het vlakbijgelegen jezuïetencollege, de plaats waar de congregatie werd opgericht, totdat men besloot voor de congregatie een eigen gebouw te bouwen. Toen de jezuïeten uit Beieren werden verbannen, werd het gebouw een kerk en gewijd aan de Aankondiging van de Heer.
Het gebouw bestaat uit een boven- en benedenkerk. De benedenkerk was oorspronkelijk bestemd voor de drukkerij van de congregatie. Pas aan het einde van de 19e eeuw werd de ruimte tot een op een crypte lijkende kerk verbouwd.

## Verwoesting en herbouw
In de nacht van 24 op 25 april 1944 bombardeerden geallieerde vliegtuigen het gebied van de Burgerzaalkerk. Ondanks de grote inzet van de pastoor en een aantal helpers lukte het niet om het snel om zich heen grijpende vuur een halt toe te roepen. Samen met belendende woningen brandde het kerkgebouw tot op de buitenmuren volledig af. De verwoesting van de kerk was compleet. Het rijke stucwerk en de fresco's in de prachtige bovenkerk waren volledig vernietigd. Van de architectuur van het hoogaltaar, de beide zijaltaren, de orgelgalerij met het orgel, de kansel en vele voorwerpen bleef niets over. Slechts de voorgevel bleef intact. Van meet af aan was het duidelijk dat men de Burgerzaalkerk wilde herbouwen. Op 15 juli 1945 kwamen de congregatie en de Sociëteit van Jezus met elkaar overeen dat eerst de wederopbouw van de Burgerzaal moest worden uitgevoerd. De burgerzaalkerk zou na de wederopbouw dan tijdelijk als noodkerk voor de op een steenworp afstand gelegen en eveneens vernietigde Sint-Michaëlkerk van de jezuïeten dienen. Al op 24 december 1945 kon de Burgerzaalkerk met een provisorische inrichting weer in gebruik genomen worden. Een tweede fase van het herstel ging in met de reconstructie van het oorspronkelijke plafonddecor uit 1710, waarbij men zich baseerde op twee bestaande kopergravures van 1730. In 1964 werd een nieuw orgel met 42 registers verdeeld over 3 manualen geïnstalleerd. Ook kreeg de gevel de originele kleurstelling wit en rood terug. In 1971 werden de herbouwwerkzaamheden voorlopig afgesloten. Het interieur van de Burgerzaal kreeg een nieuw kleurontwerp, waarbij men de muurpilasters van stucco lustro voorzag. De (gemarmerde) gewelfvelden werden door de Academie van Beeldende Kunsten in München van nieuwe fresco's voorzien. Deze fresco's zijn in een moderne, bij de barok passende, stijl geschilderd, echter niet als reconstructie van de oorspronkelijke fresco's van Johann Anton Gumpps. In het zuiden wordt de Aanbidding van het Christuskind door de Herders voorgesteld, in het noorden de Hemelvaart van Maria, te midden van de schare apostelen op het fresco bevindt zich ook de in 1987 zalig verklaarde Rupert Mayer. Tussen de plafondfresco's werd in het midden van een grote stralenkrans het monogram van de maagd Maria aangebracht.

## Interieur

### De bovenkerk
Vanaf de ingang lopen twee trappen met twee vroegbarokke mantelmadonna's naar de lichte bovenkerk versierd met stucwerk en fresco's. Van het oude verwoestte hoofdaltaar bevindt zich in het huidige altaar en groot reliëf van de engel Gabriël die de menswording van Christus aankondigt. Het betreft een werk van de uit Tirol afkomstige kunstenaar Andreas Faistenberger uit het jaar 1710. De zilveren bustes van Jozef, Johannes de Doper, de apostel Johannes en de vader van Maria, Joachim in 1768 naar modellen van Ignaz Günther gemaakt. In de hoeknissen bij het altaar staat de beelden van de heilige Anna, de moeder van Maria en Sint-Jozef (Roland Friedrichsen, 1947). De veertien olieverfschilderijen onder de vensters dateren van rond 1725. Ze tonen populaire bedevaartsoorden in Beieren en werden op een na geschilderd door Franz Joachim Belch. De medaillons in het gewelf stellen de diersymbolen van de evangelisten en twaalf gildewapens van de leden van de congregatie voor. Als gevolg van de secularisatie kwamen de kansel en een beeld van een beschermengel van Ignaz Günther in de Burgerzaalkerk terecht. De kansel werd in 1770 voor de in het jaar 1809 afgebroken Kerk van de Barmhartige Broeders vervaardigd. Origineel zijn tegenwoordig nog de beelden op het klankbord, een verkondigingsengel en putto's met de symbolen van Geloof, Hoop en Liefde. Tijdens de kerstperiode wordt in de koorruimte een zogenaamd Fatschenkind opgesteld, een tot op de schouders ingezwachteld Christuskind van was uit circa 1600. Het beeld komt oorspronkelijk uit een tijdens de secularisatie opgeheven Augustijner klooster.

### De Vuurmadonna
De kerk bezit tevens een zogenaamde vuurmadonna (Feuermadonna). In 1609 werd in het Belgische Foy-Notre-Dame een stokoude eik geveld. Bij het spalten van het hout vond men in de eik een beeld van Maria met het Kind Jezus. Dankzij de vondst van het beeldje groeide de plaats al snel uit tot een populair bedevaartsoord. Het hout van de eik werd in stukken van verschillende groottes verdeeld en vervolgens geschonken aan vooraanstaande geestelijken en heersers onder de voorwaarde dat van het hout een kopie van het in de eik gevonden madonnabeeld moest worden gemaakt. Keurvorst Ferdinand van Beieren verkreeg ook een stuk hout van de gevelde eik. De keurvorst schonk het kostbare stuk hout later aan zijn biechtvader, die preses van de Maria-Congregatie was. De beeldhouwer Hans Krumpper maakte uit het hout de madonna, die wegens de donkere kleur de bijnaam "vuurmadonna" kreeg. Het beeldje is het oudste voorwerp in de Burgerzaal.

### De benedenkerk
De benedenkerk is in tegenstelling tot de bovenkerk donker en lijkt op een crypte. Op het hoogaltaar van de benedenkerk bevindt zich een beeld uit 1925 van Maria als Hemelkoningin met op haar knie haar zoon Jezus als Salvator Mundi. De neobarokke staties van de kruisweg uit 1892-1898 bestaan telkens uit vier figuren van 1,20 meter hoog. Tevens bevindt zich hier het graf van Rupert Mayer.

### Graf Rupert Mayer
In de beneden kerk werd in 1948 de jezuïtische priester Rupert Mayer begraven. Rupert Mayer was preses van de Maria-Congregatie en preekte tijdens het Derde Rijk tegen het nazisme. Hij werd in 1987 zalig verklaard door paus Johannes Paulus II.

## Afbeeldingen
- Interieur
- Altaar
- Beschermengel (Ignaz Günther)
- vernietigd fresco van Maria's Hemelvaart (Martin Knoller, 1773-1774)
- Barokke mantelmadonna
- Kruisweg (benedenkerk)

wikiname: nlwiki

title: Burgerzaalkerk

in_language: nl

wikitext:
{{Infobox kerk
| naam              = Burgerzaalkerk (München)
| afbeelding        = Bürgersaalkirche-bjs0605-02.jpg
| onderschrift      = Burgerzaalkerk
| plaats            = München
| denominatie       = [[Rooms-Katholieke Kerk]]
| bouwjaar          = 1709-1710
| uitbreiding       =
| renovatie         =
| sloopjaar         =
| opgedragen        =
| begraafplaats     =
| monumentstatus    =
| monumentnummer    =
| periode           = Barok
| architect         = Giovanni Antonio Viscardi
| bouwmethode       =
| bouwmateriaal     =
| afmeting          =
| toren             =
| vrijstaande klokkentoren =
| klokkentoren      =
| portaal           =
| koor              =
| schip             =
| preekstoel        =
| doopvont          =
| altaar            =
| orgel             =
| zitplaatsen       =
| diverse           =
| titelkardinaal    =
| aartsbisdom       =
| afbeelding2       = Bürgersaal außen Madonna.jpg
| onderschrift2     = gevelmadonna
| afbeelding3       =
| onderschrift3     =
| lijst             =
| mapname           = München
| lat_deg           = 48
| lat_min           = 8
| lat_sec           = 20
| lat_dir           = N
| lon_deg           = 11
| lon_min           = 34
| lon_sec           = 6
| lon_dir           = E
}}

De '''Burgerzaalkerk''' ([[Duits]]: ''Bürgersaalkirche'') is een [[rooms-katholieke kerk|rooms-katholiek]] kerkgebouw in het historische centrum van [[München]]. Het gebouw werd in de jaren 1709-1710 als raads- en vergaderzaal gebouwd voor de Mariale Congregatie naar het ontwerp van Giovanni Antonio Viscardi. De burgerzaal werd in 1778 door de [[prins-bisschop|vorst-bisschop]] van [[Freising (stad)|Freising]], [[Ludwig Joseph Freiherr von Welden]], als kerkgebouw ingewijd.

== Locatie ==
De Burgerzaalkerk bevindt zich aan de Neuhauser Straße 14 in de voetgangerszone van de historische binnenstad.

== Geschiedenis ==
Het barokke gebouw werd in de jaren 1709-1710 als raads- en vergaderzaal voor de heren van de Mariale Congregatie gebouwd. Deze organisatie werd door de [[jezuïeten]] in 1610 opgericht. De congregatie kwam bijeen in het vlakbijgelegen jezuïetencollege, de plaats waar de congregatie werd opgericht, totdat men besloot voor de congregatie een eigen gebouw te bouwen. Toen de jezuïeten uit Beieren werden verbannen, werd het gebouw een kerk en gewijd aan de [[annunciatie|Aankondiging van de Heer]].

Het gebouw bestaat uit een boven- en benedenkerk. De benedenkerk was oorspronkelijk bestemd voor de drukkerij van de congregatie. Pas aan het einde van de 19e eeuw werd de ruimte tot een op een [[crypte]] lijkende kerk verbouwd.

== Verwoesting en herbouw ==
In de nacht van 24 op 25 april 1944 bombardeerden [[Geallieerden (Tweede Wereldoorlog)|geallieerde]] vliegtuigen het gebied van de Burgerzaalkerk. Ondanks de grote inzet van de pastoor en een aantal helpers lukte het niet om het snel om zich heen grijpende vuur een halt toe te roepen. Samen met belendende woningen brandde het kerkgebouw tot op de buitenmuren volledig af. De verwoesting van de kerk was compleet. Het rijke stucwerk en de fresco's in de prachtige bovenkerk waren volledig vernietigd. Van de architectuur van het hoogaltaar, de beide zijaltaren, de orgelgalerij met het orgel, de kansel en vele voorwerpen bleef niets over. Slechts de voorgevel bleef intact. Van meet af aan was het duidelijk dat men de Burgerzaalkerk wilde herbouwen.<ref>https://web.archive.org/web/20140112202458/http://www.mmkbuergersaal.de/cms/index.php?page=zerstorung-1944</ref> Op 15 juli 1945 kwamen de congregatie en de Sociëteit van Jezus met elkaar overeen dat eerst de wederopbouw van de Burgerzaal moest worden uitgevoerd. De burgerzaalkerk zou na de wederopbouw dan tijdelijk als noodkerk voor de op een steenworp afstand gelegen en eveneens vernietigde [[Sint-Michaëlkerk (München)|Sint-Michaëlkerk]] van de jezuïeten dienen. Al op 24 december 1945 kon de Burgerzaalkerk met een provisorische inrichting weer in gebruik genomen worden. Een tweede fase van het herstel ging in met de reconstructie van het oorspronkelijke plafonddecor uit 1710, waarbij men zich baseerde op twee bestaande kopergravures van 1730. In 1964 werd een nieuw orgel met 42 registers verdeeld over 3 manualen geïnstalleerd. Ook kreeg de gevel de originele kleurstelling wit en rood terug. In 1971 werden de herbouwwerkzaamheden voorlopig afgesloten. Het interieur van de Burgerzaal kreeg een nieuw kleurontwerp, waarbij men de muurpilasters van stucco lustro voorzag. De (gemarmerde) gewelfvelden werden door de Academie van Beeldende Kunsten in München van nieuwe fresco's voorzien. Deze fresco's zijn in een moderne, bij de barok passende, stijl geschilderd, echter niet als reconstructie van de oorspronkelijke fresco's van [[Johann Anton Gumpps]]. In het zuiden wordt de Aanbidding van het Christuskind door de Herders voorgesteld, in het noorden de [[Maria-Tenhemelopneming|Hemelvaart van Maria]], te midden van de schare apostelen op het fresco bevindt zich ook de in 1987 zalig verklaarde [[Rupert Mayer]]. Tussen de plafondfresco's werd in het midden van een grote stralenkrans het [[monogram]] van de [[Maria (moeder van Jezus)|maagd Maria]] aangebracht.<ref>https://web.archive.org/web/20140112195644/http://www.mmkbuergersaal.de/cms/index.php?page=wiederaufbau</ref>

== Interieur ==
=== De bovenkerk ===
Vanaf de ingang lopen twee trappen met twee vroegbarokke mantelmadonna's naar de lichte bovenkerk versierd met stucwerk en fresco's. Van het oude verwoestte hoofdaltaar bevindt zich in het huidige altaar en groot reliëf van de [[Gabriël (aartsengel)|engel Gabriël]] die de menswording van Christus aankondigt. Het betreft een werk van de uit [[Tirol (gebied)|Tirol]] afkomstige kunstenaar [[Andreas Faistenberger]] uit het jaar 1710. De zilveren bustes van [[Jozef van Nazareth|Jozef]], [[Johannes de Doper]], de [[Johannes (apostel)|apostel Johannes]] en de vader van Maria, [[Joachim (christendom)|Joachim]] in 1768 naar modellen van [[Ignaz Günther]] gemaakt. In de hoeknissen bij het altaar staat de beelden van de [[Anna (heilige)|heilige Anna]], de moeder van Maria en Sint-Jozef (Roland Friedrichsen, 1947). De veertien olieverfschilderijen onder de vensters dateren van rond 1725. Ze tonen populaire bedevaartsoorden in Beieren en werden op een na geschilderd door [[Franz Joachim Belch]]. De medaillons in het gewelf stellen de diersymbolen van de evangelisten en twaalf gildewapens van de leden van de congregatie voor. Als gevolg van de [[secularisatie]] kwamen de kansel en een beeld van een beschermengel van Ignaz Günther in de Burgerzaalkerk terecht. De kansel werd in 1770 voor de in het jaar 1809 afgebroken Kerk van de Barmhartige Broeders vervaardigd. Origineel zijn tegenwoordig nog de beelden op het klankbord, een verkondigingsengel en [[Putto|putto's]] met de symbolen van Geloof, Hoop en Liefde. Tijdens de kerstperiode wordt in de koorruimte een zogenaamd ''Fatschenkind'' opgesteld, een tot op de schouders [[Inbakeren|ingezwachteld]] Christuskind van was uit circa 1600. Het beeld komt oorspronkelijk uit een tijdens de [[secularisatie]] opgeheven [[Augustijnen (kloosterorde)|Augustijner]] klooster.<ref>https://www.mmkbuergersaal.de/cms/index.php?page=oberkirche</ref>

=== De Vuurmadonna ===
De kerk bezit tevens een zogenaamde vuurmadonna (''Feuermadonna''). In 1609 werd in het [[België (hoofdbetekenis)|Belgische]] [[Foy-Notre-Dame]] een stokoude eik geveld. Bij het spalten van het hout vond men in de eik een beeld van Maria met het Kind Jezus. Dankzij de vondst van het beeldje groeide de plaats al snel uit tot een populair [[bedevaart]]soord. Het hout van de eik werd in stukken van verschillende groottes verdeeld en vervolgens geschonken aan vooraanstaande geestelijken en heersers onder de voorwaarde dat van het hout een kopie van het in de eik gevonden madonnabeeld moest worden gemaakt. Keurvorst [[Ferdinand van Beieren (bisschop)|Ferdinand van Beieren]] verkreeg ook een stuk hout van de gevelde eik. De keurvorst schonk het kostbare stuk hout later aan zijn biechtvader, die preses van de Maria-Congregatie was. De beeldhouwer Hans Krumpper maakte uit het hout de madonna, die wegens de donkere kleur de bijnaam "vuurmadonna" kreeg. Het beeldje is het oudste voorwerp in de Burgerzaal.<ref>https://www.mmkbuergersaal.de/cms/index.php?page=feuermadonna{{dode link|datum=augustus 2017 |bot=InternetArchiveBot}}</ref>

=== De benedenkerk ===
De benedenkerk is in tegenstelling tot de bovenkerk donker en lijkt op een [[crypte]]. Op het hoogaltaar van de benedenkerk bevindt zich een beeld uit 1925 van Maria als Hemelkoningin met op haar knie haar zoon Jezus als [[Salvator Mundi]]. De neobarokke staties van de [[Kruisweg (religie)|kruisweg]] uit 1892-1898 bestaan telkens uit vier figuren van 1,20 meter hoog. Tevens bevindt zich hier het graf van Rupert Mayer.<ref>https://www.mmkbuergersaal.de/cms/index.php?page=unter--und-oberkirche</ref>

=== Graf Rupert Mayer ===
In de beneden kerk werd in 1948 de jezuïtische priester Rupert Mayer begraven. Rupert Mayer was [[Voorzitter|preses]] van de Maria-Congregatie en preekte tijdens het [[Nazi-Duitsland|Derde Rijk]] tegen het nazisme. Hij werd in 1987 zalig verklaard door [[paus Johannes Paulus II]].

== Afbeeldingen ==
<gallery>
Bestand:Buergersaal Muenchen-1.jpg|Interieur
Bestand:Bürgersaal Altar Mensa.jpg|Altaar
Bestand:Ignaz Günther Schutzengel Bürgersaal.jpg|Beschermengel (Ignaz Günther)
Bestand:Knoller Himmelfahrt Mariens Bürgersaal.jpg|vernietigd fresco van Maria's Hemelvaart (Martin Knoller, 1773-1774)
Bestand:Bürgersaal Schutzmantelmadonna rechts.jpg|Barokke mantelmadonna
Bestand:Bürgersaal Kreuzweg 15.jpg|Kruisweg (benedenkerk)
</gallery>

== Externe link ==
* {{de}} [https://web.archive.org/web/20090327142244/http://www.mmkbuergersaal.de/cms/index.php?page=burgersaalkirche De kerk op de website van de Marianische Männerkongregation]

{{Commonscat||Burgerzaalkerk, München}}
{{Appendix|2=
* {{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=de|titel=Bürgersaal (München)|datum=20130320}}
{{References}}
----
}}
{{Coor title dms|48|8|19.97|N|11|34|5.5|E|type:landmark_scale:781_region:DE}}

[[Categorie:Kerkgebouw in München]]
[[Categorie:Kerkgebouw in het aartsbisdom München-Freising]]
[[Categorie:Barok kerkgebouw in Duitsland]]

title: Burgerzaalkerk (München)

Plaats: München

Denominatie: Rooms-Katholieke Kerk

Gewijd aan: annunciatie

Coördinaten: 48° 8′ NB, 11° 34′ OL

title: Architectuur

Architect(en): Giovanni Antonio Viscardi

Stijlperiode: Barok

title: Detailkaart

Detailkaart: Burgerzaalkerk (München) · Burgerzaalkerk

title: Afbeeldingen

Afbeeldingen: gevelmadonna

Portaal: Christendom


text:
# Beker van Wenen
Wiener Fußballcup (officieel: Wiener TOTO-Cup) is een Oostenrijkse bekercompetitie die georganiseerd wordt door de WFV.
De competitie wordt sinds 1988/89 jaarlijks gespeeld. De Oostenrijkse loterij is hoofdsponsor en ook de stad Wenen zorgt voor financiële ondersteuning.
De TOTO-cup is enkel toegankelijk voor clubs die aangesloten zijn bij de Weense voetbalbond. Teams uit de Bundesliga en Erste Liga mogen niet deelnemen omdat ze profclubs zijn. Na een voorronde zijn er acht rondes. De bekerwinnaar is rechtstreeks geplaatst voor de eerste ronde van de Beker van Oostenrijk van het volgende seizoen.
De clubs uit lagere klassen hebben meestal het thuisvoordeel. De finale wordt elk jaar in het Ernst-Happel-Stadion gespeeld. Er wordt geen terugwedstrijd gespeeld als de stand na 90 minuten gelijk is worden er verlengingen gespeeld en daarna strafschoppen indien nodig.
De clubs uit de Wiener Stadtiga en de Oberliga beginnen pas in de derde ronde met spelen.

## Finales
|         |                            |                         |               |  |  |
| Seizoen | Winnaar                    | Finalist                | Resultaat     |  |  |
|         |                            |                         |               |  |  |
| 1989    | WAFKL Wimmer               | ASKÖ Breitensee-Graphia | 3:1           |  |  |
| 1990    | SV Wienerberger            | WAFKL Wimmer            | 2:1           |  |  |
| 1991    | OMV Stadlau                | FV Austria XIII Wien    | 3:1           |  |  |
| 1992    | SV Wienerfeld              | FS Elektra Wien         | 5:0           |  |  |
| 1993    | SV Gerasdorf (NO)          | SC Ostbahn XI Wien      | 5:1           |  |  |
| 1994    | 1. Simmeringer SC          | KDAG Phönix Wien        | 3:1 n.v.      |  |  |
| 1995    | SC Wacker Wien             | Gersthofer SV           | 4:2           |  |  |
| 1996    | Prater Memphis             | SKF Helfort 15          | 4:2           |  |  |
| 1997    | FC Ajax/Grenzacker         | FC Austria 11/Moritz    | 5:2           |  |  |
| 1998    | SK Rapid Amateure/Red Star | OMV Stadlau             | 3:0           |  |  |
| 1999    | Polizei/Feuerwehr          | SK Rapid Wien Amateure  | 8:7 n.p.      |  |  |
| 2000    | Polizei/Feuerwehr          | Wiener Sport-Club       | 6:0           |  |  |
| 2001    | Polizei/Feuerwehr          | SV Essling              | 4:3 n. p.     |  |  |
| 2002    | Gersthofer SV              | 1. Simmeringer SC       | 3:1           |  |  |
| 2003    | Polizei/Feuerwehr          | FV Austria XIII Wien    | 7:1           |  |  |
| 2004    | SV Wienerberger            | Liesinger ASK           | 2:1           |  |  |
| 2005    | SR Donaufeld               | SK Slovan HAC Wien      | 3:0           |  |  |
| 2006    | Post SV Wien               | Gersthofer SV           | 1:1; 3:2 n.p. |  |  |

title: Beker van Wenen

wikitext:
'''Wiener Fußballcup''' (officieel: '''Wiener TOTO-Cup''') is een [[Oostenrijk]]se bekercompetitie die georganiseerd wordt door de [[Weense voetbalbond|WFV]].

De competitie wordt sinds 1988/89 jaarlijks gespeeld. De Oostenrijkse loterij is hoofdsponsor en ook de stad [[Wenen]] zorgt voor financiële ondersteuning.

De TOTO-cup is enkel toegankelijk voor clubs die aangesloten zijn bij de Weense voetbalbond. Teams uit de [[Bundesliga (Oostenrijk)|Bundesliga]] en [[Erste Liga]] mogen niet deelnemen omdat ze profclubs zijn. Na een voorronde zijn er acht rondes. De bekerwinnaar is rechtstreeks geplaatst voor de eerste ronde van de [[Beker van Oostenrijk]] van het volgende seizoen.

De clubs uit lagere klassen hebben meestal het thuisvoordeel. De finale wordt elk jaar in het [[Ernst-Happel-Stadion]] gespeeld. Er wordt geen terugwedstrijd gespeeld als de stand na 90 minuten gelijk is worden er verlengingen gespeeld en daarna strafschoppen indien nodig.

De clubs uit de [[Wiener Stadtiga]] en de Oberliga beginnen pas in de derde ronde met spelen.

==Finales==

{| border="0" style="width:600px;" width =
|- bgcolor="#CFCFCF"
| colspan="6" |
|- align="left" bgcolor="#CFCFCF"
! Seizoen || Winnaar || Finalist || Resultaat
|- bgcolor="#E8E8E8"
| colspan="6" |
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1989|| [[Wiener AF|WAFKL Wimmer]] || [[WS Ottakring|ASKÖ Breitensee-Graphia]]  || 3:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1990 || [[SV Wienerberger]] ||  WAFKL Wimmer || 2:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1991 || [[FC Stadlau|OMV Stadlau]] || FV Austria XIII Wien ||3:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1992 || [[SV Wienerfeld]] || [[FS Elektra Wien]]  || 5:0
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1993 || [[SV Gerasdorf]] ([[Neder-Oostenrijk|NO]])|| [[SC Ostbahn XI Wien]] || 5:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1994 ||  [[1. Simmeringer SC]] || KDAG Phönix Wien  || 3:1 n.v.
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1995 || [[SC Wacker Wien]]  ||  [[Gersthofer SV]] || 4:2
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1996 ||  [[Prater SV|Prater Memphis]] || [[SPC Helfort|SKF Helfort 15]]  || 4:2
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1997 ||  FC Ajax/Grenzacker || FC Austria 11/Moritz  || 5:2
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1998 ||[[SK Rapid Wien|SK Rapid Amateure/Red Star]]   ||OMV Stadlau   || 3:0
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 1999 || [[PSV Team für Wien|Polizei/Feuerwehr]]  || SK Rapid Wien Amateure  || 8:7 n.p.
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2000 ||  Polizei/Feuerwehr || [[Wiener Sport-Club]]  || 6:0
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2001 || Polizei/Feuerwehr  || SV Essling  || 4:3 n. p.
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2002 ||  Gersthofer SV || 1. Simmeringer SC  || 3:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2003 || Polizei/Feuerwehr  ||  FV Austria XIII Wien || 7:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2004 || SV Wienerberger  || Liesinger ASK  || 2:1
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2005 || [[SR Donaufeld]]  ||  [[SK Slovan HAC Wien]] ||  3:0
|- bgcolor="#E8E8E8"
| 2006 || [[Post SV Wien]]  ||  Gersthofer SV || 1:1; 3:2 n.p.
|}

==Externe link==
* [https://www.wfv.at/ Wiener Fußballverband]

[[Categorie:Oostenrijkse voetbalcompetitie|Wenen, Beker van]]
[[Categorie:Sportevenement in Wenen]]


text:
# Ecpyrrhorrhoe celatalis
Ecpyrrhorrhoe celatalis is een vlinder uit de familie van de grasmotten (Crambidae), uit de onderfamilie van de Pyraustinae. De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst voorgesteld als Botys celatalis door Francis Walker in een publicatie uit 1859.
De soort komt voor in Sri Lanka, Maleisië (Sarawak), China (Guangxi) en Indonesië (Sumatra).

title: Ecpyrrhorrhoe celatalis

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| naam = ''Ecpyrrhorrhoe celatalis''
| titelweergave = cursief
| afbeelding = V32-20171104-109 (25278993438).jpg
| superfamilie = [[Pyraloidea]]
| familie = [[Grasmotten|Crambidae]] (Grasmotten)
| onderfamilie = [[Pyraustinae]]
| tribus = [[Pyraustini]]
| geslacht  = ''[[Ecpyrrhorrhoe]]''
| w-naam = ''Ecpyrrhorrhoe celatalis''
| auteur = Walker
| datum = 1859
| haakjes = ja
| origineel = ''Botys celatalis''
| synoniem =
* ''Pyrausta celatalis'' Walker, 1859
* ''Botys rhoecusalis'' Walker, 1859
* ''Ecpyrrhorrhoe ruidispinalis'' Zhang, Li & Wang, 2004
* ''Pyrausta retostalis'' E. Hering, 1901
}}
'''''Ecpyrrhorrhoe celatalis''''' is een [[Vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[grasmotten]] (Crambidae), uit de onderfamilie van de [[Pyraustinae]]. De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst voorgesteld als ''Botys celatalis'' door [[Francis Walker]] in een publicatie uit 1859.

De soort komt voor in [[Sri Lanka]], [[Maleisië]] ([[Sarawak (staat)|Sarawak]]), [[China]] ([[Guangxi]]) en [[Indonesië]] ([[Sumatra]]).

{{Appendix|2=
*{{en}}{{Aut|Nuss, M.; et al.}} (2003-2023). [http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx GlobIZ]. Global Information System on Pyraloidea. Geraadpleegd op 22-4-2023.
}}

[[Categorie:Ecpyrrhorrhoe|celatalis]]
[[Categorie:Dier uit het Oriëntaals gebied]]

title: Ecpyrrhorrhoe celatalis

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Lepidoptera (Vlinders)

Superfamilie: Pyraloidea

Familie: Crambidae (Grasmotten)

Onderfamilie: Pyraustinae

Geslachtengroep: Pyraustini

Geslacht: Ecpyrrhorrhoe

title: Synoniemen

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# Holcocera percnoscia
Holcocera percnoscia is een vlinder uit de familie van de spaandermotten (Blastobasidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1932 door Meyrick.

title: Holcocera percnoscia

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Holcocera percnoscia''
| afbeelding =
| familie = [[Spaandermotten|Blastobasidae]] (Spaandermotten)
| onderfamilie =
| tribus =
| geslacht = ''[[Holcocera]]''
| w-naam = ''Holcocera percnoscia''
| auteur = Meyrick
| datum = 1932
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Holcocera percnoscia''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Spaandermotten|spaandermotten (Blastobasidae)]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1932 door Meyrick.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|04}}

[[Categorie:Spaandermotten]]

title: Holcocera percnoscia

Familie: Blastobasidae (Spaandermotten)

Geslacht: Holcocera

title: Soort


text:
# Wadsworth (Engeland)
Wadsworth is een civil parish in het bestuurlijke gebied Calderdale, in het Engelse graafschap West Yorkshire. De civil parish telt 1.456 inwoners.

## Plaatsen
Belangrijkste nederzettingen in de civil parish zijn:
- Old Town
- Chiserley
- Pecket Well

Aberford ·
Ackworth ·
Addingham ·
Allerton Bywater ·
Alwoodley ·
Arthington ·
Austhorpe ·
Badsworth ·
Baildon ·
Bardsey cum Rigton ·
Barwick in Elmet and Scholes ·
Blackshaw ·
Boston Spa ·
Bramham cum Oglethorpe ·
Bramhope ·
Burley-in-Wharfedale ·
Carlton ·
Chevet ·
Clayton ·
Clifford ·
Collingham ·
Crigglestone ·
Crofton ·
Cullingworth ·
Darrington ·
Denby Dale ·
Denholme ·
Drighlington ·
East Hardwick ·
East Keswick ·
Erringden ·
Featherstone ·
Gildersome ·
Great and Little Preston ·
Harden ·
Harewood ·
Havercroft with Cold Hiendley ·
Haworth, Cross Roads and Stanbury ·
Hebden Royd ·
Hemsworth ·
Heptonstall ·
Hessle and Hill Top ·
Holme Valley ·
Horsforth ·
Huntwick with Foulby and Nostell ·
Ilkley ·
Keighley ·
Kippax ·
Kirkburton ·
Ledsham ·
Ledston ·
Lotherton cum Aberford ·
Meltham ·
Menston ·
Micklefield ·
Mirfield ·
Morley ·
Newland with Woodhouse Moor ·
Normanton ·
North Elmsall ·
Notton ·
Otley ·
Oxenhope ·
Parlington ·
Pool ·
Ripponden ·
Ryhill ·
Sandy Lane ·
Scarcroft ·
Shadwell ·
Sharlston ·
Silsden ·
Sitlington ·
South Elmsall ·
South Hiendley ·
South Kirkby and Moorthorpe ·
Steeton with Eastburn ·
Sturton Grange ·
Swillington ·
Thorner ·
Thorp Arch ·
Thorpe Audlin ·
Todmorden ·
Upton ·
Wadsworth ·
Walton (Leeds) ·
Walton (Wakefield) ·
Warmfield cum Heath ·
West Bretton ·
West Hardwick ·
Wetherby ·
Wilsden ·
Wintersett ·
Woolley ·
Wothersome ·
Wrose

title: Wadsworth (Engeland)

wikitext:
{{Infobox plaats in Engeland
| naam  = Wadsworth
| soort = ''[[Civil parish]]''
| inwoneraantal =
| oppervlakte =
| latitude = 53.7525 | longitude = -02.00167
| district   = [[Calderdale]]
| region     = Yorkshire and the Humber
| graafschap = [[West Yorkshire]]
| post_town =
| postcode =
| netnummer =
| os_grid_reference =
| map_type = West Yorkshire
| ONS-code = E04000180
| image   = Chiserley viewed from hilltop.jpg
| caption = Zicht op Chiserley
}}

'''Wadsworth''' is een ''[[civil parish]]'' in het [[district (Engeland)|bestuurlijke gebied]] [[Calderdale]], in het [[Engeland|Engelse]] [[Stedelijke en niet-stedelijke graafschappen van Engeland|graafschap]] [[West Yorkshire]]. De civil parish telt {{Statistiek gemeente Engeland inwoners|00CY007|Yorkshire and the Humber}} inwoners.<ref name="Eng Stat">{{Bronvermelding inwonertal Engeland}}</ref>

==Plaatsen==
Belangrijkste nederzettingen in de civil parish zijn:
* [[Old Town (West Yorkshire)|Old Town]]
* [[Chiserley]]
* [[Pecket Well]]

{{Appendix}}
{{Navigatie graafschap West Yorkshire}}
{{Coor title dms|53|45|9|N|2|0|6.012|W|type:city_region:GB}}

[[Categorie:Civil parish in West Yorkshire]]
[[Categorie:Calderdale]]

title: Situering

Regio: Yorkshire and the Humber

Graafschap: West Yorkshire

District: Calderdale

title: Overig

title: Foto's

Foto's: Zicht op Chiserley

Portaal: Verenigd Koninkrijk


text:
# Mitrofanova (Koersk)
Mitrofanova (Russisch: Митрофанова) is een dorp (derevnja) in de Russische oblast Koersk, district Oktjabrski. De plaats is het administratieve centrum van de selsovjet Katyrinski.

## Geografie
Mitrofanova ligt op het Centraal-Russisch Plateau, in het stroomgebied van de Sejm (de linker zijrivier van de Desna), 22 km ten zuidwesten van Koersk, 6 km ten westen van Prjamitsyno.

### Klimaat
Net als in de rest van het district, is het lokale klimaat vochtig continentaal, met significante regenval gedurende het hele jaar (Dfb volgens de klimaatclassificatie van Köppen).

## Inwonersontwikkeling
| Jaar | Aantal inwoners |
| ---- | --------------- |
| 2002 | 317             |
| 2010 | 309             |

Opmerking: Volkstelling

## Economie en infrastructuur
Er zijn 134 huizen in de plaats.

### Verkeer
Mitrofanova ligt 16,5 km van de federale autoweg M-2 of Krim.
1. Malaja Dolzjenkova · 2. Malaja Dolzjenkova · Adojeva · Aleksejevka · Aljabjeva · Anachina · Andrianovka · Artjoechovka · Avdejeva · Balytsjevo ·
Bolsjoje Dolzjenkovo · Bolsjoje Gostevo · Bolsjoje Oemrichino · Bykanovo · Djakonovo · Djoemina · Dmitrijevka · Dontsy · Filippova · Gorboelino · Gremjatsjka · Iljitsja · Jakovlevka · Jaksjina · Joerjevka · Kalinovka · Katyrina · Kolosovka · Korabljova · Kosinova · Koerjanov · Lebedin · Lipina · Ljoettsjina · Lobazovka · Lozovskoje · Malaja Gosteva · Malaja Oemrichina · Maljoetina · Maslova · Michajlovka · Mitrofanova · Nikolskoje · Nizjnjaja Gorboelina · Nizjnjaja Malychina · Nizjnjaja Mazneva · Nizjnjaja Plaksina · Nizjnjaja Vorobzja · Ochotsjevka · Ozerki · Perkova · Pervomajski · Plotava · Pokrovski · Pokrovskoje · Polovneva · Pozdnjakova · Provotorova · Prjamitsyno · Pyzjova · Repina · Reoetova · Rojkovo · Rozjkova · Sjatov · Sjoeklinka · Sejmski · Semenichina · Skripkin · Soboleva · Sokolovka · Sorokina · Sovetskaja Derevnja · Starkovo · Stojanova · Stresjnevka · Stresjnevski · Soechodolovka · Sviridova · Tsjerkassy · Tsjermosjnoj · Tsjernitsyno · Vanina · Verchnije Postojalyje Dvory · Verchnjaja Gorboelina · Verchnjaja Malychina · Verchnjaja Mazneva · Voloboejevo ·  Zakoebanovka · Zaretsje · Zjoeravlinka · Zjoeravlino · Zjoeravlinski

title: Mitrofanova (Koersk)

wikitext:
{{Infobox plaats in Rusland
| naam = Mitrofanova
| altnaam = Митрофанова
| wapen =
| afb stadsbeeld = | afb onderschrift =
| vlag =
| oblast = [[Oblast Koersk|Koersk]]
| republiek =
| rayon = [[District Oktjabrski (oblast Koersk)|district Oktjabrski]]
| inwoners = 309
| census = 2010
| km2 =
| okatonummer = 38 228 816 001<ref>{{cite web|url=https://classinform.ru/okato/search.php?str=38228816001|title=Справочник кодов общероссийских классификаторов|publisher=classinform.ru|lang=ru|accessdate=2022-03-09 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20250529091029/https://classinform.ru/okato/search.php?str=38228816001 |archiefdatum=2025-05-29}}</ref>
| netnummer = 47142<ref>{{cite web|url=https://соцпортал46.рф/town/pryamitsino/|title=Октябрьский район|publisher=соцпортал46.рф|lang=ru|accessdate=2022-03-09}}</ref>
| postcode = 307202<ref>{{cite web|url=https://gdeposylka.ru/courier/russian-post/307202|title=Удобный сервис отслеживания посылок!|publisher=ГдеПосылка.ру|lang=ru|accessdate=2022-03-09 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20250529090610/https://gdeposylka.ru/courier/russian-post/307202 |archiefdatum=2025-05-29}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ruspostindex.ru/rf46/pochtovye-indeksy-oktyabrskiy-raion.html|title=Postcodes voor Rusland. Oblast Koersk, district Oktjabrski|publisher=ruspostindex.ru|lang=ru|accessdate=2022-03-09|archiefdatum=2022-02-19|archiefurl=https://web.archive.org/web/20220219100842/http://ruspostindex.ru/rf46/pochtovye-indeksy-oktyabrskiy-raion.html|dodeurl=ja}}</ref><ref>{{cite web|url=https://ruspost.indexe.info/pochtovye-indeksy-kurskaya-oblast/pochtovye-indeksy-oktyabrskij-rajon-kurskaya-oblast/|title=Postcodes voor district Oktjabrski, oblast Koersk|publisher=ruspost.indexe.info|lang=ru|accessdate=2022-03-09 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20220219160112/http://ruspost.indexe.info/pochtovye-indeksy-kurskaya-oblast/pochtovye-indeksy-oktyabrskij-rajon-kurskaya-oblast/ |archiefdatum=2022-02-19}}</ref>
| tijdzone = 3
| website = [http://katirinss.ru/ katirinss.ru]
| lat_deg = 51 | lat_min = 38 | lat_sec = 35
| lon_deg = 35 | lon_min = 49 | lon_sec = 28
| locatiekaartspecifiek = oblast Koersk
}}

'''Mitrofanova''' ([[Russisch]]: Митрофанова) is een [[dorp]] (''[[derevnja]]'') in de Russische [[oblast Koersk]], [[District Oktjabrski (oblast Koersk)|district Oktjabrski]]. De plaats is het administratieve centrum van de [[selsovjet]] Katyrinski.

== Geografie ==
Mitrofanova ligt op het [[Centraal-Russisch Plateau]], in het stroomgebied van de [[Sejm (rivier)|Sejm]] (de linker zijrivier van de [[Desna (rivier)|Desna]]), 22 km ten zuidwesten van [[Koersk (stad)|Koersk]], 6 km ten westen van [[Prjamitsyno]].<ref name="inf">{{cite web|url=https://publichnaya-kadastrovaya-karta.com/kurskaya/oktyabrskij_mitrofanova?obj=84545|title=Отчет об объекте недвижимости: деревня Митрофанова|publisher=publichnaya-kadastrovaya-karta.com|lang=ru|accessdate=2022-03-09}}</ref>

=== Klimaat ===
Net als in de rest van het district, is het lokale klimaat vochtig continentaal, met significante regenval gedurende het hele jaar ([[Vochtig continentaal klimaat|Dfb]] volgens de klimaatclassificatie van Köppen).<ref>{{cite web|url=http://trasa.ru/region/kurskaya_clim.html|title=Климат Курской области|publisher=trasa.ru|lang=ru|accessdate=2022-03-09|archiefdatum=2020-05-13|archiefurl=https://web.archive.org/web/20200513183427/http://trasa.ru/region/kurskaya_clim.html|dodeurl=ja}}</ref>

== Inwonersontwikkeling ==
{| class="wikitable"
|- class="achergrondkleur6"
! Jaar
! Aantal<br />inwoners
|-
| 2002 || align="right" | 317
|-
| 2010 || align="right" | {{Verlies}}309
|}
''Opmerking'': Volkstelling

== Economie en infrastructuur ==
Er zijn 134 huizen in de plaats.<ref name="inf" />
=== Verkeer ===
Mitrofanova ligt 16,5 km van de federale autoweg [[M-2 (Rusland)|M-2 of Krim]].

{{Navigatie district Oktjabrski (oblast Koersk)}}

{{Appendix}}

[[Categorie:Plaats in de oblast Koersk]]

title: Kerngegevens

Oblast: Koersk

Gemeente: district Oktjabrski

title: Algemeen

title: Overig

Tijdzone: MSK (UTC+3)

Overig: Website: katirinss.ru

title: Locatie in oblast Koersk

Locatie in oblast Koersk: Mitrofanova (Koersk) (oblast Koersk) · Mitrofanova (Koersk)

Portaal: Rusland


text:
# When You're in Love with a Beautiful Woman
"When You're in Love with a Beautiful Woman" is een nummer van de Amerikaanse rockband Dr. Hook uit 1979.
Het werd opgenomen in Muscle Shoals Sound Studio in Alabama tijdens de opnamesessies voor het album Pleasure and Pain van de band. Om mee te liften op de succesgolf van de disco in de tweede helft van de jaren 70, verruilde de band het softrockgeluid voor een discogeluid. Dit legde de groep geen windeieren, want het leverde een grote internationale hit op. In de UK Singles Chart en Ierse hitlijst werd de eerste plek behaald. In de Nederlandse Top 40 en de VRT Top 30 bleef het op de tweede plek steken. De zesde plek werd behaald in de Billboard Hot 100. Vanwege het succes van het nummer werd besloten het ook op te nemen op het studioalbum Sometimes You Win uit 1979.

## NPO Radio 2 Top 2000
| Nummer met noteringen in de NPO Radio 2 Top 2000 | '99  | '00 | '01  | '02  | '03  | '04  |
| ------------------------------------------------ | ---- | --- | ---- | ---- | ---- | ---- |
| When You're in Love with a Beautiful Woman       | 1714 | -   | 1524 | 1412 | 1298 | 1792 |

1. ↑  Een '-' betekent dat het nummer niet was genoteerd en een vetgedrukt getal geeft de hoogste notering aan.
2. ↑  Deze tabel is bijgewerkt tot en met de laatste editie (2024).

wikitext:
{{Infobox single
| Titel          = When You're In Love With a Beautiful Woman
| Artiest        = Dr. Hook
| van Album      = Pleasure and Pain<br/>Sometimes You Win
| Releasedatum   = 4 april 1979
| Opname         = 1978
| Label          = [[Capitol Records]]
| Schrijver      = Even Stevens
| Producer       = Roy Haffkine
}}
"'''When You're in Love with a Beautiful Woman'''" is een nummer van de Amerikaanse rockband [[Dr. Hook]] uit 1979.

Het werd opgenomen in [[Muscle Shoals Sound Studio]] in [[Alabama]] tijdens de opnamesessies voor het album ''Pleasure and Pain'' van de band. Om mee te liften op de succesgolf van de [[Disco (muziekgenre)|disco]] in de tweede helft van de jaren 70, verruilde de band het [[Softrock|softrockgeluid]] voor een discogeluid. Dit legde de groep geen windeieren, want het leverde een grote internationale hit op. In de [[UK Singles Chart]] en Ierse hitlijst werd de eerste plek behaald. In de [[Nederlandse Top 40]] en de [[Radio2 Top 30|VRT Top 30]] bleef het op de tweede plek steken. De zesde plek werd behaald in de [[Billboard Hot 100]]. Vanwege het succes van het nummer werd besloten het ook op te nemen op het studioalbum ''Sometimes You Win'' uit 1979.

==NPO Radio 2 Top 2000==
{{Tabel NPO Radio 2 Top 2000}}

[[Categorie:Single uit 1979]]
[[Categorie:Nummer van Dr. Hook]]

Uitgebracht: 4 april 1979

Label: Capitol Records

Schrijver(s): Even Stevens

Producent(en): Roy Haffkine


text:
# Zuidelijke poedoe
De zuidelijke poedoe of Chileense poedoe (Pudu puda)  is een zoogdier uit de familie van de hertachtigen (Cervidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Molina in 1782.

## Kenmerken
Deze poedoe is een klein, gedrongen dier. De vacht is vaalgeel tot roodbruin en de oorpunten zijn afgerond. Mannetjes zijn in het bezit van een enkelvoudig, 8 cm lang spiesgewei, dat elk jaar wordt afgeworpen om daarna weer aan te groeien. De lichaamshoogte bedraagt 85 cm, de staartlengte 5 cm en het gewicht is tot 15 kg. Mannetjes kunnen 15 jaar worden en vrouwtjes 12 tot 13 jaar.

## Leefwijze
Deze solitaire dieren zijn dagactief. Hun voedsel bestaat uit boomschors, knoppen, vruchten en bloemen. De grote vooroogklieren produceren vocht, waarmee het dier zijn territorium markeert.

## Voortplanting
Zoals bij de meeste soorten herten is de voortplantingstijd seizoensgebonden. Na een draagtijd van 202 tot 223 dagen wordt meestal één jong geboren, dat slechts 15 cm hoog is, met een geboortegewicht van ± 800 gram. Na 3 maanden is het jong volgroeid en 35 cm hoog. Na 6 maanden zijn ze geslachtsrijp.

## Verspreiding
Het komt voor in Chili en Argentinië in vochtige bossen en dicht struikgewas.

title: Zuidelijke poedoe

wikitext:
{{Taxobox zoogdier
| status = NT
| statusbron = 2016
| rl-id = 18848
| afbeelding = Pudu puda 53534407.jpg
| orde = [[Evenhoevigen|Artiodactyla]] (Evenhoevigen)
| familie = [[Hertachtigen|Cervidae]] (Hertachtigen)
| onderfamilie = [[Capreolinae]]
| tribus = [[Odocoileini]]
| geslacht = '''''Pudu'''''
| auteur geslacht = [[John Edward Gray|Gray]]
| datum geslacht = 1852
| w-naam = ''Pudu puda''
| auteur = Molina
| datum = 1782
| haakjes = ja
| commons = Category:Pudu puda
| species = Pudu puda
| afbeeldingII = Pudu puda Range1.png
}}
De '''zuidelijke poedoe''' of '''Chileense poedoe''' (''Pudu puda'')  is een [[Zoogdieren|zoogdier]] uit de [[familie (biologie)|familie]] van de [[Hertachtigen|hertachtigen (Cervidae)]]. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Molina in 1782.

==Kenmerken==
Deze poedoe is een klein, gedrongen dier. De vacht is vaalgeel tot roodbruin en de oorpunten zijn afgerond. Mannetjes zijn in het bezit van een enkelvoudig, 8 cm lang spiesgewei, dat elk jaar wordt afgeworpen om daarna weer aan te groeien. De lichaamshoogte bedraagt 85 cm, de staartlengte 5 cm en het gewicht is tot 15 kg. Mannetjes kunnen 15 jaar worden en vrouwtjes 12 tot 13 jaar.

==Leefwijze==
Deze solitaire dieren zijn dagactief. Hun voedsel bestaat uit boomschors, knoppen, vruchten en bloemen. De grote vooroogklieren produceren vocht, waarmee het dier zijn territorium markeert.

==Voortplanting==
Zoals bij de meeste soorten herten is de voortplantingstijd seizoensgebonden. Na een draagtijd van 202 tot 223 dagen wordt meestal één jong geboren, dat slechts 15 cm hoog is, met een geboortegewicht van ± 800 gram. Na 3 maanden is het jong volgroeid en 35 cm hoog. Na 6 maanden zijn ze geslachtsrijp.

==Verspreiding==
Het komt voor in [[Chili]] en [[Argentinië]] in vochtige bossen en dicht struikgewas.

{{Appendix}}

[[Categorie:Hertachtigen]]
[[Categorie:IUCN-status gevoelig]]
[[Categorie:Dier uit het Neotropisch gebied]]

title: Zuidelijke poedoe · IUCN-status: Gevoelig (2016)

Stam: Chordata (Chordadieren)

Klasse: Mammalia (Zoogdieren)

Orde: Artiodactyla (Evenhoevigen)

Familie: Cervidae (Hertachtigen)

Onderfamilie: Capreolinae

Geslachtengroep: Odocoileini

Geslacht: Pudu · Gray, 1852

title: Soort

Portaal: Biologie · Zoogdieren


text:
# Crocanthes perigrapta
Crocanthes perigrapta is een vlinder uit de familie van de Lecithoceridae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1904 door Meyrick.

title: Crocanthes perigrapta

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Crocanthes perigrapta''
| afbeelding =
| familie = [[Lecithoceridae]]
| onderfamilie =
| tribus =
| geslacht = ''[[Crocanthes]]''
| w-naam = ''Crocanthes perigrapta''
| auteur = Meyrick
| datum = 1904
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Crocanthes perigrapta''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Lecithoceridae]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1904 door Meyrick.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|04}}

[[Categorie:Crocanthes|perigrapta]]

title: Crocanthes perigrapta

Familie: Lecithoceridae

Geslacht: Crocanthes

title: Soort


text:
# Rogeno
Rogeno is een gemeente in de Italiaanse provincie Lecco (regio Lombardije) en telt 2930 inwoners (31-12-2004). De oppervlakte bedraagt 4,8 km², de bevolkingsdichtheid is 554 inwoners per km².
De volgende frazioni maken deel uit van de gemeente: Casletto.

## Demografie
Rogeno telt ongeveer 1112 huishoudens. Het aantal inwoners steeg in de periode 1991-2001 met 11,3% volgens cijfers uit de tienjaarlijkse volkstellingen van ISTAT.
| Jaar | Inwoneraantal |
| ---- | ------------- |
| 1991 | 2412          |
| 2001 | 2685          |

## Geografie
De gemeente ligt op ongeveer 292 m boven zeeniveau.
Rogeno grenst aan de volgende gemeenten: Bosisio Parini, Costa Masnaga, Eupilio (CO), Merone (CO), Molteno.

title: Rogeno

wikitext:
{{Infobox gemeente Italië
| naam= Rogeno
| italiaansenaam=
| kaart=
| provincie= [[Lecco (provincie)|Lecco]] (LC)
| regioAfk= LOM
| regio= [[Lombardije]]
| jaar= 31-12-2004
| inwonersaantal= 2930
| inwonersperkm2= 554
| oppervlakte= 4,8
| water=
| lat_deg= 45
| lat_min= 47
| lat_sec= 0
| lon_deg= 9
| lon_min= 16
| lon_sec= 0
| kaartX= 68
| kaartY= 47
| code= 097072
| postcode= 23849
| netnummer= 031
| hoogteligging= 292
| aangrenzende gemeenten=
| beschermheilige= SS. Ippolito e Cassiano
| naam inwoner= rogenesi
}}
'''Rogeno''' is een gemeente in de [[Italië|Italiaanse]] provincie [[Lecco (provincie)|Lecco]] (regio [[Lombardije]]) en telt 2930 inwoners (31-12-2004). De oppervlakte bedraagt 4,8 km², de bevolkingsdichtheid is 554 inwoners per km².

De volgende [[frazione|frazioni]] maken deel uit van de gemeente: Casletto.

== Demografie ==
Rogeno telt ongeveer 1112 [[huishouden]]s. Het aantal inwoners steeg in de periode 1991-2001 met 11,3% volgens cijfers uit de tienjaarlijkse [[volkstelling]]en van [[ISTAT]].

{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! width=70px | Jaar
! width=100px | Inwoneraantal
|-
| 1991 || 2412
|-
| 2001 || 2685
|}

== Geografie ==
De gemeente ligt op ongeveer 292 m boven zeeniveau.

Rogeno grenst aan de volgende gemeenten: [[Bosisio Parini]], [[Costa Masnaga]], [[Eupilio]] (CO), [[Merone]] (CO), [[Molteno (Italië)|Molteno]].

== Externe link ==
* http://www.comune.rogeno.lc.it

{{Appendix|2=
* [http://www.istat.it/ Italiaans bureau voor statistiek]
}}
{{Navigatie provincie Lecco}}
{{Coor title dms|45|47|0|N|9|16|0|E|type:adm2nd_scale:25000_region:IT}}

[[Categorie:Gemeente in Lecco]]

title: Situering

Regio: Lombardije (LOM)

Provincie: Lecco (LC)

Coördinaten: 45° 47′ NB, 9° 16′ OL

title: Algemeen

Oppervlakte: 4,8 km²

title: Overig

Beschermheilige: SS. Ippolito e Cassiano

Naam inwoner: rogenesi

title: Detailkaart

Detailkaart: · Locatie in Lombardije

Portaal: Italië


text:
# Sjalomkerk ('s-Hertogenbosch)
De Sjalomkerk (Geredja Sjalom) is een kerkgebouw in de Noord-Brabantse stad 's-Hertogenbosch. De kerk is gelegen aan de Ploossche Hof 65.

## Geschiedenis
Dit kerkgebouw werd in 1982 gebouwd voor de Molukse Evangelische Kerk naar een ontwerp van J.P.F.M. Thole. Achtergrond hiervan was dat de Molukkers, die gehuisvest waren in Woonoord Lunetten te Vught, zich na 1960 vestigden in de Bossche wijk De Reit. Bij het overkomen van minimaal een 30-tal gezinnen voorzag de overheid in de bouw van een kerk in de wijk. Dit geschiedde ook hier.
Bij de opening van de kerk was, naast koningin Beatrix en prins Claus, ook Johan Manusama aanwezig. Een en ander ging gepaard met diverse veiligheidsmaatregelen, omdat de treinkaping bij De Punt nog vers in het geheugen lag.

## Gebouw
De kerk is gebouwd in beton en aangepast aan de liturgie van de Molukkers. Een kerkdienst begint thuis, bij het huisaltaar. De kerkgang vindt plaats in de vorm van een soort processie die de verbondenheid van het huisaltaar en de offertafel in de kerk symboliseert. Dit komt onder meer tot uiting in een zuilengalerij buitenom de kerk.

title: Sjalomkerk ('s-Hertogenbosch)

wikitext:
De '''Sjalomkerk''' (''Geredja Sjalom'') is een kerkgebouw in de Noord-Brabantse stad [['s-Hertogenbosch]]. De kerk is gelegen aan de Ploossche Hof 65.

==Geschiedenis==
Dit kerkgebouw werd in 1982 gebouwd voor de [[Molukse Evangelische Kerk]] naar een ontwerp van [[J.P.F.M. Thole]]. Achtergrond hiervan was dat de [[Molukkers]], die gehuisvest waren in [[Woonoord Lunetten]] te [[Vught (plaats)|Vught]], zich na 1960 vestigden in de Bossche wijk [[De Reit ('s-Hertogenbosch)|De Reit]]. Bij het overkomen van minimaal een 30-tal gezinnen voorzag de overheid in de bouw van een kerk in de wijk. Dit geschiedde ook hier.

Bij de opening van de kerk was, naast [[Beatrix der Nederlanden|koningin Beatrix]] en [[Claus van Amsberg|prins Claus]], ook [[Johan Manusama]] aanwezig. Een en ander ging gepaard met diverse veiligheidsmaatregelen, omdat de [[treinkaping bij De Punt]] nog vers in het geheugen lag.

==Gebouw==
De kerk is gebouwd in beton en aangepast aan de liturgie van de Molukkers. Een kerkdienst begint thuis, bij het huisaltaar. De kerkgang vindt plaats in de vorm van een soort processie die de verbondenheid van het huisaltaar en de offertafel in de kerk symboliseert. Dit komt onder meer tot uiting in een zuilengalerij buitenom de kerk.

{{Appendix|2=
*[https://reliwiki.nl/index.php/,s-Hertogenbosch,_Ploossche_Hof_65_-_Sjalom ReliWiki]
}}
[[Categorie:Kerkgebouw in 's-Hertogenbosch]]
{{Coor title dms|51|42|59.54|N|5|19|34.58|E|scale:1563}}


text:
# Isabel Hoving
Isabel Hoving (Amsterdam, 1955) is universitair hoofddocent aan het Leiden University Centre for the Arts in Society en schrijfster van jeugdboeken.

## Levensloop
Isabel Hoving werd geboren in Amsterdam. Haar vader was musicus; haar moeder Ankie Peypers, letterkundige. Hoving volgde een kunstopleiding en deed vervolgens de lerarenopleiding. In 1978 werd zij lerares in het secundair onderwijs. Zij werd in die tijd actief in de Nederlandse vrouwenbeweging.
Hoving gaf uiteindelijk haar baan als lerares op om fulltime literatuurwetenschap te studeren en bracht enkele maanden door in Senegal, West-Afrika voor een onderzoeksproject. Zij promoveerde in 1995 cum laude aan de Universiteit van Amsterdam met een proefschrift over de meerstemmige literatuur van Caribische migrantenvrouwen (promotor Mieke Bal). Hoving werkt aan de Universiteit Leiden en is gespecialiseerd in cultuurwetenschappen en genderstudies.
Naast haar universitaire loopbaan schrijft Hoving jeugdboeken. Haar eerste boek De gevleugelde kat kreeg binnen een paar maanden enkele herdrukken en werd in verschillende talen vertaald. In 2003 werd het boek bekroond met de Gouden Zoen.

### Jeugdboeken
- De een na laatste dood van het meisje Capone. Amsterdam: Querido, 2015.
- Het boek van het vuur 1: Het verbond van de Bliksems. Amsterdam: Querido, 2010.
- Het Boek van het Vuur 2: De vulkaan van Wageningen. Amsterdam: Querido, 2010.
- De gevleugelde kat. Amsterdam: Querido Uitgevers, 2002.

- Bibliothèque nationale de France: cb14522493d (data)
- Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren: hovi002
- Gemeinsame Normdatei: 129340561
- International Standard Name Identifier: 0000 0000 7842 8200
- Library of Congress Control Number: n00043197
- Nationale Bibliotheek van Tsjechië: xx0195120
- Nationale Bibliotheek van Israël: 987007501458605171
- Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 071275371
- Système universitaire de documentation: 081783698
- Virtual International Authority File: 22376880
- WorldCat: E39PBJxWRKQMghW8TFDrYJqPcP

title: Isabel Hoving

wikitext:
{{Infobox auteur
| naam              = Isabel Hoving
| afbeelding        =
| onderschrift      =
| citaat            =
| volledige naam    =
| pseudoniem        =
| beter-bekend-als  =
| bijnaam           =
| genoemd           =
| geboren           =
| geboorteplaats    = [[Amsterdam]]
| overleden         =
| overlijdensplaats =
| land              = [[Nederland]]
| beroep            = [[kinderboekenschrijver]], [[Literatuurwetenschap|literatuurwetenschapper]]
| jaren-actief      =
| genre             = [[jeugdliteratuur]], [[Fantasy (genre)|Fantasy]]
| stroming          =
| invloeden         =
| thema             =
| bekende-werken    =
| uitgeverij        =
| onderscheiding    =
| dbnl              = hovi002
| handtekening      =
| website           =
| lijst             =
| ander portaal     =
| portaal2          =
| portaal3          =
}}

'''Isabel Hoving''' ([[Amsterdam]], [[1955]]) is universitair hoofddocent aan het Leiden University Centre for the Arts in Society en schrijfster van jeugdboeken.

== Levensloop ==

Isabel Hoving werd geboren in Amsterdam. Haar vader was musicus; haar moeder [[Ankie Peypers]],<ref>[https://resources.huygens.knaw.nl/vrouwenlexicon/lemmata/data/Peypers Marie-Cécile van Hintum, Peijpers, Johanna Annie, in: Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland. URL: https://resources.huygens.knaw.nl/vrouwenlexicon/lemmata/data/Peypers [25/12/2018<nowiki>]</nowiki> ]</ref> letterkundige. Hoving volgde een kunstopleiding en deed vervolgens de lerarenopleiding. In 1978 werd zij [[lerares]] in het secundair onderwijs. Zij werd in die tijd actief in de Nederlandse [[vrouwenbeweging]].

Hoving gaf uiteindelijk haar baan als lerares op om fulltime [[literatuurwetenschap]] te studeren en bracht enkele maanden door in [[Senegal]], West-Afrika voor een onderzoeksproject. Zij promoveerde in 1995 cum laude aan de [[Universiteit van Amsterdam]] met een proefschrift over de meerstemmige literatuur van Caribische migrantenvrouwen (promotor [[Mieke Bal]]). Hoving werkt aan de [[Universiteit Leiden]] en is gespecialiseerd in [[cultuurwetenschappen]] en [[genderstudies]].

Naast haar universitaire loopbaan schrijft Hoving jeugdboeken. Haar eerste boek ''De gevleugelde kat'' kreeg binnen een paar maanden enkele herdrukken en werd in verschillende talen vertaald. In 2003 werd het boek bekroond met de [[Gouden Zoen]].

== Bibliografie ==

=== Jeugdboeken ===
* De een na laatste dood van het meisje Capone. Amsterdam: Querido, 2015.
* Het boek van het vuur 1: Het verbond van de Bliksems. Amsterdam: Querido, 2010.
* Het Boek van het Vuur 2: De vulkaan van Wageningen. Amsterdam: Querido, 2010.
* [[De gevleugelde kat]]. Amsterdam: [[Em. Querido's Uitgeverij|Querido Uitgevers]], 2002.

{{Appendix|2=
* [https://www.narcis.nl/person/RecordID/PRS1298692/Language/nl Isabel Hoving op www.narcis.nl].
* Publicaties Isabel Hoving op [https://www.universiteitleiden.nl/en/staffmembers/isabel-hoving/publications#tab-4 universiteitleiden.nl].
* [https://www.academia.edu/15396873/Interview_Isabel_Hoving Christianne Alvarado & Key Tengeler, Interview met Isabel Hoving, Leidschrift, jaargang 30, nummer 2, mei 2015].
{{References}}}}

{{Bibliografische informatie}}

{{DEFAULTSORT:Hoving, Isabel}}
[[Categorie:Nederlands kinderboekenschrijver]]

title: Algemene informatie

Geboren: 5 september 1955

Geboorteplaats: Amsterdam

Geboorteland: Nederland

title: Werk

Genre: jeugdliteratuur, Fantasy


text:
# Deltomerus ensiger
Deltomerus ensiger is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1960 door Kurnakov.

title: Deltomerus ensiger

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Deltomerus ensiger''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Trechinae]]
| geslacht = ''[[Deltomerus]]''
| w-naam = ''Deltomerus ensiger''
| auteur = Kurnakov
| datum = 1960
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Deltomerus ensiger''''' is een [[kevers|kever]]soort uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): [https://carabidae.org/search?rank=0&text=Deltomerus+ensiger Carabidae of the World] (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1960 door Kurnakov.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|29}}

[[Categorie:Deltomerus|ensiger]]

title: Deltomerus ensiger

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Carabidae (Loopkevers)

Onderfamilie: Trechinae

Geslacht: Deltomerus

title: Soort


text:
# 1860
Het jaar 1860 is het 60e jaar in de 19e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

## Gebeurtenissen
januari
- 1 Er komt formeel een einde aan de slavernij in Nederlands-Indië .
- 2 - De Franse astronoom Urbain Le Verrier maakt de "ontdekking" van de planeet Vulcanus bekend aan de Académie des sciences. Le Verrier, de ontdekker van de planeet Neptunus, had eerder het bestaan van een planeet binnen de baan van Mercurius voorspeld en dacht dat de amateurastronoom Edmond Modeste Lescarbault deze hypothetische planeet waargenomen had.
- 23 - De nieuwe liberale Britse regering van Lord Palmerston sluit een vrijhandelsverdrag met Frankrijk.
- 23 - In een Parijse fabriekshal demonstreert Étienne Lenoir de eerste gasmotor.
- januari -  De joodse oriëntalist Moritz Steinschneider bezigt als eerste de term antisemitisme.

februari
- 8 - In Nederland valt het kabinet-Rochussen in de Eerste Kamer over de aanleg van nieuwe spoorwegen. De Senaat wil dit werk niet overlaten aan het bedrijfsleven.
- 20 - Aan de rijksuniversiteit Leiden wordt de leerstoel vaderlandse geschiedenis ingesteld, de meest prestigieuze leerstoel geschiedenis die er in Nederland bestaat. De eerste die hem bekleedt is de bekende historicus Robert Fruin.
- 23 - Beëdiging van het Kabinet Van Hall-Van Heemstra.

maart
- 6 - Hervormingsoorlog: In het Antón Lizardo-incident verjaagt de USS Saratoga een Spaans fregat dat vanuit Cuba op weg was naar Mexico om de Conservatieven te gaan helpen.
- 24 - Het Verdrag van Turijn voorziet in een ruil: Frankrijk krijgt Savoye met de havenstad Nice, Italië krijgt Lombardije.
- maart - Parma, Modena, Toscane en Romagna sluiten zich na goedkeuring van volksraadplegingen bij Piëmont-Sardinië aan.

april
- 2 - De carlistische pretendent Carlos Luis de Borbón doet met zijn broer Fernando een tweede greep naar de Spaanse troon. De broers landen bij San Carlos de la Rápita in Catalonië.
- 3 - De eerste Pony Expressrit start in St. Joseph (Missouri).
- 13 - De eerste (succesvolle) Pony Expressrit eindigt in Sacramento (Californië).
- 23 - Carlos Luis de Borbón wordt al na drie weken door Spaanse troepen gearresteerd. Om zijn hoofd te redden doet hij afstand van zijn aanspraak op de Spaanse troon ten gunste van koningin Isabella. Zijn rol als pretendent is uitgespeeld.
- 26 - Spanje en Marokko sluiten vrede. Daarbij wordt Ifni door Marokko aan Spanje afgestaan.

mei
- 1 - Pretoria wordt hoofdstad van de boerenrepubliek Transvaal.
- 10 - Robert Bunsen en Gustav Kirchhoff ontdekken het element cesium.
- 11 - De Italiaanse avonturier Garibaldi gaat met zijn vrijschare van duizend roodhemden aan land bij Marsala, en kan in korte tijd heel het eiland Sicilië veroveren.
- 28 - De Nederlandse kust wordt getroffen door een zware zomerstorm.
- mei - In het westen van de Verenigde Staten breekt oorlog uit als de Paiute-indianen de nieuwe Pony Express aanvallen.

juni
- 30 - Er vindt een belangrijk debat plaats in Oxford betreffende de evolutietheorie van Charles Darwin. Hierbij nam Huxley (een verdediger van de theorie) het op tegen Samuel Wilberforce.

juli
- 2 - Stichting van Vladivostok.
- 9 tot 18 - Moordpartijen op christenen door moslims en druzen in Damascus.
- 12 - De Clotilda, het laatst bekende slavenschip, arriveert in de  Verenigde Staten met 110 Afrikanen die illegaal als slaaf naar Alabama worden vervoerd. Nadat zij zijn overgezet op een rivierboot, wordt de Clotilda door de kapitein in brand gestoken en tot zinken gebracht.
- 19 - De eerste spoorweg bereikt Kansas, dat in rap tempo wordt gekoloniseerd.

augustus
- 16 - Landing van een Frans expeditiekorps in Beiroet: begin van de Franse interventie in Syrië.

september
- 7 - Garibaldi's intocht in Napels. Vanuit het Palazzo Doria d’Angri roept hij het einde uit van het Koninkrijk der Beide Siciliën.
- 12 - Vijf jaar na de Engels-Franse zege in de Krimoorlog wordt in Le Puy-en-Velay op een rotspunt een rode gietijzeren Maria met Kind gewijd van 16 meter hoog (met sokkel 22,5 meter). Het beeld is gemaakt van 213 Russische omgesmolten kanonnen, buitgemaakt in de vesting van Sebastopol. Bij de inwijding zijn 120.000 pelgrims aanwezig.
- 18 - Het koninkrijk Sardinië brengt de Kerkelijke Staat in de Slag bij Castelfidardo een nederlaag toe.
- 24 - Koning Willem III opent in Rotterdam de Koningsbrug over de Oude Haven.
- 29 - In Den Haag wordt de Billitonmaatschappij opgericht met het doel om grondstoffen te gaan delven op het Indische eiland Billiton.
- 30 - De Zouaven worden verslagen bij Ancona. De Kerkelijke Staat is nu teruggebracht tot Rome en omgeving.

oktober
- 19 - De Roodhemden van Giuseppe Garibaldi vechten in Capua tegen de troepen van het koninkrijk der Beide Siciliën. De Roodhemden worden bijgestaan door het Brits Legioen.
- 24 - Tijdens de Tweede Opiumoorlog bereiken Franse en Engelse troepen het Oude Zomerpaleis in Peking. Op het bericht dat een aantal westerse afgezanten gevangen is genomen en doodgemarteld krijgen de troepen van Lord Elgin het bevel het  paleis met de grond gelijk te maken. Alle gebouwen worden vernield, duizenden soldaten zijn er drie dagen mee bezig, en veel kunstschatten worden geroofd.
- 26 - Koning Victor Emanuel van Sardinië-Piemont, die is opgetrokken door de Kerkelijke Staat naar het zuiden, en Garibaldi, die vanuit Napels-Sicilië oprukt, ontmoeten elkaar in Teano.
- 31 - Laatste openbare voltrekking van de doodstraf te Maastricht op Johannes Nathan.

november
- 6 - Abraham Lincoln wint de Amerikaanse presidentsverkiezingen.

december
- 20 - South Carolina is de eerste Zuidelijke staat in de Verenigde Staten die zich begint af te scheiden en vormt daarmee de opmaat tot de Amerikaanse Burgeroorlog.

zonder datum
- De bevolking van het hertogdom Modena en Reggio kiest bij referendum voor aansluiting bij het nieuwe koninkrijk Italië.
- De bewoners van Oost-Turkestan (Sinkiang) weten zich na 42 opstanden sinds 1759 van de Mantsjoe-heerschappij vrij te vechten en stichten een eigen staat onder Yakup Beg Badavlat.
- Een nieuwe christelijke groepering die zich onder andere kenmerkt door het vieren van de zaterdag in plaats van de zondag, de zevendedagsadventisten, registreert zichzelf onder deze naam.
- Louis Pasteur werkt een methode uit voor het bewaren van voedingsmiddelen door het doden van bacteriën.

## Muziek
- Jacques Offenbach componeert Le carnaval des revues en de operette Daphnis et Chloé

## Beeldende kunst
- Hendrik Tollens (1860) Jean Theodore Stracké, Rotterdam
- De Spaanse zanger (1860) Édouard Manet

## Bouwkunst
- Maastrichts Veem (1860)

## Geboren
januari
- 1 - Michele Lega, Italiaans curiekardinaal (overleden 1935)
- 12 - Willem Wenckebach, Nederlands kunstschilder en graficus (overleden 1937)
- 20 - Antônio Parreiras, Braziliaans kunstenaar (overleden 1937)
- 22 - Ananias Diokno, Filipijns generaal (overleden 1922)
- 29 - Anton Tsjechov, Russisch schrijver (overleden 1904)

februari
- 6 - Johan de Meester sr., Nederlands journalist, literatuurcriticus en schrijver (overleden 1931)
- 13 - Nienke van Hichtum, Nederlands kinderboekenschrijfster (overleden 1939)
- 13 - Walter MacEwen, Amerikaans kunstschilder (overleden 1943)
- 21 - Alfred Canning, Australisch landmeter (overleden 1936)
- 29 - Herman Hollerith, Amerikaans uitvinder van de ponskaart (overleden 1929)

maart
- 6 - Frederick George Jackson, Brits poolonderzoeker (overleden 1938)
- 19 - William Jennings Bryan, Amerikaans advocaat en Democratisch politicus (overleden 1925)
- 31 - Teodoro Sandiko, Filipijns politicus (overleden 1939)

april
- 3 - Frederik van Eeden, Nederlands schrijver (overleden 1932)
- 20 - Pieter Jelles Troelstra, Nederlands advocaat, journalist en politicus (overleden 1930)
- 26 - Alfons Ariëns, Nederlands grondlegger van de katholieke vakbeweging (overleden 1928)
- 30 - James Ensor, Vlaams schilder (overleden 1949)

mei
- 2 - Heva Coomans, Belgisch kunstschilderes (overleden 1939)
- 2 - Theodor Herzl, Joods-Oostenrijks journalist, publicist en stichter van het zionisme (overleden 1904)
- 2 - Jan Cornelis Kluyver, Nederlands wiskundige en hoogleraar (overleden 1932)
- 3 - Vito Volterra, Italiaans wiskundige en natuurkundige (overleden 1940)
- 5 - Gregorio Aglipay, Filipijns kerkelijk leider (overleden 1940)
- 9 - J.M. Barrie, Schots (toneel)schrijver (o.a. Peter Pan) (overleden 1937)
- 9 - Charles Vos, Belgisch kunstschilder, kunsthandelaar en uitgever (overleden 1939)
- 19 - Vittorio Emanuele Orlando, Italiaans politicus (overleden 1952)
- 20 - Eduard Buchner, Duits scheikundige en Nobelprijswinnaar (overleden 1917)
- 21 - Willem Einthoven, Nederlands arts, Nobelprijswinnaar en grondlegger van het elektrocardiogram (overleden 1927)

juni
- 25 - Gustave Charpentier, Frans componist (overleden 1956)
- 30 - Gyula II Andrássy, Oostenrijks-Hongaars politicus (overleden 1929)

juli
- 7 - Gustav Mahler, Oostenrijks componist en dirigent (overleden 1911)
- 11 - Pio del Pilar, Filipijns revolutionair en generaal (overleden 1931)
- 13 - Anacleto del Rosario, Filipijns scheikundige (overleden 1895)
- 16 - Otto Jespersen, Deens taalkundige (overleden 1943)
- 19 - Lizzie Borden, Amerikaans verdachte (overleden 1927)
- 24 - Alfons Mucha, Tsjechisch beeldend kunstenaar (overleden 1939)

augustus
- 3 - William K. L. Dickson, Anglo-Amerikaans filmpionier (overleden 1935)
- 11 - Gari Melchers, Amerikaans kunstschilder (overleden 1932)
- 15 - Florence Harding, Amerikaans first lady (echtgenote van president Warren G. Harding) (overleden 1924)
- 22 - Paul Nipkow, Duits uitvinder en televisiepionier (overleden 1940)

september
- 6 - Jane Addams, Amerikaans sociologe en Nobelprijswinnares (overleden 1935)
- 7 - Grandma Moses, Amerikaans volkskunstenares (overleden 1961)
- 7 - Willem Hubert Nolens, Nederlands rooms-katholiek priester en politicus (overleden 1931)
- 28 - Paul Ulrich Villard, Frans schei- en natuurkundige (overleden 1934)

oktober
- 6 - Jhr. Reneke de Marees van Swinderen, Nederlands politicus (overleden 1955)
- 6 - Marthe Massin, Belgisch schilderes en muze (overleden 1931)
- 12 - Elmer Sperry, Amerikaans elektrotechnicus, uitvinder en ondernemer (overleden 1930)
- 22 - Henriëtte Sarah Hartsen, Nederlands evangeliste en drankbestrijdster (overleden 1946)

november
- 23 - Hjalmar Branting, Zweeds politicus en Nobelprijswinnaar (overleden 1925)
- 29 - Pietro La Fontaine, Italiaans kardinaal (overleden 1935)
- 30 - Marie Clermont, Nederlands actrice (overleden 1922)

december
- 10 - Margaret Maltby, Amerikaans scheikundige en feministe (overleden 1944)
- 15 - Niels Ryberg Finsen, Deens arts en Nobelprijswinnaar (overleden 1904)

## Overleden
februari
- 9 - Edmond Willem van Dam van Isselt (63), Nederlands politicus en dichter

maart
- 31 - Évariste Huc (46), Frans missionaris
- 31 - Frederick Irwin (66), waarnemend gouverneur van West-Australië

mei
- 21 - Phineas Gage (37), Amerikaans spoorwegarbeider

juni
- 10 - Edmund Lockyer (76), Brits militair en ontdekkingsreiziger

juli
- 1 - Charles Goodyear (59), Amerikaans bandenfabrikant

september
- 21 - Arthur Schopenhauer (72), Duits filosoof

oktober
- 3 - Rembrandt Peale (82), Amerikaans kunstschilder

november
- 24 - William Mackie (61), Brits pionier en magistraat in West-Australië
- 27 - Jacobus Groenendaal (55), Nederlands-Vrijstaats politicus

december
- 17 - Désirée Clary (83), verloofde van Napoleon Bonaparte, koningin van Zweden en Noorwegen

## Weerextremen in België
- zomer: Na 1841 zomer met laagste gemiddelde temperatuur: 14,2 °C (normaal 17,0 °C).
- zomer: Zomer met hoogst aantal neerslagdagen: 68 (normaal 46,4).

Bron: KMI Gegevens Ukkel 1901-2003  met aanvullingen

title: 1860

wikitext:
{{Zijbalk jaar}}
[[Bestand:Garibaldi (1866).jpg|thumb|Giuseppe Garibaldi (in 1866).]]
[[Bestand:Railroad1860.png|thumb|Spoorwegviaduct in Utah (Verenigde Staten) in 1860.]]

Het jaar '''1860''' is het 60e jaar in de [[19e eeuw]] volgens de [[christelijke jaartelling]].

== Gebeurtenissen ==
;januari
* [[1 januari|1]] Er komt formeel een einde aan de slavernij in [[Nederlands-Indië ]].
* [[2 januari|2]] - De Franse astronoom [[Urbain Le Verrier]] maakt de "ontdekking" van de planeet [[Vulcanus (planeet)|Vulcanus]] bekend aan de [[Académie des sciences]]. Le Verrier, de ontdekker van de planeet [[Neptunus (planeet)|Neptunus]], had eerder het bestaan van een planeet binnen de baan van [[Mercurius (planeet)|Mercurius]] voorspeld en dacht dat de amateurastronoom [[Edmond Modeste Lescarbault]] deze hypothetische planeet waargenomen had.
* [[23 januari|23]] - De nieuwe [[liberalisme|liberale]] Britse regering van [[Henry John Temple|Lord Palmerston]] sluit een [[Vrijhandelszone|vrijhandelsverdrag]] met [[Tweede Franse Keizerrijk|Frankrijk]].
* 23 - In een Parijse fabriekshal demonstreert [[Étienne Lenoir]] de eerste [[gasmotor]].
* januari -  De joodse oriëntalist [[Moritz Steinschneider]] bezigt als eerste de term [[antisemitisme]].

;februari
* [[8 februari|8]] - In Nederland valt het [[kabinet-Rochussen]] in de [[Eerste Kamer der Staten-Generaal|Eerste Kamer]] over de aanleg van nieuwe spoorwegen. De Senaat wil dit werk niet overlaten aan het bedrijfsleven.
* [[20 februari|20]] - Aan de [[Universiteit Leiden|rijksuniversiteit Leiden]] wordt de [[leerstoel vaderlandse geschiedenis]] ingesteld, de meest prestigieuze leerstoel geschiedenis die er in Nederland bestaat. De eerste die hem bekleedt is de bekende historicus [[Robert Fruin (historicus)|Robert Fruin]].
* [[23 februari|23]] - Beëdiging van het Kabinet [[Floris Adriaan van Hall (politicus)|Van Hall]]-[[Schelto van Heemstra (1807-1864)|Van Heemstra]].

;maart
* [[6 maart|6]] - [[Hervormingsoorlog]]: In het [[Antón Lizardo-incident]] verjaagt de USS Saratoga een Spaans fregat dat vanuit Cuba op weg was naar Mexico om de Conservatieven te gaan helpen.
* [[24 maart|24]] - Het [[Verdrag van Turijn (1860)|Verdrag van Turijn]] voorziet in een ruil: [[Frankrijk]] krijgt [[Savoye (land)|Savoye]] met de havenstad [[Nice]], [[Italië]] krijgt [[Lombardije]].
* [[maart]] - Parma, [[Hertogdom Modena en Reggio|Modena]], Toscane en Romagna sluiten zich na goedkeuring van volksraadplegingen bij Piëmont-Sardinië aan.

;april
* [[2 april|2]] - De [[Carlisme|carlistische]] pretendent [[Carlos Luis de Borbón]] doet met zijn broer Fernando een tweede greep naar de Spaanse troon. De broers landen bij [[San Carlos de la Rápita]] in [[Catalonië]].
* [[3 april|3]] - De eerste [[Pony Express]]rit start in [[St. Joseph (Missouri)]].
* [[13 april|13]] - De eerste (succesvolle) [[Pony Express]]rit eindigt in [[Sacramento (Californië)]].
* [[23 april|23]] - [[Carlos Luis de Borbón]] wordt al na drie weken door Spaanse troepen gearresteerd. Om zijn hoofd te redden doet hij afstand van zijn aanspraak op de Spaanse troon ten gunste van koningin [[Isabella II van Spanje|Isabella]]. Zijn rol als pretendent is uitgespeeld.
* [[26 april|26]] - Spanje en Marokko sluiten vrede. Daarbij wordt [[Ifni]] door Marokko aan Spanje afgestaan.

;mei
* [[1 mei|1]] - [[Pretoria]] wordt hoofdstad van de [[Zuid-Afrikaansche Republiek|boerenrepubliek Transvaal]].
* [[10 mei|10]] - [[Robert Bunsen]] en [[Gustav Kirchhoff]] ontdekken het element [[cesium]].
* [[11 mei|11]] - De Italiaanse avonturier [[Giuseppe Garibaldi|Garibaldi]] gaat met zijn vrijschare van duizend [[Roodhemden (Italië)|roodhemden]] aan land bij [[Marsala (Italië)|Marsala]], en kan in korte tijd heel het eiland [[Sicilië]] veroveren.
* [[28 mei|28]] - De [[Nederland]]se kust wordt getroffen door een zware [[zomerstorm]].
* mei - In het westen van de Verenigde Staten breekt oorlog uit als de [[Paiute]]-indianen de nieuwe [[Pony Express]] aanvallen.

;juni
* [[30 juni|30]] - Er vindt een belangrijk debat plaats in [[Universiteit van Oxford|Oxford]] betreffende de [[evolutietheorie]] van [[Charles Darwin]]. Hierbij nam [[Thomas Huxley|Huxley]] (een verdediger van de theorie) het op tegen [[Samuel Wilberforce]].
;juli
* [[2 juli|2]] - Stichting van [[Vladivostok]].
* [[9 juli|9]] tot [[18 juli|18]] - Moordpartijen op christenen door moslims en druzen in [[Damascus]].
* [[12 juli|12]] - De [[Clotilda (schip)|Clotilda]], het laatst bekende [[Transatlantische slavenhandel|slavenschip]], arriveert in de  [[Verenigde Staten]] met 110 Afrikanen die illegaal als slaaf naar [[Alabama (staat)|Alabama]] worden vervoerd. Nadat zij zijn overgezet op een rivierboot, wordt de Clotilda door de kapitein in brand gestoken en tot zinken gebracht.
* [[19 juli|19]] - De eerste spoorweg bereikt [[Kansas (staat)|Kansas]], dat in rap tempo wordt gekoloniseerd.

;augustus
* [[16 augustus|16]] - Landing van een Frans expeditiekorps in [[Beiroet]]: begin van de [[Franse interventie in Syrië]].

;september
* [[7 september|7]] - [[Garibaldi's intocht in Napels]]. Vanuit het [[Palazzo Doria d’Angri]] roept hij het einde uit van het [[Koninkrijk der Beide Siciliën]].
* [[12 september|12]] - Vijf jaar na de Engels-Franse zege in de [[Krimoorlog]] wordt in [[Le Puy-en-Velay]] op een rotspunt een rode gietijzeren Maria met Kind gewijd van 16 meter hoog (met sokkel 22,5 meter). Het beeld is gemaakt van 213 Russische omgesmolten kanonnen, buitgemaakt in de vesting van [[Sebastopol]]. Bij de inwijding zijn 120.000 pelgrims aanwezig.
* [[18 september|18]] - Het [[Koninkrijk Sardinië (1720-1861)|koninkrijk Sardinië]] brengt de [[Kerkelijke Staat]] in de [[Slag bij Castelfidardo]] een nederlaag toe.
* [[24 september|24]] - [[Willem III der Nederlanden|Koning Willem III]] opent in [[Rotterdam (hoofdbetekenis)|Rotterdam]] de [[Koningsbrug (Rotterdam)|Koningsbrug]] over de [[Oude Haven (Rotterdam)|Oude Haven]].
* [[29 september|29]] - In Den Haag wordt de [[Billitonmaatschappij]] opgericht met het doel om grondstoffen te gaan delven op het Indische eiland [[Billiton (eiland)|Billiton]].
* [[30 september|30]] - De [[Zouaven]] worden verslagen bij [[Ancona (stad)|Ancona]]. De [[Kerkelijke Staat]] is nu teruggebracht tot [[Rome (stad)|Rome]] en omgeving.

;oktober
* [[19 oktober|19]] - De [[Roodhemden (Italië)|Roodhemden]] van [[Giuseppe Garibaldi]] vechten in [[Capua]] tegen de troepen van het [[koninkrijk der Beide Siciliën]]. De Roodhemden worden bijgestaan door het [[Brits Legioen]].
* [[24 oktober|24]] - Tijdens de [[Tweede Opiumoorlog]] bereiken Franse en Engelse troepen het [[Oude Zomerpaleis]] in Peking. Op het bericht dat een aantal westerse afgezanten gevangen is genomen en doodgemarteld krijgen de troepen van Lord Elgin het bevel het  paleis met de grond gelijk te maken. Alle gebouwen worden vernield, duizenden soldaten zijn er drie dagen mee bezig, en veel kunstschatten worden geroofd.
* [[26 oktober|26]] - Koning Victor Emanuel van Sardinië-Piemont, die is opgetrokken door de [[Kerkelijke Staat]] naar het zuiden, en [[Giuseppe Garibaldi|Garibaldi]], die vanuit Napels-Sicilië oprukt, ontmoeten elkaar in [[Teano]].
* [[31 oktober|31]] - Laatste openbare voltrekking van de [[doodstraf]] te [[Maastricht]] op [[Johannes Nathan]].

;november
* [[6 november|6]] - [[Abraham Lincoln]] wint de [[Verenigde Staten|Amerikaanse]] presidentsverkiezingen.

;december
* [[20 december|20]] - [[South Carolina]] is de eerste Zuidelijke staat in de [[Verenigde Staten]] die zich begint af te scheiden en vormt daarmee de opmaat tot de [[Amerikaanse Burgeroorlog]].

;zonder datum
* De bevolking van het [[hertogdom Modena en Reggio]] kiest bij [[Volksraadpleging|referendum]] voor aansluiting bij het nieuwe [[Koninkrijk Italië (1861-1946)|koninkrijk Italië]].
* De bewoners van [[Oost-Turkestan]] ([[Sinkiang]]) weten zich na 42 opstanden sinds [[1759]] van de [[Qing-dynastie|Mantsjoe]]-heerschappij vrij te vechten en stichten een eigen staat onder [[Yakup Beg Badavlat]].
* Een nieuwe [[christendom|christelijke]] groepering die zich onder andere kenmerkt door het vieren van de zaterdag in plaats van de zondag, de [[zevendedagsadventisten]], registreert zichzelf onder deze naam.
* [[Louis Pasteur]] werkt een methode uit voor het bewaren van voedingsmiddelen door het doden van [[bacteriën]].

== Muziek ==
* [[Jacques Offenbach]] componeert ''Le carnaval des revues'' en de operette ''Daphnis et Chloé''

== Literatuur ==
* [[16 mei]] - [[Eduard Douwes Dekker|Multatuli]] publiceert zijn ''[[Max Havelaar (boek)|Max Havelaar]]''.
* ''Die Kultur der Renaissance in Italien'', [[Jacob Burckhardt]].
* [[George Eliot]] publiceert ''[[The Mill on the Floss]]''.
* [[Charles Dickens]] begint met de publicatie van "Great expectations" als feuilleton.

== Beeldende kunst ==
<gallery>
Bestand:Rotterdam standbeeld tollens.jpg|''Hendrik Tollens'' (1860) [[Jean Theodore Stracké]], Rotterdam
Bestand:Edouard Manet - Le chanteur espagnol.jpg|''[[De Spaanse zanger]] (1860) [[Édouard Manet]]
</gallery>

== Bouwkunst ==
<gallery>
Bestand:Maastricht - rijksmonument 506616 - Bassin 136 - Maastrichts Veem 20100801.jpg|''Maastrichts Veem'' (1860)

</gallery>

== Geboren ==
<!-- FAMILIENAAM OP ALFABETISCHE VOLGORDE, INDIEN OP DEZELFDE DAG GEBOREN -->
;januari
* [[1 januari|1]] - [[Michele Lega]], Italiaans curiekardinaal (overleden [[1935]])
* [[12 januari|12]] - [[Willem Wenckebach]], Nederlands kunstschilder en graficus (overleden [[1937]])
* [[20 januari|20]] - [[Antônio Parreiras]], Braziliaans kunstenaar (overleden [[1937]])
* [[22 januari|22]] - [[Ananias Diokno]], Filipijns generaal (overleden [[1922]])
* [[29 januari|29]] - [[Anton Tsjechov]], Russisch schrijver (overleden [[1904]])

;februari
* [[6 februari|6]] - [[Johan de Meester (schrijver)|Johan de Meester sr.]], Nederlands journalist, literatuurcriticus en schrijver (overleden [[1931]])
* [[13 februari|13]] - [[Nienke van Hichtum]], Nederlands kinderboekenschrijfster (overleden [[1939]])
* 13 - [[Walter MacEwen]], Amerikaans kunstschilder (overleden [[1943]])
* [[21 februari|21]] - [[Alfred Canning]], Australisch landmeter (overleden [[1936]])
* [[29 februari|29]] - [[Herman Hollerith]], Amerikaans uitvinder van de [[ponskaart]] (overleden [[1929]])

;maart
* [[6 maart|6]] - [[Frederick George Jackson]], Brits poolonderzoeker (overleden [[1938]])
* [[19 maart|19]] - [[William Jennings Bryan]], Amerikaans advocaat en Democratisch politicus (overleden [[1925]])
* [[31 maart|31]] - [[Teodoro Sandiko]], Filipijns politicus (overleden [[1939]])

;april
* [[3 april|3]] - [[Frederik van Eeden (schrijver)|Frederik van Eeden]], Nederlands schrijver (overleden [[1932]])
* [[20 april|20]] - [[Pieter Jelles Troelstra]], Nederlands advocaat, journalist en politicus (overleden [[1930]])
* [[26 april|26]] - [[Alfons Ariëns]], Nederlands grondlegger van de katholieke vakbeweging (overleden [[1928]])
* [[30 april|30]] - [[James Ensor]], Vlaams schilder (overleden [[1949]])

;mei
* [[2 mei|2]] - [[Heva Coomans]], Belgisch kunstschilderes (overleden [[1939]])
* 2 - [[Theodor Herzl]], Joods-Oostenrijks journalist, publicist en stichter van het [[zionisme]] (overleden [[1904]])
* 2 - [[Jan Cornelis Kluyver]], Nederlands wiskundige en hoogleraar (overleden [[1932]])
* [[3 mei|3]] - [[Vito Volterra]], Italiaans wiskundige en natuurkundige (overleden [[1940]])
* [[5 mei|5]] - [[Gregorio Aglipay]], Filipijns kerkelijk leider (overleden [[1940]])
* [[9 mei|9]] - [[J.M. Barrie]], Schots (toneel)schrijver (o.a. [[Peter and Wendy|Peter Pan]]) (overleden [[1937]])
* 9 - [[Charles Vos (kunstenaar)|Charles Vos]], Belgisch kunstschilder, kunsthandelaar en uitgever (overleden [[1939]])
* [[19 mei|19]] - [[Vittorio Emanuele Orlando]], Italiaans politicus (overleden [[1952]])
* [[20 mei|20]] - [[Eduard Buchner]], Duits scheikundige en [[Nobelprijs]]winnaar (overleden [[1917]])
* [[21 mei|21]] - [[Willem Einthoven]], Nederlands arts, Nobelprijswinnaar en grondlegger van het elektrocardiogram (overleden [[1927]])

;juni
* [[25 juni|25]] - [[Gustave Charpentier]], Frans componist (overleden [[1956]])
* [[30 juni|30]] - [[Gyula II Andrássy]], Oostenrijks-Hongaars politicus (overleden [[1929]])

;juli
* [[7 juli|7]] - [[Gustav Mahler]], Oostenrijks componist en dirigent (overleden [[1911]])
* [[11 juli|11]] - [[Pio del Pilar]], Filipijns revolutionair en generaal (overleden [[1931]])
* [[13 juli|13]] - [[Anacleto del Rosario]], Filipijns scheikundige (overleden [[1895]])
* [[16 juli|16]] - [[Otto Jespersen]], Deens taalkundige (overleden [[1943]])
* [[19 juli|19]] - [[Lizzie Borden]], Amerikaans verdachte (overleden [[1927]])
* [[24 juli|24]] - [[Alfons Mucha]], Tsjechisch beeldend kunstenaar (overleden [[1939]])

;augustus
* [[3 augustus|3]] - [[William K. L. Dickson]], Anglo-Amerikaans filmpionier (overleden [[1935]])
* [[11 augustus|11]] - [[Gari Melchers]], Amerikaans kunstschilder (overleden [[1932]])
* [[15 augustus|15]] - [[Florence Harding]], Amerikaans first lady (echtgenote van president Warren G. Harding) (overleden [[1924]])
* [[22 augustus|22]] - [[Paul Nipkow]], Duits uitvinder en televisiepionier (overleden [[1940]])

;september
* [[6 september|6]] - [[Jane Addams]], Amerikaans sociologe en [[Nobelprijs voor de Vrede|Nobelprijswinnares]] (overleden [[1935]])
* [[7 september|7]] - [[Grandma Moses]], Amerikaans volkskunstenares (overleden [[1961]])
* 7 - [[Willem Hubert Nolens]], Nederlands rooms-katholiek priester en politicus (overleden [[1931]])
* [[28 september|28]] - [[Paul Ulrich Villard]], Frans schei- en natuurkundige (overleden [[1934]])

;oktober
* [[6 oktober|6]] - Jhr. [[Reneke de Marees van Swinderen (1860-1955)|Reneke de Marees van Swinderen]], Nederlands politicus (overleden [[1955]])
* 6 - [[Marthe Massin]], Belgisch schilderes en muze (overleden [[1931]])
* [[12 oktober|12]] - [[Elmer Sperry]], Amerikaans elektrotechnicus, uitvinder en ondernemer (overleden [[1930]])
* [[22 oktober|22]] - [[Henriëtte Sarah Hartsen]], Nederlands evangeliste en drankbestrijdster (overleden [[1946]])

;november
* [[23 november|23]] - [[Hjalmar Branting]], Zweeds politicus en [[Nobelprijs voor de Vrede|Nobelprijswinnaar]] (overleden [[1925]])
* [[29 november|29]] - [[Pietro La Fontaine]], Italiaans kardinaal (overleden [[1935]])
* [[30 november|30]] - [[Marie Clermont]], Nederlands actrice (overleden [[1922]])

;december
* [[10 december|10]] - [[Margaret Maltby]], Amerikaans scheikundige en feministe (overleden [[1944]])
* [[15 december|15]] - [[Niels Ryberg Finsen]], Deens arts en [[Nobelprijs]]winnaar (overleden [[1904]])

== Overleden ==
<!-- FAMILIENAAM OP ALFABETISCHE VOLGORDE, INDIEN OP DEZELFDE DAG OVERLEDEN -->
;februari
* [[9 februari|9]] - [[Edmond Willem van Dam van Isselt]] (63), Nederlands politicus en dichter

;maart
* [[31 maart|31]] - [[Évariste Huc]] (46), Frans missionaris
* 31 - [[Frederick Irwin]] (66), waarnemend [[gouverneur van West-Australië]]

;mei
* [[21 mei|21]] - [[Phineas Gage]] (37), Amerikaans spoorwegarbeider

;juni
* [[10 juni|10]] - [[Edmund Lockyer]] (76), Brits militair en ontdekkingsreiziger

;juli
* [[1 juli|1]] - [[Charles Goodyear]] (59), Amerikaans bandenfabrikant

;september
* [[21 september|21]] - [[Arthur Schopenhauer]] (72), Duits filosoof

;oktober
* [[3 oktober|3]] - [[Rembrandt Peale]] (82), Amerikaans kunstschilder

;november
* [[24 november|24]] - [[William Mackie (1799-1860)|William Mackie]] (61), Brits pionier en magistraat in West-Australië
* [[27 november|27]] - [[Jacobus Groenendaal]] (55), Nederlands-Vrijstaats politicus

;december
* [[17 december|17]] - [[Désirée Clary]] (83), verloofde van Napoleon Bonaparte, koningin van Zweden en Noorwegen

== Weerextremen in België ==
* [[Zomer#Weerextremen zomer in België|zomer]]: Na 1841 zomer met laagste gemiddelde temperatuur: 14,2 °C (normaal 17,0 °C).
* [[Zomer#Weerextremen zomer in België|zomer]]: Zomer met hoogst aantal neerslagdagen: 68 (normaal 46,4).
<small>Bron: KMI [https://web.archive.org/web/20181207192421/https://www.meteo.be/meteo/view/nl/1103504-Records.html Gegevens Ukkel 1901-2003 ] met aanvullingen </small>

{{Commonscat}}

[[Categorie:1860| ]]

Eeuwen: 18e eeuw · 19e eeuw · 20e eeuw

Ab urbe condita: 2613 MMDCXIII

Armeense jaartelling: 1309 – 1310 · ԹՎ ՌՅԹ – ՌՅԺ

Christelijke jaartelling: 1860 MDCCCLX

Iraanse jaartelling: 1238 – 1239 · ۱۲۳۸ – ۱۲۳۹

Islamitische jaartelling: 1276 – 1277 · ١٢٧٧ – ١٢٧٦