text:
# Topsalaris
Een topsalaris is een zeer hoog salaris. In Nederland spreekt men van een topsalaris als dat hoger is dan het salaris van de minister-president, ook wel de balkenendenorm genoemd. Deze balkenendenorm wordt soms als rekeneenheid gebruikt, als het gaat om salarissen in het bedrijfsleven.

## Topsalarissen in de praktijk

### Bedrijfsleven
Veel directieleden van grote en middelgrote ondernemingen ontvangen hoge salarissen. Grofweg geldt dat de grootste ondernemingen de hoogste salarissen aan hun bestuurders betalen.

### Financiële sector
Effectenhandelaren voor banken en handelshuizen op de effectenbeurs ontvangen bij een goed resultaat doorgaans bonussen die het veelvoud zijn van hun jaarsalaris. Hiermee verdienen de relatief jonge traders doorgaans royaal meer dan de minister-president. Ook meer ervaren werknemers die zich bezighouden met investment banking, kunnen rekenen op salarissen die hoger liggen dan dat van de minister-president.

### (Semi)overheid
In Nederland blijken meerdere bestuurders en andere werknemers van organisaties die uit publieke middelen worden gefinancierd, zoals omroepverenigingen, ziekenhuizen, woningbouwverenigingen en universiteiten, meer te verdienen dan de minister-president. Volgens een rapportage van het Ministerie van Binnenlandse Zaken van 5 december 2006 waren er meer dan duizend van deze functionarissen waarvan het salaris over 2005 hoger was dan het gemiddelde jaarloon van een minister (€158.000) Het gemiddelde jaarloon van deze werknemers was €180.783. Bestuurders van commerciële ondernemingen waarvan alle aandelen in handen van de overheid zijn, zoals De Nederlandsche Bank en nutsbedrijven, zijn hierbij niet meegerekend. Afgezien van ontslagvergoedingen en extra pensioenstortingen gaat het om iets minder dan duizend personen, waarvan bijna zeshonderd medisch specialisten in academische ziekenhuizen. De grafiek geeft de verdeling van de overige topverdieners over de verschillende sectoren aan.

### Media
De concurrentie tussen omroepen heeft geleid tot betaling van topsalarissen aan populaire radio- en tv-persoonlijkheden.

## Redenen voor topsalarissen
Er worden verschillende redenen aangevoerd voor het bestaan van topsalarissen, bijvoorbeeld:
Wet van vraag en aanbod: "Sommige mensen hebben nu eenmaal bijzondere talenten; mensen met die talenten zijn schaars en kunnen daardoor een hoger salaris bedingen van de werkgever."
Vergoeding van inspanning: "Topfunctionarissen maken werkweken van tachtig uur per week of meer, en per uur berekend is hun salaris dus helemaal niet zo hoog."
Oldboysnetwerk: "De hoge salarissen hebben niets met inspanning of prestaties te maken; de hoge heren spelen elkaar gewoon de mooie baantjes toe."
Prestige van de onderneming: "Een onderneming die een topsalaris aan zijn directeuren kan betalen geeft daarmee een mooi visitekaartje af."
Goede taakvervulling: "Het salaris van een topfunctionaris moet zo hoog zijn dat hij of zij niet vatbaar is voor corruptie en geen tijd hoeft te besteden aan nevenwerkzaamheden of besparing op persoonlijke uitgaven."
Risico: "Wanneer een onderneming in zwaar water terechtkomt of een schandaal zich ontvouwt, wordt de bestuurder altijd verantwoordelijk gehouden. Omdat dit risico zo groot is (persoonlijke aansprakelijkheid, reputatiebeschadiging) wil een bestuurder daar ook goed voor betaald krijgen."
Evenwichtige salarisopbouw: "In hiërarchische organisaties moet het salaris van een chef hoger zijn dan dat van een ondergeschikte. De hoogste man of vrouw in een grote organisatie moet alleen daarom al een topsalaris krijgen."

## Opbouw van het topsalaris
Een topsalaris kan naast salaris bestaan uit een bonus en een bijdrage aan een pensioenregeling. Directieleden van beursgenoteerde ondernemingen krijgen ook vaak een betaling in de vorm van opties op aandelen.

## Politiek en topsalaris
In Nederland bestaat discussie over de topsalarissen, vooral wanneer deze worden betaald uit de publieke middelen. De ontvangers van topsalarissen kunnen worden getroffen door openbaarmaking. Er zijn echter aanwijzingen dat openbaarmaking juist tot verhoging van topsalarissen heeft geleid.

title: Topsalaris

wikitext:
{{Gesproken Wikipedia klein|Nl-Topsalaris-article.ogg|22519981}}
Een '''topsalaris''' is een zeer hoog [[salaris]]. In [[Nederland]] spreekt men van een topsalaris als dat hoger is dan het salaris van de [[minister-president]], ook wel de [[balkenendenorm]] genoemd. Deze balkenendenorm wordt soms als rekeneenheid gebruikt, als het gaat om salarissen in het bedrijfsleven.

== Topsalarissen in de praktijk==
=== Bedrijfsleven ===
Veel directieleden van grote en middelgrote ondernemingen ontvangen hoge salarissen. Grofweg geldt dat de grootste ondernemingen de hoogste salarissen aan hun bestuurders betalen.

=== Financiële sector===
Effectenhandelaren voor [[Bank (financiële instelling)|banken]] en handelshuizen op de [[effectenbeurs]] ontvangen bij een goed resultaat doorgaans bonussen die het veelvoud zijn van hun jaarsalaris. Hiermee verdienen de relatief jonge traders doorgaans royaal meer dan de minister-president. Ook meer ervaren werknemers die zich bezighouden met [[investment banking]], kunnen rekenen op salarissen die hoger liggen dan dat van de minister-president.

[[Bestand:topsalaris.jpg|thumb|350px|Topverdieners bij (semi)overheid 2005]]

=== (Semi)overheid ===
In Nederland blijken meerdere bestuurders en andere werknemers van organisaties die uit publieke middelen worden gefinancierd, zoals omroepverenigingen, ziekenhuizen, woningbouwverenigingen en universiteiten, meer te verdienen dan de minister-president. Volgens een rapportage van het [[Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties|Ministerie van Binnenlandse Zaken]] van 5 december 2006 waren er meer dan duizend van deze functionarissen waarvan het salaris over 2005 hoger was dan het gemiddelde jaarloon van een minister (€158.000) Het gemiddelde jaarloon van deze werknemers was €180.783. Bestuurders van commerciële ondernemingen waarvan alle aandelen in handen van de overheid zijn, zoals [[De Nederlandsche Bank]] en [[nutsbedrijf|nutsbedrijven]], zijn hierbij niet meegerekend. Afgezien van ontslagvergoedingen en extra pensioenstortingen gaat het om iets minder dan duizend personen, waarvan bijna zeshonderd medisch specialisten in academische ziekenhuizen. De grafiek geeft de verdeling van de overige topverdieners over de verschillende sectoren aan.

=== Media ===
De concurrentie tussen omroepen heeft geleid tot betaling van topsalarissen aan populaire radio- en tv-persoonlijkheden.

== Redenen voor topsalarissen ==
Er worden verschillende redenen aangevoerd voor het bestaan van topsalarissen, bijvoorbeeld:

'''Wet van vraag en aanbod''': "''Sommige mensen hebben nu eenmaal bijzondere talenten; mensen met die talenten zijn schaars en kunnen daardoor een hoger salaris bedingen van de werkgever.''"

'''Vergoeding van inspanning''': "''[[Topfunctionaris]]sen maken werkweken van tachtig uur per week of meer, en per uur berekend is hun salaris dus helemaal niet zo hoog.''"

'''Oldboysnetwerk''': "''De hoge salarissen hebben niets met inspanning of prestaties te maken; de hoge heren spelen elkaar gewoon de mooie baantjes toe.''"

'''Prestige van de onderneming''': "''Een onderneming die een topsalaris aan zijn directeuren kan betalen geeft daarmee een mooi visitekaartje af.''"

'''Goede taakvervulling''': "''Het salaris van een topfunctionaris moet zo hoog zijn dat hij of zij niet vatbaar is voor [[corruptie]] en geen tijd hoeft te besteden aan nevenwerkzaamheden of besparing op persoonlijke uitgaven.''"

'''Risico''': "''Wanneer een onderneming in zwaar water terechtkomt of een schandaal zich ontvouwt, wordt de bestuurder altijd verantwoordelijk gehouden. Omdat dit risico zo groot is (persoonlijke aansprakelijkheid, reputatiebeschadiging) wil een bestuurder daar ook goed voor betaald krijgen.''"

'''Evenwichtige salarisopbouw''': "''In hiërarchische organisaties moet het salaris van een chef hoger zijn dan dat van een ondergeschikte. De hoogste man of vrouw in een grote organisatie moet alleen daarom al een topsalaris krijgen.''"

== Opbouw van het topsalaris ==
Een topsalaris kan naast [[salaris]] bestaan uit een [[bonus]] en een bijdrage aan een [[pensioen]]regeling. Directieleden van beursgenoteerde ondernemingen krijgen ook vaak een betaling in de vorm van [[optie]]s op [[aandeel|aandelen]].

== Politiek en topsalaris ==
In Nederland bestaat discussie over de topsalarissen, vooral wanneer deze worden betaald uit de publieke middelen. De ontvangers van topsalarissen kunnen worden getroffen door openbaarmaking. Er zijn echter aanwijzingen dat openbaarmaking juist tot verhoging van topsalarissen heeft geleid.

[[Categorie:Inkomensverdeling]]


text:
# Noord-Jemen
Noord-Jemen omvat zoals de naam al zegt het noordelijke deel van Jemen. In de geschiedenis waren er twee landen die deze naam als bijnaam hadden:
- Mutawakkilitisch Koninkrijk Jemen (1918-1962)
- Jemenitische Arabische Republiek (1962-1990)

In 1990 ging Noord-Jemen samen met Zuid-Jemen om het huidige land Jemen (Jemenitische Republiek) te vormen.

wikiname: nlwiki

title: Noord-Jemen

in_language: nl

wikitext:
'''Noord-Jemen''' omvat zoals de naam al zegt het noordelijke deel van [[Jemen]]. In de geschiedenis waren er twee landen die deze naam als bijnaam hadden:
* [[Mutawakkilitisch Koninkrijk Jemen]] (1918-1962)
* [[Jemenitische Arabische Republiek]] (1962-1990)

In 1990 ging Noord-Jemen samen met [[Democratische Volksrepubliek Jemen|Zuid-Jemen]] om het huidige land Jemen (Jemenitische Republiek) te vormen.

[[Categorie:Geschiedenis van Noord-Jemen]]


text:
# Brachypelus minor
Brachypelus minor is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1935 door Alluaud.

title: Brachypelus minor

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Brachypelus minor''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Scaritinae]]
| geslacht = ''[[Brachypelus]]''
| w-naam = ''Brachypelus minor''
| auteur = [[Charles Alluaud|Alluaud]]
| datum = 1935
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Brachypelus minor''''' is een [[kevers|kever]]soort uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): [https://carabidae.org/search?rank=0&text=Brachypelus+minor Carabidae of the World] (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1935 door Alluaud.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|29}}

[[Categorie:Loopkevers]]

title: Brachypelus minor

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Carabidae (Loopkevers)

Onderfamilie: Scaritinae

Geslacht: Brachypelus

title: Soort

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# Monolepta rondoni
Monolepta rondoni is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1989 gepubliceerd door Kimoto.

title: Monolepta rondoni

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Monolepta rondoni''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Bladkevers|Chrysomelidae]] (Bladkevers)
| geslacht = ''[[Monolepta]]''
| w-naam = ''Monolepta rondoni''
| auteur = Kimoto
| datum = 1989
| haakjes =
| origineel =
}}

'''''Monolepta rondoni''''' is een [[kevers]]oort uit de familie [[bladkevers]] (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1989 gepubliceerd door [[Shinsaku Kimoto|Kimoto]].<ref>[https://web.archive.org/web/20130927083459/https://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/ChrysoIndex0.htm Chrysomelidae] in Synopsis of the described Coleoptera of the World, 13 december 2008. Gearchiveerd op 27 september 2013.</ref>

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2011|10|30}}

[[Categorie:Monolepta|rondoni]]

title: Monolepta rondoni

Familie: Chrysomelidae (Bladkevers)

Geslacht: Monolepta

title: Soort


text:
# Adriaen Rosa
Mr. Adriaen Rosa (Den Haag, 1618 –  Den Haag, 6 februari 1689), was vroedschap, schepen, baljuw en schout van Den Haag.

## Biografie

### Afkomst
Mr. Adriaen Rosa was de zoon van  zoon van Cornelis Rosa en Cornelia van Hoogheveen. Vader Cornelis werkte als  secretaris van het Hof van Holland voor raadsheer Mr. Johan de Cocq.

### Loopbaan
Adriaen Rosa kwam uit een aanzienlijke familie. Zijn grootvader Pieter Rosa was burgemeester van Vlissingen. Een ander familielid van Adriaen, Mr. Hendrik Rosa was in 1619 raadsheer in de bijzondere generaliteits-rechtbank, opgericht voor het proces wegen hoogverraad tegen Johan van Oldenbarnevelt en enkele andere aangeklaagden. De broer van Adriaen, Johannis Rosa (1625-1702), was schepen en burgemeester van Den Haag. Verscheidene familieleden waren getrouwd met leden uit het voorname regentengeslacht Fagel.
Het was dus niet verwonderlijk dat Adriaen Rosa een goede baan kreeg. In 1667 werd Rosa benoemd in de Haagse vroedschap. In de jaren 1668 – 1669 dient Rosa als schepen van dezelfde plaats, collega-schepen is de later als baljuw berucht geworden Johan van Banchem. In 1669 werd hij benoemd als commies (ambtenaar) voor de Staten-Generaal. In 1681 werd Rosa door de Staten van Holland en West-Friesland benoemd als baljuw en schout van Den Haag en blijft dat tot zijn dood in 1689. Op het moment van de benoeming was zijn broer Johannis burgemeester, waarnemend baljuw én een van de personen die hem voor deze functie hadden voorgedragen. Uit die tijd zijn niet veel gegevens bekend over Adriaens functioneren als baljuw en schout. Echter, na zijn overlijden werd Adriaen Rosa beschuldigd van corruptie. Personen die waren betrapt op een bezoek aan prostituees zouden veelvuldig door hem geld afhandig zijn gemaakt. Daarnaast zou hij een rol hebben gespeeld bij het in die positie geraken van die mensen. Het bezoek aan hoeren stond in die tijd gelijk aan overspel, en werd gezien als een schandelijke daad. Rosa deed er het zwijgen toe tegen een behoorlijke vergoeding, was de beschuldiging. In het “Lyck-dicht op den Bailliu Rosa” werd hij in woorden aangeklaagd die in de Haagse geschiedenis alleen worden overtroffen aangaande baljuw Johan van Banchem (1615-1694), die toentertijd gold als de meest corrupte en gehate Haagse bestuurder ooit. Echter, in tegenstelling tot Rosa werd Van Banchem wel vervolgd wegens corruptie.
Het anonieme pamflet schrijft onder meer over Rosa:

Den Paus van 't Hoerendom, die soo naar Bachus dorste,

Swelt, als een Pad, van Wyn, door Warer-sugt by borste,

Hy leefde als een Hond; dien Haagschen Beul en Bul,

Roe nu in 'r Graf: daar lege dien afgenukren crul.

### Privéleven
Over het privéleven van Rosa zijn weinig gegevens bekend. Rosa deed aan kaatsen, een balsport. Hij zou nooit trouwen, net als zijn broer Johannis. Adriaen Rosa was een vriend van de schrijver Aernout van Overbeke, die hem onder andere noemt in zijn “Burleske Reisbrieven”. Zo verwijst hij naar hem als hij schrijft: “(…) Nu is het mijn beurt, en ick ben mafoij nu al so swart als Adriaen Rosa, Bornius of Spronssen mag zijn (...)” Met swart wordt bedoeld: gebruind door hun verblijf op de kaatsbaan.

## Trivia
- Rosa staat afgebeeld op een magistraatsschilderij van Jan de Baen uit 1682.

title: Adriaen Rosa

wikitext:
[[Bestand:Adriaen Rosa, schepen en baljuw van Den Haag.jpg|thumb|Adriaen Rosa, baljuw en schout van Den Haag]]
'''Mr. Adriaen Rosa''' ([[Den Haag]], [[1618]] –  [[Den Haag]], [[6 februari]] [[1689]]), was vroedschap, schepen, baljuw en schout van Den Haag.

==Biografie==
===Afkomst===
Mr. Adriaen Rosa was de zoon van  zoon van Cornelis Rosa en Cornelia van Hoogheveen. Vader Cornelis werkte als  secretaris van het [[Hof van Holland]] voor raadsheer Mr. Johan de Cocq.

===Loopbaan===
[[File:Oude stadhuis aan de Groenmarkt in Den Haag (71).JPG|thumb|De Haagse [[vierschaar]], waar Adriaen Rosa als schout werkzaam was.]]
Adriaen Rosa kwam uit een aanzienlijke familie. Zijn grootvader Pieter Rosa was burgemeester van Vlissingen. Een ander familielid van Adriaen, Mr. Hendrik Rosa was in [[1619]] raadsheer in de bijzondere generaliteits-rechtbank, opgericht voor het proces wegen hoogverraad tegen [[Johan van Oldenbarnevelt]] en enkele andere aangeklaagden. De broer van Adriaen, Johannis Rosa (1625-1702), was schepen en burgemeester van Den Haag. Verscheidene familieleden waren getrouwd met leden uit het voorname regentengeslacht [[Fagel (geslacht)|Fagel]].

Het was dus niet verwonderlijk dat Adriaen Rosa een goede baan kreeg. In [[1667]] werd Rosa benoemd in de Haagse [[vroedschap]]. In de jaren [[1668]] – [[1669]] dient Rosa als schepen van dezelfde plaats, collega-schepen is de later als baljuw berucht geworden [[Johan van Banchem]]. In [[1669]] werd hij benoemd als commies (ambtenaar) voor de Staten-Generaal. In [[1681]] werd Rosa door de [[Staten van Holland en West-Friesland]] benoemd als [[baljuw]] en [[schout]] van [[Den Haag]] en blijft dat tot zijn dood in [[1689]]. Op het moment van de benoeming was zijn broer Johannis burgemeester, waarnemend baljuw én een van de personen die hem voor deze functie hadden voorgedragen. Uit die tijd zijn niet veel gegevens bekend over Adriaens functioneren als baljuw en schout. Echter, na zijn overlijden werd Adriaen Rosa beschuldigd van [[corruptie]]. Personen die waren betrapt op een bezoek aan [[Prostitutie|prostituees]] zouden veelvuldig door hem geld afhandig zijn gemaakt. Daarnaast zou hij een rol hebben gespeeld bij het in die positie geraken van die mensen. Het bezoek aan hoeren stond in die tijd gelijk aan overspel, en werd gezien als een schandelijke daad. Rosa deed er het zwijgen toe tegen een behoorlijke vergoeding, was de beschuldiging. In het ''“Lyck-dicht op den Bailliu Rosa”'' werd hij in woorden aangeklaagd die in de Haagse geschiedenis alleen worden overtroffen aangaande baljuw [[Johan van Banchem]] (1615-1694), die toentertijd gold als de meest corrupte en gehate Haagse bestuurder ooit. Echter, in tegenstelling tot Rosa werd Van Banchem wel vervolgd wegens corruptie.

Het anonieme pamflet schrijft onder meer over Rosa:

{{Cquote|Den Paus van 't Hoerendom, die soo naar Bachus dorste,

Swelt, als een Pad, van Wyn, door Warer-sugt by borste,

Hy leefde als een Hond; dien Haagschen Beul en Bul,

Roe nu in 'r Graf: daar lege dien afgenukren crul.}}

===Privéleven===
Over het privéleven van Rosa zijn weinig gegevens bekend. Rosa deed aan [[kaatsen]], een balsport. Hij zou nooit trouwen, net als zijn broer Johannis. Adriaen Rosa was een vriend van de schrijver [[Aernout van Overbeke]], die hem onder andere noemt in zijn ''“Burleske Reisbrieven”''. Zo verwijst hij naar hem als hij schrijft: ''“(…) Nu is het mijn beurt, en ick ben mafoij nu al so swart als Adriaen Rosa, Bornius of Spronssen mag zijn (...)”'' Met swart wordt bedoeld: gebruind door hun verblijf op de kaatsbaan.

==Trivia==
[[Bestand:Members of the magistrate of The Hague, 1682, by Jan de Baen.jpg|thumb|444px|Adriaen Rosa zit uiterst links, vooraan, afgebeeld op dit schilderij uit 1682 van [[Jan de Baen]]]]
* Rosa staat afgebeeld op een magistraatsschilderij van [[Jan de Baen]] uit 1682.

==Zie ook==
* [[Lijst van baljuws van Den Haag]]

==Bronnen==
* [https://www.dbnl.org/tekst/over001mbar01_01/over001mbar01_01_0005.php Buyten gaets. Twee burleske reisbrieven van Aernout van Overbeke; Ed. Marijke Barend-van Haeften & Arie Jan Gelderblom; Uitgeverij Verloren, Hilversum, 1998]
* [http://books.google.nl/books?id=DqYzAAAAIAAJ Had de mensch met één vrou niet connen leven: prostitutie in de literatuur van de zeventiende eeuw; J. H. Böse;De Walburg Pers, 1985]; ISBN 9060113772, ISBN 9789060113776
* [http://www.geschiedenisbeleven.nl/baljuws-of-boeven-machtsmisbruik-in-den-haag/ Baljuws of boeven? Machtsmisbruik in Den Haag; R. Velthuizen; 2012]
* [http://books.google.nl/books/about/Lyck_dicht_op_den_Bailliu_Rosa_gestorven.html?id=1zBykgEACAAJ Lyck-dicht op den Bailliu Rosa, gestorven in den Hage, op den Sondag den 6 February, 1689]
* [http://www.gahetna.nl/collectie/archief/inventaris/index/eadid/1.10.29/inventarisnr/373 NL-HaNA, Fagel, 1.10.29, inv.nr. 373; Commissie van de Staten van Holland en Westfriesland voor Adriaan Rosa als baljuw en schout van 's-Gravenhage. 1681 maart 25]
* “Beschrijving van ʼ̓s-Gravenhage (...)ˮ; Mr. [[Jacob de Riemer]];

{{DEFAULTSORT:Rosa, Adriaen}}
[[Categorie:Baljuw van Den Haag]]
[[Categorie:Nederlands jurist]]
[[Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 17e eeuw]]


text:
# Carel van de Putte
Carel van de Putte of Karel van de Putte (Vlissingen 11 januari 1634 - aldaar 17 april 1695) was een zeventiende-eeuws Nederlands admiraal.
Carel van de Putte werd op 11 januari 1634 in Vlissingen geboren als zoon van Reinier van de Putte, zelf zoon van apotheker Pieter Reinierszoon van de Putte, en Catharina van Goch. Hij was het eerste kind van zijn ouders en hun huwelijk was een "moetje".
Carel ging al vroeg varen, eerst op de koopvaardij en op kaperschepen. Tijdens de Tweede Engels-Nederlandse Oorlog werd hij op 23 augustus 1666 extra-ordinaris-kapitein bij de Admiraliteit van Zeeland. Tijdens de Derde Engels-Nederlandse Oorlog werd hij in 1672 vol kapitein-ter-zee, op de Ter Goes van 32 stukken. In 1673 commandeerde hij de Domburg van 60 stukken en in 1674 de Vlissingen van 50 stukken. Op 20 september 1679 werd hij bevorderd tot schout-bij-nacht en op 1 april 1684 tot viceadmiraal.
In 1688 deed Van de Putte mee aan de invasie van Engeland door stadhouder Willem III tijdens de Glorieuze Revolutie. Tijdens de Slag bij Bevesier commandeerde hij de achterdivisie van de voorhoede onder Cornelis Evertsen de Jongste op de Gekroonde Burg van 62 stukken. Zijn schip werd reddeloos geschoten en moest tijdens de vlucht van de Brits-Nederlandse vloot in brand worden gestoken om verovering door de Fransen te voorkomen. In 1692 vocht Van de Putte met meer succes tijdens de Zeeslagen bij Barfleur en La Hougue, op de Coninck William van 92 stukken. In 1694 deed hij mee met de aanval op Brest in de Slag bij Camaret.
Van de Putte huwde in 1685 met Johanna Cornelia Biscop. Een van zijn zoons was de ontdekkingsreiziger Samuel van der Putte (1690-1745). In latere jaren werd Van de Putte ziekelijk en overleed op 17 april 1695 in zijn huis te Vlissingen alwaar hij begraven werd in de Grote Kerk.

title: Carel van de Putte

wikitext:
'''Carel van de Putte''' of '''Karel van de Putte''' ([[Vlissingen]] [[11 januari]] [[1634]] - aldaar [[17 april]] [[1695]]) was een zeventiende-eeuws Nederlands [[admiraal]].

Carel van de Putte werd op 11 januari 1634 in Vlissingen geboren als zoon van Reinier van de Putte, zelf zoon van [[apotheker]] Pieter Reinierszoon van de Putte, en Catharina van Goch. Hij was het eerste kind van zijn ouders en hun huwelijk was een "moetje".

Carel ging al vroeg varen, eerst op de koopvaardij en op [[kaper (kapitein)|kaper]]schepen. Tijdens de [[Tweede Engels-Nederlandse Oorlog]] werd hij op 23 augustus 1666 extra-ordinaris-kapitein bij de [[Admiraliteit van Zeeland]]. Tijdens de [[Derde Engels-Nederlandse Oorlog]] werd hij in 1672 vol kapitein-ter-zee, op de ''Ter Goes'' van 32 stukken. In 1673 commandeerde hij de ''Domburg'' van 60 stukken en in 1674 de ''Vlissingen'' van 50 stukken. Op 20 september 1679 werd hij bevorderd tot schout-bij-nacht en op 1 april 1684 tot viceadmiraal.

In 1688 deed Van de Putte mee aan de invasie van Engeland door [[stadhouder Willem III]] tijdens de [[Glorieuze Revolutie]]. Tijdens de [[Slag bij Beachy Head|Slag bij Bevesier]] commandeerde hij de achterdivisie van de voorhoede onder [[Cornelis Evertsen de Jongste]] op de ''Gekroonde Burg'' van 62 stukken. Zijn schip werd reddeloos geschoten en moest tijdens de vlucht van de Brits-Nederlandse vloot in brand worden gestoken om verovering door de Fransen te voorkomen. In 1692 vocht Van de Putte met meer succes tijdens de [[Zeeslagen bij Barfleur en La Hougue]], op de ''Coninck William'' van 92 stukken. In 1694 deed hij mee met de aanval op [[Brest (Frankrijk)|Brest]] in de [[Slag bij Camaret]].

Van de Putte huwde in 1685 met Johanna Cornelia Biscop. Een van zijn zoons was de ontdekkingsreiziger [[Samuel van der Putte]] (1690-1745). In latere jaren werd Van de Putte ziekelijk en overleed op 17 april 1695 in zijn huis te Vlissingen alwaar hij begraven werd in de [[Grote of Sint-Jacobskerk (Vlissingen)|Grote Kerk]].

{{DEFAULTSORT:Putte, C}}
[[Categorie:Admiraal in de Verenigde Provinciën]]
[[Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 17e eeuw]]
[[Categorie:17e-eeuws militair]]


text:
# Pentila pauli
Pentila pauli is een vlinder uit de familie van de Lycaenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1888 door Staudinger.

title: Pentila pauli

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Pentila pauli''
| afbeelding = Pl.12-11-Pentila clarensis=Pentila pauli Staudinger, 1888.JPG
| familie = [[Lycaenidae]]
| onderfamilie = [[Poritiinae]]
| tribus = [[Pentilini]]
| geslacht = ''[[Pentila]]''
| w-naam = ''Pentila pauli''
| auteur = Staudinger
| datum = 1888
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Pentila pauli''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Lycaenidae]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1888 door Staudinger.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|01}}

[[Categorie:Pentila|pauli]]

title: Pentila pauli

Orde: Lepidoptera (Vlinders)

Familie: Lycaenidae

Onderfamilie: Poritiinae

Geslachtengroep: Pentilini

Geslacht: Pentila

title: Soort


text:
# Lijst van weg- en veldkapellen in Tilburg
Dit is een onvolledige lijst van veldkapellen in de gemeente Tilburg. Kapelletjes komen vooral in het zuiden van Nederland voor en werden dikwijls gebouwd ter verering van een heilige.
| Kapel                                            | Adres                                            | Plaats         | Bouwperiode  | Architect        | Foto                               |
| ------------------------------------------------ | ------------------------------------------------ | -------------- | ------------ | ---------------- | ---------------------------------- |
| Mariakapel                                       | Brem                                             | Berkel-Enschot | 1946         |                  |                                    |
| Onze-Lieve-Vrouw van Altijddurende Bijstandkapel | Spoordijk-Streepstraat                           | Berkel-Enschot | 1900 en 1935 |                  |                                    |
| Onze-Lieve-Vrouw van Heukelomkapel               | Heukelomseweg                                    | Berkel-Enschot | 1930         |                  |                                    |
| Kerkhofkapel                                     | Begraafplaats Trappistenklooster, Eindhovenseweg | Berkel-Enschot |              |                  |                                    |
| Mariakapel                                       | Delmerweg 15                                     | Tilburg        | 1950         | Jos Bedaux       |                                    |
| Hasseltse kapel                                  | Hasseltplein 7                                   | Tilburg        | 16e eeuw     |                  |                                    |
| Mariakapel                                       | Professor van Buchemlaan-Ringbaan Zuid           | Tilburg        | 1945         |                  |                                    |
| Mariakapel                                       | Kruisvaardersstraat-Ringbaan Zuid                | Tilburg        | 1937         |                  |                                    |
| Onze-Lieve-Vrouw ter Noodkapel                   | Kapelhof 6                                       | Tilburg        | 1964         | J.C.A. Schijvens | Onze Lieve Vrouw ter Nood, Tilburg |
| Mariakapel                                       | Korvelplein-Korenbloemstraat                     | Tilburg        |              |                  |                                    |
| Damascuskapel                                    | Oude Langstraat 55                               | Tilburg        | 1930         |                  |                                    |
| Mariakapel (Boskapel)                            | Schoorstraat 16                                  | Udenhout       | 1946         | Jos Bedaux       | Mariakapel, Udenhout               |

wikitext:
Dit is een onvolledige '''lijst van veldkapellen in de gemeente [[Tilburg]]'''. Kapelletjes komen vooral in het zuiden van [[Nederland]] voor en werden dikwijls gebouwd ter verering van een heilige.

{| class="sortable wikitable vatop" style="width:98%; font-size:90%;"
! Kapel
! Adres
! Plaats
! Bouwperiode
! Architect
! Foto
|-
| Mariakapel
| Brem
| [[Berkel-Enschot]]
| 1946
|
|
|-
| Onze-Lieve-Vrouw van Altijddurende Bijstandkapel
| Spoordijk-Streepstraat
| [[Berkel-Enschot]]
| 1900 en 1935
|
|
|-
| Onze-Lieve-Vrouw van Heukelomkapel
| Heukelomseweg
| [[Berkel-Enschot]]
| 1930
|
|
|-
| Kerkhofkapel
| Begraafplaats Trappistenklooster, Eindhovenseweg
| [[Berkel-Enschot]]
|
|
| [[Bestand:Exterieur begraafplaats, overzicht kapel - Berkel-Enschot - 20001221 - RCE.jpg|135px]]
|-
| Mariakapel
| Delmerweg 15
| [[Tilburg]]
| 1950
| [[Jos Bedaux]]
|
|-
| [[Hasseltse kapel]]
| Hasseltplein 7
| [[Tilburg]]
| 16e eeuw
|
| [[Bestand:Hasseltse Kapel.jpg|135px]]
|-
| Mariakapel
| Professor van Buchemlaan-Ringbaan Zuid
| [[Tilburg]]
| 1945
|
|
|-
| Mariakapel
| Kruisvaardersstraat-Ringbaan Zuid
| [[Tilburg]]
| 1937
|
|
|-
| Onze-Lieve-Vrouw ter Noodkapel
| Kapelhof 6
| [[Tilburg]]
| 1964
| [[J.C.A. Schijvens]]
| [[Bestand:Onze Lieve Vrouw ter Nood, Tilburg (1).JPG|135px|Onze Lieve Vrouw ter Nood, Tilburg]]
|-
| Mariakapel
| Korvelplein-Korenbloemstraat
| [[Tilburg]]
|
|
|
|-
| Damascuskapel
| Oude Langstraat 55
| [[Tilburg]]
| 1930
|
|
|-
| [[Mariakapel (Udenhout)|Mariakapel (Boskapel)]]
| Schoorstraat 16
| [[Udenhout]]
| 1946
| [[Jos Bedaux]]
| [[Bestand:Mariakapel Udenhout DSCF5017.jpg|135px|Mariakapel, Udenhout]]
|}

==Externe link==
* [https://reliwiki.nl/index.php?title=Categorie:Gemeente_Tilburg Pagina met religieuze gebouwen (waaronder kapelletjes) in de gemeente Tilburg]

[[Categorie:Kerkgebouw in Tilburg| ]]
[[Categorie:Lijsten van veldkapellen in Nederland|Tilburg]]


text:
# Tachys plagiatus
Tachys plagiatus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1875 door Putzeys.

title: Tachys plagiatus

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Tachys plagiatus''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Trechinae]]
| geslacht = ''[[Tachys]]''
| w-naam = ''Tachys plagiatus''
| auteur = [[Jules Putzeys|Putzeys]]
| datum = 1875
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Tachys plagiatus''''' is een [[kevers|kever]]soort uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): [https://carabidae.org/search?rank=0&text=Tachys+plagiatus Carabidae of the World] (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1875 door Putzeys.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|29}}

[[Categorie:Tachys|plagiatus]]

title: Tachys plagiatus

Onderfamilie: Trechinae

Geslacht: Tachys

title: Soort


text:
# Ateloplus notatus
Ateloplus notatus is een rechtvleugelig insect uit de familie sabelsprinkhanen (Tettigoniidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1901 door Scudder.

title: Ateloplus notatus

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Ateloplus notatus''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Rechtvleugeligen|Orthoptera]] (Rechtvleugeligen)
| familie = [[Sabelsprinkhanen|Tettigoniidae]] (Sabelsprinkhanen)
| geslacht = ''[[Ateloplus]]''
| w-naam = ''Ateloplus notatus''
| auteur = Scudder
| datum = 1901
| haakjes =
| species = Ateloplus notatus
| commons =
}}
'''''Ateloplus notatus''''' is een [[rechtvleugeligen|rechtvleugelig insect]] uit de familie [[sabelsprinkhanen]] (Tettigoniidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1901 door Scudder.

{{Appendix|2=
* {{Brontabel|9999-Orthoptera}} [bezocht 15 april 2013]
}}
{{Beginnetje|biologie|2013|04|18}}

[[Categorie:Sabelsprinkhanen]]

title: Ateloplus notatus

Orde: Orthoptera (Rechtvleugeligen)

Familie: Tettigoniidae (Sabelsprinkhanen)

Geslacht: Ateloplus

title: Soort


text:
# Dinotrema comes
Dinotrema comes is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Tobias in 2007.

title: Dinotrema comes

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Dinotrema comes''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| orde = [[Vliesvleugeligen|Hymenoptera]] (Vliesvleugeligen)
| familie= [[Schildwespen|Braconidae]] (Schildwespen)
| geslacht = ''[[Dinotrema]]''
| w-naam = ''Dinotrema comes''
| auteur = Tobias
| datum = 2007
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Dinotrema comes''''' is een [[insecten|insect]] dat behoort tot de orde [[vliesvleugeligen]] (Hymenoptera) en de familie van de [[Schildwespen|schildwespen (Braconidae)]]. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Tobias in 2007.

{{Beginnetje|biologie|2012|09|09}}

[[Categorie:Dinotrema|comes]]

title: Dinotrema comes

Orde: Hymenoptera (Vliesvleugeligen)

Familie: Braconidae (Schildwespen)

Geslacht: Dinotrema

title: Soort


text:
# Pseudoleptonema erawan
Pseudoleptonema erawan is een schietmot uit de
familie Hydropsychidae. De soort komt voor in het Oriëntaals gebied.

title: Pseudoleptonema erawan

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Pseudoleptonema erawan''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Trichoptera]] (Schietmotten)
| familie = [[Hydropsychidae]]
| geslacht = ''[[Pseudoleptonema]]''
| w-naam = ''Pseudoleptonema erawan''
| auteur = H Malicky & P Chantaramongkol
| datum = 2001
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Pseudoleptonema erawan''''' is een [[schietmotten|schietmot]] uit de
familie [[Hydropsychidae]]. De soort komt voor in het [[Oriëntaals gebied]].

{{Beginnetje|biologie|2=2011|3=06|4=20}}

[[Categorie:Schietmot uit het Oriëntaals gebied]]
[[Categorie:Hydropsychidae]]

title: Pseudoleptonema erawan

Orde: Trichoptera (Schietmotten)

Familie: Hydropsychidae

Geslacht: Pseudoleptonema

title: Soort


text:
# Aartsbisdom Concepción
Het aartsbisdom Concepción (Latijn: Archidioecesis Sanctissimae Conceptionis, Spaans: Arquidiócesis de la Santísima Concepción) is een van de 5 rooms-katholieke aartsbisdommen van Chili. De zetel bevindt zich in de stad Concepción, hoofdstad van de regio Biobío.
De suffragane bisdommen zijn Chillán, Los Ángeles, Temuco, Valdivia en Villarrica. Ontstaan in 1563, werd de zetel van Concepción pas op 20 mei 1939 verheven tot aartsbisdom.

title: Aartsbisdom Concepción

wikitext:
[[Bestand:Casa-central.jpg|thumb|335px|Universidad Católica de la Santísima Concepción]]
Het '''aartsbisdom Concepción''' ([[Latijn]]: ''Archidioecesis Sanctissimae Conceptionis'', [[Spaans]]: ''Arquidiócesis de la Santísima Concepción'') is een van de 5 [[Rooms-Katholieke Kerk|rooms-katholieke]] [[aartsbisdom]]men van [[Chili]]. De zetel bevindt zich in de stad [[Concepción (Chili)|Concepción]], hoofdstad van de [[Bío-Bío (regio)|regio Biobío]].

De [[suffragaan bisdom|suffragane bisdommen]] zijn [[bisdom San Bartolomé de Chillán|Chillán]], [[bisdom Santa María de Los Ángeles|Los Ángeles]], [[bisdom Temuco|Temuco]], [[bisdom Valdivia|Valdivia]] en [[bisdom Villarrica|Villarrica]]. Ontstaan in [[1563]], werd de zetel van Concepción pas op [[20 mei]] [[1939]] verheven tot aartsbisdom.

== Externe links ==
* {{es}} [http://www.iglesiadeconcepcion.cl Website van het aartsbisdom Concepción]

{{Navigatie kerkprovincie Concepción}}
{{Navigatie Katholieke Kerk Chili}}

{{DEFAULTSORT:Concepcion}}
[[Categorie:Katholiek aartsbisdom|Concepción]]
[[Categorie:Bisdom in Chili|Concepción]]


text:
# EGA Handicap
De EGA Handicap van de European Golf Association (EGA) is een handicap voor golfers.
Tot 1993 was de handicap gebaseerd op de Standard Scratch Score. Daarna wordt een nieuw handicap systeem geïntroduceerd, gebaseerd op de Course Rating en Slope Rating van de baan: de EGA Handicap. De formule is: playing handicap = (EGA handicap x slope rating van de baan / 113) + course rating van de baan - par van de baan.

title: EGA Handicap

wikitext:
{{Gerichte aanpak artikelen Pvt pauline|1=2008}}
De '''EGA Handicap''' van de [[European Golf Association]] (EGA) is een [[handicap (golf)|handicap]] voor [[golf (sport)|golf]]ers.

Tot 1993 was de handicap gebaseerd op de [[Standard Scratch Score]]. Daarna wordt een nieuw handicap systeem geïntroduceerd, gebaseerd op de [[Course Rating]] en [[Slope Rating]] van de baan: de EGA Handicap. De formule is: playing handicap = (EGA handicap x slope rating van de baan / 113) + course rating van de baan - par van de baan.{{Bron?||2018|11|15}}

[[Categorie:Golfterminologie]]


text:
# Gambria leucozona
Gambria leucozona is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1880 door Bates.

title: Gambria leucozona

wikitext:
{{Taxobox insect
| naam = ''Gambria leucozona''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Boktorren|Cerambycidae]] (Boktorren)
| onderfamilie = [[Cerambycinae]]
| geslacht = ''[[Gambria]]''
| w-naam = ''Gambria leucozona''
| auteur = [[Henry Walter Bates|Bates]]
| datum = 1880
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Gambria leucozona''''' is een [[kevers]]oort uit de familie van de [[Boktorren|boktorren (Cerambycidae)]]. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1880 door Bates.<ref>{{Brontabel|9999-Cerambycidae}} (bezocht 30 januari 2014)</ref>

{{Appendix}}
{{Beginnetje|biologie|2014|02|17}}

[[Categorie:Boktorren]]

title: Gambria leucozona

Familie: Cerambycidae (Boktorren)

Onderfamilie: Cerambycinae

Geslacht: Gambria

title: Soort


text:
# Design for Scandal
Design for Scandal is een Amerikaanse filmkomedie uit 1941 onder regie van Norman Taurog.

## Verhaal
De invloedrijke krantenmagnaat Judson M. Blair is ontevreden met het vonnis dat rechter Cornelia Porter heeft geveld in zijn echtscheidingszaak. Samen met de pas ontslagen journalist Jeff Sherman bekokstooft hij een plannetje om de rechter op andere gedachten te brengen.

## Rolverdeling
| Acteur           | Personage               |
| ---------------- | ----------------------- |
| Rosalind Russell | Rechter Cornelia Porter |
| Walter Pidgeon   | Jeff Sherman            |
| Edward Arnold    | Judson M. Blair         |
| Lee Bowman       | Walter Caldwell         |
| Jean Rogers      | Dotty                   |
| Mary Beth Hughes | Adele Blair             |
| Guy Kibbee       | Rechter Graham          |
| Barbara Jo Allen | Jane                    |
| Leon Belasco     | Alexander Raoul         |
| Bobby Larson     | Freddie                 |
| Charles Coleman  | Wilton                  |
| Thurston Hall    | Northcott               |

title: Design for Scandal

wikitext:
{{Infobox film
| titel              = ''Design for Scandal''
| afbeelding         = Rosalind Russell-Walter Pidgeon in Design for Scandal trailer.jpg
| onderschrift       = Rosalind Russell en Walter Pidgeon in ''Design for Scandal''
| regie              = [[Norman Taurog]]
| producer           = [[John W. Considine jr.]]
| schrijver          = [[Lionel Houser]]
| spelers            = [[Rosalind Russell]]
[[Walter Pidgeon]]
[[Edward Arnold]]
| muziek             = [[Franz Waxman]]
| montage            = [[Elmo Veron]]
| cinematografie     = [[William H. Daniels]]
[[Leonard Smith]]
| distributeur       = [[Metro-Goldwyn-Mayer]]
| première           = [[film in 1941|1941]]
| genre              = Komedie
| lengte             = 85 minuten
| taal               = [[Engels]]
| land               = {{US}}
| budget             = $ 558.000
| bezoekers          =
| opbrengst          = $ 1.057.000
| nominaties         =
| prijzen            =
| voorloper          =
| vervolg            =
| remake             =
| website            =
| imdb               =
| moviemeter         =
| tmdb               =
| allmovie           =
| kijkwijzer         =
| kijkwijzer_inhoud  =
}}
'''''Design for Scandal''''' is een [[Verenigde Staten|Amerikaanse]] [[filmkomedie]] uit [[film in 1941|1941]] onder regie van [[Norman Taurog]].
==Verhaal==
{{leeswaarschuwing}}
De invloedrijke krantenmagnaat Judson M. Blair is ontevreden met het vonnis dat rechter Cornelia Porter heeft geveld in zijn echtscheidingszaak. Samen met de pas ontslagen journalist Jeff Sherman bekokstooft hij een plannetje om de rechter op andere gedachten te brengen.
==Rolverdeling==
{{Tabel cast}}
|-
|{{SortNaam|Rosalind|Russell}}||Rechter Cornelia Porter
|-
|{{SortNaam|Walter|Pidgeon}}||Jeff Sherman
|-
|{{SortNaam|Edward|Arnold}}||Judson M. Blair
|-
|{{SortNaam|Lee|Bowman}}||Walter Caldwell
|-
|{{SortNaam|Jean|Rogers}}||Dotty
|-
|{{SortNaam|Mary Beth|Hughes}}||Adele Blair
|-
|{{SortNaam|Guy|Kibbee}}||Rechter Graham
|-
|{{SortNaam|Barbara Jo|Allen}}||Jane
|-
|{{SortNaam|Leon|Belasco}}||Alexander Raoul
|-
|{{SortNaam|Bobby|Larson}}||Freddie
|-
|{{SortNaam|Charles|Coleman}}||Wilton
|-
|{{SortNaam|Thurston|Hall}}||Northcott
|}
== Externe links ==
{{Standaardlinks film}}

{{Navigatie films Norman Taurog}}
{{Commonscat|Design for Scandal}}
{{Cursief}}
[[Categorie:Film uit 1941]]
[[Categorie:Komische film]]
[[Categorie:Amerikaanse film]]
[[Categorie:Film van Norman Taurog]]

title: Design for Scandal

Regie: Norman Taurog

Producent: John W. Considine jr.

Scenario: Lionel Houser

Hoofdrollen: Rosalind Russell · Walter Pidgeon · Edward Arnold

Muziek: Franz Waxman

Montage: Elmo Veron

Cinematografie: William H. Daniels · Leonard Smith

Distributie: Metro-Goldwyn-Mayer

Genre: Komedie

Speelduur: 85 minuten

Taal: Engels

Land: Verenigde Staten


text:
# Keizerpalts Kaiserswerth
De keizerpalts Kaiserswerth is een burchtruïne in het stadsdeel Kaiserswerth van Düsseldorf. Het direct aan de Rijn gelegen kasteel deed dienst als palts voor de keizers van het Heilige Roomse Rijk en om tol te heffen.

## Beschrijving
De behouden delen van het kasteel stammen uit de twaalfde eeuw.
Het hoofdgebouw, dat aan de Rijnoever lag en drie verdiepingen telde, was bijna 51 m lang, 30 m breed en tussen 20 en 25 m hoog. De drie verdiepingen werden door een monumentale, bijna 2 m brede trap met elkaar verbonden. Achter het hoofdgebouw lag een toren, die 17 m bij 17 m groot was, 5 m dikke muren had, en op historische afbeeldingen een hoogte van ongeveer 55 m had. In het noorden lag de Kleefse Toren, die door een overbrugde gracht van de hoofdburcht gescheiden was en als toegang diende. Het geheel werd door een kasteelmuur en een gracht omgeven.
Als bouwmateriaal werden trachiet, die volgens een inscriptie van de Drachenfels in het Zevengebergte afkomstig is, en donkere basalt gebruikt, en daarnaast voor de waterputten en bogen ook tufsteen en baksteen.
Opmerkelijk is een 9 m hoge cisterne in het zuidelijke deel van de ruïne. Door een zandlaag werd hier regenwater voor de watervoorziening in het kasteel gezuiverd. Een dergelijke installatie is niet bekend uit andere bouwwerken uit die tijd.
Van de burcht is, onder meer door de aanleg van een hoogwaterdam in 1884, tegenwoordig alleen nog het oostelijke deel van het hoofdgebouw zichtbaar.

## Geschiedenis
Rond 700 schonk Pepijn van Herstal aan Suïtbertus een kunstmatig eiland in de Rijn, waarop die een klooster stichtte. Naast het klooster ontstond ook een nederzetting, Kaiserswerth. In de 11e eeuw liet keizer Hendrik III een bestaande burcht op het eiland tot palts uitbouwen. In 1062 vond hier de Staatsgreep van Kaiserswerth plaats. Van de bebouwing uit deze tijd is niets bewaard gebleven.
In 1174 verplaatste keizer Frederik I Barbarossa het tolrecht op de Rijn van Tiel naar Kaiserswerth. Voor dit doel werd het kasteel tot een machtige vesting herbouwd, wat onder zijn zoon Hendrik VI afgesloten werd.
In 1215 werd de burcht door graaf Adolf III van Berg veroverd en in 1248 door graaf Willem II van Holland. Daarna werd het kasteel aan verschillende heren verpand, totdat het in 1424, samen met de stad en het tolrecht, in handen van het Keurvorstendom Keulen kwam. Onder aartsbisschop Salentijn van Isenburg-Grenzau werd het kasteel verbouwd.
In 1656 ontstond aanzienlijke schade door een kruitexplosie, en kort daarna leed het kasteel tussen 1688 en 1692 onder de gevechten om de opvolging van aartsbisschop Maximiliaan Hendrik van Beieren, en daarna vanaf 1702 onder belegering in het kader van de Spaanse Successieoorlog. Daarna was het kasteel voor het grootste deel verwoest. Alleen het westelijke deel van het hoofdgebouw stond nog overeind. De stenen van de rest werden gebruikt voor de wederopbouw van de stad.

## Bron
- Burgen auf Ruhr, Kai Niederhöfer (red.), Klartext Verlag Essen, 2010.

title: Keizerpalts Kaiserswerth

wikitext:
{{Infobox kasteel
| naam           = Keizerspalts Kaiserswerth
| afbeelding     = Kaiserpfalz-Kaiserswerth-2020-01.jpg
| onderschrift   = Keizerspalts Kaiserswerth
| plaats         = [[Düsseldorf-Kaiserswerth|Kaiserswerth]]
| land           = [[Duitsland]]
| monumentnummer =
| kasteeltype    =
| bouwmateriaal  =
| eigenaar       =
| huidigefunctie =
| bouwjaar       = 12e eeuw
| bouwer         =
| sloopjaar      =
| herbouwjaar    =
| bijzonder      =
| website        = https://www.kaiserpfalz-kaiserswerth.de
| afbeelding2    =
| onderschrift2  =
| mapname        = Noordrijn-Westfalen
| lat_deg        = 51
| lat_min        = 17
| lat_sec        = 58.4
| lat_dir        = N
| lon_deg        = 6
| lon_min        = 43
| lon_sec        = 53
| lon_dir        = E
}}
De '''keizerpalts Kaiserswerth''' is een [[ruïne|burchtruïne]] in het stadsdeel [[Düsseldorf-Kaiserswerth|Kaiserswerth]] van [[Düsseldorf]]. Het direct aan de [[Rijn]] gelegen kasteel deed dienst als [[palts (verblijfplaats)|palts]] voor de keizers van het [[Heilige Roomse Rijk]] en om [[Tol (recht)|tol]] te heffen.

== Beschrijving ==
De behouden delen van het kasteel stammen uit de twaalfde eeuw.

Het hoofdgebouw, dat aan de Rijnoever lag en drie verdiepingen telde, was bijna 51 m lang, 30 m breed en tussen 20 en 25 m hoog. De drie verdiepingen werden door een monumentale, bijna 2 m brede trap met elkaar verbonden. Achter het hoofdgebouw lag een toren, die 17 m bij 17 m groot was, 5 m dikke muren had, en op historische afbeeldingen een hoogte van ongeveer 55 m had. In het noorden lag de ''Kleefse Toren'', die door een overbrugde gracht van de hoofdburcht gescheiden was en als toegang diende. Het geheel werd door een kasteelmuur en een gracht omgeven.

Als bouwmateriaal werden [[trachiet]], die volgens een inscriptie van de [[Drachenfels (Zevengebergte)|Drachenfels]] in het [[Zevengebergte]] afkomstig is, en donkere [[Basalt (gesteente)|basalt]] gebruikt, en daarnaast voor de waterputten en bogen ook [[tufsteen]] en [[baksteen]].

Opmerkelijk is een 9 m hoge [[Waterkelder|cisterne]] in het zuidelijke deel van de ruïne. Door een zandlaag werd hier regenwater voor de watervoorziening in het kasteel gezuiverd. Een dergelijke installatie is niet bekend uit andere bouwwerken uit die tijd.

Van de burcht is, onder meer door de aanleg van een hoogwaterdam in 1884, tegenwoordig alleen nog het oostelijke deel van het hoofdgebouw zichtbaar.

== Geschiedenis ==
Rond 700 schonk [[Pepijn van Herstal]] aan [[Suïtbertus]] een kunstmatig eiland in de Rijn, waarop die een klooster stichtte. Naast het klooster ontstond ook een nederzetting, [[Düsseldorf-Kaiserswerth|Kaiserswerth]]. In de 11e eeuw liet keizer [[Keizer Hendrik III|Hendrik III]] een bestaande burcht op het eiland tot [[palts (verblijfplaats)|palts]] uitbouwen. In 1062 vond hier de [[Staatsgreep van Kaiserswerth]] plaats. Van de bebouwing uit deze tijd is niets bewaard gebleven.

In 1174 verplaatste keizer [[Keizer Frederik I Barbarossa|Frederik I Barbarossa]] het [[tolrecht]] op de [[Rijn]] van [[Tiel]] naar Kaiserswerth. Voor dit doel werd het kasteel tot een machtige vesting herbouwd, wat onder zijn zoon [[Keizer Hendrik VI|Hendrik VI]] afgesloten werd.

In 1215 werd de burcht door graaf [[Adolf III van Berg]] veroverd en in 1248 door graaf [[Willem II van Holland]]. Daarna werd het kasteel aan verschillende heren verpand, totdat het in 1424, samen met de stad en het tolrecht, in handen van het [[Keurvorstendom Keulen]] kwam. Onder aartsbisschop [[Salentijn van Isenburg-Grenzau]] werd het kasteel verbouwd.

In 1656 ontstond aanzienlijke schade door een kruitexplosie, en kort daarna leed het kasteel tussen 1688 en 1692 onder de gevechten om de opvolging van aartsbisschop [[Maximiliaan Hendrik van Beieren]], en daarna vanaf 1702 onder belegering in het kader van de [[Spaanse Successieoorlog]]. Daarna was het kasteel voor het grootste deel verwoest. Alleen het westelijke deel van het hoofdgebouw stond nog overeind. De stenen van de rest werden gebruikt voor de wederopbouw van de stad.

== Bron ==
* ''Burgen auf Ruhr'', Kai Niederhöfer (red.), Klartext Verlag Essen, 2010.

{{Commonscat|Kaiserpfalz Kaiserswerth}}
[[Categorie:Kasteelruïne in Duitsland]]
[[Categorie:Bouwwerk in Düsseldorf]]

title: Keizerspalts Kaiserswerth

Locatie: Kaiserswerth, Duitsland

Coördinaten: 51° 18′ NB, 6° 44′ OL

Gebouwd in: 12e eeuw

title: Kaart

Kaart: Keizerpalts Kaiserswerth (Noordrijn-Westfalen) · Keizerpalts Kaiserswerth


text:
# Chris Lebeau
Joris Johannes Christiaan (Chris) Lebeau (Amsterdam, 26 mei 1878 - concentratiekamp Dachau, 2 april 1945) was een Nederlands veelzijdig ontwerper, kunstschilder, verzetsstrijder en anarchist.

## Levensloop
Chris Lebeau was de zoon van Jacques Charles Lebeau, machinist en winkelier, en Grietje Scholte. Lebeau werd in een Amsterdamse kelderwoning geboren als vierde en laatste kind in het arbeidersgezin. Vader Lebeau was socialist en Lebeau vergezelde hem bij de colportage met het orgaan Recht voor Allen. Op 7 mei 1902 trad Lebeau in het huwelijk met Anna M. Leverington, met wie hij een dochter kreeg. Dit huwelijk werd op 27 februari 1919 ontbonden. Op 7 mei 1932 ging hij een vrij huwelijk aan met Maria Sofia (Sof) Herman. Op 12 november 1935 trouwde hij in Londen met Ilse Ruth Voigt. Dit huwelijk werd ontbonden door scheiding op 14 januari 1937.
Lebeau begon met een opleiding aan de Kunstnijverheidsschool Quellinus Amsterdam van 1892 tot 1895, daarna aan de Rijksschool voor Kunstnijverheid Amsterdam van 1895 tot 1899. In 1904 werd hij leraar aan de Haarlemse Kunstnijverheidsschool tot 1914. Tot zijn leerlingen behoorden Bertha Bake, Johan Briedé, Willem Cordel, Walter van Diedenhoven, Jan Mankes en Emilie van Waveren-Resink.
Lebeau was een zeer veelzijdige kunstenaar; hij ontwierp dessins voor linnen voor de linnenfabrikant E.J.F. van Dissel in Eindhoven, glas voor Glasfabriek Leerdam, was plateelschilder bij de plateelbakkerij Haga in Purmerend en ontwierp aardewerk bij Amphora in Oegstgeest. Naast dessins voor behangselpapier hield hij zich bezig met batikken, schilderen, tekenen, het maken van ex librissen en het ontwerpen van boekbanden en postzegels, zoals de onder filatelisten bekende cijferserie Vliegende duif. Hij verzorgde ook decors, affiches en programma's voor Theater Verkade in Den Haag waar hij drie jaar aan verbonden was. Na het batikken werkte hij met damast, grafische ontwerpen, vrije grafiek, theaterdecors, lithografieën, krijt- en pentekeningen, glaswerk, glas-in-lood, wandschilderingen, houtsneden, sculpturen en theaterinterieurs. Zijn toegepast werk omvat onder meer tafellinnen, boekbandontwerpen en boekversieringen, affiches, spotprenten, kalenders, vaandels, catalogi en diploma's. Als kunstschilder maakte hij landschappen, stillevens en portretten. Hij maakte onder andere wandtaferelen voor de Oud-Katholieke kerk in Leiden (1926-1928) en wandschilderingen en glas in lood in de trouwzaal van het voormalige stadhuis in het Prinsenhof (Amsterdam) (1927).
Lebeau ontwierp damasten tafellinnen in opdracht van E.J.F. van Dissel & zonen. Ook voor de Eindhovense trijpfabrieken Schellens & Marto en de 's-Gravenhaagsche Smyrna tapijtfabriek ontwierp hij textiel.
Lebeau werkte ook als leraar aan een avondvakschool in de Jordaan en van 1904 tot 1914 aan de School voor Kunstnijverheid in Haarlem en was daar onder anderen leraar van Johan Briedé en een belangrijk inspirator voor de Haarlemse kunstenaars Ab (Albert) Loots en Jan Mooijman. In 1908 werkte hij een poosje in Antwerpen en in 1914 ging hij een halfjaar in Indonesië met het toneelgezelschap van E. Verkade. Het werk van Lebeau is overwegend decoratief.
Lebeau beleed zijn overtuigingen met grote felheid. Hij noemde zich een religieuze anarchocommunist. Hij was in 1904 medeoprichter van de Nederlandsche Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst (VANK).
Nadat de nationaalsocialisten in 1933 in Duitsland aan de macht waren gekomen, sloot Lebeau een schijnhuwelijk met een Duitse Joodse vluchtelinge. In dezelfde periode nam hij Sixta Heddema (1912-1988) als leerlinge onder zijn hoede. Tijdens de bezetting gebruikten Lebeau en Heddema hun artistieke kennis voor het vervalsen van documenten. Op 3 november 1943 werden Lebeau, zijn vrouw en Heddema gearresteerd wegens hulp aan Joodse Nederlanders. Hij kon in vrijheid komen als hij beloofde zich van illegaal werk te onthouden, maar dat wees hij af. Via Vught, waar hij op 24 februari 1944 was terechtgekomen, werd hij op 25 mei 1944 overgebracht naar het concentratiekamp Dachau. Hij stierf daar aan uitputting. Het werk in zijn atelier werd door Heddema, die werd vrijgelaten, veiliggesteld en bij haar overlijden gelegateerd aan de Stichting Schone Kunsten rond 1900, waarvan de collectie sinds de jaren zeventig is ondergebracht bij het Drents Museum in Assen.
In het Drents Museum te Assen werd in 1987 een overzichtstentoonstelling van zijn werk gehouden.

## Werk

### Afbeeldingen
- Omslag van de De stille kracht (1900) van Louis Couperus
- Ki Hadjar Dewantara (1919)
- Portret van Rien Hack (1913)
- Glas-in-loodraam trouwzaal Prinsenhof te Amsterdam (1927)
- Omslag van Wendingen (1929)
- Portret van Hannah Höch (1933)
- Portret van Sixta Heddema (1936)
- Nederlandse postzegels Cijferserie Vliegende duif (1926-1939)

### Schilderingen in de Fredericus en Odulfuskerk in Leiden
- Overzicht interieur
- Muurschildering
- Schildering boven preekstoel
- Kap
- Evangelist Marcus
- Evangelist Lucas

### Werk in openbare collecties (selectie)
- Rijksmuseum Amsterdam[3]

title: Chris Lebeau

wikitext:
{{Infobox kunstenaar
| naam           = Chris Lebeau
| afbeelding     = Zelfportret (1933), door Chris Lebeau.jpg
| onderschrift   = Zelfportret (1933)
| volledige naam = Joris Johannes Christiaan Lebeau
| bijnaam        =
| land           = Nederland
| nationaliteit  =
| beroep         = [[ets]]er, [[grafisch ontwerper]], [[kunstschilder]] en [[tekenaar]]
| jaren-actief   =
| stijl          =
| website        =
| RKD            = 48648
}}
'''Joris Johannes Christiaan (Chris) Lebeau''' ([[Amsterdam]], [[26 mei]] [[1878]] - [[concentratiekamp]] [[Dachau (concentratiekamp)|Dachau]], [[2 april]] [[1945]]) was een Nederlands veelzijdig [[Grafisch ontwerper|ontwerper]], [[kunstschilder]], [[Nederlands verzet in de Tweede Wereldoorlog|verzetsstrijder]] en [[Anarchisme|anarchist]].<ref name="RKD">{{Link RKD|id=48648}}</ref>

==Levensloop==
Chris Lebeau was de zoon van Jacques Charles Lebeau, machinist en winkelier, en Grietje Scholte. Lebeau werd in een Amsterdamse kelderwoning geboren als vierde en laatste kind in het arbeidersgezin. Vader Lebeau was [[socialisme|socialist]] en Lebeau vergezelde hem bij de colportage met het orgaan ''[[Recht voor Allen]]''. Op 7 mei 1902 trad Lebeau in het huwelijk met Anna M. Leverington, met wie hij een dochter kreeg. Dit huwelijk werd op 27 februari 1919 ontbonden. Op 7 mei 1932 ging hij een vrij huwelijk aan met Maria Sofia (Sof) Herman. Op 12 november 1935 trouwde hij in [[Londen]] met Ilse Ruth Voigt. Dit huwelijk werd ontbonden door scheiding op 14 januari 1937.

Lebeau begon met een opleiding aan de [[Kunstnijverheidsschool Quellinus Amsterdam]] van 1892 tot 1895, daarna aan de [[Rijksschool voor Kunstnijverheid Amsterdam]] van 1895 tot 1899. In 1904 werd hij leraar aan de [[School voor Bouwkunde, Versierende Kunsten en Kunstambachten|Haarlemse Kunstnijverheidsschool]] tot 1914. Tot zijn leerlingen behoorden [[Bertha Bake]], [[Johan Briedé]], [[Willem Cordel]], [[Walter van Diedenhoven]], [[Jan Mankes]] en [[Emilie van Waveren-Resink]].

Lebeau was een zeer veelzijdige kunstenaar; hij ontwierp dessins voor [[linnen]] voor de linnenfabrikant E.J.F. van Dissel in Eindhoven, glas voor [[Glasfabriek Leerdam]], was [[Plateel|plateelschilder]] bij de [[plateelbakkerij Haga]] in [[Purmerend]] en ontwierp [[aardewerk]] bij [[Amphora]] in [[Oegstgeest]]. Naast dessins voor [[Behang|behangsel]]papier hield hij zich bezig met [[batikken]], [[Kunstschilder|schilderen]], [[tekening|tekenen]], het maken van [[ex libris]]sen en het ontwerpen van [[Boekbandontwerpers in Nederland tussen 1890 en 1940|boekbanden]] en [[postzegel]]s, zoals de onder filatelisten bekende cijferserie [[Langlopende postzegel|''Vliegende duif'']]. Hij verzorgde ook [[Decorontwerp|decor]]s, [[Affiche|affiches]] en programma's voor Theater Verkade in Den Haag waar hij drie jaar aan verbonden was. Na het batikken werkte hij met [[Damast (textiel)|damast]], grafische ontwerpen, vrije grafiek, theaterdecors, lithografieën, krijt- en pentekeningen, glaswerk, [[Glas in lood|glas-in-lood]], wandschilderingen, [[houtsnede]]n, sculpturen en theaterinterieurs. Zijn toegepast werk omvat onder meer tafellinnen, boekbandontwerpen en boekversieringen, affiches, spotprenten, [[kalender]]s, vaandels, catalogi en diploma's. Als kunstschilder maakte hij [[landschap]]pen, [[stilleven]]s en [[portret]]ten. Hij maakte onder andere wandtaferelen voor de [[Fredericus en Odulfuskerk|Oud-Katholieke kerk]] in [[Leiden]] (1926-1928) en wandschilderingen en glas in lood in de trouwzaal van het voormalige stadhuis in het [[Prinsenhof (Amsterdam)]] (1927).

Lebeau ontwierp [[damast (textiel)|damasten]] tafellinnen in opdracht van [[Textielindustrie in Eindhoven#Van Dissel|E.J.F. van Dissel & zonen]]. Ook voor de Eindhovense [[trijp|trijpfabrieken]] Schellens & Marto en de 's-Gravenhaagsche [[Smyrna (tapijt)|Smyrna]] tapijtfabriek ontwierp hij textiel.<ref name="RKD" />

Lebeau werkte ook als leraar aan een avondvakschool in de Jordaan en van 1904 tot 1914 aan de [[School voor Bouwkunde, Versierende Kunsten en Kunstambachten|School voor Kunstnijverheid]] in [[Haarlem]] en was daar onder anderen leraar van [[Johan Briedé]] en een belangrijk inspirator voor de Haarlemse kunstenaars Ab (Albert) Loots en Jan Mooijman. In 1908 werkte hij een poosje in [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]] en in 1914 ging hij een halfjaar in [[Indonesië]] met het toneelgezelschap van E. Verkade. Het werk van Lebeau is overwegend decoratief.

Lebeau beleed zijn overtuigingen met grote felheid. Hij noemde zich een religieuze [[Anarchocommunisme|anarchocommunist]]. Hij was in 1904 medeoprichter van de [[Nederlandsche Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst]] (VANK).

Nadat de [[Nationaalsocialistische Duitse Arbeiderspartij|nationaalsocialisten]] in 1933 in [[Duitsland]] aan de macht waren gekomen, sloot Lebeau een schijnhuwelijk met een Duitse Joodse vluchtelinge. In dezelfde periode nam hij [[Sixta Heddema]] (1912-1988) als leerlinge onder zijn hoede. Tijdens de bezetting gebruikten Lebeau en Heddema hun artistieke kennis voor het vervalsen van documenten. Op 3 november 1943 werden Lebeau, zijn vrouw en Heddema gearresteerd wegens hulp aan Joodse Nederlanders. Hij kon in vrijheid komen als hij beloofde zich van illegaal werk te onthouden, maar dat wees hij af. Via Vught, waar hij op 24 februari 1944 was terechtgekomen, werd hij op 25 mei 1944 overgebracht naar het concentratiekamp Dachau. Hij stierf daar aan uitputting. Het werk in zijn atelier werd door Heddema, die werd vrijgelaten, veiliggesteld en bij haar overlijden gelegateerd aan de Stichting Schone Kunsten rond 1900, waarvan de collectie sinds de jaren zeventig is ondergebracht bij het [[Drents Museum]] in Assen.<ref>[https://web.archive.org/web/20160802172227/http://vvnk.nl/ssk/index.php?page=kunsthistorisch&show= Stichting Schone Kunsten rond 1900]</ref>

In het [[Drents Museum]] te [[Assen]] werd in 1987 een overzichtstentoonstelling van zijn werk gehouden.

== Werk ==
=== Afbeeldingen ===
<gallery>
Book cover novel De Stille Kracht (Louis Couperus, 1900) by Joris Johannes Christiaan (Chris) Lebeau - Ontwerp voorplat Boekomslag.gif|Omslag van de [[De stille kracht]] (1900) van [[Louis Couperus]]
Soewardi1919Lebeau.jpg|[[Ki Hadjar Dewantara]] (1919)
Portret van Rien Hack door Chris Lebeau (1913).jpg|Portret van [[Rien Hack]] (1913)
Interieur trouwzaal, overzicht gebrandschilderd glas-in-loodraam - Amsterdam - 20366233 - RCE.jpg|Glas-in-loodraam trouwzaal [[Prinsenhof (Amsterdam)|Prinsenhof]] te Amsterdam (1927)
Wendingen1929Lebeau.jpg|Omslag van [[Wendingen]] (1929)
Portret van Hannah Höch (1933), door Chris Lebeau.jpg|Portret van [[Hannah Höch]] (1933)
Portret van Sixta Heddema (1936), door Chris Lebeau.jpg|[[Portret van Sixta Heddema]] (1936)
Postzegel 1926-39 met watermerk.jpg|Nederlandse postzegels Cijferserie ''Vliegende duif'' (1926-1939)

</gallery>

===Schilderingen in de Fredericus en Odulfuskerk in Leiden===
<gallery>
Bestand:Interieur, overzicht naar het oosten - Leiden - 20336660 - RCE.jpg|Overzicht interieur
Bestand:Interieur, overzicht muurschildering - Leiden - 20338204 - RCE.jpg|Muurschildering
Bestand:Interieur, detail schildering boven preekstoel - Leiden - 20338197 - RCE.jpg|Schildering boven preekstoel
Bestand:Interieur, gedeelte van kap met schilderingen - Leiden - 20338196 - RCE.jpg|Kap
Bestand:Interieur, muurschildering van Evangelist Marcus - Leiden - 20338199 - RCE.jpg|Evangelist Marcus
Bestand:Interieur, muurschildering van Evangelist Lucas - Leiden - 20338198 - RCE.jpg|Evangelist Lucas
</gallery>

===Werk in openbare collecties (selectie)===
* [[Rijksmuseum Amsterdam]]<ref>[https://www.rijksmuseum.nl/nl/zoeken?p=15&ps=12&involvedMaker=Chris%20Lebeau&ii=0 Objecten in het Rijksmuseum]. [https://web.archive.org/web/20230612172254/https://www.rijksmuseum.nl/nl/zoeken?p=15&ps=12&involvedMaker=Chris%20Lebeau&ii=0 Gearchiveerd] op 12 juni 2023.</ref>

==Zie ook==
* [[Boekbanden en ex librissen ontworpen door Chris Lebeau]]

==Externe link==
* [https://web.archive.org/web/20100401093614/http://www.kunstbus.nl/design/chris+lebeau.html Chris Lebeau]

{{Appendix|2=
'''Bronnen'''
* W. van Meurs, 'Chris Lebeau' in: Elsevier's geïllustreerd maandschrift, jrg. 17, 1907, dl. 33, 289-292;
* L. Heyting, De wereld in een dorp. Schilders, schrijvers en wereldverbeteraars in Laren en Blaricum 1880-1920 (Amsterdam 1994);
* Mechteld de Bois ''Chris Lebeau 1878-1945'' Drents Museum - Frans Hals Museum, Assen-Haarlem 1987, ISBN 90 70 884 07 0.
----
'''Referenties'''
{{References}}
}}
{{Bibliografische informatie}}

{{Commonscat|Chris Lebeau}}

{{DEFAULTSORT:Lebeau, Chris}}
[[Categorie:Nederlands grafisch ontwerper]]
[[Categorie:Nederlands kunstschilder]]
[[Categorie:Nederlands illustrator]]
[[Categorie:Ontwerper van Nederlandse postzegels]]
[[Categorie:Nederlands persoon in de Tweede Wereldoorlog]]
[[Categorie:Nederlands plateelschilder]]
[[Categorie:Nederlands boekbandontwerper]]
[[Categorie:Nederlands anarchist]]
[[Categorie:Kampgevangene in Vught]]
[[Categorie:Kampgevangene in Dachau]]

title: Persoonsgegevens

Volledige naam: Joris Johannes Christiaan Lebeau

Geboren: Amsterdam, 26 mei 1878

Overleden: Dachau, 2 april 1945

Geboorteland: Nederland

Beroep(en): etser, grafisch ontwerper, kunstschilder en tekenaar


text:
# Liefje (film)
Liefje is een Nederlandse film uit 2001 van Emile Fallaux, die is uitgebracht als Telefilm. Het was de debuutfilm voor Jelka van Houten.

## Verhaal
Esther zit in een kliniek, omdat ze ervan verdacht wordt haar vader om het leven te hebben gebracht, die haar jarenlang seksueel misbruikt heeft. Zijzelf echter ontkent in alle toonaarden, en haar verpleegsters denken aan een ontkenningssyndroom.

## Rolverdeling
- Jelka van Houten - Esther Valkhof
- Ramsey Nasr - Erik
- Erik van der Horst - Vader Valkhof
- Renée Fokker - Clara
- Will van Kralingen - Dorien

title: Liefje (film)

wikitext:
{{Infobox film
| titel = Liefje
| regie = [[Emile Fallaux]]
| première = [[2001]]
| schrijver = Emile Fallaux
| producer = Alain de Levita
| distributeur = Levita productions
| genre = Drama<br />Thriller
| lengte = 82 minuten
| land = {{NL}}
| taal = [[Nederlands]]
| budget = ƒ 80.000
| imdb = 0252641
| moviemeter= 19751
}}
'''''Liefje''''' is een [[Nederland]]se film uit [[2001]] van [[Emile Fallaux]], die is uitgebracht als [[Telefilm]]. Het was de [[debuutfilm]] voor [[Jelka van Houten]].

==Verhaal==
{{leeswaarschuwing}}
Esther zit in een [[kliniek]], omdat ze ervan verdacht wordt haar vader om het leven te hebben gebracht, die haar jarenlang [[seksueel misbruik]]t heeft. Zijzelf echter ontkent in alle toonaarden, en haar [[verpleegster]]s denken aan een [[ontkenningssyndroom]].

==Rolverdeling==
*''[[Jelka van Houten]] - Esther Valkhof''
*''[[Ramsey Nasr]] - Erik''
*''[[Erik van der Horst]] - Vader Valkhof''
*''[[Renée Fokker]] - Clara''
*''[[Will van Kralingen]] - Dorien''

==Externe link==
* {{Link IMDb titel|id=0252641}}

[[Categorie:Nederlandse film]]
[[Categorie:Film uit 2001]]
[[Categorie:Dramafilm]]
[[Categorie:Thriller (film)]]
[[Categorie:Film van Emile Fallaux]]

title: Liefje

Regie: Emile Fallaux

Producent: Alain de Levita

Scenario: Emile Fallaux

Distributie: Levita productions

Genre: Drama · Thriller

Speelduur: 82 minuten

Taal: Nederlands

Land: Nederland


text:
# Winnertzia discretella
Winnertzia discretella is een muggensoort uit de familie van de galmuggen (Cecidomyiidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1992 door Spungis.

title: Winnertzia discretella

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Winnertzia discretella''
| afbeelding =
| orde = [[Diptera]] (Tweevleugeligen)
| onderorde = [[Nematocera]] (Muggen)
| familie = [[Galmuggen|Cecidomyiidae]] (Galmuggen)
| geslacht = ''[[Winnertzia]]''
| w-naam = ''Winnertzia discretella''
| auteur = Spungis
| datum = 1992
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Winnertzia discretella''''' is een [[muggen]]soort uit de familie van de [[Galmuggen|galmuggen (Cecidomyiidae)]].<ref>{{Link Fauna Europaea|id=303919|naam=''Winnertzia discretella''}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1992 door Spungis.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|06|23}}

[[Categorie:Winnertzia|discretella]]

title: Winnertzia discretella

Orde: Diptera (Tweevleugeligen)

Onderorde: Nematocera (Muggen)

Familie: Cecidomyiidae (Galmuggen)

Geslacht: Winnertzia

title: Soort


text:
# Eucosma orphnogenes
Eucosma orphnogenes is een vlinder uit de familie van de bladrollers (Tortricidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1939 door Meyrick.

title: Eucosma orphnogenes

wikitext:
{{Taxobox vlinder
| titelweergave = cursief
| naam = ''Eucosma orphnogenes''
| afbeelding =
| familie = [[Bladrollers|Tortricidae]] (Bladrollers)
| onderfamilie = [[Olethreutinae]]
| tribus =
| geslacht = ''[[Eucosma]]''
| w-naam = ''Eucosma orphnogenes''
| auteur = Meyrick
| datum = 1939
| haakjes =
| commons =
| species =
}}
'''''Eucosma orphnogenes''''' is een [[vlinders|vlinder]] uit de familie van de [[Bladrollers|bladrollers (Tortricidae)]].<ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1939 door Meyrick.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|04|06}}

[[Categorie:Eucosma|orphnogenes]]

title: Eucosma orphnogenes

Familie: Tortricidae (Bladrollers)

Onderfamilie: Olethreutinae

Geslacht: Eucosma

title: Soort


text:
# Mao Hengfeng
Mao Hengfeng (9 december 1961) is een Chinese dissidente die strijdt voor een verbetering van de mensenrechten in de Volksrepubliek China.
Ze is een moeder van een tweeling en werd in 1988 ontslagen door de zeepfabriek waar ze werkte omdat ze weigerde toe te geven aan de gedwongen eenkindpolitiek en haar tweede zwangerschap niet wilde afbreken. Vervolgens werd ze in een psychiatrische kliniek opgesloten. Haar derde kind werd geboren op 28 februari 1989.
Hengfeng spande een rechtszaak in tegen de zeepfabriek maar de rechter oordeelde in eerste instantie in het voordeel van het bedrijf. Mao Hengfeng ging in beroep tegen deze uitspraak en was ondertussen zeven maanden zwanger van haar vierde kind. De rechter wilde het vonnis herzien op voorwaarde dat Hengfeng deze keer wel abortus zou plegen. Met het oog op het welzijn van haar overige kinderen en tegen haar zin, liet ze deze uitvoeren. Toch oordeelde de rechter dat de zeepfabriek haar terecht had ontslagen omdat ze bij de geboorte van haar derde kind zestien dagen onwettig afwezig was geweest en omdat ze de eenkindpolitiek had overtreden.
Tussen 1990 en 2004 bleef Hengfeng de Chinese overheid bestoken met petities en vragen over haar ontslag, haar gedwongen abortus en de miskenning van basisrechten zoals het recht op vrijheid van meningsuiting.
In april 2004 belandde ze achttien maanden in een heropvoedingskamp. Na haar vrijlating in 2006 bleef ze actie voeren en werd daarna gevangengezet.
Amnesty International volgt deze zaak nauwgezet en steunt haar.

title: Mao Hengfeng

wikitext:
'''Mao Hengfeng''' ([[9 december]] [[1961]]) is een [[Volksrepubliek China|Chinese]] [[dissident]]e die strijdt voor een verbetering van de [[mensenrechten]] in de [[Volksrepubliek China]].

Ze is een moeder van een tweeling en werd in 1988 ontslagen door de zeepfabriek waar ze werkte omdat ze weigerde toe te geven aan de gedwongen [[eenkindpolitiek]] en haar tweede zwangerschap niet wilde afbreken. Vervolgens werd ze in een [[psychiatrische kliniek]] opgesloten. Haar derde kind werd geboren op 28 februari 1989.

Hengfeng spande een rechtszaak in tegen de zeepfabriek maar de rechter oordeelde in eerste instantie in het voordeel van het bedrijf. Mao Hengfeng ging in beroep tegen deze uitspraak en was ondertussen zeven maanden zwanger van haar vierde kind. De rechter wilde het vonnis herzien op voorwaarde dat Hengfeng deze keer wel [[abortus]] zou plegen. Met het oog op het welzijn van haar overige kinderen en tegen haar zin, liet ze deze uitvoeren. Toch oordeelde de rechter dat de zeepfabriek haar terecht had ontslagen omdat ze bij de geboorte van haar derde kind zestien dagen onwettig afwezig was geweest en omdat ze de eenkindpolitiek had overtreden.

Tussen 1990 en 2004 bleef Hengfeng de Chinese overheid bestoken met petities en vragen over haar ontslag, haar gedwongen abortus en de miskenning van basisrechten zoals het recht op [[vrijheid van meningsuiting]].

In april 2004 belandde ze achttien maanden in een [[Heropvoeding door werk|heropvoedingskamp]]. Na haar vrijlating in 2006 bleef ze actie voeren en werd daarna gevangengezet.

[[Amnesty International]] volgt deze zaak nauwgezet en steunt haar.

== Externe links ==
*{{en}}[http://www.amnesty.org/ Amnesty International]
*{{en}}[https://web.archive.org/web/20051125124134/http://www.equityfeminism.com/archives/years/2004/000064.html "Feminists Ignore Plight of Mao Hengfeng"]

{{DEFAULTSORT:Mao, Hengfeng}}
[[Categorie:Chinees dissident]]
[[Categorie:Chinees mensenrechtenactivist]]
[[Categorie:Gevangene]]


text:
# Planimontia
Planimontia is een geslacht van hooiwagens uit de familie Triaenonychidae.
De wetenschappelijke naam Planimontia is voor het eerst geldig gepubliceerd door Kauri in 1961.

## Soorten
Planimontia is monotypisch en omvat slechts de volgende soort:
- Planimontia goodnightorum

title: Planimontia

wikitext:
{{Taxobox
| type = dier
| naam = ''Planimontia''
| titelweergave = cursief
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| rijk=[[Dieren (biologie)|Animalia]] (Dieren)
| stam=[[Geleedpotigen|Arthropoda]] (Geleedpotigen)
| klasse=[[Spinachtigen|Arachnida]] (Spinachtigen)
| orde = [[Hooiwagens|Opiliones]] (Hooiwagens)
| familie = [[Triaenonychidae]]
| onderfamilie = [[Triaenonychinae]]
| taxon = [[Geslacht (biologie)|Geslacht]]
| w-naam = ''Planimontia''
| auteur = Kauri
| datum = 1961
| species =
| commons =
}}
'''''Planimontia''''' is een [[geslacht (biologie)|geslacht]] van [[hooiwagens]] uit de familie [[Triaenonychidae]].
De wetenschappelijke naam ''Planimontia'' is voor het eerst geldig gepubliceerd door Kauri in 1961.

==Soorten==
''Planimontia'' is [[monotypisch]] en omvat slechts de volgende [[soort]]:<ref>{{Aut|Hallan J.}} (2005) [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/Acari/Family/Triaenonychidae.txt Triaenonychidae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/Acari/Family/Opiliones1.htm SYNOPSIS OF THE DESCRIBED OPILIONES OF THE WORLD]</ref>
* ''[[Planimontia goodnightorum]]''

{{Appendix}}

[[Categorie:Triaenonychidae]]

title: Planimontia

Klasse: Arachnida (Spinachtigen)

Orde: Opiliones (Hooiwagens)

Familie: Triaenonychidae

Onderfamilie: Triaenonychinae

title: Geslacht

Portaal: Biologie


text:
# Israëlisch Centraal Bureau voor de Statistiek
Het Israëlisch Centraal Bureau voor de Statistiek (ICBS) (Hebreeuws: הלשכה המרכזית לסטטיסטיקה , HaLishka HaMerkazit LeStatistika; Arabisch:دائرة الإحصاء المركزية, ā'irah al-Iḥṣā al-Markazīyah; Engels: Israel Central Bureau of Statistics, CBS) is een Israëlisch staatsbedrijf dat statistische gegevens over Israël produceert en publiceert. Het is gevestigd in Jeruzalem en Tel Aviv. De directeur wordt benoemd op voordracht van de premier. Het is de tegenhanger van het Nederlandse Centraal Bureau voor de Statistiek.
Het door Israël bezette Palestina heeft een eigen statistiekbureau, het Palestijns Centraal Bureau voor de Statistiek (PCBS).

## Weblinks
- Engelstalige website van het ICBS

wikitext:
Het '''Israëlisch Centraal Bureau voor de Statistiek''' (ICBS) ([[Hebreeuws]]: הלשכה המרכזית לסטטיסטיקה , ''HaLishka HaMerkazit LeStatistika''; [[Arabisch]]:دائرة الإحصاء المركزية, ''ā'irah al-Iḥṣā al-Markazīyah''; [[Engels]]: Israel Central Bureau of Statistics, CBS) is een Israëlisch staatsbedrijf dat statistische gegevens over [[Israël]] produceert en publiceert. Het is gevestigd in [[Jeruzalem]] en [[Tel Aviv]]. De directeur wordt benoemd op voordracht van de premier. Het is de tegenhanger van het Nederlandse [[Centraal Bureau voor de Statistiek]].

Het door Israël bezette [[Palestina (staat)|Palestina]] heeft een eigen statistiekbureau, het [[Palestijns Centraal Bureau voor de Statistiek]] (PCBS).<ref>[https://www.pcbs.gov.ps/default.aspx Engelstalige website van het Palestijns CBS]. [https://web.archive.org/web/20230718091600/https://www.pcbs.gov.ps/default.aspx Gearchiveerd] op 18 juli 2023.</ref>

== Weblinks ==
* [https://www.cbs.gov.il/EN/pages/default.aspx Engelstalige website van het ICBS]

{{Appendix}}

[[Categorie:Israël]]
[[Categorie:Nationaal instituut voor statistiek]]