text:
# S&N
S&N en Germania zijn Duitse historische merken van motorfietsen van dezelfde fabrikant.
De bedrijfsnaam was: Seidel & Naumann AG, Dresden.
Het was een grote fabriek die bestond van 1901 tot 1908. S&N maakte ook de Erika-schrijfmachines en bezat voor Duitsland de licentie van de Laurin & Klement-motorfietsen. Deze motoren werden gewoonlijk onder de naam Germania verkocht, en ook een tijdje als Slavia. De Slavia-modellen werden in Mladá Boleslav bij Laurin & Klement gebouwd.

title: S&N

wikitext:
[[Bestand:MHV Germania 01.jpg|miniatuur]]
'''S&N''' en '''Germania''' zijn [[Duitsland|Duits]]e historische merken van [[motorfietsen]] van dezelfde fabrikant.

De bedrijfsnaam was: ''S''eidel & '''N'''aumann AG, [[Dresden]].

Het was een grote fabriek die bestond van [[1901]] tot [[1908]]. S&N maakte ook de [[Erika (schrijfmachine)|Erika]]-[[schrijfmachine]]s en bezat voor Duitsland de [[licentie]] van de [[Laurin & Klement]]-motorfietsen. Deze motoren werden gewoonlijk onder de naam '''Germania''' verkocht, en ook een tijdje als '''Slavia'''. De [[Slavia (motorfiets)|Slavia]]-modellen werden in [[Mladá Boleslav]] bij Laurin & Klement gebouwd.
{{Appendix|2=
* Erwin Tragatsch: Alle Motorräder 1894-1981: Eine Typengeschichte. 2500 Marken aus 30 Ländern' Stuttgart 1997, ISBN 3-87943-410-7
* Erwin Tragatsch: The Illustrated Encyclopedia of Motorcycles', Secaucus 1985. ISBN 0890098689
* S. Ewald/G. Murrer: Enzyklopädie des Motorrads, Marken - Modelle - Technik, Bechtermünz Verlag 1999, ISBN 3-8289-5364-6
}}

[[Categorie:Duits historisch motorfietsmerk]]


text:
# Letzte Instanz
Letzte Instanz is een in 1996 opgerichte Neue Deutsche Härte- en medieval-metalband uit Dresden Duitsland. Ze zijn voornamelijk bekend om hun specifieke gebruik van viool en cello. Bij de oprichting ware de leden Hörbi, Tin Whistle, Muttis Stolz, Kaspar Wichman, Holly D. en Markus G-Punkt. Benni Cellini en Robin Sohn kwamen een jaar later bij de groep. Tot op vandaag hebben ze 6 studioalbums, een livealbum, een live dvd, een single en hebben ze nummers afgestaan voor een aantal compilaties.

## Bezetting
Huidige bandleden zijn in bold:

### Zang
- Hörbi (1996 - 1997)
- Holly D., achtergrondzang en rap (1996 - heden)
- Robin Sohn (1997 - 2004)
- Holly (2005 - heden)

### Elektrische gitaar
- Tin Whistle (1996 - 2004)
- Oli (2002 - heden)

### Strings
- M. Stolz -violin- (1996 - heden)
- Benni Cellini -cello- (1997 - heden)

### Basgitaar
- Kaspar Wichman (1996 - 1999)
- Rasta F./FX (1999 - 2004)
- Michael Ende (2004 - heden)

### Drums
- Markus G-Punkt (1996 - 2001)
- Specki T.D. (2001 - heden)

## Discografie

### Albums
- 1998 - Brachialromantik (Brute Romance)
- 1999 - Das Spiel (The Game)
- 2001 - Kalter Glanz (Cold Luster)
- 2003 - Götter Auf Abruf (Gods on Call)
- 2004 - Live
- 2006 - Ins Licht (Into the Light)
- 2007 - Wir Sind Gold (We are Gold)
- 2007 - Das weisse Lied (The white Song)
- 2009 - Schuldig (Guilty)
- 2012 - Ewig (Eternal)

### Singles
- 2001 - Kopfkino (Head Cinema)
- 2005 - Sonne (Sun)

### Dvd's
- 2004 - Live
- 2008 - Weißgold (White Gold)

wikiname: nlwiki

title: Letzte Instanz

in_language: nl

wikitext:
{{Infobox band
| band_naam= Letzte Instanz
| afbeelding=Letzte Instanz.JPG
| onderschrift= Letzte Instanz live op een festival in 2010
| jaren_actief= 1996 - heden
| muziek_genre= [[Medieval metal]]
[[Alternatieve rock]]
[[Neue Deutsche Härte]]
| record_label=
| oorsprong= [[Dresden]], [[Duitsland]]
| huidige_leden= Holli
M. Stolz (sinds 2001)
Benni Cellini (sinds 1997)
Michael Ende (sinds 2004)
Specki T.D. (sinds 2001)
| oud leden= Hörbi (tot 1997)
Tin Whistle (tot 2004)
Kaspar Wichman (tot 1999)
Markus G-Punkt (tot 2001)
Robin Sohn (1997-2004)
Rasta F. (1999 - 2001)
FX (2001-2004)
| website= http://www.letzte-instanz.de
}}
'''Letzte Instanz''' is een in 1996 opgerichte [[Neue Deutsche Härte|Neue Deutsche Härte-]] en [[medieval metal|medieval-metal]]band uit [[Dresden]] [[Duitsland]]. Ze zijn voornamelijk bekend om hun specifieke gebruik van [[viool]] en [[cello]]. Bij de oprichting ware de leden Hörbi, Tin Whistle, Muttis Stolz, Kaspar Wichman, Holly D. en Markus G-Punkt. Benni Cellini en Robin Sohn kwamen een jaar later bij de groep. Tot op vandaag hebben ze 6 studioalbums, een livealbum, een live dvd, een single en hebben ze nummers afgestaan voor een aantal compilaties.

== Bezetting ==
[[Image:2013 WGT 02 Letzte Instanz.jpg|thumb|Letzte Instant ([[Wave-Gotik-Treffen]] 2013)]]
Huidige bandleden zijn in '''bold''':

===Zang===
* Hörbi (1996 - 1997)
* '''Holly D.''', achtergrondzang en rap (1996 - heden)
* Robin Sohn (1997 - 2004)
* '''Holly''' (2005 - heden)

===Elektrische gitaar===
* Tin Whistle (1996 - 2004)
* '''Oli''' (2002 - heden)

===Strings===
* '''M. Stolz''' -violin- (1996 - heden)
* '''Benni Cellini''' -cello- (1997 - heden)

===Basgitaar===
* Kaspar Wichman (1996 - 1999)
* Rasta F./FX (1999 - 2004)
* '''Michael Ende''' (2004 - heden)

===Drums===
* Markus G-Punkt (1996 - 2001)
* '''Specki T.D.''' (2001 - heden)

== Discografie==
=== Albums ===
* 1998 - ''Brachialromantik'' (Brute Romance)
* 1999 - ''Das Spiel'' (The Game)
* 2001 - ''Kalter Glanz'' (Cold Luster)
* 2003 - ''Götter Auf Abruf'' (Gods on Call)
* 2004 - ''Live''
* 2006 - ''Ins Licht'' (Into the Light)
* 2007 - ''Wir Sind Gold'' (We are Gold)
* 2007 - ''Das weisse Lied'' (The white Song)
* 2009 - ''Schuldig'' (Guilty)
* 2012 - ''Ewig'' (Eternal)

=== Singles ===
* 2001 - Kopfkino (Head Cinema)
* 2005 - Sonne (Sun)

=== Dvd's ===
* 2004 - Live
* 2008 - Weißgold (White Gold)

== Externe links ==
* [http://www.letzte-instanz.de officiële website]
* [http://www.drakkar.de/de/index.php?content_band=news&bandid=4 Site van Letzten Instanz bij hun label Drakkar]{{Dode link}}

[[Categorie:Duitse rockband]]

title: Achtergrondinformatie

Jaren actief: 1996 - heden

Oorsprong: Dresden, Duitsland

Genre(s): Medieval metal · Alternatieve rock · Neue Deutsche Härte

title: Bezetting

Huidige leden: Holli · M. Stolz (sinds 2001) · Benni Cellini (sinds 1997) · Michael Ende (sinds 2004) · Specki T.D. (sinds 2001)

Oud-leden: Hörbi (tot 1997) · Tin Whistle (tot 2004) · Kaspar Wichman (tot 1999) · Markus G-Punkt (tot 2001) · Robin Sohn (1997-2004) · Rasta F. (1999 - 2001) · FX (2001-2004)


text:
# Blastothrix tianshanica
Blastothrix tianshanica is een vliesvleugelig insect uit de familie Encyrtidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1964 door Sugonjaev.

title: Blastothrix tianshanica

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Blastothrix tianshanica''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Vliesvleugeligen|Hymenoptera]] (Vliesvleugeligen)
| familie = [[Encyrtidae]]
| geslacht = ''[[Blastothrix]]''
| w-naam = ''Blastothrix tianshanica''
| auteur = Sugonjaev
| datum = 1964
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Blastothrix tianshanica''''' is een [[Vliesvleugeligen|vliesvleugelig insect]] uit de familie [[Encyrtidae]]. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1964 door Sugonjaev.

{{Appendix|2=
* [https://www.nhm.ac.uk/research-curation/research/projects/chalcidoids/database/validName.dsml?index=ValidName&searchPageURL=indexValidName.dsml&Familyqtype=equals&Family=&Genusqtype=equals&Genus=Blastothrix&Speciesqtype=equals&Species=tianshanica {{Ts.|Noyes, J.S.}} (2012). Universal Chalcidoidea Database. World Wide Web electronic publication. http://www.nhm.ac.uk/chalcidoids. Version as of June 2012]
}}
{{Beginnetje|biologie|2013|04|12}}

[[Categorie:Blastothrix|tianshanica]]

title: Blastothrix tianshanica

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Hymenoptera (Vliesvleugeligen)

Familie: Encyrtidae

Geslacht: Blastothrix

title: Soort

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# Utingeradeel
Utingeradeel (Fries: Utingeradiel) is een voormalige grietenij, later gemeente in het midden van de Nederlandse provincie Friesland. De gemeente heeft bestaan tot 1984.
Na de gemeentelijke herindeling op 1 januari 1984 is Utingeradeel opgesplitst in twee delen. Een groot deel is samen met de gemeenten Idaarderadeel en Rauwerderhem opgegaan in de nieuwe gemeente Boornsterhem. Een klein deel in het zuidwesten met de dorpen Akmarijp en Terkaple is samen met een deel van de gemeenten Doniawerstal en Haskerland opgegaan in de nieuwe gemeente Scharsterland, die sinds 1985 Skarsterlân heette.

## Plaatsen
De gemeente Utingeradeel bevatte in 1983 zes dorpen. De hoofdplaats was Akkrum. Tot 1932 was Oldeboorn hoofdplaats van de gemeente. De Nederlandse namen waren de officiële. De plaatsnaamborden in de gemeente waren eentalig Nederlands.
Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 1983:
| Nederlandse naam | Friese naam | Inwoners |
| ---------------- | ----------- | -------- |
| Akkrum           | Akkrum      | 2877     |
| Oldeboorn        | Aldeboarn   | 1615     |
| Terhorne         | Terherne    | 450      |
| Terkaple         | Terkaple    | 204      |
| Nes              | Nes         | 133      |
| Akmarijp         | Eagmaryp    | 129      |

Bron: Provincie Friesland
Een aantal buurtschappen in de gemeente waren: Birstum, Henshuizen, Oude Schouw, Poppenhuizen, Sorremorre en Warniahuizen.

## Aangrenzende gemeenten
| Aangrenzende gemeenten | Aangrenzende gemeenten | Aangrenzende gemeenten | Aangrenzende gemeenten | Aangrenzende gemeenten |
| ---------------------- | ---------------------- | ---------------------- | ---------------------- | ---------------------- |
| Rauwerderhem           |                        | Idaarderadeel          |                        | Smallingerland         |
|                        |                        |                        |                        |                        |
|                        | Opsterland             |                        |                        |                        |
|                        |                        |                        |                        |                        |
| Doniawerstal           |                        | Heerenveen Haskerland  |                        |                        |

title: Utingeradeel

wikitext:
{{Infobox plaats in Nederland
| soort = Voormalige gemeente
| naam = Utingeradeel
| kaart = [[Bestand:Utingeradeel OSM.png|260px]]
| bestandsnaam vlag = Utingeradiel vlag.svg
| bestandsnaam wapen = Utingeradeel wapen.svg
| vlagartikel = Vlag van Utingeradeel
| wapenartikel = Wapen van Utingeradeel
| provincie = {{NL-vlag|Friesland}}
| hoofdplaats = [[Akkrum]]
| oppervlakte = 152,50
| oppervlakte land =
| oppervlakte water =
| inwoners = 5405
| datum inwoners = 1 jan 1983
| dichtheid = 35
| jaarvan = 1816
| jaartot = 1983
| opvolgers = [[Boornsterhem]]
[[Skarsterlân|Scharsterland]]
| image = Ackrom gemeentehûs Utingeradiel 20.JPG
| caption = Het oude gemeentehuis van Utingeradeel
| lat_deg = 53
| lat_min = 3
| lat_sec = 0.24
| lat_dir = N
| lon_deg = 5
| lon_min = 50
| lon_sec = 15.51
| lon_dir = E
}}
'''Utingeradeel''' ([[Westerlauwers Fries|Fries]]: ''Utingeradiel'') is een voormalige [[grietenij]], later [[gemeente (bestuur)|gemeente]] in het midden van de [[Nederland]]se provincie [[Friesland]]. De gemeente heeft bestaan tot 1984.

Na de [[gemeentelijke herindeling]] op [[1 januari]] [[1984]] is Utingeradeel opgesplitst in twee delen. Een groot deel is samen met de gemeenten [[Idaarderadeel]] en [[Rauwerderhem]] opgegaan in de nieuwe gemeente [[Boornsterhem]]. Een klein deel in het zuidwesten met de dorpen [[Akmarijp]] en [[Terkaple]] is samen met een deel van de gemeenten [[Doniawerstal]] en [[Haskerland]] opgegaan in de nieuwe gemeente Scharsterland, die sinds 1985 [[Skarsterlân]] heette.

==Plaatsen==
De gemeente Utingeradeel bevatte in 1983 zes dorpen. De hoofdplaats was [[Akkrum]]. Tot 1932 was [[Oldeboorn]] hoofdplaats van de gemeente. De Nederlandse namen waren de officiële. De plaatsnaamborden in de gemeente waren eentalig Nederlands.

Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 1983:
{| class="wikitable"
!'''Nederlandse naam'''||'''Friese naam'''||'''Inwoners'''
|-
|[[Akkrum]]||''Akkrum''||align="right"|2877
|-
|[[Oldeboorn]]||''Aldeboarn''||align="right"|1615
|-
|[[Terhorne]]||''Terherne''||align="right"|450
|-
|[[Terkaple]]||''Terkaple''||align="right"|204
|-
|[[Nes (Boornsterhem)|Nes]]||''Nes''||align="right"|133
|-
|[[Akmarijp]]||''Eagmaryp''||align="right"|129

|}
Bron: Provincie Friesland

Een aantal buurtschappen in de gemeente waren: [[Birstum]], [[Henshuizen]], [[Oude Schouw]], [[Poppenhuizen (buurtschap)|Poppenhuizen]], [[Sorremorre]] en [[Warniahuizen]].

== Aangrenzende gemeenten ==
{{Tabel windroos
| NW= [[Rauwerderhem]]
| N= [[Idaarderadeel]]
| NO= [[Smallingerland]]
| W=
| O= [[Opsterland]]
| ZW= [[Doniawerstal]]
| Z= [[Heerenveen (gemeente)|Heerenveen]]
[[Haskerland]]
| ZO=
}}
==Zie ook==
* [[Lijst van grietmannen van Utingeradeel]]
* [[Lijst van burgemeesters van Utingeradeel]]

{{Navigatie gemeenten Friesland 1983}}
{{Navigatie voormalige gemeenten Friesland}}
{{Coor title dms|53|3|0.24|N|5|50|15.51|E|type:city}}

[[Categorie:Voormalige gemeente in Friesland]]
[[Categorie:Geschiedenis van Heerenveen]]
[[Categorie:Geschiedenis van De Friese Meren]]

title: Situering

Provincie: Friesland

Coördinaten: 53° 3′ NB, 5° 50′ OL

title: Algemeen

title: Overig

Opgegaan in: Boornsterhem · Scharsterland

title: Foto's

Foto's: Het oude gemeentehuis van Utingeradeel

Portaal: Nederland · Friesland


text:
# Heterostegane serrata
Heterostegane serrata is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1958 door Fletcher D. S..
De soort komt voor in tropisch Afrika.

title: Heterostegane serrata

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| naam = ''Heterostegane serrata''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| familie = [[Spanners|Geometridae]] (Spanners)
| onderfamilie = [[Ennominae]]
| geslacht = ''[[Heterostegane]]''
| w-naam = ''Heterostegane serrata''
| auteur = Fletcher D. S.
| datum = 1958
| haakjes = ja
| species =
| commons =
}}
'''''Heterostegane serrata''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie [[spanners]] (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1958 door Fletcher D. S..

De soort komt voor in [[Afrotropisch gebied|tropisch Afrika]].

{{Appendix|2=
* {{Brontabel|2012-DePrins-DePrins}} [bezocht 24-3-2013]
}}
{{Beginnetje|biologie|2013|03|24}}

[[Categorie:Heterostegane|serrata]]
[[Categorie:Dier uit het Afrotropisch gebied]]

title: Heterostegane serrata

Orde: Lepidoptera (Vlinders)

Familie: Geometridae (Spanners)

Onderfamilie: Ennominae

Geslacht: Heterostegane

title: Soort


text:
# Adelieledone adelieana
Adelieledone adelieana is een inktvissensoort uit de familie van de Megaleledonidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1917 door Berry als Moschites adelieana.

title: Adelieledone adelieana

wikitext:
{{Taxobox
| titelweergave = cursief
| naam = ''Adelieledone adelieana''
| afbeelding = Adelieledone adelieana.jpg
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Weekdieren|Mollusca]] ([[Weekdieren]])
| klasse = [[Inktvissen|Cephalopoda]] ([[Inktvissen]])
| orde = [[Octopoda]]
| familie = [[Megaleledonidae]]
| geslacht = ''[[Adelieledone]]''
| w-naam = ''Adelieledone adelieana''
| auteur = Berry
| datum = 1917
| bron =
| haakjes = ja
| origineel = ''Moschites adelieana'' Berry, 1917
| synoniem =
* ''Pareledone adelieana'' (Berry, 1917)
* ''Pareledone umitakae'' Taki, 1961 (synonym)
| worms = 325317
| rl-id = 162718
| status = LC
| statusbron = 2015
}}
'''''Adelieledone adelieana''''' is een [[inktvissen]]soort uit de familie van de [[Megaleledonidae]]. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1917 door Berry als ''Moschites adelieana''.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|11}}
[[Categorie:Megaleledonidae]]
[[Categorie:IUCN-status niet bedreigd]]

title: Adelieledone adelieana · IUCN-status: Niet bedreigd (2015)

Stam: Mollusca (Weekdieren)

Klasse: Cephalopoda (Inktvissen)

Orde: Octopoda

Familie: Megaleledonidae

Geslacht: Adelieledone

title: Synoniemen

Portaal: Biologie


text:
# Wrohm
Wrohm is een plaats in de Duitse deelstaat Sleeswijk-Holstein, en maakt deel uit van de Kreis Dithmarschen.
Wrohm telt 710 inwoners.
Albersdorf ·
Arkebek ·
Averlak ·
Bargenstedt ·
Barkenholm ·
Barlt ·
Bergewöhrden ·
Brickeln ·
Brunsbüttel ·
Buchholz ·
Bunsoh ·
Burg (Dithmarschen) ·
Busenwurth ·
Büsum ·
Büsumer Deichhausen ·
Dellstedt ·
Delve ·
Diekhusen-Fahrstedt ·
Dingen ·
Dörpling ·
Eddelak ·
Eggstedt ·
Elpersbüttel ·
Epenwöhrden ·
Fedderingen ·
Frestedt ·
Friedrichsgabekoog ·
Friedrichskoog ·
Gaushorn ·
Glüsing ·
Großenrade ·
Groven ·
Gudendorf ·
Hedwigenkoog ·
Heide ·
Hellschen-Heringsand-Unterschaar ·
Helse ·
Hemme ·
Hemmingstedt ·
Hennstedt ·
Hillgroven ·
Hochdonn ·
Hollingstedt ·
Hövede ·
Immenstedt ·
Kaiser-Wilhelm-Koog ·
Karolinenkoog ·
Kleve ·
Krempel ·
Kronprinzenkoog ·
Krumstedt ·
Kuden ·
Lehe ·
Lieth ·
Linden ·
Lohe-Rickelshof ·
Lunden ·
Marnerdeich ·
Marne ·
Meldorf ·
Neuenkirchen ·
Neufeld ·
Neufelderkoog ·
Nindorf ·
Norddeich ·
Norderheistedt ·
Nordermeldorf ·
Norderwöhrden ·
Nordhastedt ·
Odderade ·
Oesterdeichstrich ·
Oesterwurth ·
Offenbüttel ·
Osterrade ·
Ostrohe ·
Pahlen ·
Quickborn ·
Ramhusen ·
Rehm-Flehde-Bargen ·
Reinsbüttel ·
Sankt Annen ·
Sankt Michaelisdonn ·
Sarzbüttel ·
Schafstedt ·
Schalkholz ·
Schlichting ·
Schmedeswurth ·
Schrum ·
Schülp ·
Stelle-Wittenwurth ·
Strübbel ·
Süderdeich ·
Süderdorf ·
Süderhastedt ·
Süderheistedt ·
Tellingstedt ·
Tensbüttel-Röst ·
Tielenhemme ·
Trennewurth ·
Volsemenhusen ·
Wallen ·
Warwerort ·
Weddingstedt ·
Welmbüttel ·
Wennbüttel ·
Wesselburen ·
Wesselburener Deichhausen ·
Wesselburenerkoog ·
Wesseln ·
Westerborstel ·
Westerdeichstrich ·
Wiemerstedt ·
Windbergen ·
Wöhrden ·
Wolmersdorf ·
Wrohm

title: Wrohm

wikitext:
{{Infobox Duitse plaats plus
| Wappen            = DEU Wrohm COA.svg
| lat_deg = 54
| lat_min = 13
| lat_sec = 0
| lon_deg = 09
| lon_min = 24
| lon_sec = 0
| Lageplan          = Wrohm in HEI.PNG
| Bundesland        = Sleeswijk-Holstein
| Kreis             = Dithmarschen
| Amt               = Kirchspielslandgemeinden Eider
| Höhe              = 27
| Fläche            = 11.45
| Einwohner         = 733
| Stand             = 2005-06-30
| PLZ               = 25799
| Vorwahl           = 04802
| Kfz               = HEI
| Gemeindeschlüssel = 01 0 51 136
| Gliederung        = 4 delen ([[Ortsteil]])
| Adresse-Verband   = Kirchspielsschreiber-
Schmidt-Straße 1
25779 Hennstedt
| Website           = [http://www.amt-eider.de/index.php/ueber-die-gemeinden/die-34-gemeinden/198-gemeinde-wrohm.html www.amt-eider.de]
| Bürgermeister     = Jens Lahrsen
| Partei            = WGW
}}
'''Wrohm''' is een plaats in de [[Duitsland|Duitse]] deelstaat [[Sleeswijk-Holstein]], en maakt deel uit van de [[Kreis]] [[Dithmarschen]].
Wrohm telt {{Statistiek gemeente Duitsland inwoners|01 0 51 136|Sleeswijk-Holstein}} inwoners.<ref name="inw_statistiek" />

{{Appendix}}
{{Navigatie Kreis Dithmarschen}}
{{Coor title dms|54|13|0|N|09|24|0|E|type:city_scale:50000_region:DE}}

[[Categorie:Gemeente in Sleeswijk-Holstein]]

title: Situering

Deelstaat: Sleeswijk-Holstein

Kreis: Dithmarschen

Amt: Kirchspielslandgemeinden Eider

title: Algemeen

Burgemeester: Jens Lahrsen (WGW)

title: Overig

Kenteken: HEI

Gemeentekernen: 4 delen (Ortsteil)

Website: Officiële website

title: Locatie van Wrohm in Dithmarschen

Locatie van Wrohm in Dithmarschen: Kaart van Wrohm

Portaal: Duitsland


text:
# Brug 560
Brug 560 in een bouwkundig kunstwerk in het Amsterdamse Bos. Het Amsterdamse Bos maakt deel uit van de gemeente Amstelveen, maar wordt beheerd door de gemeente Amsterdam.
Bij de aanleg van het Amsterdamse Bos werd aan architect Piet Kramer van de Dienst der Publieke Werken gevraagd bruggen te ontwerpen. Hij kwam rond 1938 met bruggen in de categorieën houten en stenen bruggen. Binnen die categorieën varieerde hij vanuit een basis ontwerp. Deze houten brug van circa 24 meter lengte, valt in de eerste categorie, maar ze is pas rond 1953 gebouwd. De brug maakt met brug 558, brug 559 en brug 562 deel uit van een ensemble; lijken sterk op elkaar, maar zijn alle toch verschillend.
In 1999 werden alle bruggen in het Amsterdamse Bos door MTD Landschapsarchitecten in opdracht van de gemeente onderzocht op hun cultureel belang. Geconstateerd werd dat de brug een identiteitsdrager was binnen de bosbruggen en een van de houten bruggen van Kramer. De brug valt door haar groen/blauwe kleur zeker op in het landschap. .
De gemeente Amstelveen deed ook onderzoek om te kijken of de brug, net als meerdere bruggen in het bos, beschermd moest worden door de status gemeentelijk monument. Het onderzoek vertaalde de ligging van de brug naar de vorm van de brug. Brug 560 ligt namelijk in een rechthoekig ingericht deel van het bos. De vier bruggen vormen daarin een speelser element Dit is terug te vinden in de enigszins naar buitenstaande balustraden en de uitwaaiering op de landhoofden. Voorts leek Kramer de vorm van de brug dimensionaal aangepast te hebben. De brug is op het oog te smal voor haar lengte. Kramer kwam hier met een sterk op brug 559 gelijkende brug, maar toch zijn er verschillen. Daar waar brug 559 één knik heeft, heeft brug 560 er twee. Ook de bekroning van de balusters verschilt, bij brug 559 hoekig, hier kegelvormig. De overspanning wordt bij brug 560 gedragen door twee series van brugpijlers met jukken waarop de stalen liggers rusten. Op de stalen liggers liggen de houten planken, hout is sowieso hier goed vertegenwoordigd. Borstweringen, balustrades en leuningen zijn uitgevoerd in bewerkte hout. Verder valt op dat de bovenste leuning/balustrade korter is dan de onderste, dat is dan wel weer hetzelfde als bij brug 559. Voorts zijn bij de overspanning twee paar aan balusters gebruikt.
<<< · 500 · 501 ·  503 · 504 · 505 · 506 · 507 · 508 · 509 · 510 · 511 · 512 · 513 · 514 · 515 · 516 · 517 · 518 · 519 · 520 · 521 · 522 · 523 · 525 · 526 · 527 · 528 · 530 · 531 · 532 · 533 · 534 · 535 · 536 · 537 · 538 · 539 · 540 · 541 · 542 · 543 · 544 · 545 · 546 · 547 · 548 · 549 · 550 · 551 · 552 · 553 · 554 · 555 · 556 · 557 · 558 · 559 · 560 · 561 · 562 · 563 · 564 · 565 · 566 · 567 · 569 · 571 · 572 · 573 · 575 · 577 · 578 · 580 · 581 · 582 · 583 · 584 · 586 · 587 · 589 · 590 · 591 · 592 · 593 · 594 · >>>
Brugnummers 502, 524, 529, 568, 570, 574, 576, 579, 585, 588, 595, 596, 597, 598, 599 zijn niet (meer) vergeven.

title: Brug 560

wikitext:
{{Infobox brug
| naam             = Brug 560
| afbeelding       = 2024 Brug 560-AB-zijaanzicht (A).jpg
| onderschrift     = Zijaanzicht van groen-rode brug 560 (april 2024)
| plaats           = [[Amsterdamse Bos]]
| overspant        = afwateringstocht
| bouwperiode      = 1953
| opening          =
| kosten           =
| afbraakreden     =
| afbraakjaar      =
| gebruik          = voetgangers
| weg              =
| spoorlijn        =
| intensiteit      =
| type             = vaste brug
| architect        = [[Piet Kramer]]<br />[[Dienst der Publieke Werken (Amsterdam)|Dienst der Publieke Werken]]
| materiaal        = hout
| bouwstijl        =
| bijzonderheden   =
| monumentstatus   = [[gemeentelijk monument]]
| monumentnummer   =
}}
'''Brug 560''' in een [[kunstwerk (bouwkundig)|bouwkundig kunstwerk]] in het [[Amsterdamse Bos]]. Het Amsterdamse Bos maakt deel uit van de gemeente [[Amstelveen]], maar wordt beheerd door de [[Amsterdam (gemeente)|gemeente Amsterdam]].

Bij de aanleg van het Amsterdamse Bos werd aan [[architect]] [[Piet Kramer]] van de [[Dienst der Publieke Werken (Amsterdam)|Dienst der Publieke Werken]] gevraagd bruggen te ontwerpen. Hij kwam rond 1938 met bruggen in de categorieën houten en stenen bruggen. Binnen die categorieën varieerde hij vanuit een basis ontwerp. Deze houten brug van circa 24 meter lengte, valt in de eerste categorie, maar ze is pas rond 1953 gebouwd. De brug maakt met [[brug 558]], [[brug 559]] en [[brug 562]] deel uit van een ensemble; lijken sterk op elkaar, maar zijn alle toch verschillend.

In 1999 werden alle bruggen in het Amsterdamse Bos door [[MTD Landschapsarchitecten]] in opdracht van de gemeente onderzocht op hun cultureel belang. Geconstateerd werd dat de brug een identiteitsdrager was binnen de bosbruggen en een van de houten bruggen van Kramer. De brug valt door haar groen/blauwe kleur zeker op in het landschap. .

De gemeente Amstelveen deed ook onderzoek om te kijken of de brug, net als meerdere bruggen in het bos, beschermd moest worden door de status [[gemeentelijk monument]]. Het onderzoek vertaalde de ligging van de brug naar de vorm van de brug. Brug 560 ligt namelijk in een rechthoekig ingericht deel van het bos. De vier bruggen vormen daarin een speelser element Dit is terug te vinden in de enigszins naar buitenstaande balustraden en de uitwaaiering op de landhoofden. Voorts leek Kramer de vorm van de brug dimensionaal aangepast te hebben. De brug is op het oog te smal voor haar lengte. Kramer kwam hier met een sterk op brug 559 gelijkende brug, maar toch zijn er verschillen. Daar waar brug 559 één knik heeft, heeft brug 560 er twee. Ook de bekroning van de balusters verschilt, bij brug 559 hoekig, hier kegelvormig. De overspanning wordt bij brug 560 gedragen door twee series van [[brugpijler]]s met jukken waarop de stalen liggers rusten. Op de stalen liggers liggen de houten planken, hout is sowieso hier goed vertegenwoordigd. Borstweringen, balustrades en leuningen zijn uitgevoerd in bewerkte hout. Verder valt op dat de bovenste leuning/balustrade korter is dan de onderste, dat is dan wel weer hetzelfde als bij brug 559. Voorts zijn bij de overspanning twee paar aan [[baluster]]s gebruikt.

[[Bestand:2024 Brug 560-AB-detail (A).jpg|thumb|links|Brug 560 met kegel en schildje (april 2024)]]

{{Appendix|2=
{{Commonscatklein|Brug 560 (in Amsterdam)}}
* {{Citeer web|url= https://archief.amsterdam/inventarissen/scans/10057/103.85/start/0/limit/10/highlight/1|titel=Bouwen van bruggen 554-558-559-560 in het Amsterdamse Bos (dossier 30146) |bezochtdatum=2024-04-20|auteur=Publieke Werken|datum=1952|werk=Stadsarchief Amsterdam-Centraal Tekeningen Archief}}
* {{Citeer web|url= https://www.bruggenvanamsterdam.nl/amsterdamse_bos30.htm|titel= brug 560 ten zuidoosten van de Radartoren |bezochtdatum=2024-07-21|auteur=Peter Korrel|werk=Bruggen van Amsterdam}}
* Sebas Baggelaar, Pim van Schaik, Piet Kramer, Bruggenbouwer van de Amsterdamse School, 2016, {{ISBN|9789079156313}}
* Wim de Boer en Peter Evers: Amsterdamse bruggen 1910-1950, een uitgave van de Amsterdamse Raad voor de Stedebouw in 1983 {{ISBN|90-70665-02-6}}
* Redengevende beschrijvingen Gemeentelijke monumentale bruggen in het Amsterdamse Bos; Gemeente Amstelveen, mei 2013.
* Amsterdamse Bos, Waardering bruggen, MTD, Buys & van der Vliet Landschapsarchitecten, april 1999
{{References}}
}}
{{Navigatie bruggen in Amsterdam nrs 500-599}}
{{Coor title dms|52|18|12.04|N|4|49|1.47|E|type:landmark_scale:781}}

[[Categorie:Brug in het Amsterdamse Bos|0560]]
[[Categorie:Gemeentelijk monument in Amstelveen]]
[[Categorie:Bouwwerk van Piet Kramer]]

title: Algemene gegevens

Locatie: Amsterdamse Bos

Overspant: afwateringstocht

Monumentale status: gemeentelijk monument

title: Bouw

title: Gebruik

Huidig gebruik: voetgangers

title: Architectuur

Type: vaste brug

Architect: Piet Kramer · Dienst der Publieke Werken

Materiaal: hout

Portaal: Verkeer & Vervoer


text:
# Dicrochile quadricollis
Dicrochile quadricollis is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1867 door Castelnau.

title: Dicrochile quadricollis

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Dicrochile quadricollis''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Licininae]]
| geslacht = ''[[Dicrochile]]''
| w-naam = ''Dicrochile quadricollis''
| auteur = [[Francois Louis Nompar de Caumat de Laporte Castelnau|Castelnau]]
| datum = 1867
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Dicrochile quadricollis''''' is een [[kevers|kever]]soort uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): [https://carabidae.org/search?rank=0&text=Dicrochile+quadricollis Carabidae of the World] (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1867 door Castelnau.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|29}}

[[Categorie:Dicrochile|quadricollis]]

title: Dicrochile quadricollis

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Carabidae (Loopkevers)

Onderfamilie: Licininae

Geslacht: Dicrochile

title: Soort


text:
# Ombrée d'Anjou
Ombrée d'Anjou is een gemeente in het Franse departement Maine-et-Loire (regio Pays de la Loire). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Segré. Ombrée d'Anjou is op 15 december 2016 ontstaan door de fusie van de gemeenten La Chapelle-Hullin, Chazé-Henry, Combrée, Grugé-l'Hôpital, Noëllet, Pouancé, La Prévière, Saint-Michel-et-Chanveaux, Le Tremblay en Vergonnes. De gemeente telde 8.811 inwoners op 1 januari 2022.

## Geografie
De oppervlakte van Ombrée d'Anjou bedroeg op 1 januari 2022 202,16 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 43,6 inwoners per km².
Angrie · Armaillé · Bouillé-Ménard · Bourg-l'Évêque · Candé · Carbay · Challain-la-Potherie · Chazé-sur-Argos · Loiré · Ombrée d'Anjou · Segré-en-Anjou Bleu

title: Ombrée d'Anjou

wikitext:
{{Infobox gemeente Frankrijk
| plaatsnaam             = Ombrée d'Anjou
| vlag                   =
| wapen                  =
| kaart                  =
| regio                  = [[Pays de la Loire]]
| departement            = [[Maine-et-Loire]] (49)
| depnr                  = 49
| arrondissement         = [[Arrondissement Segré|Segré]]
| kanton                 = [[Kanton Segré-en-Anjou Bleu|Segré-en-Anjou Bleu]]
| intercommunalite       =
| cultuurregio           =
| landstreek             =
| landschap              =
| eiland                 =
| oppervlakte            = 202,16
| water                  =
| latitudeGraden         = 47
| latitudeMinuten        = 44
| latitudeSeconden       = 29
| longitudeGraden        = 1
| longitudeMinuten       = 10
| longitudeSeconden      = 30
| E of W                 = W
| code                   = 49248
| postcode               = 49420-49521
| netnummer              =
| hoogteligging          = 32-108
| aangrenzende gemeenten =
| burgemeester           =
| website                =
| image = 20190403 HOA.jpg
| caption = Stadhuis
}}
'''Ombrée d'Anjou''' is een gemeente in het [[Frankrijk|Franse]] departement [[Maine-et-Loire]] (regio [[Pays de la Loire]]). De plaats maakt deel uit van het arrondissement [[Arrondissement Segré|Segré]]. Ombrée d'Anjou is op 15 december 2016 ontstaan door de fusie van de gemeenten [[La Chapelle-Hullin]], [[Chazé-Henry]], [[Combrée]], [[Grugé-l'Hôpital]], [[Noëllet]], [[Pouancé]], [[La Prévière]], [[Saint-Michel-et-Chanveaux]], [[Le Tremblay]] en [[Vergonnes]]. {{Inwonertal|soort=zin|locatie=gemeente}}

== Geografie ==
De oppervlakte van Ombrée d'Anjou bedroeg op {{Inwonertal|soort=datum}} {{inwonertal|soort=oppervlakte}}; de [[bevolkingsdichtheid]] was toen {{inwonertal|soort=dichtheid}} inwoners per km².

[[Bestand:49248-Ombrée-d'Anjou-Sols.png|thumb|left|350px|Kaart van de gemeente met de belangrijkste infrastructuur, bodemgebruik en omliggende gemeenten]]{{Clearleft}}

{{Navigatie kanton Segré-en-Anjou Bleu}}
{{Appendix}}
{{Commonscat}}
{{Beginnetje|landen & volken|land=Frankrijk|2020|10|26}}

[[Categorie:Ombrée d'Anjou| ]]

title: Situering

Regio: Pays de la Loire

Departement: Maine-et-Loire (49)

Arrondissement: Segré

Kanton: Segré-en-Anjou Bleu

Coördinaten: 47° 44′ NB, 1° 11′ WL

title: Algemeen

title: Overig

title: Detailkaart

Detailkaart: · Locatie in Frankrijk Maine-et-Loire

title: Foto's

Foto's: Stadhuis

Portaal: Frankrijk


text:
# Heterometra reynaudi
Heterometra reynaudi is een haarster uit de familie Himerometridae.
De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1846 gepubliceerd door Johannes Peter Müller.

title: Heterometra reynaudi

wikitext:
{{Taxobox
| type = dier
| naam = ''Heterometra reynaudi''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Stekelhuidigen|Echinodermata]] (Stekelhuidigen)
| klasse = [[Zeelelies|Crinoidea]] (Zeelelies)
| orde = [[Haarsterren|Comatulida]] (Haarsterren)
| familie = [[Himerometridae]]
| geslacht = ''[[Heterometra]]''
| w-naam = ''Heterometra reynaudi''
| auteur = [[Johannes Peter Müller|Müller]]
| datum = 1846
| haakjes = ja
| origineel = ''Comatula reynaudi''
| worms = 413237
}}
'''''Heterometra reynaudi''''' is een [[Haarsterren|haarster]] uit de familie [[Himerometridae]].

De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1846 gepubliceerd door [[Johannes Peter Müller]].

{{Appendix|2=
* Messing, C. (2011). ''Heterometra reynaudi'' (Müller, 1846). In: Messing, C. World List of the Crinoidea. Gebaseerd op informatie uit het [[World Register of Marine Species]], te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=413237.
}}
{{Beginnetje|biologie|2011|12|15}}

{{DEFAULTSORT:Heterometra reynaudi}}
[[Categorie:Haarsterren]]

title: Heterometra reynaudi

Stam: Echinodermata (Stekelhuidigen)

Klasse: Crinoidea (Zeelelies)

Orde: Comatulida (Haarsterren)

Familie: Himerometridae

Geslacht: Heterometra

title: Soort


text:
# Stefanus van Engeland
Stefanus van Blois (Engels: Stephen; Frans: Étienne) (Blois (Frankrijk), 1096 – Dover (Kent), 25 oktober 1154) was koning van Engeland van 1135 tot 1154. Hij was de laatste koning uit het Normandische huis.

## Hoveling
Stefanus werd in Frankrijk geboren als zoon van Stefanus II van Blois, graaf van Blois en Chartres, en Adela van Engeland, de dochter van Willem de Veroveraar. Hij stond in bijzondere gunst bij zijn oom, koning Hendrik I van Engeland, en verkreeg van hem in 1115 de graafschappen Lancashire, Mortain en werd heer van Eye. Hij verbleef vooral op zijn Normandische bezittingen en vocht meerdere conflicten uit met andere edelen. Voor 1125 trouwde Stefanus met Mathilde van Boulogne, de erfdochter van graaf Eustatius III van Boulogne. In 1127 organiseerde hij voor Hendrik een campagne tegen Willem Clito, de nieuwe graaf van Vlaanderen, en Lodewijk VI van Frankrijk. Hierdoor kon Willem, die een tegenstander van Hendrik was, zich niet handhaven als graaf van Vlaanderen.
Na de dood van zijn schoonvader erfden Stefanus en Mathilde niet alleen het graafschap Boulogne maar ook zijn grote bezittingen in Normandië en het zuidoosten van Engeland. Stefanus was nu een van de rijkste edelen in Engeland en Frankrijk. Hij was een belangrijke hoveling in Engeland maar ook een regelmatige gast van Lodewijk VI aan zijn hof in Parijs.

## Opvolging van Hendrik
Hendrik had geen mannelijke erfgenamen. Voor zijn overlijden had hij daarom zijn edelen, waaronder Stefanus, laten zweren om zijn dochter Mathilde als vorstin te zullen steunen. Toen Hendrik in 1135 stierf, ontstond er een complexe situatie. Veel edelen en kerkvorsten konden niet zomaar een vrouw als koning accepteren, die bovendien was getrouwd met een edele die niet van Normandische of Engelse afkomst was (Godfried V van Anjou). Er ontstond fel debat over de invulling van het koningschap en tegelijkertijd stelden de edelen uit Normandië Stefanus' oudste broer Theobald IV van Blois kandidaat als koning.
Stefanus maakte gebruik van de impasse door zich in Londen tot koning uit te roepen. Met steun van zijn broer bisschop Hendrik van Winchester kreeg hij de steun van de koninklijke kanselier en schatbewaarder. Stefanus bezette met een klein leger Canterbury en Dover om een mogelijke invasie te kunnen afslaan. Stefanus kocht de steun van de kerk door te beloven de kerk in vrijheid bisschoppen te laten benoemen. En hij kocht de steun van de edelen en de steden door de belasting voor het Danegeld af te schaffen. Theobald gaf zijn aanspraken op in ruil voor het regentschap van het hertogdom Normandië. Mathilde gaf echter niet toe en daarmee begon een periode van strijd die de hele regering van Stefanus zou voortduren (Anarchie).
Omdat Stefanus' vrouw ook Mathilde heette, werden zij en de kandidaat-koningin van elkaar onderscheiden door de vrouw van Stefanus "koningin Mathilde" te noemen en de kandidaat-koningin "keizerin Mathilde", omdat ze in haar eerste huwelijk met keizer Hendrik V getrouwd was geweest.

## Streven naar gezag
In de eerste jaren van Stefanus' regering had hij nog een kans om zijn macht te vestigen en een stabiel bestuur op te bouwen. Keizerin Mathilde bezat niet echt de middelen om hem te bedreigen. Belangrijke edelen zagen echter hun kans om voordeel te halen uit de onzekere situatie. De eerste was koning David I van Schotland, die ook grote Engelse goederen in leen had. In 1136 viel hij met een Schots leger Engeland binnen maar toen Stefanus een groot leger op de been wist te brengen werd in Durham een vrede onderhandeld waarbij David en zijn zoons belangrijke goederen in het noorden van Engeland konden verwerven. Tijdens een rijksdag erkenden bijna alle edelen het koningschap van Stefanus en de enkele weigeraars werden snel onderworpen, maar Stefanus heeft ze slechts licht of helemaal niet bestraft.
Inmiddels had Godfried van Anjou Normandië aangevallen. In 1137 onderhandelde Stefanus met veel moeite een overeenkomst waarbij Godfried zich terug trok tegen een betaling van 2000 pond per jaar. De Schotten vielen in 1138 weer het noorden van Engeland binnen. Stefanus viel op zijn beurt Schotland binnen. Over en weer werden gebieden geplunderd en verwoest, totdat een lokaal Engels leger de Schotten wist te verslaan in de slag van de Standaard. Stefanus moest zich terug trekken uit Schotland omdat zijn neef Robert van Gloucester, bastaardzoon van Hendrik I van Engeland, ontevreden was geworden over de beperkte rol die Stefanus hem had gegeven in het bestuur, en besloot om keizerin Mathilde te steunen. Stefanus wist de meeste gebieden van Robert te veroveren maar zag af van een aanval op Bristol - Roberts belangrijkste machtsbasis. Omdat zijn adviseurs vonden dat hij te mild was voor opstandelingen, liet Stefanus het grootste deel van het garnizoen van Shreswsbury vermoorden nadat ze zich hadden overgegeven.
Stefanus' broer bisschop Hendrik werd rond deze tijd benoemd tot pauselijk legaat voor Engeland. Stefanus stichtte de abdij van Furness. Koningin Mathilde onderhandelde in 1139 een nieuwe overeenkomst met David van Schotland waarbij die de controle kreeg over Northumbria, inclusief de strategische kastelen van Newcastle upon Tyne en Bamburgh, maar wel Stefanus als koning erkende.

## Anarchie
In 1139 leek Stefanus, afgezien van enkele lokale problemen, duidelijk de macht in handen te hebben in Engeland en Normandië. Maar in dat jaar begonnen de problemen pas echt, voor een groot deel door Stefanus zelf veroorzaakt:
- Stefanus kreeg een ernstig conflict met zijn kanselier, de bisschop van Salisbury. Hierdoor koos diens familie de kant van keizerin Mathilde. Omdat Stefanus in reactie hierop steeds meer de benoeming van vertrouwelingen in kerkelijke ambten doordrukt, en daarmee zijn belofte van 1135 breekt, wordt de relatie met de kerk als geheel slechter.
- Keizerin Mathilde bezocht met Robert van Gloucester onverwacht haar moeder in Arundel. Stefanus was zo nobel om ze een vrijgeleide naar Bristol te geven, terwijl hij ze ook gevangen had kunnen nemen. Mathilde en Robert begonnen toen rondom Bristol een nieuwe machtsbasis op te bouwen.

Stefanus had nog de gelegenheid om in 1140 de abdij van Coggeshall te stichten. Hij belegerde het kasteel van Lincoln en werd daar op 2 februari 1141 door Robert van Gloucester aangevallen (Slag bij Lincoln). Stefanus werd verslagen en gevangengenomen. Tegelijk was Stefanus' broer Theobald verwikkeld in een conflict met de koning van Frankrijk. Daardoor kon hij niet voorkomen dat Godfried van Anjou Normandië veroverde. Keizerin Mathilde riep zichzelf uit tot "Heerseres van Engeland en Normandië" en begon voorbereidingen voor een kroning. Hendrik, de pauselijke legaat en broer van Stefanus, probeerde een vrijlating van Stefanus te onderhandelen en bood daarbij aan dat Stefanus van de koningstitel zou afzien. Keizerin Mathilde wilde daar niet op ingaan en Hendrik weigerde daarna mee te werken aan de kroning, waardoor die niet door kon gaan. Keizerin Mathilde werd door de boze bevolking uit Londen verjaagd. In september trok zij met een leger naar Winchester om Hendrik te dwingen aan een kroning mee te werken. Koningin Mathilde greep nu haar kans. Terwijl de troepen van de keizerin het kasteel van Winchester belegerden, omsingelden haar troepen de hele stad. Het leger van keizerin Mathilde sloeg op de vlucht en Robert van Gloucester werd gevangengenomen. Kort daarna werden Stefanus en Robert tegen elkaar geruild. Stefanus liet zich opnieuw kronen in Canterbury.
In 1142 werd keizerin Mathilde drie maanden lang belegerd in Oxford maar ze wist op gedurfde wijze te ontsnappen. Stefanus en Hendrik werden in 1143 verslagen door Robert van Gloucester. De paus nam Hendrik in dat jaar zijn functie als pauselijk legaat af. Stefanus had toen alleen nog controle over het noorden en oosten van Engeland en was niet bij machte om een campagne tegen keizerin Mathilde of naar Normandie te ondernemen. Hij had grote problemen om zijn vazallen onder controle te houden.
Na 1143 volgden enkele jaren van betrekkelijke rust. Dat veranderde toen Robert van Gloucester in 1147 overleed en Hendrik, de zoon van keizerin Mathilde de leiding van de strijd op zich nam. Hendrik was nog jong en wilde in actie komen. Hetzelfde jaar viel hij met een leger van huurlingen Stefanus aan maar de campagne mislukte. Hendrik sloot een overeenkomst met Stefanus waarbij Hendrik zich terugtrok maar Stefanus het achterstallige loon van zijn soldaten zou betalen. Later probeerde Hendrik nog om Stefanus vanuit Schotland aan te vallen maar hij moest vluchten toen Stefanus met een groot leger naar York trok. Hendrik werd gevangengenomen en uiteindelijk teruggestuurd naar Normandië. In 1151 wilde Hendrik Stefanus vanuit Normandië aanvallen, maar blies de onderneming af toen zijn vader overleed. Toen Hendrik in 1152 trouwde met Eleonora van Aquitanië beschikte hij over alle middelen die nodig waren om een grootscheepse invasie te ondernemen. In 1153 stak Hendrik met een leger over naar Engeland en viel Stefanus aan. De belangrijkste edelen in beide kampen wilden het echter niet op een grootschalige oorlog laten aankomen. Zij dwongen Stefanus en Hendrik tot onderhandelingen en er werd een overeenkomst bereikt: Stefanus bleef koning en benoemde Hendrik tot zijn opvolger, wat mogelijk was omdat Stefanus' oudste zoon en kroonprins Eustaas IV van Boulogne kort daarvoor was overleden.

## Dood en waardering
Stefanus overleed in 1154 in de priorij van Dover aan ingewandproblemen en inwendige bloedingen. Hij is begraven in de abdij van Faversham, waar zijn vrouw twee jaar eerder ook was begraven.
Volgens de kronieken was Stefanus een vriendelijke man die graag door iedereen aardig werd gevonden. Hij hield er niet van om hard of streng te zijn en had daardoor op zijn minst een deel van zijn problemen aan zichzelf te wijten. Aan de andere kant had hij een reputatie dat hij zich niet aan afspraken hield. Ook heeft hij meerdere malen edelen een vrijgeleide gegeven om ze vervolgens gevangen te kunnen nemen.
De "Anarchie" is een periode die geliefd is in Engelse en Amerikaanse fictie. Stefanus wordt daarin meestal als een onbetrouwbare usurpator afgeschilderd.

## Kinderen
Stefanus en Mathilde kregen de volgende kinderen:
- Boudewijn, ca. 1136 op ongeveer 10-jarige leeftijd overleden te Londen en begraven in de priorij van Aldgate.
- Eustaas
- Willem
- Mathilde, als peuter met Pasen 1136 verloofd met Walram IV van Meulan maar ca. 1140 op ongeveer 6-jarige leeftijd overleden en begraven in de priorij van Aldgate.
- Maria

Stefanus had een relatie met Dameta, een vrouw uit de lagere Normandische adel. Zij kregen de volgende kinderen:
- Gervais (ca. 1118 - 1160), ca. 1137 abt van Westminster Abbey en daar begraven
- mogelijk Amalrik
- mogelijk Rudolf

Bij een andere vrouw had Stefanus nog een buitenechtelijke dochter. Haar naam is niet bekend maar ze trouwde vermoedelijk met Hervé, burggraaf van het land van Léon.

## Voorouders
| Overgrootouders                   | Odo II van Blois (983–1037) ∞ Irmgard van Auvergne (-)                   | Odo II van Blois (983–1037) ∞ Irmgard van Auvergne (-)                   | Herbert I van Maine (990-1036) ∞ ? (–)                                   | Herbert I van Maine (990-1036) ∞ ? (–)                                   | Robert de Duivel (1000/1010-1035) ∞ Herleva (1015-1050)                      | Robert de Duivel (1000/1010-1035) ∞ Herleva (1015-1050)                      | Boudewijn V van Vlaanderen (1013-1067) ∞ 1028 Adela van Mesen (1116-1165)    | Boudewijn V van Vlaanderen (1013-1067) ∞ 1028 Adela van Mesen (1116-1165)    | Boudewijn V van Vlaanderen (1013-1067) ∞ 1028 Adela van Mesen (1116-1165) | Boudewijn V van Vlaanderen (1013-1067) ∞ 1028 Adela van Mesen (1116-1165) |
| Grootouders                       | Theobald III van Blois (10120-1089) ∞ Garsende van Maine (-)             | Theobald III van Blois (10120-1089) ∞ Garsende van Maine (-)             | Theobald III van Blois (10120-1089) ∞ Garsende van Maine (-)             | Theobald III van Blois (10120-1089) ∞ Garsende van Maine (-)             | Willem de Veroveraar (±1028–1087) ∞ 1051 Mathilde van Vlaanderen (1031-1083) | Willem de Veroveraar (±1028–1087) ∞ 1051 Mathilde van Vlaanderen (1031-1083) | Willem de Veroveraar (±1028–1087) ∞ 1051 Mathilde van Vlaanderen (1031-1083) | Willem de Veroveraar (±1028–1087) ∞ 1051 Mathilde van Vlaanderen (1031-1083) |                                                                           |                                                                           |
| Ouders                            | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137) | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137) | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137) | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137) | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137)     | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137)     | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137)     | Stefanus II van Blois (±1045–1102) ∞ 1080 Adela van Engeland (1062-1137)     |                                                                           |                                                                           |
| Stefanus van Engeland (1096-1154) |                                                                          |                                                                          |                                                                          |                                                                          |                                                                              |                                                                              |                                                                              |                                                                              |                                                                           |                                                                           |

- Bibsys: 6005326
- Biblioteca Nacional de España: XX960520
- Bibliothèque nationale de France: cb12517564t (data)
- Gemeinsame Normdatei: 118798693
- International Standard Name Identifier: 0000 0000 6700 5181
- Library of Congress Control Number: n50047291
- Nationale Bibliotheek van Tsjechië: jn20000728725
- Nationale Bibliotheek van Israël: 987007268687805171
- Nationale Bibliotheek van Polen: a0000003616765
- LIBRIS: 212792
- Système universitaire de documentation: 034418121
- Virtual International Authority File: 265656958
- WorldCat: E39PBJrchwX74jbQmMmGGR7bVC

title: Stefanus van Engeland

wikitext:
{{Infobox dynastie
| afbeelding = King-stephen-1-sized.jpg
| naam = Stefanus
| leven = 1096-1154
| functie1 = [[Lijst van Britse koningen|Koning van Engeland]]
| periode1 = [[1135]]-[[1154]]
| voorganger1 = [[Hendrik I van Engeland|Hendrik I]]
| opvolger1 = [[Hendrik II van Engeland|Hendrik II]]
| functie2 = [[Lijst van hertogen van Normandië|Hertog van Normandië]]
| periode2 = [[1135]]-[[1154]]
| voorganger2 = [[Hendrik I van Engeland|Hendrik I]]
| opvolger2 = [[Godfried V van Anjou|Godfried]]
| functie3 = [[Lijst van graven van Boulogne|Graaf-gemaal van Boulogne]]
| periode3 = [[1128]]-[[1151]] + [[Mathilde van Boulogne (1151)|Mathilde I]]
| voorganger3 = [[Mathilde van Boulogne (1151)|Mathilde I]]
| opvolger3 = [[Eustaas IV van Boulogne|Eustaas IV]]
| vader = [[Stefanus II van Blois]]
| moeder = [[Adela van Engeland]]
}}
'''Stefanus van Blois''' (Engels: ''Stephen''; Frans: ''Étienne'') ([[Blois (stad)|Blois]] ([[Frankrijk]]), [[1096]] – [[Dover (Engeland)|Dover]] ([[Kent (koninkrijk)|Kent]]), [[25 oktober]] [[1154]]) was koning van [[Koninkrijk Engeland|Engeland]] van [[1135]] tot [[1154]]. Hij was de laatste koning uit het Normandische huis.

==Hoveling==
Stefanus werd in Frankrijk geboren als zoon van [[Stefanus II van Blois]], graaf van [[Graafschap Blois|Blois]] en [[Chartres]], en [[Adela van Engeland]], de dochter van [[Willem de Veroveraar]]. Hij stond in bijzondere gunst bij zijn oom, koning [[Hendrik I van Engeland]], en verkreeg van hem in [[1115]] de graafschappen [[Lancashire (graafschap)|Lancashire]], [[Mortain]] en werd heer van [[Eye (Suffolk)|Eye]]. Hij verbleef vooral op zijn Normandische bezittingen en vocht meerdere conflicten uit met andere edelen. Voor 1125 trouwde Stefanus met [[Mathilde van Boulogne (1151)|Mathilde van Boulogne]], de erfdochter van graaf [[Eustatius III van Boulogne]]. In 1127 organiseerde hij voor Hendrik een campagne tegen [[Willem Clito]], de nieuwe graaf van Vlaanderen, en [[Lodewijk VI van Frankrijk]]. Hierdoor kon Willem, die een tegenstander van Hendrik was, zich niet handhaven als graaf van Vlaanderen.

Na de dood van zijn schoonvader erfden Stefanus en Mathilde niet alleen het [[graafschap Boulogne]] maar ook zijn grote bezittingen in Normandië en het zuidoosten van Engeland. Stefanus was nu een van de rijkste edelen in Engeland en Frankrijk. Hij was een belangrijke hoveling in Engeland maar ook een regelmatige gast van Lodewijk VI aan zijn hof in Parijs.

==Opvolging van Hendrik==
Hendrik had geen mannelijke erfgenamen. Voor zijn overlijden had hij daarom zijn edelen, waaronder Stefanus, laten zweren om zijn dochter [[Mathilde van Engeland|Mathilde]] als vorstin te zullen steunen. Toen Hendrik in 1135 stierf, ontstond er een complexe situatie. Veel edelen en kerkvorsten konden niet zomaar een vrouw als koning accepteren, die bovendien was getrouwd met een edele die niet van Normandische of Engelse afkomst was ([[Godfried V van Anjou]]). Er ontstond fel debat over de invulling van het koningschap en tegelijkertijd stelden de edelen uit Normandië Stefanus' oudste broer [[Theobald IV van Blois]] kandidaat als koning.

Stefanus maakte gebruik van de impasse door zich in [[Londen]] tot koning uit te roepen. Met steun van zijn broer bisschop Hendrik van Winchester kreeg hij de steun van de koninklijke kanselier en schatbewaarder. Stefanus bezette met een klein leger [[Canterbury (Engeland)|Canterbury]] en [[Dover (Engeland)|Dover]] om een mogelijke invasie te kunnen afslaan. Stefanus kocht de steun van de kerk door te beloven de kerk in vrijheid bisschoppen te laten benoemen. En hij kocht de steun van de edelen en de steden door de belasting voor het [[Danegeld]] af te schaffen. Theobald gaf zijn aanspraken op in ruil voor het regentschap van het [[hertogdom Normandië]]. Mathilde gaf echter niet toe en daarmee begon een periode van strijd die de hele regering van Stefanus zou voortduren ([[Anarchie (Engeland)|Anarchie]]).

Omdat Stefanus' vrouw ook Mathilde heette, werden zij en de kandidaat-koningin van elkaar onderscheiden door de vrouw van Stefanus "koningin Mathilde" te noemen en de kandidaat-koningin "keizerin Mathilde", omdat ze in haar eerste huwelijk met [[keizer Hendrik V]] getrouwd was geweest.

==Streven naar gezag==
In de eerste jaren van Stefanus' regering had hij nog een kans om zijn macht te vestigen en een stabiel bestuur op te bouwen. Keizerin Mathilde bezat niet echt de middelen om hem te bedreigen. Belangrijke edelen zagen echter hun kans om voordeel te halen uit de onzekere situatie. De eerste was koning [[David I van Schotland]], die ook grote Engelse goederen in leen had. In 1136 viel hij met een Schots leger Engeland binnen maar toen Stefanus een groot leger op de been wist te brengen werd in [[Durham (Engeland)|Durham]] een vrede onderhandeld waarbij David en zijn zoons belangrijke goederen in het noorden van Engeland konden verwerven. Tijdens een rijksdag erkenden bijna alle edelen het koningschap van Stefanus en de enkele weigeraars werden snel onderworpen, maar Stefanus heeft ze slechts licht of helemaal niet bestraft.

Inmiddels had Godfried van Anjou Normandië aangevallen. In 1137 onderhandelde Stefanus met veel moeite een overeenkomst waarbij Godfried zich terug trok tegen een betaling van 2000 pond per jaar. De Schotten vielen in 1138 weer het noorden van Engeland binnen. Stefanus viel op zijn beurt Schotland binnen. Over en weer werden gebieden geplunderd en verwoest, totdat een lokaal Engels leger de Schotten wist te verslaan in de [[slag van de Standaard]]. Stefanus moest zich terug trekken uit Schotland omdat zijn neef [[Robert van Gloucester (graaf)|Robert van Gloucester]], bastaardzoon van Hendrik I van Engeland, ontevreden was geworden over de beperkte rol die Stefanus hem had gegeven in het bestuur, en besloot om keizerin Mathilde te steunen. Stefanus wist de meeste gebieden van Robert te veroveren maar zag af van een aanval op [[Bristol (stad)|Bristol]] - Roberts belangrijkste machtsbasis. Omdat zijn adviseurs vonden dat hij te mild was voor opstandelingen, liet Stefanus het grootste deel van het garnizoen van [[Shrewsbury (Engeland)|Shreswsbury]] vermoorden nadat ze zich hadden overgegeven.

Stefanus' broer bisschop [[Hendrik van Blois|Hendrik]] werd rond deze tijd benoemd tot [[pauselijk legaat]] voor Engeland. Stefanus stichtte de [[abdij van Furness]]. Koningin Mathilde onderhandelde in 1139 een nieuwe overeenkomst met David van Schotland waarbij die de controle kreeg over [[Koninkrijk Northumbria|Northumbria]], inclusief de strategische kastelen van [[Newcastle upon Tyne]] en [[Bamburgh]], maar wel Stefanus als koning erkende.

==Anarchie==
In 1139 leek Stefanus, afgezien van enkele lokale problemen, duidelijk de macht in handen te hebben in Engeland en Normandië. Maar in dat jaar begonnen de problemen pas echt, voor een groot deel door Stefanus zelf veroorzaakt:
* Stefanus kreeg een ernstig conflict met zijn kanselier, de bisschop van [[Salisbury (Wiltshire)|Salisbury]]. Hierdoor koos diens familie de kant van keizerin Mathilde. Omdat Stefanus in reactie hierop steeds meer de benoeming van vertrouwelingen in kerkelijke ambten doordrukt, en daarmee zijn belofte van 1135 breekt, wordt de relatie met de kerk als geheel slechter.
* Keizerin Mathilde bezocht met Robert van Gloucester onverwacht haar moeder in [[Arundel (Engeland)|Arundel]]. Stefanus was zo nobel om ze een vrijgeleide naar Bristol te geven, terwijl hij ze ook gevangen had kunnen nemen. Mathilde en Robert begonnen toen rondom Bristol een nieuwe machtsbasis op te bouwen.

Stefanus had nog de gelegenheid om in 1140 de abdij van [[Coggeshall]] te stichten. Hij belegerde het kasteel van [[Lincoln (Lincolnshire)|Lincoln]] en werd daar op 2 februari 1141 door Robert van Gloucester aangevallen ([[slag bij Lincoln (1141)|Slag bij Lincoln]]). Stefanus werd verslagen en gevangengenomen. Tegelijk was Stefanus' broer Theobald verwikkeld in een conflict met de koning van Frankrijk. Daardoor kon hij niet voorkomen dat Godfried van Anjou Normandië veroverde. Keizerin Mathilde riep zichzelf uit tot "Heerseres van Engeland en Normandië" en begon voorbereidingen voor een kroning. Hendrik, de pauselijke legaat en broer van Stefanus, probeerde een vrijlating van Stefanus te onderhandelen en bood daarbij aan dat Stefanus van de koningstitel zou afzien. Keizerin Mathilde wilde daar niet op ingaan en Hendrik weigerde daarna mee te werken aan de kroning, waardoor die niet door kon gaan. Keizerin Mathilde werd door de boze bevolking uit Londen verjaagd. In september trok zij met een leger naar Winchester om Hendrik te dwingen aan een kroning mee te werken. Koningin Mathilde greep nu haar kans. Terwijl de troepen van de keizerin het kasteel van Winchester belegerden, omsingelden haar troepen de hele stad. Het leger van keizerin Mathilde sloeg op de vlucht en Robert van Gloucester werd gevangengenomen. Kort daarna werden Stefanus en Robert tegen elkaar geruild. Stefanus liet zich opnieuw kronen in Canterbury.

In 1142 werd keizerin Mathilde drie maanden lang belegerd in [[Oxford (Engeland)|Oxford]] maar ze wist op gedurfde wijze te ontsnappen. Stefanus en Hendrik werden in 1143 verslagen door Robert van Gloucester. De paus nam Hendrik in dat jaar zijn functie als pauselijk legaat af. Stefanus had toen alleen nog controle over het noorden en oosten van Engeland en was niet bij machte om een campagne tegen keizerin Mathilde of naar Normandie te ondernemen. Hij had grote problemen om zijn vazallen onder controle te houden.

Na 1143 volgden enkele jaren van betrekkelijke rust. Dat veranderde toen Robert van Gloucester in 1147 overleed en [[Hendrik II van Engeland|Hendrik]], de zoon van keizerin Mathilde de leiding van de strijd op zich nam. Hendrik was nog jong en wilde in actie komen. Hetzelfde jaar viel hij met een leger van huurlingen Stefanus aan maar de campagne mislukte. Hendrik sloot een overeenkomst met Stefanus waarbij Hendrik zich terugtrok maar Stefanus het achterstallige loon van zijn soldaten zou betalen. Later probeerde Hendrik nog om Stefanus vanuit Schotland aan te vallen maar hij moest vluchten toen Stefanus met een groot leger naar York trok. Hendrik werd gevangengenomen en uiteindelijk teruggestuurd naar Normandië. In 1151 wilde Hendrik Stefanus vanuit Normandië aanvallen, maar blies de onderneming af toen zijn vader overleed. Toen Hendrik in 1152 trouwde met [[Eleonora van Aquitanië]] beschikte hij over alle middelen die nodig waren om een grootscheepse invasie te ondernemen. In 1153 stak Hendrik met een leger over naar Engeland en viel Stefanus aan. De belangrijkste edelen in beide kampen wilden het echter niet op een grootschalige oorlog laten aankomen. Zij dwongen Stefanus en Hendrik tot onderhandelingen en er werd een overeenkomst bereikt: Stefanus bleef koning en benoemde Hendrik tot zijn opvolger, wat mogelijk was omdat Stefanus' oudste zoon en kroonprins [[Eustaas IV van Boulogne]] kort daarvoor was overleden.

==Dood en waardering==
Stefanus overleed in 1154 in de priorij van Dover aan ingewandproblemen en inwendige bloedingen. Hij is begraven in de abdij van [[Faversham]], waar zijn vrouw twee jaar eerder ook was begraven.

Volgens de kronieken was Stefanus een vriendelijke man die graag door iedereen aardig werd gevonden. Hij hield er niet van om hard of streng te zijn en had daardoor op zijn minst een deel van zijn problemen aan zichzelf te wijten. Aan de andere kant had hij een reputatie dat hij zich niet aan afspraken hield. Ook heeft hij meerdere malen edelen een vrijgeleide gegeven om ze vervolgens gevangen te kunnen nemen.

De "Anarchie" is een periode die geliefd is in Engelse en Amerikaanse fictie. Stefanus wordt daarin meestal als een onbetrouwbare [[usurpator]] afgeschilderd.

==Kinderen==
Stefanus en Mathilde kregen de volgende kinderen:
* Boudewijn, ca. 1136 op ongeveer 10-jarige leeftijd overleden te Londen en begraven in de priorij van [[Aldgate (wijk)|Aldgate]].
* [[Eustaas IV van Boulogne|Eustaas]]
* [[Willem I van Boulogne|Willem]]
* Mathilde, als peuter met Pasen 1136 verloofd met [[Walram IV van Meulan]] maar ca. 1140 op ongeveer 6-jarige leeftijd overleden en begraven in de priorij van [[Aldgate (wijk)|Aldgate]].
* [[Maria van Boulogne|Maria]]

Stefanus had een relatie met Dameta, een vrouw uit de lagere Normandische adel. Zij kregen de volgende kinderen:
* Gervais (ca. 1118 - 1160), ca. 1137 abt van [[Westminster Abbey]] en daar begraven
* mogelijk Amalrik
* mogelijk Rudolf

Bij een andere vrouw had Stefanus nog een buitenechtelijke dochter. Haar naam is niet bekend maar ze trouwde vermoedelijk met Hervé, burggraaf van het [[land van Léon]].

== Voorouders==
{| class="wikitable" style="background:#FFFFFF; font-size:85%; text-align:center"
|- bgcolor="#E0E0E0"
!colspan="9"|Voorouders van Stefanus van Engeland
|-
|'''Overgrootouders'''
|colspan="2"|[[Odo II van Blois]] (983–1037)
∞
[[Irmgard van Auvergne]] (-)

|colspan="2"|[[Herbert I van Maine]] (990-1036)
∞
? (–)

|colspan="2"|[[Robert de Duivel]] (1000/1010-1035)
∞
[[Herleva]] (1015-1050)

|colspan="4"|[[Boudewijn V van Vlaanderen]] (1013-1067)
 ∞ 1028
[[Adela van Mesen]] (1116-1165)
|-
|'''Grootouders'''
|colspan="4"|[[Theobald III van Blois]] (10120-1089)
∞
[[Garsende van Maine]] (-)

|colspan="4"|[[Willem de Veroveraar]] (±1028–1087)
 ∞ 1051
[[Mathilde van Vlaanderen]] (1031-1083)
|-
|'''Ouders'''
|colspan="8"|[[Stefanus II van Blois]] (±1045–1102)
 ∞ 1080
[[Adela van Engeland]] (1062-1137)
|-
|- bgcolor="#E0E0E0"
|colspan="9"|''' Stefanus van Engeland (1096-1154)'''
|}

{{Navigatie koningen Groot-Brittannië}}

{{Bibliografische informatie}}

[[Categorie:Koning van Engeland]]
[[Categorie:Hertog van Normandië]]
[[Categorie:Graaf van Boulogne]]
[[Categorie:Huis Blois]]
[[Categorie:Persoon in de 12e eeuw]]

title: Koning van Engeland

Voorganger: Hendrik I

Opvolger: Hendrik II

title: Hertog van Normandië

Opvolger: Godfried

title: Graaf-gemaal van Boulogne

Voorganger: Mathilde I

Opvolger: Eustaas IV


text:
# Baugnez 44 Historical Center
Baugnez 44 Historical Center was een museum gewijd aan de slag om de Ardennen en aan het bloedbad van Malmedy dat vlak in de buurt - in het gehucht Baugnez plaatsvond. Op 9 januari 2023 sloot het definitief de deuren.
Het museum, 1200 m² groot, belichtte deze gebeurtenissen van de Tweede Wereldoorlog aan de hand van diorama's, voorwerpen, een film van 25 minuten en zeventig poppen. Audiogidsen waren ter beschikking.
Tijdens de opening van het museum op 17 december 2007 en de 63e verjaardag van het bloedbad, was Ted Palluch aanwezig, een van de drie overlevenden van het bloedbad.
Op 9 januari 2023 sloot het museum definitief de deuren.

## Galerij
- Een Volkswagen Schwimmwagen in het museum
- Laarzen van generaal George Patton in het museum

title: Baugnez 44 Historical Center

wikitext:
[[Bestand:2011-01-6 Baugnez 44 Historical Center 6-01-2012 15-54-54.JPG|thumb|Baugnez 44 Historical Center]]
[[Bestand:2011-01-6_Baugnez_maquette_bloedbad_van_Malmedy_6-01-2012_14-30-20.jpg|thumb|Maquette van het bloedbad met de plaats van het museum aangeduid door het kaartje rechts]]
'''Baugnez 44 Historical Center''' was een [[museum]] gewijd aan de [[slag om de Ardennen]] en aan het [[bloedbad van Malmedy]] dat vlak in de buurt - in het gehucht [[Baugnez]] plaatsvond. Op 9 januari 2023 sloot het definitief de deuren.

Het museum, 1200 m² groot, belichtte deze gebeurtenissen van de [[Tweede Wereldoorlog]] aan de hand van [[Diorama (kijkkast)|diorama's]], voorwerpen, een film van 25 minuten en zeventig poppen. Audiogidsen waren ter beschikking.

Tijdens de opening van het museum op 17 december 2007 en de 63e verjaardag van het bloedbad, was [[Ted Palluch]] aanwezig, een van de drie overlevenden van het bloedbad.

Op 9 januari 2023 sloot het museum definitief de deuren.<ref>{{Citeer web |url=https://www.demorgen.be/nieuws/na-vijftien-jaar-sluit-het-oorlogsmuseum-even-buiten-malmedy-voorgoed-de-deuren~b2ce3713/ |titel=Na vijftien jaar sluit het oorlogsmuseum even buiten Malmedy voorgoed de deuren |achternaam=Deweer |voornaam=Lander |datum=2023-01-04 |werk=De Morgen}}</ref>

==Galerij==
<gallery widths="200" heights="200">
Bestand:2011-01-6_Baugnez_Volkswagen_Typ_166_Schwimmwagen_6-01-2012_13-56-25.JPG|Een [[Volkswagen Schwimmwagen]] in het museum
Bestand:2011-01-6_Baugnez_laarzen_van_George_Patton__6-01-2012_14-09-34.JPG|Laarzen van generaal [[George Patton]] in het museum
</gallery>

== Externe link ==
* [http://www.baugnez44.be/ Website van het museum]

{{Appendix}}

{{Coor title dms|50|24|11.51|N|6|3|57.96|E|scale:12500_type:landmark_region:BE}}
{{Commonscat}}

[[Categorie:Museum over de Tweede Wereldoorlog]]
[[Categorie:Museum in Luik (provincie)]]


text:
# Broadway (Manhattan)
Broadway is een van de grote straten in het New Yorkse stadsdeel Manhattan. De straat loopt van zuid naar noord over de hele lengte van Manhattan tot Tarrytown, ten noorden van New York. Broadway kruist de belangrijkste straten van het eiland en er staan vele bezienswaardigheden langs de straat. Op de kruising met 42nd Street ligt Times Square.

## Geschiedenis
Ten tijde van de eerste Nederlandse kolonisatie van Manhattan was Broadway een pad dat de lokale Wappani indianen gebruikten om van hun dorp naar de jachtvelden te gaan. David Pietersz. de Vries noemt als eerste deze weg in zijn dagboek van 1642 ("De Wickquasgeck weg waar de indianen dagelijks langs gingen").
Nadat Peter Minuit namens de Republiek der Zeven Verenigde Provinciën het land van de indianen kocht werd er de naam Breede Weg aan gegeven. In 1667, na de Vrede van Breda, is de naam letterlijk vertaald in Broadway toen de stad in Britse handen overging. Een andere naam van Broadway was Breedweg. Halverwege de negentiende eeuw stond het deel van Broadway in Lower Manhattan bekend als Great George Street.

## Route
Broadway begint bij het Bowling Green nabij Battery Park op het zuidelijkste punt van Manhattan. Oorspronkelijk begon de straat direct bij de Hudson River, maar door landaanwinst is het begin van Broadway verder van de rivieroever komen te liggen.
Een paar huizenblokken naar het noordoosten loopt Broadway langs de Trinity Church en het stadhuis van New York. Langs dit gedeelte van de straat verschenen de eerste wolkenkrabbers van de stad, zoals het inmiddels afgebroken Manhattan Life Insurance Building. Dit gedeelte staat ook bekend om de ticker-tape parades, die gehouden werden om helden te huldigen, zoals de astronauten van Apollo 11 en de New York Yankees na hun overwinning in 2000 op de World Series. Tussen de kantoorgebouwen van het financiële district, grenzend aan Ground zero, de voormalige locatie van het World Trade Center, staat de Saint Paul's Chapel, een van de oudste nog gebruikte kerken van de Verenigde Staten.
Ten noorden van Lower Manhattan is Broadway de enige straat in het Commissioners' Plan van 1811 die niet het schaakbordpatroon volgt. Verder naar het noorden markeert Broadway de oostgrens van Greenwich Village en de westgrens van East Village. De straat loopt langs de New York University richting Union Square, waar zij Park Avenue kruist. Op alle kruispunten met de noord-zuidavenues bevinden zich dergelijke pleinen. Bij de kruising met Fifth Avenue ligt Madison Square, met het beroemde Flatiron Building.
Broadway loopt vanaf Madison Square noordwaarts langs het Herald Square, bij de kruising met Sixth Avenue. Hier staat Macy's, een van de grootste warenhuizen ter wereld. Hierna komt de straat langs Times Square en de Columbus Circle. De straat loopt hierna parallel aan de andere avenues door de Upper West Side. De straat loopt langs het Lincoln Center ter hoogte van 65th Street.
Ter hoogte van 107th Street kruist Broadway West End Avenue en volgt vanaf dat punt diens route. De straat loopt ter hoogte van 116th Street langs de bekende Columbia-universiteit. De straat steekt nabij het noordelijkste punt van Manhattan via de Broadway Bridge de Harlem River over. De straat loopt hier door Marble Hill en door de The Bronx. Nadat de straat New York heeft 'verlaten' is zij de belangrijkste noord-zuidverbinding van westelijk Yonkers, voordat zij overgaat in de Albany Post Road bij de noordgrens van Tarrytown.

## Broadway theatre
Het gedeelte van de straat bij Times Square huisvest veel theaters die een altijd veranderend scala aan commerciële, op grote schaal gemaakte toneelstukken bieden, en dan met name musicals.
Dit gedeelte van Broadway, ook wel bekend als The Great White Way, is een beroemde trekpleister voor miljoenen toeristen uit de hele wereld. Meedoen in een succesvolle Broadway-musical wordt door de zangers en acteurs gezien als het ultieme succes. De jaarlijkse Tony-uitreiking geeft prijzen aan de meest succesvolle nieuwe shows en revivals.
Alhoewel de glitter van Broadway een breed publiek aantrekt, zijn er ook mensen die een meer experimenteel en kleiner gebrachte voorstelling willen zien. Dit kan in de kleinere theaters elders op Manhattan en er wordt aan deze shows gerefereerd als off-Broadway en off-off Broadway.

## Architectuur
Aangezien Broadway een groot gedeelte van New York doorkruist, staat er een grote verscheidenheid aan gebouwen aan de straat. Hieronder een lijst van bekende bestaande en reeds afgebroken gebouwen aan Broadway.
- 1 Broadway
- 1 Wall Street, op de hoek met Wall Street
- 26 Broadway
- American Surety Building
- City Investing Building
- Equitable Building
- Equitable Life Building (afgebroken)
- Flatiron Building
- Morgan Stanley Building
- Singer Building (afgebroken)
- St. Paul Building (afgebroken)
- Trinity Church
- Woolworth Building
- One Times Square

## Voetnoten
1. ↑  Ellis, Edward Robb (1966). The Epic of New York City. Old Town Books, pp. 26.

title: Broadway (Manhattan)

wikitext:
[[Bestand:Upbroadway e.jpg|thumb|Broadway bij [[Bowling Green (park)|Bowling Green]] met op de achtergrond het [[Chrysler Building]].]]
[[Bestand:Bway.jpg|thumb|Broadway in 1909 met van links naar rechts het [[Park Row Building]], het [[St. Paul Building]], het [[Singer Building]] en het [[City Investing Building]].]]
'''Broadway''' is een van de grote straten in het [[New York (stad)|New York]]se stadsdeel [[Manhattan (New York)|Manhattan]]. De straat loopt van zuid naar noord over de hele lengte van Manhattan tot [[Tarrytown (New York)|Tarrytown]], ten noorden van New York. Broadway kruist de belangrijkste straten van het eiland en er staan vele bezienswaardigheden langs de straat. Op de kruising met [[42nd Street (Manhattan)|42nd Street]] ligt [[Times Square]].

== Geschiedenis ==
Ten tijde van de eerste Nederlandse kolonisatie van Manhattan was ''Broadway'' een pad dat de lokale [[Wappinger (volk)|Wappani]] [[indianen]] gebruikten om van hun dorp naar de jachtvelden te gaan. [[David Pietersz. de Vries]] noemt als eerste deze weg in zijn dagboek van 1642 ("''De Wickquasgeck weg waar de indianen dagelijks langs gingen''").

Nadat [[Peter Minuit]] namens de [[Republiek der Zeven Verenigde Provinciën]] het land van de [[indianen]] kocht werd er de naam ''Breede Weg'' aan gegeven. In 1667, na de [[Vrede van Breda]], is de naam letterlijk vertaald in ''Broadway'' toen de stad in Britse handen overging. Een andere naam van ''Broadway'' was ''Breedweg''.<ref>{{Cite book |title=The Epic of New York City |author=Ellis, Edward Robb |publisher=Old Town Books |year=1966 |pages=26}}</ref> Halverwege de negentiende eeuw stond het deel van Broadway in [[Lower Manhattan]] bekend als ''Great George Street''.

==Route==
[[Bestand:Broadway.png|thumb|left|Route van Broadway]]
[[Bestand:Broadway 38th Street at dus.jpg|thumb|Broadway bij 38th Street]]
Broadway begint bij het [[Bowling Green (park)|Bowling Green]] nabij [[Battery Park]] op het zuidelijkste punt van Manhattan. Oorspronkelijk begon de straat direct bij de [[Hudson River]], maar door landaanwinst is het begin van Broadway verder van de rivieroever komen te liggen.

Een paar huizenblokken naar het noordoosten loopt Broadway langs de [[Trinity Church (New York)|Trinity Church]] en het [[stadhuis van New York]]. Langs dit gedeelte van de straat verschenen de eerste wolkenkrabbers van de stad, zoals het inmiddels afgebroken [[Manhattan Life Insurance Building]]. Dit gedeelte staat ook bekend om de ''ticker-tape parades'', die gehouden werden om helden te huldigen, zoals de astronauten van [[Apollo 11]] en de [[New York Yankees]] na hun overwinning in 2000 op de [[World Series]]. Tussen de kantoorgebouwen van het financiële district, grenzend aan [[Ground zero]], de voormalige locatie van het [[World Trade Center (New York)|World Trade Center]], staat de Saint Paul's Chapel, een van de oudste nog gebruikte kerken van de [[Verenigde Staten]].

Ten noorden van Lower Manhattan is Broadway de enige straat in het [[Commissioners' Plan van 1811]] die niet het [[schaakbordpatroon]] volgt. Verder naar het noorden markeert Broadway de oostgrens van [[Greenwich Village]] en de westgrens van [[East Village]]. De straat loopt langs de [[New York University]] richting [[Union Square (New York)|Union Square]], waar zij [[Park Avenue (Manhattan)|Park Avenue]] kruist. Op alle kruispunten met de noord-zuidavenues bevinden zich dergelijke pleinen. Bij de kruising met [[Fifth Avenue (New York)|Fifth Avenue]] ligt Madison Square, met het beroemde [[Flatiron Building]].

Broadway loopt vanaf Madison Square noordwaarts langs het Herald Square, bij de kruising met Sixth Avenue. Hier staat [[Macy's]], een van de grootste warenhuizen ter wereld. Hierna komt de straat langs Times Square en de [[Columbus Circle (New York)|Columbus Circle]]. De straat loopt hierna parallel aan de andere avenues door de [[Upper West Side]]. De straat loopt langs het [[Lincoln Center]] ter hoogte van 65th Street.

Ter hoogte van 107th Street kruist Broadway West End Avenue en volgt vanaf dat punt diens route. De straat loopt ter hoogte van 116th Street langs de bekende [[Columbia-universiteit]]. De straat steekt nabij het noordelijkste punt van Manhattan via de Broadway Bridge de [[Harlem River]] over. De straat loopt hier door [[Marble Hill (Manhattan)|Marble Hill]] en door de [[The Bronx]]. Nadat de straat New York heeft 'verlaten' is zij de belangrijkste noord-zuidverbinding van westelijk [[Yonkers]], voordat zij overgaat in de Albany Post Road bij de noordgrens van Tarrytown.

== Broadway theatre ==
[[Bestand:Broadway theatres 1920.jpg|thumb|Theaters aan Broadway in 1920]]
[[Bestand:BroadwayP.jpg|thumb|[[1 Broadway]]]]
{{Zie hoofdartikel|Broadway (theater)}}
Het gedeelte van de straat bij [[Times Square]] huisvest veel theaters die een altijd veranderend scala aan commerciële, op grote schaal gemaakte toneelstukken bieden, en dan met name [[musical]]s.

Dit gedeelte van Broadway, ook wel bekend als ''The Great White Way'', is een beroemde [[Trekpleister (toerisme)|trekpleister]] voor miljoenen toeristen uit de hele wereld. Meedoen in een succesvolle [[Broadway theatre|Broadway-musical]] wordt door de zangers en acteurs gezien als het ultieme succes. De jaarlijkse [[Tony Award|Tony]]-uitreiking geeft prijzen aan de meest succesvolle nieuwe shows en revivals.

Alhoewel de glitter van Broadway een breed publiek aantrekt, zijn er ook mensen die een meer experimenteel en kleiner gebrachte voorstelling willen zien. Dit kan in de kleinere theaters elders op Manhattan en er wordt aan deze shows gerefereerd als ''[[off-Broadway]]'' en ''off-off Broadway.''

==Architectuur==
Aangezien Broadway een groot gedeelte van New York doorkruist, staat er een grote verscheidenheid aan gebouwen aan de straat. Hieronder een lijst van bekende bestaande en reeds afgebroken gebouwen aan Broadway.
* [[1 Broadway]]
* [[1 Wall Street]], op de hoek met [[Wall Street]]
* [[26 Broadway]]
* [[American Surety Building]]
* [[City Investing Building]]
* [[Equitable Building (Manhattan)|Equitable Building]]
* [[Equitable Life Building]] (afgebroken)
* [[Flatiron Building]]
* [[1585 Broadway|Morgan Stanley Building]]
* [[Singer Building]] (afgebroken)
* [[St. Paul Building]] (afgebroken)
* [[Trinity Church (New York)|Trinity Church]]
* [[Woolworth Building]]
* [[One Times Square]]

== Voetnoten ==
{{References}}
{{Commonscat|Broadway}}
{{Coor title dms|40|46|28|N|73|59|08|W|type:landmark_region:US-NY}}

[[Categorie:Straat in New York (stad)]]


text:
# Imma atrosignata
Imma atrosignata is een vlinder uit de familie van de Immidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1861 door Felder.

title: Imma atrosignata

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| naam = ''Imma atrosignata''
| titelweergave = cursief
| afbeelding = Pl.108-03-Imma atrosignata (Felder, 1861).JPG
| familie = [[Immidae]]
| geslacht = ''[[Imma]]''
| w-naam = ''Imma atrosignata''
| auteur = Felder
| datum = 1861
| haakjes = ja
| origineel =
| commons =
| species =
}}

'''''Imma atrosignata''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Immidae]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1861 door Felder.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|06}}

[[Categorie:Immidae]]

title: Imma atrosignata

Familie: Immidae

Geslacht: Imma

title: Soort


text:
# Pagurixus carinimanus
Pagurixus carinimanus is een tienpotigensoort uit de familie van de Paguridae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2006 door Komai & Osawa.

title: Pagurixus carinimanus

wikitext:
{{Taxobox
| titelweergave = cursief
| naam = ''Pagurixus carinimanus''
| afbeelding =
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Geleedpotigen|Arthropoda]] ([[Geleedpotigen]])
| klasse = [[Malacostraca]]
| orde = [[Decapoda]]
| familie = [[Paguridae]]
| geslacht = ''[[Pagurixus]]''
| w-naam = ''Pagurixus carinimanus''
| auteur = Komai & Osawa
| datum = 2006
| haakjes =
| commons =
| species =
| worms = 366561
}}
'''''Pagurixus carinimanus''''' is een [[tienpotigen]]soort uit de familie van de [[Paguridae]].<ref>McLaughlin, P. (2012). <i>Pagurixus carinimanus</i> Komai & Osawa, 2006. In: Lemaitre, R.; McLaughlin, P. (2012) World Paguroidea & Lomisoidea database. Geraadpleegd via:  World Register of Marine Species op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=366561</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2006 door Komai & Osawa.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|22}}

[[Categorie:Paguridae]]

title: Pagurixus carinimanus

Klasse: Malacostraca

Orde: Decapoda

Familie: Paguridae

Geslacht: Pagurixus

title: Soort


text:
# Compressidens comprimatum
Compressidens comprimatum is een Scaphopodasoort, de plaats in een familie is nog onzeker. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1908 door Plate.

title: Compressidens comprimatum

wikitext:
{{Taxobox
| titelweergave = cursief
| naam = ''Compressidens comprimatum''
| afbeelding =
| rijk = [[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam = [[Weekdieren|Mollusca]] ([[Weekdieren]])
| klasse = [[Scaphopoda]]
| orde = [[Gadilida]]
| familie = [[incertae sedis]]
| geslacht = ''[[Compressidens]]''
| w-naam = ''Compressidens comprimatum''
| auteur = Plate
| datum = 1908
| haakjes =
| commons =
| species =
| worms = 344582
}}
'''''Compressidens comprimatum''''' is een [[Scaphopoda]]soort, de plaats in een familie is nog [[incertae sedis|onzeker]].<ref>Scarabino, V. (2012). <i>Compressidens comprimatum</i> Plate, 1908. Geraadpleegd via:  World Register of Marine Species op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=344582</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1908 door Plate.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|10}}

[[Categorie:Gadilida]]

title: Compressidens comprimatum

Klasse: Scaphopoda

Orde: Gadilida

Familie: incertae sedis

Geslacht: Compressidens

title: Soort


text:
# Charitopes brevis
Charitopes brevis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Townes in 1983.

title: Charitopes brevis

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Charitopes brevis''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| orde = [[Vliesvleugeligen|Hymenoptera]] (Vliesvleugeligen)
| familie= [[Gewone sluipwespen|Ichneumonidae]] (Gewone sluipwespen)
| geslacht = ''[[Charitopes]]''
| w-naam = ''Charitopes brevis''
| auteur = Townes
| datum = 1983
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Charitopes brevis''''' is een [[insecten|insect]] dat behoort tot de orde [[vliesvleugeligen]] (Hymenoptera) en de familie van de [[Gewone sluipwespen|gewone sluipwespen (Ichneumonidae)]]. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Townes in 1983.

{{Beginnetje|biologie|2012|09|24}}

[[Categorie:Charitopes|brevis]]

title: Charitopes brevis

Familie: Ichneumonidae (Gewone sluipwespen)

Geslacht: Charitopes

title: Soort


text:
# Psilocerea severa
Psilocerea severa is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1932 door de Engelse entomoloog Louis Beethoven Prout. De vlinder was verzameld op Madagascar door mevrouw  N. D'Olsoufieff in 1930.
De soort komt voor in tropisch Afrika.

title: Psilocerea severa

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| naam = ''Psilocerea severa''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| familie = [[Spanners|Geometridae]] (Spanners)
| onderfamilie = [[Ennominae]]
| geslacht = ''[[Psilocerea]]''
| w-naam = ''Psilocerea severa''
| auteur = [[Louis Beethoven Prout|Prout]]
| datum = 1932
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Psilocerea severa''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie [[spanners]] (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1932 door de Engelse entomoloog [[Louis Beethoven Prout]].<ref>{{aut|Louis B. Prout.}}[http://www.biodiversitylibrary.org/page/3363889#page/123/mode/1up  "New Exotic Geometridae." ''Novitates Zoologicae'' (1932), vol. XXXVIII, blz. 103.]</ref> De vlinder was verzameld op [[Madagaskar|Madagascar]] door mevrouw  N. D'Olsoufieff in 1930.

De soort komt voor in [[Afrotropisch gebied|tropisch Afrika]].

{{Appendix|2=
* {{Brontabel|2012-DePrins-DePrins}} [bezocht 24-3-2013]
* {{references}}
}}

[[Categorie:Psilocerea|severa]]
[[Categorie:Dier uit het Afrotropisch gebied]]

title: Psilocerea severa

Geslacht: Psilocerea

title: Soort


text:
# The Marrying Man

The Marrying Man is een Amerikaanse romantische komedie uit 1991 geregisseerd door Jerry Rees

## Verhaal
De rijke Charley Pearl, een werkloze playboy die zijn tijd spendeert aan speedboten en snelle auto's, is verloofd met Adele. Horner, de grofgebekte vader van Adele, vindt dat Charley geen ambities heeft en zich daarover ook niet schuldig voelt.
Charley gaat met zijn vrienden Phil, Sammy, Tony en George op weekend. Zijn doel is zo snel mogelijk terug te keren naar Adele, maar wanneer ze op de terugrit stoppen in El Rancho Vegas raakt hij geïntegreerd door zangeres Vicki Anderson wat wederzijds is. Ze belanden ‘s nachts in bed, maar worden betrapt door Bugsy Siegel. Hij neemt hen mee naar een vrederechter die hen dwingt te trouwen. De volgende dag staat er in de krant een foto over dit huwelijk alsook een artikel over de verloving van Charley met Adele. Charley wil nog altijd met Adele trouwen en het huwelijk met Vicki wordt nietig verklaard.
Doch als Charley enige tijd later Vicki opnieuw ziet, hertrouwen ze. Lew stuurt misdadigers naar Charley om hem af te tuigen. Vicki heeft een aanbod gekregen dat haar carrière een boost zal geven, maar moet onverwacht met Charley naar Boston verhuizen. De vader van Charley is namelijk overleden en Charley moet het familiebedrijf overnemen. Nadat Charley verschillende beloftes verbreekt, scheidt Vicki van hem.
Later ontmoeten Charley en zijn vrienden Vicki opnieuw in een nachtclub. Ze raken verwikkeld in een vechtpartij. Charley brengt Vicki in veiligheid en ze trouwen voor een derde keer. Als gebaar van dank richt Charley een dure filmstudio voor haar op, maar die gaat failliet waarbij Charley de schuld legt bij Vicki. Dat laatste is de reden waarom ze opnieuw scheiden.
Charley geraakt in een depressieve periode. Zijn vrienden vinden hem in een nachtclub waar hij vertelt een nieuwe richting in te slaan: computers. Op het podium brengt Vicki een act. Charley laat zijn vrienden een diamanten verlovingsring zien die Vicki niet veel later om haar vinger schuift.

## Rolverdeling
| Acteur         | Personage      |
| -------------- | -------------- |
| Alec Baldwin   | Charley Pearl  |
| Kim Basinger   | Vicki Anderson |
| Robert Loggia  | Lew Horner     |
| Elisabeth Shue | Adele Horner   |
| Armand Assante | Bugsy Siegel   |
| Paul Reiser    | Phil           |
| Fisher Stevens | Sammy          |
| Steve Hytner   | George         |
| Kristen Cloke  | Louise         |
| Peter Dobson   | Tony           |
| Kathryn Layng  | Emma           |
| Jeremy Roberts | Gus            |
| Big John Studd | Dante          |

## Nominatie
| Westrijd                     | Categorie        | Ontvanger(s)  | Resultaat   | Ref.  |
| ---------------------------- | ---------------- | ------------- | ----------- | ----- |
| Golden Raspberry Awards 1991 | Slechtste actice | Kim Bassinger | Genomineerd | [ 2 ] |

title: The Marrying Man

wikitext:
{{Infobox film
| titel              = The Marrying Man
| afbeelding         =
| onderschrift       =
| tagline            =
| alternatieve titel =
| regie              = [[Jerry Rees]]
| producer           = [[David Permut]]
| schrijver          = [[Neil Simon]]
| verhaal            =
| bronmateriaal      =
| voice-over         =
| spelers            = [[Kim Basinger]]
[[Alec Baldwin]]
[[Robert Loggia]]
[[Elisabeth Shue]]
[[Armand Assante]]
| muziek             = [[David Newman (componist)|David Newman]]
| montage            = [[Michael Tronick]]
Michael Jablow
Michael R. Miller
| cinematografie     = [[Donald E. Thorin|Donald Thorin]]
| production design  =
| prodmaatschappij   = [[Hollywood Pictures]]
[[Silver Screen Partners|Silver Screen Partners IV]]
| distributeur       = [[Walt Disney Studios Motion Pictures|Buena Vista Pictures Distribution]]
| première           = 5 april 1991 {{vlagland|code=USA}}
12 juli 1991{{vlagland|code=NLD}}
| genre              = [[romantische film]]
[[filmkomedie]]
| lengte             = 116 minuten
| taal               = Engels
| land               = Verenigde Staten
| budget             =
| locatie            =
| bezoekers          =
| opbrengst          =
| prijzen            =
| nominaties         = 1
| voorloper          =
| vervolg            =
| remake             =
| website            =
| imdb               =
| moviemeter         =
| tmdb               =
| allmovie           =
| kijkwijzer         =
| kijkwijzer_inhoud  =
}}

'''''The Marrying Man''''' is een [[Amerikaanse]] [[romantische komedie]] uit 1991 geregisseerd door [[Jerry Rees]]<ref>{{Citeer boek |achternaam=Bleiler |voornaam=David  |medeauteurs= |titel=The Discerning Film Lover's Guide |url= https://www.google.be/books/edition/TLA_Video_DVD_Guide_2004/da_cAgAAQBAJ?hl=en&gbpv=0|hoofdstuk=The Marrying Man |uitgever=St. Martin's Publishing Group |plaats= |datum=8 april 2014 |pagina= |isbn=9781466867819 |taal= en}}</ref>

==Verhaal==
{{leeswaarschuwing}}
De rijke Charley Pearl, een werkloze [[playboy (persoon)|playboy]] die zijn tijd spendeert aan speedboten en snelle auto's, is verloofd met Adele. Horner, de grofgebekte vader van Adele, vindt dat Charley geen ambities heeft en zich daarover ook niet schuldig voelt.

Charley gaat met zijn vrienden Phil, Sammy, Tony en George op weekend. Zijn doel is zo snel mogelijk terug te keren naar Adele, maar wanneer ze op de terugrit stoppen in [[El Rancho Vegas]] raakt hij geïntegreerd door zangeres Vicki Anderson wat wederzijds is. Ze belanden ‘s nachts in bed, maar worden betrapt door [[Bugsy Siegel]]. Hij neemt hen mee naar een vrederechter die hen dwingt te trouwen. De volgende dag staat er in de krant een foto over dit huwelijk alsook een artikel over de verloving van Charley met Adele. Charley wil nog altijd met Adele trouwen en het huwelijk met Vicki wordt nietig verklaard.

Doch als Charley enige tijd later Vicki opnieuw ziet, hertrouwen ze. Lew stuurt misdadigers naar Charley om hem af te tuigen. Vicki heeft een aanbod gekregen dat haar carrière een boost zal geven, maar moet onverwacht met Charley naar Boston verhuizen. De vader van Charley is namelijk overleden en Charley moet het familiebedrijf overnemen. Nadat Charley verschillende beloftes verbreekt, scheidt Vicki van hem.

Later ontmoeten Charley en zijn vrienden Vicki opnieuw in een nachtclub. Ze raken verwikkeld in een vechtpartij. Charley brengt Vicki in veiligheid en ze trouwen voor een derde keer. Als gebaar van dank richt Charley een dure filmstudio voor haar op, maar die gaat failliet waarbij Charley de schuld legt bij Vicki. Dat laatste is de reden waarom ze opnieuw scheiden.

Charley geraakt in een depressieve periode. Zijn vrienden vinden hem in een nachtclub waar hij vertelt een nieuwe richting in te slaan: computers. Op het podium brengt Vicki een act. Charley laat zijn vrienden een diamanten verlovingsring zien die Vicki niet veel later om haar vinger schuift.

==Rolverdeling==
{{tabel cast}}
|-
| [[Alec Baldwin]] || Charley Pearl
|-
| [[Kim Basinger]] || Vicki Anderson
|-
| [[Robert Loggia]] || Lew Horner
|-
| [[Elisabeth Shue]] || Adele Horner
|-
| [[Armand Assante]] || [[Bugsy Siegel]]
|-
| [[Paul Reiser]] || Phil
|-
| [[Fisher Stevens]] || Sammy
|-
| [[Steve Hytner]] || George
|-
| [[Kristen Cloke]] || Louise
|-
| [[Peter Dobson]] || Tony
|-
| [[Kathryn Layng]] || Emma
|-
| [[Jeremy Roberts (actor)|Jeremy Roberts]] || Gus
|-
| [[Big John Studd]] || Dante
|}

==Nominatie==
{| class="wikitable plainrowheaders sortable collapsible"
! scope="col" style="width:20%;"| Westrijd
! scope="col" style="width:25%;"| Categorie
! scope="col" style="width:35%;"| Ontvanger(s)
! scope="col" style="width:5%;"| Resultaat
! scope="col" style="width:10%;" class="unsortable" |{{Abbr|Ref.|References}}
|-
! scope="row" rowspan="1"| [[Golden Raspberry Awards 1991]]
| Slechtste actice
| Kim Bassinger
| {{nom}}
| <ref name="rasp">{{Citeer boek |achternaam=Wilson |voornaam=John |titel= The Official Razzie Movie Guide|url=https://www.google.be/books/edition/The_Official_Razzie_Movie_Guide/bRw1AQAAQBAJ?hl=nl&gbpv=1&dq=middle+age+crazy+golden+raspberry+award&pg=PT241&printsec=frontcover |hoofdstuk=Appendix II The Complete Razzie Award History |uitgever=Grand Central Publishing |plaats= |datum=2007-09-03 |isbn=9780446510080, 0446510084 |taal=en }}</ref>
|}

== Externe links ==
{{Standaardlinks film}}
{{Appendix}}

{{DEFAULTSORT:Marrying Man}}
[[Categorie:Amerikaanse film]]
[[Categorie:Film uit 1991]]
[[Categorie:Romantische komedie]]
[[Categorie:Komische film]]
[[Categorie:Romantische film]]
[[Categorie:Film van Buena Vista Pictures]]

title: The Marrying Man

Regie: Jerry Rees

Producent: David Permut

Scenario: Neil Simon

Hoofdrollen: Kim Basinger · Alec Baldwin · Robert Loggia · Elisabeth Shue · Armand Assante

Muziek: David Newman

Montage: Michael Tronick · Michael Jablow · Michael R. Miller

Cinematografie: Donald Thorin

Productiebedrijf: Hollywood Pictures · Silver Screen Partners IV

Distributie: Buena Vista Pictures Distribution

Genre: romantische film · filmkomedie

Speelduur: 116 minuten

Taal: Engels

Land: Verenigde Staten


text:
# Temnocerus fossifrons
Temnocerus fossifrons is een keversoort uit de familie Rhynchitidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1876 door LeConte.

title: Temnocerus fossifrons

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Temnocerus fossifrons''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Rhynchitidae]]
| geslacht = ''[[Temnocerus]]''
| w-naam = ''Temnocerus fossifrons''
| auteur = [[John Lawrence LeConte|LeConte]]
| datum = 1876
| haakjes = ja
| species =
| commons =
}}
'''''Temnocerus fossifrons''''' is een [[kevers|keversoort]] uit de familie [[Rhynchitidae]]. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1876 door LeConte.<ref>{{Brontabel|2010-Hallan}}</ref>
{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2011|12|09}}

[[Categorie:Temnocerus|fossifrons]]

title: Temnocerus fossifrons

Familie: Rhynchitidae

Geslacht: Temnocerus

title: Soort


text:
# Aglossostola diana
Aglossostola diana is een vlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1904 door Schaus.

title: Aglossostola diana

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Aglossostola diana''
| afbeelding =
| familie = [[Spinneruilen|Erebidae]] (Spinneruilen)
| onderfamilie = [[Calpinae]]
| tribus =
| geslacht = ''[[Aglossostola]]''
| w-naam = ''Aglossostola diana''
| auteur = Schaus
| datum = 1904
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Aglossostola diana''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Spinneruilen|spinneruilen (Erebidae)]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1904 door Schaus.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|11}}

[[Categorie:Spinneruilen]]

title: Aglossostola diana

Familie: Erebidae (Spinneruilen)

Onderfamilie: Calpinae

Geslacht: Aglossostola

title: Soort